Διεθνή
Δημήτρης Αλευρομάγειρος: Δεν υπήρχε ποτέ πολιτική βούληση για την Κύπρο
Μια συζήτηση με τον Αντιστράτηγο εν αποστρατεία Δημήτρη Αλευρομάγειρο είναι πάντα ενδιαφέρουσα. Προσπαθήσαμε να γυρίσουμε τον χρόνο 50 χρόνια πίσω και μέσα από μια εκ βαθέων συζήτηση κάναμε ουσιαστικά ένα μνημόσυνο σε όλους εκείνους που εν γνώση τους παρέμειναν πιστοί στο καθήκον, πολέμησαν τις ορδές του Αττίλα και θυσίασαν τη ζωή τους. Αναφερθήκαμε στον αγώνα της ΕΟΚΑ και τις θυσίες των παλληκαριών και την επίσκεψη στα φυλακισμένα μνήματα για εμψύχωση των στρατιωτών του λίγο πριν από την έναρξη της δεύτερης φάσης της εισβολής.
Η γενιά μας, λέει ο Δημήτρης Αλευρομάγειρος είχε μια ιδιαίτερη έφεση και σχέση με την Κύπρο. Ως δεκαπεντάχρονος μαθητής συμμετείχε στις διαδηλώσεις για την Κύπρο και αναφέρεται με ιδιαίτερη συγκίνηση στην μεγάλη εκδήλωση που έγινε στην πλατεία Ομονοίας, λίγο πριν την εκτέλεση-δολοφονία του Μιχαλάκη Καραολή και του Ανδρέα Δημητρίου.
Το 1957 μπήκε στη Σχολή Ευέλπιδων κι εκεί γνώρισε αρκετούς Κυπρίους ευέλπιδες που είχαν διακόψει τη φοίτηση τους και πολέμησαν με την ΕΟΚΑ τους Άγγλους. «Το γεγονός αυτό μας εντυπωσίασε».
Στρατηγέ, πότε πήγατε πρώτη φορά στην Κύπρο;
Όπως ξέρετε το 1963 έγινε η τουρκοανταρσία και η διχοτόμηση της Λευκωσίας από τους Άγγλους. Το 1964 ήμουν υπολοχαγός, μόλις 24 χρόνων και υπηρετούσα στα ελληνοαλβανικά-ελληνογιουγκοσλαβικά τότε σύνορα. Ήμουνα μεταξύ των πρώτων εθελοντών για την Κύπρο. Με καλέσανε και με ρώτησαν αν θέλω πάω και φυσικά δέχτηκα. Τον Απρίλιο του 1964 έφτασα στην Κύπρο. Μετά από λίγο έφτασε και η Μεραρχία. Η Κύπρος τότε ήταν πανίσχυρη. Εμείς αναλάβαμε την εκπαίδευση των πολιτών. Επισήμως η γέννηση της Εθνικής Φρουράς έγινε την 1/6/1964 με δύο τάγματα. Το πρώτο τάγμα συγκροτήθηκε στο στρατόπεδο Καραόλου στην Αμμόχωστο με διοικητή τον Μιχάλη Περιμένη και το δεύτερο τάγμα, το δικό μας στις 1/7/1964 στο Μπογάζι Αμμοχώστου.
Την 1η Αυγούστου πήραμε εντολή και πήγαμε στην Τηλλυρία κι εκεί έλαβα το πρώτο βάπτισμα του πυρός. Δυστυχώς όταν πλησιάζαμε να μπούμε στα Κόκκινα ήρθε η τουρκική αεροπορία και ισοπέδωσε την περιοχή ρίχνοντας βόμβες ναπάλμ. Έφυγα από την Κύπρο, επέστρεψα στην Ελλάδα και υπηρέτησα σε διάφορα μέρη και τον Απρίλιο του 1967 έρχεται η χούντα κι εδώ αρχίζει το πρόβλημα. Η Χούντα έγινε για να καταστρέψει την Κύπρο, όπως και έγινε.
Πως βρεθήκατε ξανά στην Κύπρο;
Προς το τέλος του 1973 ενώ υπηρετούσα ως λοχαγός στη Λήμνο ήρθε ένα σήμα να πάω στην Κύπρο. Μου έκανε εντύπωση γιατί εγώ δεν ζήτησα να πάω. Τον Οκτώβριο του 1973 φτάνω στην Κύπρο και πάω στην Ανωτέρα στην Αμμόχωστο στο επιτελείο. Παρέλαβα το Γραφείο Προσωπικού και το Γραφείο Διοικητικής Μέριμνας και ορίστηκα και ως διοικητής ενός τάγματος επιστράτων. Διοικητής στην Ανωτέρα ήταν ο Συνταγματάρχης Κωνσταντίνος Τζωρτζάκης.
Πως βρήκατε την Κύπρο το 1973;
Εσωτερικά η κατάσταση ήταν άθλια. Η Κύπρος είχε ένα άτυπο εμφύλιο με καθημερινές εκρήξεις, δολοφονίες κλοπές όπλων από στρατόπεδα και συγκρούσεις μεταξύ των υποστηρικτών του Μακαρίου και του Γρίβα.
Τον Απρίλιο του 1974, το Πάσχα, παντρεύτηκα και μετά το γάμο επέστρεψα ξανά στη Μονάδα μου. Η κατάσταση παρέμενε ίδια και στις 2 Ιουλίου ο Μακάριος θεωρώντας τη Χούντα υπεύθυνη για την επικρατούσα κατάσταση στην Κύπρο έστειλε την περίφημη επιστολή προς τον Γκιζίκη, με την οποία ζητούσε την απομάκρυνση όλων των Ελλήνων αξιωματικών. Ήταν μια όντως σκληρή επιστολή. Ακόμη και στενοί φίλοι και συνεργάτες του Μακαρίου, όπως ο Βάσος Λυσσαρίδης, όταν τον ρώτησα για την επιστολή μου είπε ότι ήταν λάθος.
Και στις 15 Ιουλίου έχουμε το πραξικόπημα κατά του Μακαρίου. Γνωρίζατε για το πραξικόπημα;
Δεν είχα ιδέα. Όπως σας είπα εγώ ήμουνα στο επιτελείο στο πρώτο και στο τέταρτο γραφείο. Στις κρίσιμες θέσεις ήταν μόνιμα χουντικοί αξιωματικοί. Τον Απρίλιο του 1974 όπως σας είπα παντρεύτηκα. Η κυρία Αλευρομάγειρου μου ζήτησε να έρθει στην Κύπρο και στις 3 Ιουλίου ήταν ήδη στο νησί.
Τη Δευτέρα, 15 Ιουλίου το πρωί πήρα ένα λοχαγό και πήγαμε για καφέ στο ξενοδοχείο ενός φίλου. Ήταν μια υπέροχη ημέρα και σκέφτηκα να καλέσω τη γυναίκα μου να έρθει κι αυτή. Την κάλεσα μερικές φορές, αλλά το τηλέφωνο βούιζε. Όταν κατάφερα να βγάλω γραμμή ήταν σχεδόν «πεθαμένη».
«Που είσαι; μου λέι. Έγινε πραξικόπημα και σκότωσαν τον Μακάριο. Το λέει συνέχεια το ραδιόφωνο. Δεν άκουσες τίποτε;»
Εκείνη τη στιγμή και από την γυναίκα μου το έμαθα. Πήρα το λοχαγό και φύγαμε κατευθείαν στην Ανωτέρα. Εκεί συναντήσαμε τον Συνταγματάρχη να προσπαθεί χωρίς επιτυχία να επικοινωνήσει με το ΓΕΕΦ για να μάθει τι γίνεται. Στην Αμμόχωστο δεν έγινε απολύτως τίποτε.
Ανησυχήσατε στρατηγέ για τις προεκτάσεις που θα είχε το πραξικόπημα;
Εγώ καθ΄ όλη τη διάρκεια της δικτατορίας άκουγα BBC, Deutsche Welle, τη φωνή της Γαλλίας. Αμέσως μετά το πραξικόπημα όλα τα ξένα μέσα έλεγαν ότι «η Τουρκία θα εισβάλει στην Κύπρο». Το είπα στον συνταγματάρχη «Θα έρθουν οι Τούρκοι». Μη λέτε τέτοια πράγματα μου απάντησε και θα πανικοβάλετε τον κόσμο.
Μέχρι τις 19 Ιουλίου δεν έγινε καμιά προετοιμασία. Το απόγευμα, ήρθε στο επιτελείο ένας αξιωματικός από το ΓΕΕΦ και μας λέει «το βράδυ θα κάνετε επιστράτευση πυρήνων και το πρωί βλέπουμε τι θα γίνει». Όταν αρχίσαμε την επιστράτευση πυρήνων τη νύχτα της 19ης προς την 20η Ιουλίου, ο τουρκικός στόλος στις 3-4 το πρωί βρισκόταν 6 μίλια έξω από την Κερύνεια. Το πρωί της 20ης Ιουλίου και υπό το κράτος του πανικού κηρύχθηκε γενική επιστράτευση.
Με την κήρυξη της επιστράτευσης, έπρεπε να φύγω από το επιτελείο και να πάω να συκροτήσω το τάγμα επιστράτων στο οποίο ήμουνα διοικητής. Είχα στείλει ήδη τον υποδιοικητή μου, στο δυόμιση μίλι της Αμμοχώστου, όπου είχαμε τις αποθήκες του τάγματος. Στο επιτελείο επικρατούσε πανικός. Ο Διοικητής δε με άφηνε να αποχωρήσω. Τελικά έφυγα γύρω στις 10. Στο δυόμιση μίλι είχε συσσωρευτεί κόσμος. Πανικός. Έβαλα μια στολή κι ένα κράνος. Έδωσα εντολή και φορτώσαμε τα όπλα και τα πυρομαχικά του τάγματος στα αυτοκίνητα και φύγαμε για το Πραστειό Αμμοχώστου, που ήταν ο χώρος επιστράτευσης του τάγματος. Φτάσαμε στις 4 το απόγευμα και μέχρι τις 7:00 βάλαμε τα πράγματα σε μια σειρά.
Ο στρατός κύριε Γερμανέ έχει ωραία συστήματα, αρκεί να εφαρμοστούν σωστά και στην ώρα τους. Στην Κύπρο δυστυχώς δεν εφαρμόστηκε τίποτε.

Τί έγινε μετά κ. Αλευρομάγειρε;
Στη συνέχεια ενημέρωσα τον Διοικητή ότι το τάγμα είναι έτοιμο κι αμέσως μου έδωσε εντολή να πάρω το τάγμα στο δυόμιση μίλι και μετά να πάω στη διοίκηση για νέες εντολές.
Ως τάγμα επιστράτων είχα υλικά μόνο για 800 όπλα. Όση ήταν δηλαδή η δύναμη του τάγματος εν επιστράτευση. Έλα όμως που ήρθαν χίλιοι και δεν είχα εξοπλισμό γι’ αυτούς; Τους καθησύχασα και τους άφησα κι αυτούς εκεί στα χωράφια, στο δυόμιση μίλι.
Οι στρατιώτες ήταν από 18-40 ετών και μετά από την απόλυση τους δεν είχαν εκπαιδευτεί ξανά. Είχα όμωσ την τύχη ανάμεσα σε αυτούς τους επίστρατους να είναι και καμιά δεκαπενταριά τους οποίους είχα μαζί μου στη μάχη της Μασούρας το 1964. Με ξέρανε. Αυτό ήταν ένα θαύμα για μένα. Κάποιους από αυτούς τους όρισα διοικητές λόχων.
Όταν έφτασα στην Ανωτέρα υπήρχε πένθος. Είχε σκοτωθεί ο Ανδρέας Μουζάκης, ο διευθυντής του τρίτου γραφείου της Ανωτέρας. Ήταν ο πρώτος νεκρός.
Δηλαδή το τάγμα σας δεν είχε εμπλακεί ακόμη σε μάχη με τους Τούρκους
Θα σας πω. Ο Συνταγματάρχης μου έδωσε εντολή να πάρω ένα λόχο και να καταλάβω το Σακχαρια, μια τουρκοκυπριακή συνοικία, έξω από την Αμμόχωστο. Ήταν ήδη 7:00 το απόγευμα. Επέστρεψα στο τάγμα κι επέλεξα τον 2ο λόχο με διοικητή τον Χρήστο Σολωμή και στις 4:00 το πρωί εγώ μαζί με 5 αξιωματικούς και καμιά δεκαπενταριά στρατιώτες ξεκινήσαμε. Προχωρούσαμε και πολύ σύντομα φτάσαμε έξω από τα τείχη της Αμμοχώστου, χωρίς να συναντήσουμε αντίπαλο. Ενημέρωσα τον διοικητή ότι δεν υπάρχουν Τουρκοκύπριοι.
Γύρω στις 5 το απόγευμα πήρα νέα εντολή: «Να είσαι έτοιμος και θα επιτεθούμε στην Αμμόχωστο». Απόρησα και είπα στον συνταγματάρχη. Πως θα επιτεθούμε στην Αμμόχωστο; Θα ανεβάσουμε σκάλες στα τείχη, όπως στην παλιά εποχή;
«Να είσαι έτοιμος μου είπε και θα τα πούμε.»
Μάζεψα τους στρατιώτες, τους έβγαλα ένα πατριωτικό λόγο κι αυτοί με κοίταζαν περίεργα. Στη συνέχεια φάγαμε για βραδινό και περιμέναμε. Αφού μέχρι τις 9 δεν υπήρξε καμία εξέλιξη έστειλα τους στρατιώτες για ξεκούραση.
Πότε και πως βρεθήκατε στη Λευκωσία;
Το βράδυ της Κυριακής 21 Ιουλίου, πήρα νέα εντολή να πάρω το τάγμα μου και πάω στη Λευκωσία, ως εφεδρεία του ΓΕΕΦ και να στρατοπεδεύσω στο Προεδρικό Μέγαρο. Συγκέντρωσα τους στρατιώτες γύρω στις 12:00 (μεσάνυχτα) ξεκινήσαμε και γύρω στις 4 το πρωί φτάσαμε στο Προεδρικό. Όταν αντίκρυσα το καμένο Προεδρικό είχα την εντύπωση ότι ζούσα ένα δράμα.
Έδωσα εντολή στους διοικητές των λόχων να στήσουν 5-6 αντιαεροπορικά αλλά να μη τα χρησιμοποιήσουν χωρίς εντολή και οι στρατιώτες να πάνε να ξεκουραστούν. Πήρα τον υπασπιστή μου Μιχαλάκη Στεφανίδη και βγήκαμε προς αναζήτηση τηλεφώνου. Βρήκαμε ανοιχτό τον αστυνομικό σταθμό Στροβόλου κι από εκεί επικοινώνησα με το ΓΕΕΦ. Μίλησα με ένα αξιωματικό, τον ενημέρωσα ότι το τάγμα μου είναι στο Προεδρικό και περιμένω διαταγές.
Θα σας ενημερώσουμε μου είπε. Μόνο μη χρησιμοποιήσετε τα αντιαεροπορικά με κανένα λόγο, αν δεν πάρεις εντολή από εμάς.
Εν τω μεταξύ τι είχε συμβεί; Την ώρα που εγώ έμπαινα στην Λευκωσία στις 3-4 το πρωί της 22ας Ιουλίου άκουγα αεροπλάνα και ριπές. Υπέθεσα ότι θα είναι Τούρκικα. Που να ξέρω εγώ τι είχε γίνει; Ήταν τα NORATLAS που μετέφεραν τους καταδρομείς. Δυστυχώς δεν είχαν συνεννοηθεί με το πυροβολικό και είχαμε κι αυτό το δράμα το οποίο έμαθα αργότερα.


Δεν είχε ακόμη συμφωνηθεί η εκεχειρία;
Ξημερώνει η Δευτέρα 22 Ιουλίου. Είμαι στο Προεδρικό, οργανώνουμε τους στρατιώτες και τις θέσεις μας και γύρω στις 4:00 μου λένε ότι θα γίνει εκεχειρία και να προσέξω μη πέσει καμία τουφεκιά. Από την εμπειρία της Μασούρας το 1964 γνώριζα ότι οι Τούρκοι δεν τηρούν ποτέ τις συμφωνίες τους. Αντιθέτως πραγματοποιούν επιθέσεις και προωθούν τις θέσεις τους. Ενημέρωσα τους διοικητές των λόχων και τους είπα να είναι προσεχτικοί.
Γύρω στις πέντε η ώρα με κάλεσε κάποιος Διοικητής και μου λέει «στείλε ένα λόχο τώρα γιατί πέφτει ο Τράχωνας». Φωνάζω κι εγώ τον Λάκη Σωφρονίου και του λέω: Πάρε το λόχο σου και φύγε τώρα, κινδυνεύει ο Τράχωνας. Ο Σωφρονίου έφυγε αμέσως. Όταν έφτασε εκεί ο Τράχωνας είχε πέσει κι ο Σωφρονίου επέστρεψε έντονα εκνευρισμένος.
Και πως βρεθήκατε Διοικητής στην Πράσινη Γραμμή;
Την επομένη, το πρωί της Τρίτης 23ης Ιουλίου ήρθε ο συνταγματάρχης Πούλιος, υποδιοικητής του 211 και μου λέει: «εντολή να πάρεις το τάγμα σου και θα πας στην Πράσινη Γραμμή». Φεύγουμε οι δυο μας, μαζί με τον υπασπιστή και πήγαμε στον Άγιο Παύλο (έδρα του πρώτου λόχου του 211). Αφού με ενημέρωσε για τις θέσεις των λόχων μου λέει: «0 λόχος ο πρώτος, ο λόχος του Λήδρα, ο λόχος του Παπαχατζόπουλου κι εσύ έχετε μια ενιαία διοίκηση κι εσύ διοικείς όλο τον κόσμο». Και τότε του λέω εγώ το ξέρω ότι όλοι αυτοί υπάγονται σε μένα. Αυτοί γνωρίζουν ότι υπάγονται σε μένα; Αξιωματικός είσαι, μου απάντησε, θα βρεις την λύση.
Από το μεσημέρι της Τρίτης άρχισα να τοποθετώ στρατιώτες από δεξιά της ΕΛΔΥΚ μέχρι και τη Λήδρας. Ήμουνα κι εγώ εκεί. Έβαζα το λόχο κι έκανα τις πρώτες επαφές για να μάθω την περιοχή. Οι Τούρκοι απέναντι ήταν στα 150 μέτρα και καμιά φορά βαρούσανε.
Όταν έφτασα στα δικαστήρια ήρθε και με βρήκε ο διοικητής του λόχου των εφέδρων αξιωματικών στα φυλάκια του Λήδρα Παλλάς και μου είπε ότι ενώ δέχεται πυρά, έχει εντολή από το ΓΕΕΦ αυτός να συγκρατείται και να μη πυροβολεί.Του λέω: την επόμενη φορά θα σε πυροβολήσουν θα ανταποδίδεις τα πυρά για 30 λεπτά. Παράτα και το ΓΕΕΦ και τις εντολές του. Ο άνθρωπος πετάχτηκε από χαρά κι έφυγε.
Στις φυλακές τοποθέτησα τον Χρήστο Σολωμή και στη Λήδρας τον Σωφρονίου και στη συνέχεια εγκατέστησα τη διοίκηση, δηλαδή εμένα, τον Στεφανίδη τον υπασπιστή μου και 2-3 στρατιώτες διαβιβαστές στον Άγιο Παύλο, 200 μέτρα από τους Τούρκους.

ΣΥΝΕΧΙΣΗ ΤΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ
Το πρωί της 24ης Ιουλίου συνέχισα τις περιοδείες στη περιοχή για να δω τον χώρο. Οι δυνάμεις του ΟΗΕ είδαν τις κινήσεις μας, ανησύχησαν και πλησίασαν να δουν τι γίνεται. Ήταν εχθρικά διακείμενοι προς τις ελληνικές δυνάμεις, λόγω του πραξικοπήματος. Μας πλησίασαν με καχυποψία αλλά στο τέλος έγιναν φίλοι μου.
Στη πορεία των πραμάτων έγιναν τα εξής: Μαθαίνουμε ότι οι τούρκοι προχωρούν στη Λάπηθο, ότι έχουν αποβιβάσει 40.000 στρατιώτες με βαρύ οπλισμό, πυροβόλα και άρματα μάχης. Οι Τούρκοι εγκαθίστανται εκεί. Αθήνα και Λευκωσία διαμαρτύρονται στον ΟΗΕ. Στην Αθήνα ήρθε ο Καραμανλής και στην Κύπρο ο Σαμψών παρέδωσε στον Κληρίδη.
Όμωσ όλα δείχνουν ότι τίποτε δε τελείωσε και θα έχουμε και συνέχεια.
Μπροστά μου έχω αναπεπταμένο το έδαφος. Βλέπω ότι οι απέναντι μου είχαν κάποιο τάγμα Τούρκων, οι οποίοι προχωρούσαν και πλησίαζαν σκάβοντας. Ήρθαν και κάθισαν 1.000 μέτρα μπροστά από μένα.
Το αναφέρω στο ΓΕΕΦ και μου λένε «μη κάνεις τίποτε». Δεν μπορούσα να κάνω και κάτι. Οι περισσότεροι στρατιώτεσ μου είχαν άγνοια χειρισμού των όπλων. Τα αντιαρματικά μου ήταν άθλια. Δεν είχα όλμους. Είχα και δεν είχα βλήματα. Προσπαθούσα να τους εκπαιδεύσω και στο τέλος κάναμε και τον σταυρό μας. Ήτανε βέβαια δίπλα μας η ΕΛΔΥΚ κι αυτό με παρηγορούσε λιγάκι.
Κι ενώ όλα έδειχναν ότι τίποτε δεν τελείωσε, στις 30 Ιουλίου η Κυπριακή Δημοκρατία έβγαλε μια απόφαση ότι ορισμένες ειδικότητες που είναι χρήσιμες για τη λειτουργία της κρατικής μηχανής μπορούν να απολυθούν. Μεταξύ αυτών ήταν και οι τραπεζικοί υπάλληλοι. Ο Λάκης Σωφρονίου, ένας από τους διοικητές των λόχων του τάγματος ήταν διευθυντής τραπέζης στη Λάρνακα ή υψηλόβαθμο στέλεχος. Τον γνώριζα από το 1964. Ήρθε ο Σωφρονίου και με ρώτησε τι να κάνει; Κι εγώ του είπα να κάνει ότι θέλει. Τελικά έφυγε, αλλά το μεσημέρι της επόμενης ημέρας επέστρεψε με τα όπλα του και μου λέει «Ήρθα εδώ να πολεμήσουμε μαζί και να πεθάνουμε μαζί». Αυτή είναι η ελληνική ψυχή, γιατί λέμε τί έγινε στην Κύπρο. Στην Κύπρο υπήρξαν άνθρωποι που ήρθαν εκεί να πολεμήσουν και να πεθάνουν για την Ελλάδα και η Ελλάδα γαμώτο …
Ούτε βήμα πίσω
Όπως θυμάστε στις 5 ή 6 Αυγούστου άρχισαν οι συζητήσεις στη Γενεύη στις οποίες συμμετείχαν ο Γεώργιος Μαύρος, ο Κληρίδης, ο Γκιουνές κλπ. Η κωμωδία της Γενεύης, κατά τη γνώμη μου. Εκείνες τις ημέρες συγκροτήθηκε στην Κύπρο μια επιτροπή από Ελληνοκυπρίους, Τουρκοκυπρίους αξιωματούχους και ΟΗΕδες για να δουν την γραμμή αντιπαράθεσης, για να λειάνουν δήθεν λίγο τις αιχμές για να αποφευχθούν οι περιπέτειες, όταν στην Κερύνεια υπήρχαν 40.000 τούρκοι στρατιώτες.
Ήρθε σε μένα στο τάγμα ένας αντισυνταγματάρχης και μου λέει: Δημήτρη πρέπει να πάρεις λίγο πιο πίσω τις θέσεις σου. Θα πάνε και οι Τούρκοι λίγο πίσω….
Ακούτε κ. Αντισυνταγματάρχα, του λέω. Εγώ είμαι εδώ με ένα τάγμα Ανθρώπων οι οποίοι ήρθαν να θυσιαστούν. Προσπαθώ να τους εκπαιδεύσω όσο μπορώ. Εγώ δεν κάνω ούτε ένα βήμα πίσω. Αν μου πείτε να κάνω πίσω, σηκώνομαι και φεύγω. Λιποτακτώ. Άκου να κάνουμε διευθέτηση; Ποιος σας τα είπε αυτά; Εδώ οργανώνουμε την άμυνα μας κι εσείς λέτε να πάμε πίσω. Αν πάμε πίσω, πάει η Λευκωσία.
Πως κρατήσατε ψηλά το ηθικό των στρατιωτών σας;
Ο Χρήστος Σολωμής με το λόχο του ήταν στις φυλακές. Εκεί όπως γνωρίζετε είναι και τα φυλακισμένα μνήματα. Στην προσπάθεια μας να βρούμε κάποιους τρόπους να ανεβάσουμε το ηθικό των ανθρώπων που θα πέθαιναν -και μιλάμε για παιδιά 18-20 χρόνων τους οποίους βάλαμε να πεθάνουν- ο Σολωμής είχε την ιδέα να τους πάμε στα φυλακισμένα μνήματα. Πήρα τους λοχαγούς και άλλους αξιωματικούς, καμιά τριανταριά στρατιώτεσ και πάμε το πρωί στις 12 η ώρα στα φυλακισμένα μνήματα. Και λέμε, αφού αυτά τα αμούστακα παιδιά κράτησαν, θα είναι ντροπή εμείς να σηκωθούμε να φύγουμε. Δεν θα αφήσουμε τους Τούρκους να περάσουν. Ήταν μια πολύ συγκινητική στιγμή. Πήγαμε να πάρουμε θάρρος και όχι να κάνουμε το κομμάτι μας.
Εκείνο το οποίον συνεισέφερα ήταν οι προσπάθειες μου να κρατήσω ψηλά το ηθικό και ότι εννοούσα αυτό που τους είχα πει, ότι «εμένα, δεν με ενδιαφέρει να σκοτωθώ. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι να μη με συλλάβουν. Έχω ένα όπλο, ένα περίστροφο και θα πολεμήσω μέχρι να σκοτωθώ».
Αυτό οι στρατιώτες μου το είχαν καταλάβει και το πίστευαν γιατί το έβλεπαν στην πράξη. Πήγαινα από εδώ, πήγαινα από εκεί και κατά λάθος δεν σκοτώθηκα. Σκοτώθηκαν όμως 56 άνδρες μου και κάθε φορά που πηγαίνω στο μνημόσυνο, είναι ένα βάρος αυτό, διότι αυτοί σκοτώθηκαν γιατί πίστεψαν, όχι εμένα μόνο αλλά…
Γιατί σκοτώθηκαν; Αυτό είναι μια άλλη ιστορία.

Πότε αρχισε ο Αττίλας ΙΙ;
Αφού απέτυχαν οι συζητήσεις στη Γενεύη, στις 14 Αυγούστου το πρωί άρχισε η μεγάλη επίθεση. Είχαμε μικρή απώλεια, κάποια φυλάκια κοντά στην ΕΛΔΥΚ. Δεν είχαμε άλλη απώλεια. Οι Τούρκοι στην κατοικημένη περιοχή ήταν διστακτικοί. Στην αναπεπταμένη περιοχή, εκεί που ήταν το σχολείο μπροστά από τον ιππόδρομο ήταν πιο επικίνδυνοι. Γι’ αυτό και το βράδυ της 16ης Αυγούστου όταν έγινε η τεχνητή εκεχειρία, κάνανε μια επιχείρηση με 3 άρματα τα οποία σταμάτησε το πυροβολικό μας.
Στις 15 Αυγούστου μίλησα ο ίδιος με το ΓΕΕΦ και ζήτησα αντιαρματικά. Μου υποσχέθηκε ο αρχηγός ότι θα μου στείλει δύο ΠΑΟ 90. Την άλλη ημερα με ενημέρωσαν απότο τρίτο γραφείο του ΓΕΕΦ ότι δεν έχουν δύο και θα μου στείλουμε ένα. Τελικά ήρθε ένα και κτύπησε κι ένα άρμα.
Είχατε ενημερωθεί ότι θα έρχονταν ελληνικά αεροπλάνα;
Στις 15 Αυγούστου το πρωί με πήρε ο Αζίνας, ο διοικητής της Τρίτης Ανωτέρας και μου λέει: Σου στέλνω συνθηματικά γιατί αύριο θα έρθουν αεροπλάνα από την Ελλάδα και να τα δώσεις στους λόχους. Κόκκινη κα πράσινη φωτοβολίδα για να μην έχουμε προβλήματα. Παίρνω το σήμα και το κάνω φύλο και φτερό. Οι Κύπριοι μόλις πήραν το σήμα, ανέβηκε τόσο πολύ το ηθικό τους, μόνο που δεν πήγαν στην Κερύνεια. Τα αεροπλάνα δεν ήρθαν ποτέ.
Σημειώνω τώρα, με την ευκαιρία αυτή, ότι η Χούντα είχε αγοράσει τα fantom και μπορούσαν να έρθουν το 1974, αλλά η Κύπρος «Κείται μακράν» κατά τον Καραμανλή.
Το 2015 κυκλοφόρησε το Βήμα ένα βιβλίο για τη ζωή του Άνακτος Κωνσταντίνου. Δεν θα πω παρά μόνο αυτό που γράφει ο ίδιος. Ότι επί Χούντας και πριν φύγει το 1967, υπήρξε κάποια κρίση, και η χουντική κυβέρνηση τον φώναξε σε ένα Συμβούλιο και ο ίδιος ο Άναξ τους είπε «Εγώ δεν θα μπλέξω την Ελλάδα σε πόλεμο για την Κύπρο».
Τα ίδια είπε και ο βουλευτής Γιάννης Βαρβιτσιώτης σε μια προεκλογική εκπομπή το 2003, όταν είπε ότι «εγώ δε θα μπλέξω την Ελλάδα σε πόλεμο. Δε θα στείλω παιδιά μας να εγκλωβιστούν στην Κύπρο».
Αυτή είναι η Ελληνική Πολιτική Ελίτ!
Αν τελικά έστελνε τη βοήθεια θα αντιμετωπιζόταν η εισβολή;
Εγώ λέω ότι η χούντα έγινε για να καταστραφεί η Κύπρος. Αλλά το να τα ρίχνουμε όλα στη χούντα, είναι η κολυμβήθρα του Σιλωάμ. Έχει ευθύνη η πολιτική. Έχει ευθύνη η ελληνική πολιτεία, διότι είμαστε στο ΝΑΤΟ και αντί να μετέχουμε ισομερώς παίρνουμε το κόκκαλο του σκύλου. Έχει ευθύνη η ελληνική πολιτεία, διότι νομίζει ότι θα μας προστατεύσει η Αμερική από την εισβολή των Τούρκων και στέλνουμε τα πολεμοφόδια μας στην Ουκρανία.
Είμαι πολύ θυμωμένος με τους Έλληνες πολιτικούς. Δεν υπήρχε ποτέ πολιτική βούληση για την Κύπρο. Και τέλος έχουμε πάει να τους σώσουμε κατ’ επανάληψη. Και τους έχουμε καταστρέψει!
Και φτάσαμε στο σημείο να κρατήσουμε την Λευκωσία με την σωτήρια παρουσία σας και την μαχητικότητά της ΕΛΔΥΚ.
Την μαχητικότητα της ΕΛΔΥΚ, των ανθρώπων του τάγματος που σκοτώθηκαν, και κάποια άλλα τάγματα, τους στρατιώτες του 211. Δεν ήμουνα εγώ μόνο εκεί. Ήταν όλοι αυτοί! Εγώ σας είπα, απλώς έπεισα μερικούς να σκοτωθούν. Και δεν ξέρω αν έκανα καλά, γιατί όταν πηγαίνω στο μνημόσυνο στεναχωριέμαι, γιατί εγώ από ένα παιχνίδι της τύχης ζω. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι σώσαμε τη Λευκωσία, σώσαμε την Κυπριακή Δημοκρατία. Έχουμε λοιπόν 2 κράτη, ένα έθνος, τα οποία είναι μέλη στην Ευρώπη και στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Αλλά η παρουσία μας είναι μηδαμινή.

Τελικά στρατηγέ μου 50 χρόνια μετά, τι πρέπει να γίνει; ποιο είναι το μήνυμα σας;
Πρέπει η ελληνική πολιτική ελίτ να πιεστεί. Την τελευταία φορά που είδα το Βάσο Λυσσαρίδη, του είπα δώσε ένα μήνυμα γιατρέ, και μου λέει «ζητείται λαός». Ο μακαρίτης ο Νεοκλής Σαρρής έλεγε «στην Ελλάδα υπάρχουν αυτοί που πουλάνε την πατρίδα και αυτοί που πουλάνε πατρίδα». Και πλουτίζουν από αυτό. Και είναι το ίδιο χυδαίοι, ηλίθιοι και επικίνδυνοι και οι δύο, και αυτοί που πουλάνε την πατρίδα και αυτοί που πουλάνε πατρίδα.
Κοιτάξτε είναι η πρόταση είναι αυτονόητη, την έχουμε πει κατ’ επανάληψη. Είναι καλή η επίσκεψη που έγινε του κυρίου Erdoğan, με σκοτεινό σημείο τις υποκλίσεις. Αλλά πρέπει να καταλάβει ο κύριος Erdoğan και οι σύμμαχοί μας, ότι δεν είμαστε το παιδί για όλες τις δουλειές. Θα αντιδράσουμε.
Και οι κυβερνήσεις της Ελλάδος και της Κύπρου, πρέπει να ακούνε, τη φωνή της λογικής και της καρδιάς δεν πρέπει να κάνουν υποκλίσεις, αυτό είναι το θέμα.
ΠΗΓΗ: Speak News
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας
