Γράφει ο Σάββας Καλεντερίδης

Ουκρανοί στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες έχουν αναπτυχθεί στη δυτική Λιβύη για να αντιμετωπίσουν τα ρωσικά συμφέροντα. Σύμφωνα με πληροφορίες, περισσότεροι από 200 αξιωματικοί υπηρετούν αυτή τη στιγμή στη Λιβύη. Σύμφωνα με πηγές του RFI Radio France Internationale, πάνω από 200 Ουκρανοί αξιωματικοί και ειδικοί βρίσκονται σε λιβυκό έδαφος. Αυτή η ανάπτυξη συμφωνήθηκε επίσημα με την κυβέρνηση της Τρίπολης με επικεφαλής τον Abdulhamid Dibeybe.

Προς το παρόν, οι ουκρανικές δυνάμεις φέρονται να συγκεντρώνονται σε τρεις βασικές τοποθεσίες, συμπεριλαμβανομένης της Ακαδημίας Πολεμικής Αεροπορίας στη Μισράτα, όπου αναπτύσσονται επίσης στρατιωτικές μονάδες από τις ΗΠΑ, την Ιταλία και την Τουρκία.

Οι πηγές πρόσθεσαν ότι μια άλλη στρατηγικά σημαντική εγκατάσταση είναι μια πλήρως εξοπλισμένη βάση στην πόλη Zawiya, κοντά στο μεγάλο πετρελαϊκό συγκρότημα Mellitah. Αυτή η τοποθεσία παρέχει άμεση πρόσβαση στη θάλασσα και χρησιμοποιείται για την εκτόξευση αεροπορικών και θαλάσσιων drones.

Ουκρανοί εμπειρογνώμονες χρησιμοποιούν επίσης την έδρα της 111ης Ταξιαρχίας στην Τρίπολη για συναντήσεις συντονισμού με εκπροσώπους του λιβυκού στρατού.

Πως η συντριβή του αεροσκάφους με τον ΓΕΕΘΑ της Λιβύης στην Τουρκία σχετίζεται με τον σκιώδη πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας

Όροι Συνεργασίας και Επιθέσεις σε Ρωσικά Δεξαμενόπλοια

Σύμφωνα με πηγές, η εν λόγω συμφωνία περιουσιακών στοιχείων υπογράφηκε τον περασμένο Οκτώβριο με πρωτοβουλία του Ουκρανού στρατιωτικού ακόλουθου.

Σύμφωνα με ισχυρισμούς, στο πλαίσιο των συμφωνιών, η Ουκρανία παρέχει εκπαίδευση στο στρατιωτικό προσωπικό της Λιβύης σχετικά με τη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Τα μακροπρόθεσμα σχέδια μεταξύ των μερών περιλαμβάνουν επίσης προμήθειες όπλων και εξασφάλιση ουκρανικών επενδύσεων στον πετρελαϊκό τομέα της Λιβύης.

Ερευνητικοί δημοσιογράφοι ισχυρίζονται ότι ουκρανικά στρατεύματα συμμετείχαν άμεσα σε επιθέσεις σε ρωσικά πλοία που χρησιμοποιήθηκαν για την παράκαμψη των διεθνών κυρώσεων.

Συγκεκριμένα, το δημοσίευμα έγραψε ότι στις 4 Μαρτίου 2026, ένα αυτόνομο θαλάσσιο drone Magura V5 χτύπησε το ρωσικό δεξαμενόπλοιο LNG “Arctic Metagaz”. Ένα παρόμοιο περιστατικό συνέβη τον Δεκέμβριο του 2025 με το πετρελαιοφόρο “Kendil”, το οποίο δέχτηκε επίθεση 250 χιλιόμετρα ανοιχτά.

Αντιδράσεις από τα Μέρη

Οι δημοσιογράφοι του δημοσιεύματος σημειώνουν ότι το Κίεβο και η λιβυκή κυβέρνηση στην Τρίπολη αποφεύγουν επί του παρόντος να σχολιάσουν τις δημοσιευμένες πληροφορίες.

Εν τω μεταξύ, το φθινόπωρο του 2025, η ρωσική πλευρά κατηγόρησε τον πρωθυπουργό Ντιμπέιμπα ότι παρείχε υλικοτεχνική υποστήριξη σε ουκρανικές ομάδες με τη βοήθεια βρετανικών μυστικών υπηρεσιών.

Νέες σκιές για την πτώση του αεροσκάφους του Λίβυου ΓΕΕΘΑ στην Τουρκία

Οι πολιτικοί ηγέτες στην περιοχή εξέφρασαν την ανησυχία τους ότι η Λιβύη θα μπορούσε να γίνει ένα ακόμη πεδίο μάχης μεταξύ Μόσχας και Κιέβου.

Επιθέσεις στον ρωσικό «σκιώδη στόλο» στη Μεσόγειο

Στις 3 Μαρτίου 2026, το ρωσικό δεξαμενόπλοιο Arctic Metagaz, που μετέφερε υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG), έπιασε φωτιά στη Μεσόγειο. Το πλοίο υπόκειται σε κυρώσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Η Ρωσία στη συνέχεια χαρακτήρισε το περιστατικό ως πράξη «διεθνούς τρομοκρατίας» και κατηγόρησε την Ουκρανία για την επίθεση.

Νωρίτερα, τον Δεκέμβριο του 2025, η Ουκρανική Υπηρεσία Ασφαλείας επιτέθηκε σε ένα δεξαμενόπλοιο που ανήκε στον ρωσικό «σκιώδη στόλο» για πρώτη φορά στα ουδέτερα ύδατα της Μεσογείου. Εκείνη την εποχή, η υπηρεσία πληροφοριών δημοσίευσε ένα βίντεο του φλεγόμενου πλοίου, υπογραμμίζοντας την πιθανότητα προσέγγισης εχθρικών στόχων πολύ πέρα από την περιοχή της Μαύρης Θάλασσας.

Νέο μέτωπο έντασης ανοίγει ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα, αυτή τη φορά με αφορμή την επιστροφή Κινέζων υπηκόων που βρίσκονται παράνομα στο αμερικανικό έδαφος. Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει την επιβολή αυστηρών περιορισμών στις θεωρήσεις εισόδου Κινέζων πολιτών, κατηγορώντας το Πεκίνο ότι έχει μειώσει τη συνεργασία του στις διαδικασίες επαναπατρισμού.

Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο της αμερικανικής κυβέρνησης, η Κίνα φέρεται να έχει επιβραδύνει σημαντικά, τους τελευταίους μήνες, την αποδοχή υπηκόων της που έχουν τελεσίδικες εντολές απέλασης από τις ΗΠΑ. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί εκνευρισμό στην Ουάσινγκτον, η οποία θεωρεί ότι το Πεκίνο χρησιμοποιεί το μεταναστευτικό ως διαπραγματευτικό χαρτί.

Το ζήτημα αναμένεται να τεθεί ψηλά στην ατζέντα της προγραμματισμένης επίσκεψης του Ντόναλντ Τραμπ στο Πεκίνο, όπου θα συναντηθεί με τον Σι Τζινπίνγκ. Η συγκυρία δεν είναι τυχαία. Η αμερικανική κυβέρνηση επιχειρεί να συνδέσει την αυστηρή μεταναστευτική πολιτική με τη γενικότερη διαπραγμάτευση με την Κίνα σε εμπόριο, διπλωματία και στρατηγική επιρροή.

Στις αρχές του 2025, η Κίνα είχε εμφανιστεί πιο συνεργάσιμη, αποδεχόμενη περίπου 3.000 απελαθέντες μέσω ναυλωμένων και εμπορικών πτήσεων. Ωστόσο, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, η συνεργασία αυτή έχει περιοριστεί αισθητά το τελευταίο εξάμηνο.

Το Πεκίνο αντιτείνει ότι κάθε επιστροφή απαιτεί προσεκτική επιβεβαίωση της ιθαγένειας και ότι η διαδικασία δεν μπορεί να γίνεται βιαστικά ή υπό πολιτική πίεση. Η Ουάσινγκτον, όμως, βλέπει σκόπιμη καθυστέρηση και υποστηρίζει ότι η Κίνα δεν ανταποκρίνεται στις διεθνείς της υποχρεώσεις.

Στο τραπέζι βρίσκεται η ενεργοποίηση διατάξεων του αμερικανικού μεταναστευτικού δικαίου, όπως το άρθρο 243(d) του Νόμου περί Μετανάστευσης και Ιθαγένειας. Η διάταξη αυτή επιτρέπει στις ΗΠΑ να επιβάλουν κυρώσεις σε χώρες που αρνούνται ή καθυστερούν να δεχθούν υπηκόους τους μετά από εντολή απομάκρυνσης.

Τα πιθανά μέτρα μπορεί να περιλαμβάνουν αυστηρότερες προϋποθέσεις για την έκδοση βίζας, υψηλότερες οικονομικές εγγυήσεις για αιτούντες, αλλά και διευρυμένες απαγορεύσεις εισόδου. Με άλλα λόγια, η Ουάσινγκτον απειλεί να μετατρέψει τη βίζα σε εργαλείο πίεσης κατά του Πεκίνου.

Η υπόθεση έχει και σαφή εσωτερική πολιτική διάσταση. Η μεταναστευτική ατζέντα βρίσκεται στον πυρήνα της πολιτικής Τραμπ, με έμφαση στις απελάσεις, τον αυστηρότερο έλεγχο θεωρήσεων εισόδου και τη μαζική απομάκρυνση παράτυπων μεταναστών. Με τις ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν, η κυβέρνηση θέλει να δείξει αποτελέσματα σε ένα θέμα που έχει ισχυρό πολιτικό φορτίο.

Σύμφωνα με αμερικανικές εκτιμήσεις, περισσότεροι από 100.000 Κινέζοι υπήκοοι βρίσκονται παράνομα στις ΗΠΑ. Από αυτούς, πάνω από 30.000 έχουν τελεσίδικες εντολές απομάκρυνσης, ενώ μικρότερο ποσοστό κρατείται εν αναμονή απέλασης. Ανεξάρτητες εκτιμήσεις, όπως αυτές του Migration Policy Institute, ανεβάζουν ακόμη περισσότερο τον συνολικό αριθμό των Κινέζων χωρίς νόμιμα έγγραφα.

Η αύξηση της παράτυπης μετανάστευσης από την Κίνα τα τελευταία χρόνια αποδίδεται σε οικονομικές πιέσεις, αλλά και σε αυστηρότερες συνθήκες έκδοσης θεωρήσεων κατά την περίοδο της πανδημίας.

Πίσω από το μεταναστευτικό, όμως, βρίσκεται η βαθύτερη στρατηγική αντιπαράθεση ΗΠΑ–Κίνας. Αμερικανοί αξιωματούχοι υποψιάζονται εδώ και χρόνια ότι το Πεκίνο καθυστερεί σκόπιμα την έκδοση ταξιδιωτικών εγγράφων για απελαθέντες, ώστε να αποκτά διαπραγματευτικό πλεονέκτημα σε άλλα ζητήματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η Κίνα φέρεται να συνδέει τη συνεργασία στις επιστροφές με δικά της αιτήματα για έκδοση προσώπων που θεωρεί φυγάδες.

Η Κίνα, από την πλευρά της, παρουσιάζει την παράτυπη μετανάστευση ως διεθνές πρόβλημα που απαιτεί συνεργασία και όχι μονομερή πίεση.

Η νέα διαμάχη δείχνει ότι η μετανάστευση έχει πάψει να είναι απλώς διοικητικό ή αστυνομικό ζήτημα. Έχει γίνει εργαλείο γεωπολιτικής διαπραγμάτευσης. Για την Ουάσινγκτον, οι απειλές για κυρώσεις στις βίζες στέλνουν διπλό μήνυμα: στο εσωτερικό, ότι η κυβέρνηση εφαρμόζει σκληρή γραμμή· στο εξωτερικό, ότι η Κίνα δεν θα μπορεί να καθυστερεί διαδικασίες χωρίς κόστος.

Για το Πεκίνο, αντίθετα, η διαχείριση του ρυθμού συνεργασίας στις απελάσεις αποτελεί έναν ακόμη μοχλό πίεσης σε μια περίοδο όπου οι σχέσεις με τις ΗΠΑ παραμένουν τεταμένες.

Το ρίσκο είναι η κλιμάκωση. Όταν η μετανάστευση συνδέεται με το εμπόριο, τις βίζες και τη διπλωματία κορυφής, ένα τεχνικό ζήτημα μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε νέο μέτωπο αντιπαράθεσης ανάμεσα στις δύο ισχυρότερες δυνάμεις του πλανήτη.