Ακολουθήστε μας

Άμυνα

Η ρωσική στρατηγική απέναντι στο τουρκικό στρατό, οι φαντασιοπληξίες των Αμερικανών, και οι φόβοι Ελλήνων και Κύπριων – Ο πόλεμος των μεσογειακών χαρτών 

Δημοσιεύτηκε στις

by John Helmer, Moscow, Dances with Bears, Μετάφραση Wan Wert

Στο μεγάλο παιχνίδι, του ποιος θα πουλήσει φυσικό αέριο στην Ευρώπη, και στο αμερικανικό παιχνίδι να εμποδιστεί η Ρωσία να το πράξει , η Τουρκία έχει πλέον δηλώσει την συμμετοχή της στην έκβαση αυτή , απλώνοντας ένα φράγμα από έγγραφα κατά μήκος της Μεσογείου από τις τουρκικές ακτές έως τις ακτές της Λιβύης, και ετοιμάζοντας να μεταφέρει τις ένοπλες δυνάμεις στη περιοχή για να το επιβάλει. Είναι και μπλόφα και τόλμη.

Το μνημόνιο υπεγράφη στη Κωνσταντινούπολη στις 27 Νοεμβρίου μεταξύ της Τουρκικής Κυβέρνησης και της Κυβέρνησης Εθνικής Συμφιλίωσης (GNA), μια από τις πλευρές του εμφυλίου πολέμου στη Λιβύη. Διαβάστε εδώ το μνημόνιο κατανόησης τους και το νέο τουρκικό χάρτη της Μεσογείου.

Ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν συνέχισε αυτή την εβδομάδα με δυο πρόσθετες δηλώσεις . Τη Δευτέρα είπε: “Οι Ελληνοκύπριοι, η Αίγυπτος, η Ελλάδα και το Ισραήλ δεν μπορούν να δημιουργήσουν μια γραμμή μεταφοράς φυσικού αερίου χωρίς τη συγκατάθεση της Τουρκίας.” Έπειτα την Τρίτη: “Εάν η Λιβύη επρόκειτο να υποβάλει αίτημα, θα στέλναμε επαρκή αριθμό στρατευμάτων. Μετά την υπογραφή της συμφωνίας ασφαλείας, δεν υπάρχει εμπόδιο”.

Δεν πειράζει που αυτή τη στιγμή το GNA χάνει τον πόλεμο στη Λιβύη. Η τουρκική μπλόφα δεν θα λειτουργήσει εναντίον της Ρωσίας, η οποία στηρίζει τον ισχυρότερο αντίπαλο του GNA, τον Εθνικό Στρατό της Λιβύης (LNA). Ούτε η Τουρκία εναντιώνεται στη Ρωσία. Αμφότεροι έχουν κοινό συμφέρον να διαφυλάξουν τον νέο αγωγό εξαγωγής αερίου, τον TurkStream, στη νότια Ευρώπη μέσω της Τουρκίας, και να νικήσουν τον ανταγωνισμό.

Η τουρκική πρόκληση απευθύνεται προς τις ΗΠΑ, την Ελλάδα, την Κύπρο και την Αίγυπτο, προκαλώντας τες να δοκιμάσουν με το δικό τους ναυτικό και αεροπορία να εκδιώξουν τους Τούρκους πίσω στα χερσαία σύνορά τους, να επιχειρήσουν έρευνες για φυσικό αέριο στον βυθό της περιοχής και να αναπτύξουν αγωγούς παραβιάζοντας το σύνορο πέρα του οποίου ,οι Τούρκοι στοχεύουν να τους σταματήσουν. Προς το παρόν, ο Ερντογάν υπολογίζει ότι οι Αμερικανοί, οι Έλληνες, οι Κύπριοι και οι Αιγύπτιοι δεν θα τολμήσουν να χτυπήσουν. Μέχρι στιγμής έχει δίκιο.

Πέρα από γενικότητες, η ρωσική στρατηγική στη Μεσόγειο δεν συζητείται ανοιχτά στα ρωσικά μέσα ενημέρωσης ούτε από τις χρηματοδοτούμενες από το κράτος ομάδες προβληματισμού. Σε περίπτωση πολέμου και κυρώσεων από τις “ΗΠΑ, πράγμα που είναι αναπόφευκτο – η Τουρκία είναι σύμμαχος της Ρωσίας εναντίον των κυρώσεων, επομένως η συμμετοχή της σε μια διαμάχη εναντίον των Ρώσων στη Συρία και τη Λιβύη είναι ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο θέμα για το Κρεμλίνο.

Ο Αραβικός και Αμερικανικός Τύπος είναι πιο ελεύθεροι να σχολιάσουν την Ρωσική στρατιωτική εμπλοκή στη Λιβύη, συμπεριλαμβανομένων τεχνικών, στρατευμάτων ειδικών δυνάμεων, όπλων, πληροφοριών και ηλεκτρονικών όπλων μάχης. Οι Ρώσοι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής στη Λιβύη, οι οποίοι μιλούν στα ΜΜΕ, είναι ο Mikhail Bogdanov, αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική και Ο Lev Dengov, επικεφαλής της ρωσικής ομάδας επαφής για την ενδολιβυκή διένεξη . Ο Αντιναύαρχος Ιγκόρ Κοστιούκοφ, επικεφαλής της Κύριας Διεύθυνσης Πληροφοριών (GRU) του Γενικού Επιτελείου από τον περασμένο Δεκέμβρη, διευθύνει τις μυστικές υπηρεσίες και τις τακτικές επιχειρήσεις. Ο συντονισμός των πολιτικών και στρατιωτικών επιχειρήσεων έχει δοκιμαστεί εδώ και πολλά χρόνια από το Γενικό Επιτελείο, το Υπουργείο Εξωτερικών και το Συμβούλιο Ασφαλείας στα σύνορα της Συρίας και της Ουκρανίας. Ο Kostyukov ήταν επικεφαλής της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών στη Συρία για κάποιο διάστημα. Έχει τιμωρηθεί δύο φορές από τις “ΗΠΑ για ισχυρισμούς περί κυβερνο-επιχειρήσεων στις εκλογές των “ΗΠΑ.

Left to right: Mikhail Bogdanov; Lev Dengov; Igor Kostyukov.

Ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν παραδέχθηκε ότι συζητά για τη Λιβύη με τον Πρόεδρο Ερντογάν εδώ και αρκετούς μήνες, ξεκινώντας από τον Αύγουστο. Ο Ερντογάν θα επιχειρήσει να αμφισβητήσει τη Ρωσική στήριξη στον LNA και τον διοικητή του Χαλιφά Χαφτάρ τον επόμενο μήνα, οπότε και θα εγκαινιάσουν με τον Πούτιν τον αγωγό TurkStream. “Ελπίζω ότι οι Ρώσοι δεν θα αφήσουν τον Χαφτάρ να δημιουργήσει μια άλλη Συρία”, δήλωσε ο Ερντογάν αυτή την εβδομάδα. Ο Ερντογάν επικοινώνησε ξανά χθες τηλεφωνικά με τον Πούτιν για να συζητήσει για τη Συρία και τη Λιβύη .

“Οι πρόεδροι εξέφρασαν την ανησυχία τους για τις ένοπλες συγκρούσεις γύρω από την Τρίπολη”, αναφέρει το ανακοινωθέν του Κρεμλίνου. “Η άμεση κατάπαυση του πυρός και η επανάληψη των ενδολιβυκών ειρηνευτικών συνομιλιών θα συμβάλουν στην εξομάλυνση της κατάστασης”.

Τον Απρίλιο του 2008 ο τότε πρωθυπουργός Πούτιν συναντήθηκε με τον Λίβυο ηγέτη Μουαμάρ αλ-Καντάφι στη Λιβύη. Στη συνέχεια, ο Καντάφι επισκέφθηκε τη Μόσχα και συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Ντιμίτρι Μεντβέντεφ το Νοέμβριο του ίδιου έτους. Τα ρωσικά συναισθήματα για τον Καντάφι έγιναν πιο θετικά μετά τη δολοφονία του στις 20 Οκτωβρίου 2011, από ό, τι ήταν κατά τα πενήντα χρόνια της εξουσίας του, ειδικά κατά τη διάρκεια της Κυβέρνησης Γιέλτσιν. Αξιωματούχοι του Κρεμλίνου δεν εκτίμησαν ποτέ την απρόβλεπτη ικανότητα και το χιούμορ του Καντάφι. Ο Έλληνας πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου απόλαυσε και τα δύο. Η στρατιωτική εκστρατεία του ΝΑΤΟ κατά της Λιβύης που οδήγησε στον θάνατο του Καντάφι συνέπεσε επίσης με την απογοήτευση της Ρωσίας για την ανετοιμότητα της Λιβύης να επενδύσει σε επιχειρήσεις αλουμινίου της Ρωσικής Oleg Deripaska· για λεπτομέρειες, διαβάστε αυτό.

Τον Οκτώβριο, σε μια συνέντευξη στα αραβικά μέσα ενημέρωσης, ο Πούτιν ήταν κατηγορηματικός καταδικάζοντας τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ στη Λιβύη, συμπεριλαμβανομένης της δολοφονίας του Καντάφι, χαρακτηρίζοντας τα ως “κόλπο”: “Όσο για τη Λιβύη, εξακολουθεί να επικρατεί το χάος που προκλήθηκε από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις”, δήλωσε ο Πούτιν. “Αλλά σε αυτή την περίπτωση, οι Δυτικοί εταίροι έπαιξαν ένα κόλπο στις πλάτες μας, χρησιμοποιώντας τη τοπική διάλεκτο (δεν ξέρω πώς θα μεταφραστεί αυτό). Η Ρωσία ψήφισε υπέρ του αντίστοιχου ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας. Τι έλεγε εν ολίγοις αυτό το ψήφισμα, αν το διαβάσετε προσεκτικά; Το ψήφισμα απαγόρευε στον Καντάφι να χρησιμοποιεί την αεροπορία του κατά των ανταρτών. Αλλά δεν έλεγε τίποτα για αεροπορικές επίθεσης σε λιβυκό έδαφος. Αλλά αυτό ήταν που πραγματικά συνέβη.”

“Έτσι, βασικά, αυτό που συνέβη εκεί, έγινε παρακάμπτοντας το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Και όλοι γνωρίζουμε τι συνέβη στη συνέχεια. Επικρατεί ακόμα χάος και σύγχυση, μια ροή μεταναστών πέρασε από τη Λιβύη στην Ευρώπη. Ο Καντάφι πάντα προειδοποιούσε γι’ αυτό, είπε ότι σταμάτησε τους Αφρικανούς μετανάστες από το να πάνε στην Ευρώπη. Μόλις αυτό το “τείχος” εξαφανίστηκε, άρχισαν να χύνονται στην Ευρώπη. Και τώρα οι Ευρωπαίοι παθαίνουν αυτό για το οποίο είχαν προειδοποιηθεί. Αλλά αυτό δεν είναι καν το βασικό ζήτημα. Το πιο σημαντικό, είναι η αποσταθεροποίηση ολόκληρης της περιοχής της Μέσης Ανατολής”.

Στις 6 Δεκεμβρίου στη Ρώμη με τον Ιταλό ομόλογό του, ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λάβροφ ρωτήθηκε πώς βλέπει “τη συνθήκη μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης για τα θαλάσσια σύνορα και την εφοδιαστική γραμμή, συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών προμηθειών”. Έκανε τη διάκριση μεταξύ της τουρκικής μπλόφας στα χαρτιά και της στρατιωτικής κλιμάκωσης στην περιοχή. Αλλά δεν ανέφερε την Τουρκία. “Η κατάσταση στη Λιβύη είναι πολύ δύσκολη καθώς υπάρχουν πάρα πολλές ομάδες που εμπλέκονται εκεί, και υπάρχουν πάρα πολλές ερωτήσεις για το ποιος είναι ο πιο νόμιμος. Έχουμε την απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, η οποία, όπως είπα, πρέπει να τηρηθεί. Σε αυτό το πλαίσιο, για παράδειγμα, το νόμιμα αναγνωρισμένο κοινοβούλιο της Λιβύης στο Τομπρούκ εξέφρασε την διαφωνία του για υπογεγραμμένο έγγραφο που αναφέρατε. Οι γείτονες της Λιβύης εξέφρασαν επίσης ανησυχία. Δεν μπορούμε παρά να το εξετάσουμε αυτό. Φυσικά, κάθε μέτρο που λαμβάνεται επιτόπου και στα χαρτιά θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την εξαιρετικά ευαίσθητη φύση της κατάστασης και να συμβάλλει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στη διασφάλιση ότι όλοι όσοι εμπλέκονται στην κρίση της Λιβύης θα ενεργούν από κοινού, θα κάθονται σε ένα τραπέζι. Αυτό περιλαμβάνει και την Αφρικανική Ένωση, η οποία έχει παραμεριστεί αδικαιολόγητα σε ό, τι αφορά τις εξελίξεις στη Λιβύη”.

Ένα ελληνικό ρεπορτάζ του Θεόδωρου Καρυώτη αυτό το μήνα δημοσίευσε μια σειρά τουρκικών χαρτών, ξεκινώντας από τη δεκαετία του 1970 και απεικονίζοντας τη σταδιακή επέκταση των τουρκικών διεκδικήσεων σε μια αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) δυτικά και νότια στα χωρικά ύδατα των ελληνικών νησιών του Αιγαίου και της Μεσογείου.

Erdogan publicised this map of Mavi Vatan (“Blue Homeland”) during a speech at the National Defence University in Istanbul:  For more details, read this.

Οι ισχυρισμοί της Τουρκίας είναι “κωμικοί”, έγραψε ο Καρυώτης, “καθώς σύμφωνα με τη θέση της ότι τα νησιά δεν έχουν ΑΟΖ/ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα, οι Τούρκοι θα πρέπει να ενημερώσουν τον πρόεδρο Τραμπ ότι η Τουρκία δεν αναγνωρίζει την ΑΟΖ της Χαβάης, την ΑΟΖ των Αμερικανικών νησιών στην Αλάσκα που συνορεύουν με την Ρωσία, και των ΗΠΑ με την Κούβα και τις Μπαχάμες. Τέλος, ας μην ξεχνάμε ότι, για τον Ταγίπ Ερντογάν, νησιά όπως η Ιρλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Σικελία, η Γροιλανδία, η Αυστραλία κ.ο.κ., δεν έχουν ΑΟΖ!”

Όχι τόσο κωμικά, σύμφωνα με μια δήλωση που εξέδωσε χθες ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Antonio Guterres. Μέσω εκπροσώπου, διακήρυξε στάση ουδετερότητας προς την Άγκυρα: “Η γραμματεία [του ΟΗΕ] δεν θα λάβει θέση ούτε θα σχολιάσει θέματα που αφορούν την κυριαρχία, τα κυριαρχικά δικαιώματα ή τη δικαιοδοσία των κρατών μελών για τους θαλάσσιους χώρους τους”.

Έκθεση στα ελληνικά του Μάριου Ευριβιάδη, πρώην Κύπριου διπλωμάτη, προεδρικού σύμβουλου και πλέον πανεπιστημιακού καθηγητή, επικρίνει την παθητικότητα αυτή εν όψει της “χαρτογραφικής προπαγάνδας” της Τουρκίας, όπως την αποκαλεί. Η Τουρκία έχει σχετικά μικρή ακτογραμμή, επισημαίνει ο Ευριβιάδης, κατατάσσοντας 20η στο διεθνές τραπέζι. Έτσι, η Τουρκία έχει σχετικά μικρότερη απαίτηση για αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) — σημαντικά λιγότερο από την Ελλάδα, η ακτογραμμή της οποίας είναι η μεγαλύτερη ακτογραμμή της Μεσογείου, σχεδόν διπλάσια από την Τουρκία. 13.726 χιλιόμετρα σε σύγκριση με 7.200.

Source:  https://www.worldatlas.com/

Αλλά αυτό είναι στα χαρτιά, όχι στη πράξη , τονίζει ο Ευριβιάδης. Επικρίνει δριμύτατα την αποτυχία μιας διαδοχής ελληνικών κυβερνήσεων, στο να αμφισβητήσουν τους τουρκικούς ισχυρισμούς. “Με μισή αλήθεια, οι Τούρκοι εποφθαλμιούν τη μισή Ελλάδα – τα ελληνικά νησιά. Και οι μισές αλήθειες είναι πολύ χειρότερες από τα ψέματα. Είναι ο βασικός και κρίσιμος παράγοντας της προπαγάνδας… Οι Τούρκοι δεν αναφέρονται ποτέ στην “ακτογραμμή” τους στη Μεσόγειο. Λένε πάντα ότι έχουν τη μεγαλύτερη “ηπειρωτική ακτογραμμή” της Μεσογείου, δηλώνοντας, κατά συνέπεια, ότι “δικαιούνται” το “μερίδιο του λέοντος” της ΑΟΖ της Μεσογείου, προς ζημία της γειτονικής Ελλάδας και της Κύπρου. Με αυτό το ανατολίτικο “αστείο” οι Τούρκοι προσπαθούν να ακυρώσουν τη μισή Ελλάδα… Η ελληνική εδαφική κυριαρχία στα ελληνικά νησιά, αναφέρουν οι Τούρκοι, δεν υπάρχει… Δεν έχουν υφαλοκρηπίδα. Δεν έχουν ΑΟΖ. Δεν έχουν τίποτα. Η Ρόδος, η Κάρπαθος, η Κάσος, το Καστελόριζο κ.ο.κ. Και τώρα [μετά τον χάρτη Τουρκίας-Λιβύης], μαθαίνουμε, ούτε καν η Κρήτη. Για τους Τούρκους, τα ελληνικά νησιά δεν υπάρχουν”.

Ο Ευριβιάδης είναι επικριτικός για την αποτυχία της Ελλάδος να αποκρούσει τους ισχυρισμούς της Τουρκίας στα χαρτιά όσο και στρατιωτικά “Ειδικά για το ζήτημα των θαλάσσιων συνόρων και της ΑΟΖ, η Αθήνα κυνηγά την ουρά της εδώ και δεκαετίες με την πεποίθηση ότι η τουρκική επιθετικότητα θα εξατμιστεί ως δια μαγείας”. Για το ότι δεν συμβαίνει αυτό, κατηγορεί τις ΗΠΑ, την κυβέρνηση Ομπάμα, καθώς και την Κυβέρνηση Τραμπ, για την υποστήριξη των Τούρκων και για τη στρατηγική των ΗΠΑ εν γένει έναντι της Ρωσίας.

Ο Ευριβιάδης δημοσιεύει πρόσφατο χάρτη του Γραφείου Ενεργειακών Πόρων του υπουργείου Εξωτερικών, με τίτλο “Επιλεγμένη Ενεργειακή Υποδομή στην Ανατολική Μεσόγειο”. Αυτός έχει αποχαρακτηριστεί κατόπιν αιτήματος της αμερικανικής εφημερίδας Freedom of Information.

Text source:  https://amp.mcclatchydc.com/ Source of map: https://assets.documentcloud.org/

Σύμφωνα με την αξιολόγηση του Ευριβιάδη, “όλοι οι αγωγοί ενέργειας οδηγούν στην Τουρκία. Καθώς υπάρχει ο χάρτης της ΑΟΖ της Κύπρου, αυτή εμφανίζεται μεν στον αμερικανικό χάρτη, αλλά τα γραφικά του φιλοτουρκικού χάρτη την επικαλύπτουν λόγω των τουρκικών αξιώσεων. Επίσης, επειδή δεν υπάρχει χάρτης με τις ελληνικές αξιώσεις, ολόκληρη η περιοχή παρουσιάζεται ως τουρκική. Σήμερα, οι Αμερικανοί έχουν αποδεχθεί προς το σκοπό αυτό τους τουρκικούς ισχυρισμούς… Στη Λιβύη, ο επόμενος επίσημος αμερικανικός χάρτης θα περιλαμβάνει και τιςς τουρκικές αξιώσεις”.

Αξιωματούχοι των ΗΠΑ κάνουν σαφές ότι αυτός ο χάρτης έχει συνταχθεί για να καταδείξει τη στρατηγική τους απέναντι στις ενεργειακές εξαγωγές της Ρωσίας. “Η αντιμετώπιση της υφέρπουσας επιρροής της Ρωσίας στους ενεργειακούς πόρους στην περιοχή, αναφέρουν οι αξιωματούχοι, “θα μπορούσε σίγουρα να έχει ως συνέπεια”, με την ενθάρρυνση των ΗΠΑ, την επίλυση των διαφωνιών σχετικά με τη θαλάσσια οριοθέτηση υπέρ των παραδοσιακών συμμάχων των ΗΠΑ, των Ισραηλινών και των Τούρκων. “Ο χάρτης σκιαγραφεί τα πετρελαϊκά πεδία και φυσικού αερίου Κύπρου, Αιγύπτου, Ισραήλ και Λιβάνου κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, και χαράσσει μεταξύ τους πιθανές οδούς για εξαγωγή, οι οποίες θα μπορούσαν τελικά να διευκολύνουν την πώληση περιφερειακού αερίου στην ΕΕ. “Είναι μια κατάφωρα προφανής επιλογή πολιτικής που υποστηρίζει τα συμφέροντα των ΗΠΑ και των περιφερειών. Δεν υπάρχουν πολλά μειονεκτήματα. Αλλά απαιτεί προσοχή στη λεπτομέρεια, και για πάνω από δύο χρόνια έγινε μια προσπάθεια επανεφεύρεσης του τροχού που έχει σπαταλήσει χρόνο”, ανέφερε σε εφημερίδα ο Amos Hochstein, συντονιστής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για διεθνείς ενεργειακές υποθέσεις στην κυβέρνηση Ομπάμα.

Αυτή η στρατηγική είναι ευσεβείς πόθοι, σύμφωνα με τον Simon Henderson (δεξιά), πρώην δημοσιογράφο των Financial Times και τώρα μέλος ενός ισραηλινού θινκ τανκ στην Ουάσιγκτον. “Η ιδέα ότι η ενέργεια της Ανατολικής Μεσογείου θα μπορούσε να έχει αντίκτυπο στην ευρωπαϊκή ενεργειακή ισορροπία με τέτοιο τρόπο ώστε να μειωθεί το μερίδιο της ρωσικής αγοράς είναι φαντασίωση – η δίψα της Ευρώπης για φυσικό αέριο είναι τόσο τεράστια, και η ικανότητα της Ρωσίας να παρέχει το φυσικό αέριο είναι τόσο μεγάλη, που είναι ένα άγριο όνειρο να την επιτύχουμε ακόμη και δεδομένων των περιορισμένων αποθεμάτων που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι στιγμής. Το να ελπίζεις ότι μπορείς να βρεις αέριο δεν είναι το ίδιο με το να βρίσκεις αέριο”.

Φαντασίωση ή όχι, η ρωσική δημόσια τάξη διατηρεί ίσες αποστάσεις απ όλες τις λιβυκές φατρίες, εκτός από τους ισλαμιστές. Ο Σαράιτζ του GNA, για παράδειγμα, συμμετείχε επίσημα στις συναντήσεις Ρωσίας-Αφρικής στο Σότσι τον Οκτώβριο. Ο Πούτιν είπε στον Sarraj κατά τη συνάντησή τους: “Σας ευχόμαστε”, του είπε ο Πούτιν, “ταχεία αποκατάσταση της ειρήνης, του νόμου και της τάξης, είμαι βέβαιος ότι η επιθυμία για συμφωνία μεταξύ όλων των αντιμαχόμενων μερών θα πρέπει να οδηγήσει στην αποκατάσταση της λιβυκής κρατικής υπόστασης. Θα συμβάλουμε όλοι σε μια τέτοια διαδικασία”.

Left: Sarraj with Putin in Sochi, October 24.   Right: Sarraj with Erdogan in Istanbul, December 13.

Ταυτόχρονα, πολύ μεγαλύτερο από το ρωσικό ενδιαφέρον για την Λιβύη, είναι το ρωσικό συμφέρον για άμυνα εναντίον των αμερικανικών σχεδίων στην ανατολική Μεσόγειο. Ο Ερντογάν εξυπηρετεί αυτό το σκοπό.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Καμπανάκι για Ελλάδα! Γαλλία και Τουρκία μπαίνουν σε νέα αμυντική εποχή

Ο Οδικός Χάρτης Άγκυρας–Παρισιού ανοίγει δρόμο για στενότερη στρατιωτική συνεργασία – SAMP/T και Meteor αλλάζουν τα δεδομένα και δημιουργούν ερωτήματα για τη στρατηγική σχέση Ελλάδας–Γαλλίας

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Η υπογραφή Οδικού Χάρτη Αμυντικής Συνεργασίας ανάμεσα στην Τουρκία και τη Γαλλία δεν είναι μία τυπική διπλωματική κίνηση και ασφαλώς δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη από την Αθήνα.

Άγκυρα και Παρίσι συμφώνησαν να εμβαθύνουν τον στρατηγικό τους διάλογο, να αυξήσουν τις στρατιωτικές επαφές και να εξετάσουν νέα πεδία συνεργασίας. Η τουρκική πλευρά μιλά ήδη για μετάβαση από τα «θετικά μηνύματα» σε συγκεκριμένη αμυντική συνεργασία.

Για την Ελλάδα, όμως, το ζήτημα δεν είναι απλώς ότι η Γαλλία συνομιλεί με την Τουρκία. Το κρίσιμο είναι τι ακριβώς είναι διατεθειμένη να δώσει στο τουρκικό οπλοστάσιο και κατά πόσο αυτό μπορεί να επηρεάσει την ισορροπία δυνάμεων στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Από τον στρατηγικό εταίρο της Ελλάδας στον εξοπλιστικό διάλογο με την Άγκυρα

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερο βάρος επειδή η Γαλλία δεν είναι για την Ελλάδα ένας απλός σύμμαχος στο ΝΑΤΟ.

Αθήνα και Παρίσι έχουν υπογράψει από το 2021 Στρατηγική Εταιρική Σχέση για την Άμυνα και την Ασφάλεια, η οποία περιλαμβάνει ρήτρα αμοιβαίας στρατιωτικής συνδρομής σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης κατά της επικράτειας της μίας πλευράς. Η συμφωνία ανανεώθηκε τον Απρίλιο του 2026 για ακόμη πέντε χρόνια.

Πάνω σε αυτή τη σχέση οικοδομήθηκε ένα μεγάλο μέρος της ελληνικής αμυντικής στρατηγικής των τελευταίων ετών: Rafale, φρεγάτες FDI, κοινές ασκήσεις και στενός στρατηγικός διάλογος.

Τώρα, όμως, το Παρίσι ανοίγει ταυτόχρονα έναν θεσμοθετημένο δρόμο αμυντικής συνεργασίας και με την Άγκυρα.

Αυτό δεν ακυρώνει την ελληνογαλλική συμφωνία. Δημιουργεί, όμως, μια προφανή αντίφαση συμφερόντων, ιδίως εάν η νέα συνεργασία οδηγήσει στην ενίσχυση κρίσιμων τουρκικών στρατιωτικών δυνατοτήτων.

Το πρώτο καμπανάκι: SAMP/T

Το πιο σοβαρό ζήτημα αφορά το SAMP/T.

Η Τουρκία επιδιώκει εδώ και χρόνια την απόκτηση του γαλλοϊταλικού συστήματος αεράμυνας μεγάλου βεληνεκούς και, σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, η γαλλική αντίσταση σε μία τέτοια συμφωνία έχει υποχωρήσει σημαντικά. Οι συζητήσεις συνδέονται και με τον σχεδιαζόμενο τουρκικό ολοκληρωμένο θόλο αεράμυνας «Steel Dome».

Για την Ελλάδα, μία πιθανή τουρκική απόκτηση SAMP/T δεν είναι αδιάφορη.

Θα ενίσχυε σημαντικά την τουρκική αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα και θα δυσκόλευε τον επιχειρησιακό σχεδιασμό της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας σε περίπτωση κρίσης.

Ακόμη σημαντικότερο θα ήταν ένα ενδεχόμενο πλαίσιο συμπαραγωγής ή μεταφοράς τεχνολογίας, καθώς η Άγκυρα επιδιώκει σταθερά όχι μόνο την αγορά συστημάτων αλλά και την ενσωμάτωση ξένης τεχνογνωσίας στη δική της αμυντική βιομηχανία.

Σε αυτή την περίπτωση, το Παρίσι δεν θα πουλούσε απλώς ένα όπλο στην Τουρκία. Θα βοηθούσε στην ενίσχυση της μακροπρόθεσμης τουρκικής αμυντικής αυτονομίας.

Το δεύτερο καμπανάκι: Meteor

Ακόμη πιο άμεσα αφορά την Ελλάδα η πιθανότητα πρόσβασης της Τουρκίας στον πύραυλο Meteor.

Ο Meteor αποτελεί βασικό όπλο των ελληνικών Rafale και ένα από τα σημαντικότερα ποιοτικά πλεονεκτήματα της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας στον αέρα.

Εάν η Τουρκία αποκτήσει το ίδιο βλήμα και καταφέρει να το ενσωματώσει σε νέα μαχητικά αεροσκάφη, ένα μέρος αυτού του ελληνικού πλεονεκτήματος περιορίζεται.

Δεν σημαίνει ότι εξισώνονται αυτομάτως οι δυνατότητες των δύο αεροποριών. Σημαίνει όμως ότι η Άγκυρα αποκτά πρόσβαση σε όπλο της ίδιας τεχνολογικής κατηγορίας, με μεγάλη ακτίνα εμπλοκής και ισχυρή δυνατότητα μάχης πέραν οπτικής επαφής.

Αυτό είναι στοιχείο που η Αθήνα δεν μπορεί να αντιμετωπίζει ως μια ακόμη εμπορική απόφαση της γαλλικής αμυντικής βιομηχανίας.

Η Γαλλία παίζει σε δύο ταμπλό

Η εικόνα είναι πλέον σαφής.

Η Γαλλία διατηρεί στρατηγική αμυντική σχέση με την Ελλάδα, αλλά ταυτόχρονα επιδιώκει να αποκαταστήσει και να διευρύνει τη σχέση της με την Τουρκία.

Από τη γαλλική σκοπιά αυτό μπορεί να είναι απολύτως συμβατό: το Παρίσι επιδιώκει γεωπολιτική επιρροή, αμυντικές εξαγωγές και ισχυρή παρουσία στην ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας.

Για την Αθήνα όμως υπάρχει ένα πολύ απλό ερώτημα:

Μπορεί μία χώρα να αποτελεί στρατηγικό αμυντικό εταίρο της Ελλάδας και ταυτόχρονα να εξοπλίζει την Τουρκία με συστήματα που μεταβάλλουν την ισορροπία δυνάμεων στο Αιγαίο;

Η απάντηση δεν είναι νομική. Είναι στρατηγική.

Η ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής παραμένει – αλλά δεν αρκεί από μόνη της

Η ελληνογαλλική συμφωνία είναι σαφής: σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης κατά της επικράτειας μίας από τις δύο χώρες προβλέπεται αμοιβαία βοήθεια και συνδρομή, ακόμη και με χρήση ένοπλης ισχύος.

Αυτό αποτελεί σημαντική στρατηγική δέσμευση.

Όμως η Ελλάδα δεν μπορεί να βασίζει ολόκληρη την αποτρεπτική της στρατηγική στην υπόθεση ότι ένας σύμμαχος θα παρέμβει σε μία μελλοντική κρίση.

Το ουσιαστικότερο είναι να μην επιτρέπεται στο μεταξύ η σταδιακή συρρίκνωση του ελληνικού ποιοτικού πλεονεκτήματος.

Και αυτό ακριβώς είναι το σημείο στο οποίο πρέπει να εξεταστεί η γαλλοτουρκική συνεργασία.

Η Άγκυρα προσπαθεί να σπάσει την απομόνωση από τη Δύση

Η συμφωνία με το Παρίσι εντάσσεται και σε μια ευρύτερη τουρκική στρατηγική.

Η Τουρκία επιδιώκει να επανενταχθεί βαθύτερα στα δυτικά αμυντικά δίκτυα, χωρίς να εγκαταλείψει την αυτόνομη στρατηγική της.

Συνομιλεί με τις ΗΠΑ για F-35 και κυρώσεις CAATSA, με την Ευρώπη για Eurofighter, SAMP/T και Meteor και ταυτόχρονα αναπτύσσει τα δικά της drones, πυραύλους και συστήματα αεράμυνας.

Ο στόχος είναι προφανής: να αποκτήσει πρόσβαση στη δυτική τεχνολογία χωρίς να χάσει τη δυνατότητα να ασκεί ανεξάρτητη περιφερειακή πολιτική.

Η προσέγγιση με τη Γαλλία εντάσσεται ακριβώς σε αυτή τη στρατηγική.

Τι πρέπει να κρατήσει η Αθήνα

Η Ελλάδα δεν έχει λόγο να δραματοποιήσει μία συμφωνία της οποίας το ακριβές εξοπλιστικό περιεχόμενο δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί.

Έχει όμως κάθε λόγο να ζητήσει καθαρές απαντήσεις.

Άλλο πράγμα ο στρατηγικός διάλογος Γαλλίας–Τουρκίας και άλλο η μεταφορά στην Άγκυρα συστημάτων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν απέναντι στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις.

Το όριο βρίσκεται εκεί.

Για την Αθήνα το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι αν η Γαλλία θέλει καλές σχέσεις με την Τουρκία.

Είναι εάν αυτές οι σχέσεις θα χρηματοδοτηθούν και θα οικοδομηθούν πάνω στην ενίσχυση του τουρκικού στρατιωτικού πλεονεκτήματος απέναντι στην Ελλάδα.

Και ειδικά σε SAMP/T, Meteor και μεταφορά τεχνολογίας, η ελληνική κυβέρνηση έχει κάθε λόγο να ζητήσει σαφείς εξηγήσεις από έναν εταίρο με τον οποίο έχει υπογράψει όχι μια απλή εμπορική συμφωνία, αλλά μια στρατηγική αμυντική εταιρική σχέση.

Γιατί οι στρατηγικές συμμαχίες δεν κρίνονται μόνο από τις υπογραφές.

Κρίνονται και από το ποιον εξοπλίζεις όταν τα συμφέροντα των συμμάχων σου συγκρούονται.

Καμπουρίδης: “Συμφωνία ενίσχυσης διαλόγου και προπαγάνδα”

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Τουρκικού Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, στις 03 Οκτωβρίου υπεγράφη ο “Οδικός Χάρτης Αμυντικής Συνεργασίας” μεταξύ της Τουρκίας και της Γαλλίας….

Πρόκειται για μια Συμφωνία “ενίσχυσης του στρατιωτικού διαλόγου με απώτερο σκοπό το αμοιβαίο όφελος”…

Πρόκειται για μια Συμφωνία η οποία προήλθε μετά από την επίσκεψη μελών του Γαλλικού Κοινοβουλίου στην Τουρκία το 2025 για αναζήτηση κοινών τόπων συνεργασίας.

Τουρκικά ΜΜΕ σχολίασαν το θέμα με συγκρατημένη αισιοδοξία τονίζοντας ότι η Συμφωνία αυτή δεν αναφέρει πουθενά θέματα προμήθειας των πυραύλων meteor για τα τουρκικά Eurofighter, του Γαλλοιταλικου Αντιαεροπορικου – Αντιβαλλιστικου Συστήματος SAMP/T κλπ.

Αντιθέτως ελληνικοί κύκλοι υπερθεματισαν, υπερτονίζοντας τη σημασία αυτής της Συμφωνίας αναφέροντας ότι αυτή διεμβολιζει την Αμυντική Συμφωνία Ελλάδας – Γαλλίας και επιπλέον εμφανίζοντας τη γαλλική πλευρά να δίνει το πράσινο φως για τους πυραύλους meteor!!!!

Το αβάσιμο αυτού του ισχυρισμού φαίνεται και από το γεγονός ότι στις επιτροπές Τουρκίας και Γαλλίας οι οποίες υπέγραψαν τη Συμφωνία αυτή, δεν υπήρχαν αξιωματούχοι του τομέα Αμυντικής Βιομηχανίας των δύο χωρών!!!

Δεν υφίσταται τέτοιο θέμα και επιπλέον δεν υφίσταται και καμία πρόοδος στο θέμα της προμήθειας του Αντιβαλλιστικου – Αντιαεροπορικου Συστήματος SAMP-T στην Τουρκία αφού η Άγκυρα επιδιώκει απόκτηση τεχνολογίας και συμπαραγωγή, κάτι το οποίο δεν το συζητά η Γαλλοιταλικη πλευρά!!!

Σίγουρα μια τέτοια Συμφωνία Τουρκίας – Γαλλίας δεν είναι καλή εξέλιξη για τον Ελληνισμό όμως πρόκειται για ένα πλαίσιο έναρξης διαλόγου και τίποτα περισσότερο…

Η Τουρκία έχει πολλά ανοιχτά θέματα με τη Γαλλία και σύγκρουση συμφερόντων στο γεωπολιτικό πεδίο και ο διάλογος αυτός είναι καταδικασμένος να αποτύχει.!!!

Καλό είναι εμείς οι ίδιοι να μην “ρίχνουμε νερό στον μύλο” της τουρκικής προπαγάνδας!!!

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Πώς η Τουρκία επιχειρεί να επιβάλει έλεγχο στο Αιγαίο – Οι προτάσεις για την προστασία των ακριτικών νησιών

Η σταδιακή διεύρυνση των τουρκικών διεκδικήσεων, η ενίσχυση του Λιμενικού και η οικονομική και δημογραφική αντοχή των νησιών κυριάρχησαν στις εισηγήσεις του Στέλιου Φενέκου και της Ντόρας Βακιρτζή. Παρεμβάσεις για την ΑΟΖ Ελλάδας–Κύπρου, τις γραμμές βάσης και την άμυνα του Αιγαίου.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Η Τουρκία επιχειρεί να μεταφέρει τις διεκδικήσεις της από τους χάρτες στην καθημερινή λειτουργία του Αιγαίου, ενώ τα ακριτικά νησιά αντιμετωπίζουν πιέσεις που αγγίζουν τη δυνατότητά τους να διατηρούν πληθυσμό, παραγωγή και κοινωνική συνοχή. Αυτές οι δύο όψεις της εθνικής ασφάλειας βρέθηκαν στο επίκεντρο της εσπερίδας του Ελληνικού Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών, με θέμα «Πρακτικές προσεγγίσεις για τις θαλάσσιες ζώνες, τη νησιωτική πολιτική και τα στενά διεθνούς ναυσιπλοΐας».

Βασικοί εισηγητές ήταν ο υποναύαρχος ε.α. Στέλιος Φενέκος και η Ντόρα Βακιρτζή. Την εκδήλωση προλόγισε ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ, αντιστράτηγος ε.α. Ιωάννης Μπαλτζώης, ενώ τη συζήτηση συντόνισε ο Λεόντιος Πορτοκαλάκης. Οι εισηγήσεις και οι παρεμβάσεις ανέδειξαν συγκεκριμένες προτάσεις, αλλά και διαφορετικές προσεγγίσεις για την κατοχύρωση των ελληνικών δικαιωμάτων.

Φενέκος: Η διεκδίκηση γίνεται καθημερινή πίεση

Ο Στέλιος Φενέκος εστίασε στην προσπάθεια της Άγκυρας να εμφανίζεται ως αρχή ελέγχου σε περιοχές όπου προβάλλει μονομερείς διεκδικήσεις. Χρησιμοποίησε τον όρο «creeping jurisdiction», περιγράφοντας μια σταδιακά διευρυνόμενη δικαιοδοσία που επιχειρείται να επιβληθεί στην πράξη.

Συνέδεσε τα τουρκικά θαλάσσια πάρκα, τη «Γαλάζια Πατρίδα», τις ανταγωνιστικές NAVTEX και την παρουσία μέσων επιτήρησης με μια ευρύτερη τακτική: τη δημιουργία της εντύπωσης ότι για δραστηριότητες στο Αιγαίο απαιτείται τουρκική έγκριση ή συνεννόηση.

Διευκρίνισε ότι οι μονομερείς αυτές πράξεις δεν δημιουργούν από μόνες τους διεθνές δίκαιο. Μπορούν, όμως, κατά την εκτίμησή του, να αποθαρρύνουν αλιείς, εταιρείες και τρίτες χώρες από τη δραστηριοποίηση σε συγκεκριμένες περιοχές.

Έθεσε ως υποθετικό παράδειγμα τη σύλληψη αλιέων από τουρκικό σκάφος και τη μεταφορά τους σε τουρκικό δικαστήριο. Το ζητούμενο για την Ελλάδα, υποστήριξε, είναι η έγκαιρη αποτροπή μιας τέτοιας ενέργειας, καθώς η διαχείρισή της γίνεται δυσκολότερη αφού συντελεστεί.

«Η στρατηγική της καθημερινότητος απαιτεί συνεχή παρουσία στο Αιγαίο»

Η απάντηση που πρότεινε περιλαμβάνει ενίσχυση του Λιμενικού με προσωπικό, ισχυρά σκάφη και εκπαίδευση, καθώς και στενότερη συνεργασία και συνεκπαίδευση με το Πολεμικό Ναυτικό.

Κατά τον ίδιο, η πολιτική ηγεσία χρειάζεται περισσότερα εργαλεία χειρισμού κρίσεων, ώστε να αντιμετωπίζει ενέργειες αστυνομικού χαρακτήρα στο αντίστοιχο επίπεδο, διατηρώντας τη δυνατότητα στρατιωτικής αντίδρασης εφόσον απαιτηθεί.

Πρότεινε επίσης να εξεταστεί η αξιοποίηση στο Λιμενικό περιπολικών που έχουν παραληφθεί από τις ΗΠΑ, καθώς και η μεταφορά εμπειρίας από στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού.

«Η στρατηγική της καθημερινότητος απαιτεί συνεχή παρουσία στο Αιγαίο», τόνισε, συνδέοντας την παρουσία αυτή με την προστασία των ψαράδων και την ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας των νησιωτών.

Η αποτροπή, στην προσέγγισή του, απαιτεί έναν κρατικό μηχανισμό που λειτουργεί καθημερινά. Όπως υπογράμμισε, «η ισχύς της χώρας δεν είναι μόνο τα όπλα της»: περιλαμβάνει την πολιτική απόφαση, τους διοικητικούς μηχανισμούς και τα μέτρα αστυνόμευσης.

Γραμμές βάσης και 12 μίλια: Η προετοιμασία πίσω από τις αποφάσεις

Ο υποναύαρχος αναφέρθηκε στην αξιοποίηση των γραμμών βάσης και στο κλείσιμο κόλπων, υποστηρίζοντας ότι μπορούν να διευρύνουν τον θαλάσσιο χώρο ελληνικής κυριαρχίας. Επέμεινε ότι η εφαρμογή τους προϋποθέτει πολιτική απόφαση και προετοιμασία.

Για την επέκταση της χωρικής θάλασσας στα 12 ναυτικά μίλια, έδωσε έμφαση στον σχεδιασμό για τις προσβάσεις στο Αιγαίο και στη διαχείριση της διεθνούς ναυσιπλοΐας.

Στη συζήτηση διευκρινίστηκε ότι δεν κλείνουν όλες οι νότιες προσβάσεις με μια τέτοια επέκταση, καθώς σε ορισμένα περάσματα οι αποστάσεις επιτρέπουν τη διατήρηση διαδρόμων πέρα από τη χωρική θάλασσα.

Έγιναν επίσης παρεμβάσεις για τη διάκριση ανάμεσα στην αβλαβή διέλευση και τη διέλευση τράνζιτ. Η συζήτηση ανέδειξε τη σημασία της ακριβούς εξέτασης κάθε στενού, με διαφορετικές τοποθετήσεις σε επιμέρους νομικά ζητήματα.

Ο Ηρακλής Καλογεράκης επισήμανε τη διάκριση μεταξύ αρχιπελάγους και αρχιπελαγικού κράτους: ο γεωγραφικός χαρακτηρισμός του Αιγαίου ως αρχιπελάγους δεν συνεπάγεται ότι η Ελλάδα υπάγεται στο ειδικό καθεστώς των αρχιπελαγικών κρατών.

Το καλώδιο προς την Κύπρο και η παγίδα του «συντονισμού»

Ιδιαίτερο βάρος έδωσε ο Φενέκος στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου και στις τουρκικές απαιτήσεις για την πόντιση καλωδίων.

Στη δική του προσέγγιση, η διάκριση μεταξύ καλωδίων και αγωγών έχει κρίσιμη σημασία. Υποστήριξε ότι η Άγκυρα μετακινεί τη διατύπωσή της από την απαίτηση «άδειας» στην απαίτηση «συντονισμού», επιδιώκοντας να διατηρήσει ρόλο στη διαδικασία.

Αξιολόγησε θετικά την ανάδειξη του έργου ως ευρωπαϊκού ζητήματος, επειδή διευρύνει τα διαθέσιμα διπλωματικά εργαλεία. Παρουσίασε ως ενδεχόμενες επιλογές μια διαφορετική όδευση σε σχέση με την οριοθετημένη περιοχή Ελλάδας–Αιγύπτου και έναν χειρισμό μέσω NAVTEX, τον οποίο χαρακτήρισε επισφαλή ως προς τον τρόπο εφαρμογής του.

Οι επιλογές αυτές παρουσιάστηκαν ως σενάρια χειρισμού και όχι ως ανακοινωμένες αποφάσεις αλλαγής του έργου.

Ο ίδιος ζήτησε συστηματική προετοιμασία των ελληνικών νομικών επιχειρημάτων και ενεργή παρουσία στους διεθνείς οργανισμούς, ώστε καμία τουρκική διεκδίκηση να μη μένει αναπάντητη.

Βακιρτζή: Η ασφάλεια των νησιών περνά από την αντοχή των κοινωνιών τους

Η Ντόρα Βακιρτζή εξέτασε τη νησιωτική πολιτική μέσα από τις κρίσεις και την ανθεκτικότητα. Έθεσε το ερώτημα κατά πόσο οι ευρωπαϊκές πολιτικές για τις ανατολικές παραμεθόριες περιοχές ανταποκρίνονται στις ανάγκες του Ανατολικού Αιγαίου και της Κύπρου.

Επισήμανε ότι χαρακτηριστικά απειλής που αναγνωρίζονται σε άλλα ευρωπαϊκά σύνορα —η εργαλειοποίηση της μετανάστευσης, οι παραβιάσεις του εναέριου χώρου και η εχθρική ρητορική— αφορούν και τον ελληνικό και κυπριακό χώρο.

Επικαλούμενη στοιχεία στην παρουσίασή της, ανέφερε δημογραφική συρρίκνωση περίπου 12% στο Βόρειο Αιγαίο μεταξύ 2019 και 2023 και κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε ισοτιμία αγοραστικής δύναμης στο 41,2% του ευρωπαϊκού μέσου όρου για το 2024.

Συνέδεσε αυτές τις πιέσεις με την ανάγκη ενίσχυσης της τοπικής παραγωγής, των υπηρεσιών και των υποδομών που επιτρέπουν στους κατοίκους να παραμένουν στον τόπο τους.

Η παραγωγή των νησιών και η κτηνοτροφική κρίση

Η εισηγήτρια ανέδειξε τα ιδιαίτερα προϊόντα των νησιών, όπως η μαστίχα της Χίου και το ελαιόλαδο της Λέσβου, ως βάση μιας οικονομίας με περισσότερα στηρίγματα.

Άσκησε έντονη κριτική στη διαχείριση της κτηνοτροφικής κρίσης στη Λέσβο, υποστηρίζοντας ότι οι εκτεταμένες θανατώσεις ζώων απειλούν την τοπική παραγωγή και έναν σημαντικό γενετικό πόρο. Διατύπωσε επίσης καταγγελίες για τον τρόπο ταφής των ζώων και τους κινδύνους που, κατά την ίδια, δημιουργούνται για το έδαφος και τον υδροφόρο ορίζοντα.

Η τοποθέτησή της συνέδεσε την προστασία της παραγωγής με την παραμονή των κατοίκων: η απώλεια ενός παραγωγικού κλάδου σε μια ακριτική περιοχή επηρεάζει την απασχόληση, τις οικογένειες και τη συνοχή της τοπικής κοινωνίας.

Τουρισμός και επενδύσεις με κριτήριο την ασφάλεια

Στο πεδίο του τουρισμού, η Βακιρτζή αναγνώρισε τα έσοδα από τους Τούρκους επισκέπτες και τη θετική σημασία των σχέσεων μεταξύ των πληθυσμών. Προειδοποίησε, ωστόσο, για τις επιπτώσεις της υπερβολικής εξάρτησης της τοπικής οικονομίας από τη ζήτηση της γειτονικής χώρας.

Έθεσε παράλληλα ζητήματα ελέγχου επενδύσεων και αγορών ακινήτων σε ευαίσθητες περιοχές. Στη συζήτηση που ακολούθησε, επισημάνθηκε από παρεμβαίνοντες ότι υπάρχουν διαδικασίες ελέγχου στις παραμεθόριες περιοχές και δυνατότητα παρέμβασης των αρμόδιων αρχών άμυνας.

Η εισήγησή της έδωσε προτεραιότητα στην οικονομική ανθεκτικότητα με γνώμονα την ασφάλεια: παραγωγή με περισσότερες πηγές εισοδήματος, σύνδεση με την ελληνική ενδοχώρα και φίλιες αγορές, καθώς και υποδομές που μπορούν να λειτουργούν σε περίοδο κρίσης.

Υποδομές, ιστορική μνήμη και εμπιστοσύνη στους ακρίτες

Οι προτάσεις της περιλάμβαναν υποδομές διπλής χρήσης για την ανάπτυξη και την άμυνα, μεγαλύτερη ενεργειακή και υδατική αυτονομία, ενίσχυση κοινωνικών υπηρεσιών και υποστήριξη της αποκεντρωμένης παραγωγής.

Στάθηκε επίσης στην ιστορική μνήμη και την πολιτισμική ταυτότητα. Πρότεινε στενότερη σύνδεση της στρατιωτικής θητείας με τη γνωριμία των στρατευμένων με τις ακριτικές κοινωνίες, δικτύωση σχολείων και προσανατολισμό των μαθητικών επισκέψεων προς τις παραμεθόριες περιοχές.

Κλείνοντας, επέκρινε τη στάση της πολιτείας απέναντι στις αντιδράσεις των νησιωτών για τη διαχείριση του μεταναστευτικού, αναφερόμενη στα γεγονότα του 2020.

«Δεν νομίζω ότι με αυτό τον τρόπο χτίζεις συνοχή», ανέφερε. «Δεν νομίζω ότι με αυτό τον τρόπο δημιουργείς αίσθημα ασφάλειας και εμπιστοσύνης στους ακρίτες».

Μαρτζούκος: Το πρόβλημα είναι πολιτικό και επεκτατικό

Ο αντιναύαρχος ε.α. Βασίλειος Μαρτζούκος υπογράμμισε ότι πίσω από τη νομική συζήτηση βρίσκεται ένα πολιτικό και επεκτατικό ζήτημα.

Προειδοποίησε ότι «κάθε παραχώρηση και συμβιβασμός απομονώνει τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου», ενώ έθεσε ερωτήματα για το δημογραφικό και τις επενδύσεις σε περιοχές στρατηγικού ενδιαφέροντος.

Η παρέμβασή του ανέδειξε την ανάγκη συνολικής αντιμετώπισης των πιέσεων στα νησιά, συνδέοντας τη διπλωματική στάση με την άμυνα και την κοινωνική τους αντοχή.

Κατσούφρος: Η πρόταση για ΑΟΖ Ελλάδας–Κύπρου μέσω του Δικαστηρίου της ΕΕ

Στη διαδικτυακή παρέμβασή του, ο Θεόδωρος Κατσούφρος παρουσίασε την πρόταση προσφυγής Ελλάδας και Κύπρου στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με επίκληση του άρθρου 273 της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ και κοινό συνυποσχετικό, για την οριοθέτηση της μεταξύ τους ΑΟΖ.

Κατά την άποψή του, η διαδρομή αυτή προϋποθέτει πολιτική βούληση και εξέταση των σχετικών προϋποθέσεων, με εφαρμογή του διεθνούς δικαίου.

Ο Φενέκος εξέφρασε επιφυλάξεις για τις επικαλυπτόμενες διεκδικήσεις και το ζήτημα της επήρειας του Καστελλόριζου, τονίζοντας ότι μια τέτοια επιλογή χρειάζεται ισχυρή υποστήριξη.

Η συζήτηση ανέδειξε συγκεκριμένες επιλογές για την ελληνική πολιτική: καθημερινή προστασία στη θάλασσα, διεθνή τεκμηρίωση των ελληνικών θέσεων και παραγωγική, δημογραφική και κοινωνική ενίσχυση των ακριτικών νησιών.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Η Τουρκία δοκιμάζει επιστράτευση στη Φώκαια – Στο επίκεντρο η πολεμική ετοιμότητα των αμφίβιων δυνάμεων

Από τις 21 έως τις 27 Οκτωβρίου η «Yıldırım-2026» – Έφεδροι καλούνται να παρουσιαστούν στην 1η Ταξιαρχία Αμφίβιου Πεζικού, την ώρα που η Άγκυρα εντείνει τις ασκήσεις μεγάλης κλίμακας στη δυτική Τουρκία

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Νέα διάσταση αποκτά η στρατιωτική κινητικότητα της Τουρκίας στα παράλια του Αιγαίου, καθώς η Άγκυρα προχωρά σε άσκηση επιστράτευσης με επίκεντρο μία από τις σημαντικότερες μονάδες αμφίβιων επιχειρήσεων των τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Από τις 21 έως τις 27 Οκτωβρίου 2026 θα πραγματοποιηθεί στη Φώκαια η άσκηση «Yıldırım-2026», με κεντρικό σχηματισμό την 1η Ταξιαρχία Αμφίβιου Πεζικού του τουρκικού Ναυτικού.

Το ιδιαίτερο στοιχείο της άσκησης δεν είναι αυτή τη φορά η παρουσία νέων οπλικών συστημάτων, αλλά ο ίδιος ο μηχανισμός μετάβασης από την ειρηνική στην πολεμική σύνθεση.

Καλούνται έφεδροι με διαταγές πολεμικής τοποθέτησης

Στο πλαίσιο της «Yıldırım-2026» αναμένεται να κληθούν έφεδροι στους οποίους έχει ήδη αποδοθεί το λεγόμενο «sefer görev emri», δηλαδή διαταγή πολεμικής τοποθέτησης.

Οι έφεδροι θα παρουσιαστούν στις μονάδες στις οποίες έχουν κατανεμηθεί και θα εκπαιδευτούν στα καθήκοντα που προβλέπεται να αναλάβουν σε συνθήκες επιστράτευσης.

Παράλληλα θα δοκιμαστούν στην πράξη οι διαδικασίες ειδοποίησης, προσέλευσης και κατάταξης προσωπικού, η συνεργασία μεταξύ στρατιωτικών και πολιτικών αρχών, αλλά και ο συντονισμός των Ενόπλων Δυνάμεων με υπουργεία και άλλες κρατικές υπηρεσίες.

Στην ουσία, η Τουρκία ελέγχει την ικανότητα ενός στρατιωτικού σχηματισμού να περάσει γρήγορα από την καθημερινή του διάταξη στην πλήρη πολεμική επάνδρωση.

Δεν είναι μεμονωμένη άσκηση

Η συγκεκριμένη κινητοποίηση εντάσσεται σε ευρύτερο πρόγραμμα ασκήσεων επιστράτευσης για το 2026.

Συνολικά προβλέπεται η συμμετοχή 7.686 εφέδρων, οι οποίοι είχαν αρχίσει να ενημερώνονται μέσω SMS από τις 15 Μαΐου.

Αντίστοιχη άσκηση έχει ήδη πραγματοποιηθεί στην 1η Τεθωρακισμένη Ταξιαρχία στο Μπαμπάεσκι της Ανατολικής Θράκης, ενώ έχουν προγραμματιστεί και άλλες ασκήσεις «Yıldırım» στην 5η Κύρια Αεροπορική Βάση στη Μερζιφούντα, από τις 3 έως τις 9 Οκτωβρίου, καθώς και στην 70ή Μηχανοκίνητη Ταξιαρχία στο Μαρντίν, από τις 15 έως τις 21 Οκτωβρίου.

Το γεγονός, επομένως, δεν συνιστά από μόνο του έκτακτη κινητοποίηση λόγω Αιγαίου.

Η σημασία του, ωστόσο, αυξάνεται από τη στιγμή που η άσκηση στη Φώκαια αφορά μονάδα αμφίβιων επιχειρήσεων στη δυτική ακτή της Τουρκίας και πραγματοποιείται σε μία περίοδο αυξημένης στρατιωτικής δραστηριότητας.

Μετά τη μεταφορά της 51ης Ταξιαρχίας Καταδρομών στο Σόκε

Η «Yıldırım-2026» έρχεται μετά τη μεταφορά της 51ης Ταξιαρχίας Καταδρομών στο Σόκε, απέναντι από τη Σάμο, εξέλιξη που έχει προκαλέσει αυξημένη προσοχή στην ελληνική πλευρά.

Η 1η Ταξιαρχία Αμφίβιου Πεζικού στη Φώκαια αποτελεί βασικό κρίκο της τουρκικής αμφίβιας ικανότητας στο Αιγαίο και βρίσκεται σε περιοχή με ιδιαίτερη επιχειρησιακή σημασία για τις τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις.

Αυτό που προκύπτει από το σύνολο των κινήσεων είναι ότι η Άγκυρα δεν περιορίζεται στην ανάπτυξη νέων οπλικών συστημάτων, αλλά δίνει ιδιαίτερο βάρος στην εκπαίδευση προσωπικού, στην ταχύτητα κινητοποίησης και στην ικανότητα συντονισμού διαφορετικών κλάδων.

Χρονιά μεγάλης στρατιωτικής δραστηριότητας

Το 2026 έχει ήδη καταγραφεί ως μία ιδιαίτερα δραστήρια χρονιά για τις τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις.

Στη «Mavi Vatan-2026», τον Απρίλιο, συμμετείχαν περίπου 120 πλοία, 50 εναέρια μέσα και 15.000 στελέχη, ενώ από το «TC

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO18 λεπτά πριν

Κίνδυνος και… έγκλημα!

Ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ επικρίνει τους χειρισμούς στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, εκτιμά ότι η επίσκεψη Ρούμπιο θα συνοδευτεί από εξοπλιστικές...

GEOPOLITICO47 λεπτά πριν

Κειμήλια αντί λειψάνων Σαμουήλ: Τα ερωτήματα για τη συμφωνία με τη Βουλγαρία και τη Συνθήκη του Νεϊγύ

Ο Γιώργος Καρανίκας, με άρθρο του στον «Χρόνο», θέτει ζήτημα αντιμετώπισης των λεηλατημένων ελληνικών θησαυρών ως αντικειμένων ανταλλαγής. Η υποχρέωση...

GEOPOLITICO1 ώρα πριν

Μουντζουρούλιας: «Πού είναι η ελληνική αντίδραση;» – Μακεδονικό, γαλλοτουρκική προσέγγιση και αποτροπή στο Αιγαίο

Αιχμές για τις αναφορές της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ερωτήματα για τη στάση του Παρισιού απέναντι στην Άγκυρα και ανάλυση...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Η Nexans διαψεύδει το σχέδιο ενημέρωσης της Τουρκίας για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου

Η γαλλική εταιρεία ξεκαθαρίζει ότι δεν είχε ούτε σχεδιάζει επαφές με την Άγκυρα για τις έρευνες βυθού. Η επιστολή στην...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Μάζης: «Αυτό δεν είναι ενημέρωση, είναι υποτέλεια» – Προειδοποίηση για το καλώδιο και την Τουρκία

Ο καθηγητής, μιλώντας στη «Ναυτεμπορική», προειδοποίησε ότι μια ειδική ενημέρωση της Άγκυρας για το ηλεκτρικό καλώδιο μπορεί να αξιοποιηθεί ως...

Δημοφιλή