Γενικά θέματα
Η μείωση του νόμιμου πληθυσμού της Ελλάδας ανάμεσα στο 2011 και το 2021
Από τη σύγκριση του νόμιμου πληθυσμού σε εθνικό επίπεδο το 2011 με αυτόν του 2021 που δημοσιοποίησε η ΕΣΤΑΤ πρόσφατα προκύπτει μια μείωση κατά 187 χιλ. μόνον του πληθυσμού των ημεδαπών κάτοικων της χώρας μας. Η μείωση αυτή είναι κατά πολύ μικρότερη από την αναμενομένη, καθώς την περίοδο στην ανάμεσα στις δυο τελευταίες απογραφές το ισοζύγιο γεννήσεις-θάνατοι των ημεδαπών είναι αρνητικό κατά 407 χιλ., ενώ ταυτόχρονα αρνητικό είναι και το μεταναστευτικό τους ισοζύγιο (οι έξοδοι από την χώρα μας ήταν πολύ περισσότερες από τις εισόδους). Τα δυο αυτά αρνητικά ισοζυγία δεν αντισταθμίσθηκαν από τα άτομα που απέκτησαν την ελληνική ιθαγένεια την ίδια περίοδο (και κατ’ επέκταση προστέθηκαν στον νόμιμο πληθυσμό αναμεσά στο 2011 και το 2021). Πως εξηγείται όμως η αναντίστοιχη με τα δεδομένα αυτά αρνητική μεταβολή και ποια είναι τελικά η μείωση του νόμιμου πληθυσμού μας ανάμεσα στο 2011 και το 2021;
Ο νόμιμος πλ ηθυσμός της Ελλάδας
Πριν από λίγες μέρες η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) δημοσιοποίησε τα τελικά αποτελέσματα της απογραφής του 2021 αναφορικά με τον νόμιμο πληθυσμό το 2021. Τα αποτελέσματα αυτά έφεραν αλλαγές στον εκλογικό χάρτη, καθώς κάποιες από τις περιφέρειες κερδίζουν και κάποιες άλλες χάνουν έδρες, και σε αυτές επικεντρώθηκε κυρίως το ενδιαφέρον των περισσοτέρων από τα έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα ενημέρωσης της κοινής γνώμης και, προφανώς και των πολιτικών μας. Ακόμη δε και στις ελάχιστες περιπτώσεις που κάποια ΜΜΕ σχολίασαν τη μείωση του νόμιμου πληθυσμού ανάμεσα στις δυο τελευταίες απογραφές κατά 187 χιλ.1 κανένα από αυτά δεν προβληματίσθηκε ως προς το πώς είναι δυνατόν η μείωση αυτή να είναι τόσο μικρή όταν, την ίδια περίοδο, το φυσικό ισοζύγιο (γεννήσεις-θάνατοι) των ημεδαπών είναι αρνητικό κατά 407χιλ., ενώ το μεταναστευτικό τους ισοζύγιο είναι επίσης αρνητικό.
Η μείωση κατά 187 χιλ. του νόμιμου πληθυσμού μας σε εθνικό επίπεδο προέκυψε όπως αναφέραμε από τη σύγκριση αυτού του 2011 με τον αντίστοιχο της προσφάτως διεξαχθείσας απογραφής. Και στις δυο αυτές απογραφές, τα στοιχεία αναφέρονται στον πληθυσμό των δημοτών της χώρας μας (μονίμων κάτοικων που έχουν την ελληνική υπηκοότητα, ανεξαρτήτως του τρόπου που την απέκτησαν). Οι αλλοδαποί μόνιμοι κάτοικοι της χώρας μας δεν περιλαμβάνονται, με αποτέλεσμα ο νόμιμος να υπολείπεται του μόνιμου πληθυσμού σε εθνικό επίπεδο το 2021 κατά 715 χιλ, (όπως και στις προηγούμενες απογραφές: κατά 728 χιλ. το 2001 και κατά 912 χιλ. το 2011, Πίνακας 1). Υπενθυμίζουμε δε ότι σε χαμηλότερα του εθνικού επίπεδα, σε όλες τις απογραφές, υπάρχουν συχνότατα σημαντικές διάφορες ανάμεσα στον νόμιμο πληθυσμό μιας διοικητικής ενότητας και τον πληθυσμό των ημεδαπών που διαμένουν μονίμως σε αυτήν. Οι δημότες δεν ταυτίζονται με τους μόνιμους κατοίκους ενός δήμου, καθώς μπορούμε να διαμένουμε μόνιμα σε έναν δήμο της χώρας μας και να είμαστε δημότες σε κάποιον άλλο (για παράδειγμα, στην απογραφή του 2011 ο μόνιμος πληθυσμός του Δήμου Καρπενησίου που είχε ελάχιστους αλλοδαπούς κάτοικους υπερβαίνει τις 13,0 χιλ. ενώ ο νόμιμος πληθυσμός του ανέρχεται σε 17,3 χιλ., κατά 33% υψηλότερος). Επομένως, ναι μεν ο νόμιμος πληθυσμός και ο μόνιμος πληθυσμός των εχόντων ελληνική υπηκοότητα στις απογραφές ταυτίζονται σε εθνικό επίπεδο, αλλά διαφοροποιούνται στα χαμηλότερα διοικητικά επίπεδα.
Πίνακας 1
|
Απογραφές |
Μόνιμος πληθυσμός
(εκατομ.) |
Νόμιμος πληθυσμός
(εκατομ.) |
Διαφορά μόνιμου –
νόμιμου (χιλ.) |
| 2001 | 10934,1 | 10206,5 | 727,6 |
| 2011 | 10816,3 | 9904,3 | 912,0 |
| 2021 | 10430,7* | 9716,9 | 715,1** |
*Προσωρινά δεδομένα ** Εκτίμηση με βάση τα τελικά αποτελέσματα για τον νόμιμο και τα προσωρινά για τον μόνιμο
Οφείλουμε ταυτόχρονα να αναφέρουμε ότι η απογραφή του 2021, βάσει της οποίας προέκυψε και ο νόμιμος πληθυσμός, διαφοροποιείται αυτής του 2011 ως προς τη συλλογή και την επεξεργασία των δεδομένων. Η απογραφή του 2021 (η ογδόη μεταπολεμικά) διεξήχθη 10,5 σχεδόν χρόνια μετά από αυτήν του 2011 και διαφοροποιείται σε τρία βασικά σημεία: α) στην περίοδο διεξαγωγής (εν μέσω της επιδημιολογικής κρίσης), β) στην πολύ μεγαλύτερη διάρκειά της (μήνες έναντι ημερών), και, γ) στο σύστημα συλλογής των στοιχείων (όχι μόνο συμπλήρωση έντυπων ερωτηματολογίων όπως και το 2011 με προσωπική συνέντευξη, αλλά και «ηλεκτρονική αυτοαπογραφή» μέσω ειδικά σχεδιασμένης διαδικτυακής εφαρμογής και συλλογή πληροφοριών επικουρικά από τρίτους). Διαφοροποιείται όμως και ως προς το γεγονός ότι για πρώτη φορά αξιοποιήθηκε η δυνατότητα διασύνδεσης με διοικητικές πηγές, διασύνδεση που κατέστησε δυνατό τον εντοπισμό λαθών (εικονικών καταχωρίσεων, διπλο-εγγραφών, διαφυγών κ.λπ.)
Οφείλουμε να υπενθυμίσουμε επίσης ότι σε όλες τις μέχρι τώρα απογραφές υπάρχει ένα σφάλμα «κάλυψης», μια υποεκτίμηση δηλαδή του απογραφόμενου πληθυσμού. Το σφάλμα αυτό, που διαφέρει από απογραφή σε απογραφή, εκτιμάται από τις Στατιστικές Υπηρεσίες μέσω μιας «Έρευνας κάλυψης» που διεξάγεται δειγματοληπτικά μετά την διεξαγωγή της απογραφής και έχει σαν κύριο στόχο την εκτίμηση του αριθμού των ατόμων και των νοικοκυριών που δεν απεγράφησαν («διέφυγαν»). Το σφάλμα αυτό διαφοροποιείται σε κάθε απογραφή ανάλογα με την ηλικία, το φύλο, τη διοικητική ενότητα, την αστικότητα ή ακόμη και την υπηκοότητα (ημεδαποί/αλλοδαποί). Έτσι, στην απογραφή του 2011, το σφάλμα στον μόνιμο πληθυσμό σε εθνικό επίπεδο εκτιμήθηκε από την ΕΛΣΤΑΤ σε 2,83%2 (με το χαμηλότερο ποσοστό στην
* Καθηγητής Δημογραφίας & επιστ. υπεύθυνος του Ερευνητικού Προγράμματος (ΕΛΙΔΕΚ) “Δημογραφικά Προτάγματα στην Έρευνα και Πρακτική στην Ελλάδα” Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, bkotz@uth.gr.
Κρήτη [0,85%], και το υψηλότερο στο Νότιο Αιγαίο [7,90%]) και σε 2,54% για τους ημεδαπούς (έναντι του 6,57% στους αλλοδαπούς). Αυτό πρακτικά σήμαινε ότι στην απογραφή του 2011, σε κάθε 10.000 άτομα μόνιμου πληθυσμού απεγράφησαν σε εθνικό επίπεδο 9.717 (και αντίστοιχα σε 10.000 μόνιμους έχοντες την ελληνική υπηκοότητα κατοίκους απεγράφησαν 9.746 και σε κάθε 10.000 αλλοδαπούς οι 9.343) . Επομένως, αν λάβουμε υπόψη το σφάλμα αυτό, ο μόνιμος πληθυσμός στην απογραφή του 2011 ανέρχεται σε 11,14 εκατομ., αυτός των Ελλήνων σε 10,16 εκατομ. και αυτός των αλλοδαπών σε 976 χιλ.
Μ ε ίωση κατά 187 μόνον χιλιάδες του νόμιμου πληθυσμού σε εθνικό επίπεδο ανάμεσα στο 2011 και το 2021 ;
Η μείωση του νόμιμου πληθυσμού κατά 187 χιλ. και μόνον αποτελεί έκπληξη, καθώς πρακτικά σημαίνει ότι, αν από τον νόμιμο πληθυσμό του 2011 προσθέσουμε τις γεννήσεις των ημεδαπών, αφαιρέσουμε τους θανάτους τους, προσθέσουμε τους αλλοδαπούς που απέκτησαν την ελληνική υπηκοότητα, και τέλος λάβουμε υπόψη και το αρνητικό μεταναστευτικό ισοζύγιο της ομάδας αυτής, τότε ο πληθυσμός μειώθηκε κατά 187,5 χιλ.
Ας εξετάσουμε εάν αυτό είναι δυνατόν. Την περίοδο ανάμεσα στις απογραφές του 2021 και του 2011 το φυσικό ισοζύγιο των ημεδαπών (γεννήσεις-θάνατοι) είναι αρνητικό κατά 407 χιλ3. Οι δε αλλοδαποί που απέκτησαν την ελληνική υπηκοότητα με βάση τα στοιχεία του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου (κτήσεις από αλλοδαπούς της ελληνικής ιθαγένειας) και εγράφησαν στα δημοτολόγια ανέρχονται σε 217 χιλ.4 . Έτσι, αν από τον νόμιμο κατά ΕΛΣΤΑΤ πληθυσμό του 2011 (9,904 εκατομ.) αφαιρέσουμε το φυσικό ισοζύγιο (407χιλ.) και προσθέσουμε τους αποκτήσαντες την ελληνική ιθαγένεια αλλοδαπούς (217χιλ.), αν ο πληθυσμός αυτός ήταν «κλειστός» (αν δηλ. το μεταναστευτικό ισοζύγιο ανάμεσα στις δυο απογραφές ήταν μηδενικό), θα έπρεπε να είχαμε έναν νόμιμο πληθυσμό 9,714 εκατομ. το 2021 και μια μείωσή του κατά 187,4 χιλ. ανάμεσα στο 2011 κα το 2021. Καθώς, όμως, ο πληθυσμός μας δεν ήταν «κλειστός», μια τόσο μικρή μείωση φαίνεται απίθανη: την περίοδο ανάμεσα στις δυο απογραφές πολλοί περισσότεροι Έλληνες εγκατέλειψαν την χώρα μας από αυτούς που επέστρεψαν.
Η πολύ μικρή μείωση του νόμιμου πληθυσμού θα μπορούσε να αποδοθεί είτε σε μια σημαντική υπερεκτίμηση του πλήθους του το 2021 (μια υπερεκτίμηση που δεν θεωρείται πολύ πιθανή αν λάβουμε υπόψη τις συνθήκες κάτω από τις οποίες διεξήχθη η πρόσφατη απογραφή5), είτε στην υποεκτίμησή του στην απογραφή του 2011. Αν αποκλείσουμε την πρώτη υπόθεση και δεχθούμε την δεύτερη, το παράδοξο αίρεται. Ειδικότερα, αν επανεκτιμήσουμε τον νόμιμο πληθυσμό του 2011 λαμβάνοντας υπόψη τα ποσοστά υποεκτίμησης (το «σφάλμα» δηλ. που η ΕΛΣΤΑΤ έχει δώσει για τον μόνιμο πληθυσμό των ημεδαπών, ήτοι το 2,54%), τότε ο νόμιμος του 2011 ανέρχεται στα 10,16 εκατομ. (υψηλότερος κατά 257 χιλ. από αυτόν που ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ για το 2011. Αν στη συνέχεια από τα 10,161 αυτά εκατομ. αφαιρέσουμε το φυσικό ισοζύγιο και προσθέσουμε τους αλλοδαπούς που απέκτησαν υπηκοότητα (10,161 εκατομ. – 407 χιλ. + 217 χιλ.), τότε, αν το μεταναστευτικό ισοζύγιο ήταν μηδενικό, ο νόμιμος πληθυσμός το 2021 θα ανερχόταν στα 9,996 εκατομ. Καθώς η ΕΛΣΤΑΤ δίδει 9,717 εκατομ. για το 2021 η διαφορά των 254 χιλ., δηλ. 9,717 [τελικός μόνιμος ΕΛΣΤΑΤ το 2021] – 9,996 [διορθωμένος μόνιμος το 2011], οφείλεται στο αρνητικό μεταναστευτικό ισοζύγιο των ημεδαπών (είσοδοι- έξοδοι από την χώρα), μέγεθος που φαίνεται πιθανό. Στη περίπτωση αυτή η εκτιμώμενη μείωση του μονίμου πληθυσμού μας είναι μεγαλύτερη των187 χιλ. και υπερβαίνει τις 440 χιλ. (10,161 το 2011-9,717 το 2021=444χιλ.).
Τα προαναφερθέντα οδηγούν αναπόφευκτα στην αναγκαιότητα 1) της επανεκτίμησης των μεταναστευτικών ισοζυγίων της περιόδου 2011-2021, καθώς εάν το αυτό των ημεδαπών (αρνητικό) υπερβαίνει τις 240 χιλ., τότε το συνολικό (ημεδαπών+ αλλοδαπών) για την ίδια περίοδο θα πρέπει να είναι σαφώς υψηλότερο6 και 2) της επανεκτίμησης όλων των πληθυσμών στην αρχή και μέση του έτους από το 2011 και μετά 7. Στην περίπτωση δε αυτή, ένας τελικός μόνιμος πληθυσμός στην απογραφή του 2021 (Έλληνες + αλλοδαποί) που θα υπερέβαινε ελαφρώς τα 10,5 εκατομμύρια δεν θα είναι μακριά από την πραγματικότητα και μια μείωσή του κατά 650 χιλ. ανάμεσα στο 2021 κα το 20118 δεν θα μας εξέπληττε…
1 Βλ.ενδεικτικά https://www.skai.gr/news/greece/apografi-plithysmou-meiosi-kata-200000-se-10-xronia-analytikoi-pinakes https://www.protagon.gr/apopseis/to-sok-tis-apografis-sok-kai-gia-tin-oikonomia-44342643010 https://www.newsbomb.gr/ellada/story/1384060/elstat-sxedon-200-000-ligoteroi-mesa-se-mia-dekaetia.
3 Το συνολικό φυσικό ισοζύγιο της περιόδου αυτής είναι μικρότερο (-311 χιλ.) καθώς αυτό των Ελλήνων υπηκόων (αρνητικό) ανέρχεται σε –407 χιλ. ενώ το αντίστοιχο των αλλοδαπών είναι θετικό κατά 96 χιλ.
4 Οι αλλοδαποί που απέκτησαν την ελληνική ιθαγένεια την περίοδο 2011-2021 ανέρχονται σε 226.500 (https://www.ypes.gr/g-g-ithageneias/statistika- stoixeia/stoicheia-se-michanagnosimi-morfi ).Το διάστημα όμως ανάμεσα στις δυο απογραφές είναι μικρότερο των 11 χρονών. Λαμβάνοντάς αυτό υπόψη και υποθέτοντας ότι η ετήσια κατανομή ανά μηνά των αποφάσεων κτήσης της ελληνικής ιθαγένειας δεν διαφοροποιείται σημαντικά, εκτιμούμε ότι στη μεσοαπογρφική περίοδο οι αποφάσεις ανέρχονται σε 225 χιλ. Αν υποθέσουμε όμως ότι ανάμεσα στην κοινοποίηση της απόφασης και την εγγραφή στα δημοτολόγια παρέρχεται κάποιος χρόνος, εκτιμούμε ότι αυτοί που έχουν εγγραφεί είναι ακόμη λιγότεροι (217.000).
5 Η αξιοποίηση για πρώτη φορά διοικητικών πηγών το 2021 για την αποφυγή «διαφυγών» πιθανότατα να οδήγησε στην ένταξη στον νόμιμο πληθυσμό Ελλήνων που εγκατέλειψαν την χώρα μας ανάμεσα στο 2011και το 2021 χωρίς να επιστρέψουν, αλλά εμφανίζονται στις διοικητικές πηγές ως ακόμη παρόντες. Αλλά ακόμη και στην περίπτωση αυτή, η όποια υπερεκτίμηση του πλήθους τους δεν είναι δυνατόν να είναι μεγαλύτερη από τις «διαφυγές» στην απογραφική διαδικασία. (Η αξιοποίηση των διοικητικών πηγών δεν ήταν δυνατόν να αντισταθμίσει φυσικά όλες τις «διαφυγές» των αλλοδαπών στη τελευταία απογραφή, και ως εκ τούτου εκτιμούμε ότι το «σφάλμα κάλυψης» για την ομάδα αυτή είναι υψηλότερο από το αντίστοιχο -6,65%- της απογραφής του 2011).
6 Η ΕΛΣΤΑΤ δίδει ένα συνολικό (ημεδαποί +αλλοδαποί) αρνητικό μεταναστευτικό ισοζύγιο για την περίοδο 2011-2020 μικρότερο των 175 χιλ., βλ. Δελτίο Τύπου 30- 12-2021 «Υπολογιζόμενος Πληθυσμός (1.1.2021) και Μεταναστευτικές Ροές της Χώρας (2020)»
7 Η επανεκτίμηση του νόμιμου πληθυσμού του 2011 δεν έχει πλέον νόημα, θα ήταν δε αδύνατη σε χαμηλότερα διοικητικά επίπεδα (περιφερειακές ενότητες) καθώς δεν υπάρχει εκτίμηση του σφάλματος από την ΕΛΣΤΑΤ για κάθε μια από αυτές. Ο νόμιμος πληθυσμός στα επίπεδα όμως αυτά απετέλεσε την βάση στις εκλογικές αναμετρήσεις της προηγουμένης δεκαετίας ..
8Αν θεωρήσουμε ότι η υποεκτίμηση του πληθυσμού μας στην απογραφή του 2011 ήταν ελαφρώς μεγαλύτερη από αυτή (-2.83%) που έδωσε η ΕΣΤΑΤ και ο μόνιμος πληθυσμός του 2001 έγγιζε τα 11.155 χιλ., γεγονός που θεωρούμε πολύ πιθανό (βλ. και Ο πληθυσμός της Ελλάδας μειώνεται; Μια πρώτη κριτική ανάλυση των προσωρινών αποτελεσμάτων της απογραφής του 2011. Δημογραφικά Νέα, 17, 2012
Γενικά θέματα
Θρίλερ στα βάθη της Τουρκίας με 58χρονο Έλληνα μοναχό από το Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών! Αγνοείται από τον Ιούλιο
Ο 58χρονος μοναχός έφυγε από το Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών, με προορισμό την Τουρκία, αποφασισμένος να φτάσει στον Πόντο και την Καππαδοκία, τόπους που συνδέονταν βαθιά με τις ρίζες του και το όραμά του να ζήσει ως ασκητής. Τα ίχνη του όμως χάθηκαν μέσα στην απέραντη τουρκική επικράτεια, βυθίζοντας την οικογένειά του στην αγωνία.
Πρόκειται για τον μοναχό Ιωσήφ, κατά κόσμον Νικόλαο Τσιγκόζη, ο οποίος έφυγε στις 23 Ιουλίου από τον Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών, χωρίς έκτοτε να έχει επικοινωνήσει με την οικογένειά του.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η απάντηση του ελληνικού Προξενείου στην Κωνσταντινούπολη, σύμφωνα με την οποία ένα άτομο που μοιάζει με τον αγνοούμενο εμφανίστηκε στα γραφεία του στις 25 Ιουλίου, αναζητώντας πληροφορίες για το πώς θα μπορούσε να ταξιδέψει προς τον Πόντο.
Το όνειρο να επιστρέψει στις πατρογονικές εστίες και να ζήσει ως ασκητής
Η απόφαση του 58χρονου να ταξιδέψει στην Τουρκία δεν ήταν, σύμφωνα με τους συγγενείς του, μια παρορμητική ενέργεια. Αντίθετα, αποτελούσε μια βαθιά προσωπική επιθυμία που είχε εκφράσει επανειλημμένα.
Ο μοναχός Ιωσήφ ήθελε να επισκεφθεί τον Πόντο και την Καππαδοκία, περιοχές με τις οποίες συνδεόταν η οικογενειακή του καταγωγή, αλλά και το όραμά του να ακολουθήσει μια πιο απομονωμένη ασκητική ζωή.
«Είχε διακαή πόθο να πάει στον Πόντο. Έλεγε ότι θέλει να γίνει ασκητής», ανέφερε η αδελφή του, Ευαγγελία, στην εκπομπή.
Η ίδια μίλησε και για την πορεία του αδελφού της στον μοναχισμό, εξηγώντας ότι είχε αφιερώσει μεγάλο μέρος της ζωής του στη μοναστική κοινότητα.

«Ο αδελφός μου ανήκει στο σχήμα του μοναχισμού. Το 2003 ήταν στο Άγιον Όρος και μετέβη μετά στην Αγία Τριάδα Λαγκαδά. Ακολούθησε τον ηγούμενό του στην Ελασσόνα και έκανε και κουρά. Από Νικόλαος μετονομάστηκε σε Ιωσήφ αλλά το μοναστήρι ορφάνεψε από ηγούμενο και το διάστημα της μετάβασης του σε άλλο μοναστήρι, έμενε μαζί μου στο πατρικό μας», περιέγραψε.
Έτσι, ο 58χρονος βρισκόταν το τελευταίο διάστημα στο οικογενειακό σπίτι στον Νέο Μυλότοπο, περιμένοντας να μεταβεί σε άλλο μοναστήρι. Ωστόσο, όπως αποδείχθηκε, είχε ήδη αρχίσει να σχεδιάζει το ταξίδι του στην Τουρκία.
Η αναχώρηση στις 23 Ιουλίου και το εισιτήριο για την Τουρκία
Η εξαφάνιση του μοναχού έγινε αντιληπτή την Πέμπτη 23 Ιουλίου, όταν οι συγγενείς του διαπίστωσαν ότι είχε φύγει από το χωριό χωρίς να γνωρίζουν τον προορισμό του.
Η αδελφή του, Ευτυχία, που κατοικεί στη Θεσσαλονίκη, κινητοποιήθηκε άμεσα και ξεκίνησε να τον αναζητά. «Το πρωί της 23ης Ιουλίου, ημέρα Πέμπτη, έφυγε ο αδερφός μου. Πήγα στο χωριό μας το Μυλότοπο στα Γιαννιτσά. Ξεκινήσαμε να τον ψάχνουμε αλλά δεν τον βρίσκαμε πουθενά. Πήγα στην αστυνομία, το δήλωσα αλλά έκανα και τον συνειρμό στο μυαλό μου ότι ανέφερε συνέχεια την Κωνσταντινούπολη και πήγαμε να ψάξουμε στα τρένα. Εκεί ήταν ένα ταξιδιωτικό γραφείο και βρήκαμε ότι ένα εισιτήριο κόπηκε στο όνομά του. Επιβεβαιώσαμε αργότερα ότι ανέβηκε στο λεωφορείο για Τουρκία», ανέφερε.
Η επίσκεψη στο ελληνικό Προξενείο και η αναζήτηση διαδρομής προς την Τραπεζούντα
Οι προσπάθειες των συγγενών οδήγησαν και σε επικοινωνία με το ελληνικό Προξενείο στην Κωνσταντινούπολη.
Σύμφωνα με όσα περιέγραψε η Ευτυχία, ο αδελφός τους που ζει στον Καναδά επικοινώνησε με τις προξενικές Αρχές, αναζητώντας πληροφορίες για τον αγνοούμενο.
«Ο αδελφός μου από τον Καναδά πήρε τηλέφωνο στο προξενείο της Κωνσταντινούπολης. Εγώ είχα ενημερώσει και την αστυνομία και μας είπαν ότι όντως ήρθε ένας κύριος που δεν φορούσε ράσα, με ταξί και έψαχνε πώς να πάει στην Τραπεζούντα», ανέφερε.
Κατά την οικογένεια, οι υπάλληλοι του Προξενείου είδαν το διαβατήριο του άνδρα και του έδωσαν οδηγίες για να μεταβεί στον σταθμό υπεραστικών λεωφορείων, ώστε να συνεχίσει το ταξίδι του. Η πληροφορία αυτή ενίσχυσε την εκτίμηση των συγγενών ότι ο μοναχός είχε φτάσει στην Κωνσταντινούπολη και προσπαθούσε να βρει τρόπο να μετακινηθεί προς τον Πόντο. Ωστόσο, κανείς δεν γνωρίζει αν τελικά επιβιβάστηκε σε άλλο λεωφορείο, ποια διαδρομή ακολούθησε ή αν έφτασε στην Τραπεζούντα.
Η επίσημη απάντηση του Προξενείου
Στην προσπάθεια να συγκεντρώσει περισσότερες πληροφορίες για την εξαφάνιση, η εκπομπή «Φως στο Τούνελ» επικοινώνησε με το ελληνικό Προξενείο στην Κωνσταντινούπολη, το οποίο έδωσε γραπτή απάντηση. Σύμφωνα με όσα ανέφερε το Προξενείο, το μεσημέρι του Σαββάτου 25 Ιουλίου εμφανίστηκε στα γραφεία του ένα άτομο που έμοιαζε με τον αγνοούμενο μοναχό.
Ο άνδρας αναζητούσε πληροφορίες σχετικά με τους τρόπους μετάβασης στην περιοχή του Πόντου.
Στην απάντησή του, το Προξενείο ανέφερε: «Ζητούσε πληροφορίες σχετικά με τρόπους μετάβασής του στην περιοχή του Πόντου. Καθώς επρόκειτο για μη εργάσιμη ημέρα, κατόρθωσε να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με τον αρμόδιο υπάλληλο στον αριθμό έκτακτης ανάγκης της Αρχής, με χρήση κινητού τηλεφώνου που ανήκε, ωστόσο, σε τρίτο πρόσωπο. Αργά το βράδυ της ίδιας μέρας, αδελφός του αγνοούμενου επικοινώνησε για πρώτη φορά μαζί μας».
Η αναφορά στη χρήση κινητού τηλεφώνου τρίτου προσώπου αποτελεί ένα ακόμη στοιχείο που ενδεχομένως θα μπορούσε να βοηθήσει στην αναζήτηση του μοναχού. Παράλληλα, η χρονική ακολουθία των γεγονότων δείχνει ότι η εμφάνιση του άνδρα στο Προξενείο έγινε δύο ημέρες μετά την αναχώρηση του 58χρονου από τα Γιαννιτσά. Πάντως, στην απάντηση του Προξενείου γίνεται λόγος για άτομο που μοιάζει με τον αγνοούμενο και όχι για οριστική ταυτοποίηση του μοναχού Ιωσήφ.
Η ενημέρωση της Interpol και η αγωνία των συγγενών
Η οικογένεια συνεχίζει τις προσπάθειες εντοπισμού του μοναχού, έχοντας απευθυνθεί τόσο στις ελληνικές Αρχές όσο και στις αρμόδιες υπηρεσίες που μπορούν να συνδράμουν στη διασυνοριακή αναζήτηση. «Η Ίντερπολ και το ελληνικό προξενείο στην Τουρκία έχουν ενημερωθεί», ανέφερε η αδελφή του, Ευαγγελία.
Οι συγγενείς θεωρούν ότι οι έρευνες θα πρέπει να επικεντρωθούν κυρίως στην Κωνσταντινούπολη, στην Τραπεζούντα και στις υπόλοιπες περιοχές του Πόντου, καθώς εκεί σκόπευε να κατευθυνθεί ο 58χρονος. Παράλληλα, δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να προσπάθησε να μεταβεί στην Καππαδοκία, την οποία επίσης επιθυμούσε να επισκεφθεί. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν υπάρχουν επιβεβαιωμένες πληροφορίες για το πού μπορεί να βρίσκεται ή αν έχει εγκατασταθεί σε κάποια μοναστική κοινότητα. Η μεγαλύτερη αγωνία των συγγενών του είναι να μάθουν αν είναι καλά στην υγεία του και αν βρίσκεται σε ασφαλές περιβάλλον.
«Θέλουμε να μάθουμε… Ζει; Είναι καλά;», λένε χαρακτηριστικά.
Τα χαρακτηριστικά του αγνοούμενου μοναχού
Ο μοναχός Ιωσήφ, κατά κόσμον Νικόλαος Τσιγκόζης, είναι 58 ετών και έχει ύψος περίπου 1,64 μέτρα. Έχει μακριά γκρίζα μαλλιά, τα οποία συνήθως πιάνει σε κοτσίδα, γκρίζο μουστάκι, κοντοκουρεμένο μούσι και πράσινα μάτια. Είναι κανονικού σωματικού βάρους. Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, κατά την επίσκεψη του άνδρα που του έμοιαζε στο ελληνικό Προξενείο δεν φορούσε μοναχικά ράσα, στοιχείο που ενδέχεται να δυσχεραίνει την αναγνώρισή του από ανθρώπους που γνωρίζουν μόνο τη μοναχική του εμφάνιση.
Η οικογένεια απευθύνει έκκληση σε όποιον μπορεί να έχει πληροφορίες για τις κινήσεις του στην Τουρκία ή γνωρίζει εάν βρίσκεται σε κάποιο μοναστήρι ή ασκητήριο να επικοινωνήσει με τις αρμόδιες Αρχές. Σχεδόν τρεις μήνες μετά την αναχώρησή του, το βασικό ερώτημα παραμένει αναπάντητο: Κατάφερε ο μοναχός Ιωσήφ να φτάσει στον Πόντο και να πραγματοποιήσει το όνειρό του ή συνέβη κάτι που διέκοψε το ταξίδι του; Για τους δικούς του ανθρώπους, το μόνο που έχει σημασία είναι να υπάρξει ένα σημάδι ζωής και να μάθουν ότι ο 58χρονος είναι ασφαλής.
Γενικά θέματα
Η πετρελαϊκή «μάχη» που ενώνει Τραμπ-Πούτιν και δισεκατομμυριούχους του Κόλπου
Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».
Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».
Η συμφωνία, η οποία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και τελεί υπό την αίρεση της έγκρισης της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κρεμλίνου, αφορά ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων και πρατηρίων καυσίμων της Lukoil σε διάφορες χώρες.
Σύμφωνα με τους «New York Times», στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται κοινοπραξία με επικεφαλής τον Αμερικανό επενδυτή Τοντ Μπόελι, στην οποία συμμετέχουν επίσης επενδυτικοί όμιλοι από τη Μέση Ανατολή. Στην προτεινόμενη συμφωνία συμμετέχει και η αμερικανική κυβέρνηση, μέσω της U.S. International Development Finance Corporation (DFC).
Στο τραπέζι των συνομιλιών Τραμπ-Πούτιν
Οι πολύμηνες διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με οκτώ πρόσωπα με γνώση της υπόθεσης που επικαλούνται οι «New York Times», συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να αποκαταστήσει οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία στο πλαίσιο των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Το ζήτημα της Lukoil φέρεται να τέθηκε από τον Βλαντιμίρ Πούτιν κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Κρεμλίνο, στις 5 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε την προώθηση της συμφωνίας ως ένδειξη ότι η Ρωσία και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να συνεργαστούν επιχειρηματικά.
Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές φέρεται να απάντησαν ότι θα εργαστούν για την προώθηση της συμφωνίας, τόσο ως ένδειξη «καλής θέλησης» προς το Κρεμλίνο όσο και με στόχο τη μείωση των διεθνών τιμών ενέργειας.
Η ενδεχόμενη συμφωνία παρουσιάζει ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές. Η έγκρισή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να οδηγήσει στην απελευθέρωση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από τις αμερικανικές κυρώσεις, αυξάνοντας παράλληλα την αξία τους.
Οι διασυνδέσεις των επενδυτών
Στην κορυφή της κοινοπραξίας βρίσκεται ο Αμερικανός επενδυτής Τοντ Μπόελι, συνιδιοκτήτης των Los Angeles Dodgers και γνωστός υποστηρικτής του Τραμπ. Στο επενδυτικό σχήμα συμμετέχουν επίσης επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Οι «New York Times» επισημαίνουν ότι ορισμένοι από τους επενδυτές διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ.
Μεταξύ αυτών είναι οι αδελφοί Μουτάζ και Ράμεζ αλ-Χαγιάτ από το Κατάρ, οι οποίοι έχουν συνεργαστεί με τον Τζάρεντ Κούσνερ και την Ιβάνκα Τραμπ για τη χρηματοδότηση επενδυτικού σχεδίου στην Αλβανία.
Στην κοινοπραξία συμμετέχει επίσης επενδυτικό ταμείο με έδρα το Αμπού Ντάμπι, το οποίο ελέγχεται από τον σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν, σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος συνδέεται με επενδύσεις στην World Liberty Financial, την εταιρεία κρυπτονομισμάτων της οικογένειας Τραμπ.
Παράλληλα, επενδυτικό ταμείο που συνδέεται με τον σεΐχη Ταχνούν αποτελεί σημαντικό μέτοχο της εταιρείας private equity που ίδρυσε ο Κούσνερ μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο.
Τα ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων
Οι διασυνδέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο προσωπικές επιχειρηματικές σχέσεις μπορεί να διασταυρώνονται με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων για μια συμφωνία που συνδέεται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.
Οι «New York Times» αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ένδειξη πως ο Γουίτκοφ ή ο Κούσνερ πρόκειται να αποκομίσουν προσωπικό οικονομικό όφελος από τη συμφωνία. Ωστόσο, η υπόθεση έχει εγείρει ζητήματα σχετικά με τις σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων επιχειρηματιών και προσώπων του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ.
Η Χούι Τσεν, πρώην εισαγγελέας και σύμβουλος σε θέματα οικονομικού εγκλήματος και δεοντολογίας, χαρακτήρισε τις διασυνδέσεις «ανησυχητικές» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο προσωπικά συμφέροντα θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αξιολόγηση των υποψήφιων αγοραστών.
Από την πλευρά του, εκπρόσωπος του Γουίτκοφ απέρριψε οποιοδήποτε ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός διαπραγματευτής δεν λαμβάνει μισθό και καλύπτει ο ίδιος τα έξοδα των ταξιδιών του στο πλαίσιο της αποστολής του για λογαριασμό του Τραμπ.
Η κούρσα για τα περιουσιακά στοιχεία της Lukoil
Η Lukoil είχε θέσει προς πώληση τα διεθνή περιουσιακά της στοιχεία μετά την επιβολή αμερικανικών κυρώσεων. Αρκετοί υποψήφιοι αγοραστές είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, μεταξύ των οποίων και μεγάλοι αμερικανικοί ενεργειακοί όμιλοι.
Τον Ιανουάριο, η επενδυτική εταιρεία Carlyle είχε καταλήξει σε προκαταρκτική συμφωνία για την εξαγορά σημαντικού μέρους του διεθνούς χαρτοφυλακίου της Lukoil. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε, καθώς απαιτούσε την έγκριση της αμερικανικής κυβέρνησης.
Στη συνέχεια, ο όμιλος υπό τον Μπόελι εμφανίστηκε ως ένας από τους βασικούς διεκδικητές των περιουσιακών στοιχείων.
Η αξία των διεθνών περιουσιακών στοιχείων της Lukoil είχε υπολογιστεί από την ίδια την εταιρεία σε περίπου 20 δισ. δολάρια στις αρχές του έτους. Ωστόσο, οι οικονομικοί όροι της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας δεν έχουν γίνει γνωστοί.
Ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης
Η αμερικανική κυβέρνηση συμμετέχει στην προτεινόμενη συμφωνία μέσω της U.S. International Development Finance Corporation, η οποία επενδύει και παρέχει χρηματοδότηση για έργα στο εξωτερικό.
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία για τη Lukoil θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια των ΗΠΑ, να εξυπηρετήσει στόχους της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και να συμβάλει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τους Αμερικανούς.
Η συμφωνία, ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το οποίο είναι αρμόδιο για την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.
Η ενεργειακή διάσταση
Στο υπό διαπραγμάτευση χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται διυλιστήρια της Lukoil στην Ολλανδία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, καθώς και άλλες ενεργειακές υποδομές και πρατήρια καυσίμων σε διάφορες χώρες.
Η ενεργειακή διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Ρωσία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη Μόσχα ώστε να προχωρήσει σε συμβιβασμούς για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Ο Ρώσος οικονομικός απεσταλμένος Κίριλ Ντμίτριεφ έχει επίσης εμπλακεί στη διαδικασία, ενώ, σύμφωνα με τους «New York Times», έχει δηλώσει ότι ο διάλογος ΗΠΑ-Ρωσίας συνεχίζεται σε πολλούς τομείς, μεταξύ των οποίων και η ενέργεια.
Η συμφωνία για τη Lukoil παραμένει, πάντως, ανοικτή και δεν έχει οριστικοποιηθεί. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις απαιτούμενες εγκρίσεις των αμερικανικών αρχών και της ρωσικής πλευράς.
skpress.gr
Γενικά θέματα
Πώς μια «Ελληνίδα» έγινε το «θεμέλιο» της Εθνικής Πινακοθήκης της Ουγγαρίας
Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.
Πριν λίγο καιρό επισκεφθήκαμε την Εθνική Πινακοθήκη της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη, ένα από τα πλέον σημαντικά μουσεία της χώρας, στο οποίο παρουσιάζεται με μοναδικό τρόπο η εξέλιξη της ουγγρικής εικαστικής τέχνης από τον 11ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βρίσκεται στο Βασιλικό Ανάκτορο του Κάστρου της Βούδας και ιδρύθηκε το 1957 με βάση κυρίως τις ουγγρικές συλλογές του Μουσείου Καλών Τεχνών. Η συλλογή της περιλαμβάνει περίπου 110.00 έργα.
Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.
Το έργο του με τίτλο «Ελληνίδα», φιλοτεχνημένο το 1845, θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό για τη δημιουργία της συλλογής της Ουγγρικής Εθνικής Πινακοθήκης. Είναι το πρώτο έργο που σηματοδότησε την έναρξη της συστηματικής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής στα εθνικά ιδρύματα. Είναι επίσης το πιο γνωστό και εμβληματικό έργο του ζωγράφου.
Οι διαστάσεις του είναι 77Χ61,5 cm περίπου. Το μοντέλο δεν είναι Ελληνίδα, αλλά η σύζυγος του Marastoni, η Giovanna Bianchi, με καταγωγή από τη Βενετία. Ο ζωγράφος την απεικόνισε με παραδοσιακή (ή φανταστική) ελληνική φορεσιά της εποχής, σύμφωνα με τη μόδα του ρομαντισμού. Η εικόνα συνδυάζει εξωτισμό, ελαφρύ ερωτισμό και ιδανική ομορφιά.
Η ιστορία
Το 1845 η Pest Art Society — η πρώτη καλλιτεχνική εταιρεία στην Ουγγαρία — αγόραζε κάθε χρόνο ένα έργο από την ετήσια έκθεσή της για να το δωρίσει στο Ουγγρικό Εθνικό Μουσείο, το οποίο τότε περιλάμβανε και την πινακοθήκη.
Η «Ελληνίδα» του Marastoni ήταν αυτό που επέλεξαν και δώρισαν τον Νοέμβριο του 1845. Έτσι, καταγράφηκε ως το πρώτο έργο στη συλλογή ζωγραφικής του μουσείου. Το Εθνικό Μουσείο είχε ήδη κάποιες δωρεές, αλλά η συστηματική συλλογή ουγγρικής τέχνης ξεκινάει ουσιαστικά με αυτό το έργο. Η Εθνική Πινακοθήκη κληρονόμησε αυτή τη συλλογή από το Εθνικό Μουσείο.
Η επιλογή του προκάλεσε έντονες συζητήσεις και αποτέλεσε το «πρώτο καλλιτεχνικό σκάνδαλο» της εποχής, λόγω του ερωτισμού που απέπνεε το μοντέλο. Ωστόσο ο πίνακας αυτός ήταν και ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ενίσχυσε την εθνική συζήτηση για την τέχνη.
Σήμερα, το έργο παραμένει εμβληματικό και εκτίθεται συχνά ως αφετηρία της συλλογής ζωγραφικής του 19ου αιώνα στην Πινακοθήκη. Συμβολίζει το πώς η ουγγρική τέχνη χτίστηκε με συνεισφορές από ξένους καλλιτέχνες που ενσωματώθηκαν στη χώρα, όπως ο Marastoni.
Η δημιουργία της Πινακοθήκης
Αν κάνετε περίπατο στην οδό Deák Ferenc στο κέντρο της πόλης ίσως αξίζει κάποιες φορές να σηκώσετε το βλέμμα πάνω από τις βιτρίνες των καταστημάτων. Το βλέμμα σας θα συναντήσει όχι μόνο κλασικές προσόψεις, αλλά και αναμνηστικές πλάκες, όπως για παράδειγμα εκείνη στον αριθμό 21, όπου αναγράφεται: «Η Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής – ιδρυθείσα από τον Jakab Marastoni».
Η Πέστη του 19ου αιώνα ήταν μια πραγματικά πολυπολιτισμική πόλη. Γερμανοί, Ούγγροι, Έλληνες, Ιταλοί, Σέρβοι και πολλές άλλες μικρότερες εθνότητες ζούσαν εδώ δίπλα-δίπλα ειρηνικά. Ο καθένας καλλιεργούσε τον δικό του πολιτισμό, αλλά ένα πράγμα τους ένωνε: όλοι ήθελαν να είναι και Ούγγροι και επιδίωκαν να υπηρετήσουν τον ουγγρικό πολιτισμό με τις δραστηριότητές τους.
Εκείνη την εποχή ο Marastoni υπέβαλε την αίτησή του για την ακαδημία ζωγραφικής στο Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών, όταν ιδρύθηκε εντός του Ουγγρικού Εθνικού Μουσείου ο Σύλλογος Εθνικής Πινακοθήκης, ένα «τμήμα που συνέλεγε αποκλειστικά ουγγρική ζωγραφική».
Όλα αυτά συνέβησαν το 1845 και αυτή η μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μπορεί να ήταν αποτέλεσμα του γεγονότος ότι εκείνη τη χρονιά το Εθνικό Μουσείο ήθελε να τιμήσει δεόντως την πεντηκοστή επέτειο της ανάληψης καθηκόντων του αρχιδούκα Ιωσήφ της Αυστρίας.
Ο σύλλογος που έφερε το όνομα του αρχιδούκα εγκρίθηκε τελικά από το Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών τον Σεπτέμβριο του 1845. Η Εθνική Πινακοθήκη του αρχιδούκα Ιωσήφ μπορεί, επομένως, να θεωρηθεί ως το πρώτο εθνικό ίδρυμα που συνέλεγε ουγγρικούς πίνακες.
Η πινακοθήκη δέχθηκε δωρεές έργων τόσο από συλλόγους, όσο και από ιδιώτες, και ανάμεσά τους το σημαντικότερο ήταν το έργο του Jakab Marastoni «H Ελληνίδα», το οποίο δωρήθηκε στην πινακοθήκη τον Νοέμβριο του 1845 από την Καλλιτεχνική Εταιρεία της Πέστης. Έτσι, μπορεί να πει κανείς ότι η ιστορία της μουσειακής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής ξεκίνησε με την «Ελληνίδα».
Αλλά γιατί μια Ελληνίδα; Το σύγχρονο (όχι αρχαίο) ελληνικό θέμα εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή ζωγραφική με την Ελληνική Επανάσταση ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τη δεκαετία του 1820. Φυσικά, οι συμπάθειες του ευρωπαϊκού ρομαντισμού προς τους Έλληνες άσκησαν επιρροή και στην ουγγρική τέχνη.
Οι Έλληνες, και ιδιαίτερα οι Ελληνίδες, αποτελούσαν συχνά θέμα στην ουγγρική ζωγραφική του 19ου αιώνα, και κατά μία έννοια η «Ελληνίδα» κατέληξε να αντιπροσωπεύει ένα εξωτικό θέμα αρωματισμένο με ερωτισμό.
Και αν σήμερα βρίσκουμε την «Ελληνίδα» να αποκαλύπτει ανοιχτά την ομορφιά και τη γοητεία της, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι επρόκειτο για θέμα μόδας. Και όσο κι αν μας γνέφει σαγηνευτικά αυτή η όμορφη γυναίκα, με την ιστορική έννοια το έργο αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα της ουγγρικής μουσειολογίας.
Ο ζωγράφος
Ο Jakab Marastoni (Giacomo Marastoni) γεννήθηκε το 1804 στη Βενετία και σπούδασε στην περίφημη Ακαδημία Καλών Τεχνών.
Ταξίδεψε στη Βιέννη στις αρχές της δεκαετίας του 1830, πέρασε από τη σημερινή Μπρατισλάβα το 1833 και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Πέστη το 1836. Έγινε περιζήτητος πορτρετίστας μεταξύ αριστοκρατικών και αστικών οικογενειών, αλλά και κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων.
Το 1846 ίδρυσε την Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής στην Πέστη – την πρώτη ιδιωτική σχολή αποκλειστικά για ζωγραφική στην Ουγγαρία. Ανάμεσα στους μαθητές του περιλαμβάνονται σημαντικοί Ούγγροι καλλιτέχνες όπως ο Károly Lotz, ο Mihály Zichy, ο Soma Orlai Petrich κ.ά. Το 1846 έγινε Επίτιμος Πολίτης της Πέστης.
Στα τελευταία χρόνια της ζωής του ασχολήθηκε με την δαγκεροτυπία ήταν ο πρώτος επαγγελματίας αυτής της τεχνικής στην Ουγγαρία. Πέθανε σε ψυχιατρική κλινική και η σχολή του έκλεισε λίγο μετά.
tovima.gr
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας