Γράφει ο Δημήτρης Αντ. Σιδερής, ομ. καθηγητής Καρδιολογίας, dimitrissideriss.wordpress.com

Κοντεύομε να γίνουμε όλοι διπλωμάτες (οίμοι, όχι ανοιχτομάτες) και να ξέρουμε τα πάντα. Όμως ακούγονται τελευταία όλο και πιο συχνά κρίσιμα άρθρα σε σημαντικές διεθνείς συμφωνίες. Μας αφορούν, πιστεύω πολύ, δύο άρθρα, το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ και το άρθρο 42/7 της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Μοιάζουν μεταξύ τους, αλλά έχουν και διαφορές. Τέτοια άρθρα, κατά κανόνα, πρέπει να έχουν εγκριθεί από τα νομοθετικά σώματα κάθε κράτους-μέλους. Αλλιώς, αυτά τα κράτη δεν δεσμεύονται να τα εφαρμόσουν, αλλά ούτε και να επωφεληθούν από αυτά.

Το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ σημαίνει πρακτικά ότι ένοπλη επίθεση εναντίον ενός ή περισσότερων κρατών-μελών θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Και ότι κάθε σύμμαχος θα βοηθήσει το κράτος που δέχεται επίθεση, λαμβάνοντας όποια μέτρα θεωρεί αναγκαία, συμπεριλαμβάνοντας τη χρήση ένοπλης βίας. Το άρθρο αυτό συζητήθηκε έντονα στην περίπτωση του Ρωσο-Ουκρανικού Πολέμου. Η Ουκρανία δεν είναι μέλος του ΝΑΤΟ, ούτε και της ΕΕ, και το Σύνταγμά της προβλέπει ότι δεν πρόκειται να γίνει. Φυσικά, κανένας ξένος δεν εμποδίζει αυτό το κράτος να αλλάξει το Σύνταγμά του και η Ουκρανία του Ζελένσκι είχε δηλώσει την πρόθεσή της να γίνει μέλος του ΝΑΤΟ. Η ανταπόκριση των μελών του ΝΑΤΟ ήταν καταρχήν θετική. Η Ρωσία όμως είχε αντιρρήσεις. Αν γινόταν νατοϊκή η Ουκρανία, θα μπορούσε να οπλιστεί με πυραύλους που θα μπορούσαν να πλήξουν τη Ρωσία σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα, ώστε να μην προλάβει να αμυνθεί. Οι αντιρρήσεις της για το τι θα κάνει ένα άλλο κράτος ήταν όπως εγώ θα είχα αντιρρήσεις να νοικιαστεί το ισόγειο της πολυκατοικίας που μένω για να γίνει πρατήριο βενζίνης. Επικίνδυνο!

Έπρεπε λοιπόν να το εμποδίσει αυτό, και μάλιστα με προληπτικό πόλεμο, πριν γίνει νατοϊκό αυτό το κράτος. Αν είχε προλάβει να γίνει, μια ένοπλη επέμβαση της Ρωσίας θα σήμαινε επίθεση εναντίον όλων των μελών του ΝΑΤΟ, που είναι αυτή τη στιγμή η ισχυρότερη δύναμη σε ολόκληρο τον κόσμο. Αυτά ισχυρίζεται ο Πούτιν και άντε να τον αντικρούσεις. Ως προς εμάς, το άρθρο 5 δεν μας προστατεύει εναντίον όποιου μας απειλεί. Αν μας επιτεθεί η Τουρκία, το άρθρο 5 δεν υποχρεώνει τα λοιπά μέλη να μας στηρίξουν, αφού και η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ και θα ισχυριστεί ότι απλώς αμύνεται εναντίον μιας δικής μας επίθεσης. Εκτός από την Τουρκία, που μας έχει απειλήσει πολλαπλώς (π.χ. casus belli), κανένα άλλο κράτος δεν μας απειλεί, μόνο που η Ρωσία μας κατέγραψε στον κατάλογο των εχθρών της, αφού στείλαμε στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία να σκοτώνει Ρώσους.

Και ξαφνικά, πριν από λίγο, υπογράφηκε στην Κύπρο το άρθρο 42/7 της ΕΕ. Αυτό προβλέπει ότι, αν ένα κράτος-μέλος δεχθεί ένοπλη επίθεση στο έδαφός του, τα υπόλοιπα κράτη-μέλη έχουν υποχρέωση να του παράσχουν βοήθεια και συνδρομή με όλα τα μέσα που διαθέτουν. Δηλαδή, δεν είναι απλώς πολιτική στήριξη — είναι νομική υποχρέωση αλληλεγγύης. Δεν θα χρειαστεί να εγκριθεί η βοήθεια που θα παρασχεθεί από τα νομοθετικά σώματα του κράτους· η έγκριση θα έχει δοθεί εκ των προτέρων. Ούτε για την έγκρισή της απαιτείται ομοφωνία. Μπορεί να παρασχεθεί από λίγα, ακόμη και από μόνον ένα κράτος. Εκ των προτέρων θα έχει προαποφασιστεί και το είδος της βοήθειας που θα παρασχεθεί.

Τώρα, με το σενάριο που αναφέρθηκε της τουρκικής επίθεσης στην Ελλάδα, η κατάσταση θα αντιμετωπιστεί χωρίς καθυστέρηση από τα λοιπά μέλη της ΕΕ, της οποίας μέλος δεν είναι η Τουρκία. Βέβαια, δεν σημαίνει πως τα λοιπά κράτη θα στείλουν στρατεύματα να σκοτωθούν για την ελευθερία μας. Η βοήθεια μπορεί να είναι στρατιωτική, διπλωματική, κυρώσεις κ.ο.κ. Όμως το είδος της θα είναι ήδη γνωστό πριν εκδηλωθεί η κρίση, και σε εμάς και σε οποιονδήποτε θελήσει να μας επιτεθεί. Μια γεύση πήραμε όταν ζήτησε βοήθεια η Κύπρος και στάλθηκε αμέσως στρατιωτική ενίσχυση από Ελλάδα, Γαλλία, Ιταλία, Ολλανδία — δεν είμαι βέβαιος ποιες χώρες και ποιου είδους.

Κατά τα άλλα, με διμερείς ή ολιγομερείς συμφωνίες προσπαθούμε να θωρακίσουμε την άμυνά μας. Τέτοιες σχέσεις έχομε ήδη συνάψει με την Κύπρο και το Ισραήλ, ενώ οικονομικού κυρίως ενδιαφέροντος είναι εκείνες με την Ινδία, αλλά και, για το έθνος μας, να θυμόμαστε τις συμφωνίες μεταξύ Κύπρου και Λιβάνου. Μην ξεχνάμε ότι η Κύπρος είναι άλλο κράτος, αλλά ίδιο έθνος με εμάς και ότι η Κυπριακή Κυβέρνηση είναι η μόνη που εκπροσωπεί ολόκληρη την Κύπρο, όχι μόνο την περιοχή της ελληνικής κοινότητας.

Να μην ξεχνάμε βέβαια πως, όσο έχομε ανάγκη από τέτοιες αμυντικές συμφωνίες, τόσο αναλαμβάνομε και εμείς υποχρεώσεις. Για παράδειγμα, η Τουρκία λεκτικά απειλεί όχι μόνον εμάς, αλλά και το Ισραήλ. Αν λοιπόν το Ισραήλ επιτεθεί προληπτικά στην Τουρκία, εμείς, δεσμευμένοι από το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, πρέπει να σπεύσουμε να στηρίξουμε την Τουρκία. Τέτοια υποχρέωση δεν μας επιβάλλει το άρθρο 42/7 της ΕΕ, αφού η Τουρκία δεν είναι μέλος της.

Από την άλλη, τίποτε, πιστεύω, δεν μας εμποδίζει να στραφούμε κατά του ψευδοκράτους της Βόρειας Κύπρου. Αντίθετα μάλιστα, ίσως έχομε αμελήσει να επέμβουμε, αφού είμαστε εγγυήτρια δύναμη της Κύπρου και αυτή τη στιγμή ένα μέρος της βρίσκεται υπό τουρκική κατοχή. Βέβαια, οι Τούρκοι αλλάζουν ονόματα. Ονομάζουν «τουρκικά» τα ελληνικά νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και ονομάζουν «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου» την κατεχόμενη περιοχή, αρνούμενοι την ενότητα του νησιού ως ενιαίου κράτους, όπως εξάλλου την έχει αναγνωρίσει ο ΟΗΕ, αλλά και όλες οι χώρες εκτός της Τουρκίας. Είναι σαν τους καλόγερους που βάφτιζαν το κρέας ψάρι, που είναι νηστήσιμο, και ύστερα έτρωγαν «ψάρι» που ήταν κρέας, χωρίς να σταματούν τη νηστεία. Κι εδώ χρειάζεται διαρκής αγρύπνια της διπλωματίας μας, ώστε να μην αναγνωρίσει κανένα κράτος τις αμετροέπειες των γειτόνων μας.

Θα τελειώσω με άλλο ένα σενάριο. Οι πολεμικές εγκαταστάσεις των Τούρκων στα κατεχόμενα απειλούν το Ισραήλ. Γι’ αυτό το Ισραήλ στέλνει πυραύλους να τις καταστρέψει. Το ΝΑΤΟ δεν υποχρεώνεται να επιτεθεί στο Ισραήλ, διότι τα κατεχόμενα είναι, για όλα τα κράτη (πλην της Τουρκίας), μέρος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η Τουρκία απαντά. Εμείς τι θα κάνουμε;

Το βρίσκω λογικό να σπεύσουμε να συμπολεμήσουμε με το Ισραήλ εναντίον της Τουρκίας. Πολεμώντας στο έδαφος της Κύπρου, κανένας δεν παραβιάζει το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ ούτε μπορεί να το επικαλεσθεί. Αντίθετα, οι πολεμικές επιχειρήσεις της Τουρκίας μας υποχρεώνουν να υπερασπιστούμε την Κύπρο, βασιζόμενοι στο άρθρο 42/7 της ΕΕ. Εξάλλου, είμαστε εγγυήτρια δύναμη.

Το κείμενο αφιερώνεται σε Θράκη, Αιγαίο, Κρήτη, Καστελόριζο, Κύπρο και Παρίσι

1. Η Μονομερής Ανακήρυξη της Ελλαδικής ΑΟΖ

Εδώ και χρόνια σας προτείνω να ανακηρύξετε μονομερώς την Ελλαδική ΑΟΖ. Κάντε το έστω και σήμερα! Με βάση τη μέση γραμμή, που συμπίπτει με το χάρτη της Σεβίλλης, και μετά πείτε προς όλους: “Αυτά είναι τα όρια μου, με σεβασμό στην UNCLOS”!

2. Το Προσκλητήριο στο ΕΙΡΗΝΟ-ΔΙΚΕΙΟ

Και ως ένας νέος Ίων Δραγούμης παραφράστε τα λόγια του λέγοντας: “Όσοι πιστοί του Ισλάμ προσέλθετε”. Και αν έχουν επικυρώσει την UNCLOS, πάνε στο Διεθνές Δικαστήριο του Αμβούργου, αν όχι, τότε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Σε αμφότερες τις περιπτώσεις θα είμαι και εγώ εκεί. Στο ΕΙΡΗΝΟ-ΔΙΚΕΙΟ. Ή πάμε και μαζί, συνυπογράφοντας. Και ό,τι πει η Διεθνής Δικαιοσύνη, το αποδεχόμαστε! Καθαρές κουβέντες.

3. Το Ευρωπαϊκό Βήμα Μέσα στον Ιούνιο

Παράλληλα, μέσα στο φετινό Ιούνιο, όσο προεδρεύει η Κύπρος, στείλτε μαζί με το θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό{*} και τις αναγκαίες συντεταγμένες που θα έχετε υποβάλλει στον ΟΗΕ, και την Ελλαδική ΑΟΖ, στην Ε.Ε. Κάντε το, όπως έκανε ήδη η Κύπρος, εδώ και χρόνια! Μια κόρη, που αν και τόσο πολύ τραυματισμένη, εν τούτοις, έβαλε τα γυαλιά στη μητέρα της!!

4. Η Γραμμή ΑΒ των 24 Μιλίων και η Στερεομετρία

Να συνεχίσουν οι “όμορες ες αεί” ΑΟΖ Ελλάδας και Κύπρου να εφάπτονται, κατά μήκος της γραμμής ΑΒ, μήκους 24 ναυτικών μιλίων {Βλέπετε Χάρτη}, όπου θυμήθηκα και τη Στερεομετρία. Εδώ κρίνεται η συνέχεια του Ελληνισμού. Εδώ και η μοναδική σε όλο το χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου ονομασία προέλευσης που ανέγραψε ο καθηγητής Vivero: Σύμπλεγμα Καστελόριζου.

5. Σεβίλλη και UNCLOS

Ο Χάρτης της Σεβίλλης είναι ένα επεξηγηματικό κείμενο. Ο Χάρτης διαβάζεται άλλωστε, έλεγε και ο Έκο. Το μυστικό είναι απλό: Σεβίλλη και UNCLOS είναι ένα και το αυτό. Η UNCLOS είναι ο Νόμος και η Σεβίλλη είναι η μέθοδος ανάγνωσής της!

Είναι εύκολο αν γίνει έτσι, αλλά δύσκολο αν στα κεφάλια τους στην Αθήνα δεν κάνουν τις σωστές κινήσεις. Παντού λοιπόν ΑΟΖ και χωροταξικά, και τα 12 μίλια έρχονται αυτόματα, χωρίς καν να πεις κάτι και να τα καθορίσεις. Μόλις η Ε. Ε. επίσημα δείξει τα όριά της, την άλλη μέρα, αν θες, πας και ανακοινώνεις και τα 12 μίλια.

6. Η Λογική του YouTube και ο «Μάγκας του Βοτανικού»

Στην Ελλάδα, όλοι όσοι μιλούν στα τηλεοπτικά παράθυρα και στο YouTube, πηγαίνουν με την απλή λογική: «ξεκινάω από το μηδέν, μετά έχω τα 12 και μετά τα 200». Όμως, το πρόβλημα δημιουργείται αμέσως μόλις πας στα 12 μίλια, λόγω του Casus Belli.

Ενώ αν κάνεις αλλιώς και πεις: «η Ε.Ε. ζητάει να κάνω έτσι, υπάρχει και ο καθηγητής (ο κ. Vivero) που είπε και χαρτογράφησε το πως να γίνει —αυτό είναι η Σεβίλλη— και ξεκινάς πρώτα από τα εμπορικά, δηλαδή τα 200 μίλια, χωρίς να πεις τίποτα για τα 12», τότε είσαι ο μάγκας του Βοτανικού! Διότι τα 12 μίλια είναι μέσα στην κίνηση και τη λογική των 200 που έχει υποβάλει η UNCLOS. Φυσικά οι Τούρκοι δεν τρώνε κουτόχορτο, αλλά μέχρι να αντιδράσουν θα έχουν ολόκληρη την Ε. Ε. μπροστά τους!

Με την ανάρτηση στην επίσημη σελίδα της Ε.Ε., η Ελλάδα μπορεί την ίδια στιγμή να καθιερώσει τα 12 ναυτικά μίλια, στέλνοντας το χάρτη στον ΟΗΕ!

7. Σύμπλεγμα Καστελόριζου = Θαύμα. Σύμπλεγμα Αθηνών = Κόμπλεξ.

Με τον Ελληνισμό να θυμίζει τη λαϊκή παροιμία: “το καλό το παλικάρι ξέρει κι άλλο μονοπάτι” Που αναφέρεται σε έναν ικανό, έξυπνο και προσαρμοστικό άνθρωπο που δεν απογοητεύεται όταν συναντά εμπόδια. Εφόσον κλείσει ένας δρόμος, βρίσκει πάντα εναλλακτικές λύσεις ή τρόπους να ξεπεράσει τη δυσκολία, δείχνοντας ευελιξία και επινοητικότητα.

Και με τις ευφυείς ιδέες να είναι το φάρμακο όχι μόνο για το κόψιμο του Τουρκικού βήχα και τη θεραπεία για το Σύμπλεγμα Αθηνών —ένα διαχρονικό κόμπλεξ— αλλά και για να γεμίζει τις μπαταρίες του Ελληνισμού με εθνική αυτοπεποίθηση! Με Α-Δελφικό παράγγελμα: “Εύψυχον το Ευφυές”.

8. Οι ΑΟΖ Ανήκουν σε Όλους τους Ευρωπαίους Πολίτες

Πριν τα κάνει αυτά όμως, ο Μητσοτάκης πρέπει να είναι ειλικρινής με τους εταίρους μας και να μπορέσει να πάρει με ψήφο τη συναίνεση των άλλων κρατών. Τώρα, που η Κύπρος προεδρεύει, αυτή η ιστορική κίνηση μπορεί να γίνει πραγματικότητα.

Η Ε. Ε. και όλα τα κράτη de facto έχουν δεχθεί την UNCLOS. Οι ΑΟΖ δεν αφορούν μόνο την Ελλάδα, αλλά και αυτούς, διότι είναι ένας εμπορικός, αλιευτικός και πολιτισμικός χώρος που ανήκει σε όλα τα μέλη και πολίτες της Ε. Ε. Εδώ νομικά έχει τον λόγο η Ε. Ε. ως ένωση αγοράς.

Σήμερα, εάν έχω λεφτά, πάω στην ΑΟΖ της Δανίας και στήνω μια ανεμογεννήτρια μέσα στη θάλασσα, εκεί που το χωροταξικό της θα με υποδείξει. Οι ΑΟΖ ανήκουν σε όλους τους πολίτες της Ε.Ε.! Και αυτό το απλό δεν το χώνεψαν μερικοί που βγαίνουν και μιλάνε.

Η ΑΟΖ του Αιγαίου δεν είναι θέμα και πρόβλημα της Ελλάδας, αλλά όλων των κρατών της Ε.Ε. Εκεί, στη ρήτρα αλληλεγγύης των Ευρωπαϊκών Συνθηκών για την υπεράσπιση των ορίων της Ευρώπης (όχι συνόρων, καθώς τα σύνορα ανήκουν στα κράτη), θα πρέπει να στηριχτεί η κυβέρνηση. Αν όλοι πούνε το de facto «ναι», τότε ο Ελληνισμός σώθηκε οριστικά!

Θα πρόκειται για μια στιγμή όπου η Ευφυΐα θα επιβεβαιώνεται ως η καλύτερη Άμυνα, παρέα με την πάντοτε πανέμορφη κόρη της, την Ειρήνη!!

____________________

{*} Εννοείται ότι τα θαλάσσια χωροταξικά σχέδια στο Αιγαίον Αρχιπέλαγος και όπου αλλού, οφείλουν να κατατεθούν εκ νέου, εφόσον δεν είναι σύμφωνα με την UNCLOS.

Διδυμότειχο 15 Ιουνίου 2026,