Αναλύσεις

Τουρκική θέση η χαλαρή ομοσπονδία

Δημοσιεύτηκε στις

12 Ιανουαρίου 2021 στις 15:38

από τον

Τι αναφέρει αγγλικό έγγραφο για τη θέση του Κληρίδη για την ελβετική κυριαρχία των Τούρκων, το κατάλοιπο εξουσίας και την πολιτική ισότητα

Ενώ η Ειδική Αντιπρόσωπος του Γ.Γ. του ΟΗΕ για το Κυπριακό Τζέιν Χολ Λουτ φτάνει αύριο στο νησί, για να εξετάσεις τις τελευταίες λεπτομέρειες ενόψει Πενταμερούς και να εκδώσει, αν τα καταφέρει, κοινό ανακοινωθέν που θα καθορίζει τα επόμενα διαδικαστικά βήματα των συνομιλιών, οι Βρετανοί διά εγγράφου τους «καρφώνουν» ότι η θέση του Προέδρου για χαλαρή ομοσπονδία δεν είναι δική του, αλλά τουρκική!

Πώς αποκαλύπτεται ότι θέσεις της ε/κ πλευράς ήταν θέσεις της Τουρκίας
Αποδοχή πολιτικής ισότητας από Κληρίδη και η ισχυρή κεντρική Αρχή
Βασικά ΜΟΕ που συνδέονται με Τύμπου και τερματισμό εμπάργκο από Τουρκία

Η χαλαρή ομοσπονδία

Σε απόρρητο έγγραφο των Βρετανών της 17ης Ιουνίου του 1996, που καταρτίστηκε λίγο πριν από τη συνάντηση του τότε Προέδρου Κληρίδη στο Λονδίνο στις 19 Ιουνίου με τον Βρετανό Πρωθυπουργό ενόψει νέας πρωτοβουλίας που θα αναλάμβαναν στο Κυπριακό, οι Άγγλοι αξιολογούσαν την κατάσταση με βάση τις θέσεις που τους είχαν ήδη εκφράσει οι δυο πλευρές κατόπιν των επαφών που είχε ο σερ Ντέιβιντ Χάνεϊ. Στο έγγραφο τονίζονται, μεταξύ άλλων, και τα εξής: «Οι Τουρκοκύπριοι δεν μπορούν να δεχθούν καθεστώς μειονότητας, θέλουν πολιτική ισότητα. Οι Ελληνοκύπριοι υποτίμησαν την πολιτική ισότητα στον διακανονισμό διαμερισμού της εξουσίας το ‘60. Πρόοδος είναι αδύνατη χωρίς να γίνει αντιληπτό ότι η μελλοντική συνταγματική διευθέτηση θα στηριχθεί στην πολιτική ισότητα. Ο Κληρίδης την αποδέχθηκε. Η πραγματική συζήτηση σχετίζεται με την έκταση των εξουσιών που θα εκχωρηθούν στην ομοσπονδιακή κεντρική εξουσία». Και επί τούτων τονίζονται τα εξής: «Οι Τουρκοκύπριοι θέλουν ΧΑΛΑΡΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ με κατάλοιπο εξουσίας στα ομόσπονδα κρατίδια» (Σημειώνουμε εδώ ότι σε άλλο σημείο του εγγράφου οι Βρετανοί τονίζουν ότι η υπόθεση της πολιτικής ισότητας είναι εκ των πραγμάτων συνυφασμένη με την κυριαρχία).

Κατάλοιπο εξουσίας

Το κατάλοιπο εξουσίας έχει ήδη δοθεί όπως αξίωναν οι Τούρκοι. Δηλαδή, όσες εξουσίες δεν θα ανήκουν στην Κεντρική Κυβέρνηση, θα ανήκουν στα κρατίδια. Είναι τμήμα αυτού που ονομάζουν οι ηγεσίες του ΔΗΣΥ και του ΑΚΕΛ ως κεκτημένο των συνομιλιών. Είναι αυτό που αναφέρεται στην ΕΕ ως η αρχή της επικουρικότητας, που σημαίνει ότι: Όσες εξουσίες δεν ανήκουν στις Βρυξέλλες, ανήκουν στα κράτη μέλη, τα οποία είναι κυρίαρχα. Αυτά εκχωρούν κυριαρχικά δικαιώματα στην ΕΕ και τα παίρνουν πίσω όποτε θέλουν, όπως συνέβη με τη Βρετανία. Στη δική μας περίπτωση, στο κοινό ανακοινωθέν Αναστασιάδη – Έρογλου τονίζεται επίσης ότι η εξουσία εκπηγάζει από κοινού από Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, χωρίς να γίνεται ρητή αναφορά σε ένα και μόνο λαό. Το γεγονός αυτό δίνει τη δυνατότητα στην τουρκική πλευρά να ερμηνεύει τους Τουρκοκύπριους ως χωριστό λαό, που μπορεί να έχει χωριστό δικαίωμα αυτοδιάθεσης και πρωτογενή εξουσία.

Οι Τούρκοι, αφού θεωρούν ότι πέτυχαν σε μεγάλο βαθμό την υλοποίηση της χαλαρής ομοσπονδίας μέσα από το κατάλοιπο εξουσίας και μέσα από άλλες συνταγματικές διατάξεις, ζητούν, πλέον, και δη μετά το Σχέδιο Ανάν και το Κραν Μοντανά, και τα υπόλοιπα. Προχωρούν βήματα παρά κάτω ως προς το θέμα της πολιτικής ισότητας. Όπως αναφέρουν οι Βρετανοί, ο Γλαύκος Κληρίδης είχε αποδεχθεί την πολιτική ισότητα, όπως και το σύνολο της κυπριακής πολιτικής ηγεσίας. Όμως, το ’96 δεν αποδέχθηκε αρχικά να παραδώσει το κατάλοιπο εξουσίας στα κρατίδια, γνωρίζοντας ότι κάτι τέτοιο θα οδηγούσε προς τη συνομοσπονδία. Με το σχέδιο Ανάν και μετά, η ελληνοκυπριακή πλευρά είχε υπαναχωρήσει και δέχθηκε όπως το κατάλοιπο εξουσίας ανήκει στα κρατίδια και όχι στην Κεντρική Κυβέρνηση. Τώρα, οι Τούρκοι ζητούν ανυποχώρητα αριθμητική ισότητα, κρυφά ή φανερά βέτο και την εκ περιτροπής Προεδρία, η οποία αποτυπώνει τη συνταγματική και πολιτική ισότητα και διχοτόμηση της εκτελεστικής εξουσίας και του πολιτειακού συστήματος.

Η χαλαρή ομοσπονδία υποστηρίζεται από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, και όχι μόνο, ως μορφή λύσης και μάλιστα βιώσιμη. Μοιάζει πλέον να είναι η σημαία για τη λύση στο πλαίσιο της Πενταμερούς, παρότι όπως αποκαλύπτουν οι Βρετανοί ήταν τουρκική θέση, και παρότι ο τότε Πρόεδρος Κληρίδης ήταν άλλης άποψης. Τη θεωρούσε ως μορφή συνομοσπονδίας. Αναφέρει το βρετανικό έγγραφο τα ακόλουθα: «Οι Ελληνοκύπριοι θέλουν μια όσο το δυνατόν πιο ισχυρή Κεντρική Αρχή, που θα μπορούσαν να πετύχουν. Η συζήτηση για την ΄κυριαρχία΄ των δυο συνιστώντων κρατών έχει τεθεί στο περιθώριο, διότι είναι αντιπαραγωγική. Οι Τουρκοκύπριοι θέλουν κάτι ανάλογο με τα καντόνια της Ελβετίας. Η πολιτική ισότητα είναι η κύρια αρχή που ζητούν οι Τουρκοκύπριοι. Οι Ελληνοκύπριοι θα εξαγάγουν το μεγαλύτερο κέρδος που μπορούν προτού την εκχωρήσουν» (Ήταν και είναι προφανώς σίγουροι οι Βρετανοί ότι θα εκχωρήσουμε την κυριαρχία μας με τον έναν ή τον άλλο τρόπο).

Κυβερνώσα Βουλή και Εκ περιτροπής Προεδρία

Ως προς την Ελβετία θα μπορούσε να τονιστεί ότι συνιστά ένα ιδιόρρυθμο σύστημα μεταξύ συνομοσπονδίας και ομοσπονδίας. Ώς το 1840 η Ελβετία ήταν μια καθαρή συνομοσπονδία, αποτελούμενη από κυρίαρχα κράτη, τα οποία εν συνεχεία διατήρησαν τις εξουσίες και την κυριαρχία τους, καθώς και τις κρατικές τους δομές, υιοθετώντας ένα σύστημα Κυβερνώσας Βουλής με εκ περιτροπής Προεδρία. Η τουρκική πλευρά αξιώνει διαχρονικά χωριστές εξουσίες, δηλαδή κυριαρχία. Αυτό αξιώνει και σήμερα σε εντονότερο βαθμό. Και την θέλει όσο πιο πλήρη και κρατική. Πέραν των ανωτέρω, ας θυμηθούμε τι είπε πριν από ένα περίπου μήνα ο Βρετανός Ύπατος Αρμοστής στην Κύπρο ενόψει Πενταμερούς. Ότι οι Ελληνοκύπριοι πρέπει να αποδείξουν στους Τουρκοκύπριους ότι θέλουν την πολιτική ισότητα, η οποία, βεβαίως, σχετίζεται με τον διαμερισμό της εξουσίας και της κυριαρχίας. Μέσα σε αυτήν τη λογική έχει ήδη δοθεί το κατάλοιπο εξουσίας και πολλά άλλα. Είναι πρόδηλη η μέθοδος του σαλαμιού και ότι, κάθε φορά που γίνεται μια υποχώρηση, οι Τούρκοι αξιώνουν κάτι νέο και η ελληνοκυπριακή πλευρά υιοθετεί και προτάσσει ως δική της, την προηγούμενη τουρκική θέση. Σήμερα, η τουρκική πλευρά, με επιστολή του κατοχικού ηγέτη Ερσίν Τατάρ προς τον ΓΓ του ΟΗΕ, μιλά περί δυο κρατών και συνομοσπονδίας. Και επειδή ο Τατάρ μιλά με τον τρόπο αυτό, γίνεται λάβαρο η προηγούμενη τουρκική θέση της ομοσπονδίας και της χαλαρής ομοσπονδίας, που οι Τούρκοι ονόμαζαν ιστορικά ως «taxim», που θα πει διχοτόμηση.

Στάση Γκουτέρες και επιστολή Τατάρ

Ο Γ.Γ. του ΟΗΕ τηρεί ουδέτερη στάση και δεν έχει ακόμη ξεκαθαρίσει εάν αποδέχεται ότι μπορούν οι Τούρκοι να θέσουν στο τραπέζι τη λογική των δύο κρατών μέσω μιας συνομοσπονδιακής πολιτειακής δομής, που θα περιλαμβάνει το κατάλοιπο εξουσίας, μια «χαλαρή ομοσπονδία» και την πολιτική ισότητα μέσα από πρωτογενή κυριαρχία. Από τη στιγμή κατά την οποία η τουρκική πλευρά έχει καταθέσει το σχετικό έγγραφο, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δεν έχει άλλη επιλογή παρά μόνο να ζητήσει από την κ. Λουτ, όπως ξεκαθαρίσει το καθεστώς τής διαδικασίας και της ουσίας. Εάν, δε, επιμένει η κ. Λουτ για την έκδοση κοινής δήλωσης, σε αυτή θα πρέπει να γίνεται σαφές ότι θα πρέπει να τηρηθούν οι όροι εντολής του Σ. Ασφαλείας, που δεν αναφέρονται, βεβαίως, σε διχοτόμηση, εκτός και αν ο έχων το έννομο συμφέρον, δηλαδή η Κυπριακή Δημοκρατία, αποδεχθεί τη σταδιακή της διάλυση και δη μέσω των ΜΟΕ, που είναι δυνατό να συζητηθούν στην Πενταμερή. Και να εφαρμοστούν στη συνέχεια.

Προτάσεις ΜΟΕ με κυριαρχία και ΕΕ

Υπό αυτές τις συνθήκες, θα πρέπει να τονιστούν τα εξής:

Ο Πρόεδρος θα πρέπει να ζητήσει και προφορικώς και εγγράφως από την κ. Λουτ και τον Γ.Γ. του ΟΗΕ όπως διασφαλιστεί ότι στις συνομιλίες δεν θα επιτραπεί η κατάθεση διχοτομικών προτάσεων στη βάση της επιστολής του κατοχικού ηγέτη. Ή, ακόμη, και αν τεθούν, δεν θα γίνουν δεκτές από τον Γ.Γ. του ΟΗΕ, ο οποίος θα πρέπει να το αναφέρει σε έκθεσή του προς το Σ. Ασφαλείας, για να μην μπορεί η Άγκυρα να ισχυρίζεται ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά είναι απορριπτική.
Τα ΜΟΕ που θα καταθέσει ο Πρόεδρος δεν θα πρέπει να είναι στη λογική της αμφισβήτησης της Κυπριακής Δημοκρατίας, της κυριαρχίας της και της κρατικής της οντότητας. Εάν θέλουν οι Τούρκοι λειτουργία του παράνομου αεροδρομίου της Τύμπου σε συνδυασμό με το άνοιγμα της Αμμοχώστου και του λιμανιού της, θα πρέπει να γίνει στο πλαίσιο της συνταγματικής νομιμότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας ως κράτους μέλους της ΕΕ. Με βάση εκθέσεις, μεταξύ των οποίων και της νομικής υπηρεσίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αλλά και των όσων έχουν αποφασιστεί στο πλαίσιο του Brexit μεταξύ ΕΕ, Ην. Βασιλείου και ΕΕ, η μόνη αρμόδια Αρχή στο νησί που μπορεί να καθορίσει ποιες πύλες εισόδου και εξόδου είναι ανοικτές και ποιες κλειστές, είναι η Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας. Αυτό αναφέρει και το Διεθνές Δίκαιο επί τη βάσει της Χάρτας του ΟΗΕ, αφού η Κυπριακή Δημοκρατία είναι κράτος μέλος των Ην. Εθνών και κυρίαρχη επί του εδάφους της, ασχέτως εάν τελεί το 37% υπό κατοχήν. Γι΄ αυτό άλλωστε τα αεροδρόμια και τα λιμάνια στα κατεχόμενα θεωρούνται κλειστά και η λειτουργία τους είναι παράνομη. Ως εκ τούτου: α) Για να ανοίξει το λιμάνι της Αμμοχώστου υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα πρέπει να έχει την άδεια και την εξουσιοδότηση της Κυπριακής Δημοκρατίας, η οποία, με βάση το πρωτόκολλο 10, εντάχθηκε ολόκληρη στην ΕΕ. Άρα, μόνο αυτή, δηλαδή η Κυπριακή Δημοκρατία, μπορεί να ανοίξει το λιμάνι κατά νόμιμο τρόπο μέσω της Επιτροπής, η οποία απλώς θα έχει τη διαχείριση. β) Ό,τι ισχύει για το λιμάνι, θα ισχύει και για την Τύμπου κατ’ αναλογίαν. Δηλαδή, η κυπριακή Κυβέρνηση, για παράδειγμα, θα πρέπει να δώσει την όποια εξουσιοδότηση στον ΟΗΕ, εάν θα είναι τα μέλη του αυτά που θα λειτουργήσουν το αεροδρόμιο. Και οι Αρχές του αεροδρομίου θα πρέπει να τίθενται κάτω από τη νόμιμη εξουσία της Κυπριακής Δημοκρατίας και δη του Κέντρου Εναέριας Κυκλοφορίας της Λευκωσίας.
Το άνοιγμα του λιμανιού της Αμμοχώστου και της Τύμπου θα πρέπει να συνδεθεί: Α) Με τον τερματισμό του εμπάργκο που εφαρμόζει η Τουρκία σε βάρος των πλοίων και των αεροσκαφών της Κυπριακής Δημοκρατίας, που φέρουν δηλαδή τη σημαία της, καθώς και την εισαγωγή κυπριακών προϊόντων στην Τουρκία όπως καθορίζει η Τελωνειακή Ένωση με την ΕΕ και δεν γίνεται σεβαστή από την Άγκυρα. Β) Με βήματα αναγνώρισης της Κυπριακής Δημοκρατίας από την Τουρκία και αποδοχή της συμφωνίας για την επανεισδοχή στο θέμα των παράτυπων π.χ. μεταναστών, καθώς και την εφαρμογή άλλων συμφωνιών, που ισχύουν στις σχέσεις Τουρκίας και ΕΕ και η Άγκυρα δεν τις υιοθετεί στην πράξη με την Κυπριακή Δημοκρατία.

Στον βωμό των ΜΟΕ

Σε κάθε άλλη περίπτωση, στην οποία η κυπριακή Κυβέρνηση δεν θα κατοχυρώσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα και τα θυσιάσει στον βωμό των ΜΟΕ και των εντυπώσεων, δεν θα έχουμε κινήσεις, απλώς, προς τη χαλαρή ομοσπονδία, που ήταν από το 1996 τουρκική θέση, αλλά προς τις σημερινές θέσεις της Άγκυρας. Δηλαδή, θα κινηθεί η διαδικασία στη λογική της συνομοσπονδίας των δυο ισότιμων κρατών. Ποιος έχει τέτοια εξουσιόδοτηση από τον λαό; Προφανώς κανείς!

*Δρ των Διεθνών Σχέσεων

Σημερινή

Σχετικά θέματα

Σταύρος Καλεντερίδης

Ο Σταύρος Καλεντερίδης, ξεκίνησε τις σπουδές του στην Αθήνα, σπουδάζοντας Πολιτική Επιστήμη στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έπειτα από τέσσερα χρόνια συμμετοχής στα φοιτητικά όργανα συνδιοίκησης της σχολής του και σε διάφορες οργανώσεις νέων, αποφάσισε να συνεχίσει τις σπουδές του στο εξωτερικό. Στη Βοστόνη των Η.Π.Α. ολοκλήρωσε δύο μεταπτυχιακά προγράμματα, στις Διεθνείς Σχέσεις (Αμερικανική εξωτερική πολιτική) και στην Επικοινωνία (Πολιτική Επικοινωνία), ενώ παράλληλα εργάστηκε στο Ελληνικό Προξενείο της Βοστόνης, στη σχολή του ως βοηθός έρευνας και σε δύο πολιτικές καμπάνιες Αμερικανών πολιτικών (Δημοκρατικών – Ρεπουμπλικάνων). Μετά από τρία χρόνια στις Η.Π.Α., άκουσε το κάλεσμα της πατρίδας του και επέστρεψε πίσω με μεγάλο πόθο για προσφορά στην Ελλάδα. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος δύο κοινωφελών οργανισμών, του δέλτα – πολιτική επανάσταση (πολιτικός οργανισμός) και της Λεοντίδας (ίδρυμα προώθησης θεμάτων ιστορίας, πολιτισμού και δημοκρατίας). Σήμερα ζει και εργάζεται στην Αθήνα, ασχολείται με διάφορα εγχειρήματα πολιτικής διπλωματίας και δημοκρατίας, γράφει πολιτικά άρθρα, σχολιάζει την επικαιρότητα και συνεχίζει την προσωπική του μελέτη στην ιστορία και την πολιτική φιλοσοφία.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας, εξέφρασε ο αντιναύαρχος ε.α. Γιάννης Εγκολφόπουλος στη «Ναυτεμπορική». Συνέδεσε την εκτίμησή του με τα μηνύματα Ρούμπιο, τον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό στην Ανατολική Μεσόγειο και τα κοινά συμφέροντα Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου.

Δημοσιεύτηκε

30 λεπτά πριν

στις

17 Οκτωβρίου 2026

από τον

Geopolitico team

«Θα προχωρήσει κανονικότατα». Με αυτή τη φράση ο Γιάννης Εγκολφόπουλος έδωσε το στίγμα της παρέμβασής του στη «Ναυτεμπορική», εκτιμώντας ότι η Άγκυρα δεν θα μπορέσει να εμποδίσει την υλοποίηση του καλωδίου Ελλάδας–Κύπρου.

Ο αντιναύαρχος ε.α. υποστήριξε ότι το έργο εντάσσεται σε έναν ευρύτερο διεθνή σχεδιασμό για την ενεργειακή ασφάλεια και τη δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών τροφοδοσίας της Ευρώπης. Κατά την ανάλυσή του, η Τουρκία δεν βρίσκεται απέναντι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε ένα πλέγμα κρατικών συμφερόντων που συγκλίνουν στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Καμία» πρόσθετη ενημέρωση προς την Τουρκία

Ιδιαίτερα κατηγορηματικός εμφανίστηκε στο ερώτημα εάν η συνέχιση των εργασιών προϋποθέτει κάποια συνεννόηση με την Άγκυρα.

Όπως υποστήριξε, θα ακολουθηθούν οι προβλεπόμενες αναγγελίες από την ελληνική και την κυπριακή πλευρά, χωρίς να απαιτείται πρόσθετη ενημέρωση, ανακοίνωση ή ερώτημα προς την Τουρκία. Στη σχετική ερώτηση του δημοσιογράφου, η απάντησή του ήταν μονολεκτική: «Καμία».

Αναφερόμενος στον χάρτη που παρουσιαζόταν στην εκπομπή, επέμεινε ότι το καλώδιο θα ακολουθήσει τη συγκεκριμένη διαδρομή. Υποστήριξε ότι η χάραξη έχει ήδη επιλεγεί με σημαντικές τεχνικές και οικονομικές παραμέτρους και δεν μπορεί να ανατρέπεται εξαιτίας τουρκικών απαιτήσεων, τις οποίες χαρακτήρισε αυθαίρετες.

Σημείωσε, παράλληλα, ότι μια συνεργατική Τουρκία θα μπορούσε να συμμετέχει σε ενεργειακές υποδομές της περιοχής. Το πρόβλημα, κατά τον ίδιο, είναι η προσπάθεια της Άγκυρας να επιβάλλει τις θέσεις της στους υπόλοιπους.

Πώς ερμηνεύει τα μηνύματα Ρούμπιο

Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του αποτέλεσε η ερμηνεία των τοποθετήσεων του Μάρκο Ρούμπιο κατά την επίσκεψή του στην Ελλάδα.

Ο κ. Εγκολφόπουλος απέδωσε ιδιαίτερη σημασία στην ομιλία στην Πνύκα, την οποία προσέγγισε ως τοποθέτηση με μακροπρόθεσμο στρατηγικό ορίζοντα. Κατά την εκτίμησή του, η επιλογή της Ελλάδας και του συγκεκριμένου ιστορικού χώρου συνδεόταν με ένα ευρύτερο μήνυμα για το μέλλον της Δύσης.

Στο ζήτημα του καλωδίου, υποστήριξε ότι η προσεκτική δημόσια διατύπωση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών αντανακλούσε την ανάγκη διπλωματικών χειρισμών. Δεν θεώρησε, δηλαδή, ότι η αποφυγή μιας ευθείας δημόσιας αντιπαράθεσης με την Τουρκία σήμαινε εγκατάλειψη του έργου.

Αντιθέτως, ερμήνευσε τις αναφορές στην ασφάλεια της μεταφοράς ενέργειας ως μήνυμα που αφορά και την Ανατολική Μεσόγειο. Στην ίδια συλλογιστική ενέταξε το σχήμα «3+1» και τη σημασία της Αιγύπτου για τις περιφερειακές ισορροπίες.

Το καλώδιο μέσα στον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό

Ο αντιναύαρχος ε.α. συνέδεσε τη διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου με τη συζήτηση για εναλλακτικούς ενεργειακούς διαδρόμους και με την προοπτική επανενεργοποίησης του σχεδίου EastMed.

Κατά την προσέγγισή του, οι πολεμικές συγκρούσεις και η ανασφάλεια στις υφιστάμενες οδούς μεταφοράς αυξάνουν την ανάγκη αναζήτησης νέων διαδρομών. Η Ελλάδα, υποστήριξε, μπορεί να αποκτήσει ενισχυμένο ρόλο στη μεταφορά ενέργειας προς την ευρωπαϊκή αγορά.

Στη βάση αυτή επέμεινε ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να ανατρέψει έναν σχεδιασμό στον οποίο εμπλέκονται πολλά κράτη. Το καλώδιο, όπως το παρουσίασε, αποτελεί κρίσιμο τμήμα αυτής της ευρύτερης αρχιτεκτονικής.

«Πολλά γίνονται και δεν λέγονται»

Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο νέας τουρκικής ναυτικής παρεμπόδισης, ο κ. Εγκολφόπουλος προέβλεψε ότι η Τουρκία θα αποφύγει μια τέτοια κίνηση.

Υποστήριξε, μάλιστα, ότι έχουν ήδη μεταφερθεί μηνύματα προς την τουρκική ηγεσία από την αμερικανική πλευρά. Η συγκεκριμένη αναφορά διατυπώθηκε ως δική του εκτίμηση για τις παρασκηνιακές διεργασίες.

Επιστρατεύοντας τη φράση ότι «πολλά γίνονται και δεν λέγονται», περιέγραψε μια διπλωματική διαδικασία που, κατά την άποψή του, εξελίσσεται πέρα από τις δημόσιες δηλώσεις.

Στο ίδιο πλαίσιο ξεχώρισε τις προσωπικές σχέσεις Τραμπ–Ερντογάν από τα στρατηγικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών. Όπως υποστήριξε, η προσωπική οικειότητα μεταξύ ηγετών δεν αρκεί για να παραμεριστούν ευρύτερες κρατικές επιδιώξεις.

Ελλάδα, Ισραήλ και Αίγυπτος στον ίδιο υπολογισμό

Με αιχμηρό τόνο, ο κ. Εγκολφόπουλος αμφισβήτησε την εικόνα μιας Τουρκίας που μπορεί να επιβάλλεται στρατιωτικά σε κάθε περιφερειακή κρίση.

Εκτίμησε ότι, εάν η Άγκυρα επέλεγε την αντιπαράθεση για το καλώδιο, θα ερχόταν αντιμέτωπη και με τα συμφέροντα του Ισραήλ και της Αιγύπτου. Προέβλεψε ότι οι δύο χώρες θα στήριζαν την ελληνική πλευρά, συνδέοντας αυτή τη θέση με τη σύγκλιση συμφερόντων στην περιοχή.

Πρόκειται για πρόβλεψη του ίδιου ως προς τη στάση των συγκεκριμένων κρατών σε ένα υποθετικό σενάριο κρίσης.

Αναφερόμενος, επίσης, στην Κύπρο, απέδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα σε δηλώσεις που επικαλέστηκε από την αμερικανική διπλωματική πλευρά, τις οποίες ερμήνευσε ως μήνυμα αποτροπής έναντι απειλών κατά της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η πραγματική ισχύς και οι συμμαχίες

Στο τελευταίο μέρος της παρέμβασής του, ο αντιναύαρχος ε.α. επέμεινε ότι η σύγκριση Ελλάδας–Τουρκίας απαιτεί σοβαρή αποτίμηση των πραγματικών στρατιωτικών δυνατοτήτων και του περιφερειακού περιβάλλοντος.

Υποστήριξε ότι οι συμμαχίες και τα κοινά συμφέροντα επηρεάζουν καθοριστικά τον συσχετισμό ισχύος. Παράλληλα, άσκησε κριτική σε πρόχειρες συγκρίσεις που παράγονται με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης από πληροφορίες ανοικτών πηγών, χωρίς επαρκή αξιολόγηση.

Η βασική του πρόβλεψη παρέμεινε σαφής: το καλώδιο θα προχωρήσει και η Τουρκία θα αποφύγει να μετατρέψει την αντίδρασή της σε ουσιαστική παρεμπόδιση. Μια εκτίμηση που ο ίδιος συνέδεσε με το βάρος των ενεργειακών συμφερόντων και τη διαμόρφωση των συμμαχιών στην Ανατολική Μεσόγειο.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία, αντί να απαιτούν κυρώσεις, επαναλαμβάνοντας το τετριμμένο ότι «πρέπει οι εταίροι μας να αντιληφθούν την κατάσταση», αυτό καταδεικνύει ότι είναι οι «δικοί» μας που ΔΕΝ θέλουν να κατανοήσουν την κατάσταση. Κι είναι οι ίδιοι που πρωτοστατούσαν στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας!

Δημοσιεύτηκε

60 λεπτά πριν

στις

17 Οκτωβρίου 2026

από τον

Κώστας Μαυρίδης

Γράφει ο Κώστας Μαυρίδης, Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ (S&D)

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ για τον προϋπολογισμό (ο οποίος χρηματοδοτείται από εισφορές των κρατών-μελών) για την επταετία 2028-34, έφερε στο προσκήνιο τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Συνοπτικά, για έγκριση του προϋπολογισμού απαιτείται η συνεργασία των κορυφαίων οργάνων της ΕΕ, που έχουν δυσανάλογο μερίδιο ισχύος. Πρώτα η Ευρ. Επιτροπή υποβάλλει συνολική πρόταση με τις δαπάνες ανά τομέα, προς το Συμβούλιο (υπουργοί κρατών-μελών) και στο Ευρωκοινοβούλιο. Στο Συμβούλιο, τα κράτη μέλη έχουν δικαίωμα βέτο, δηλαδή καθένα μπορεί να μπλοκάρει τη διαδικασία. Τελευταίο είναι η έγκριση από το Ευρωκοινοβούλιο, το οποίο δεν επιλέγει μια-μια δαπάνη για απόρριψη ή αποδοχή, αλλά συναινεί ή απορρίπτει τον προϋπολογισμό ως σύνολο.

Αυτή τη φορά, ως Ευρωκοινοβούλιο ζητάμε σημαντική αύξηση των δαπανών, περίπου 10% σε σύγκριση με την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εφόσον «για να έχουμε ευρωπαϊκές λύσεις χρειάζονται ανάλογα χρηματοδοτικά εργαλεία.» Τις προάλλες, είχαμε την αντι-πρόταση της Ιρλανδικής Προεδρίας στο Συμβούλιο, με σημαντικές περικοπές, η οποία βρήκε απέναντι της «τοίχο» από τις δύο μεγάλες πολιτικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου (ανάμεσα τους και η δική μου), με στήριξη από δύο μικρότερες Αυτή είναι η «σύγκρουση» με το Ευρωκοινοβούλιο να ζητά δισεκατομμύρια επιπλέον για την άμυνα, την ανταγωνιστικότητα και τα παραδοσιακά προγράμματα της ΕΕ, ενώ διάφορες Κυβερνήσεις πιέζουν για σαφώς πιο περιορισμένο προϋπολογισμό.

Για την Κύπρο, το αποτέλεσμα της μάχης θα καθορίσει το ύψος των κονδυλίων που της αναλογούν κυρίως για την περιφερειακή ανάπτυξη/συνοχή, απασχόληση, κοινωνική πολιτική, την άμυνα, τη γεωργία, τις υποδομές και την πράσινη μετάβαση. Αυτή τη φορά όμως έχουμε και το φλέγον θέμα της στέγασης μαζί με τα έργα υποδομής ενεργειακής και γεωπολιτικής σημασίας λόγω του συνεχιζόμενου τουρκικού επεκτατισμού.

Αυτή την εβδομάδα όμως, είχαμε και κάτι άλλο που πέρασε στα ψηλά των ΜΜΕ και αφορά τις σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας. Η Τουρκία «καίγεται» για να διευρύνει τις εμπορικές της σχέσεις με την ΕΕ μέσω της Τελωνειακής Ένωσης, με απώτερη επιδίωξη να ενταχθεί στο «Made in Europe», που είναι μια υπό κατασκευή κοινή σήμανση προϊόντων παραγωγής στην Ευρώπη. Η συμμετοχή της Τουρκίας στην Ευρωάμυνα και η διεύρυνση των εμπορικών της σχέσεων, αποτελούν στην πραγματικότητα το υποκατάστατο της πλήρους ένταξης στην ΕΕ. Μάλιστα, η Τουρκία προέβαλε στον αρμόδιο Επίτροπο της ΕΕ, ως σημαντική επιτυχία την υφιστάμενη Τελωνειακή Ένωση ΕΕ-Τουρκίας, για την οποία η Τουρκία αρνείται να σεβαστεί την δέσμευσή της από το 2005 προς την ΕΕ και να εφαρμόσει όσα αφορούν την Κυπριακή Δημοκρατία.

Όταν πριν μήνες είχαμε την Έκθεση για την Τουρκία στο Ευρωκοινοβούλιο, είχα πρωτοστατήσει στην ανάδειξη αυτών των σοβαρών αρνητικών, που κάποιοι συνάδελφοι εισάκουσαν και άλλοι όχι. Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία, αντί να απαιτούν κυρώσεις, επαναλαμβάνοντας το τετριμμένο ότι «πρέπει οι εταίροι μας να αντιληφθούν την κατάσταση», αυτό καταδεικνύει ότι είναι οι «δικοί» μας που ΔΕΝ θέλουν να κατανοήσουν την κατάσταση. Κι είναι οι ίδιοι που πρωτοστατούσαν στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας!

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Ινδικά πολεμικά πλοία στην Κύπρο; Οι πληροφορίες και το νέο αμυντικό σκηνικό

Πληροφορίες για παρεμβάσεις Ισραήλ και Εμιράτων απέναντι στις πιέσεις της Άγκυρας παρουσίασε το «Direct News». Στο επίκεντρο οι συζητήσεις για συμπαραγωγή LORA, η συνεργασία με την Ινδία και η αμυντική ενίσχυση της Κύπρου.

Δημοσιεύτηκε

1 ώρα πριν

στις

17 Οκτωβρίου 2026

από τον

Ανδρέας Μουντζουρούλιας

Ένα έντονο διπλωματικό παρασκήνιο γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο, με επίκεντρο την ανατολική Λιβύη και την οικογένεια Χαφτάρ, περιέγραψε ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας στην εκπομπή «Direct News», παρουσιάζοντας πληροφορίες του Directus.gr. Σύμφωνα με όσα μετέφερε, η Τουρκία πιέζει για την κοινοβουλευτική επικύρωση του μνημονίου, ενώ το Ισραήλ επιδιώκει να αποτρέψει αυτή την εξέλιξη, αξιοποιώντας και τη σχέση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων με την πλευρά Χαφτάρ.

Στην ανάλυσή του, το λιβυκό μέτωπο συνδέεται με τον ευρύτερο ανταγωνισμό στην Ανατολική Μεσόγειο. Παράλληλα, παρουσίασε πληροφορίες για εξοπλιστικές συζητήσεις με το Ισραήλ και για την ανάπτυξη της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ινδίας.

Πιέσεις στον Χαφτάρ και ισραηλινές παρεμβάσεις

Κατά τον παρουσιαστή, η Άγκυρα επιδιώκει να αξιοποιήσει την επιρροή του Σαντάμ Χαφτάρ στην ανατολική Λιβύη, προκειμένου να προχωρήσει η διαδικασία επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου. Ο ίδιος συνέδεσε την κινητικότητα με τις μεταβολές που περιέγραψε στην τοπική πολιτική ισορροπία και με την τουρκική προσπάθεια να αποκτήσει ευνοϊκότερους συνομιλητές.

Στον αντίποδα, επικαλούμενος επαφές με πηγές από το Ισραήλ, υποστήριξε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνεννοήσεις με τα Εμιράτα, ώστε το Αμπού Ντάμπι να ασκήσει πρόσθετη επιρροή στην οικογένεια Χαφτάρ για την αποτροπή της επικύρωσης.

«Το Ισραήλ θα κάνει ό,τι μπορεί για να μην επικυρωθεί η συμφωνία», ανέφερε, μεταφέροντας την εικόνα που, όπως είπε, είχε από τις πηγές του. Στην ίδια εξίσωση τοποθέτησε την Αίγυπτο, εκτιμώντας ότι ούτε το Κάιρο επιθυμεί μια τέτοια εξέλιξη.

Το συμπέρασμά του για την Αθήνα ήταν σαφές: η σύμπτωση συμφερόντων με άλλες περιφερειακές δυνάμεις δημιουργεί περιθώρια δράσης, τα οποία η ελληνική διπλωματία οφείλει να αξιοποιήσει.

Το ευρωπαϊκό χαρτί της Αθήνας

Ο Μουντζουρούλιας στάθηκε ιδιαίτερα στη δυνατότητα αξιοποίησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως υποστήριξε, η ανάγκη της Λιβύης για επενδύσεις, χρηματοδότηση και συνεργασία στο μεταναστευτικό προσφέρει στην Ελλάδα διαπραγματευτικά εργαλεία.

Κατά την προσέγγισή του, η Αθήνα πρέπει να συνδέσει τις ευρωπαϊκές σχέσεις με τη Λιβύη με την προάσπιση των ελληνικών συμφερόντων. Η παρέμβαση τρίτων χωρών χρειάζεται, επομένως, να συνοδεύεται από ενεργή ελληνική παρουσία και συγκεκριμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες.

LORA: Πληροφορίες για συμπαραγωγή στην Ελλάδα

Στο εξοπλιστικό σκέλος, ο παρουσιαστής μετέφερε πληροφορίες για συζητήσεις με το Ισραήλ σχετικά με το πυραυλικό σύστημα LORA. Όπως ανέφερε, το ενδιαφέρον περιλαμβάνει την προοπτική μεταφοράς τεχνογνωσίας και δημιουργίας παραγωγικής υποδομής στην Ελλάδα.

Στην εκπομπή έγινε λόγος για δυνατότητα πληγμάτων ακριβείας σε αποστάσεις έως 500 χιλιομέτρων. Ο Μουντζουρούλιας εκτίμησε ότι, εφόσον προχωρήσει η συνεργασία που περιέγραψε, θα ενισχυθούν τόσο οι δυνατότητες αποτροπής όσο και η ελληνική αμυντική βιομηχανία.

Η συγκεκριμένη αναφορά παρουσιάστηκε ως πληροφορία για διαπραγματεύσεις και σχεδιασμό. Ο ίδιος έθεσε την υλοποίηση της συμφωνίας ως προϋπόθεση για τις επιχειρησιακές δυνατότητες που ανέλυσε.

Ινδία: Κοινές παραγωγές και ναυπηγική συνεργασία

Εκτενή αναφορά έκανε και στην προσέγγιση με την Ινδία. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, οι επαφές επικεντρώνονται στην κατάρτιση οδικού χάρτη βιομηχανικής συνεργασίας, με προοπτική κοινοπραξιών, συμπαραγωγής αμυντικών προϊόντων και ανάπτυξης τεχνολογιών.

Ανάμεσα στα πεδία ενδιαφέροντος ανέφερε τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τα συστήματα αντιμετώπισής τους, τους πυραύλους και τα στρατιωτικά οχήματα. Ιδιαίτερη θέση απέδωσε στη ναυπηγική συνεργασία και στη σύνδεση της ελληνικής τεχνογνωσίας με την ινδική βιομηχανία.

Στην ανάλυσή του, οι σχέσεις Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Ινδίας μπορούν να διαμορφώσουν ένα πλέγμα συνεργασίας από την Ανατολική Μεσόγειο έως τον Ινδικό Ωκεανό, με πρακτικό περιεχόμενο στην άμυνα, στην εκπαίδευση και στη θαλάσσια ασφάλεια.

Η Κύπρος και η προοπτική ινδικών πλοίων

Για την Κύπρο, ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε πληροφορίες για ινδική υποστήριξη στη ναυτική εκπαίδευση, στην τεχνική υποστήριξη και στην ανάπτυξη επιχειρησιακών δυνατοτήτων.

Πρόσθεσε ότι εξετάζεται από την ινδική πλευρά η διάθεση μεταχειρισμένων πολεμικών πλοίων σε προσιτό κόστος. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι αναμένει περισσότερα στοιχεία για τον τύπο των πλοίων και για το εάν η σκέψη αυτή θα προχωρήσει.

Σχολιάζοντας παράλληλα τις απειλητικές δηλώσεις του Ερχάν Αρικλί, υποστήριξε ότι η Λευκωσία ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες της και ότι τα σημερινά δεδομένα διαφέρουν από εκείνα του 1974.

Δορυφόροι, ναυτικές μονάδες και νέα όπλα

Στην εκπομπή παρουσιάστηκαν επίσης τουρκικά δημοσιεύματα για τις ελληνικές δυνατότητες δορυφορικής επιτήρησης. Ο παρουσιαστής στάθηκε στην αξία της συλλογής πληροφοριών και στην προοπτική καλύτερης παρακολούθησης στρατιωτικών δραστηριοτήτων.

Αναφέρθηκε ακόμη σε συζητήσεις για δύο ιταλικά ναρκοθηρευτικά, σε παρουσίαση των συστημάτων SPEAR και SPEAR EW στην Πολεμική Αεροπορία, καθώς και στο γερμανικό ενδιαφέρον για προγράμματα υποβρυχίων και τεθωρακισμένων.

Για τα υποβρύχια, υποστήριξε ότι η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει τον ανταγωνισμό των προμηθευτών, επιδιώκοντας την καλύτερη επιχειρησιακή λύση και ισχυρότερους όρους συνεργασίας.

Κλείνοντας, σχολίασε την επίσκεψη Δένδια στη Σαουδική Αραβία, σημειώνοντας ότι δεν διέθετε ακόμη το περιεχόμενο των συναντήσεων. Συνέδεσε ως εκτίμηση την κινητικότητα με την ελληνική παρουσία μέσω των Patriot και με τις περιφερειακές αμυντικές συνεννοήσεις.

Το βασικό μήνυμα της εκπομπής ήταν ότι οι διπλωματικές συνεργασίες αποκτούν ουσία όταν συνοδεύονται από παραγωγικές συμφωνίες, τεχνογνωσία και ενίσχυση της αποτροπής. Για τον Μουντζουρούλια, η Ελλάδα έχει μπροστά της ευκαιρίες που απαιτούν ενεργή διπλωματία και συνέχεια στην υλοποίηση.