Ακολουθήστε μας

Γενικά θέματα

Μακεδονία: Πώς η Πολιτική παραχαράσσει την Ιστορία

Δημοσιεύτηκε στις

Όσοι επιχειρούν να επιλύσουν το πρόβλημα της ονομασίας αγνοώντας το ιστορικό υπόβαθρο του προβλήματος δεν μπορούν να πετύχουν μία βιώσιμη λύση
Του Εμμανουήλ Γ. Χαλκιαδάκη[1]

Το ζήτημα της ονομασίας του κράτους των Σκοπίων είναι ένα σύνθετο ζήτημα με ιστορικές καταβολές και πολιτικές προεκτάσεις. Οποιοσδήποτε έχει το αναφαίρετο δικαίωμα να εκφράσει την άποψή του γι’ αυτό το θέμα και είναι σεβαστή. Άλλο, όμως, προσωπική άποψη και άλλο ιστορική πραγματικότητα. Όσοι επιχειρούν να επιλύσουν το πρόβλημα της ονομασίας αγνοώντας το ιστορικό υπόβαθρο του προβλήματος δεν μπορούν να πετύχουν μία βιώσιμη λύση που θα διασφαλίζει την ειρηνική συνύπαρξη των λαών της περιοχής. Με αυτόν τον τρόπο, ελλοχεύει ο κίνδυνος, αντί να λύσουμε ένα πρόβλημα, να το βρούμε μπροστά μας.
Είναι γνωστό ότι ο εθνολογικός και ιστορικός όρος «Μακεδονία» συνδέεται με την αρχαία Ελλάδα και οι αρχαίοι Μακεδόνες υπήρξαν αμιγώς ελληνικό φύλο. Πλήθος αρχαίων πηγών (Όμηρος, Ησίοδος, Ηρόδοτος, Θουκυδίδης, Αρριανός, Ισοκράτης,  Πολύβιος, Στράβωνας κ.ά.), που δεν αναφέρονται αναλυτικά για την οικονομία του χώρου, επιβεβαιώνουν την ελληνικότητα της Μακεδονίας  και των κατοίκων της[1]. Αλλά και χριστιανικές πηγές είναι ξεκάθαρες αναφορικά με το γεωγραφικό υπόβαθρο της Μακεδονίας, στην οποία ο Απόστολος Παύλος δίδαξε στα ελληνικά τον Χριστιανισμό[2].
Ο Stephen Miller, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια (Μπέρκλεϊ), παρά τις προχωρημένες απόψεις του για τη λύση του προβλήματος της ονομασίας, θεωρεί ότι το σημερινό κράτος των Σκοπίων έχει μεγαλύτερη σχέση γεωγραφικά με την Αρχαία «Παιονία», παρά με την Αρχαία Μακεδονία[3]. Ο γνωστός ιστορικός Nicholas Hammond υποστηρίζει και αυτός ότι οι Σκοπιανοί δεν έχουν σχέση με την Αρχαία Μακεδονία και ότι η περιοχή στην οποία κατοικούν σήμερα ονομαζόταν στην Αρχαιότητα «Παιονία»[4].
Παράλληλα, ελληνικές επιγραφές που δημοσίευσε το 1896 ο καθηγητής  Δήμτσας[5], χιλιάδες επιγραφές που βρίσκονται στο Εθνικό Κέντρο Ερευνών, τα αρχαία ελληνικά τοπωνύμια[6], τα ανθρωπωνύμια, τα ήθη, τα έθιμα, η κοινή θρησκεία[7], καθώς και τα ανασκαφικά ευρήματα του Μανόλη Ανδρόνικου[8] και άλλων αρχαιολόγων επιβεβαιώνουν την ελληνικότητα της περιοχής από τους Αρχαίους Χρόνους.
Σταδιακά, κυρίως από τη Ρωμαϊκή Περίοδο και εξής, ο όρος Μακεδονία είχε χάσει το εθνολογικό του περιεχόμενο και είχε περιοριστεί σε μια γεωγραφική έννοια. Οι απόψεις ξένων επιστημόνων ότι υπάρχει «Μακεδονία» μόνο ως γεωγραφική επωνυμία αποδεικνύει ότι η ύπαρξη μακεδονικής εθνότητας είναι ανυπόστατη[9]. Κατά τη Βυζαντινή και την Οθωμανική Περίοδο, ο όρος «Μακεδονία» προσδιόριζε μια περιοχή, χωρίς σταθερά γεωγραφικά όρια, που ξεκινούσε από τη Θράκη και έφτανε μέχρι ένα μέρος της σημερινής Αλβανίας.
Τα πρώτα σλαβικά φύλα εγκαταστάθηκαν στη Βαλκανική στα τέλη του 6ου αιώνα[10]. Οι Σκοπιανοί θεωρούν πρόγονό τους τον Βασιλιά Σαμουήλ, τον οποίο αντιμετώπισε ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας Βασίλειος Β΄, ο επονομαζόμενος «Βουλγαροκτόνος». Αν ο Σαμουήλ ήταν βασιλιάς των Μακεδόνων, όπως ισχυρίζονται οι Σκοπιανοί, ο Βασίλειος ο Β΄  θα έπρεπε να αποκαλούνταν «Μακεδονοκτόνος» και όχι «Βουλγαροκτόνος»[11]. Το τελευταίο είναι άλλο ένα αποδεικτικό στοιχείο που αποδεικνύει τις αβάσιμες απόψεις των Σκοπιανών ιστορικών.
Η Οθωμανική Κατάκτηση οδήγησε σε μετακινήσεις και ανακατατάξεις πληθυσμών στα Βαλκάνια. Την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας δεν υπήρξε διοικητικό διαμέρισμα με το όνομα Μακεδονία. Με την ίδρυση της ανεξάρτητης Βουλγαρικής Εκκλησίας (Βουλγαρική Εξαρχία) το 1870 ξεκίνησε ο ελληνοβουλγαρικός ανταγωνισμός για την επικράτηση στην περιοχή της Μακεδονίας που ήταν ακόμη τμήμα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Χαρακτηριστικά, ο Κρητικός Βουλευτής Γεώργιος Ξενουδάκης ανέφερε στη Βουλή των Ελλήνων: «Ἄνευ τῆς Κρήτης καὶ τῆς Μακεδονίας ἡ Ἑλλὰς πολιτικῶς δὲν ζῇ.»[12]. Ο ανταγωνισμός αυτός ενισχύθηκε το 1904 με τη συμμετοχή του Παύλου Μελά και κορυφώθηκε με τους Βαλκανικούς Πολέμους του 1912-13[13].
Αξίζει να σημειωθεί ότι η λεγόμενη «Μακεδονική Εθνότητα» δεν εμφανίστηκε σε καμιά από τις παλαιότερες απογραφές του σημερινού κράτους των Σκοπίων, ούτε στην οθωμανική απογραφή του Χιλμί Πασά του 1904 ούτε στην απογραφή της Κοινωνίας των Εθνών το 1926. Το όνομα που είχε δοθεί στην περιοχή από το 1918 ήταν “Vardarska Banovina”, δηλαδή διοικητική περιφέρεια του Βαρδάρη[14].
Τον όρο «Σλαβομακεδόνες», εισήγαγε ο πανσερβιστής ιστορικός Γιοβάν Σβίγιτς, καθηγητής του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου, στο έργο του La péninsule balkanique[15].Το 1921 η Γ΄ Κομμουνιστική Διεθνής και τα βαλκανικά κομμουνιστικά κόμματα, συμπεριλαμβανομένου και του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδος (που αργότερα αναθεώρησε αυτήν του τη στάση) έκαναν λόγο για ανεξάρτητη «Μακεδονία» και «Μακεδονικό» λαό[16].  Ωστόσο, το όνομα του κρατιδίου ήταν “Vardaska”. Ενδεικτικό είναι το γραμματόσημο του 1939 που εμφανίζει την περιφέρεια των Σκοπίων ως Vardarska. Αλλά και μεταγενέστερος  Βρετανικός χάρτης του 1947 της Εγκυκλοπαίδειας Britannica εμφανίζει τα Σκόπια και την ευρύτερη περιοχή τους ως Vardarska και δεν αναφέρει καθόλου τον όρο Μακεδονία[17].
Το 1944 ο στρατάρχης Τίτο ονόμασε την περιοχή «Λαϊκή Δημοκρατία της Μακεδονίας» και αργότερα «Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας». Ουσιαστικά, επρόκειτο για μία πολιτική κατασκευή και όχι ιστορική πραγματικότητα. Συγκεκριμένα, στόχος του Τίτο ήταν η αντιμετώπιση της βουλγαρικής προπαγάνδας και των βουλγαρικών βλέψεων στην περιοχή. Έτσι, αναγνώρισε την περιοχή των Σκοπίων, στην οποία κατοικούσαν διαφορετικοί λαοί (Βούλγαροι, Αλβανοί, Σέρβοι, Έλληνες και άλλοι) ως Μακεδονία και τους κατοίκους της ως ιδιαίτερη εθνότητα με το όνομα «Μακεδόνες» και δική τους γλώσσα και πολιτισμό. Αποκαλυπτικό είναι διαβαθμισμένο έγγραφο του Αμερικανικού State Department, με ημερομηνία 26 – 12 – 1944. Σε αυτό αναφέρεται: «Το Υπουργείο Εξωτερικών επεσήμανε… τις αυξανόμενες προπαγανδιστικές διαδώσεις… υπέρ μιας αυτόνομης Μακεδονίας που προέρχονται κυρίως από τη Βουλγαρία, αλλά επίσης και από Γιουγκοσλαβικές πηγές παρτιζάνων και άλλων με την πρόθεση να συμπεριληφθούν και ελληνικές περιοχές. Η Κυβέρνηση των ΗΠΑ θεωρεί τις συζητήσεις περί Μακεδονικού κράτους, Μακεδονικής πατρίδας ή Μακεδονικής εθνικής συνείδησης αδικαιολόγητη δημαγωγία που δεν αντιπροσωπεύει εθνική ή πολιτική πραγματικότητα και διαβλέπει… σε μια πιθανή συγκάλυψη επιθετικών προθέσεων κατά της Ελλάδας”[18]. Δεν πρέπει να μας προκαλεί εντύπωση η αλλαγή στη στάση των δυνάμεων, ανάλογα με τα συμφέροντά τους. Άλλωστε, η διπλωματία διαμορφώνεται με βάση της ψυχρή λογική εκτίμηση των συμφερόντων ανεξάρτητα από αλήθειες και συναισθηματισμούς.
Οι λεγόμενοι «Σλαβομακεδόνες» εθνικιστές επιθυμούν τη δημιουργία ενός κράτους με πρωτεύουσα τη Θεσσαλονίκη, το οποίο θα περιλαμβάνει τον χώρο που εκτείνεται στη σημερινή περιοχή των Βαλκανίων, ο οποίος, σύμφωνα με αυτούς, διαμελίστηκε με τη συνθήκη του Βουκουρεστίου (1913), μεταξύ της Ελλάδας (στην οποία, κατά τους ίδιους ,βρίσκεται η «Μακεδονία του Αιγαίου»), της Βουλγαρίας (όπου βρίσκεται η «Μακεδονία του Πιρίν»), της Σερβίας (στην οποία βρίσκεται η «Μακεδονία του Βαρδάρη») και περιοχών της Ν.Α. Αλβανίας και Κοσσόβου[19].
Όπως γράφει ο καθηγητής Χρήστος Γιανναράς, «οι συνοριακές μεταβολές συντελούνται πρώτα στη γλώσσα και ύστερα στα γεωγραφημένα εδάφη.[…] Πρώτα πλαστογραφήθηκε η γλώσσα, αυτονομήθηκε η λέξη ‘Μακεδονία’ από την καταγωγική της ελληνικότητα και μετά ακολούθησαν οι παρανοϊκές απαιτήσεις των Σκοπίων»[20].
Η γλώσσα των Αρχαίων Μακεδόνων ήταν ελληνική, όπως φαίνεται μέσα από μελέτες γλωσσολόγων και ερευνητών. Ενδεικτικά αναφέρουμε τους Otto Abel, Karl Beloch και Otto Hoffmann[21]. Οι κάτοικοι των Σκοπίων αυτοαποκαλούνταν, κατά τον Γάλλο Γλωσσολόγο Andre Vaillant, «Bugari», γεγονός που δείχνει ότι υιοθέτησαν το όνομα Βούλγαροι[22]. Αλλά και ο Γ. Μπαμπινιώτης υποστηρίζει ότι το μόνο πραγματικό όνομα που είχαν οι Σκοπιανοί μέχρι το 1944 ήταν «Βούλγαροι»[23].
Άλλωστε, οι δηλώσεις του πρώτου προέδρου του ανεξάρτητου κράτους των Σκοπίων Κίρο Γκλιγκόροφ (Kiro Gligorov) στον Καναδά, το 1992, μολονότι υποστηρίζουν τη δήθεν μακρόχρονη ιστορία του Μακεδονικού έθνους, επιβεβαιώνουν ότι το Μακεδονικό κράτος είναι μεταγενέστερη κατασκευή που δεν έχει σχέση με την Μακεδονία του Μεγάλου Αλεξάνδρου, τον οποίο και προσδιορίζει ως «Έλληνα»: «[…] Κουβαλάμε αυτό το όνομα εδώ και αιώνες. Είμαστε Μακεδόνες, αλλά Σλάβοι Μακεδόνες. Αυτό είμαστε. Δεν έχουμε καμία σχέση με τον Αλέξανδρο τον Έλληνα και την Μακεδονία του […]»[24]. Το ίδιο έτος, στο συνέδριο Management of Europe (Παρίσι 1992)[25], ο βετεράνος Αμερικάνος πολιτικός Χένρι Κίσινγκερ θεωρείται ότι είπε: «[…] Πιστεύω ότι η Ελλάδα είναι δίκαιο να έχει αντιρρήσεις και συμφωνώ με την Αθήνα. Ο λόγος είναι ότι εγώ γνωρίζω Ιστορία, πράγμα που δεν συμβαίνει με τους περισσότερους από τους άλλους […] στην Ουάσιγκτον».
Αξίζει να επισημανθεί και η εκκλησιαστική πτυχή του ζητήματος. Το κράτος των Σκοπίων  απέβλεπε στη δημιουργία μίας τοπικής εκκλησίας και το 1958 δημιουργήθηκε η  λεγόμενη «Μακεδονική Εκκλησία», που αποσπάστηκε από το Πατριαρχείο της Σερβίας αυθαίρετα και αντικανονικά (με βάση τους εκκλησιαστικούς κανόνες), υπηρετώντας πολιτικούς στόχους. Η Εκκλησία αυτοανακηρύχθηκε αυτοκέφαλη, παρά τις αντιρρήσεις του Πατριαρχείου Σερβίας και του Οικουμενικού Πατριαρχείου[26].
Το σημερινό κράτος των Σκοπίων μετονομάστηκε μεταπολεμικά «Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας» και ήταν ένα από τα ομόσπονδα κράτη της ενιαίας Γιουγκοσλαβίας, επομένως, δεν ήταν ανεξάρτητο κράτος, γι’ αυτό και εξηγείται η «χλιαρή» αντίδραση από τις ελληνικές μεταπολεμικές κυβερνήσεις. Επιπρόσθετα, η Γιουγκοσλαβία του Τίτο και η διαφωνία του τελευταίου με τη Μόσχα έφερε τη Γιουγκοσλαβία πιο κοντά στις Ηνωμένες Πολιτείες, στο άρμα των οποίων ήταν δεμένη η Ελλάδα στο πλαίσιο του Ψυχρού Πολέμου. Κάτω από αυτό το πρίσμα οι μεταπολεμικές ελληνικές κυβερνήσεις δεν είχαν περιθώρια αντιδράσεων, καθώς ο Τίτο είχε την υποστήριξη των δυτικών δυνάμεων, εξαιτίας της αποστασιοποίησής του από τη Σοβιετική Ένωση[27].
Το Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών του 1992 αποφάσισε να μην δεχτεί στην ονομασία τη λέξη «Μακεδονία» ή παράγωγό της[28] (η “F.Y.R.O.M.”  είναι προσωρινή ονομασία μέχρι την επίλυση του ζητήματος). Αναμφίβολα είναι προς το συμφέρον όλων των βαλκανικών κρατών να υπάρχουν σχέσεις φιλίας και καλής γειτονίας μεταξύ τους. Οι σχέσεις όμως πρέπει να βασίζονται στην αλήθεια και στον αμοιβαίο σεβασμό της ιστορίας και του πολιτισμού τους.
Σύμφωνα με τον Στέλιο Νέστορος, «Η αναγνώριση ενός κράτους με ένα συγκεκριμένο όνομα δίνει το δικαίωμα στους πολίτες αυτού του κράτους και μόνο σε αυτούς να προσδιορίζονται με αυτό το όνομα. Αν λοιπόν επιτραπεί στους Σκοπιανούς να προσδιορίσουν τη χώρα τους ως τη Μακεδονία και τους εαυτούς τους ως Μακεδόνες, τότε εμείς οι Έλληνες Μακεδόνες στερούμαστε τη χρήση ενός δεύτερου […] προσδιοριστικού μας στοιχείου, το οποίο  […] και μας συνδέει με την ίδια την ιστορία της Μακεδονίας που είναι και ιστορία του Ελληνισμού. Δεν είναι λοιπόν δυνατόν ο αυτοπροσδιορισμός εκείνων να καταργήσει το δικό μας προγενέστερο, αλλά και ιστορικά καταξιωμένο δικαίωμα χρήσης του όρου ‘Μακεδονία’»[29].
Αναφορικά με τη διαπραγμάτευση για την επίλυση του ζητήματος, μία πρώτη μελέτη της Πολιτικής Ιστορίας, μας οδηγεί, κατά τη γνώμη μου, στα εξής: Ένας καλός διπλωμάτης ζητά περισσότερα, προκειμένου να πάρει, στο τέλος, αυτά που θέλει. Στην περίπτωσή μας, η ελληνική πλευρά εκ των προτέρων δήλωσε ότι επιδιώκει ένα σύνθετο όνομα για όλες τις χρήσεις (erga omnes) που να περιλαμβάνει το όνομα «Μακεδονία». Κατά τη γνώμη μου, αυτή η δήλωση ήταν ατυχής.
Πρώτον, γιατί σε μία διαπραγμάτευση δεν αποκαλύπτεις εκ των προτέρων τις προθέσεις σου και τα όρια των υποχωρήσεών σου. Δεύτερον, επειδή, στη χρονική αυτή συγκυρία που το κράτος των Σκοπίων επιθυμεί διακαώς την ένταξή του στο ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση, θα έπρεπε να ξεκινήσει η διαπραγμάτευση από μηδενική βάση. Τρίτον, γιατί το όνομα της Μακεδονίας και οι αλυτρωτικές βλέψεις του κράτους των Σκοπίων, όπως και η παραχάραξη της Ιστορίας, είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Τέταρτον, γιατί η Μακεδονία στο Μεσαίωνα και στους Νεότερους Χρόνους υπήρξε γεωγραφική έννοια απαλλαγμένη από οποιοδήποτε εθνικό περιεχόμενο. Πέμπτον, γιατί το όνομα δεν συνάδει με την ιστορία των κατοίκων των Σκοπίων, το κράτος των οποίων ιστορικά έχει αποδειχτεί ότι είναι ένα πολιτικό κατασκεύασμα· και έκτον, επειδή, εκτός από τους σκληροπυρηνικούς Σλάβους που αυτοαποκαλούνται «Μακεδόνες», υπάρχουν και οι Αλβανοί κάτοικοι, μέρος των οποίων υποστηρίζει τη σύνθετη ονομασία «Βαλκανική Ομοσπονδιακή Δημοκρατία». Επομένως, η σύνθετη ονομασία θα έπρεπε να μην περιλαμβάνει το όνομα «Μακεδονία».
Τα ονόματα που φαίνεται ότι έπεσαν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων είναι «Βόρεια Μακεδονία», «Άνω Μακεδονία», «Νέα Μακεδονία», «Σλαβομακεδονία». Ωστόσο, τα ονόματα κρατών με γεωγραφικό προσδιορισμό παραπέμπουν σε εθνολογικά ομοιογενείς περιοχές, π.χ. Βόρεια και Νότια Κορέα. Πρόκειται δηλαδή για ένα λαό που για πολιτικούς λόγους χωρίστηκε σε δύο κράτη. Κατ΄ αναλογία το «Βόρεια» και «Άνω Μακεδονία» προϋποθέτει την ύπαρξη Νότιας και Κάτω Μακεδονίας. Επιπλέον, ο όρος Άνω Μακεδονία αναφέρεται από την Αρχαιότητα ως γεωγραφικός όρος στον Ηρόδοτο[30]. Ωστόσο, ούτε εθνολογική ομοιογένεια υπάρχει με την Ελλάδα ούτε ένας λαός είναι. Αλλά και το όνομα «Νέα Μακεδονία» δεν σημαίνει αυτόματα την απάλειψη οποιασδήποτε σχέσης με την Αρχαία Μακεδονία. Αντίθετα, το «Νέα» σε σχέση με την «Αρχαία» μπορεί να υποδηλώνει την ιστορική εξέλιξη ή  τους  δεσμούς με το ιστορικό παρελθόν  (πρβλ. Αρχαίοι Έλληνες, Νεοέλληνες, Αλικαρνασσός, Νέα Αλικαρνασσός). Αλλά και το Σλαβομακεδονία δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, μια που περισσότερο από το 1/3 του πληθυσμού του κράτους είναι Αλβανοί, που, ούτως ή άλλως, δεν πρόκειται να το δεχτούν. Επιπρόσθετα, σε βάθος χρόνου είναι σχεδόν βέβαιο ότι το πρώτο συνθετικό θα απαλειφθεί και θα μένει, χάριν συντομίας, μόνο ο όρος «Μακεδονία». Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του σημερινού κράτους της Ιορδανίας που ονομαζόταν αρχικά Υπεριορδανία[31]. Ως εκ τούτου, θεωρώ ότι οποιοδήποτε όνομα από τα παραπάνω (ακόμα και το όνομα «Μακεδονία του Βαρδάρη» ή το όνομα «Μακεδονία» αμετάφραστο, δηλαδή “Makedonski”) μπορεί μακροπρόθεσμα να δημιουργήσει νέα προβλήματα.
Από την άλλη υπάρχει η απλοϊκή άποψη πως τα Σκόπια τα έχουν αναγνωρίσει ως «Μακεδονία» περισσότερα από 130 κράτη, άρα γιατί να μην το κάνουμε και εμείς, αφού είναι «τελειωμένη υπόθεση». Σήμερα στον  Ο.Η.Ε. ανήκουν 193 κράτη, με εξαίρεση  το Βατικανό και την Ταϊβάν[32], ενώ τα κράτη που έχουν αναγνωρίσει τα Σκόπια με το όνομα «Μακεδονία» είναι πολύ λιγότερα από τα μισά, και πολλά από αυτά αναγνώρισαν το κράτος με την προσωρινή ονομασία F.Y.R.O.M. Αλλά ακόμα κι αν όλα τα κράτη του κόσμου αναγνωρίσουν τα Σκόπια, η Ελλάδα κρατά το κλειδί που ξεκλειδώνει την είσοδο του κρατιδίου στους διεθνείς οργανισμούς και, το σημαντικότερο, μόνο με τη συναίνεση της Ελλάδας μπορούν να νομιμοποιήσουν οι κάτοικοι των Σκοπίων στη διεθνή κοινότητα τη «Μακεδονική εθνικότητα και γλώσσα», όπως και το ίδιο το όνομα της «Μακεδονίας».
Όπως ανέφερε και ο Μίκης Θεοδωράκης, «[…] Το Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών στα 1992 αποφάσισε για μία εθνική γραμμή πλεύσης σε μια ονομασία στην οποία δεν θα περιέχεται η λέξη «Μακεδονία». Τυχόν υποχώρηση από αυτή τη γραμμή θα έχει ολέθρια αποτελέσματα για το μέλλον της χώρας μας […] η κυβέρνηση των Σκοπίων απειλεί χωρίς προσχήματα την ακεραιότητα της πατρίδας μας. «Με όχημα το όνομα ‘’Μακεδονία’’ και παραμορφώνοντας τα ιστορικά γεγονότα σε βαθμό γελοιότητας επιδιώκει την επέκταση των συνόρων της εις βάρος των δικών μας για τη δημιουργία της λεγόμενης ‘’Μακεδονίας του Αιγαίου’’ […] φτάσαμε στο θλιβερό σημείο που μας θίγει ως Λαό, να είμαστε αναγκασμένοι να απολογούμεθα για τον πατριωτισμό μας! Εάν υποχωρήσουμε αυτή τη στιγμή από την θέση μας για το όνομα», συμπληρώνει, «είναι σαν να ανοίγουμε τους ασκούς του Αιόλου. […]»[33].
Τέλος, υπάρχει η άποψη ότι η Ελλάδα πρέπει άμεσα να αναγνωρίσει τα Σκόπια, προκειμένου να μπουν στους διεθνείς οργανισμούς και να μην διαλυθούν, γεγονός που θα οδηγήσει στη δημιουργία της Μεγάλης Αλβανίας. Η αλήθεια είναι πως μπορεί πιο εύκολα να δημιουργηθεί η τελευταία, αν η Ελλάδα χαρίσει στον αναδυόμενο αλβανικό εθνικισμό μία επίπλαστη μακεδονική ταυτότητα… Το ζήτημα αφορά και τις «Μεγάλες Δυνάμεις» της εποχής μας: τις Ηνωμένες Πολιτείες που επιθυμούν άμεσα την εισδοχή των Σκοπίων στο ΝΑΤΟ, για τους δικούς τους γεωστρατηγικούς λόγους, και τη Ρωσία που, στο πλαίσιο του διεθνούς ανταγωνισμού, δεν επιθυμεί τη λύση του ζητήματος, προκειμένου να μην γίνει άλλη μία χώρα μέλος του ΝΑΤΟ στην ευαίσθητη περιοχή των Βαλκανίων. Η αλήθεια είναι πως, αν οι Ηνωμένες Πολιτείες επιθυμούν τη διάλυση ή τη διατήρηση της εδαφικής ακεραιότητας του κράτους των Σκοπίων, θα το πετύχουν, ανεξάρτητα από το ζήτημα του ονόματος. Άλλωστε, θεωρητικά, δεν τους εμποδίζει κανείς να υπογράψουν μία διμερή στρατιωτική συμφωνία με τα Σκόπια και να διασφαλίσουν με αυτόν τον τρόπο τη χώρα από οποιαδήποτε απειλή.
Η ουσία, όμως, του προβλήματος δεν βρίσκεται μόνο στο όνομα. Για την επίλυση του όλου ζητήματος θα πρέπει, κατά τη γνώμη μου, τα Σκόπια να παραιτηθούν από τις αλυτρωτικές τους διεκδικήσεις με διεθνή σύμβαση και όχι μέσα από δηλώσεις των πολιτικών ή με μετονομασίες αεροδρομίων που κερδίζουν απλά τις εντυπώσεις, όχι, όμως, την ουσία. Άλλωστε, πρέπει η  ελληνική κυβέρνηση να έχει εγγυήσεις ότι, σε περίπτωση συμφωνίας και ένταξης των Σκοπίων στους διεθνείς οργανισμούς, η πολιτική ηγεσία τους δεν θα υπαναχωρήσει στα συμφωνηθέντα. Παράλληλα, η όποια συμφωνία πρέπει να συνδυάζεται με αλλαγές στο Σύνταγμα, με κατέβασμα των αγαλμάτων του Μεγάλου Αλεξάνδρου, με αλλαγές στα σχολικά βιβλία της Ιστορίας, με απόσυρση των αλυτρωτικών χαρτών και με αποδοχή των υφιστάμενων συνόρων. Τέλος, «μακεδονική εθνότητα και γλώσσα» δεν υπάρχει, αλλά, όπως, έχει ήδη επισημανθεί, είναι ένα σύγχρονο πολιτικό κατασκεύασμα. Διαφορετικά, κάθε συμφωνία θα είναι βραχύβια και θα δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από αυτά που στοχεύει να λύσει.
Δεν είναι τυχαία, ίσως, η επιστολή που είχαν στείλει στους 12 υπουργούς Εξωτερικών της τότε Ε.Ο.Κ. επιφανείς Έλληνες των γραμμάτων, όπως ο νομπελίστας ποιητής Οδυσσέας Ελύτης, η Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ, ο Αριστόβουλος Μάνεσης, ο Γιάννης Γεωργάκης, ο Δημήτριος Τσάτσος και η Μελίνα Μερκούρη, ζητώντας τους να μην αναγνωρίσουν το κράτος των Σκοπίων με το όνομα «Μακεδονία»[34]. Θα μπορούσε κάποιος να αντιτείνει ότι οι συνθήκες έχουν αλλάξει. Πράγματι, έχουν αλλάξει, η ιστορία, όμως, δεν αλλάζει. Επιπλέον, η Ελλάδα, παρά τα προβλήματά της, εξακολουθεί να είναι μία ισχυρή χώρα στα Βαλκάνια. Οι συνθήκες, μάλιστα, είναι ευνοϊκές, καθώς τα Σκόπια χρειάζονται πάση θυσία την ένταξή τους στους διεθνείς οργανισμούς. Ίσως είναι μία ευκαιρία να δουν την Ιστορία με άλλα μάτια, χωρίς τους παραμορφωτικούς φακούς της πολιτικής προπαγάνδας…  Μακάρι να υπάρξει μία λύση… Σε κάποιες περιπτώσεις, όμως, μπορεί να είναι προτιμότερη η μη λύση και η εκκρεμότητα του ζητήματος, παρά μία κακή λύση, που θα έχει τα αντίθετα από τα προσδοκώμενα αποτελέσματα.
[1] Ο Εμμ. Χαλκιαδάκης διδάσκει Ιστορία στο Πανεπιστήμιο Κρήτης (em.chalkiadakis@edc.uoc.gr).
[2]Ενδεικτικά βλ. Ομήρου Οδύσσεια, η, 106.-  Ηροδότου, Ιστορίαι, Ε΄, 22 και Θ΄, 45.- Θουκυδίδου, Ξυγγραφῆς, 2,99. Απολλοδώρου, Α΄, VIII, 3.- Πλάτωνος, Πολιτεία, 470Ε.- Αρριανού, Αλεξάνδρου Ανάβασις, 1, 16 και 5, 26, 6.- Πλουτάρχου, Βίοι Παράλληλοι, «Αλέξανδρος -Ιούλιος Καίσαρ», Αλέξανδρος, 2.-  Ισοκράτους Φίλιππος, 15-16.- Πολυβίου, Ιστορίαι, Ζ΄, 9, 1 και Θ΄, 37, 7.- Διοδώρου, XVII, 82, 1. Στράβωνος, Γεωγραφικά, Ζ΄, 329.
[3] Πράξεις των Αποστόλων, 16, 9-15 & 17, 10-12.
[4] Για το αρχαίο βασίλειο της Παιονίας πρβλ. L. Merker, “The Ancient  kingdom of Paionia”, Balkan Studies 6 (1965), σ. 35-54. –  Stephen Miller – Letter to Archaeology Magazine, January 22, 2009.
[5] Πρβλ. N. G. L. Hammond, Φίλιππος ο Μακεδών, επιμέλεια – μετάφραση Πάνος Θεοδωρίδης, εκδόσεις Μαλλιάρης – Παιδεία, Θεσσαλονίκη 2007 και ειδικά τις χάρτες στις σελίδες 12 και 80 και τις σελίδες 16 κ.ε.
[6] Μ. Γ. Δήμτσας, Η Μακεδονία εν λίθοις φθεγγομένοις και μνημείοις σωζομένοις. Ήτοι πνευματική και αρχαιολογική παράστασις της Μακεδονίας εν συλλογή 1409 ελληνικών και 189 λατινικών επιγραφών και εν απεικονίσει των σπουδαιοτέρων καλλιτεχνικών μνημείων, Εκ του Τυπογραφείου των Αδελφών Περρή, Αθήνα 1896.
[7] Μ. Γ. Δήμτσας,  Αρχαία γεωγραφία της Μακεδονίας συνταχθείσα κατά τας αρχαίας πηγάς και τα νεώτερα βοηθήματα, Ινστιτούτο Μελετών Χερσονήσου του Αίμου, Θεσσαλονίκη 1988, σ. 819-820.
[8] Για όλα αυτά τα κοινά στοιχεία των Μακεδόνων με τα άλλα ελληνικά φύλα βλ. και Θεόδωρος Δημητρόπουλος, Μακεδονία, Ιστορία και Πλαστογραφία, Μαρμαρυγή έαρος ελληνικού ες αεί, εκδόσεις Κάκτος, Αθήνα 2007.
[9]Πρβλ. και το βιβλίο του Μανόλη Ανδρόνικου, Βεργίνα. Οι Βασιλικοί τάφοι και άλλες αρχαιότητες, εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1984.
[10] A. Gennep, Traité comparatif des nationalités, Παρίσι 1922, τ. Α΄, σ. 212-214.
[11] Georg Ostrogorsky, Ιστορία του Βυζαντινού Κράτους, τ. Α΄, Ιστορικές εκδόσεις Στέφανος Βασιλόπουλος, Αθήνα 1993, σ. 160. κ.ε.
[12]Georg Ostrogorsky, Ιστορία του Βυζαντινού Κράτους, τ. Β΄, ό.π., σ. 194.
[13]  Λόγοι Γεωργίου Ξενουδάκη,  βουλευτού των εν τω Δήμω Αδάμαντος Κρητών εκφωνηθέντες εν τη Βουλή των Ελλήνων, εκ του τυπογραφείου Ερμού, Αθήνα 1887, εξώφυλλο.
[14] Πρβλ. Γενικό Επιτελείο Στρατού – Διεύθυνση Ιστορία Στρατού, 100 χρόνια από τη διεξαγωγή των Βαλκανικών Πολέμων, Πρακτικά Επιστημονικού Συνεδρίου, Αθήνα, 7-8 Φεβρουαρίου 2013, Αθήνα 2013.
[15] Μαρία Νυσταζοπούλου – Πελεκίδου, Το Μακεδονικό Ζήτημα: ιστορική θεώρηση του προβλήματος, Αθήνα 1988, σ. 8.
[16] Jovan Cvijic, La péninsule balkanique:géographie humaine, avec 31 cartes et croquis dans le texte et 9 cartes hors texte, Paris: Librairie Armand Colin,1918.
[17] Δημήτριος Παντερμαλής (επιμ.), Μακεδονία το ιστορικό πρόσωπο του ελληνικού Βορρά, έκδοση Α.Π.Θ., Θεσσαλονίκη 2012, σ. 30.-  Εφ. Ριζοσπάστης, Αθήνα, 5 Μαρτίου 1932.- Πρβλ. και εφ. Ριζοσπάστης, Αθήνα, 17 Ιανουαρίου 1997.
[18] Encyclopedia Britannica, World Atlas, Physical and Political Map. Geographical Summaries. World Spheres of Influence, U.S.A. 1947, «Χάρτης της Γιουγκοσλαβίας», copyright C.S. Hammond & Co N.Y.
[19] United States, State Department, Foreign Relations vol. vii, Washington D.C., Circular Airgram, 886.014/ 26 December 1944.
[20] Εφ. The Times, Λονδίνο, 5 Αυγούστου 1957.
[21] Εφ. Η Καθημερινή, Αθήνα, 12 Μαρτίου 2006.
[22] Πρβλ. Otto Abel, Η μέχρι Φιλίππου αρχαία ιστορία της Μακεδονίας, μετάφραση Μ. Δημιτσα, Λειψία 1860.-  K. J. Beloch, Griechische Geschichte, seit Alexander , dans Gerke et Norden. Einleitung in die Altertumsnissenschaft, Λειψία 1912.- Otto Hoffmann, Die Makedonien, ihre Sprach und ihr Volkstum, Γκέτινγκεν 1906.
[23] Andre Vaillant, “Le problem du Slave Macedonien”, Bulletin de la Societe de Linquistique de Paris 39 (1938), σ. 205.
[24] Εφ. Το Βήμα, Αθήνα, 12 Φεβρουαρίου 1992.
[25] Εφ. Toronto Star, Τορόντο (Καναδάς), 15  Μαρτίου 1992.
[26] The 1992 Top Management Forum Competing in Global Markets, Henry Kissinger, An Analysis of the Global Geopolitical Environment , Παρίσι, 18-19 June 1992.- Αν και η δήλωση αυτή αμφισβητείται από κάποιους, ο Κίσινγκερ δεν την έχει διαψεύσει.
[27] Ιωάννης Ταρνανίδης, Στα Βόρεια της Μακεδονίας, εκδοτικός  οίκος Αδελφών Κυριακίδη Α.Ε., Θεσσαλονίκη 1995, σ. 109-115.
[28]Πρβλ. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Σύγχρονος Ελληνισμός από το 1941 έως το τέλος του Αιώνα, τ. ΙΣΤ΄, εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 2000.
[28] Πρβλ. εφ. Το Βήμα, Αθήνα, 3 Νοεμβρίου 2007.
[30] Εφ. Το Βήμα, Αθήνα, 23 Φεβρουαρίου 1992.
[31] Ηροδότου 7. 173.4: «ἐσβολήν ἐς Θεσσαλοὺς κατὰ τὴν ἄνω μακεδονίην, διὰ Περραιβῶν κατὰ Γόννων πόλιν…ἡ στρατιὴ ἡ Ξέρξεω…».
[32] Πρβλ. Philips Robins, A History of Jordan, Cambridge University Press, Cambridge 2004.
[33]http://www.un.org/en/sections/… (ημερομηνία πρόσβασης: 27.1.2018).
[34] Εφ. Τα Νέα, Αθήνα, 8.1.2018.
[35] Εφ. Τα Νέα, Αθήνα, 28.3.1992.
Σχετικά θέματα
Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Η πετρελαϊκή «μάχη» που ενώνει Τραμπ-Πούτιν και δισεκατομμυριούχους του Κόλπου

Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».

Δημοσιεύτηκε

2 εβδομάδες πριν

στις

4 Οκτωβρίου 2026

από τον

Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».

Η συμφωνία, η οποία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και τελεί υπό την αίρεση της έγκρισης της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κρεμλίνου, αφορά ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων και πρατηρίων καυσίμων της Lukoil σε διάφορες χώρες.

Σύμφωνα με τους «New York Times», στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται κοινοπραξία με επικεφαλής τον Αμερικανό επενδυτή Τοντ Μπόελι, στην οποία συμμετέχουν επίσης επενδυτικοί όμιλοι από τη Μέση Ανατολή. Στην προτεινόμενη συμφωνία συμμετέχει και η αμερικανική κυβέρνηση, μέσω της U.S. International Development Finance Corporation (DFC).

 Στο τραπέζι των συνομιλιών Τραμπ-Πούτιν

Οι πολύμηνες διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με οκτώ πρόσωπα με γνώση της υπόθεσης που επικαλούνται οι «New York Times», συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να αποκαταστήσει οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία στο πλαίσιο των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Το ζήτημα της Lukoil φέρεται να τέθηκε από τον Βλαντιμίρ Πούτιν κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Κρεμλίνο, στις 5 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε την προώθηση της συμφωνίας ως ένδειξη ότι η Ρωσία και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να συνεργαστούν επιχειρηματικά.

Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές φέρεται να απάντησαν ότι θα εργαστούν για την προώθηση της συμφωνίας, τόσο ως ένδειξη «καλής θέλησης» προς το Κρεμλίνο όσο και με στόχο τη μείωση των διεθνών τιμών ενέργειας.

Η ενδεχόμενη συμφωνία παρουσιάζει ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές. Η έγκρισή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να οδηγήσει στην απελευθέρωση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από τις αμερικανικές κυρώσεις, αυξάνοντας παράλληλα την αξία τους.

 Οι διασυνδέσεις των επενδυτών

Στην κορυφή της κοινοπραξίας βρίσκεται ο Αμερικανός επενδυτής Τοντ Μπόελι, συνιδιοκτήτης των Los Angeles Dodgers και γνωστός υποστηρικτής του Τραμπ. Στο επενδυτικό σχήμα συμμετέχουν επίσης επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Οι «New York Times» επισημαίνουν ότι ορισμένοι από τους επενδυτές διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ.

Μεταξύ αυτών είναι οι αδελφοί Μουτάζ και Ράμεζ αλ-Χαγιάτ από το Κατάρ, οι οποίοι έχουν συνεργαστεί με τον Τζάρεντ Κούσνερ και την Ιβάνκα Τραμπ για τη χρηματοδότηση επενδυτικού σχεδίου στην Αλβανία.

Στην κοινοπραξία συμμετέχει επίσης επενδυτικό ταμείο με έδρα το Αμπού Ντάμπι, το οποίο ελέγχεται από τον σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν, σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος συνδέεται με επενδύσεις στην World Liberty Financial, την εταιρεία κρυπτονομισμάτων της οικογένειας Τραμπ.

Παράλληλα, επενδυτικό ταμείο που συνδέεται με τον σεΐχη Ταχνούν αποτελεί σημαντικό μέτοχο της εταιρείας private equity που ίδρυσε ο Κούσνερ μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο.

 Τα ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων

Οι διασυνδέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο προσωπικές επιχειρηματικές σχέσεις μπορεί να διασταυρώνονται με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων για μια συμφωνία που συνδέεται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Οι «New York Times» αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ένδειξη πως ο Γουίτκοφ ή ο Κούσνερ πρόκειται να αποκομίσουν προσωπικό οικονομικό όφελος από τη συμφωνία. Ωστόσο, η υπόθεση έχει εγείρει ζητήματα σχετικά με τις σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων επιχειρηματιών και προσώπων του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ.

Η Χούι Τσεν, πρώην εισαγγελέας και σύμβουλος σε θέματα οικονομικού εγκλήματος και δεοντολογίας, χαρακτήρισε τις διασυνδέσεις «ανησυχητικές» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο προσωπικά συμφέροντα θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αξιολόγηση των υποψήφιων αγοραστών.

Από την πλευρά του, εκπρόσωπος του Γουίτκοφ απέρριψε οποιοδήποτε ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός διαπραγματευτής δεν λαμβάνει μισθό και καλύπτει ο ίδιος τα έξοδα των ταξιδιών του στο πλαίσιο της αποστολής του για λογαριασμό του Τραμπ.

Η κούρσα για τα περιουσιακά στοιχεία της Lukoil

Η Lukoil είχε θέσει προς πώληση τα διεθνή περιουσιακά της στοιχεία μετά την επιβολή αμερικανικών κυρώσεων. Αρκετοί υποψήφιοι αγοραστές είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, μεταξύ των οποίων και μεγάλοι αμερικανικοί ενεργειακοί όμιλοι.

Τον Ιανουάριο, η επενδυτική εταιρεία Carlyle είχε καταλήξει σε προκαταρκτική συμφωνία για την εξαγορά σημαντικού μέρους του διεθνούς χαρτοφυλακίου της Lukoil. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε, καθώς απαιτούσε την έγκριση της αμερικανικής κυβέρνησης.

Στη συνέχεια, ο όμιλος υπό τον Μπόελι εμφανίστηκε ως ένας από τους βασικούς διεκδικητές των περιουσιακών στοιχείων.

Η αξία των διεθνών περιουσιακών στοιχείων της Lukoil είχε υπολογιστεί από την ίδια την εταιρεία σε περίπου 20 δισ. δολάρια στις αρχές του έτους. Ωστόσο, οι οικονομικοί όροι της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας δεν έχουν γίνει γνωστοί.

 Ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης

Η αμερικανική κυβέρνηση συμμετέχει στην προτεινόμενη συμφωνία μέσω της U.S. International Development Finance Corporation, η οποία επενδύει και παρέχει χρηματοδότηση για έργα στο εξωτερικό.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία για τη Lukoil θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια των ΗΠΑ, να εξυπηρετήσει στόχους της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και να συμβάλει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τους Αμερικανούς.

Η συμφωνία, ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το οποίο είναι αρμόδιο για την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.

 Η ενεργειακή διάσταση

Στο υπό διαπραγμάτευση χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται διυλιστήρια της Lukoil στην Ολλανδία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, καθώς και άλλες ενεργειακές υποδομές και πρατήρια καυσίμων σε διάφορες χώρες.

Η ενεργειακή διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Ρωσία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη Μόσχα ώστε να προχωρήσει σε συμβιβασμούς για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Ο Ρώσος οικονομικός απεσταλμένος Κίριλ Ντμίτριεφ έχει επίσης εμπλακεί στη διαδικασία, ενώ, σύμφωνα με τους «New York Times», έχει δηλώσει ότι ο διάλογος ΗΠΑ-Ρωσίας συνεχίζεται σε πολλούς τομείς, μεταξύ των οποίων και η ενέργεια.

Η συμφωνία για τη Lukoil παραμένει, πάντως, ανοικτή και δεν έχει οριστικοποιηθεί. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις απαιτούμενες εγκρίσεις των αμερικανικών αρχών και της ρωσικής πλευράς.

skpress.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Πώς μια «Ελληνίδα» έγινε το «θεμέλιο» της Εθνικής Πινακοθήκης της Ουγγαρίας

Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.

Δημοσιεύτηκε

2 εβδομάδες πριν

στις

3 Οκτωβρίου 2026

από τον

Πριν λίγο καιρό επισκεφθήκαμε την Εθνική Πινακοθήκη της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη, ένα από τα πλέον σημαντικά μουσεία της χώρας, στο οποίο παρουσιάζεται με μοναδικό τρόπο η εξέλιξη της ουγγρικής εικαστικής τέχνης από τον 11ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βρίσκεται στο Βασιλικό Ανάκτορο του Κάστρου της Βούδας και ιδρύθηκε το 1957 με βάση κυρίως τις ουγγρικές συλλογές του Μουσείου Καλών Τεχνών. Η συλλογή της περιλαμβάνει περίπου 110.00 έργα.

Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.

Το έργο του με τίτλο «Ελληνίδα», φιλοτεχνημένο το 1845, θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό για τη δημιουργία της συλλογής της Ουγγρικής Εθνικής Πινακοθήκης. Είναι το πρώτο έργο που σηματοδότησε την έναρξη της συστηματικής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής στα εθνικά ιδρύματα.⁠ Είναι επίσης το πιο γνωστό και εμβληματικό έργο του ζωγράφου.

Οι διαστάσεις του είναι 77Χ61,5 cm περίπου. Το μοντέλο δεν είναι Ελληνίδα, αλλά η σύζυγος του Marastoni, η Giovanna Bianchi, με καταγωγή από τη Βενετία. Ο ζωγράφος την απεικόνισε με παραδοσιακή (ή φανταστική) ελληνική φορεσιά της εποχής, σύμφωνα με τη μόδα του ρομαντισμού. Η εικόνα συνδυάζει εξωτισμό, ελαφρύ ερωτισμό και ιδανική ομορφιά.

Η ιστορία

Το 1845 η Pest Art Society — η πρώτη καλλιτεχνική εταιρεία στην Ουγγαρία — αγόραζε κάθε χρόνο ένα έργο από την ετήσια έκθεσή της για να το δωρίσει στο Ουγγρικό Εθνικό Μουσείο, το οποίο τότε περιλάμβανε και την πινακοθήκη.

Η «Ελληνίδα» του Marastoni ήταν αυτό που επέλεξαν και δώρισαν τον Νοέμβριο του 1845. Έτσι, καταγράφηκε ως το πρώτο έργο στη συλλογή ζωγραφικής του μουσείου.⁠ Το Εθνικό Μουσείο είχε ήδη κάποιες δωρεές, αλλά η συστηματική συλλογή ουγγρικής τέχνης ξεκινάει ουσιαστικά με αυτό το έργο. Η Εθνική Πινακοθήκη κληρονόμησε αυτή τη συλλογή από το Εθνικό Μουσείο.

Η επιλογή του προκάλεσε έντονες συζητήσεις και αποτέλεσε το «πρώτο καλλιτεχνικό σκάνδαλο» της εποχής, λόγω του ερωτισμού που απέπνεε το μοντέλο. Ωστόσο ο πίνακας αυτός ήταν και ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ενίσχυσε την εθνική συζήτηση για την τέχνη.⁠

Σήμερα, το έργο παραμένει εμβληματικό και εκτίθεται συχνά ως αφετηρία της συλλογής ζωγραφικής του 19ου αιώνα στην Πινακοθήκη. Συμβολίζει το πώς η ουγγρική τέχνη χτίστηκε με συνεισφορές από ξένους καλλιτέχνες που ενσωματώθηκαν στη χώρα, όπως ο Marastoni.

Η δημιουργία της Πινακοθήκης

Αν κάνετε περίπατο στην οδό Deák Ferenc στο κέντρο της πόλης ίσως αξίζει κάποιες φορές να σηκώσετε το βλέμμα πάνω από τις βιτρίνες των καταστημάτων. Το βλέμμα σας θα συναντήσει όχι μόνο κλασικές προσόψεις, αλλά και αναμνηστικές πλάκες, όπως για παράδειγμα εκείνη στον αριθμό 21, όπου αναγράφεται: «Η Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής – ιδρυθείσα από τον Jakab Marastoni».

Η Πέστη του 19ου αιώνα ήταν μια πραγματικά πολυπολιτισμική πόλη. Γερμανοί, Ούγγροι, Έλληνες, Ιταλοί, Σέρβοι και πολλές άλλες μικρότερες εθνότητες ζούσαν εδώ δίπλα-δίπλα ειρηνικά. Ο καθένας καλλιεργούσε τον δικό του πολιτισμό, αλλά ένα πράγμα τους ένωνε: όλοι ήθελαν να είναι και Ούγγροι και επιδίωκαν να υπηρετήσουν τον ουγγρικό πολιτισμό με τις δραστηριότητές τους.

Εκείνη την εποχή ο Marastoni υπέβαλε την αίτησή του για την ακαδημία ζωγραφικής στο Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών, όταν ιδρύθηκε εντός του Ουγγρικού Εθνικού Μουσείου ο Σύλλογος Εθνικής Πινακοθήκης, ένα «τμήμα που συνέλεγε αποκλειστικά ουγγρική ζωγραφική».

Όλα αυτά συνέβησαν το 1845 και αυτή η μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μπορεί να ήταν αποτέλεσμα του γεγονότος ότι εκείνη τη χρονιά το Εθνικό Μουσείο ήθελε να τιμήσει δεόντως την πεντηκοστή επέτειο της ανάληψης καθηκόντων του αρχιδούκα Ιωσήφ της Αυστρίας.

Ο σύλλογος που έφερε το όνομα του αρχιδούκα εγκρίθηκε τελικά από το Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών τον Σεπτέμβριο του 1845. Η Εθνική Πινακοθήκη του αρχιδούκα Ιωσήφ μπορεί, επομένως, να θεωρηθεί ως το πρώτο εθνικό ίδρυμα που συνέλεγε ουγγρικούς πίνακες.

Η πινακοθήκη δέχθηκε δωρεές έργων τόσο από συλλόγους, όσο και από ιδιώτες, και ανάμεσά τους το σημαντικότερο ήταν το έργο του Jakab Marastoni «H Ελληνίδα», το οποίο δωρήθηκε στην πινακοθήκη τον Νοέμβριο του 1845 από την Καλλιτεχνική Εταιρεία της Πέστης. Έτσι, μπορεί να πει κανείς ότι η ιστορία της μουσειακής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής ξεκίνησε με την «Ελληνίδα».

Αλλά γιατί μια Ελληνίδα; Το σύγχρονο (όχι αρχαίο) ελληνικό θέμα εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή ζωγραφική με την Ελληνική Επανάσταση ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τη δεκαετία του 1820. Φυσικά, οι συμπάθειες του ευρωπαϊκού ρομαντισμού προς τους Έλληνες άσκησαν επιρροή και στην ουγγρική τέχνη.

Οι Έλληνες, και ιδιαίτερα οι Ελληνίδες, αποτελούσαν συχνά θέμα στην ουγγρική ζωγραφική του 19ου αιώνα, και κατά μία έννοια η «Ελληνίδα» κατέληξε να αντιπροσωπεύει ένα εξωτικό θέμα αρωματισμένο με ερωτισμό.

Και αν σήμερα βρίσκουμε την «Ελληνίδα» να αποκαλύπτει ανοιχτά την ομορφιά και τη γοητεία της, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι επρόκειτο για θέμα μόδας. Και όσο κι αν μας γνέφει σαγηνευτικά αυτή η όμορφη γυναίκα, με την ιστορική έννοια το έργο αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα της ουγγρικής μουσειολογίας.

Ο ζωγράφος

Ο Jakab Marastoni (Giacomo Marastoni) γεννήθηκε το 1804 στη Βενετία και σπούδασε στην περίφημη Ακαδημία Καλών Τεχνών.

Ταξίδεψε στη Βιέννη στις αρχές της δεκαετίας του 1830, πέρασε από τη σημερινή Μπρατισλάβα το 1833 και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Πέστη το 1836. Έγινε περιζήτητος πορτρετίστας μεταξύ αριστοκρατικών και αστικών οικογενειών, αλλά και κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων.⁠

Το 1846 ίδρυσε την Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής στην Πέστη – την πρώτη ιδιωτική σχολή αποκλειστικά για ζωγραφική στην Ουγγαρία. Ανάμεσα στους μαθητές του περιλαμβάνονται σημαντικοί Ούγγροι καλλιτέχνες όπως ο Károly Lotz, ο Mihály Zichy, ο Soma Orlai Petrich κ.ά. Το 1846 έγινε Επίτιμος Πολίτης της Πέστης.

Στα τελευταία χρόνια της ζωής του ασχολήθηκε με την δαγκεροτυπία ήταν ο πρώτος επαγγελματίας αυτής της τεχνικής στην Ουγγαρία. Πέθανε σε ψυχιατρική κλινική και η σχολή του έκλεισε λίγο μετά.

tovima.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Ούμαρ Κρέμλεφ: Ο άνθρωπος του Πούτιν που «εισέβαλε» στον αμερικανικό αθλητισμό

Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο

Δημοσιεύτηκε

2 εβδομάδες πριν

στις

3 Οκτωβρίου 2026

από τον

Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο.

Όταν «πάτησε» τα 28 κι έχοντας, σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής, καταδίκες για εκβιασμό και ξυλοδαρμό, είδε τις φιλοδοξίες του για καριέρα στην πυγμαχία να σβήνουν εξαιτίας της έλλειψης πειθαρχίας και θέλησε να κάνει μια νέα αρχή για να ανεβεί τα σκαλοπάτια της ρωσικής κοινωνίας.

Και για να πετύχει αυτή του την επιδίωξη, δεν θα μπορούσε να διαλέξει καταλληλότερο επώνυμο από το Κρεμλέφ – ουσιαστικά, «ο άνθρωπος του Κρεμλίνου». Όπως και στην περίπτωση του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, αυτό ήταν ένα όνομα που έμελλε να συνδεθεί με φήμη, πλούτο και αντιπαραθέσεις.
Ο Ρόμπερτ Γκαρσία, ο κορυφαίος Δημοκρατικός στην Επιτροπή Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων, έθεσε το εύλογο ερώτημα: «Τι πήρε ως αντάλλαγμα; Χρειαζόμαστε απαντήσεις» και το ζευγάρι των νεόνυμφων έσπευσε να απαντήσει: «Η φιλία δεν προϋποθέτει πολιτικά κίνητρα. Η γενναιοδωρία δεν συνοδεύεται αυτομάτως από κάποια ατζέντα. Και μερικές φορές ένα γαμήλιο δώρο είναι απλώς ένα γαμήλιο δώρο», προσφέροντας στη συνέχεια να επιστρέψει τα χρήματα.

Ο 43χρονος μεγάλωσε στο Σερπούχοφ, μια πόλη περίπου 120.000 κατοίκων, 60 μίλια νότια της Μόσχας και 5.729 μίλια ανατολικά του Little Pipe Cay, του νησιού στις Μπαχάμες που νοίκιασε για τον γιο του Αμερικανού προέδρου. Γεννημένος από μητέρα Τατζίκα σε μουσουλμανική οικογένεια, «παντρεύτηκε» αρχή τον ρόλο του αουτσάιντερ.

Στράφηκε από μικρός στην πυγμαχία, όμως έχει παραδεχτεί σε συνέντευξή του ότι σταμάτησε στα 19 του, επειδή δεν διέθετε την απαιτούμενη πειθαρχία. Ακόμη και την ημέρα ενός αγώνα μπορούσε να βρεθεί σε νυχτερινό κέντρο ως τις τέσσερις τα ξημερώματα. Με μεγάλα χέρια και τη σωματική διάπλαση πυγμάχου βαρέων βαρών, ο Κρεμλέφ πέρασε τα επόμενα χρόνια αναζητώντας τον δρόμο που του ταίριαζε. Παρέμεινε, πάντως, στον κόσμο της πυγμαχίας, εργαζόμενος ως διοργανωτής αγώνων.

Σύμφωνα με το ρωσικό ερευνητικό μέσο Proekt, καταδικάστηκε για εκβιασμό το 2004 και για ξυλοδαρμό το 2007, αν και οι ακριβείς συνθήκες των υποθέσεων παραμένουν ασαφείς. Ο ίδιος δεν έχει αρνηθεί τις καταδίκες.

Οι Night Wolves εμφανίστηκαν την περίοδο της Περεστρόικα, της οικονομικής αναδιάρθρωσης της δεκαετίας του 1980, ως μια ομάδα μοτοσικλετιστών και φίλων της ροκ μουσικής. Επικεφαλής τους ήταν ο Αλεξάντερ Ζαλντοστάνοφ, γνωστός ως «Χειρουργός», στενός φίλος του Βλαντίμιρ Πούτιν.

Μέσα σε αυτόν τον ετερόκλητο κόσμο που ο Κρεμλέφ άρχισε να καλλιεργεί τις σχέσεις που θα τον μετέτρεπαν από πυγμάχο σε ισχυρό παράγοντα της ρωσικής κοινωνίας. Η σημαντικότερη από αυτές ήταν με τον Αλεξέι Ρουμπέζνι, υποστράτηγο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Προστασίας (FSO) ψηλόβαθμων κρατικών αξιωματούχων, με τον οποίο έγιναν αχώριστοι.

Το 2016, ο Ρουμπέζνι ήταν πλέον επικεφαλής της Υπηρεσίας Ασφαλείας του Προέδρου και ο Κρεμλέφ είχε αποκτήσει, με αυτό τον τρόπο, πρόσβαση στον Πούτιν. Έκτοτε, η καριέρα του απογειώθηκε.

Ανέβηκε γρήγορα στην ιεραρχία και το 2017 ανέλαβε την ηγεσία της Ρωσικής Ομοσπονδίας Πυγμαχίας. Όμως η ορεξη του Κρεμλέφ είχε ανοίξει και δεν χόρταινε. Η Association Internationale de Boxe Amateur (AIBA – Διεθνής Ομοσπονδία Ερασιτεχνικής Πυγμαχίας) βρισκόταν τότε σε βαθιά κρίση, αντιμέτωπη με καταγγελίες διαφθοράς που οδήγησαν το 2019 στην αρχική αναστολή της από τους Ολυμπιακούς Αγώνες ως φορέα που είχε την ευθύνη της ολυμπιακής πυγμαχίας.

Ο Κρεμλέφ υποσχέθηκε σαρωτικές μεταρρυθμίσεις και την εξόφληση χρέους που υπολογιζόταν στα 16 εκατ. δολάρια, με στόχο ο οργανισμός να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας. Έτσι, το 2020 κέρδισε με άνεση την ψηφοφορία για την προεδρία, ενώ το γεγονός ότι μιλούσε από ελάχιστα έως καθόλου αγγλικά δεν αποτέλεσε εμπόδιο. Και όπως έκανε με τον ίδιο του τον εαυτό, και σε αυτή την περίπτωση έκανε το restart με τον ίδιο τρόπο: άλλαξε το όνομα του οργανισμού σε International Boxing Association (IBA).

Ακολούθησε συνεργασία της IBA με την Gazprom, τον ρωσικό κρατικό ενεργειακό κολοσσό, με συνέπεια το χρέος να μηδενιστεί και τα χρηματικά έπαθλα να αυξηθούν. «Γιατί να μην μπορούν οι ερασιτέχνες πυγμάχοι να πληρώνουν τα στεγαστικά τους δάνεια και να στηρίζουν τις οικογένειές τους;» είχε δηλώσει τότε ο Κρεμλέφ.

Το 2022, η IBA ήρε περιορισμούς που είχαν επιβληθεί νωρίτερα την ίδια χρονιά και επέτρεψε σε Ρώσους και Λευκορώσους πυγμάχους να αγωνίζονται με τις εθνικές σημαίες και τους ύμνους τους, ενώ απέκλεισε από τις τάξεις της την Ουκρανική Ομοσπονδία Πυγμαχίας. Την επόμενη χρονιά, ωστόσο, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) ψήφισε – με αφορμή τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία – υπέρ της αφαίρεσης από την IBA της ιδιότητας της παγκόσμιας ομοσπονδίας του αθλήματος.

Ο Κρεμλέφ γίνεται ο «σκιώδης δήμαρχος»

Ωστόσο, δεν ήταν μόνο οι πυγμάχοι του Κρεμλέφ που πληρώνονταν καλά. Το 2019, μια εταιρεία του απέκτησε το δικαίωμα να γίνει ο μοναδικός διαχειριστής της εθνικής λοταρίας της Ρωσίας. Σε ένα μοτίβο που θα επαναλαμβανόταν αρκετές φορές, η λοταρία έγινε σύντομα χορηγός της IBA.

Τα επόμενα χρόνια, ο Κρεμλέφ απέκτησε μερίδια σε τρεις από τις μεγαλύτερες στοιχηματικές εταιρείες της Ρωσίας, τις Fonbet, Liga Stavok και Pari. Ρωσικά μέσα ενημέρωσης έχουν αναφέρει ότι οι συμφωνίες αυτές είχαν την υποστήριξη του Αντρέι Κόστιν, του υπό κυρώσεις χρηματοδότη και προέδρου της συνδεδεμένης με το Κρεμλίνο τράπεζας VTB, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί «τραπεζίτης-κουμπαράς του Πούτιν».

Οι εταιρείες αυτές φαίνεται ότι είχαν συνολικά έσοδα περίπου 625 δισ. ρούβλια (5,5 δισ. λίρες) το 2023, ενώ η Liga Stavok αποτελεί πλέον βασικό εταίρο της IBA.

Ο Κρεμλέφ είχε επίσης αποκτήσει σταδιακά τον έλεγχο της Tsupis, μιας εταιρείας πληρωμών που συνδέει τους παίκτες με τις στοιχηματικές εταιρείες και εισπράττει προμήθεια από κάθε ποντάρισμα. Το 2021, ο Πούτιν εξέδωσε διάταγμα κατά της απάτης, το οποίο παραχώρησε στην Tsupis μονοπώλιο σε αυτή την εξαιρετικά επικερδή δραστηριότητα. Την ίδια περίοδο, οι φορείς που ρύθμιζαν την αγορά στοιχημάτων πέρασαν επίσης υπό τον έλεγχο του Κρεμλέφ και ενοποιήθηκαν σε έναν κοινό εποπτικό οργανισμό, με αρκετά μέλη του διοικητικού συμβουλίου να προέρχονται, σύμφωνα με δημοσιεύματα, από το δίκτυό του στον χώρο της πυγμαχίας.

Στη γενέτειρά του, το Σερπούχοφ, καθώς εξελισσόταν σε ολιγάρχη, ο Κρεμλέφ απέκτησε το προσωνύμιο «σκιώδης δήμαρχος», έχοντας συγκεντρώσει ένα εντυπωσιακό χαρτοφυλάκιο ακινήτων. Κάποια από αυτά φέρεται να περιήλθαν στην κατοχή του μετά την αναδιανομή περιουσιακών στοιχείων του φυλακισμένου πρώην δημάρχου Αλεξάντερ Σεστούν.

Πηγές αναφέρουν ότι απέκτησε γεωργικές εκτάσεις, βιομηχανικές εγκαταστάσεις, ένα λιμάνι, ένα εμπορικό κέντρο και ένα ξενοδοχείο, ενώ το 2024, ο Κρεμλέφ φέρεται να επωφελήθηκε και από απαλλοτρίωση. Τον Φεβρουάριο, το Κρεμλίνο κατέσχεσε τη Rolf, τη μεγαλύτερη αντιπροσωπεία αυτοκινήτων της Ρωσίας, από τον Σεργκέι Πετρόφ, τον εξόριστο ιδιοκτήτη της και πρώην βουλευτή της αντιπολίτευσης και μέχρι τον Σεπτέμβριο, η εταιρεία είχε περάσει στον Κρεμλέφ μέσω συμφωνίας ύψους 35 δισ. ρουβλίων.

Σε ανακοίνωσή της, η Rolf παρουσίασε τον Κρεμλέφ ως νέο ιδιοκτήτη της, χαρακτηρίζοντάς τον «στρατηγικό επενδυτή, ο οποίος θα επιτρέψει στην εταιρεία να διατηρήσει τη μοναδική εταιρική κουλτούρα της και να διευρύνει το φάσμα των δραστηριοτήτων της, με έμφαση στην αύξηση της αποτελεσματικότητας και την προσέλκυση νέων συνεργατών και πελατών».

Ένας από αυτούς τους νέους συνεργάτες, σύμφωνα με μεταγενέστερα δημοσιεύματα του Proekt, ήταν η IBA.

Η πίστη στον Πούτιν

Έχοντας συγκεντρώσει προσωπική περιουσία που υπολογίζεται έως και σε 300 εκατ. λίρες και αναλαμβάνοντας παράλληλα και άλλα αξιώματα – μεταξύ αυτών την προεδρία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ταβλιού – ο Κρεμλέφ δεν έκρυβε ποτέ τις πολιτικές του συμπάθειες.

«Χάρη σε έναν άνθρωπο, σήμερα υπάρχουν πραγματικά κάθε είδους ευκαιρίες να κερδίσεις χρήματα και να επιδιώξεις περισσότερα», είχε δηλώσει σε βιντεοσκοπημένη συνέντευξη το 2024, την οποία εντόπισε ο Guardian. «Αυτός ο άνθρωπος, φυσικά, είναι ο πρόεδρός μας, Βλαντίμιρ Βλαντιμίροβιτς Πούτιν».

Λίγους μήνες αργότερα, η Ουκρανία του επέβαλε κυρώσεις, χωρίς να βρίσκεται, ωστόσο, υπό κυρώσεις από τη Βρετανία, τις ΗΠΑ ή την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τον Απρίλιο, ο Πούτιν απένειμε στον Κρεμλέφ το Παράσημο της Φιλίας, ενώ λίγες ημέρες πριν από τον γάμο του Τραμπ Τζούνιορ, ο Κρεμλέφ συνόδευσε τον Ρώσο πρόεδρο σε επίσκεψη στην Κίνα, επιμένοντας πάντως ότι δεν βρισκόταν εκεί με επίσημη ιδιότητα.

Τα οφέλη για την οικογένειά του

Όπως συμβαίνει συχνά με τις οικογένειες ισχυρών και εύπορων πατριαρχών, και οι συγγενείς του Κρεμλέφ φαίνεται ότι επωφελήθηκαν από την άνοδό του. Το 2024, η ρωσική Novaya Gazeta ανέφερε ότι είχε παραχωρήσει στην τότε 21χρονη σύζυγό του, Αναστάσια Λεστσίνσκαγια, ένα κουρείο και ένα καφέ στο Σερπούχοφ, καθώς και πολυτελή αυτοκίνητα. Μάλιστα, αψηφώντας πλήρως τους νόμους, οι Porsche, Lamborghini και Aston Martin που φέρεται να της ανήκαν έχουν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, συγκεντρώσει περίπου 50 κλήσεις από την τροχαία της περιφέρειας της Μόσχας.

Η Λεστσίνσκαγια ήταν γνωστή δημιουργός στο TikTok και το ένα από τα δύο μέλη του διδύμου «twinsrussian».

Ωστόσο, η δίδυμη αδελφή της είναι εκείνη που έχει προσελκύσει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Η Εκατερίνα Λεστσίνσκαγια διευθύνει τη φιλοπουτινική οργάνωση Healthy Fatherland, ένα αθλητικό και πατριωτικό κίνημα στο οποίο το Κίεβο έχει επιβάλει κυρώσεις για τον φερόμενο ρόλο του στην απαγωγή, την απέλαση και την αναγκαστική μεταφορά παιδιών από την Ουκρανία. Η ίδια έχει επίσης συναντηθεί επανειλημμένα με τον Ρώσο πρόεδρο.

Και φαίνεται πως αυτή ακριβώς η σύνδεση του Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ ήταν που ώθησε τη Μελάνια Τραμπ – η οποία έχει μεσολαβήσει σε συμφωνίες με Ρώσους αξιωματούχους για την επιστροφή Ουκρανών παιδιών – να πάρει αποστάσεις από τον γάμο του θετού γιου της, με εκπρόσωπό της να δηλώνει: «Η κυρία Τραμπ δεν έχει και δεν είχε ποτέ καμία σχέση με τον κ. Κρεμλέφ».

Ασαφής ο τρόπος σύνδεσης του Τραμπ Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ
Ο Τραμπ Τζούνιορ, όμως, έχει. Το πώς ακριβώς ο γιος του Αμερικανού προέδρου μπήκε στον κύκλο του Κρεμλέφ παραμένει ασαφές. Εκπρόσωπος του γιου του Αμερικανού προέδρου δήλωσε ότι οι δύο άνδρες, αμφότεροι λάτρεις του κυνηγιού, γνωρίστηκαν μέσω κοινού φίλου και «δέθηκαν χάρη στην αγάπη τους για την πυγμαχία και τις δραστηριότητες στη φύση».

Επιπλέον, ο Τραμπ Τζούνιορ είχε επαφή με την πυγμαχία από μικρή ηλικία, λόγω της δραστηριότητας του πατέρα του ως διοργανωτή αγώνων. Στα δέκα του χρόνια είχε παρακολουθήσει από κοντά τον Μάικ Τάισον να διαλύει τον Μάικλ Σπινκς μέσα σε μόλις 91 δευτερόλεπτα στο Trump Plaza Hotel του Ατλάντικ Σίτι.

Ο κοινός φίλος μέσω του οποίου γνωρίστηκαν δεν έχει κατονομαστεί, ωστόσο αμφότεροι διατηρούν στενές σχέσεις με έναν Τούρκο επιχειρηματία, τον Κάαν Καρακάγια. Ο Καρακάγια φέρεται, μάίστα, να ήταν παρών σε ένα αμφιλεγόμενο κυνηγετικό ταξίδι στη Μογγολία το 2019, κατά το οποίο ο Τραμπ Τζούνιορ πυροβόλησε και σκότωσε ένα απειλούμενο πρόβατο.

Τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, σε εκδήλωση της IBA στην Κωνσταντινούπολη, στην οποία παρευρέθηκε και ο Μάνι Πακιάο, παγκόσμιος πρωταθλητής σε οκτώ διαφορετικές κατηγορίες βάρους, ο Κρεμλέφ ανακοίνωσε τον διορισμό του Καρακάγια ως εκπροσώπου της οργάνωσης στην Τουρκία.

«Ο Κάαν υπήρξε μια γέφυρα ανάμεσα σε διαφορετικούς κόσμους, ένας φίλος που φέρνει τους ανθρώπους κοντά», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ.

«Ηγέτης και φίλος»

Ο Τραμπ Τζούνιορ παρευρέθηκε στην ίδια εκδήλωση της IBA και κάθισε δίπλα στον Κρεμλέφ πάνω στη σκηνή. Οι δύο άνδρες φαίνεται ότι διατηρούσαν ήδη τότε φιλική σχέση, παρά τα περιορισμένα αγγλικά του Ρώσου, ενώ ο Κρεμλέφ, σε μια ιδιαίτερα θερμή αναφορά, δήλωσε ότι ήταν «υπερήφανος που βρίσκεται εδώ με τον φίλο μου» και υποσχέθηκε ότι εκείνος και ο Τραμπ Τζούνιορ θα «προστατεύσουν τη διαφάνεια στην πυγμαχία και θα ανοίξουν τον δρόμο για την επόμενη γενιά».

Από την πλευρά του, ο Τραμπ Τζούνιορ επαίνεσε τον 43χρονο για το γεγονός ότι «επανέφερε την καθαρότητα της πυγμαχίας» και «αποκατέστησε την πραγματική δικαιοσύνη» στο άθλημα – μια αναφορά, όπως φαίνεται, στην πολιτική της IBA να μην επιτρέπει σε βιολογικούς άνδρες να αγωνίζονται στη γυναικεία πυγμαχία. «Είμαι υπερήφανος που αποκαλώ τον Ούμαρ όχι μόνο ηγέτη αλλά και φίλο», είχε δηλώσει, σύμφωνα με δελτίο Τύπου της IBA που είχε τον χαρακτηριστικό τίτλο: «Ούμαρ Κρεμλέφ και Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ ενώνουν τις δυνάμεις τους».

Η θέση του για την πυγμάχο Ιμάν Κελίφ

Η IBA βρέθηκε ακόμη περισσότερο στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων του Παρισιού το 2024, γεγονός που δημιούργησε μια ευκαιρία την οποία ο Κρεμλέφ μπορούσε να αξιοποιήσει.

Στους Αγώνες, η ΔΟΕ χρησιμοποίησε δική της μονάδα πυγμαχίας για τη διοργάνωση του τουρνουά, καθώς η IBA είχε ήδη αποβληθεί. Η διοργάνωση, ωστόσο, βρέθηκε στο επίκεντρο έντονης αντιπαράθεσης όταν επετράπη στην Αλγερινή πυγμάχος Ιμάν Κελίφ να αγωνιστεί στην κατηγορία των 66 κιλών γυναικών, μολονότι είχε αποκλειστεί από το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της προηγούμενης χρονιάς επειδή δεν είχε περάσει εξετάσεις επαλήθευσης φύλου.

Κι ενώ η IBA του Κρεμλέφ είχε αποκλείσει την Κελίφ από τις διοργανώσεις της, η ΔΟΕ της επέτρεψε να αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες με βάση το γεγονός ότι στο διαβατήριό της αναγράφεται ως γυναίκα. Ακολούθησε διεθνής αντιπαράθεση, με την Κελίφ να κερδίζει ομόφωνα όλους τους αγώνες της και να κατακτά τελικά το χρυσό μετάλλιο.

«Είναι ξεκάθαρα καθορισμένο: ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες, ο ανδρικός αθλητισμός για άνδρες. Ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ στο TalkSPORT, μεταφέροντας, μάλιστα, το μήνυμα αυτό στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, στέλνοντας ανοιχτή επιστολή 1.100 λέξεων στον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε πρόσφατα υπογράψει εκτελεστικό διάταγμα που απαγόρευε στις τρανς γυναίκες να αγωνίζονται στις γυναικείες κατηγορίες αθλημάτων.

Στην επιστολή, ο Κρεμλέφ έγραφε: «Είναι ζωτικής σημασίας όλοι οι αθλητές να αγωνίζονται επί ίσοις όροις και η θέση σας στο ζήτημα αποτελεί σημαντικό βήμα προς την επίτευξη αυτού του στόχου», ενώ επιτέθηκε και στη ΔΟΕ, λέγοντας: «Η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή και η σημερινή ηγεσία της έχουν, δυστυχώς, οδηγήσει το Ολυμπιακό Κίνημα σε παρακμή με τις κοντόφθαλμες ενέργειές τους και την κακή διοίκηση».

Ο Κρεμλέφ έριξε επίσης στον Αμερικανό πρόεδρο άλλο ένα «τυράκι». «Το τελευταίο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Πυγμαχίας της IBA στις Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιήθηκε το 2007 στο Σικάγο. Ενδιαφερόμαστε πολύ να επαναφέρουμε τη διοργάνωση στη χώρα σας και είμαστε περισσότερο από έτοιμοι να συνεργαστούμε προς αυτή την κατεύθυνση» έγραψε, ενώ έκλεισε την επιστολή του παραλλάσσοντας δύο από τις αγαπημένες φράσεις του Τραμπ: «Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτά τα σημαντικά ζητήματα. Προσβλέπουμε με μεγάλη αισιοδοξία στην πιθανότητα να συνεργαστούμε για να κάνουμε ξανά σπουδαίο το Ολυμπιακό Κίνημα, να προωθήσουμε το άθλημα της πυγμαχίας και να υπερασπιστούμε τα δικαιώματα των αθλητών σε ολόκληρο τον κόσμο».

Η αντιπαράθεση με τους Σαουδάραβες

Το 2025, η IBA ανέβασε ακόμη περισσότερο στροφές. Σύμφωνα με πληροφορίες της Telegraph, στην Κωνσταντινούπολη η ομάδα του Κρεμλέφ προσέφερε στον γνωστό Βρετανό πυγμάχο Τάισον Φιούρι αμοιβή 50 εκατ. λιρών προκειμένου να αγωνιστεί σε μία από τις διοργανώσεις της IBA. Ο Φιούρι, ωστόσο, επέλεξε να υπογράψει συμφωνία τριών αγώνων με τον Τούρκι Αλ-Σέιχ, αξιωματούχο της κυβέρνησης της Σαουδικής Αραβίας.

Ο Κρεμλέφ αποτελεί, ουσιαστικά, τον ισχυρότερο promoter του αθλήματος στην Ανατολική Ευρώπη, αποτελώντας άμεση πρόκληση για την επιρροή του Αλ-Σέιχ και των Σαουδαράβων στην πυγμαχία και για τον έλεγχό τους σε ορισμένους από τους σημαντικότερους αγώνες του αθλήματος.

Άνθρωποι από τον χώρο της πυγμαχίας περιγράφουν τον Κρεμλέφ ως «μια χαρισματική προσωπικότητα που εμφανίζεται σε εκδηλώσεις και διοργανώσεις περιστοιχισμένος από μια πολυάριθμη ομάδα συνεργατών, σχεδόν σαν αρχηγός κράτους». Οι ομιλίες του είναι συχνά φορτισμένες συναισθηματικά και δυναμικές, με επαναλαμβανόμενες αναφορές στον τρόπο με τον οποίο η πυγμαχία μπορεί να αλλάξει τις ζωές των νέων ανθρώπων.

«Συχνά δεν έχει ιδιαίτερη έκφραση στο πρόσωπό του, κι όμως αποπνέει μια ευγένεια και μια ταπεινότητα», δήλωσε άνθρωπος του χώρου.

Το περασμένο καλοκαίρι, η IBA λάνσαρε και δικό της πρωτάθλημα πυγμαχίας χωρίς γάντια. Οι πρώτοι αγώνες πραγματοποιήθηκαν στη Μόσχα, όμως ήταν το ντεμπούτο στις ΗΠΑ, στο Μαϊάμι, το φετινό καλοκαίρι που τράβηξε την προσοχή.

Συμπαρουσιαστής της εκδήλωσης ήταν ο Άντριου Τέιτ, ο Βρετανός πρώην kickboxer και αυτοαποκαλούμενος μισογύνης, ο οποίος δεν ανέβηκε ποτέ στη σκηνή, καθώς συνελήφθη έξω από τον χώρο της διοργάνωσης. Ο Τέιτ και ο αδελφός του, Τρίσταν, βρίσκονται αντιμέτωποι με έκδοση στη Βρετανία, όπου αντιμετωπίζουν συνολικά 59 κατηγορίες, μεταξύ των οποίων βιασμό, αδικήματα που συνδέονται με εμπορία ανθρώπων για σεξουαλική εκμετάλλευση και άσεμνες εικόνες παιδιού. Και οι δύο αρνούνται οποιαδήποτε παρανομία.

Γλυκάθηκε με το Παγκόσμιο Κύπελλο και το UFC Freedom στον Λευκό Οίκο

Ωστόσο, δύο άλλες διοργανώσεις του καλοκαιριού φαίνεται ότι ενέπνευσαν περισσότερο τον Κρεμλέφ: το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA υπό τον Τζάνι Ινφαντίνο και το UFC Freedom 250 του Ντέινα Γουάιτ, που φιλοξενήθηκε σε κήπο του Λευκού Οίκου.

«Ο Κρεμλέφ είδε πώς ο Ντέινα και ο Ινφαντίνο κατάφεραν να πάρουν αυτό που ήθελαν», δήλωσε παράγοντας του αθλητισμού. «Θέλει κι αυτός ένα κομμάτι από αυτή την πίτα».

«Και το να έχεις πρόσβαση στον Ντον Τζούνιορ είναι μια καλή αρχή», πρόσθεσε η ίδια πηγή.

Μάλλον πέρασε τα όρια και το «πληρώνει»

Στην προσπάθειά του, όμως, να αποκτήσει κυρίαρχη θέση στον παγκόσμιο αθλητισμό, ο Κρεμλέφ ίσως να πέρασε τα όρια. Η Ομοσπονδπια της οποίας ηγείται, απέχει πολύ από το να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας, καθώς τι χάσμα με τη ΔΟΕ δεν γεφυρώνεται, και η ζημιά που προκάλεσε το «εξαιρετικά γενναιόδωρο γαμήλιο δώρο» του – όπως το χαρακτήρισαν ο κύριος και η κυρία Τραμπ Τζούνιορ – φαίνεται ότι βαρύνει κυρίως τον ίδιο.

Παρότι στο νησί στις Μπαχάμες βρίσκονταν μόλις περίπου 50 άνθρωποι, ο Κρεμλέφ είχε φτάσει συνοδευόμενος από μεγάλη ομάδα Ρώσων, οι οποίοι απομονώνονταν από τους υπόλοιπους και μιλούσαν μεταξύ τους, σύμφωνα με το ProPublica. Η παρουσία και η συμπεριφορά τους είχε προκαλέσει, μάλιστα, απορίες στους άλλους καλεσμένους.

Και ύστερα τραβήχτηκε μια ομαδική φωτογραφία, όπου το ξυρισμένο κεφάλι του Κρεμλέφ διακρίνεται μισοκρυμμένο στο πίσω μέρος, ενώ στο κέντρο βρίσκονται η Ιβάνκα Τραμπ, ο Τζάρεντ Κούσνερ, η Τίφανι Τραμπ και άλλοι.

«Τι σκεφτόταν;» σχολίασε στην Telegraph πρόσωπο από κύκλους Ρώσων ολιγαρχών. «Είναι ένας μπράβος που κατάφερε να βρεθεί στη σωστή πλευρά του προέδρου και ενθουσιάστηκε υπερβολικά».

Πρώτα ήταν η Μελάνια Τραμπ που πήρε αποστάσεις. Στη συνέχεια, εκπρόσωπος του Έρικ Τραμπ, αδελφού του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, δήλωσε για τον Κρεμλέφ: «Ο Έρικ δεν έχει απολύτως καμία ιδέα ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος και δεν έχει ακούσει ποτέ το όνομά του». Και μετά ήρθε το τελειωτικό χτύπημα από τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ: «Δεν έχω ιδέα ποιος είναι ο Ούμαρ. Δεν τον έχω ξανακούσει ποτέ».

protothema.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO1 ώρα πριν

Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση

Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ...
Ιστορία - Πολιτισμός2 ώρες πριν

Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού

Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...
Αναλύσεις2 ώρες πριν

Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;

Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...
GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου

Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...
GEOPOLITICO3 ώρες πριν

EurAsia Review: Ποιοι προστατεύουν τα κυκλώματα λαθρεμπορίου στα σύνορα Ιράν, Πακιστάν και Αφγανιστάν – Ο σκοτεινός ρόλος παραγόντων ασφαλείας

Ένα εκτεταμένο σύστημα παράνομου εμπορίου, διαφθοράς και πολιτικής προστασίας περιγράφει σε ανάλυσή του το EurAsia Review. Από τα καύσιμα και...

Δημοφιλή