Άμυνα
«Κρείττον το σιγάν του λαλείν» – Άρθρο του π. Αρχηγού ΓΕΕΘΑ Πτεράρχου Χρήστου Χριστοδούλου
Tου Χρήστου Χριστοδούλου*

Πέρασαν ήδη 6 μήνες από την ημέρα της αποστρατείας μου από τις Ένοπλες Δυνάμεις (ΕΔ) μετά από 43 χρόνια. Η μεγάλη μου τύχη ήταν ότι όλα αυτά τα χρόνια είχα να αντιμετωπίσω έναν ορκισμένο εχθρό κυρίως στο Αιγαίο. Αναφέρομαι σε τύχη γιατί μου δόθηκε η ευκαιρία να τον μελετήσω και να τον γνωρίσω στην πράξη όσο λίγοι από το 1974 και μετά υπηρετώντας σε Μοίρες αναχαίτισης για πολλά χρόνια.
Όταν ενημερώθηκα από τον ΥΕΘΑ στις 17/1/20 για την αποστρατεία μου του είπα μεταξύ των άλλων: «Δεν θα μιλήσω εκτός εάν υπάρξουν λόγοι εθνικοί ή διαπιστώσω οικονομικές εκτροπές εντός των ΕΔ».
Δυστυχώς το πρώτο (εθνικοί λόγοι) ήρθε πολύ γρήγορα, ίσως πιο γρήγορα απ’ ότι είχα προβλέψει στην τελευταία μου ημερήσια διαταγή, όπου ανέφερα μεταξύ των άλλων:
‘…Τα υπόλοιπα αποτελούν αδόκιμες υστεροβουλίες, που μοναδικό σκοπό έχουν να ικανοποιήσουν προσωπικές φιλοδοξίες, θεμιτές μέχρι ένα βαθμό, που όμως από ένα σημείο και μετά μετατρέπονται σε αλαζονικά ανεμοσκορπίσματα, κάτω από την πίεση των καταστάσεων και των προβλημάτων που έχει η χώρα. Η ιστορία και τα γεγονότα του 1922 πιστοποιούν τα λεγόμενα μου…«.
Είναι γνωστές οι θέσεις, οι προθέσεις και διεκδικήσεις της Τουρκίας. Όλως επιγραμματικά αναφέρω:
- Καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης των ανατολικών νησιών του Αιγαίου (1964)
- Οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας του Αιγαίου (1974)
- Όρια του FIR Αθηνών (1974)
- Μη επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων πέραν του σημερινού ορίου των 6 ν. μιλίων που συνδέεται με την απειλή χρήσης βίας – casus belli (1974).
- Εύρος εναερίου χώρου 10 ν. μιλίων σε σχέση προς χωρικά ύδατα 6 ν. μιλίων (1975).
- Όρια της Ζώνης Έρευνας και Διάσωσης-SAR στο Αιγαίο (1980).
- «Γκρίζες ζώνες» κυριαρχίας απροσδιόριστου αριθμού ελληνικών νησιών στο Αιγαίο και πέριξ της Κρήτης (1996).
- Μη αναγνώριση υφαλοκρηπίδας στα νησιά του συμπλέγματος του Καστελλόριζου (2012).
- Μη αναγνώριση υφαλοκρηπίδας σε Ρόδο, Κάρπαθο, Κάσο και Κρήτη (2019).Και έπεται συνέχεια μετά την Αγία Σοφία (2020).Η εξάμηνη συνεργασία μου σε όλα τα επίπεδα με τη νέα πολιτική ηγεσία, μου άφησε να καταλάβω πολλά πράγματα, αλλά κυρίως σκέψεις και πολιτικές που είχαν να κάνουν με φόβο και ενδοτισμό στα εθνικά μας θέματα. Όσοι ασχολούνται μ’ αυτά γνωρίζουν τις διάφορες επίσημες δηλώσεις για το Καστελόριζο όπως είναι, το καζαν-καζαν στο Αιγαίο, τα λίγα μέτρα στον Έβρο, θα τα βρούμε στη Χάγη, ο καιρός έσπρωξε το Τ/πλοίο ερευνών ανατολικά της Κρήτης, η Ελλάδα πανέτοιμη – Μη τσιμπάτε σε ό,τι κάνει ο Ερντογάν, Ανοιχτόκαρδος ανατολίτης ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο κύριος Ερντογάν διεμήνυσε πως θέλει να δει εάν ο νέος Πρωθυπουργός θα «μείνει πιστός στις εκφράσεις του», επικαλούμενος την συνομιλία που είχαν, και εάν θα «κάνει τα απαραίτητα βήματα», για τη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών, το «απομονωμένο» Καστελόριζο δεν έχει κανονική ΑΟΖ, και άλλες πολλές ρήσεις πολιτικών και άλλων παραγόντων, που δεν απαριθμούνται στο πολύ σύντομο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε. Να μη πούμε για τα δίχτυα στο Αιγαίο, για τους μετανάστες, τα υποτιθέμενα μέτρα στα σύνορα μας κλπ. Άλλωστε το αλαλούμ ξεκινάει από την πρώτη μέρα ανάληψης της εξουσίας, αφού δεν υπήρξε από την αρχή συγκεκριμένη πολιτική και στρατηγική όπως διαπιστώθηκε στα θέματα αυτά. Απλά να θυμίσω την κατάργηση και ανασύσταση του υπουργείου μεταναστευτικής πολιτικής, τη δημιουργία υπέρ-υφυπουργείου πάνω από τους υπουργούς, και τη σιωπηρή κατάργηση του κοκ.

- Από την άλλη μεριά, μέσα σε 12 μήνες ο «γείτονας» θέσπισε ΑΟΖ με Λιβύη, ξεπέρασε κάθε όριο στον αέρα και την θάλασσα πετώντας όχι μόνο στον αμφισβητούμενο γι’ αυτόν χώρο μεταξύ 6-10 ΝΜ, αλλά για πρώτη φορά στην ιστορία πάνω από χερσαίο έδαφος στον Έβρο και τα μεγάλα νησιά του Αιγαίου. Βγάζει τον στόλο του όποτε θέλει, κλείνει περιοχές σε όλο το εύρος της Αν. Μεσογείου και του Αιγαίου, ενώ εμείς ματαιώνουμε τη μεγαλύτερη άσκηση του ΠΝ (Καταιγίς ‘20), με τη δικαιολογία του κωρονοιού, αν και ήδη ο στόλος μας ήταν σε ανάπτυξη. Πριν λίγες μέρες, στέλνει τα ψαράδικά του στη Μύκονο (ένεκα ο καιρός και πάλι όπως είπε το ΛΣ), όμως ξέρουμε ότι αυτά επιχειρούν με 8-10 μποφόρ σε ανοικτή θάλασσα. Καθιέρωση της Αγίας Σοφίας ως τζαμί και άλλα πολλά ακόμη.Αντ’ αυτού, εμείς μένουμε σε κάποιες δηλώσεις προσδοκώντας υποστήριξη από την ΕΕ και άλλους φορείς και τρέχουμε ΜΟΝΟ για φωτογράφιση και αναφορές εσωτερικής κατανάλωσης στον Έβρο, ώστε να ικανοποιήσουμε το κοινό αίσθημα. Δυστυχώς το ατύχημα /όπως ανέφερα παραπάνω στην ΗΔ , για το 1922, είναι ότι την περίοδο αυτή έχουμε την πλέον ανιστόρητη και φοβική ηγεσία. Να θυμίσω όποτε αυτό συμβαίνει η χώρα το πληρώνει με μη ανατρέψιμες απώλειες (βλέπε 1974).Βέβαια θα πει κάποιος ως αντίλογο ότι υπάρχουν δηλώσεις του τύπου «το ξίφος θα βγει από το θηκάρι», «πρώτα θα τους κάψουμε και μετά θα τους ρωτήσουμε»> κλπ. Όμως σ’ αυτούς που κάνουν τέτοιες δηλώσεις αφιερώνεται ο τίτλος του παρόντος κειμένου: «Κρείττον το σιγάν του λαλείν»! Και τούτο γιατί είναι οι ίδιοι που μίλησαν για το βόρειο ρεύμα στην Ανατολική Μεσόγειο που έφερε το ερευνητικό σκάφος έξω από την Κρήτη, οι ίδιοι ήταν που δεν έπραξαν κατά νόμο όταν κάποιοι «ξένοι» μπήκαν παράνομα στον Έβρο έστω και «λίγα μέτρα» και δεν συνελήφθηκαν, σε αντίθεση με τους απέναντι που για λίγα μέτρα συνέλαβαν Έλληνες αξιωματικούς πριν δυόμισι χρόνια και τους κράτησαν για 6 μήνες. Την απάντηση πολύ εύστοχα και φλεγματικά την έδωσε ο καθηγητής Ιωαννης Μάζης: “Μην είμαστε τόσο σκληροί (με την Τουρκία) μπορεί να την τραυματίσουμε”!
- Είμαι βέβαιος ότι αυτόματα ο αναγνώστης διερωτάται και τι θέλεις να κάνουμε πόλεμο!!!Η απάντηση έρχεται από μόνη της! Όχι δεν θέλουμε εμείς να προκαλέσουμε πόλεμο. Γι΄ αυτό στις θέσεις που υπηρέτησα τιμώντας πάντα τον όρκο μου προς την πατρίδα καθιέρωσα στη λογική μου και προσπάθησα να το περάσω σε όλα τα επίπεδα, το δόγμα των δύο ΟΧΙ. Δηλαδή, όχι κλιμάκωση όχι υποχώρηση στις εθνικές μας θέσεις. Με άλλα λόγια δεν είμαστε εμείς αυτοί που κλιμακώνουμε την ένταση στην περιοχή, αλλά είμαστε αυτοί που δεν υποχωρούμε σε ό,τι μας ανήκει. Στον αντίποδα βλέπουμε σήμερα το δόγμα των δύο ΝΑΙ. Ναι στην κλιμάκωση (λεκτικά) ναι στην υποχώρηση σε όλα τα εθνικά θέματα. Μάλιστα όχι μόνο σ’ αυτούς που μας απειλούν με casus belli, αλλά όπως πχ στους Ιταλούς, όπου υπογράψαμε συμφωνία για την ΑΟΖ, βάση του σύμφωνου της θάλασσας του 1958 της Γενεύης και όχι με αυτό του 1982 (MontegoBay).

- Δώσαμε έτσι το δικαίωμα όχι μόνο στην Τουρκία αλλά και σε άλλες ενδιαφερόμενες χώρες (πχ Αίγυπτος), να ζητά χαμηλή έως καθόλου «επήρεια» των νησιών μας, τη στιγμή που η ίδια έχει εξασφαλίσει πλήρη για τα δικά της νησιά Tiran και Sanafir στη δική της οριοθέτηση της ΑΟΖ με τη Σαουδική Αραβία. Γεγονός που εκμεταλλεύτηκε σωστά η Κύπρος στην οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Αίγυπτο, όπου εξασφάλισε πλήρη επήρεια της νήσου. Μπορούμε δυστυχώς να αναφέρουμε πολλές ακόμη περιπτώσεις υποχώρησης, όπως η θέση μας στη μη υποστήριξη (όπως απαιτούσαν τα εθνικά μας συμφέροντα) του Χάφταρ στη Λιβύη, τη στιγμή μάλιστα που η Τουρκία κάνει ανοικτό πάρτι εκεί με τον Σαραζ, ενώ εμείς προσδοκούμε για μέτρα σε βάρος της Τουρκίας εκλιπαρώντας την ΕΕ, ΝΑΤΟ, ΗΠΑ κλπ, χωρίς όμως ουσιαστικό αποτέλεσμα. Πέρασε εύκολα ότι σφραγίσαμε τον Έβρο για τους μετανάστες, αλλά τα τουρκικά φορτηγά, πλοία και αεροπλάνα μετέφεραν προϊόντα εκατομμυρίων δολαρίων από και προς την Τουρκία προς ενίσχυση της οικονομίας της. Εμπορικός αποκλεισμός ήταν η απάντηση, τι δεν κατάλαβες…..Αντί δε να προωθούνται εξοπλιστικά προγράμματα που τόσο έχει ανάγκη η χώρα, βλέπουμε την εκκλησία της Ελλάδας να αγοράζει διόπτρες νυχτερινής όρασης για τον Στρατό Ξηράς ή πολίτες να αγοράζουν καράβια για το Πολεμικό μας Ναυτικό, όμως η επίσημη Πολιτεία μοιράζει χρήματα στα ΜΜΕ για να μείνουμε σπίτι, αντί να ασχολείται με την άμυνα της χώρας.Πέραν αυτών, αντί να βγούμε με σειρά ασκήσεων στο Αιγαίο και την Αν. Μεσόγειο όπως προαναφέρθηκε, θυμηθήκαμε στο πάρα-ένα τον κωρονοϊό. Επίσης, δεν ξέρω πότε ξανά θα ακούσουν και θα τα δουν οι Κύπριοι αδελφοί μας ελληνικά μαχητικά πάνω από το νησί. Επαναλαμβάνω, αυτά δεν αποτελούν κλιμάκωση από την πλευρά μας, αλλά απάντηση σε κάθε ενέργεια του γείτονα μας. Όσο για το γνωστό casus belli, έχω να καταθέσω ότι ΠΟΤΕ δεν ήταν ή είναι έτοιμος να το εφαρμόσει ο Ερντογάν παρά μόνο να φοβίσει αυτούς που ποτέ δεν έδωσαν ανάλογη απάντηση πλην μιας φοράς, δηλαδή αυτής του: Βυθίσατε το Χώρα».
- Εν κατακλείδι, το τελικό συμπέρασμα είναι και ας το καταλάβουν οι έχοντες την ευθύνη:
- Η Τουρκία δεν επιθυμεί καμιά ειρηνική συνύπαρξη. Επιθυμεί αλλαγή συνόρων σε βάρος της Ελλάδας, το δηλώνει ξεκάθαρα σε κάθε ευκαιρία. Επιθυμεί αρπαγή κυριαρχικών δικαιωμάτων σε αέρα, θάλασσα και ξηρά σε όσο μεγαλύτερο βαθμό γίνεται.
- Ο μοναδικός τρόπος να υπερασπιστούμε τα εθνικά και κυριαρχικά μας δικαιώματα είναι η οριοθέτηση ΑΟΖ άμεσα με την Κυπριακή Δημοκρατία, διαφορετικά, σε λίγο καιρό, δεν θα έχουμε θαλάσσια σύνορα με την Κύπρο.Η απάντηση σε κάθε διεκδίκηση είναι όχι κλιμάκωση όχι υποχώρηση και η σθεναρή και μοναδική απάντηση στο Casus Belli είναι Μολών Λαβέ.
*Ο Χρήστος Χριστοδούλου είναι Πτέραρχος και Επίτιμος Α/ΓΕΕΘΑ
Πηγή: Ανοικτό Παράθυρο
GEOPOLITICO
Η Ινδία ανοίγει αμυντική αγορά στην Κεντρική Ασία: Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν επιλέγουν Akash
Νέους πελάτες στην Κεντρική Ασία αποκτά η ινδική αμυντική βιομηχανία, με το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν να προστίθενται στους αγοραστές του αντιαεροπορικού συστήματος Akash. Η εξέλιξη ενισχύει την εξαγωγική παρουσία του Νέου Δελχί σε μια περιοχή όπου κυριαρχεί ακόμη ο σοβιετικός και ρωσικός εξοπλισμός.
Την εξαγωγή των συστημάτων στις δύο χώρες επιβεβαίωσε ο γραμματέας Άμυνας της Ινδίας, Ρατζές Κουμάρ Σινγκ, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο Asian News International στις αρχές Οκτωβρίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Catherine Putz στο The Diplomat, στις 13 Οκτωβρίου 2026.
Ο Ινδός αξιωματούχος παρουσίασε το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μέσου βεληνεκούς ως παράδειγμα της προόδου της αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.
Όπως ανέφερε, πρώτη πελάτισσα ήταν η Αρμενία, η οποία απέκτησε πολλαπλές πυροβολαρχίες. Ακολούθησαν οι εξαγωγές προς το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η παραγωγή έχει σταθεροποιηθεί, υπάρχουν επιπλέον παραγγελίες για τις ινδικές Ένοπλες Δυνάμεις και αναμένονται νέοι πελάτες από άλλες περιοχές του κόσμου.
Επιβεβαίωση από την Ινδία, χωρίς λεπτομέρειες για τις συμφωνίες
Οι δηλώσεις Σινγκ επιβεβαιώνουν προηγούμενο δημοσίευμα του ινδικού επιχειρηματικού περιοδικού BW Businessworld, τον Ιούλιο, το οποίο επικαλούνταν επίσημα στοιχεία και περιλάμβανε τις δύο χώρες στους εξαγωγικούς προορισμούς του Akash.
Σύμφωνα με το ANI, την προσθήκη τους στον κατάλογο των αγοραστών επιβεβαίωσαν τόσο ο Οργανισμός Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης της Ινδίας, DRDO, όσο και το ινδικό υπουργείο Άμυνας.
Ωστόσο, ούτε το Τατζικιστάν ούτε το Τουρκμενιστάν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως, σύμφωνα με το δημοσίευμα. Δεν έχουν γνωστοποιηθεί ο αριθμός των συστημάτων, η αξία των συμφωνιών και τα χρονοδιαγράμματα παραδόσεων. Συνεπώς, η ινδική επιβεβαίωση δεν αρκεί για να προσδιοριστεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται η παραλαβή και η επιχειρησιακή ένταξή τους.
Περισσότεροι προμηθευτές στην Κεντρική Ασία
Η επιλογή ινδικών συστημάτων εντάσσεται στη σταδιακή διαφοροποίηση των προμηθευτών των κρατών της Κεντρικής Ασίας. Παρότι μεγάλο μέρος του εξοπλισμού τους παραμένει σοβιετικής ή ρωσικής προέλευσης, στις ένοπλες δυνάμεις της περιοχής προστίθενται κινεζικά, τουρκικά, ινδικά και δυτικά μέσα.
Το The Diplomat, επικαλούμενο σχετικό ρεπορτάζ του RFE/RL, αναφέρει ότι το Τουρκμενιστάν παρουσίασε στην παρέλαση της ανεξαρτησίας του, στις 27 Σεπτεμβρίου, το κινεζικό σύστημα αεράμυνας FK-2000. Παρουσιάστηκαν επίσης βραζιλιάνικα αεροσκάφη A-29 Super Tucano και ιταλικά εκπαιδευτικά Leonardo M-346.
Το Τατζικιστάν έχει εμφανίσει κινεζικά συστήματα αεράμυνας HQ-17AE και τεθωρακισμένα οχήματα κινεζικής κατασκευής, ενώ το Κιργιστάν έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια διάφορους τύπους τουρκικών στρατιωτικών drones.
Η εικόνα δείχνει ότι οι κυβερνήσεις της περιοχής αναζητούν περισσότερες επιλογές για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών τους. Αυτό δεν σημαίνει άμεση ανατροπή της θέσης της Ρωσίας, αλλά διεύρυνση των διαθέσιμων συνεργασιών.
Το προηγούμενο της Αρμενίας
Η Αρμενία αποτελεί το προηγούμενο εξαγωγικό παράδειγμα για το Akash. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρώτη πυροβολαρχία παραδόθηκε τον Νοέμβριο του 2024 και περιλάμβανε τέσσερις εκτοξευτές και ένα ραντάρ Rajendra. Δεύτερη παράδοση φέρεται να πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 2025.
Τα στοιχεία αυτά προσφέρουν μια εικόνα της εξαγωγικής πορείας του συστήματος, χωρίς να επιτρέπουν συμπεράσματα για το μέγεθος ή τη σύνθεση των παραγγελιών του Τατζικιστάν και του Τουρκμενιστάν.
Η παλαιότερη σχέση με το Τατζικιστάν
Η αμυντική παρουσία της Ινδίας στο Τατζικιστάν έχει βαθύτερες ρίζες. Το The Diplomat επικαλείται έκθεση της Oxus Society, σύμφωνα με την οποία η συνεργασία αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000, με σημαντικό σταθμό την ανακαίνιση της αεροπορικής βάσης Αϊνί.
Τα σχέδια για εγκατάσταση ινδικών στρατιωτικών μέσων στη βάση δεν προχώρησαν, καθώς η Ντουσάνμπε στράφηκε στη Μόσχα και συμφώνησε να επιτρέψει τη χρήση της από ρωσικές δυνάμεις. Η Ινδία είχε επίσης πρόσβαση στην αεροπορική βάση Φαρχόρ, κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, χωρίς μόνιμη παρουσία.
Κατά το δημοσίευμα, πριν από τις συμφωνίες για το Akash δεν είχαν καταγραφεί ινδικές πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού στις δύο χώρες.
Η νέα εξαγωγική εξέλιξη προσφέρει στο Νέο Δελχί ένα επιπλέον έρεισμα στην Κεντρική Ασία. Για τους αγοραστές, όμως, η διεύρυνση των προμηθευτών συνοδεύεται από την πρόκληση της διαλειτουργικότητας: διαφορετικά συστήματα πρέπει να μπορούν να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσα στην ίδια αμυντική δομή.
GEOPOLITICO
Δένδιας–Πιστόριους στην Κρήτη: Αμυντική συνεργασία και SPARTAN ARROW στο επίκεντρο
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
Συνάντηση με τον Γερμανό υπουργό Άμυνας Μπόρις Πιστόριους πραγματοποιεί σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, στο Πεδίο Βολής Κρήτης ο Νίκος Δένδιας, με αντικείμενο την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη διμερή αμυντική συνεργασία.
Σύμφωνα με την προαναγγελία του ΥΠΕΘΑ, οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στις προκλήσεις άμυνας και ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, στη συνεργασία Ελλάδας–Γερμανίας στους τομείς της αμυντικής βιομηχανίας και της τεχνολογίας και στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.
Η συνάντηση θα συνδυαστεί με παρακολούθηση βολών στο πλαίσιο της άσκησης αεράμυνας «SPARTAN ARROW – 26».
Οι δύο υπουργοί αναμένεται να παρακολουθήσουν βολές των συστημάτων PATRIOT και LEFLASYS-OZELOT, καθώς και βολή πιστοποίησης του νέου συστήματος IRIS-T SLM. Η άσκηση διοργανώνεται κάθε χρόνο από τις γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις στο NATO Missile Firing Installation, το Πεδίο Βολής Κρήτης.
Οι κοινές δηλώσεις στον Τύπο έχουν προγραμματιστεί περίπου στις 14:40.
Η ατζέντα συνδέει τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα με την πρακτική συνεργασία στη βιομηχανία, στην τεχνολογία και στην εκπαίδευση. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας