Ακολουθήστε μας

Άμυνα

Αθάνατο Αιγαίο – Δημήτρης Σκοπελίτης: Ο μεγάλος καπετάνιος των Μικρών Κυκλάδων

Δημοσιεύτηκε στις

Οι νησιώτες θυμούνται και μιλούν για τον «θρύλο» της άγονης κυκλαδίτικης γραμμής, που πέθανε στα 88 του

Πέτρος Στεφανής 
«Δέκα χρονών ήμουν και τα χέρια μου είχαν ρόζους από το κουπί. Κοιμόμασταν μες στη θάλασσα από παιδιά, την πίναμε για νερό. Λαχτάραγα να μεγαλώσω, να κάνω ένα σκάφος δικό μου, να πιάσω το τιμόνι εγώ, να ταξιδέψω. Να πω “αυτό, να, είναι δικό μου!”, να κάνω κουμάντο εγώ. Και τα κατάφερα!». Τα λόγια αυτά είχε πει ο Δημήτρης Σκοπελίτης σε ντοκιμαντέρ που γυρίστηκε για τη ζωή του. Ο θρυλικός καπετάν Μήτσος των Μικρών Κυκλάδων «σάλπαρε» για πάντα την προηγούμενη Παρασκευή, στα 88 του χρόνια, από την Αμοργό – τα αγαπημένα του Κατάπολα.
Αφήνει ωστόσο πίσω του την πάνδημη, διαχρονική αναγνώριση των νησιωτών για όλα όσα τους πρόσφερε στον μισό και πλέον αιώνα που θαλασσοδάρθηκε για να βρίσκεται μέρα – νύχτα στο πλευρό τους, με τα συνολικά δέκα ξύλινα καΐκια και σιδερένια καραβάκια του που άλλαξε διαδοχικά. Τα «Νίκη», «Πανορμίτης», «Νικόλαος», «Χοζοβιώτισσα 1», «Χοζοβιώτισσα 2», «Βαρσαμίτης», «Μαριάννα», «Σκοπελίτης 1», «Σκοπελίτης 2» αλλά και το «Express Scopelitis», που εξακολουθεί να αλωνίζει στην άγονη κυκλαδίτικη γραμμή με συνεχιστή τον γιο του καπετάν Γιάννη.
«Δεν λογάριαζε ούτε φουρτούνες ούτε μπονάτσες. Αφιλοκερδώς, τα παλιά χρόνια που δεν είχε συγκοινωνία στα νησάκια εδώ τριγύρω, έφτανε έως Νάξο – Πάρο – Σύρο για να μεταφέρει όποιον είχε ανάγκη. Καθημερινά για 53 ολόκληρα χρόνια, από το 1956, εξυπηρετούσε τους πάντες και τα πάντα. Γι’ αυτήν ακριβώς την προσφορά του τον τίμησαν οι τοπικοί δήμοι, κοινότητες και σύλλογοι» λέει με δάκρυα στα μάτια ο συνομήλικος αδελφικός φίλος του Νίκος Πρέκας, ναυτικός πράκτορας στα Κατάπολα. «Ενας άνθρωπος – μια ιστορία ήταν ο καπετάν Μήτσος για τον τόπο μας! Αυτός ένωσε καθημερινά τη Νάξο και την Αμοργό με τις Μικρές Κυκλάδες (Δονούσα, Κουφονήσι, Σχοινούσσα, Ηρακλειά). Με το σκάφος και την ψυχή του, τα έδινε όλα μια ζωή! Πόσους και πόσους ασθενείς, εγκύους, ανθρώπους που κινδύνευαν στη θάλασσα, τρόφιμα, φάρμακα ή άλλα εμπορεύματα δεν μετέφερε σε δύσκολες εποχές! Ηταν η κεντρική αρτηρία που έδινε “οξυγονωμένο αίμα”, ζωή στα νησάκια αυτά! Ολοι οι νησιώτες τον αγαπούσαν» έχει να πει και ο Μανόλης Μαργαρίτης, δήμαρχος Νάξου και Μικρών Κυκλάδων.
«Θυμάμαι, με πηγαινοέφερνε Χριστούγεννα, Πάσχα και τριήμερα τον καιρό που πήγαινα Γυμνάσιο στην Αμοργό, στη δεκαετία του ’70. Με τον “Βαρσαμίτη”, το καΐκι του έκανε τότε το επιδοτούμενο δρομολόγιο Αμοργός – Δονούσα. Ακόμα έχω την εικόνα του να κρατά το ξύλινο τιμόνι σε φουρτούνες. Ηταν η “ψυχή των Μικρών Κυκλάδων» τονίζει ο Δημήτρης Πράσινος, σύμβουλος στη Δημοτική Κοινότητα Δονούσας.
«Αν δεν ήταν ο καπετάν Μήτσος με τον “Σκοπελίτη, θα ήμασταν καταδικασμένοι ως βραχονησίδα. Τέτοιους ανθρώπους πρέπει και μετά θάνατον να τους σεβόμαστε και να τους τιμάμε, είναι ευεργέτες!» λέει ο Στέλιος Ζούλης, αντιδήμαρχος της Ηρακλειάς των 110 μόνιμων κατοίκων. «Ακόμα και σε ώρες περίεργες, ήταν πάντα πρόθυμος, ζούσε για να βοηθήσει, μας ξελάσπωσε αμέτρητες φορές. Τότε που δεν υπήρχαν ελικόπτερα του ΕΚΑΒ, επιτέλεσε κοινωνικό έργο που κανείς άλλος δεν τολμούσε, υπό τεράστια κύματα, με 8-9 μποφόρ, χιόνια και καταιγίδες. Ως παλιός κυβερνήτης σε πολεμικά πλοία ξέρω τι σημαίνει να δίνεσαι σε τέτοιους αγώνες μες στη θάλασσα» τονίζει ο κ. Ζούλης, αξιωματικός ε.α. στο Πολεμικό Ναυτικό.
«Ο,τι έκανε ο πεθερός μου το έκανε με αγάπη, όχι μόνο για τον τόπο του αλλά για τον κόσμο όλον. Ηταν ανοιχτός, καλόκαρδος άνθρωπος. Μέχρι και τα 82 του πήγαινε για ψάρεμα. Είχε πάντως επιβαρυνθεί η υγεία του: τα τελευταία 26 χρόνια αντιμετώπιζε πρόβλημα με την καρδιά του, από το κρύο στη θάλασσα είχε και πλευρίτιδα» περιγράφει και η Φωτεινή Σκοπελίτη.

«Express Scopelitis»
Με καταγωγή από τη Σύμη, γεννημένος το 1926 στο Κουφονήσι, όπου βρέθηκε ο ψαράς και λαουτιέρης πατέρας του, ο καπετάν Δημήτρης είχε στην πραγματικότητα το επίθετο Τερεζές – το Σκοπελίτης είναι παρατσούκλι. «Ο προπάππος μου Νικόλαος Τερεζές γεννήθηκε στη Σκόπελο και όταν κάποια στιγμή πήγε στη Σύμη, όλοι ρωτούσαν: “Από πού είναι αυτός;”. “Από τη Σκόπελο, Σκοπελίτης” έλεγαν κι έτσι έμεινε το όνομα» έχει αφηγηθεί.
Το 1958 ανέλαβε με τον δεκατετράμετρο «Πανορμίτη» την ταχυδρομική γραμμή των Μικρών Κυκλάδων, συνδέοντάς τες με Αμοργό – Νάξο. Βγήκε τότε έως και τραγούδι για τον καπετάν Μήτσο: «Μες τ’ αφρισμένα κύματα περνά ο “Πανορμίτης” και καπετάνιος με καρδιά είναι ο Σκοπελίτης!». Ηταν το πρώτο τρεχαντήρι που αγόρασε – τα προηγούμενα που είχε ήταν του πατέρα του. Το πήρε μετά τη θητεία του στο Ναυτικό, αφού παντρεύτηκε στο Κουφονήσι κι έφυγε με τα ποντοπόρα φορτηγά πλοία του Ωνάση. Ωσπου εγκαταστάθηκε στα Κατάπολα, που διέθεταν λιμάνι για το καϊκι του, εκεί το δούλεψε και ως αλιευτικό.
Στις αρχές πάλι της δεκαετίας του ’80, με το «Μαριάννα» άρχισε να φέρνει και τουρίστες από τη Νάξο στην Αμοργό. Το 1985 πια έφερε βαποράκι από τις Σποράδες, αυτό που ο γιος του έριξε στη γραμμή ως «Σκοπελίτης». Ο καπετάν Γιάννης το δούλεψε ώς και το 1998, οπότε το αντικατέστησε με το κλειστού τύπου πλοίο «Ερεσός» που πήρε από τη Μυτιλήνη και μετασκεύασε, μετονομάζοντάς το σε «Εxpress Scopelitis». Το καραβάκι (μήκους 45 μ.), χωρητικότητας 340 επιβατών και 11 ΙΧ που επιμένει χειμώνα – καλοκαίρι να συνδέει αδιάκοπα τις Μικρές Κυκλάδες μεταξύ τους με Νάξο κι Αμοργό. Οι μόνιμοι κάτοικοι (περίπου 750 πλην Αμοργού – Νάξου) ταξιδεύουν πάντα δωρεάν. Το θρυλικό πλέον πλοίο της Small Cyclades Lines, που έγινε έως και τραγούδι, το 2013 τιμήθηκε στο πρόσωπο του καπετάν Γιάννη από τη Lloyd’s ως η «ακτοπλοϊκή εταιρεία της χρονιάς».

Από παππού σε εγγονό
Το παράδειγμα του πατέρα του και όσα διδάχτηκε πλάι του στα πρώτα κοινά δρομολόγιά τους κρατά καλά και σήμερα στα ταξίδια του ο 58χρονος καπετάν Γιάννης Σκοπελίτης, από 17 χρονών στη θάλασσα. Αυτό θέλει να περάσει και στον 27χρονο γιο του, τον Δημήτρη (πήρε το όνομα του θαλασσόλυκου παππού του), που για την ώρα ταξιδεύει στο εξωτερικό ως υποπλοίαρχος. «Ηταν φοβερά ψύχραιμος. Ποτέ δεν τα έχανε, κι ας μην είχε τότε ούτε καν ενημέρωση για τον καιρό. Αυτός μου έμαθε να σέβομαι, να μην υποτιμώ τη θάλασσα, να μην υπερεκτιμώ το σκάφος και τις δυνατότητές μου. Αυτό θέλω να συνειδητοποιήσει και ο γιος μου» έχει πει στα «ΝΕΑ» ο καπετάν Γιάννης.
«Γνώρισα ως θρύλο τον καπετάν Μήτσο. Μεσουρανούσε όταν, ως παιδί, στη δεκαετία του ’60, ως έφηβος τον βίωσα στις… κουτουράδες του στις φουρτούνες. Τότε καταλάβαινα όλα αυτά τα παράτολμα που έκανε και τρόμαζα, φαινόταν πάντως πως ήξερε καλά τι κάνει» λέει και ο Γιάννης Φωστιέρης, κυβερνήτης του «Express Scopelitis». «Από τις αρχές πια του ’90, που άρχισα να δουλεύω στο καράβι του, έμαθα πολλά απ’ αυτόν – και από τον γιο του. Ηξερε τη θάλασσα όχι από τα βιβλία, αλλά μέσα απ’ τη ζωή. Ηταν από τη γενιά ναυτικών που, αν και δεν είχαν βγάλει την Ακαδημία Εμπορικού Ναυτικού, ήταν σε θέση να πλέουν στη Μεσόγειο με μότορσιπ. Ταξίδευε θάλασσα με θάλασσα, δεν είχε και τα σύγχρονα όργανα ναυσιπλοΐας».
Το Νοτιοανατολικό Αιγαίο, ειδικά το βόρειο κομμάτι του που «δάμαζε» ο καπετάν Μήτσος, είναι από τις δυσκολότερες θάλασσες, λένε έμπειροι καπεταναίοι. Οχι μόνο γιατί συνορεύει με το φουρτουνιασμένο Ικάριο, αλλά και γιατί εκεί έχουν να αντιμετωπίσουν συνδυασμό ρευμάτων που πολλαπλασιάζουν τον κυματισμό. «Κατεβάζει δυνατούς καιρούς αυτή η περιοχή, ανάλογα και με τη διεύθυνση των ανέμων. Εχω κάνει δρομολόγια στη γραμμή αυτή περνώντας από τα άγρια μπουγάζια της, οπότε ξέρω πως μιλάμε για μια πιο ανοιχτή, τρομερή θάλασσα, αφού ενδιάμεσα από την Αμοργό και τα γύρω νησάκια δεν υπάρχουν βράχια – νησίδες που να κόβουν τους ανέμους. Μπορώ να καταλάβω, λοιπόν, πόσο τολμηρός και έξυπνος ναυτικός ήταν ο καπετάν Μήτσος, που κατάφερνε να περνά σχεδόν καθημερινά από ‘κεί με το μικρό πλοίο του» αναγνωρίζει ο επίσης τολμηρός καπετάνιος του «Αδαμάντιος Κοραής» Ισίδωρος Λιγνός.

Ερασιτέχνης βιολιτζής
Δύο αγάπες είχε ο καπετάν Μήτσος: τη θάλασσα και το βιολί! «Στα ταξίδια του το είχε πάντα κοντά του στο καραβάκι του και με την πρώτη ευκαιρία το ‘πιανε. Είχε τη δική του σχολή – τρόπο παιξίματος, ήταν από τα καλύτερα παραδοσιακά κυκλαδίτικα βιολιά. Με τις δοξαριές του έδινε τον τόνο, το σύνθημα για χορό στα πανηγύρια» λέει ο Σταμάτης Γιαννακόπουλος, ξενοδόχος και πτυχιούχος δάσκαλος βιολιού στην Αιγιάλη Αμοργού. Μαθήματα από τον φημισμένο βιολιτζή της εποχής του, τον Σταματομανώλη από τ’ Απεράθου Νάξου, είχε πάρει ως έφηβος ο καπετάν Μήτσος, ουσιαστικά όμως ήταν αυτοδίδακτος οργανοπαίχτης. «Από το ηχόχρωμα και το ύφος του βιολιού του πήρα και εγώ στοιχεία, συχνά ανταλλάσσαμε και απόψεις για τη μουσική μας. Και στον γάμο μου έπαιξε βιολί, τραγούδησε και την αγαπημένη του καταπολιανή μαντινάδα, όπως και πιο πρόσφατα στον γάμο της εγγονής του. Και τώρα τελευταία εξακολουθούσε να το γρατσουνίζει, το κρεμούσε με τιράντα γύρω απ’ τον λαιμό του για να μη κουράζεται» αφηγείται.

ΤΑ ΝΕΑ
Σχετικά θέματα
Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Η Ινδία ανοίγει αμυντική αγορά στην Κεντρική Ασία: Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν επιλέγουν Akash

Νέους πελάτες στην Κεντρική Ασία αποκτά η ινδική αμυντική βιομηχανία, με το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν να προστίθενται στους αγοραστές του αντιαεροπορικού συστήματος Akash. Η εξέλιξη ενισχύει την εξαγωγική παρουσία του Νέου Δελχί σε μια περιοχή όπου κυριαρχεί ακόμη ο σοβιετικός και ρωσικός εξοπλισμός.

Δημοσιεύτηκε

2 ημέρες πριν

στις

15 Οκτωβρίου 2026

από τον

Την εξαγωγή των συστημάτων στις δύο χώρες επιβεβαίωσε ο γραμματέας Άμυνας της Ινδίας, Ρατζές Κουμάρ Σινγκ, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο Asian News International στις αρχές Οκτωβρίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Catherine Putz στο The Diplomat, στις 13 Οκτωβρίου 2026.

Ο Ινδός αξιωματούχος παρουσίασε το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μέσου βεληνεκούς ως παράδειγμα της προόδου της αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.

Όπως ανέφερε, πρώτη πελάτισσα ήταν η Αρμενία, η οποία απέκτησε πολλαπλές πυροβολαρχίες. Ακολούθησαν οι εξαγωγές προς το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η παραγωγή έχει σταθεροποιηθεί, υπάρχουν επιπλέον παραγγελίες για τις ινδικές Ένοπλες Δυνάμεις και αναμένονται νέοι πελάτες από άλλες περιοχές του κόσμου.

Επιβεβαίωση από την Ινδία, χωρίς λεπτομέρειες για τις συμφωνίες

Οι δηλώσεις Σινγκ επιβεβαιώνουν προηγούμενο δημοσίευμα του ινδικού επιχειρηματικού περιοδικού BW Businessworld, τον Ιούλιο, το οποίο επικαλούνταν επίσημα στοιχεία και περιλάμβανε τις δύο χώρες στους εξαγωγικούς προορισμούς του Akash.

Σύμφωνα με το ANI, την προσθήκη τους στον κατάλογο των αγοραστών επιβεβαίωσαν τόσο ο Οργανισμός Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης της Ινδίας, DRDO, όσο και το ινδικό υπουργείο Άμυνας.

Ωστόσο, ούτε το Τατζικιστάν ούτε το Τουρκμενιστάν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως, σύμφωνα με το δημοσίευμα. Δεν έχουν γνωστοποιηθεί ο αριθμός των συστημάτων, η αξία των συμφωνιών και τα χρονοδιαγράμματα παραδόσεων. Συνεπώς, η ινδική επιβεβαίωση δεν αρκεί για να προσδιοριστεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται η παραλαβή και η επιχειρησιακή ένταξή τους.

Περισσότεροι προμηθευτές στην Κεντρική Ασία

Η επιλογή ινδικών συστημάτων εντάσσεται στη σταδιακή διαφοροποίηση των προμηθευτών των κρατών της Κεντρικής Ασίας. Παρότι μεγάλο μέρος του εξοπλισμού τους παραμένει σοβιετικής ή ρωσικής προέλευσης, στις ένοπλες δυνάμεις της περιοχής προστίθενται κινεζικά, τουρκικά, ινδικά και δυτικά μέσα.

Το The Diplomat, επικαλούμενο σχετικό ρεπορτάζ του RFE/RL, αναφέρει ότι το Τουρκμενιστάν παρουσίασε στην παρέλαση της ανεξαρτησίας του, στις 27 Σεπτεμβρίου, το κινεζικό σύστημα αεράμυνας FK-2000. Παρουσιάστηκαν επίσης βραζιλιάνικα αεροσκάφη A-29 Super Tucano και ιταλικά εκπαιδευτικά Leonardo M-346.

Το Τατζικιστάν έχει εμφανίσει κινεζικά συστήματα αεράμυνας HQ-17AE και τεθωρακισμένα οχήματα κινεζικής κατασκευής, ενώ το Κιργιστάν έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια διάφορους τύπους τουρκικών στρατιωτικών drones.

Η εικόνα δείχνει ότι οι κυβερνήσεις της περιοχής αναζητούν περισσότερες επιλογές για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών τους. Αυτό δεν σημαίνει άμεση ανατροπή της θέσης της Ρωσίας, αλλά διεύρυνση των διαθέσιμων συνεργασιών.

Το προηγούμενο της Αρμενίας

Η Αρμενία αποτελεί το προηγούμενο εξαγωγικό παράδειγμα για το Akash. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρώτη πυροβολαρχία παραδόθηκε τον Νοέμβριο του 2024 και περιλάμβανε τέσσερις εκτοξευτές και ένα ραντάρ Rajendra. Δεύτερη παράδοση φέρεται να πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 2025.

Τα στοιχεία αυτά προσφέρουν μια εικόνα της εξαγωγικής πορείας του συστήματος, χωρίς να επιτρέπουν συμπεράσματα για το μέγεθος ή τη σύνθεση των παραγγελιών του Τατζικιστάν και του Τουρκμενιστάν.

Η παλαιότερη σχέση με το Τατζικιστάν

Η αμυντική παρουσία της Ινδίας στο Τατζικιστάν έχει βαθύτερες ρίζες. Το The Diplomat επικαλείται έκθεση της Oxus Society, σύμφωνα με την οποία η συνεργασία αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000, με σημαντικό σταθμό την ανακαίνιση της αεροπορικής βάσης Αϊνί.

Τα σχέδια για εγκατάσταση ινδικών στρατιωτικών μέσων στη βάση δεν προχώρησαν, καθώς η Ντουσάνμπε στράφηκε στη Μόσχα και συμφώνησε να επιτρέψει τη χρήση της από ρωσικές δυνάμεις. Η Ινδία είχε επίσης πρόσβαση στην αεροπορική βάση Φαρχόρ, κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, χωρίς μόνιμη παρουσία.

Κατά το δημοσίευμα, πριν από τις συμφωνίες για το Akash δεν είχαν καταγραφεί ινδικές πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού στις δύο χώρες.

Η νέα εξαγωγική εξέλιξη προσφέρει στο Νέο Δελχί ένα επιπλέον έρεισμα στην Κεντρική Ασία. Για τους αγοραστές, όμως, η διεύρυνση των προμηθευτών συνοδεύεται από την πρόκληση της διαλειτουργικότητας: διαφορετικά συστήματα πρέπει να μπορούν να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσα στην ίδια αμυντική δομή.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Δένδιας–Πιστόριους στην Κρήτη: Αμυντική συνεργασία και SPARTAN ARROW στο επίκεντρο

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.

Δημοσιεύτηκε

3 ημέρες πριν

στις

14 Οκτωβρίου 2026

από τον

Συνάντηση με τον Γερμανό υπουργό Άμυνας Μπόρις Πιστόριους πραγματοποιεί σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, στο Πεδίο Βολής Κρήτης ο Νίκος Δένδιας, με αντικείμενο την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη διμερή αμυντική συνεργασία.

Σύμφωνα με την προαναγγελία του ΥΠΕΘΑ, οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στις προκλήσεις άμυνας και ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, στη συνεργασία Ελλάδας–Γερμανίας στους τομείς της αμυντικής βιομηχανίας και της τεχνολογίας και στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.

Η συνάντηση θα συνδυαστεί με παρακολούθηση βολών στο πλαίσιο της άσκησης αεράμυνας «SPARTAN ARROW – 26».

Οι δύο υπουργοί αναμένεται να παρακολουθήσουν βολές των συστημάτων PATRIOT και LEFLASYS-OZELOT, καθώς και βολή πιστοποίησης του νέου συστήματος IRIS-T SLM. Η άσκηση διοργανώνεται κάθε χρόνο από τις γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις στο NATO Missile Firing Installation, το Πεδίο Βολής Κρήτης.

Οι κοινές δηλώσεις στον Τύπο έχουν προγραμματιστεί περίπου στις 14:40.

Η ατζέντα συνδέει τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα με την πρακτική συνεργασία στη βιομηχανία, στην τεχνολογία και στην εκπαίδευση. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο

Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.

Δημοσιεύτηκε

3 ημέρες πριν

στις

13 Οκτωβρίου 2026

από τον

Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.

Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.

Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.

Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων

Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.

Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.

Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.

Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.

Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας

Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».

Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.

Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.

Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία

Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.

Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.

Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.

Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων

Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.

Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.

Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.

Το αίτημα για τα Corsair

Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.

Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.

Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.

Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή

Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.

Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO11 ώρες πριν

Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση

Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ...
Ιστορία - Πολιτισμός12 ώρες πριν

Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού

Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...
Αναλύσεις12 ώρες πριν

Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;

Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...
GEOPOLITICO12 ώρες πριν

Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου

Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...
GEOPOLITICO13 ώρες πριν

EurAsia Review: Ποιοι προστατεύουν τα κυκλώματα λαθρεμπορίου στα σύνορα Ιράν, Πακιστάν και Αφγανιστάν – Ο σκοτεινός ρόλος παραγόντων ασφαλείας

Ένα εκτεταμένο σύστημα παράνομου εμπορίου, διαφθοράς και πολιτικής προστασίας περιγράφει σε ανάλυσή του το EurAsia Review. Από τα καύσιμα και...

Δημοφιλή