Γενικά θέματα

Το εμπόριο της κοκαΐνης, ένα παραμελημένο κομμάτι του παζλ

Δημοσιεύτηκε στις

10 Ιουνίου 2013 στις 09:17

από τον

andpik

Καθώς η Δυτική Αφρική βρίσκεται στα μισά του δρόμου μεταξύ Λατινικής Αμερικής και Ευρώπης, έχει μετατραπεί σε κομβικό σημείο του εμπορίου της κοκαΐνης που προέρχεται από την Κολομβία, το Περού και τη Βολιβία. Κατά μήκος της διαδρομής που ακολουθεί, το χρήμα που προκύπτει από τη διακίνηση των ναρκωτικών καθιστά δυνατή την εξαγορά αρκετών ενδιάμεσων, κυρίως πολιτικών (όπως συνέβη στο Μάλι) και συμβάλλει στην αποσύνθεση των κρατών.
Τον Νοέμβριο του 2009, ένα Boeing 727 προερχόμενο από τη Βενεζουέλα προσγειώθηκε στο Ταρκίντ, μια τοποθεσία κοντά στην πόλη Γκάο, στο βορειοανατολικό Μάλι. Μετέφερε πέντε έως εννέα τόνους κοκαΐνης που δεν έγινε ποτέ δυνατόν να εντοπιστούν. Αφού ξεφόρτωσε, το αεροσκάφος έπιασε φωτιά.
Κατά την αστυνομική έρευνα που ακολούθησε αποδείχθηκε ότι στους οργανωτές της αποστολής του φορτίου συγκαταλέγονταν μια οικογένεια Λιβανέζων και ένας επιχειρηματίας από τη Μαυριτανία, ο οποίος είχε πλουτίσει με το εμπόριο αγκολέζικων διαμαντιών.
Πώς είναι δυνατόν να διέρχονται αεροσκάφη παρόμοιου μεγέθους (καθώς και άλλα, μικρότερα) από μια περιοχή η οποία, παρά το γεγονός ότι ανήκει στη Σαχάρα, είναι κατοικημένη και βρίσκεται κάτω από την επιτήρηση των κρατικών αρχών μιας χώρας ; Σύμφωνα με έναν Γάλλο πολιτικό αναλυτή ειδικευμένο στα ζητήματα της Υποσαχάριας Αφρικής (Σαχέλ), ο οποίος επιθυμεί να διατηρήσει την ανωνυμία του, ένας υπουργός και υψηλόβαθμα στελέχη του στρατού και των υπηρεσιών πληροφοριών που πρόσκεινται στον ανατραπέντα πρόεδρο Αμαντού Τουμανί Τουρέ (αποκαλούμενο « ΑΤΤ »), καθώς και αρκετοί βουλευτές που κατάγονται από το βόρειο τμήμα του Μάλι [1] εμπλέκονται στο λαθρεμπόριο ναρκωτικών. Όπως μας λέει ο πληροφοριοδότης μας, « πρόκειται για ένα ευαίσθητο ζήτημα. Αγγίζει την καρδιά της εξουσίας. Λίγο πριν από την πτώση του καθεστώτος του « ΑΤΤ », οι ανώτεροι αξιωματικοί του στρατού του Μάλι και η ηγεσία των υπηρεσιών πληροφοριών της χώρας που εμπλέκονταν στο λαθρεμπόριο ναρκωτικών είχαν περιπέσει σε απόλυτη ανυποληψία. Έτσι εξηγείται γιατί οι κατώτεροι αξιωματικοί και οι άνδρες του στρατού συμμετείχαν στο πραξικόπημα που πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2012. Οι υψηλόβαθμοι αξιωματικοί ήταν ιδιοκτήτες ενός στόλου πολυτελών αυτοκινήτων, τον οποίο δεν θα μπορούσαν να είχαν αγοράσει ακόμα κι αν είχαν κατορθώσει να καταχραστούν ολόκληρο τον προϋπολογισμό του στρατού ».

« Το λαθρεμπόριο αποφέρει σημαντικά οφέλη : βοήθεια για την επικράτηση στις εκλογές, αγορές ακινήτων με τη μέθοδο του ξεπλύματος… Πολλές προσωπικότητες του πολιτικού κόσμου είχαν συμμαχήσει με τους εμπόρους ναρκωτικών. Εάν ένας στρατιωτικός επεδείκνυε ιδιαίτερο ζήλο και σταματούσε μια αυτοκινητοπομπή που μετέφερε ναρκωτικά, δεχόταν τηλεφώνημα από έναν ανώτερό του που τον διέτασσε να την αφήσει να συνεχίσει το δρόμο της ». Όπως μας τονίζει ο συνομιλητής μας, ο οποίος επισκέπτεται συχνά την Υποσαχάρια Αφρική, « το γεγονός συνέβη στα σύνορα της χώρας με τη Γουινέα, την εποχή του Ουσμάν Κοντέ, του γιου του προέδρου της χώρας που συνελήφθη για διακίνηση ναρκωτικών. Ο « ΑΤΤ » έκανε τα στραβά μάτια κι άφησε την κατάσταση να επιδεινωθεί. Το καθεστώς στο Μάλι ήταν ένα από τα πλέον διεφθαρμένα σε ολόκληρη τη Δυτική Αφρική » [2].

Μείζων παράγοντας αποσταθεροποίησης

Ο Σιμόν Ζιλιέν [3], Γάλλος ερευνητής ο οποίος ειδικεύεται στα ζητήματα της Υποσαχάριας Αφρικής, έχει αναλύσει τον ανταγωνισμό στον οποίο επιδίδονταν πριν από το 2012 στο Βόρειο Μάλι οι πληθυσμοί που είχαν πρόσβαση στον πακτωλό του χρήματος των ναρκωτικών και οι πληθυσμοί που ήταν αποκλεισμένοι από αυτόν. Το καθεστώς χρηματοδότησε γενναιόδωρα με ναρκοδολάρια αρκετές ομάδες που ήταν αντίθετες με τους Τουαρέγκ Ιφόγκας, ελπίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο θα κατορθώσει να καταπνίξει τις εξεγέρσεις τους. Κάκιστος υπολογισμός. Η εισροή όπλων από τη Λιβύη και ισλαμιστών μαχητών επιτάχυνε τη διχοτόμηση του Μάλι. Ο ρόλος που διαδραμάτισε το χρήμα των ναρκωτικών στην αποσταθεροποίηση ολόκληρης της περιοχής δεν πρέπει να υποτιμάται.

Στο Λάγκος, στην οικονομική πρωτεύουσα της Νιγηρίας, το μεγαλύτερο εργαστήριο παράνομης παραγωγής αμφεταμινών και μεταμφεταμίνης εξαρθρώθηκε το 2011. Στο Πράσινο Ακρωτήριο, τον Οκτώβριο του ίδιου έτους, κατασχέθηκε ενάμισης τόνος κοκαΐνης σε μια παραλία της νήσου Σαντιάγκο. Τον Ιούνιο του 2010, είχαν ανακαλυφθεί δύο τόνοι λευκής σκόνης σε μια ιχθυόσκαλα της Γκάμπιας. Τον Απρίλιο του 2011, στην Κοτονού (Μπενίν), κατασχέθηκαν διακόσια κιλά ηρωίνης, κρυμμένα μέσα σε ένα κοντέινερ που προερχόταν από το Πακιστάν, με προορισμό τη Νιγηρία. Παρ’ όλο που η ινδική κάνναβη –το μοναδικό παράνομο ναρκωτικό που παράγεται στην Αφρική- είναι η πιο διαδεδομένη ουσία, προορίζεται αποκλειστικά για την ντόπια κατανάλωση. Τα συνθετικά ναρκωτικά (κοκαΐνη, ηρωίνη κ.λπ.) προορίζονται για πιο μακρινές αγορές : την Ευρώπη, την Ιαπωνία, ακόμα και την Κίνα.

Από το 2004, η Δυτική Αφρική έχει μετατραπεί σε κόμβο εισαγωγής, αποθήκευσης και διανομής της κοκαΐνης. Υπολογίζεται ότι τροφοδοτεί την ευρωπαϊκή αγορά με ποσότητες που κυμαίνονται μεταξύ του ενός όγδοου και του ενός τετάρτου της κατανάλωσής της : σύμφωνα με την Υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών για την Καταπολέμηση των Ναρκωτικών και του Εγκλήματος (ONUDC), το 2009, οι 21 από τους 129 τόνους που διοχετεύθηκαν στην ευρωπαϊκή αγορά προέρχονταν από τη Δυτική Αφρική. Η περιοχή προσφέρει στους διεθνείς διακινητές ναρκωτικών ένα πλήθος ασυναγώνιστων συγκριτικών πλεονεκτημάτων : γεωγραφική εγγύτητα, τόσο με τις χώρες παραγωγής της όσο και με τις χώρες κατανάλωσης, φθηνά χέρια και φθηνές υποδομές αποθήκευσης και διακίνησης, χαλαρότητα των ελέγχων, των κατασταλτικών μηχανισμών και του νομοθετικού πλαισίου, ενδημική διαφθορά η οποία δεν κοστίζει ακριβά και γενικευμένη ατιμωρησία.

Δεδομένου ότι αυτή η καινούρια « αποθήκη » βρίσκεται ακριβώς στα μισά της διαδρομής από τη Λατινική Αμερική ως την Ευρώπη, δέχεται τα προϊόντα των σημαντικότερων παραγωγών κοκαΐνης στον κόσμο (Κολομβία, Περού, Βολιβία), διευκολύνοντας την τροφοδοσία της Ευρώπης, της δεύτερης μεγαλύτερης αγοράς κοκαΐνης παγκοσμίως. Το 2012, ο τζίρος της κοκαΐνης στην Ευρώπη ανερχόταν στα 33 δισ. δολάρια, και ήταν κατά 4 δισ. χαμηλότερος από εκείνον της πρώτης αγοράς, της Βόρειας Αμερικής. Στην Ευρώπη, η κοκαΐνη είναι το ναρκωτικό με τη δεύτερη μεγαλύτερη κατανάλωση μετά την κάνναβη, με περισσότερους από τέσσερα εκατομμύρια χρήστες το 2008, δηλαδή λίγο λιγότερο από το 1% των Ευρωπαίων.

Το παράνομο αυτό εμπόριο που γνωρίζει μεγάλη άνθηση θεωρείται από πολλούς διεθνείς οργανισμούς –μεταξύ των οποίων ο ONUDC και το Παγκόσμιο Όργανο Ελέγχου των Ναρκωτικών (OICS)- ότι αποτελεί μείζονα παράγοντα αποσταθεροποίησης της Δυτικής Αφρικής. Η οικονομική κρίση και οι πολιτικές που έχουν επιβάλλει το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα έχουν εντείνει την έλλειψη νομιμοποίησης από την οποία υποφέρουν τα περισσότερα καθεστώτα της περιοχής, στα οποία με το χρήμα αγοράζονταν τα πάντα πολύ πριν κάνει την εμφάνισή του το πρώτο φορτίο κοκαΐνης. Όμως, η εγκατάσταση στην περιοχή εγκληματιών διεθνούς κλάσης που έχουν στη διάθεσή τους τεράστια ποσά, έχει σίγουρα επιδεινώσει την κατάσταση.

« Το οργανωμένο υπερεθνικό έγκλημα έχει μια καθαρά εμπορική προσέγγιση : αναζητεί οτιδήποτε μπορεί να του αποφέρει όσο το δυνατόν περισσότερα χρήματα με όσο το δυνατόν μικρότερο ρίσκο ». Κι όπως εξηγεί ο Πιέρ Λαπάκ, διευθυντής του ONUDC στη Δυτική Αφρική, « οι διακινητές ναρκωτικών αναζητούν τους καλύτερους « δρόμους » : τους δρόμους στους οποίους, με τη διαφθορά και με τη βία (από τις απειλές έως τη δολοφονία) μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα ». Στη συγκεκριμένη περιοχή, η διακίνηση της κοκαΐνης -η οποία από πλευράς αξίας μπορεί να συγκριθεί με την παράνομη διακίνηση πετρελαίου και όπλων- είναι εξαιρετικά κερδοφόρα : σύμφωνα με τον ONUDC του Ντακάρ (Σενεγάλη), τα κέρδη από τη διακίνηση 30 μονάχα τόνων κοκαΐνης ανέρχονται στα 900 εκατομμύρια ευρώ, από τα οποία τα 400 ξεπλένονται και καταναλώνονται επί τόπου… Για να υπάρχει δυνατότητα σύγκρισης, πέρυσι, ο προϋπολογισμός της Γουινέας Μπισάο που αποτελεί σημαντικό κόμβο διακίνησης ναρκωτικών, δεν ξεπέρασε τα 177 εκατομμύρια ευρώ.

Η κοκαΐνη περιλαμβάνεται στα προϊόντα που δημιουργούν τη μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία : σύμφωνα με τον Γάλλο ειδικό στην Υποσαχάρια Αφρική που παρουσιάστηκε στην αρχή του άρθρου, ένα κιλό κοκαΐνης αγοράζεται 2-3.000 ευρώ στις ζώνες όπου παράγεται, αξίζει 10.000 στις πόλεις των παραλίων του Ατλαντικού της Λατινικής Αμερικής, 12.000 στις πρωτεύουσες της Υποσαχάριας Αφρικής, 20.000 στις πόλεις της Βόρειας Αφρικής και 30-45.000 στις ευρωπαϊκές πόλεις. Οι τιμές αφορούν την αγορά χονδρικής και, μάλιστα, για ένα προϊόν του οποίου η καθαρότητα μειώνεται σταδιακά στον βαθμό που το φορτίο αλλάζει χέρια κατά τη διάρκεια της διακίνησής του.

Η κρίση στο Μάλι βλάπτει τις ναρκομπίζνες

Για την αστυνομία, τις τελωνειακές αρχές και τους δικαστές της Δυτικής Αφρικής, ο αγώνας ενάντια στη διακίνηση των ναρκωτικών ανήκει στη σφαίρα του αδύνατου : το χάσμα ανάμεσα στα μέσα που διαθέτουν και σε εκείνα που διαθέτουν τα δίκτυα των εμπόρων ναρκωτικών είναι αβυσσαλέο. Μερικές φορές, η αστυνομία της Γουινέας Μπισάο δεν έχει καν καύσιμα για να κινήσει τα περιπολικά της… Παρόμοιες καταστάσεις μπορούν να οδηγήσουν στην αποθάρρυνση και στην παραίτηση ακόμα και τους πλέον έντιμους και μαχητικούς κρατικούς λειτουργούς που επιθυμούν να καταπολεμήσουν αυτό το φαινόμενο. Πόσω μάλλον που οι συμμορίες των εγκληματιών στηρίζονται επίσης σε εθνοτικά και πολιτισμικά δίκτυα, σε μια σημαντική διασπορά (των Νιγηριανών, για παράδειγμα) και σε μια γλωσσική κοινότητα ή στα κοινά συμφέροντα. Πολύ συχνά, μια δεκάδα ατόμων συνεργάζονται για ένα, δύο ή τρία « κόλπα » και, στη συνέχεια, χωρίζουν, ξαναβρίσκονται… ή αλληλοσκοτώνονται.

Οι δρόμοι των ναρκωτικών είναι εκτεταμένοι, αλλάζουν και παίρνουν πολλαπλές μορφές, ακριβώς όπως κι οι εξαγωγείς, οι εισαγωγείς, οι ενδιάμεσοι, οι διακινητές και η « μαρίδα ». Όλες οι διαδρομές και όλοι οι τρόποι δράσης λειτουργούν, αλληλοεπικαλύπτονται και προστίθενται, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα και κερδοφορία. Πρόκειται για μια αλυσίδα. Από τη Νότια Αμερική ως την Ευρώπη μέσω Αφρικής, ένα δέμα με κοκαΐνη μπορεί να ταξιδέψει με αεροπλάνο, αυτοκίνητο και πλοίο. Και φυσικά, καθώς οι θαλάσσιες μεταφορές αποτελούν τον πλέον διαδομένο τρόπο μεταφοράς σε ολόκληρο τον πλανήτη, υιοθετούνται σε μεγάλο βαθμό και για την μεταφορά της κοκαΐνης από τη Λατινική Αμερική στην Αφρική.

« Τα τελευταία δύο ή τρία χρόνια, ολοένα και περισσότερα δικινητήρια αεροσκάφη προσγειώνονται στη Δυτική Αφρική σε εγκαταλελειμμένους διαδρόμους ή πραγματοποιούν ρίψεις πακέτων από χαμηλό ύψος. Στη συνέχεια, ομάδες διακινητών τα παραλαμβάνουν και τα προωθούν. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, δεν σταμάτησε και η διακίνηση δια θαλάσσης ή με « μουλάρια ». Την περίοδο 2006-2008, τα μεγάλα αλιευτικά σκάφη ήταν το πιο συνηθισμένο μέσο. Σήμερα είναι τα κοντέινερ », εξηγεί ο Λαπάκ.

Ο συντομότερος δρόμος από τη Λατινική Αμερική ως την Αφρική μέσω Ατλαντικού ακολουθεί τον 10ο παράλληλο, μια διαδρομή την οποία ακολουθούν καθημερινά χιλιάδες φορτηγά πλοία, αλιευτικά, ιστιοφόρα και κρουαζερόπλοια. Οι ευρωπαϊκές και αμερικανικές δυνάμεις ασφαλείας οι οποίες έχουν πραγματοποιήσει στην περιοχή κατασχέσεις μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών, την αποκαλούν « Highway 10 ».

Τα κοντέινερ στα οποία είναι κρυμμένη η κοκαΐνη ξεφορτώνονται συνήθως στους λιμένες διεθνούς εμπορίου του Λάγκος ή του Λομέ (στο Τόγκο). Από την πλευρά τους, τα μεγάλα αλιευτικά σκάφη μεταφορτώνουν στα « go fast » και στα « go slow » -σε ταχύπλοα και σε πιρόγες ή ιστιοφόρα αντίστοιχα- τα οποία στη συνέχεια προσεγγίζουν σε ερημικές παραλίες, σε μανγκρόβια δάση ή στις απόκρημνες ακτές της Δυτικής Αφρικής.

Τα « μουλάρια » είναι ο αγαπημένος τρόπος μεταφοράς των Νιγηριανών διακινητών : μεταφέρουν, πάνω τους, μέσα στις βαλίτσες τους, κάτω από τις περούκες τους ή… μέσα στο στομάχι τους μικρά πακέτα ή κάψουλες γεμάτες λευκή σκόνη. Αποβιβάζονται συνήθως στα διεθνή αεροδρόμια της περιοχής, στο Ντακάρ ή στην Μπαμακό (Μάλι). Όσο για τα δικινητήρια αεροσκάφη, προσγειώνονται όχι μόνο σε εγκαταλελειμμένους ή αυτοσχέδιους διαδρόμους προσγείωσης –όπως παρατηρήθηκε στο Μάλι ή στη Γουινέα Μπισάο- αλλά και σε κανονικά αεροδρόμια.

Η κοκαΐνη –καθαρή ή νοθευμένη, ζυμωμένη σε ψωμιά, σε καραμέλες, σε σκόνη ή σε υγρή μορφή, τοποθετημένη στον πάτο ενός αθλητικού σακιδίου ή μέσα σε κατεψυγμένα ψάρια- αλλάζει κρυψώνα, συσκευασία και μορφή ανάλογα με τα ταξίδια.

Η λευκή σκόνη συγκεντρώνεται στη Δυτική Αφρική, στοκάρεται και ανασυσκευάζεται, για να πάρει στη συνέχεια τον δρόμο για τις ευρωπαϊκές αγορές, περνώντας από την Υποσαχάρια Αφρική και τη Σαχάρα : από τη Μαυριτανία, το Μάλι, τον Νίγηρα και το Τσαντ, στη Λιβύη και στην Αίγυπτο. Ακόμα και το χασίς του Μαρόκου ακολουθεί την ίδια πανάρχαια διαδρομή. Μάλιστα, στην ανατολική Υποσαχάρια Αφρική, ορισμένα μέλη της ποιμενικής φυλής των Τουμπού –νεαροί μισθοφόροι που επέστρεψαν από τη Λιβύη φορτωμένοι όπλα και συνάλλαγμα- δεν διστάζουν να επιτίθενται στις καλά οπλισμένες αυτοκινητοπομπές των 4Χ4 που διασχίζουν την έρημο και να τις ξαλαφρώνουν από το φορτίο τους. Όταν η επίθεσή τους επιτυγχάνει, μοιράζονται τη λεία και τα κέρδη, ενώ διαθέτουν τα δικά τους κυκλώματα για τη μεταπώληση των ναρκωτικών που αρπάζουν. Ένας πολιτικός του Νίγηρα, ο οποίος επιθυμεί να διατηρήσει την ανωνυμία του, μας εξηγεί [4] : « Ο καθένας τους αμείβεται ανάλογα με τη συμμετοχή του στο εγχείρημα : ένα άτομο δικαιούται ένα μερίδιο. Ένα άτομο που διαθέτει τουφέκι δικαιούται δύο μερίδια. Ο ιδιοκτήτης ενός οχήματος δικαιούται δέκα επιπλέον μερίδια και ούτω καθεξής. Σε ένα βαρύ όπλο αντιστοιχούν επίσης αρκετά μερίδια ».

Πραξικόπημα στη Γουινέα Μπισάο

Ποιες συνέπειες είχε η εγκατάσταση στο βόρειο Μάλι ομάδων όπως το Κίνημα για την Ενότητα της Τζιχάντ στη Δυτική Αφρική (Mujao), η Αλ Κάιντα του Ισλαμικού Μαγκρέμπ (AQMI) ή η Ançar Dine ; Η Ançar Dine και το Mujao [5] συμμετέχουν σε αυτήν την παράνομη διακίνηση : επιβάλλουν φόρο στις αυτοκινητοπομπές που διασχίζουν τα εδάφη που ελέγχουν και τους εξασφαλίζουν προστασία εάν καταβάλουν το ανάλογο τίμημα [6]. Κι αν τα χρήματα από τη διακίνηση ναρκωτικών αντιπροσωπεύουν χαμηλό ποσοστό των συνολικών εσόδων της AQMI, καθώς οι απαγωγές ομήρων και η καταβολή λύτρων για την απελευθέρωσή τους αποτελούν μια πολύ πιο προσοδοφόρα επιχείρηση, δεν συμβαίνει το ίδιο στην περίπτωση του Mujao.

Ωστόσο, κατά παράδοξο τρόπο, η διαίρεση της χώρας σε δύο ζώνες δεν διευκόλυνε τη διακίνηση των ναρκωτικών. Πράγματι, όπως εξηγεί ο ειδικός στην Υποσαχάρια Αφρική στον οποίο αναφερθήκαμε προηγουμένως, « παρ’ όλο που ένα αδύναμο κράτος προσφέρει πλεονεκτήματα στους διακινητές, η πλήρης αποδιοργάνωση της χώρας γίνεται επικίνδυνη γι’ αυτούς. Χωρίς αξιόπιστα στηρίγματα μέσα στον στρατό, στην αστυνομία και στον τοπικό πολιτικό κόσμο, τα φορτία της κοκαΐνης δεν είναι ασφαλή. Ακόμα κι αν έχει κανείς συνάψει συμφωνίες με όλες τις ομάδες των τζιχαντιστών και με τους Τουαρέγκ του MNLA (Εθνικό Κίνημα Απελευθέρωσης του Αζαβάντ) στον Βορρά, κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπος με την εκβιαστική απόσπαση επιπλέον ποσών ».

Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο οι διακινητές ναρκωτικών αποφάσισαν να εγκατασταθούν στον γειτονικό Νίγηρα. Σύμφωνα δε με τον προαναφερθέντα αξιωματούχο του Νίγηρα, « έχουν αρχίσει να δημιουργούνται δίκτυα στο Αρλίτ και στο Αγκαντέζ. Ολοένα και περισσότεροι διακινητές εγκαταλείπουν το Μάλι κι εγκαθίστανται στον Νίγηρα ».

Παρά τις ανακατατάξεις, υπάρχει και μια χώρα την οποία δεν εγκαταλείπουν οι διακινητές. Πρόκειται για τη Γουινέα Μπισάο. Σύμφωνα με τον Failled States Index 2012 (τον κατάλογο των « αποτυχημένων κρατών » του 2012), βρίσκεται στην 15η θέση, ακριβώς πίσω από τη Νιγηρία και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κόμβους της διακίνησης ναρκωτικών στη Δυτική Αφρική. Το 2007, η αμερικανική Drug Enforcement Administration (DEA) εκτιμούσε ότι, κάθε νύχτα, εισέρχονταν αεροπορικώς στη χώρα 800-1000 κιλά κοκαΐνης. Εκτιμάει μάλιστα ότι στους διακινητές έχουν « ενοικιαστεί » λιμενικές και αερολιμενικές εγκαταστάσεις, ακόμα κι ολόκληρα νησιά. Η τοπική κυβέρνηση επιρρίπτει την ευθύνη γι’ αυτήν την κατάσταση στον στρατό.

Σύμφωνα με έναν Γάλλο εμπειρογνώμονα που ειδικεύεται στις υποθέσεις της Γουινέα Μπισάο, « σχεδόν σε όλες τις υποθέσεις που προέκυψαν την περίοδο 2006-2007, όταν κατάσχονταν φορτία κοκαΐνης ενός ή δύο τόνων, δεν δόθηκε σχεδόν καμία συνέχεια, ούτε και ασκήθηκε δίωξη. Και στις ελάχιστες περιπτώσεις που αυτό συνέβη, δεν προέκυψε καμία καταδίκη. Στη Γουινέα Μπισάο, η διακίνηση ναρκωτικών είναι αποτέλεσμα μιας διαπραγμάτευσης ανάμεσα στον στρατό και στην πολιτική εξουσία. Οι στρατιωτικοί λένε : « Στην πόλη, οι κουστουμαρισμένοι πολίτες με τα τεράστια 4Χ4 ροκανίζουν τα χρήματα του ΔΝΤ [7] και των διάφορων διεθνών οργανισμών. Εμείς, από την πλευρά μας, έχουμε τα χρήματα των ναρκωτικών » ». Αν και όλα τα αθέμιτα εισοδήματα που προσπορίζεται ο στρατός, του εξασφαλίζουν αυτονομία απέναντι στην πολιτική εξουσία, τα χρήματα από τα ναρκωτικά είναι μία πηγή εισοδήματος ανάμεσα σε πολλές άλλες : « Για παράδειγμα, υπάρχει επίσης ο έλεγχος των αδειών αλιείας που χορηγούνται σε κάθε είδους σκάφος, από τις μεγάλες πιρόγες των ντόπιων έως τα γιγάντια αλιευτικά σκάφη των μεγάλων διεθνών εταιρειών ». Κατά τη γνώμη του ερευνητή συνομιλητή μας, « πρόκειται για κάτι μεταξύ φορολογίας και εκβιαστικής απόσπασης χρημάτων ».

Μετά από μια περίοδο ύφεσης της διακίνησης που ξεκίνησε το 2008, οι αξιωματικοί της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Δίωξης Ναρκωτικών παρατήρησαν, στις αρχές του 2012, την άφιξη πολλών τόνων κοκαΐνης, πάντοτε με τη συνενοχή των στρατιωτικών. Στους συνεργούς περιλαμβάνεται ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου, Αντόνιο Ιντζάι, και ο αρχηγός της αεροπορίας, Ιμπραΐμα Πάπα Καμάρα. Τα αεροσκάφη των διακινητών χρησιμοποιούν διαδρόμους προσγείωσης στο κέντρο της Γουινέας Μπισάο, ακόμα και απλούς δρόμους. Όπως εξηγεί η ίδια πηγή, « o στρατός εξασφαλίζει την προστασία των αεροσκαφών και ολόκληρη την επιμελητεία : διαδρόμους προσγείωσης, ανεφοδιασμό σε κηροζίνη, εγκαταστάσεις αποθήκευσης κ.λπ.. Ένα ολόκληρο κύκλωμα που μπορεί να συγκριθεί με την εταιρεία ταχυμεταφορών DHL ! Ωστόσο, ο στρατός δεν συμμετέχει ούτε στην οργάνωση της διακίνησης ναρκωτικών, ούτε στην πώλησή τους : περιορίζεται απλώς στην παροχή υπηρεσιών ».

Η δράση του κυκλώματος στηρίζεται στη λειτουργία μιας συμμαχίας που συνήψαν οι –Λατινοαμερικανοί κατά κύριο λόγο- διεθνείς διακινητές με τα υψηλότερα κλιμάκια της πολιτικής και στρατιωτικής εξουσίας της Γουινέας Μπισάο. Υπήρχαν υποψίες ότι ο Κάρλος Γκόμες Τζούνιορ (« Καντόγκο »), πρώην πρωθυπουργός της χώρας, ο οποίος συνελήφθη τον Απρίλιο του 2012 κατά τη διάρκεια του πραξικοπήματος, κάλυπτε τη διακίνηση ναρκωτικών και αποκόμιζε οφέλη από αυτήν. Όπως μας εξηγεί ο αναλυτής, « οι υποψίες για τον Γκόμες δημιουργήθηκαν το 2008, όταν ένα πλοίο εξαφανίστηκε μαζί με το φορτίο του. Τον κατηγόρησαν ότι κρυβόταν πίσω από αυτό το επεισόδιο, όταν η υπόθεση μπήκε στο αρχείο ». Και το πρόσφατο πραξικόπημα ; « Δεν συνδέονται τα πάντα με τα ναρκωτικά, τα οποία, ωστόσο, αποτελούν ένα σημαντικό στοιχείο που θα πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη. Οτιδήποτε εμποδίζει την απρόσκοπτη λειτουργία των ναρκομπίζνες παραμερίζεται ή εξοντώνεται ».

Το 2011, ο Ιντζάι εξουδετέρωσε τον αντίπαλό του, τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου του Ναυτικού, υποναύαρχο Χοσέ Αμέρικο Μπούμπο Να Τσούτο, εξασφαλίζοντας τον έλεγχο των λιμανιών της χώρας. Ο « Μπούμπο » -ο οποίος περιλαμβάνεται στη μαύρη λίστα που έχουν συντάξει οι ΗΠΑ με τα άτομα που θεωρούνται ότι εμπλέκονται στη διεθνή διακίνηση ναρκωτικών- ελευθερώθηκε μετά το πραξικόπημα του 2012 αλλά, για την ώρα τουλάχιστον, δείχνει να βρίσκεται εκτός των κυκλωμάτων. Ο Ιντζάι, ο οποίος ανήκε στον στενό κύκλο των έμπιστων του Γκόμες Τζούνιορ, προσχώρησε στο πραξικόπημα την τελευταία στιγμή, συνειδητοποιώντας ότι τον συνέφερε περισσότερο να βρίσκεται μαζί με τους δικούς του ανθρώπους, τους στρατιωτικούς, οι οποίοι αποτελούν ένα συνονθύλευμα από φατρίες που ορίζουν οι ίδιες τον αρχηγό τους [8].

Το πραξικόπημα του Απριλίου του 2012, το οποίο ενθαρρύνθηκε από τους αντίπαλους του « Καντόγκο » και υλοποιήθηκε από τη βάση του στρατού, οφείλεται και σε πολλές άλλες αιτίες πέρα από τη διακίνηση της κοκαΐνης : στις κατηγορίες για νοθεία στις εκλογές, στις ιστορικές εντάσεις ανάμεσα στην πολιτική και στη στρατιωτική πτέρυγα της εξουσίας, στις διεκδικήσεις της κοινότητας των Μπαλάντ (της εθνότητας η οποία κυριαρχεί στον στρατό) και στην αξίωση της Μπισάο –της αυτόνομης πρωτεύουσας- για μεγαλύτερη αναγνώριση.

Ο φόβος της « Μεταρρύθμισης του Τομέα της Ασφάλειας » που σκόπευε να πραγματοποιήσει ο Γκόμες Τζούνιορ συνέβαλε σημαντικά στην εξέλιξη : επρόκειτο για μια μεταρρύθμιση την οποία δεν ήθελαν οι στρατιωτικοί, γιατί τους εξωθούσε στη συνταξιοδότηση ή και στην ανεργία, με ελάχιστες εγγυήσεις (γελοίες αποζημιώσεις αποχώρησης, ελάχιστα πειστικές προτάσεις για προγράμματα επαγγελματικής αποκατάστασης σε άλλους τομείς της οικονομίας). Μετά το πραξικόπημα του Απριλίου του 2012, η διακίνηση της κοκαΐνης φάνηκε να επιβραδύνεται κάπως, λόγω της σύγχυσης που επικρατούσε. Μάλιστα, πρόκειται για μια τάση που παρατηρήθηκε σε κάθε περίπτωση που σημειώθηκαν σοβαρές αναταραχές. Έχουμε λοιπόν άλλον έναν λόγο για να μην καταλογίζουμε το πραξικόπημα σε αυτήν την χώρα μονάχα στη διακίνηση ναρκωτικών.

Λαθρεμπόριο πετρελαίου στη Νιγηρία

Παρότι το γεγονός πως η κοκαΐνη έχει μετατραπεί σε νέα πηγή εισοδήματος για ορισμένες ελίτ της Δυτικής Αφρικής είναι αδιαμφισβήτητο, δεν θα πρέπει να αποδίδεται ιδιαίτερα μεγάλη σημασία στις επιπτώσεις της στις συγκρούσεις εθνικής εμβέλειας. Πράγματι, τροφοδοτούνται μεν από τα χρήματα που αποφέρει η κοκαΐνη, αλλά –απ’ ό,τι φαίνεται- αυτά δεν αποτελούν το κυριότερο διακύβευμά τους. Βέβαια, στην καρδιά της αντιπαλότητας και του ξεκαθαρίσματος λογαριασμών ανάμεσα στον Ιντζάι και στον « Μπούμπο » στη Γουινέα Μπισάο ή των Τουαρέγκ και των υπόλοιπων ομάδων του πληθυσμού στο Βόρειο Μάλι πριν από το 2012, βρίσκεται το ζήτημα του ελέγχου των εδαφών μέσα από τα οποία πραγματοποιείται η διακίνηση των ναρκωτικών. Ωστόσο, οι στρατιωτικοί και η πολιτική ηγεσία της Γουινέας Μπισάο ή οι ένοπλοι ισλαμιστές που συρρέουν στο Μάλι, όπως και η νέα ηγετική ομάδα που έχει αναλάβει την εξουσία στην Μπαμακό, χρησιμοποιούν τη διακίνηση ναρκωτικών απλώς ως ένα εργαλείο που διευκολύνει την κατάκτηση των πολιτικών στόχων τους.

Εξάλλου, οι καταχρήσεις και η διαφθορά που αποτελούν χαρακτηριστικό των ηγετικών ομάδων των κρατών της Δυτικής Αφρικής, δεν αφορούν μονάχα τη διακίνηση της κοκαΐνης. Η συγκεκριμένη δραστηριότητα, στην οποία επικεντρώνεται η προσοχή και η αγανάκτηση των Δυτικών κοινωνιών λόγω των υγειονομικών και των λοιπών επιπτώσεων που έχει γι’ αυτές, επισκιάζει την αποσταθεροποίηση που προκαλείται σε αυτές τις χώρες από το –κοινωνικά περισσότερο αποδεκτό- λαθρεμπόριο πετρελαίου στις ανατολικές περιοχές της Νιγηρίας. Επίσης, καθώς η προσοχή εστιάζεται στα ναρκωτικά, τα κράτη της περιοχής επωφελούνται για να δικαιολογούν τις κατασταλτικές πολιτικές τους απέναντι στους τοξικομανείς και στους μικροδιακινητές στους δρόμους των πόλεων, τη στιγμή που επιδεικνύουν απόλυτη αδράνεια στα ζητήματα της οικονομικής και της κοινωνικής ανάπτυξης.

Notes

[1] (ΣτΜ) : Πρόκειται ακριβώς για την κατοικούμενη από Τουαρέγκ ερημική περιοχή της χώρας, όπου αναπτύχθηκαν το αυτονομιστικό κίνημα των Τουαρέγκ και τα ακραία ισλαμιστικά κινήματα, τα οποία επιχείρησαν να καταλάβουν την εξουσία σε ολόκληρη τη χώρα και αποτέλεσαν το πρόσχημα για τη γαλλική επέμβαση τον περασμένο Ιανουάριο.

[2] (ΣτΜ) : Ο « ΑΤΤ » υπήρξε ένας από τους πρωταγωνιστές του εκδημοκρατισμού της χώρας το 1992 και στο παρελθόν διέθετε μεγάλη λαϊκή υποστήριξη.

[3] « Le Sahel comme espace de transit des stupéfiants. Acteurs et conséquences politiques ». Hérodote, n°142, « Géopolitique du Sahara », Παρίσι, 3ο τρίμηνο του 2011.

[4] Συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο του 2012.

[5] Δεν έχει αποδειχθεί η συμμετοχή της Ançar Dine στη διακίνηση ναρκωτικών.

[6] Abdelkader Abderrahmane, « The Sahel : A crossroads between criminality and terrorism », Actuelles de l’IFRI (Institut Français des relations internationales) Παρίσι, 10 Οκτωβρίου 2012.

[7] (ΣτΜ) : Αυτή η μικρή χώρα, πρώην πορτογαλική αποικία, μια από τις φτωχότερες στον κόσμο, έχει τεθεί από το 1986 υπό την εποπτεία του ΔΝΤ και εφαρμόζει τα γνωστά σε όλους προγράμματα ανόρθωσης που προτείνει αυτός ο οργανισμός, με τις εξίσου γνωστές ολέθριες συνέπειες.

[8] (ΣτΜ) : Λίγο μετά τη δημοσίευση του παρόντος άρθρου στη γαλλική έκδοση, σημειώθηκαν ενδιαφέρουσες εξελίξεις στην υπόθεση : στις 3 Απριλίου, ο « Μπούμπο » και τέσσερις συνεργάτες του συνελήφθησαν από Αμερικανούς πράκτορες της δίωξης ναρκωτικών. Σύμφωνα με τον ραδιοσταθμό RFI, παρασύρθηκαν από τους πράκτορες πάνω σε πλοίο που μετέφερε ναρκωτικά –κατά τους ισχυρισμούς των Αμερικανών στα διεθνή ύδατα- όπου και θα τους καταβαλλόταν ένα σημαντικό ποσό για τη συνεργασία τους. Στη συνέχεια, ο « Μπούμπο » οδηγήθηκε –μέσω Πράσινου Ακρωτηρίου- στη Νέα Υόρκη, όπου και προφυλακίστηκε και του απαγγέλθηκε κατηγορία και για τρομοκρατική δραστηριότητα, καθώς οι πράκτορες που τον είχαν παγιδεύσει είχαν εμφανιστεί ως μέλη του κολομβιανού αντάρτικου FARC που επιθυμούσαν την ανταλλαγή κοκαΐνης με όπλα. Ταυτόχρονα, η Εισαγγελία της Νέας Υόρκης απήγγειλε κατηγορία και κατά του Ιντζάι, ο οποίος στο εξής μετακινείται περιστοιχισμένος από μια φάλαγγα οχημάτων εξοπλισμένων με βαρέα πολυβόλα και πυραύλους εδάφους-αέρος. Οι αρχές της Γουινέας Μπισάο ζήτησαν την επιστροφή του « Μπούμπο » στην πατρίδα του για να δικαστεί μαζί με τον Ιντζάι, γεγονός που προκάλεσε θυμηδία στους Αμερικανούς, καθώς όχι μόνον δεν έχει υπάρξει ποτέ η παραμικρή καταδίκη εμπόρου ναρκωτικών, αλλά ακόμα και οι σπάνιες κατασχέσεις οφείλονται στις διαμάχες ανάμεσα σε φατρίες της εξουσίας και στη συνέχεια τα κατασχεμένα ναρκωτικά μεταπωλούνται. Πάντως, οι εξελίξεις έχουν προκαλέσει τριγμούς και αμφισβήτηση σε ολόκληρο το πολιτικό σύστημα της χώρας, καθώς εμπλέκονται τα δύο σημαντικότερα πολιτικά κόμματα και ο στρατός.

Σχετικά θέματαΑφρική

andpik

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Η πετρελαϊκή «μάχη» που ενώνει Τραμπ-Πούτιν και δισεκατομμυριούχους του Κόλπου

Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».

Δημοσιεύτηκε

2 εβδομάδες πριν

στις

4 Οκτωβρίου 2026

από τον

Geopolitico team

Η συμφωνία, η οποία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και τελεί υπό την αίρεση της έγκρισης της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κρεμλίνου, αφορά ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων και πρατηρίων καυσίμων της Lukoil σε διάφορες χώρες.

Σύμφωνα με τους «New York Times», στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται κοινοπραξία με επικεφαλής τον Αμερικανό επενδυτή Τοντ Μπόελι, στην οποία συμμετέχουν επίσης επενδυτικοί όμιλοι από τη Μέση Ανατολή. Στην προτεινόμενη συμφωνία συμμετέχει και η αμερικανική κυβέρνηση, μέσω της U.S. International Development Finance Corporation (DFC).

Στο τραπέζι των συνομιλιών Τραμπ-Πούτιν

Οι πολύμηνες διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με οκτώ πρόσωπα με γνώση της υπόθεσης που επικαλούνται οι «New York Times», συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να αποκαταστήσει οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία στο πλαίσιο των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Το ζήτημα της Lukoil φέρεται να τέθηκε από τον Βλαντιμίρ Πούτιν κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Κρεμλίνο, στις 5 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε την προώθηση της συμφωνίας ως ένδειξη ότι η Ρωσία και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να συνεργαστούν επιχειρηματικά.

Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές φέρεται να απάντησαν ότι θα εργαστούν για την προώθηση της συμφωνίας, τόσο ως ένδειξη «καλής θέλησης» προς το Κρεμλίνο όσο και με στόχο τη μείωση των διεθνών τιμών ενέργειας.

Η ενδεχόμενη συμφωνία παρουσιάζει ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές. Η έγκρισή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να οδηγήσει στην απελευθέρωση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από τις αμερικανικές κυρώσεις, αυξάνοντας παράλληλα την αξία τους.

Οι διασυνδέσεις των επενδυτών

Στην κορυφή της κοινοπραξίας βρίσκεται ο Αμερικανός επενδυτής Τοντ Μπόελι, συνιδιοκτήτης των Los Angeles Dodgers και γνωστός υποστηρικτής του Τραμπ. Στο επενδυτικό σχήμα συμμετέχουν επίσης επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Οι «New York Times» επισημαίνουν ότι ορισμένοι από τους επενδυτές διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ.

Μεταξύ αυτών είναι οι αδελφοί Μουτάζ και Ράμεζ αλ-Χαγιάτ από το Κατάρ, οι οποίοι έχουν συνεργαστεί με τον Τζάρεντ Κούσνερ και την Ιβάνκα Τραμπ για τη χρηματοδότηση επενδυτικού σχεδίου στην Αλβανία.

Στην κοινοπραξία συμμετέχει επίσης επενδυτικό ταμείο με έδρα το Αμπού Ντάμπι, το οποίο ελέγχεται από τον σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν, σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος συνδέεται με επενδύσεις στην World Liberty Financial, την εταιρεία κρυπτονομισμάτων της οικογένειας Τραμπ.

Παράλληλα, επενδυτικό ταμείο που συνδέεται με τον σεΐχη Ταχνούν αποτελεί σημαντικό μέτοχο της εταιρείας private equity που ίδρυσε ο Κούσνερ μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο.

Τα ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων

Οι διασυνδέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο προσωπικές επιχειρηματικές σχέσεις μπορεί να διασταυρώνονται με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων για μια συμφωνία που συνδέεται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Οι «New York Times» αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ένδειξη πως ο Γουίτκοφ ή ο Κούσνερ πρόκειται να αποκομίσουν προσωπικό οικονομικό όφελος από τη συμφωνία. Ωστόσο, η υπόθεση έχει εγείρει ζητήματα σχετικά με τις σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων επιχειρηματιών και προσώπων του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ.

Η Χούι Τσεν, πρώην εισαγγελέας και σύμβουλος σε θέματα οικονομικού εγκλήματος και δεοντολογίας, χαρακτήρισε τις διασυνδέσεις «ανησυχητικές» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο προσωπικά συμφέροντα θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αξιολόγηση των υποψήφιων αγοραστών.

Από την πλευρά του, εκπρόσωπος του Γουίτκοφ απέρριψε οποιοδήποτε ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός διαπραγματευτής δεν λαμβάνει μισθό και καλύπτει ο ίδιος τα έξοδα των ταξιδιών του στο πλαίσιο της αποστολής του για λογαριασμό του Τραμπ.

Η κούρσα για τα περιουσιακά στοιχεία της Lukoil

Η Lukoil είχε θέσει προς πώληση τα διεθνή περιουσιακά της στοιχεία μετά την επιβολή αμερικανικών κυρώσεων. Αρκετοί υποψήφιοι αγοραστές είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, μεταξύ των οποίων και μεγάλοι αμερικανικοί ενεργειακοί όμιλοι.

Τον Ιανουάριο, η επενδυτική εταιρεία Carlyle είχε καταλήξει σε προκαταρκτική συμφωνία για την εξαγορά σημαντικού μέρους του διεθνούς χαρτοφυλακίου της Lukoil. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε, καθώς απαιτούσε την έγκριση της αμερικανικής κυβέρνησης.

Στη συνέχεια, ο όμιλος υπό τον Μπόελι εμφανίστηκε ως ένας από τους βασικούς διεκδικητές των περιουσιακών στοιχείων.

Η αξία των διεθνών περιουσιακών στοιχείων της Lukoil είχε υπολογιστεί από την ίδια την εταιρεία σε περίπου 20 δισ. δολάρια στις αρχές του έτους. Ωστόσο, οι οικονομικοί όροι της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας δεν έχουν γίνει γνωστοί.

Ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης

Η αμερικανική κυβέρνηση συμμετέχει στην προτεινόμενη συμφωνία μέσω της U.S. International Development Finance Corporation, η οποία επενδύει και παρέχει χρηματοδότηση για έργα στο εξωτερικό.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία για τη Lukoil θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια των ΗΠΑ, να εξυπηρετήσει στόχους της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και να συμβάλει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τους Αμερικανούς.

Η συμφωνία, ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το οποίο είναι αρμόδιο για την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.

Η ενεργειακή διάσταση

Στο υπό διαπραγμάτευση χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται διυλιστήρια της Lukoil στην Ολλανδία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, καθώς και άλλες ενεργειακές υποδομές και πρατήρια καυσίμων σε διάφορες χώρες.

Η ενεργειακή διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Ρωσία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη Μόσχα ώστε να προχωρήσει σε συμβιβασμούς για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Ο Ρώσος οικονομικός απεσταλμένος Κίριλ Ντμίτριεφ έχει επίσης εμπλακεί στη διαδικασία, ενώ, σύμφωνα με τους «New York Times», έχει δηλώσει ότι ο διάλογος ΗΠΑ-Ρωσίας συνεχίζεται σε πολλούς τομείς, μεταξύ των οποίων και η ενέργεια.

Η συμφωνία για τη Lukoil παραμένει, πάντως, ανοικτή και δεν έχει οριστικοποιηθεί. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις απαιτούμενες εγκρίσεις των αμερικανικών αρχών και της ρωσικής πλευράς.

skpress.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Πώς μια «Ελληνίδα» έγινε το «θεμέλιο» της Εθνικής Πινακοθήκης της Ουγγαρίας

Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.

Δημοσιεύτηκε

2 εβδομάδες πριν

στις

3 Οκτωβρίου 2026

από τον

Geopolitico team

Πριν λίγο καιρό επισκεφθήκαμε την Εθνική Πινακοθήκη της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη, ένα από τα πλέον σημαντικά μουσεία της χώρας, στο οποίο παρουσιάζεται με μοναδικό τρόπο η εξέλιξη της ουγγρικής εικαστικής τέχνης από τον 11^ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βρίσκεται στο Βασιλικό Ανάκτορο του Κάστρου της Βούδας και ιδρύθηκε το 1957 με βάση κυρίως τις ουγγρικές συλλογές του Μουσείου Καλών Τεχνών. Η συλλογή της περιλαμβάνει περίπου 110.00 έργα.

Το έργο του με τίτλο «Ελληνίδα», φιλοτεχνημένο το 1845, θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό για τη δημιουργία της συλλογής της Ουγγρικής Εθνικής Πινακοθήκης. Είναι το πρώτο έργο που σηματοδότησε την έναρξη της συστηματικής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής στα εθνικά ιδρύματα.⁠ Είναι επίσης το πιο γνωστό και εμβληματικό έργο του ζωγράφου.

Οι διαστάσεις του είναι 77Χ61,5 cm περίπου. Το μοντέλο δεν είναι Ελληνίδα, αλλά η σύζυγος του Marastoni, η Giovanna Bianchi, με καταγωγή από τη Βενετία. Ο ζωγράφος την απεικόνισε με παραδοσιακή (ή φανταστική) ελληνική φορεσιά της εποχής, σύμφωνα με τη μόδα του ρομαντισμού. Η εικόνα συνδυάζει εξωτισμό, ελαφρύ ερωτισμό και ιδανική ομορφιά.

Η ιστορία

Το 1845 η Pest Art Society — η πρώτη καλλιτεχνική εταιρεία στην Ουγγαρία — αγόραζε κάθε χρόνο ένα έργο από την ετήσια έκθεσή της για να το δωρίσει στο Ουγγρικό Εθνικό Μουσείο, το οποίο τότε περιλάμβανε και την πινακοθήκη.

Η «Ελληνίδα» του Marastoni ήταν αυτό που επέλεξαν και δώρισαν τον Νοέμβριο του 1845. Έτσι, καταγράφηκε ως το πρώτο έργο στη συλλογή ζωγραφικής του μουσείου.⁠ Το Εθνικό Μουσείο είχε ήδη κάποιες δωρεές, αλλά η συστηματική συλλογή ουγγρικής τέχνης ξεκινάει ουσιαστικά με αυτό το έργο. Η Εθνική Πινακοθήκη κληρονόμησε αυτή τη συλλογή από το Εθνικό Μουσείο.

Με λίγα λόγια, ένα έργο ενός Ιταλού καλλιτέχνη (με Βενετσιάνικη εκπαίδευση) που απεικονίζει μια «Ελληνίδα» (στην πραγματικότητα τη σύζυγό του) έγινε το θεμέλιο της ουγγρικής εθνικής συλλογής. Αυτό αντανακλά την πολυεθνική και πολυπολιτισμική πραγματικότητα της Αψβουργικής Ουγγαρίας του 19ου αιώνα.

Η επιλογή του προκάλεσε έντονες συζητήσεις και αποτέλεσε το «πρώτο καλλιτεχνικό σκάνδαλο» της εποχής, λόγω του ερωτισμού που απέπνεε το μοντέλο. Ωστόσο ο πίνακας αυτός ήταν και ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ενίσχυσε την εθνική συζήτηση για την τέχνη.⁠

Σήμερα, το έργο παραμένει εμβληματικό και εκτίθεται συχνά ως αφετηρία της συλλογής ζωγραφικής του 19ου αιώνα στην Πινακοθήκη. Συμβολίζει το πώς η ουγγρική τέχνη χτίστηκε με συνεισφορές από ξένους καλλιτέχνες που ενσωματώθηκαν στη χώρα, όπως ο Marastoni.

Η δημιουργία της Πινακοθήκης

Αν κάνετε περίπατο στην οδό Deák Ferenc στο κέντρο της πόλης ίσως αξίζει κάποιες φορές να σηκώσετε το βλέμμα πάνω από τις βιτρίνες των καταστημάτων. Το βλέμμα σας θα συναντήσει όχι μόνο κλασικές προσόψεις, αλλά και αναμνηστικές πλάκες, όπως για παράδειγμα εκείνη στον αριθμό 21, όπου αναγράφεται: «Η Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής – ιδρυθείσα από τον Jakab Marastoni».

Η Πέστη του 19ου αιώνα ήταν μια πραγματικά πολυπολιτισμική πόλη. Γερμανοί, Ούγγροι, Έλληνες, Ιταλοί, Σέρβοι και πολλές άλλες μικρότερες εθνότητες ζούσαν εδώ δίπλα-δίπλα ειρηνικά. Ο καθένας καλλιεργούσε τον δικό του πολιτισμό, αλλά ένα πράγμα τους ένωνε: όλοι ήθελαν να είναι και Ούγγροι και επιδίωκαν να υπηρετήσουν τον ουγγρικό πολιτισμό με τις δραστηριότητές τους.

Εκείνη την εποχή ο Marastoni υπέβαλε την αίτησή του για την ακαδημία ζωγραφικής στο Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών, όταν ιδρύθηκε εντός του Ουγγρικού Εθνικού Μουσείου ο Σύλλογος Εθνικής Πινακοθήκης, ένα «τμήμα που συνέλεγε αποκλειστικά ουγγρική ζωγραφική».

Όλα αυτά συνέβησαν το 1845 και αυτή η μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μπορεί να ήταν αποτέλεσμα του γεγονότος ότι εκείνη τη χρονιά το Εθνικό Μουσείο ήθελε να τιμήσει δεόντως την πεντηκοστή επέτειο της ανάληψης καθηκόντων του αρχιδούκα Ιωσήφ της Αυστρίας.

Ο σύλλογος που έφερε το όνομα του αρχιδούκα εγκρίθηκε τελικά από το Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών τον Σεπτέμβριο του 1845. Η Εθνική Πινακοθήκη του αρχιδούκα Ιωσήφ μπορεί, επομένως, να θεωρηθεί ως το πρώτο εθνικό ίδρυμα που συνέλεγε ουγγρικούς πίνακες.

Η πινακοθήκη δέχθηκε δωρεές έργων τόσο από συλλόγους, όσο και από ιδιώτες, και ανάμεσά τους το σημαντικότερο ήταν το έργο του Jakab Marastoni «H Ελληνίδα», το οποίο δωρήθηκε στην πινακοθήκη τον Νοέμβριο του 1845 από την Καλλιτεχνική Εταιρεία της Πέστης. Έτσι, μπορεί να πει κανείς ότι η ιστορία της μουσειακής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής ξεκίνησε με την «Ελληνίδα».

Αλλά γιατί μια Ελληνίδα; Το σύγχρονο (όχι αρχαίο) ελληνικό θέμα εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή ζωγραφική με την Ελληνική Επανάσταση ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τη δεκαετία του 1820. Φυσικά, οι συμπάθειες του ευρωπαϊκού ρομαντισμού προς τους Έλληνες άσκησαν επιρροή και στην ουγγρική τέχνη.

Οι Έλληνες, και ιδιαίτερα οι Ελληνίδες, αποτελούσαν συχνά θέμα στην ουγγρική ζωγραφική του 19ου αιώνα, και κατά μία έννοια η «Ελληνίδα» κατέληξε να αντιπροσωπεύει ένα εξωτικό θέμα αρωματισμένο με ερωτισμό.

Και αν σήμερα βρίσκουμε την «Ελληνίδα» να αποκαλύπτει ανοιχτά την ομορφιά και τη γοητεία της, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι επρόκειτο για θέμα μόδας. Και όσο κι αν μας γνέφει σαγηνευτικά αυτή η όμορφη γυναίκα, με την ιστορική έννοια το έργο αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα της ουγγρικής μουσειολογίας.

Ο ζωγράφος

Ο Jakab Marastoni (Giacomo Marastoni) γεννήθηκε το 1804 στη Βενετία και σπούδασε στην περίφημη Ακαδημία Καλών Τεχνών.

Ταξίδεψε στη Βιέννη στις αρχές της δεκαετίας του 1830, πέρασε από τη σημερινή Μπρατισλάβα το 1833 και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Πέστη το 1836. Έγινε περιζήτητος πορτρετίστας μεταξύ αριστοκρατικών και αστικών οικογενειών, αλλά και κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων.⁠

Το 1846 ίδρυσε την Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής στην Πέστη – την πρώτη ιδιωτική σχολή αποκλειστικά για ζωγραφική στην Ουγγαρία. Ανάμεσα στους μαθητές του περιλαμβάνονται σημαντικοί Ούγγροι καλλιτέχνες όπως ο Károly Lotz, ο Mihály Zichy, ο Soma Orlai Petrich κ.ά. Το 1846 έγινε Επίτιμος Πολίτης της Πέστης.

Στα τελευταία χρόνια της ζωής του ασχολήθηκε με την δαγκεροτυπία ήταν ο πρώτος επαγγελματίας αυτής της τεχνικής στην Ουγγαρία. Πέθανε σε ψυχιατρική κλινική και η σχολή του έκλεισε λίγο μετά.

tovima.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Ούμαρ Κρέμλεφ: Ο άνθρωπος του Πούτιν που «εισέβαλε» στον αμερικανικό αθλητισμό

Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο

Δημοσιεύτηκε

2 εβδομάδες πριν

στις

3 Οκτωβρίου 2026

από τον

Geopolitico team

Όταν «πάτησε» τα 28 κι έχοντας, σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής, καταδίκες για εκβιασμό και ξυλοδαρμό, είδε τις φιλοδοξίες του για καριέρα στην πυγμαχία να σβήνουν εξαιτίας της έλλειψης πειθαρχίας και θέλησε να κάνει μια νέα αρχή για να ανεβεί τα σκαλοπάτια της ρωσικής κοινωνίας.

Και για να πετύχει αυτή του την επιδίωξη, δεν θα μπορούσε να διαλέξει καταλληλότερο επώνυμο από το Κρεμλέφ – ουσιαστικά, «ο άνθρωπος του Κρεμλίνου». Όπως και στην περίπτωση του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, αυτό ήταν ένα όνομα που έμελλε να συνδεθεί με φήμη, πλούτο και αντιπαραθέσεις.

Η σύνδεση των δύο ανδρών έγινε γνωστή, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο Κρεμλέφ είχε διαθέσει τουλάχιστον 170.000 δολάρια για την ενοικίαση ιδιωτικού νησιού και τη διοργάνωση ενός σόου πυροτεχνημάτων, στο πλαίσιο των εορτασμών για τον γάμο του Τραμπ Τζούνιορ με την Μπετίνα Άντερσον μέσα στο καλοκαίρι.

Ο Ρόμπερτ Γκαρσία, ο κορυφαίος Δημοκρατικός στην Επιτροπή Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων, έθεσε το εύλογο ερώτημα: «Τι πήρε ως αντάλλαγμα; Χρειαζόμαστε απαντήσεις» και το ζευγάρι των νεόνυμφων έσπευσε να απαντήσει: «Η φιλία δεν προϋποθέτει πολιτικά κίνητρα. Η γενναιοδωρία δεν συνοδεύεται αυτομάτως από κάποια ατζέντα. Και μερικές φορές ένα γαμήλιο δώρο είναι απλώς ένα γαμήλιο δώρο», προσφέροντας στη συνέχεια να επιστρέψει τα χρήματα.

Ο 43χρονος μεγάλωσε στο Σερπούχοφ, μια πόλη περίπου 120.000 κατοίκων, 60 μίλια νότια της Μόσχας και 5.729 μίλια ανατολικά του Little Pipe Cay, του νησιού στις Μπαχάμες που νοίκιασε για τον γιο του Αμερικανού προέδρου. Γεννημένος από μητέρα Τατζίκα σε μουσουλμανική οικογένεια, «παντρεύτηκε» αρχή τον ρόλο του αουτσάιντερ.

Στράφηκε από μικρός στην πυγμαχία, όμως έχει παραδεχτεί σε συνέντευξή του ότι σταμάτησε στα 19 του, επειδή δεν διέθετε την απαιτούμενη πειθαρχία. Ακόμη και την ημέρα ενός αγώνα μπορούσε να βρεθεί σε νυχτερινό κέντρο ως τις τέσσερις τα ξημερώματα. Με μεγάλα χέρια και τη σωματική διάπλαση πυγμάχου βαρέων βαρών, ο Κρεμλέφ πέρασε τα επόμενα χρόνια αναζητώντας τον δρόμο που του ταίριαζε. Παρέμεινε, πάντως, στον κόσμο της πυγμαχίας, εργαζόμενος ως διοργανωτής αγώνων.

Σύμφωνα με το ρωσικό ερευνητικό μέσο Proekt, καταδικάστηκε για εκβιασμό το 2004 και για ξυλοδαρμό το 2007, αν και οι ακριβείς συνθήκες των υποθέσεων παραμένουν ασαφείς. Ο ίδιος δεν έχει αρνηθεί τις καταδίκες.

Μετά την αλλαγή του ονόματός του, ένας από τους πρώτους σταθμούς του ήταν οι «Night Wolves», η αδελφότητα των μοτοσικλετιστών, με τα δερμάτινα και τις Harley-Davidson, που είχε γίνει γνωστή για τις διαδρομές της σε ολόκληρη τη Ρωσία, με τα μέλη της να εμφανίζονται με εθνικιστικές σημαίες και ορθόδοξους σταυρούς. Μέχρι τότε, ο Κρεμλέφ είχε αλλάξει και θρήσκευμα.

Οι Night Wolves εμφανίστηκαν την περίοδο της Περεστρόικα, της οικονομικής αναδιάρθρωσης της δεκαετίας του 1980, ως μια ομάδα μοτοσικλετιστών και φίλων της ροκ μουσικής. Επικεφαλής τους ήταν ο Αλεξάντερ Ζαλντοστάνοφ, γνωστός ως «Χειρουργός», στενός φίλος του Βλαντίμιρ Πούτιν.

Μέσα σε αυτόν τον ετερόκλητο κόσμο που ο Κρεμλέφ άρχισε να καλλιεργεί τις σχέσεις που θα τον μετέτρεπαν από πυγμάχο σε ισχυρό παράγοντα της ρωσικής κοινωνίας. Η σημαντικότερη από αυτές ήταν με τον Αλεξέι Ρουμπέζνι, υποστράτηγο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Προστασίας (FSO) ψηλόβαθμων κρατικών αξιωματούχων, με τον οποίο έγιναν αχώριστοι.

Το 2016, ο Ρουμπέζνι ήταν πλέον επικεφαλής της Υπηρεσίας Ασφαλείας του Προέδρου και ο Κρεμλέφ είχε αποκτήσει, με αυτό τον τρόπο, πρόσβαση στον Πούτιν. Έκτοτε, η καριέρα του απογειώθηκε.

Ανέβηκε γρήγορα στην ιεραρχία και το 2017 ανέλαβε την ηγεσία της Ρωσικής Ομοσπονδίας Πυγμαχίας. Όμως η ορεξη του Κρεμλέφ είχε ανοίξει και δεν χόρταινε. Η Association Internationale de Boxe Amateur (AIBA – Διεθνής Ομοσπονδία Ερασιτεχνικής Πυγμαχίας) βρισκόταν τότε σε βαθιά κρίση, αντιμέτωπη με καταγγελίες διαφθοράς που οδήγησαν το 2019 στην αρχική αναστολή της από τους Ολυμπιακούς Αγώνες ως φορέα που είχε την ευθύνη της ολυμπιακής πυγμαχίας.

Ο Κρεμλέφ υποσχέθηκε σαρωτικές μεταρρυθμίσεις και την εξόφληση χρέους που υπολογιζόταν στα 16 εκατ. δολάρια, με στόχο ο οργανισμός να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας. Έτσι, το 2020 κέρδισε με άνεση την ψηφοφορία για την προεδρία, ενώ το γεγονός ότι μιλούσε από ελάχιστα έως καθόλου αγγλικά δεν αποτέλεσε εμπόδιο. Και όπως έκανε με τον ίδιο του τον εαυτό, και σε αυτή την περίπτωση έκανε το restart με τον ίδιο τρόπο: άλλαξε το όνομα του οργανισμού σε International Boxing Association (IBA).

Ακολούθησε συνεργασία της IBA με την Gazprom, τον ρωσικό κρατικό ενεργειακό κολοσσό, με συνέπεια το χρέος να μηδενιστεί και τα χρηματικά έπαθλα να αυξηθούν. «Γιατί να μην μπορούν οι ερασιτέχνες πυγμάχοι να πληρώνουν τα στεγαστικά τους δάνεια και να στηρίζουν τις οικογένειές τους;» είχε δηλώσει τότε ο Κρεμλέφ.

Το 2022, η IBA ήρε περιορισμούς που είχαν επιβληθεί νωρίτερα την ίδια χρονιά και επέτρεψε σε Ρώσους και Λευκορώσους πυγμάχους να αγωνίζονται με τις εθνικές σημαίες και τους ύμνους τους, ενώ απέκλεισε από τις τάξεις της την Ουκρανική Ομοσπονδία Πυγμαχίας. Την επόμενη χρονιά, ωστόσο, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) ψήφισε – με αφορμή τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία – υπέρ της αφαίρεσης από την IBA της ιδιότητας της παγκόσμιας ομοσπονδίας του αθλήματος.

Ο Κρεμλέφ γίνεται ο «σκιώδης δήμαρχος»

Ωστόσο, δεν ήταν μόνο οι πυγμάχοι του Κρεμλέφ που πληρώνονταν καλά. Το 2019, μια εταιρεία του απέκτησε το δικαίωμα να γίνει ο μοναδικός διαχειριστής της εθνικής λοταρίας της Ρωσίας. Σε ένα μοτίβο που θα επαναλαμβανόταν αρκετές φορές, η λοταρία έγινε σύντομα χορηγός της IBA.

Τα επόμενα χρόνια, ο Κρεμλέφ απέκτησε μερίδια σε τρεις από τις μεγαλύτερες στοιχηματικές εταιρείες της Ρωσίας, τις Fonbet, Liga Stavok και Pari. Ρωσικά μέσα ενημέρωσης έχουν αναφέρει ότι οι συμφωνίες αυτές είχαν την υποστήριξη του Αντρέι Κόστιν, του υπό κυρώσεις χρηματοδότη και προέδρου της συνδεδεμένης με το Κρεμλίνο τράπεζας VTB, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί «τραπεζίτης-κουμπαράς του Πούτιν».

Οι εταιρείες αυτές φαίνεται ότι είχαν συνολικά έσοδα περίπου 625 δισ. ρούβλια (5,5 δισ. λίρες) το 2023, ενώ η Liga Stavok αποτελεί πλέον βασικό εταίρο της IBA.

Ο Κρεμλέφ είχε επίσης αποκτήσει σταδιακά τον έλεγχο της Tsupis, μιας εταιρείας πληρωμών που συνδέει τους παίκτες με τις στοιχηματικές εταιρείες και εισπράττει προμήθεια από κάθε ποντάρισμα. Το 2021, ο Πούτιν εξέδωσε διάταγμα κατά της απάτης, το οποίο παραχώρησε στην Tsupis μονοπώλιο σε αυτή την εξαιρετικά επικερδή δραστηριότητα. Την ίδια περίοδο, οι φορείς που ρύθμιζαν την αγορά στοιχημάτων πέρασαν επίσης υπό τον έλεγχο του Κρεμλέφ και ενοποιήθηκαν σε έναν κοινό εποπτικό οργανισμό, με αρκετά μέλη του διοικητικού συμβουλίου να προέρχονται, σύμφωνα με δημοσιεύματα, από το δίκτυό του στον χώρο της πυγμαχίας.

Στη γενέτειρά του, το Σερπούχοφ, καθώς εξελισσόταν σε ολιγάρχη, ο Κρεμλέφ απέκτησε το προσωνύμιο «σκιώδης δήμαρχος», έχοντας συγκεντρώσει ένα εντυπωσιακό χαρτοφυλάκιο ακινήτων. Κάποια από αυτά φέρεται να περιήλθαν στην κατοχή του μετά την αναδιανομή περιουσιακών στοιχείων του φυλακισμένου πρώην δημάρχου Αλεξάντερ Σεστούν.

Πηγές αναφέρουν ότι απέκτησε γεωργικές εκτάσεις, βιομηχανικές εγκαταστάσεις, ένα λιμάνι, ένα εμπορικό κέντρο και ένα ξενοδοχείο, ενώ το 2024, ο Κρεμλέφ φέρεται να επωφελήθηκε και από απαλλοτρίωση. Τον Φεβρουάριο, το Κρεμλίνο κατέσχεσε τη Rolf, τη μεγαλύτερη αντιπροσωπεία αυτοκινήτων της Ρωσίας, από τον Σεργκέι Πετρόφ, τον εξόριστο ιδιοκτήτη της και πρώην βουλευτή της αντιπολίτευσης και μέχρι τον Σεπτέμβριο, η εταιρεία είχε περάσει στον Κρεμλέφ μέσω συμφωνίας ύψους 35 δισ. ρουβλίων.

Σε ανακοίνωσή της, η Rolf παρουσίασε τον Κρεμλέφ ως νέο ιδιοκτήτη της, χαρακτηρίζοντάς τον «στρατηγικό επενδυτή, ο οποίος θα επιτρέψει στην εταιρεία να διατηρήσει τη μοναδική εταιρική κουλτούρα της και να διευρύνει το φάσμα των δραστηριοτήτων της, με έμφαση στην αύξηση της αποτελεσματικότητας και την προσέλκυση νέων συνεργατών και πελατών».

Ένας από αυτούς τους νέους συνεργάτες, σύμφωνα με μεταγενέστερα δημοσιεύματα του Proekt, ήταν η IBA.

Η πίστη στον Πούτιν

Έχοντας συγκεντρώσει προσωπική περιουσία που υπολογίζεται έως και σε 300 εκατ. λίρες και αναλαμβάνοντας παράλληλα και άλλα αξιώματα – μεταξύ αυτών την προεδρία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ταβλιού – ο Κρεμλέφ δεν έκρυβε ποτέ τις πολιτικές του συμπάθειες.

«Χάρη σε έναν άνθρωπο, σήμερα υπάρχουν πραγματικά κάθε είδους ευκαιρίες να κερδίσεις χρήματα και να επιδιώξεις περισσότερα», είχε δηλώσει σε βιντεοσκοπημένη συνέντευξη το 2024, την οποία εντόπισε ο Guardian. «Αυτός ο άνθρωπος, φυσικά, είναι ο πρόεδρός μας, Βλαντίμιρ Βλαντιμίροβιτς Πούτιν».

Λίγους μήνες αργότερα, η Ουκρανία του επέβαλε κυρώσεις, χωρίς να βρίσκεται, ωστόσο, υπό κυρώσεις από τη Βρετανία, τις ΗΠΑ ή την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τον Απρίλιο, ο Πούτιν απένειμε στον Κρεμλέφ το Παράσημο της Φιλίας, ενώ λίγες ημέρες πριν από τον γάμο του Τραμπ Τζούνιορ, ο Κρεμλέφ συνόδευσε τον Ρώσο πρόεδρο σε επίσκεψη στην Κίνα, επιμένοντας πάντως ότι δεν βρισκόταν εκεί με επίσημη ιδιότητα.

Τα οφέλη για την οικογένειά του

Όπως συμβαίνει συχνά με τις οικογένειες ισχυρών και εύπορων πατριαρχών, και οι συγγενείς του Κρεμλέφ φαίνεται ότι επωφελήθηκαν από την άνοδό του. Το 2024, η ρωσική Novaya Gazeta ανέφερε ότι είχε παραχωρήσει στην τότε 21χρονη σύζυγό του, Αναστάσια Λεστσίνσκαγια, ένα κουρείο και ένα καφέ στο Σερπούχοφ, καθώς και πολυτελή αυτοκίνητα. Μάλιστα, αψηφώντας πλήρως τους νόμους, οι Porsche, Lamborghini και Aston Martin που φέρεται να της ανήκαν έχουν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, συγκεντρώσει περίπου 50 κλήσεις από την τροχαία της περιφέρειας της Μόσχας.

Η Λεστσίνσκαγια ήταν γνωστή δημιουργός στο TikTok και το ένα από τα δύο μέλη του διδύμου «twinsrussian».

Ωστόσο, η δίδυμη αδελφή της είναι εκείνη που έχει προσελκύσει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Η Εκατερίνα Λεστσίνσκαγια διευθύνει τη φιλοπουτινική οργάνωση Healthy Fatherland, ένα αθλητικό και πατριωτικό κίνημα στο οποίο το Κίεβο έχει επιβάλει κυρώσεις για τον φερόμενο ρόλο του στην απαγωγή, την απέλαση και την αναγκαστική μεταφορά παιδιών από την Ουκρανία. Η ίδια έχει επίσης συναντηθεί επανειλημμένα με τον Ρώσο πρόεδρο.

Και φαίνεται πως αυτή ακριβώς η σύνδεση του Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ ήταν που ώθησε τη Μελάνια Τραμπ – η οποία έχει μεσολαβήσει σε συμφωνίες με Ρώσους αξιωματούχους για την επιστροφή Ουκρανών παιδιών – να πάρει αποστάσεις από τον γάμο του θετού γιου της, με εκπρόσωπό της να δηλώνει: «Η κυρία Τραμπ δεν έχει και δεν είχε ποτέ καμία σχέση με τον κ. Κρεμλέφ».

Ασαφής ο τρόπος σύνδεσης του Τραμπ Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ
Ο Τραμπ Τζούνιορ, όμως, έχει. Το πώς ακριβώς ο γιος του Αμερικανού προέδρου μπήκε στον κύκλο του Κρεμλέφ παραμένει ασαφές. Εκπρόσωπος του γιου του Αμερικανού προέδρου δήλωσε ότι οι δύο άνδρες, αμφότεροι λάτρεις του κυνηγιού, γνωρίστηκαν μέσω κοινού φίλου και «δέθηκαν χάρη στην αγάπη τους για την πυγμαχία και τις δραστηριότητες στη φύση».

Επιπλέον, ο Τραμπ Τζούνιορ είχε επαφή με την πυγμαχία από μικρή ηλικία, λόγω της δραστηριότητας του πατέρα του ως διοργανωτή αγώνων. Στα δέκα του χρόνια είχε παρακολουθήσει από κοντά τον Μάικ Τάισον να διαλύει τον Μάικλ Σπινκς μέσα σε μόλις 91 δευτερόλεπτα στο Trump Plaza Hotel του Ατλάντικ Σίτι.

Ο κοινός φίλος μέσω του οποίου γνωρίστηκαν δεν έχει κατονομαστεί, ωστόσο αμφότεροι διατηρούν στενές σχέσεις με έναν Τούρκο επιχειρηματία, τον Κάαν Καρακάγια. Ο Καρακάγια φέρεται, μάίστα, να ήταν παρών σε ένα αμφιλεγόμενο κυνηγετικό ταξίδι στη Μογγολία το 2019, κατά το οποίο ο Τραμπ Τζούνιορ πυροβόλησε και σκότωσε ένα απειλούμενο πρόβατο.

Τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, σε εκδήλωση της IBA στην Κωνσταντινούπολη, στην οποία παρευρέθηκε και ο Μάνι Πακιάο, παγκόσμιος πρωταθλητής σε οκτώ διαφορετικές κατηγορίες βάρους, ο Κρεμλέφ ανακοίνωσε τον διορισμό του Καρακάγια ως εκπροσώπου της οργάνωσης στην Τουρκία.

«Ο Κάαν υπήρξε μια γέφυρα ανάμεσα σε διαφορετικούς κόσμους, ένας φίλος που φέρνει τους ανθρώπους κοντά», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ.

«Ηγέτης και φίλος»

Ο Τραμπ Τζούνιορ παρευρέθηκε στην ίδια εκδήλωση της IBA και κάθισε δίπλα στον Κρεμλέφ πάνω στη σκηνή. Οι δύο άνδρες φαίνεται ότι διατηρούσαν ήδη τότε φιλική σχέση, παρά τα περιορισμένα αγγλικά του Ρώσου, ενώ ο Κρεμλέφ, σε μια ιδιαίτερα θερμή αναφορά, δήλωσε ότι ήταν «υπερήφανος που βρίσκεται εδώ με τον φίλο μου» και υποσχέθηκε ότι εκείνος και ο Τραμπ Τζούνιορ θα «προστατεύσουν τη διαφάνεια στην πυγμαχία και θα ανοίξουν τον δρόμο για την επόμενη γενιά».

Από την πλευρά του, ο Τραμπ Τζούνιορ επαίνεσε τον 43χρονο για το γεγονός ότι «επανέφερε την καθαρότητα της πυγμαχίας» και «αποκατέστησε την πραγματική δικαιοσύνη» στο άθλημα – μια αναφορά, όπως φαίνεται, στην πολιτική της IBA να μην επιτρέπει σε βιολογικούς άνδρες να αγωνίζονται στη γυναικεία πυγμαχία. «Είμαι υπερήφανος που αποκαλώ τον Ούμαρ όχι μόνο ηγέτη αλλά και φίλο», είχε δηλώσει, σύμφωνα με δελτίο Τύπου της IBA που είχε τον χαρακτηριστικό τίτλο: «Ούμαρ Κρεμλέφ και Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ ενώνουν τις δυνάμεις τους».

Η θέση του για την πυγμάχο Ιμάν Κελίφ

Η IBA βρέθηκε ακόμη περισσότερο στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων του Παρισιού το 2024, γεγονός που δημιούργησε μια ευκαιρία την οποία ο Κρεμλέφ μπορούσε να αξιοποιήσει.

Στους Αγώνες, η ΔΟΕ χρησιμοποίησε δική της μονάδα πυγμαχίας για τη διοργάνωση του τουρνουά, καθώς η IBA είχε ήδη αποβληθεί. Η διοργάνωση, ωστόσο, βρέθηκε στο επίκεντρο έντονης αντιπαράθεσης όταν επετράπη στην Αλγερινή πυγμάχος Ιμάν Κελίφ να αγωνιστεί στην κατηγορία των 66 κιλών γυναικών, μολονότι είχε αποκλειστεί από το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της προηγούμενης χρονιάς επειδή δεν είχε περάσει εξετάσεις επαλήθευσης φύλου.

Κι ενώ η IBA του Κρεμλέφ είχε αποκλείσει την Κελίφ από τις διοργανώσεις της, η ΔΟΕ της επέτρεψε να αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες με βάση το γεγονός ότι στο διαβατήριό της αναγράφεται ως γυναίκα. Ακολούθησε διεθνής αντιπαράθεση, με την Κελίφ να κερδίζει ομόφωνα όλους τους αγώνες της και να κατακτά τελικά το χρυσό μετάλλιο.

«Είναι ξεκάθαρα καθορισμένο: ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες, ο ανδρικός αθλητισμός για άνδρες. Ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ στο TalkSPORT, μεταφέροντας, μάλιστα, το μήνυμα αυτό στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, στέλνοντας ανοιχτή επιστολή 1.100 λέξεων στον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε πρόσφατα υπογράψει εκτελεστικό διάταγμα που απαγόρευε στις τρανς γυναίκες να αγωνίζονται στις γυναικείες κατηγορίες αθλημάτων.

Στην επιστολή, ο Κρεμλέφ έγραφε: «Είναι ζωτικής σημασίας όλοι οι αθλητές να αγωνίζονται επί ίσοις όροις και η θέση σας στο ζήτημα αποτελεί σημαντικό βήμα προς την επίτευξη αυτού του στόχου», ενώ επιτέθηκε και στη ΔΟΕ, λέγοντας: «Η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή και η σημερινή ηγεσία της έχουν, δυστυχώς, οδηγήσει το Ολυμπιακό Κίνημα σε παρακμή με τις κοντόφθαλμες ενέργειές τους και την κακή διοίκηση».

Ο Κρεμλέφ έριξε επίσης στον Αμερικανό πρόεδρο άλλο ένα «τυράκι». «Το τελευταίο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Πυγμαχίας της IBA στις Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιήθηκε το 2007 στο Σικάγο. Ενδιαφερόμαστε πολύ να επαναφέρουμε τη διοργάνωση στη χώρα σας και είμαστε περισσότερο από έτοιμοι να συνεργαστούμε προς αυτή την κατεύθυνση» έγραψε, ενώ έκλεισε την επιστολή του παραλλάσσοντας δύο από τις αγαπημένες φράσεις του Τραμπ: «Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτά τα σημαντικά ζητήματα. Προσβλέπουμε με μεγάλη αισιοδοξία στην πιθανότητα να συνεργαστούμε για να κάνουμε ξανά σπουδαίο το Ολυμπιακό Κίνημα, να προωθήσουμε το άθλημα της πυγμαχίας και να υπερασπιστούμε τα δικαιώματα των αθλητών σε ολόκληρο τον κόσμο».

Η αντιπαράθεση με τους Σαουδάραβες

Το 2025, η IBA ανέβασε ακόμη περισσότερο στροφές. Σύμφωνα με πληροφορίες της Telegraph, στην Κωνσταντινούπολη η ομάδα του Κρεμλέφ προσέφερε στον γνωστό Βρετανό πυγμάχο Τάισον Φιούρι αμοιβή 50 εκατ. λιρών προκειμένου να αγωνιστεί σε μία από τις διοργανώσεις της IBA. Ο Φιούρι, ωστόσο, επέλεξε να υπογράψει συμφωνία τριών αγώνων με τον Τούρκι Αλ-Σέιχ, αξιωματούχο της κυβέρνησης της Σαουδικής Αραβίας.

Ο Κρεμλέφ αποτελεί, ουσιαστικά, τον ισχυρότερο promoter του αθλήματος στην Ανατολική Ευρώπη, αποτελώντας άμεση πρόκληση για την επιρροή του Αλ-Σέιχ και των Σαουδαράβων στην πυγμαχία και για τον έλεγχό τους σε ορισμένους από τους σημαντικότερους αγώνες του αθλήματος.

Άνθρωποι από τον χώρο της πυγμαχίας περιγράφουν τον Κρεμλέφ ως «μια χαρισματική προσωπικότητα που εμφανίζεται σε εκδηλώσεις και διοργανώσεις περιστοιχισμένος από μια πολυάριθμη ομάδα συνεργατών, σχεδόν σαν αρχηγός κράτους». Οι ομιλίες του είναι συχνά φορτισμένες συναισθηματικά και δυναμικές, με επαναλαμβανόμενες αναφορές στον τρόπο με τον οποίο η πυγμαχία μπορεί να αλλάξει τις ζωές των νέων ανθρώπων.

«Συχνά δεν έχει ιδιαίτερη έκφραση στο πρόσωπό του, κι όμως αποπνέει μια ευγένεια και μια ταπεινότητα», δήλωσε άνθρωπος του χώρου.

Το περασμένο καλοκαίρι, η IBA λάνσαρε και δικό της πρωτάθλημα πυγμαχίας χωρίς γάντια. Οι πρώτοι αγώνες πραγματοποιήθηκαν στη Μόσχα, όμως ήταν το ντεμπούτο στις ΗΠΑ, στο Μαϊάμι, το φετινό καλοκαίρι που τράβηξε την προσοχή.

Συμπαρουσιαστής της εκδήλωσης ήταν ο Άντριου Τέιτ, ο Βρετανός πρώην kickboxer και αυτοαποκαλούμενος μισογύνης, ο οποίος δεν ανέβηκε ποτέ στη σκηνή, καθώς συνελήφθη έξω από τον χώρο της διοργάνωσης. Ο Τέιτ και ο αδελφός του, Τρίσταν, βρίσκονται αντιμέτωποι με έκδοση στη Βρετανία, όπου αντιμετωπίζουν συνολικά 59 κατηγορίες, μεταξύ των οποίων βιασμό, αδικήματα που συνδέονται με εμπορία ανθρώπων για σεξουαλική εκμετάλλευση και άσεμνες εικόνες παιδιού. Και οι δύο αρνούνται οποιαδήποτε παρανομία.

Γλυκάθηκε με το Παγκόσμιο Κύπελλο και το UFC Freedom στον Λευκό Οίκο

Ωστόσο, δύο άλλες διοργανώσεις του καλοκαιριού φαίνεται ότι ενέπνευσαν περισσότερο τον Κρεμλέφ: το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA υπό τον Τζάνι Ινφαντίνο και το UFC Freedom 250 του Ντέινα Γουάιτ, που φιλοξενήθηκε σε κήπο του Λευκού Οίκου.

«Ο Κρεμλέφ είδε πώς ο Ντέινα και ο Ινφαντίνο κατάφεραν να πάρουν αυτό που ήθελαν», δήλωσε παράγοντας του αθλητισμού. «Θέλει κι αυτός ένα κομμάτι από αυτή την πίτα».

«Και το να έχεις πρόσβαση στον Ντον Τζούνιορ είναι μια καλή αρχή», πρόσθεσε η ίδια πηγή.

Μάλλον πέρασε τα όρια και το «πληρώνει»

Στην προσπάθειά του, όμως, να αποκτήσει κυρίαρχη θέση στον παγκόσμιο αθλητισμό, ο Κρεμλέφ ίσως να πέρασε τα όρια. Η Ομοσπονδπια της οποίας ηγείται, απέχει πολύ από το να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας, καθώς τι χάσμα με τη ΔΟΕ δεν γεφυρώνεται, και η ζημιά που προκάλεσε το «εξαιρετικά γενναιόδωρο γαμήλιο δώρο» του – όπως το χαρακτήρισαν ο κύριος και η κυρία Τραμπ Τζούνιορ – φαίνεται ότι βαρύνει κυρίως τον ίδιο.

Παρότι στο νησί στις Μπαχάμες βρίσκονταν μόλις περίπου 50 άνθρωποι, ο Κρεμλέφ είχε φτάσει συνοδευόμενος από μεγάλη ομάδα Ρώσων, οι οποίοι απομονώνονταν από τους υπόλοιπους και μιλούσαν μεταξύ τους, σύμφωνα με το ProPublica. Η παρουσία και η συμπεριφορά τους είχε προκαλέσει, μάλιστα, απορίες στους άλλους καλεσμένους.

Και ύστερα τραβήχτηκε μια ομαδική φωτογραφία, όπου το ξυρισμένο κεφάλι του Κρεμλέφ διακρίνεται μισοκρυμμένο στο πίσω μέρος, ενώ στο κέντρο βρίσκονται η Ιβάνκα Τραμπ, ο Τζάρεντ Κούσνερ, η Τίφανι Τραμπ και άλλοι.

«Τι σκεφτόταν;» σχολίασε στην Telegraph πρόσωπο από κύκλους Ρώσων ολιγαρχών. «Είναι ένας μπράβος που κατάφερε να βρεθεί στη σωστή πλευρά του προέδρου και ενθουσιάστηκε υπερβολικά».

Πρώτα ήταν η Μελάνια Τραμπ που πήρε αποστάσεις. Στη συνέχεια, εκπρόσωπος του Έρικ Τραμπ, αδελφού του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, δήλωσε για τον Κρεμλέφ: «Ο Έρικ δεν έχει απολύτως καμία ιδέα ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος και δεν έχει ακούσει ποτέ το όνομά του». Και μετά ήρθε το τελειωτικό χτύπημα από τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ: «Δεν έχω ιδέα ποιος είναι ο Ούμαρ. Δεν τον έχω ξανακούσει ποτέ».

protothema.gr