Διεθνή
Γεωπολιτική του πετρελαίου στην εποχή Τραμπ
ο μεγαλύτερος παραγωγός υδρογονανθράκων στον κόσμο. Από τώρα και στο εξής χρησιμοποιούν
τη δεσπόζουσα θέση τους αποκλειστικά για να μεγιστοποιήσουν τα κέρδη τους, χωρίς
να διστάζουν να εξαλείψουν μεγάλους ανταγωνιστές τους και να βυθίσουν τους
λαούς τους στη δυστυχία. Ενώ στο παρελθόν, η πρόσβαση στο πετρέλαιο της Μέσης
Ανατολής ήταν ζωτικής σημασίας για την οικονομία τους (Κάρτερ, Ρέιγκαν, Μπους πατ.),
έπειτα μια αγορά την οποία προήδρευαν (Κλίντον), στη συνέχεια ένας πόρος που
τελειώνει του οποίου ήθελαν να ελέγξουν τη βρύση (Μπους Jr., Ομπάμα), οι υδρογονάνθρακες ξαναέγιναν το μαύρο χρυσό (Τραμπ). Ο Τιερί Μεϊσάν περιγράφει την εξέλιξη αυτής της αιματηρής αγοράς.
πρωτίστως από την ενέργεια που διαθέτει. Αυτή η ανάγκη ήταν πάντα
μια από τις κύριες αιτίες των πολέμων. Παλαιότερα, έπρεπε να έχεις δούλους να δουλεύουν
στα χωράφια, στη συνέχεια, στον δέκατο ένατο αιώνα, να καταλάβεις τον άνθρακα για
τον εφοδιασμό των μηχανών, σήμερα τους υδρογονάνθρακες (πετρέλαιο και φυσικό
αέριο).
λογική, οι άνθρωποι πάντα φαντάστηκαν καλούς λόγους για να δικαιολογήσουν το τι
κάνουν. Έτσι, πιστεύουμε
ότι το Ιράν τιμωρείται λόγω
του πυρηνικού του στρατιωτικού προγράμματος (το οποίο όμως έκλεισε το 1988) ·
ότι οι εγκαταστάσεις και τα
περιουσιακά στοιχεία της PDVSA έχουν κατασχεθεί για να μεταβιβαστούν τα
περιουσιακά τους στοιχεία από τον δικτάτορα Μαδούρο στην ομάδα του Χουάν Γκουαϊδό
(ενώ είναι ο πρώτος και όχι ο δεύτερος που είναι συνταγματικά εκλεγμένος
πρόεδρος της Βενεζουέλας) ·
ή ακόμη ότι οι ΗΠΑ
διατηρούν στρατεύματα στη Συρία για την υποστήριξη των Κούρδων συμμάχων τους
εναντίον του δικτάτορα αλ-Άσαντ (ενώ αυτοί οι Κούρδοι είναι μισθοφόροι οι
οποίοι δεν εκπροσωπούν το λαό τους και ο αλ-Άσαντ είναι δημοκρατικά εκλεγμένος).
έχουν καμία πραγματικότητα και αμφισβητούνται από τα γεγονότα. Τις πιστεύουμε επειδή νομίζουμε ότι θα επωφεληθούμε από αυτές.
τη μεγαλύτερη παγκόσμια αγορά, μπροστά από τα τρόφιμα, τα όπλα, τα φάρμακα και
τα ναρκωτικά. Διαχειρίζονταν αρχικά από ιδιωτικές εταιρείες, πριν γίνει, στη δεκαετία
του ’60, το φυλαγμένο κυνήγι των κρατών. Καθώς εξελισσόταν η
οικονομική ανάπτυξη, παρενέβησαν νέοι παίκτες και η αγορά έγινε πιο απρόβλεπτη. Περεταίρω, από το τέλος της ΕΣΣΔ έως την επιστροφή της Ρωσίας, η αγορά
αυτή έγινε πολύ κερδοσκοπική, καθώς οι διακυμάνσεις στις τιμές πώλησης από 1 φτάνουν
έως τις 4.
να παρατηρήσει ότι πολλά κοιτάσματα στέγνωσαν, αφού εκμεταλλεύτηκαν για μεγάλο
χρονικό διάστημα. Στα τέλη της δεκαετίας του ’60, ο Ροκφέλερ και ο
Όμιλος της Ρώμης διέπλασαν την ιδέα ότι οι υδρογονάνθρακες ήταν ορυκτά καύσιμα,
συνεπώς περιορισμένα. Αλλά, σε αντίθεση με αυτό το σκεπτικό, η προέλευση
των υδρογονανθράκων είναι άγνωστη. Η υπόθεση είναι ότι είναι πιθανώς απολιθώματα, αλλά
ίσως όχι. Εν πάση περιπτώσει, ακόμη και αν οι υδρογονάνθρακες ήταν ανανεώσιμοι,
αυτό δεν θα εμπόδιζε την εξαφάνιση τους λόγω υπερβολικής εκμετάλλευσης (θεωρία
της κορυφής του Hubbert). Προπαντός, ο Όμιλος της Ρώμης μελέτησε το ζήτημα με μια μαλθουσιανή a priori (εκ των προτέρων) συνθήκη: η αποστολή του
ήταν να αποδείξει ότι ο παγκόσμιος πληθυσμός πρέπει να περιορίζεται επειδή οι
πόροι της Γης είναι περιορισμένοι. Η πίστη του στο τέλος του πετρελαίου δεν είναι παρά
μόνο ένα επιχείρημα για να δικαιολογήσει την επιθυμία των Ροκφέλερ να περιοριστεί
η αύξηση των φτωχών πληθυσμών. Μέσα σε μισό αιώνα, πιστέψαμε πέντε επανωτές φορές
ότι το πετρέλαιο θα έλειπε στα άμεσα επόμενα χρόνια. Ωστόσο, σήμερα υπάρχουν
αποδεδειγμένα αποθέματα επαρκή για την κατανάλωση της ανθρωπότητας για
τουλάχιστον άλλο έναν αιώνα.
εκμετάλλευσης (από το 1 στη Σαουδική Αραβία έως τα 15 στις ΗΠΑ), οι τεχνολογικές
πρόοδοι, οι σημαντικές διακυμάνσεις των τιμών και η ιδεολογική συζήτηση έχουν
επανειλημμένα επηρεάσει την απόδοση των επενδύσεων. Ωστόσο, δεδομένων των επιχειρηματικών
προθεσμιών, οποιαδήποτε διακοπή της επένδυσης στην έρευνα, στην εκμετάλλευση
και στις μεταφορές, προκαλεί έλλειψη των διαθεσίμων προϊόντων για τα επόμενα
πέντε χρόνια. Επομένως, η αγορά αυτή είναι ιδιαίτερα χαοτική.
πολιτική
εξαγωγής πετρελαίου (ΟΠΕΚ) από τον Βενεζουελάνο Χουάν Πάμπλο Πέρεζ Αλφόνσο, το
1960, μετατόπισε σταδιακά τη εξουσία καθορισμού των τιμών από τις πετρελαϊκές
εταιρείες προς τα κράτη εξαγωγής. Αυτή η μεταφορά έγινε ορατή κατά τη
διάρκεια του αιγυπτοσυριακού πολέμου κατά του Ισραήλ τον Οκτώβριο του 1973
(γνωστός στη Δύση ως «πόλεμος Yom Kippur») και τη παγκόσμια
πετρελαϊκή κρίση που προκάλεσε.
οποίες ήταν η κορυφαία παγκόσμια δύναμη, ακολούθησαν διάφορες πολιτικές όσον
αφορά τους υδρογονάνθρακες.
– Ο πρόεδρος Τζίμι Κάρτερ έκρινε ότι για τη χώρα του, αφού χρειαζόταν
αυτή την πηγή ενέργειας, η πρόσβασή της στο πετρέλαιο της Μέσης Ανατολής ήταν
θέμα «εθνικής ασφάλειας». Οι Άραβες και οι Πέρσες δεν επιτρεπόταν να αρνηθούν
να της πουλήσουν τον μαύρο χρυσό ή να υπερβάλλουν το κόστος του.
– Ο πρόεδρος Ρόναλντ Ρέιγκαν δημιούργησε τη Διοίκηση των Ηνωμένων
Πολιτειών για την περιοχή αυτή (οριζόμενη σύμφωνα με τις γνώσεις την εποχή
εκείνη των πετρελαϊκών κοιτασμάτων), το CentCom. Για να εφαρμόσει την
πολιτική του προκατόχου του, διαπραγματεύτηκε μόνιμες στρατιωτικές βάσεις και εκίνησε
να εγκαθιστά στρατεύματα.
– Ο πρόεδρος Τζορτζ Μπους ο πρεσβύτερος έγινε επικεφαλής ενός σχεδόν
οιονεί καθολικού συνασπισμού και συνέτριψε το Ιράκ το οποίο είχε φανταστεί ότι
μπορούσε να επιλέξει το ίδιο τους τόπους εξαγωγής και τόλμησε να προσπαθήσει να
ανακτήσει τα πηγάδια του Κουβέιτ τα οποία οι Βρετανοί του είχαν στερήσει.
Γκορ κληρονόμησαν έναν μονοπολικό κόσμο χωρίς την ΕΣΣΔ. Σχεδίασαν έναν χάρτη των
διαδρόμων στον κόσμο (αγωγοί, αυτοκινητόδρομοι, σιδηροδρομικές γραμμές και
γραμμές internet) και των στρατιωτικών επιχειρήσεων που έπρεπε να διεξαχθούν για τη
κατασκευή και τη διασφάλιση τους, παράδειγμα ο πόλεμος κατά της Γιουγκοσλαβίας
για να χτιστεί ο 8ος διάδρομος.
– Ο πρόεδρος Τζορτζ Μπους Τζούνιορ και ο αντιπρόεδρος του, Ντικ Τσένι, με την
πεποίθηση ότι το πετρέλαιο σύντομα θα στεγνώσει, ξεκίνησαν μια σειρά πόλεμων, όχι
πλέον για να καταλάβουν το μαύρο χρυσό, αλλά για τον έλεγχο της παραγωγής και
της αγοράς. Επιστρέφοντας στη μαλθουσιανή θεωρία για το επικείμενο τέλος αυτών των
πηγών ενέργειας, ήθελαν να επιλέξουν ποιος θα είχε το δικαίωμα να τις αγοράσει
και έτσι να εξασφαλίσει την επιβίωση του πληθυσμού του.
– Ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία του φυσικού αερίου και
πετρελαίου σχιστόλιθου στη χώρα του και αποφάσισε να ενθαρρύνει την εξόριση του. Ήλπιζε έτσι να βγάλει τη χώρα του από την μαλθουσιανή κατάρα.
– Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ήρθε στην εξουσία καθώς η χώρα του έγινε ο
μεγαλύτερος παραγωγός στον κόσμο. Αποφάσισε να ανατρέψει τη στρατηγική των ΗΠΑ.
διόρισε τον εκπρόσωπο του Κάνσας Μάικ Πομπέο ως διευθυντή της CIA, ερμήνευσα αυτό τον απροσδόκητο διορισμό σε σχέση με τη δυσκολία του προέδρου
να βρει συμμάχους στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα που μόλις είχε κατακτήσει. Είχαμε ξεχάσει ότι ο Πομπέο ήταν, από το 2006 έως το 2010, το αφεντικό
του προμηθευτή εξοπλισμού υδρογονανθράκων Sentry International. Γνώριζε τη λειτουργία της πετρελαϊκής αγοράς και, προσωπικά, τους
κύριους παίκτες της στον κόσμο. Την ίδια στιγμή, ο πρόεδρος Τραμπ διόριζε στο
υπουργείο Εξωτερικών τον Ρεξ Τίλερσον, επικεφαλής μιας από τις μεγαλύτερες
εταιρείες πετρελαίου, της Exxon-Mobil. Θα έπρεπε λοιπόν να θεωρήσουμε ότι η ενεργειακή
πολιτική θα ήταν στο επίκεντρο της δράσης της κυβέρνησης του.
σήμερα να γίνει ο απολογισμός της δράσης του Πομπέο ως επικεφαλής αυτής της
μυστικής υπηρεσίας. Ωστόσο, μπορούμε να πιστέψουμε ότι οι στόχοι του
εκείνη την εποχή δεν απείχαν τους σημερινούς.
τους αποκάλυψε.
συμβούλων που δημιουργήθηκε από τον αδιαμφισβήτητο ειδικό στην αγορά
υδρογονανθράκων, Daniel Yergin, διοργανώνει μια διεθνή συνάντηση για την εξέλιξη
της κατάστασης. Το συνέδριο του 2019 (CERAweek, 9-13 Μαρτίου, στο Χιούστον,
Τέξας) ήταν η μεγαλύτερη διεθνής συνάντηση στην ιστορία για το θέμα αυτό. Τα κορυφαία εκτελεστικά στελέχη των κυριοτέρων εταιρειών από 78 χώρες
ήταν παρόντα. Το κλου της παράστασης ήταν η παρέμβαση του Μάικ Πομπέο. Όλο το επάγγελμα είχε προειδοποιηθεί για τη σημασία της ομιλίας του και
ήταν η μόνη φορά που γέμισε η τεράστια αίθουσα.
χαιρετισμό του στους πρώην συναδέλφους του, χαιρέτησε τις απίστευτες αποδόσεις
της βιομηχανίας πετρελαίου της χώρας, η οποία, μέσα σε έξι χρόνια, έγινε η
πρώτη παραγωγός στον κόσμο, χάρη στις νέες τεχνικές εξόρυξης σχιστολιθικού. Ανακοίνωσε
ότι είχε δημιουργήσει ένα ειδικό γραφείο στο υπουργείο Εξωτερικών για τη
διαχείριση των ενεργειακών πόρων. Είναι σε εκείνο που θα πρέπει, από τώρα και στο
εξής, να απευθυνθούν τα αφεντικά των εξειδικευμένων εταιρειών των ΗΠΑ. Αποστολή του είναι να τους βοηθήσει να κερδίσουν αγορές στο εξωτερικό. Σε αντάλλαγμα, θα πρέπει να βοηθήσουν τη χώρα τους να διεξάγει την
ενεργειακή πολιτική του.
τόσο στο να παραγάγει όσο το δυνατόν περισσότερο στις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και
στο να αποξεράνει μέρος της παγκόσμιας προσφοράς για την εξισορρόπηση της
αγοράς. Μόνο με αυτόν τον τρόπο η χώρα θα κατορθώσει να πουλήσει αέριο και
πετρέλαιο σχιστόλιθου, ενώ η εξόρυξή τους είναι ιδιαίτερα δαπανηρή.
δεν είναι σκόπιμο να μειωθεί η παγκόσμια παραγωγή στο επίπεδο της ζήτησης με
τις ποσοστώσεις παραγωγής, όπως εφαρμόζεται από το ΟΠΕΚ+ εδώ και δύο χρόνια,
αλλά με το κλείσιμο της αγοράς σε ορισμένους μεγάλους εξαγωγείς: το Ιράν, τη
Βενεζουέλα και τη Συρία (της οποίας τα τεράστια αποθέματα ανακαλύφθηκαν μόλις
πρόσφατα και δεν εκμεταλλεύονται). Το σχέδιο NOPEC (No Oil Producing and Exporting Cartels Act) αναμένεται να αναζωογονηθεί
από τα αρχεία. Αυτό το νομοσχέδιο, του οποίου πολλές παραλλαγές έχουν εισαχθεί στο
Κογκρέσο εδώ και δύο δεκαετίες, έχει στόχο να καταργηθεί η κυρίαρχη ασυλία την
οποία οι χώρες του ΟΠΕΚ επικαλούνται για τον εαυτό τους για να σχηματίσουν ένα καρτέλ,
παρά τη νομοθεσία ανταγωνισμού (anti-trust) των ΗΠΑ. Θα επέτρεπε να εναχθούν ενώπιον των αμερικανικών
δικαστηρίων όλες οι εταιρείες των κρατών μελών του ΟΠΕΚ+, παρότι έχουν
εθνικοποιηθεί, επειδή εκμεταλλεύτηκαν τη δεσπόζουσα θέση τους και συνεπώς
συνέβαλαν στην αύξηση των τιμών.
2016, η Ρωσία να προσχώρησε στον ΟΠΕΚ για την αύξηση των τιμών. Συμφώνησε έτσι να μειώσει την παραγωγή της. Είναι ακόμη πιο απαραίτητο
γι ‘αυτήν δεδομένου ότι η οικονομία της υποφέρει από τις δυτικές κυρώσεις και επειδή
οι εξαγωγές υδρογονανθράκων της είναι – με τα όπλα – οι κυριότερες πηγές εσόδων
της από τις εξαγωγές. Ως εκ τούτου, στην παρούσα κατάσταση, τα συμφέροντα
της Μόσχας και της Ουάσιγκτον δεν συγχέονται, αλλά συμπίπτουν: να μη πλημμυρίζεται
η αγορά. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Ρωσία δεν κάνει τίποτα για να
βοηθήσει το Ιράν να εξάγει το πετρέλαιο του και εξακολουθεί να μην
εκμεταλλεύεται τις περιοχές στις οποίες οι εθνικοποιημένες εταιρείες της
απέκτησαν το μονοπώλιο στη Συρία. Είναι πιθανό ότι δεν θα βοηθήσει περισσότερο τη
Βενεζουέλα από αυτή την άποψη. Έτσι, αναβλήθηκε η μεταφορά της ευρωπαϊκής έδρας της
PDVSA στη Μόσχα.
Συρία από τους τζιχαντιστές μισθοφόρους του ΝΑΤΟ, δεν δεσμεύτηκε ποτέ να
προχωρήσει περαιτέρω. Παρατηρεί χωρίς να αντιδράσει την αργή κατάρρευση
αυτής της χώρας, κάποτε ευημερούσας. Η κατάσταση δεν έχει φτάσει ακόμα στη λιμοκτονία,
όπως στην Υεμένη, αλλά κινείται αναπόφευκτα σε αυτή τη κατεύθυνση.
Πολιτείες προτίθενται όχι μόνο να σταθεροποιήσουν την παγκόσμια προσφορά, αλλά
και να προσδιορίσουν τις ροές, εξ ου και οι πιέσεις από την Ουάσιγκτον τόσο προς
την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της να μην ολοκληρώσουν τον αγωγό North Steam 2. Εναπόκειται σε εκείνες να απελευθερώσουν την Ένωση από την εξάρτησή
της από τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες. Σε περίπτωση που οι παρεμβάσεις αυτές θα είναι
επιτυχείς, η Ρωσία θα εκτρέψει αυτή τη ροή προς τη Κίνα, η οποία δεν μπορεί να την
πληρώσει στην ίδια τιμή.
καλυφθούν οι ανάγκες της Ένωσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες κατασκευάζουν καταλλήλους
λιμενικούς σταθμούς NLG για να παραλάβουν το φυσικό αέριο σχιστόλιθου τους το συντομότερο
δυνατό. Ενώ η Ρωσία, από την πλευρά της, επιταχύνει την κατασκευή του αγωγού
Τουρκικού Ρεύματος, που θα αποτελεί έναν άλλο τρόπο να φτάσει στην Ένωση.
Οικονομικών των ΗΠΑ αποκλείει όλα τα μέσα μεταφοράς πετρελαίου από το Ιράν ή τη
Βενεζουέλα προς τη Συρία. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι η CIA ξεκίνησε να παρακολουθεί λεπτομερώς αυτό το εμπόριο από της εκλογής του Ντόναλντ
Τραμπ, συμπεριλαμβανομένης της μεταβατικής περιόδου, γεγονός που επιβεβαιώνει
την ιδέα της κεντρικής θέσης της ενέργειας στην πολιτική του. Η στάση του Λευκού Οίκου ενώπιον της Συρίας είναι διαφορετική, καθώς
αυτή η χώρα δεν είναι αυτή τη στιγμή σε θέση να εκμεταλλευτεί τα δικά της
αποθέματα και η Ρωσία αφήνει το χρόνο να περάσει. Πρόκειται για την
παρεμπόδιση της ανασυγκρότησης της χώρας και, ως εκ τούτου, να κάνει τη ζωή αδύνατη
για το λαό της. Η CIA διεξάγει μια έντονη στρατηγική σαμποτάζ ενάντια σε
οποιοδήποτε ενεργειακό εφοδιασμό. Η πλειοψηφία του πληθυσμού, για παράδειγμα, δεν
διαθέτει πλέον φυσικό αέριο για θέρμανση ή μαγείρεμα. Χειρότερα, ένα τουρκικό δεξαμενόπλοιο που μετέφερε ιρανικό πετρέλαιο προς τη Συρία
υποβλήθηκε σε δολιοφθορά στα ανοικτά της Λατάκιας το Φεβρουάριο. Εξερράγη, προκαλώντας το θάνατο όλου του πληρώματος και μια μαύρη
πλημύρα για την οποία δεν έχει μιλήσει κανένα δυτικό μέσο ενημέρωσης.
Χεζμπολάχ συμμετέχει στην κυβέρνηση του Λιβάνου εξυπηρετώντας ταυτόχρονα
ιρανικά συμφέροντα, η κυβέρνηση των ΗΠΑ επέκτεινε στη Βηρυτό την απαγόρευση
εξαγωγής πετρελαίου. Ο Μάικ Πομπέο προσπαθεί να επιβάλει ένα νέο
διαχωρισμό των χωρικών υδάτων που θα έθετε τα λιβανικά πετρελαϊκά αποθέματα υπό
την κυριαρχία του Ισραήλ.
δίνει πετρέλαιο στην Κούβα σε αντάλλαγμα για τους στρατιωτικούς της
εμπειρογνώμονες και το έργο των ιατρών της. Το υπουργείο Εξωτερικών των
ΗΠΑ προσπαθεί να τιμωρήσει οποιαδήποτε ανταλλαγή μεταξύ των δύο χωρών, ιδίως
επειδή οι στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες της Κούβας θεωρούνται υπεύθυνοι για την
υποστήριξη του στρατού της Βενεζουέλας στον Πρόεδρο Μαδούρο.
του Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να επιτύχει μόνο μειώνοντας τη ζήτηση στη χώρα του. Μέχρι τώρα, οι υδρογονάνθρακες χρησιμοποιούνταν κυρίως για τη τροφοδοσία
των αυτοκινήτων, εξ ου και η ανάπτυξη της ηλεκτροκίνησης. Η κατανάλωση πετρελαίου για την παροχή ηλεκτρικού ρεύματος είναι πολύ
φθηνότερη στις Ηνωμένες Πολιτείες από το να χρησιμοποιηθεί απευθείας στις
μηχανές των αυτοκινήτων. Προπαντός, η ηλεκτρική ενέργεια μπορεί να
προμηθεύεται από διάφορες πηγές, στο έδαφος των Ηνωμένων Πολιτειών, με χαμηλό
κόστος και σε σταθερή τιμή.
ηλεκτρικών αυτοκινήτων δεν έχει καμία σχέση με την ιδεολογία ότι θα έπρεπε να
μειωθεί η παραγωγή CO2 για να μειωθεί η θερμοκρασία της Γης. Αφενός μεν, επειδή η κατασκευή μπαταριών μπορεί η ίδια να εκπέμψει πολύ CO2, αλλά αφ ‘ετέρου δε επειδή η ηλεκτρική ενέργεια μπορεί να είναι πολύ
πιο υπεύθυνη από το πετρέλαιο για το CO2, όταν παράγεται από άνθρακα όπως στη Γερμανία και
στην Κίνα.
κατανάλωση πετρελαίου εξελίσσεται. Σε παγκόσμια κλίμακα, δεν προορίζεται πλέον πρωτίστως
για μεταφορές, αλλά για την κατασκευή πλαστικών.
επιτρέψουν τις εξαγωγές πετρελαίου από το Ιράν, τη Βενεζουέλα και τη Συρία παρά
μόνο το 2023 ή το 2024, όταν η παραγωγή σχιστόλιθου θα αρχίσει να μειώνεται
ραγδαία, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA). ). Για άλλη μια φορά, η όλη γεωπολιτική κατάσταση θα ανατραπεί και τότε.
Άκκυριά
var _wau = _wau || []; _wau.push([“small”, “wvg1ie6mi5ta”, “m3y”]);
(function() {var s=document.createElement(“script”); s.async=true;s.src=”http://widgets.amung.us/small.js”;
document.getElementsByTagName(“head”)[0].appendChild(s);})();
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας

