Οικονομία
Το ελληνικό κρασί ξεμένει από σταφύλια
Ο ευρωπαϊκός κανονισμός και η ελληνική γραφειοκρατία εμποδίζουν τις νέες φυτεύσεις, οδηγώντας σε συρρίκνωση τον αμπελώνα, παρά την επιτυχία των εξαγωγών
ο Ξινόμαυρο από τη Νάουσα αναγράφεται ως ποικιλία στους καταλόγους αρκετών διάσημων εστιατορίων της Νέας Υόρκης και του Λονδίνου που έχουν ελληνικά κρασιά διαφόρων παραγωγών. Οι πελάτες μπορεί να δυσκολεύονται να το προφέρουν, λατρεύουν όμως να το πίνουν. Oμως οι ίδιοι οι παραγωγοί της διάσημης ποικιλίας πίσω στην Ελλάδα δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στην αυξημένη ζήτηση γιατί δεν τους επιτρέπεται να φυτέψουν περισσότερα αμπέλια στη συγκεκριμένη περιοχή.
Την ίδια στιγμή που το ελληνικό κρασί κατακτά τη μία αγορά μετά την άλλη και γίνεται γνωστό σε όλο τον κόσμο, ο ελληνικός αμπελώνας ο οποίος δίνει την πρώτη ύλη για να δημιουργηθούν ξεχωριστοί οίνοι, συρρικνώνεται διαρκώς τις τρεις τελευταίες δεκαετίες. Είναι αναμενόμενο οι μικροί αμπελουργοί, που καλλιεργούσαν το αμπελάκι τους στο πλαίσιο της οικιακής οικονομίας της υπαίθρου, να εγκαταλείπουν σταδιακά την καλλιέργεια. Oμως τα στρέμματα που βγαίνουν εκτός καλλιέργειας δεν αντικαθίστανται από άλλα φυτεμένα με πιο δυναμικές ποικιλίες. Πολλοί επαγγελματίες αμπελουργοί από το 2016 έως και σήμερα δεν μπορούν να αποκτήσουν νέες άδειες φύτευσης λόγω των κριτηρίων επιλεξιμότητας που έχουν τεθεί από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης.
Στο πλαίσιο των κανόνων για τον αμπελουργικό τομέα της Ε.Ε. κάθε κράτος-μέλος μπορεί ετησίως να φυτέψει νέους αμπελώνες για παραγωγή κρασοστάφυλων, σε έκταση ίση με το 1% της έκτασης αμπελώνων που διαθέτει. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι όσο μειώνονται οι καλλιεργούμενες εκτάσεις, τόσο μειώνεται και η δυνατότητα να φυτευτεί μεγαλύτερος αριθμός στρεμμάτων.
Τα στρέμματα που μπορούν να φυτευτούν κάθε έτος, περίπου 6.500 με βάση το μέγεθος του ελληνικού αμπελώνα, μοιράζονται ως άδειες φύτευσης σε όσους καταθέτουν σχετικό αίτημα με βάση κριτήρια επιλογής που θέτει το κάθε κράτος-μέλος. Οι άδειες φύτευσης δεν μπορούν να μεταβιβαστούν, αφορούν συγκεκριμένο αμπελοτεμάχιο και εφόσον δεν αξιοποιηθούν μέσα σε μια τριετία παύουν να ισχύουν. Αρχικά, πολλές εκτάσεις μοιράζονταν σε μικρούς αμπελουργούς, στο πλαίσιο της ενίσχυσης μικρών ή νέων καλλιεργητών, οι οποίοι όμως δεν τις αξιοποιούσαν με αποτέλεσμα να χάνονται και μαζί τους και η ευκαιρία να αναπτυχθεί ο ελληνικός αμπελώνας. «Πολλοί ήταν εκείνοι που έλεγαν ας κάνω αίτηση αφού μπορώ και μετά βλέπουμε. Αλλά το να φτιάξεις έναν νέο αμπελώνα απαιτεί κεφάλαια, δεδομένου μάλιστα ότι για να πάρεις παραγωγή πρέπει να περάσουν τουλάχιστον τρία με τέσσερα χρόνια», τονίζει στην «Κ» έμπειρος γεωπόνος.
Στη συνέχεια ορίστηκε ως κριτήριο επιλογής –ανάμεσα σε άλλα– το να βρίσκεται το κτήμα που θα φυτευτεί ο νέος αμπελώνας σε υψόμετρο άνω των 500 μέτρων, με αποτέλεσμα πολλές περιοχές να βγαίνουν εκτός της διανομής. Επίσης, άδειες δίνονται και σε καλλιεργητές που έχουν λίγα στρέμματα ώστε η καλλιέργειά τους να γίνει «βιώσιμη», ωστόσο με βάση τις νέες μετρήσεις της ΚΕΟΣΟΕ (Κεντρική Συνεταιριστική Eνωση Αμπελοοινικών Προϊόντων) ένας αμπελώνας για να είναι βιώσιμος πρέπει να έχει έκταση άνω των 60 στρεμμάτων. Με βάση τα οικονομικά στοιχεία που επεξεργάστηκε η Ενωση, λιγότεροι από 1.000 παραγωγοί σε όλη τη χώρα έχουν αμπελώνες άνω των 60 στρεμμάτων.
Το μοναδικό κριτήριο το οποίο θα μπορούσε να βοηθήσει στην ανάπτυξη του τομέα, δηλαδή ποιες περιοχές παράγουν καλό κρασί και πού υπάρχει αυξημένη ζήτηση για πρώτη ύλη, δεν λαμβάνεται υπόψη από την ελληνική διοίκηση και το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης το οποίο καθορίζει τα κριτήρια για τον διαμοιρασμό των νέων αδειών φύτευσης.
Η χαμένη ευκαιρία
«Υπάρχει ζήτηση από την πλευρά των παραγωγών για νέες φυτεύσεις η οποία δεν ικανοποιείται. Από την άλλη εγκαταλείπονται κάθε χρόνο περισσότερες αμπελουργικές εκτάσεις από όσες φυτεύονται», λέει στην «Κ» ο Γιάννης Βογιατζής, πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικού Οίνου (ΣΕΟ). Με αυτόν τον τρόπο χάνεται η ευκαιρία να αυξηθεί το μέγεθος του ελληνικού αμπελώνα. «Δεν έχουμε βρει τον τρόπο τα δικαιώματα φύτευσης να πηγαίνουν εκεί όπου υπάρχουν ανάγκες πραγματικές για ανάπτυξη. Για παράδειγμα ένα κριτήριο που θα μπορούσε να εφαρμοστεί βάσει του Ευρωπαϊκού Κανονισμού αλλά εμείς ποτέ δεν το βάλαμε στον κατάλογο των κριτηρίων που ισχύουν, είναι να είσαι υποχρεωμένος να καταθέσεις ένα σχέδιο για το τι θα κάνεις τα στρέμματα που ζητάς να σου δοθούν», εξηγεί.
Οι μικροί αμπελουργοί, που καλλιεργούσαν στο πλαίσιο της οικιακής οικονομίας της υπαίθρου, εγκαταλείπουν σταδιακά. Ομως τα στρέμματα που βγαίνουν εκτός καλλιέργειας δεν αντικαθίστανται από άλλα φυτεμένα με πιο δυναμικές ποικιλίες.
Αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα υπάρχουν περίπου 1.600 οινοποιεία, πολλά από τα οποία διαθέτουν ιδιόκτητους αμπελώνες, ωστόσο οι εκτάσεις που έχουν συχνά δεν επαρκούν για να καλύψουν τη ζήτηση των πελατών τους στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό.
«Ο οινοποιητικός κλάδος έχει πρόβλημα όσον αφορά την αμπελουργία κυρίως στο είδος και στην ποιότητα των σταφυλιών που καλλιεργούνται. Υπάρχει μια στροφή στις ελληνικές ποικιλίες και επανακαλύπτονται παλιές γηγενείς ποικιλίες που φαίνεται ότι έχουν μεγάλο δυναμικό. Η ποιότητα της πρώτης ύλης θα πρέπει επίσης να είναι τέτοια ώστε να μπορούμε να παράγουμε κρασιά υψηλής ποιότητας», προσθέτει ο κ. Βογιατζής. Πολλοί αμπελουργοί ωστόσο δίνουν ακόμα μεγαλύτερη βαρύτητα στην ποσότητα για να κερδίσουν περισσότερα χρήματα, έστω και αν η τιμή που θα πάρουν είναι χαμηλή.
«Χρειαζόμαστε και πρώτη ύλη μαζική και πιο φθηνή γιατί υπάρχουν και κρασιά που απευθύνονται σε άλλο κοινό. Υπάρχει χώρος και γι’ αυτή την αμπελουργία αλλά χρειάζεται να κινηθούμε με βάση συγκεκριμένο σχέδιο», προσθέτει. «Χρειαζόμαστε ισχυρή και ανταγωνιστική αμπελουργία για να στηρίξουμε τα κρασιά που παράγουμε και έχουν αποκτήσει μεγάλη αναγνωρισιμότητα», καταλήγει.
Η κ. Ντίνα Σπυροπούλου, πρόεδρος της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Αμπέλου και Οίνου (ΕΔΟΑΟ) και ιδιοκτήτρια του ομώνυμου Κτήματος, εξηγεί ότι ενώ πολλά οινοποιεία έχουν πλέον και αμπελώνες, δεν μπορούν να αυξήσουν τα στρέμματά τους, ενώ χρειάζονται πρώτη ύλη, γιατί τις άδειες φύτευσης τις παίρνουν οι μικροί παραγωγοί. «Εγώ, για παράδειγμα, κάνω βιολογική αμπελουργία εδώ και 30 χρόνια, αλλά με βάση τα κριτήρια που έχουν τεθεί είμαι πολύ χαμηλά στις προτεραιότητες του υπουργείου», τονίζει.
Στις περιοχές της Ημαθίας, ειδικά τα τελευταία χρόνια μετά τα προβλήματα που δημιουργήθηκαν στο ροδάκινο λόγω του εμπάργκο στη Ρωσία, πολλοί νέοι σκέφτηκαν να φυτέψουν αμπέλια της διάσημης πλέον και περιζήτητης ποικιλίας ξινόμαυρο. Δεν εγκρίθηκαν όμως τα αιτήματά τους για άδειες φύτευσης. Ενδεικτικά τα τελευταία εννέα χρόνια στην περιοχή φυτεύτηκαν 169 στρέμματα αμπέλια.
«Εμείς θα μπορούσαμε να απορροφήσουμε παραγωγή τουλάχιστον 1.000 στρεμμάτων ακόμα», λέει ο κ. Γιώργος Φουντούλης, πρόεδρος του συνεταιρισμού Vaeni της Νάουσας, ως εκπρόσωπος και του Συνδέσμου Οινοποιών και Αμπελουργών που έχει συγκροτηθεί στην περιοχή.
Στη χώρα μας υπάρχουν περίπου 1.600 οινοποιεία, πολλά από τα οποία διαθέτουν ιδιόκτητους αμπελώνες, ωστόσο οι εκτάσεις που έχουν συχνά δεν επαρκούν για να καλύψουν τη ζήτηση των πελατών τους τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.
«Μετά το εμπάργκο έχει εγκαταλειφθεί το 48% της αγροτικής έκτασης στη Νάουσα. Εχουν ξεριζωθεί πολλά δέντρα. Εχουμε κάνει προσπάθεια να πάρουμε κάποια στρέμματα ως αμπελουργοί αλλά δεν ταιριάζει το προφίλ μας με τα κριτήρια που έχουν τεθεί», περιγράφει ο κ. Φουντούλης. Η αύξηση της δημοφιλίας του ξινόμαυρου οδήγησε σε επενδύσεις. «Πλέον έχουμε 25 οινοποιεία στην περιοχή, τα οποία κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς πρώτη ύλη», λέει ο κ. Φουντούλης.
«Δεν είναι παιχνίδι, είναι επάγγελμα»
Η Νανά Χρυσοχόου, συνιδιοκτήτρια του ομώνυμου οινοποιείου για δύο συνεχόμενες χρονιές, κατέθεσε αίτηση για άδεια φύτευσης 15 στρεμμάτων αμπελιού σε έκταση που διαθέτει. Το 2020 της έδωσαν άδεια για 1,6 στρέμματα και το 2021 για 3 στρέμματα. Ενώ τα 15 στρέμματα είναι μια ενιαία έκταση, έχει τρεις διαφορετικούς κωδικούς αμπελοτεμαχίου. «Μου είπαν να φυτέψω στη μέση έτσι ώστε να πιάνει και τους τρεις κωδικούς», περιγράφει γελώντας. «Δεν μπορείς να κάνεις μια επένδυση και να φυτέψεις κάπου και να μη φυτέψεις δίπλα. Δεν είναι παιχνίδι, είναι επάγγελμα, δουλειά και χρειάζονται αρκετά χρήματα για να φυτέψεις νέο αμπελώνα», λέει. Κάπως έτσι εγκατέλειψε τις προσπάθειες. «Στεναχωριέμαι να βλέπω χέρσο το χωράφι, αλλά τι να κάνω;» αναρωτιέται. «Η έκταση που έλεγα να βάλω αμπέλια είναι σε περιοχή πολύ καλή για το ξινόμαυρο. Εχω έκταση, ήθελα να φτιάξω το αμπέλι αλλά αναγκάζομαι να παίρνω από άλλους για να καλύψω τις ανάγκες της ζήτησης. Και όπως και να το κάνεις, δεν μπορείς να ελέγξεις την πρώτη ύλη όταν δεν προέρχεται από δική σου καλλιέργεια».
ΠΗΓΗ: Καθημερινή
Οικονομία
Τουρκία: Η υπόθεση των επενδυτικών κεφαλαίων αγγίζει τον λαλίστατο και προκλητικότατο κατά της Ελλάδας Τσελίκ – Πολιτικό δίλημμα για τον Ερντογάν
Καταγγελίες για δισεκατομμύρια λίρες, ερωτήματα για σχέσεις κυβερνητικών στελεχών και πληροφορίες για λίστες δικαιούχων εντείνουν την πίεση στο AKP.
Νέες πολιτικές διαστάσεις προσλαμβάνει στην Τουρκία η υπόθεση των επενδυτικών κεφαλαίων, καθώς τα ερωτήματα της αντιπολίτευσης φτάνουν πλέον στον Ομέρ Τσελίκ, εκπρόσωπο του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP), αλλά και προκλητικότατο ρητορικά εναντίον της Ελλάδας. Στο επίκεντρο βρίσκονται καταγγελίες για μεγάλα κέρδη, αποσύρσεις χρημάτων πριν από την αποκάλυψη της κρίσης και πιθανές διασυνδέσεις προσώπων της υπόθεσης με τον κυβερνητικό μηχανισμό.
Ο Ζεϊνέλ Εμρέ, εκπρόσωπος του Νέου Κόμματος, ζητά εξηγήσεις για τη σχέση του Τσελίκ με τον πρώην γραφειοκράτη Οσμάν Αρικάν Νατζάρ, ο οποίος, σύμφωνα με δημοσίευμα της «Σοζτζού», φέρεται να αποκόμισε περίπου 20 δισ. τουρκικές λίρες από επενδυτικό κεφάλαιο και να αναχώρησε στο εξωτερικό.
Τα ερωτήματα προς τον Τσελίκ
Ο Εμρέ έθεσε δημόσια το ερώτημα εάν ο εκπρόσωπος του AKP έκανε πρόσφατα διακοπές με τον Νατζάρ στην Αλικαρνασσό και εάν επέστρεψαν μαζί στην Άγκυρα. Ζήτησε επίσης να διευκρινιστεί το εύρος της σχέσης τους και η θέση του Τσελίκ για τις επίμαχες συναλλαγές.
Παράλληλα, επισήμανε ότι ο επιχειρηματικός εταίρος του Νατζάρ, Αλί Γκιόλ, βρίσκεται υπό κράτηση στο πλαίσιο της έρευνας. Το ποσό των 20 δισ. λιρών που αποδίδεται στον Νατζάρ είναι περίπου εννεαπλάσιο των 2,2 δισ. λιρών που, σύμφωνα με τις προηγούμενες καταγγελίες, φέρονται να αποκόμισαν η πρώην υπουργός Φατμά Μπετούλ Σαγιάν Καγιά και ο σύζυγός της.
Η αντιπολίτευση είχε ήδη θέσει ερωτήματα για την Καγιά και τον πρώην πρόεδρο του Συμβουλίου Κεφαλαιαγοράς, Ιμπραήμ Ομέρ Γκιονούλ. Η αναφορά στον Τσελίκ διευρύνει την πολιτική αντιπαράθεση, μεταφέροντάς την ακόμη πιο κοντά στην κορυφή της κυβερνητικής εκπροσώπησης.
Η φερόμενη προειδοποίηση της πρώην υπουργού
Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο Ντενίζ Ζεϊρέκ, η Καγιά φέρεται να έχει διαμηνύσει σε πρόσωπα του περιβάλλοντός της ότι, εάν κληθεί από εισαγγελέα, θα αποκαλύψει όσα γνωρίζει.
Η φράση που της αποδίδεται, «Αν καώ, θα τους πάρω όλους μαζί μου», ενισχύει τα ερωτήματα για το εύρος της υπόθεσης. Ο πολιτικός αναλυτής Μουράτ Γετκίν διερωτάται εάν η φερόμενη αυτή στάση λειτουργεί ως πίεση προς την ηγεσία του AKP.
Κατά την περιγραφή του Γετκίν, μέχρι τον χρόνο δημοσίευσης της ανάλυσής του δεν είχε υπάρξει εισαγγελική κλήση της πρώην υπουργού ούτε σχετική καταγγελία από το Συμβούλιο Κεφαλαιαγοράς. Ο ίδιος αναφέρεται και στον βουλευτή του AKP Σερκάν Μπαϊράμ, ο οποίος επέκρινε την υπόθεση συνδέοντάς την με περικοπές δικαιωμάτων συνταξιούχων και ατόμων με αναπηρία, αλλά στη συνέχεια ανακάλεσε τη δήλωσή του.
Οι πληροφορίες για λίστες και η εσωκομματική πίεση
Στα πολιτικά παρασκήνια της Άγκυρας κυκλοφορούν, σύμφωνα με τον Γετκίν, πληροφορίες για καταλόγους προσώπων που φέρονται να επωφελήθηκαν από επενδυτικά κεφάλαια, κυρίως της εταιρείας Tera, πριν από τη δημοσιοποίηση σχετικών πληροφοριών.
Οι αναφορές κάνουν λόγο για χιλιάδες ονόματα, μια ξεχωριστή λίστα 50 προβεβλημένων προσώπων και 26 ονόματα με διασυνδέσεις στο AKP. Οι πληροφορίες αυτές παραμένουν ανεπιβεβαίωτες, όπως επισημαίνεται στην ίδια ανάλυση.
Ο Γετκίν διακρίνει τρεις στάσεις μέσα στο κυβερνών κόμμα. Μια ομάδα αποδίδει την κρίση σε υποτιθέμενη συνωμοσία της CIA και της Μοσάντ. Μια δεύτερη ζητά να διερευνηθούν οι καταγγελίες και να απομακρυνθούν όσοι αποδειχθεί ότι εμπλέκονται. Η τρίτη, την οποία περιγράφει ως πολυπληθέστερη, περιμένει την τελική τοποθέτηση του Ερντογάν.
Μέχρι πού θα φτάσει η έρευνα;
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε δηλώσει στις 29 Σεπτεμβρίου ότι οι χρηματοπιστωτικές αγορές πρέπει να καθαρίσουν από τέτοιες πρακτικές. Παράλληλα, ο αρθρογράφος της «Χουριέτ» Αμπντουλκαντίρ Σελβί του αποδίδει τη θέση ότι όσοι αποκόμισαν παράνομα κέρδη θα πρέπει να επιστρέψουν τα χρήματα.
Το πολιτικό ερώτημα είναι εάν η έρευνα θα εξετάσει ολόκληρο το δίκτυο των επίμαχων συναλλαγών ή θα περιοριστεί στα πρόσωπα που έχουν ήδη κατονομαστεί. Ο πρόεδρος του Καλού Κόμματος, Μουσαβάτ Ντερβίσογλου, έχει χαρακτηρίσει την υπόθεση «οργανωμένη ληστεία», μεταφέροντας την αντιπαράθεση στην τουρκική Εθνοσυνέλευση.
Στο επίκεντρο της διερεύνησης παραμένει η πιθανή πρόσβαση σε μη δημόσιες πληροφορίες: ποιοι γνώριζαν, πότε γνώριζαν και εάν αξιοποίησαν αυτή τη γνώση για να αποκομίσουν κέρδη ή να αποσύρουν εγκαίρως τα χρήματά τους. Η απάντηση απαιτεί στοιχεία για τις συναλλαγές και τις διαδρομές των κεφαλαίων, ενώ η πολιτική πίεση προς το AKP συνεχίζει να αυξάνεται.
Οικονομία
Η Ινδία στρέφεται σε Κατάρ και Κόλπο για την ενεργειακή της μετάβαση – Στόχος κεφάλαια για διυλιστήρια και ασφάλεια εφοδιασμού
Το Νέο Δελχί αναζητά συμμετοχή κρατικών επενδυτικών ταμείων του Κόλπου σε ενεργειακές υποδομές – Στο επίκεντρο το Κατάρ, η Saudi Arabia και τα ΗΑΕ
Η Ινδία επιταχύνει την προσπάθειά της να προσελκύσει κεφάλαια από το Κατάρ και άλλες χώρες του Κόλπου για τη χρηματοδότηση της μεγάλης αναβάθμισης του ενεργειακού της τομέα, με βασικό στόχο την επέκταση της διυλιστικής ικανότητας και τη μακροπρόθεσμη ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας της χώρας.
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάζει η Gulf Times, οι ινδικές αρχές επιδιώκουν μεγαλύτερη συμμετοχή κρατικών επενδυτικών ταμείων της Μέσης Ανατολής σε έργα του downstream τομέα, δηλαδή σε διύλιση, επεξεργασία και υποδομές που βρίσκονται στο τελικό στάδιο της ενεργειακής αλυσίδας.
Η κίνηση εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό του Νέου Δελχί να αυξήσει τη συνολική εθνική διυλιστική ικανότητα από περίπου 5,4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως σε περισσότερα από 6,2 εκατομμύρια βαρέλια, προκειμένου να καλυφθεί η αυξανόμενη εγχώρια ζήτηση καυσίμων.
Ενδιαφέρον από Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ
Ο Ινδός υπουργός Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου Hardeep Singh Puri είχε δηλώσει ήδη τον προηγούμενο μήνα ότι μεγάλοι ενεργειακοί παραγωγοί της περιοχής, μεταξύ των οποίων η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, έχουν εκφράσει ισχυρό ενδιαφέρον για επενδύσεις στον ινδικό τομέα διύλισης.
Η σημασία αυτών των κεφαλαίων είναι διπλή.
Από τη μία πλευρά, η Ινδία αποκτά πρόσβαση σε μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση για έργα πολύ μεγάλης κλίμακας.
Από την άλλη, οι χώρες του Κόλπου αποκτούν άμεση συμμετοχή σε μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές ενέργειας στον κόσμο.
Το Κατάρ μπαίνει βαθύτερα στην εξίσωση
Παράλληλα με τη Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ, το Νέο Δελχί διευρύνει την οικονομική και ενεργειακή προσέγγισή του με το Κατάρ.
Τον Απρίλιο του 2026, κατά τη διάρκεια διήμερης επίσκεψής του στη Ντόχα, ο Hardeep Singh Puri συναντήθηκε με τον υπουργό Επικρατείας για Ενεργειακές Υποθέσεις και διευθύνοντα σύμβουλο της QatarEnergy, Saad Sherida al-Kaabi.
Οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στις στρατηγικές ενεργειακές σχέσεις, στο εμπόριο, στις επενδύσεις και στην ασφάλεια των θαλάσσιων εφοδιαστικών αλυσίδων.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σταθερότητα των παγκόσμιων ενεργειακών ροών και στη διατήρηση της απρόσκοπτης θαλάσσιας εμπορικής δραστηριότητας σε περιόδους περιφερειακών κρίσεων.
Από τις αγορές LNG στις κοινές επενδύσεις
Η σχέση Ινδίας–Κατάρ στηριζόταν παραδοσιακά στις μακροχρόνιες συμφωνίες για προμήθεια υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Αυτή η σχέση, όμως, φαίνεται ότι διευρύνεται.
Ο διμερής διάλογος μετατοπίζεται σταδιακά από μια απλή σχέση αγοραστή–προμηθευτή προς ένα μοντέλο αμοιβαίας συμμετοχής σε ενεργειακά περιουσιακά στοιχεία.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η συμφωνία της Petronet LNG με την QatarEnergy για προμήθεια 7,5 εκατομμυρίων τόνων LNG ετησίως, στο πλαίσιο μακροχρόνιας συνεργασίας που παραμένει βασικός πυλώνας των ενεργειακών σχέσεων των δύο χωρών.
Το Νέο Δελχί επιδιώκει πλέον το επόμενο βήμα: όχι μόνο να αγοράζει καταριανό αέριο, αλλά να προσελκύσει καταριανά κεφάλαια σε ινδικά διυλιστήρια, δίκτυα και ενεργειακές υποδομές.
Ο ρόλος της Qatar Investment Authority
Η παρουσία του Κατάρ στην ινδική ενεργειακή αγορά δεν ξεκινά τώρα.
Η Qatar Investment Authority (QIA) έχει ήδη πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις σε ινδικές εταιρείες ενέργειας και κοινής ωφέλειας.
Τον Φεβρουάριο του 2020 απέκτησε ποσοστό 25,1% στην Adani Electricity Mumbai Limited έναντι περίπου 450 εκατ. δολαρίων.
Τον Αύγουστο του 2023 προχώρησε σε νέα επένδυση, αποκτώντας 2,68% της Adani Green Energy Limited έναντι περίπου 500 εκατ. δολαρίων.
Οι κινήσεις αυτές δείχνουν ότι το καταριανό κρατικό επενδυτικό ταμείο έχει ήδη αποκτήσει επιχειρησιακή παρουσία σε κρίσιμα τμήματα της ινδικής ενεργειακής αγοράς.
Τον Απρίλιο του 2026, ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Κατάρ και πρόεδρος της QIA, Sheikh Bandar bin Mohammed bin Saoud al-Thani, είχε συνάντηση με τον εκτελεστικό διευθυντή της Adani Green Energy, Sagar Adani, με αντικείμενο τις εξελίξεις στις διεθνείς αγορές και τις επενδυτικές προοπτικές.
Θεσμική θωράκιση των επενδύσεων
Ινδία και Κατάρ έχουν ήδη δημιουργήσει μηχανισμούς που διευκολύνουν πιο οργανωμένες επενδυτικές ροές.
Η Joint Task Force on Investment έχει συσταθεί για να εξετάζει επενδυτικές ευκαιρίες σε υποδομές, τεχνολογία και ενέργεια.
Η πρώτη συνεδρίαση της κοινής ομάδας πραγματοποιήθηκε στο Νέο Δελχί τον Ιούνιο του 2024.
Παράλληλα, οι δύο χώρες διαθέτουν εδώ και χρόνια φορολογικό πλαίσιο μέσω της συμφωνίας αποφυγής διπλής φορολογίας, στοιχείο που μειώνει τα εμπόδια για διασυνοριακές επενδύσεις.
Εμπόριο άνω των 13 δισ. δολαρίων
Η οικονομική σχέση είναι ήδη σημαντική.
Το διμερές εμπόριο είχε φτάσει περίπου τα 13,46 δισ. δολάρια το 2023, με την Ινδία να αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο του Κατάρ.
Οι καταριανές εξαγωγές προς την Ινδία περιλαμβάνουν κυρίως LNG, LPG, χημικά, πετροχημικά, πλαστικά και αλουμίνιο.
Αντίστοιχα, η Ινδία εξάγει προς το Κατάρ δημητριακά, προϊόντα χαλκού, σίδηρο και χάλυβα, λαχανικά, μπαχαρικά, ηλεκτρολογικό εξοπλισμό, δομικά υλικά και κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα.
Γιατί η Ινδία χρειάζεται τον Κόλπο
Το πραγματικό βάθος της στρατηγικής φαίνεται από τις προβλέψεις για τη μελλοντική ενεργειακή ζήτηση της Ινδίας.
Η χώρα αναμένεται να ευθύνεται για περίπου το 25% της αύξησης της παγκόσμιας ενεργειακής ζήτησης μέσα στις επόμενες δύο δεκαετίες.
Αυτό σημαίνει ότι το Νέο Δελχί δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά σε παραδοσιακές εμπορικές σχέσεις εισαγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Χρειάζεται κεφάλαια, υποδομές, πρόσβαση σε παραγωγούς και μακροχρόνιες στρατηγικές συμμαχίες.
Οι χώρες του Κόλπου διαθέτουν ακριβώς αυτά τα χαρακτηριστικά: τεράστια επενδυτικά αποθέματα, ενεργειακή ισχύ και μακρά εμπειρία στην πετρελαϊκή και αεριοπαραγωγική αλυσίδα.
Μια νέα ενεργειακή γεωοικονομία
Η κίνηση της Ινδίας δείχνει ότι η ενεργειακή μετάβαση δεν σημαίνει απαραίτητα απομάκρυνση από τα συμβατικά καύσιμα.
Αντιθέτως, για μια οικονομία του μεγέθους και της ταχύτητας ανάπτυξης της Ινδίας, η μετάβαση απαιτεί ταυτόχρονα περισσότερη διύλιση, περισσότερες υποδομές, σταθερές προμήθειες LNG και μεγαλύτερη διαφοροποίηση των επενδυτικών πηγών.
Σε αυτό το πλαίσιο, το Κατάρ και ο ευρύτερος Κόλπος μετατρέπονται όχι μόνο σε προμηθευτές ενέργειας, αλλά και σε μετόχους της ίδιας της ενεργειακής ανάπτυξης της Ινδίας.
Και αυτό δημιουργεί μια βαθύτερη στρατηγική αλληλεξάρτηση ανάμεσα στο Νέο Δελχί και τις μοναρχίες του Κόλπου, με επιπτώσεις που ξεπερνούν την ενέργεια και αγγίζουν πλέον την οικονομία, τη ναυσιπλοΐα και τη γεωπολιτική της ευρύτερης περιοχής.
Οικονομία
Ινδικός κολοσσός επενδύει 18 δισ. δολάρια στις ΗΠΑ – Ο Τραμπ ανακοίνωσε το μεγαλύτερο χαλυβουργείο στην αμερικανική ιστορία
Μία από τις μεγαλύτερες ινδικές βιομηχανικές επενδύσεις που έχουν πραγματοποιηθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσε ο Ντόναλντ Τραμπ, παρουσιάζοντας σχέδιο του ομίλου Essar για επενδύσεις συνολικού ύψους 18 δισ. δολαρίων, με επίκεντρο την κατασκευή γιγαντιαίου χαλυβουργείου στην Αϊόβα.
Το νέο εργοστάσιο, προϋπολογισμού περίπου 15 δισ. δολαρίων, θα αναπτυχθεί από την Mesabi Metallics, αμερικανική θυγατρική του ινδικού ομίλου Essar, και σύμφωνα με τον Αμερικανό πρόεδρο φιλοδοξεί να αποτελέσει το μεγαλύτερο συγκρότημα παραγωγής χάλυβα στην ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η ανακοίνωση έγινε στον Λευκό Οίκο, παρουσία στελεχών της οικογένειας Ruia, που ελέγχει τον όμιλο Essar.
Ο Τραμπ χαρακτήρισε το έργο «το μεγαλύτερο εργοστάσιο χάλυβα στην αμερικανική ιστορία», υποστηρίζοντας ότι θα αποτελέσει ακόμη ένα δείγμα επιστροφής της βαριάς βιομηχανίας στις ΗΠΑ.
Παραγωγή έως 10 εκατ. τόνους χάλυβα τον χρόνο
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η παραγωγή αναμένεται να ξεκινήσει το 2030.
Το συγκρότημα προβλέπεται αρχικά να παράγει περίπου 7,5 εκατομμύρια τόνους χάλυβα ετησίως, με τελικό στόχο δυναμικότητας που θα φθάνει τα 10 εκατομμύρια τόνους τον χρόνο.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι το σχέδιο βασίζεται στη δημιουργία μιας σχεδόν πλήρως καθετοποιημένης αμερικανικής αλυσίδας παραγωγής.
Το σιδηρομετάλλευμα θα προέρχεται από τις εγκαταστάσεις της Mesabi Metallics στη Μινεσότα και θα μεταφέρεται στην Αϊόβα για την παραγωγή χάλυβα, ενισχύοντας τη σύνδεση εξόρυξης, επεξεργασίας και τελικής βιομηχανικής παραγωγής εντός των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η Mesabi έχει ήδη επενδύσει περισσότερα από 2,5 δισ. δολάρια στις δραστηριότητές της στη Μινεσότα.
Χιλιάδες θέσεις εργασίας
Το έργο αναμένεται να δημιουργήσει τουλάχιστον 1.750 μόνιμες θέσεις εργασίας, ενώ κατά τη διάρκεια της κατασκευής υπολογίζεται ότι θα υποστηριχθούν έως και 6.000 θέσεις εργασίας.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που παρουσιάστηκαν κατά την ανακοίνωση, η συνολική οικονομική επίδραση του έργου μπορεί να φτάσει περίπου τα 95 δισ. δολάρια κατά την πρώτη δεκαετία λειτουργίας του.
Τραμπ: Οι δασμοί φέρνουν τα εργοστάσια πίσω στις ΗΠΑ
Ο Αμερικανός πρόεδρος συνέδεσε άμεσα την επένδυση με την εμπορική πολιτική της κυβέρνησής του και ειδικότερα με τους υψηλούς δασμούς στις εισαγωγές χάλυβα.
Η κυβέρνηση Τραμπ παρουσιάζει τις επενδύσεις αυτές ως απόδειξη ότι οι εμπορικοί φραγμοί ωθούν ξένες εταιρείες να μεταφέρουν παραγωγική δραστηριότητα στο αμερικανικό έδαφος.
Ο Τραμπ υποστήριξε ότι η αμερικανική χαλυβουργία «επιστρέφει δυναμικά», αποδίδοντας σημαντικό μέρος αυτής της εξέλιξης στην πολιτική προστασίας της εγχώριας παραγωγής.
Η ανακοίνωση πραγματοποιείται παράλληλα με ευρύτερες αμερικανικές πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση της παγκόσμιας υπερπαραγωγής χάλυβα, με την Ουάσιγκτον να πιέζει και άλλες χώρες να υιοθετήσουν αυστηρότερα εμπορικά μέτρα απέναντι σε παραγωγούς με μεγάλη πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα.
Κρίσιμος ο χάλυβας για άμυνα και βιομηχανία
Η επένδυση έχει ευρύτερη στρατηγική σημασία, καθώς ο χάλυβας αποτελεί βασικό υλικό για μια σειρά κρίσιμων τομέων της αμερικανικής οικονομίας και εθνικής ασφάλειας.
Η παραγωγή του νέου εργοστασίου προορίζεται μεταξύ άλλων να καλύψει ανάγκες:
- της αμυντικής βιομηχανίας,
- της ναυπηγικής,
- της αυτοκινητοβιομηχανίας,
- του ενεργειακού τομέα,
- των κατασκευών και μεγάλων υποδομών,
- καθώς και της βιομηχανίας μηχανημάτων και οικιακού εξοπλισμού.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Mesabi Metallics, Joe Broking, χαρακτήρισε το σχέδιο σημαντικό βήμα για τον αμερικανικής παραγωγής χάλυβα, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη εγχώριας τροφοδοσίας στρατηγικών βιομηχανιών.
Η Essar και η διεθνής επέκταση
Ο όμιλος Essar ιδρύθηκε στην Ινδία το 1969 από τους αδελφούς Shashi και Ravi Ruia και εξελίχθηκε σε έναν από τους σημαντικούς βιομηχανικούς ομίλους της χώρας, με δραστηριότητες στους τομείς της ενέργειας, των μετάλλων, των εξορύξεων, της τεχνολογίας και των υποδομών.
Ο όμιλος έχει αναπτύξει μεγάλα βιομηχανικά περιουσιακά στοιχεία στην Ινδία, ενώ έχει πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις και εκτός χώρας.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η Mesabi Metallics έχει παρουσία στη Μινεσότα από το 2007 και ελέγχει σημαντικά αποθέματα σιδηρομεταλλεύματος.
Το σχέδιο των 18 δισ. δολαρίων σηματοδοτεί πλέον μία σαφή αναβάθμιση της παρουσίας του ινδικού ομίλου στις ΗΠΑ, αλλά ταυτόχρονα εντάσσεται και στη γενικότερη αμερικανική προσπάθεια επαναφοράς κρίσιμων παραγωγικών αλυσίδων στο εσωτερικό της χώρας.
Και πολιτική διάσταση ενόψει ενδιάμεσων εκλογών
Η επιλογή της Αϊόβα έχει και πολιτική βαρύτητα, καθώς η ανακοίνωση έρχεται λίγες εβδομάδες πριν από τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.
Στην παρουσίαση συμμετείχαν στελέχη των Ρεπουμπλικανών από την Αϊόβα, ενώ ο Τραμπ δήλωσε ότι σχεδιάζει να πραγματοποιήσει προεκλογική συγκέντρωση στην Πολιτεία.
Το Reuters σημειώνει ότι η κυβέρνηση προβάλλει το έργο ως σημαντική επιτυχία της βιομηχανικής της πολιτικής, σε μια περίοδο κατά την οποία η οικονομία και η εγχώρια παραγωγή βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα της προεκλογικής αντιπαράθεσης.
Το μέγεθος πάντως της σχεδιαζόμενης επένδυσης υπερβαίνει την άμεση πολιτική συγκυρία: εφόσον το έργο υλοποιηθεί στον προβλεπόμενο χρόνο και στην ανακοινωθείσα κλίμακα, η Essar και η Mesabi Metallics θα αποκτήσουν κομβικό ρόλο στην αμερικανική εφοδιαστική αλυσίδα χάλυβα, από την εξόρυξη του μεταλλεύματος μέχρι την τελική παραγωγή.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας