Γενικά θέματα
ΠτΔ Νίκος Χριστοδουλίδης: Θα προχωρήσουμε στα ηλεκτρονικά δημοψηφίσματα
Βήματα δημοκρατίας από τον Νίκο Χριστοδουλίδη
«Αμέσως μετά το Πάσχα – ήταν και μια προεκλογική μου δέσμευση – ήδη το αρμόδιο Υφυπουργείο επεξεργάζεται πώς θα προχωρήσουμε, θα υιοθετήσουμε και θα ανακοινώσουμε τους θεσμούς των ηλεκτρονικών, μη δεσμευτικών, δημοψηφισμάτων. Σε τακτά διαστήματα, θα πηγαίνουμε στην κοινωνία για να ακούσουμε την άποψη της σε σοβαρά θέματα, τα οποία η εκτελεστική εξουσία θα ανακοινώνει αποφάσεις», ανέφερε ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης, σε χαιρετισμό του στο Cyprus Forum Cities, στο ΤΕΠΑΚ στη Λεμεσό.
Διευκρίνισε δε ότι «δεν σημαίνει ότι πάντα θα ακολουθείται η άποψη της κοινωνίας, αλλά θεωρούμε ότι είναι σημαντικό να λαμβάνουμε υπόψη στις αποφάσεις μας το τι πιστεύει η κοινωνία. Διότι, επαναλαμβάνω, στο τέλος της ημέρας είναι η κοινωνία που θα κληθεί να εφαρμόσει τις όποιες αποφάσεις».
Αυτούσια η oμιλία του Προέδρου:
Θα ήθελα να καλωσορίσω τον Απόστολο Τζιτζικώστα (Περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας) στην Κύπρο, μας τιμά ιδιαίτερα η παρουσία του εδώ γνωρίζοντας τη διαχρονική του δράση στην πολιτική ζωή της Ελλάδας, αλλά ειδικότερα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Κάτι που χαρακτηρίζει τη δράση του, σε μια περιοχή όπου ζουν και πάρα πολλοί Κύπριοι, είναι η διαχρονική του αγάπη για την Κύπρο. Και θα ήθελα να αξιοποιήσω τη σημερινή ευκαιρία για να σε ευχαριστήσω Απόστολε εκ μέρους του συνόλου του κυπριακού λαού, Μεταφέρω τα μηνύματα όλων των Κυπρίων που ζουν στην Ελλάδα, γνωρίζοντας τη δράση σου και την ιδιαίτερη σου αγάπη για την Κύπρο. Είναι μεγάλη η χαρά που είσαι σήμερα μαζί μας.
Είχα χθες την ευκαιρία συναντηθώ και να συζητήσω με τον Απόστολο. Ένα από τα θέματα που συζητήσαμε είναι η δική μας προσέγγιση ως εκτελεστική εξουσία, είναι κάτι που θα προσπαθήσουμε τα επόμενα πέντε χρόνια να υλοποιήσουμε, το έχω ήδη συζητήσει και με τον Υπουργό Εσωτερικών και με άλλους Υπουργούς που ασχολούνται με τα θέματα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ότι πρέπει να ακολουθήσουμε την τάση που υπάρχει στην Ευρώπη δίδοντας περισσότερες εξουσίες, περισσότερες αρμοδιότητες στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Η εκτελεστική εξουσία, το κεντρικό κράτος δεν είναι σε θέση να ανταποκριθεί στον βαθμό που εσείς μπορείτε να ανταποκριθείτε στις καθημερινές ανάγκες των πόλεων, των κοινοτήτων και θα ήθελα σήμερα με την ευκαιρία, να σας διαβεβαιώσω ότι η δική μας προσέγγιση – και θέλουμε να το δούμε στην πράξη – είναι να δώσουμε περισσότερες εξουσίες στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Αυτό συμβαίνει στην Ευρώπη και μέσα σε αυτό το πλαίσιο και από την εμπειρία από το πόστο του, από την ενασχόληση του είτε με τη Θεσσαλονίκη είτε ειδικότερα από τη σημερινή του θέση, μπορεί να μας βοηθήσει σε σημαντικό βαθμό. Η υλοποίηση της μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι ένα μεγάλο στοίχημα, το οποίο για να επιτευχθεί πρέπει να συνεργαστούμε πρέπει να δουλέψουμε μαζί. Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες μεταρρυθμίσεις που έγιναν στον τόπο μας και θέλω να χαιρετίσω αυτή την απόφαση της προηγούμενης διακυβέρνησης. Εμείς είμαστε εδώ για να χαιρετίζουμε όλα όσα θετικά έχουν γίνει.
Την ίδια στιγμή, όταν μιλάμε για τέτοιες μεγάλες μεταρρυθμίσεις πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας πως πρέπει να τις αξιολογούμε συνεχώς. Όπου βλέπουμε ότι υπάρχουν προβλήματα, δυσκολίες στην υλοποίηση να έχουμε την τόλμη να πούμε ότι εδώ ενδεχομένως να ήταν λανθασμένη η εκτίμηση μας, λανθασμένη η απόφαση μας και να μπορούμε να την αλλάζουμε.
Θέλω να σας διαβεβαιώσω σήμερα ότι θα συνεργαστούμε για να εφαρμόσουμε τη μεγάλη, σημαντική αυτή μεταρρύθμιση για τον τόπο μας, αλλά την ίδια στιγμή να συζητήσουμε και τυχόν προβλήματα ή προκλήσεις που θα προκύψουν μέσα από την υλοποίηση της.
Θα ήθελα να χαιρετίσω ιδιαίτερα τη δράση του Cyprus Forum Cities και ειδικότερα του Νικόλα Κυριακίδη. Στην ουσία πρόκειται για μια πρωτοβουλία νέων του τόπου μας που μέσα από τις δράσεις τους έχουν εφαρμόσει στην πράξη αυτό που λέμε συμμετοχική δημοκρατία.
Είναι η πρώτη φορά, και είμαστε περήφανοι για τη δράση του Νικόλα και όλων των συνεργατών του που έχουν εισαγάγει στην Κύπρο αυτό τον θεσμό της συμμετοχικής δημοκρατίας, κάτι που λείπει από τον τόπο μας.
Μέσα στο πλαίσιο της προεκλογικής εκστρατείας, μια από τα πιο βασικά μηνύματα που έλαβα από την κοινωνία είναι για την απόσταση που υπάρχει – τουλάχιστον αυτό νιώθει η κοινωνία και αφού το νιώθει η κοινωνία, εμείς όλοι που εμπλεκόμαστε με τη δημόσια ζωή του τόπου πρέπει να το λαμβάνουμε υπόψη – ανάμεσα στην κοινωνία και όλους εμάς που λαμβάνουμε αποφάσεις, τις οποίες στο τέλος της ημέρας, είναι η κοινωνία που θα κληθεί να τις εφαρμόσει. Και αυτή την απόσταση πρέπει να τη μειώσουμε και μέσα από τέτοιες δράσεις Νικόλα, μέσα από άλλα συνέδρια που έχετε κάνει, ακριβώς, βοηθάτε στο να σμικρυνθεί αυτή η απόφαση ανάμεσα στην κοινωνία και όλους εμάς που προσωρινά, αυτή τη στιγμή, βρισκόμαστε σε θέσεις που λαμβάνουμε αποφάσεις.
Αμέσως μετά το Πάσχα – ήταν και μια προεκλογική μου δέσμευση – ήδη το αρμόδιο Υφυπουργείο επεξεργάζεται πώς θα προχωρήσουμε, θα υιοθετήσουμε και θα ανακοινώσουμε τους θεσμούς των ηλεκτρονικών, μη δεσμευτικών, δημοψηφισμάτων. Σε τακτά διαστήματα, θα πηγαίνουμε στην κοινωνία για να ακούσουμε την άποψη της σε σοβαρά θέματα τα οποία η εκτελεστική εξουσία θα ανακοινώνει αποφάσεις. Δεν σημαίνει ότι πάντα θα ακολουθείται η άποψη της κοινωνίας, αλλά θεωρούμε ότι είναι σημαντικό να λαμβάνουμε υπόψη στις αποφάσεις μας το τι πιστεύει η κοινωνία. Διότι, επαναλαμβάνω, στο τέλος της ημέρας είναι η κοινωνία που θα κληθεί να εφαρμόσει τις όποιες αποφάσεις.
Είναι με ιδιαίτερη χαρά που συμμετέχω στη σημερινή εκδήλωση, στην οποίαν εγκαινιάζεται και επίσημα η ανάπτυξη μίας συμμετοχικής διαδικασίας ανταλλαγής απόψεων, εμπειρογνωμοσύνης και πληροφοριών που συμβάλλουν στη δημιουργία ενός βιώσιμου μοντέλου ανάπτυξης των πόλεων και κοινοτήτων στον τόπο μας.
Η ανάπτυξη συνεργειών, όπως αυτή που ενθαρρύνεται σήμερα είναι πάρα πολύ σημαντική, αφού φέρνει κοντά Οργανισμούς όπως το Oxygono, την Κυβέρνηση, την Τοπική αυτοδιοίκηση, την Ακαδημαϊκή Κοινότητα και τις επιχειρήσεις, συνεισφέροντας ο καθένας μέσα από τη δική του οπτική γωνιά – ο καθένας μας έρχεται με τις δικές του εμπειρίες, άρα, όλες αυτές οι εμπειρίες, η τεχνογνωσία, συναντώνται μέσα από τέτοιου είδους συναντήσεις, μέσα από τον διάλογο για να πετύχουμε μια ολιστική αντιμετώπιση καίριων προκλήσεων που αντιμετωπίζουμε, αλλά και για αναγκαίες αλλαγές και μεταρρυθμίσεις που θα πάρουν τη χώρα μας μπροστά.
Για όλους ανεξαίρετα τους τομείς που θα αποτελέσουν σήμερα αντικείμενο συζήτησης – την κυκλική οικονομία, τη βιώσιμη κινητικότητα, την ενέργεια, το περιβάλλον, τη γαλάζια οικονομία, την τριτοβάθμια εκπαίδευση και τον τουρισμό – εμείς ως εκτελεστική εξουσία, ως Κυβέρνηση έχουμε ολοκληρωμένες πολιτικές και προωθούμε πολύ συγκεκριμένες δράσεις και ενέργειες. Απώτερος μας στόχος είναι μια οικονομία που θα αναπτύσσεται πρώτα και πάνω από όλα με εξωστρέφεια, που θα είναι ανθεκτική και ανταγωνιστική – βλέπετε τις επιπτώσεις από την κρίση στην Ουκρανία με αφορμή τη ρωσική εισβολή, άρα θα πρέπει να διευρύνουμε την παραγωγική βάση της οικονομία μας. Πρέπει να μειώσουμε στον βαθμό που μπορούμε στη βάση πραγματικών δεδομένων την εξάρτηση μας, είμαστε μια ανοικτή οικονομία, από εξωτερικούς παράγοντες, άρα να γίνουμε και πιο ανθεκτικοί και πιο ανταγωνιστικοί, πάντα συμβατοί με τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης και της κυκλικής οικονομίας. Να είμαστε ένα κράτος ευέλικτο – για αυτό είπα προηγουμένως ότι θα πρέπει να δοθούν περισσότερες αρμοδιότητες στην Τοπική Αυτοδιοίκηση – αποτελεσματικό και πάνω από όλα φιλικό προς τον κάθε πολίτη, για να πετύχουμε αυτό στο οποίο όλοι αποσκοπούμε, μια καλύτερη ποιότητα ζωής για όλους.
Βασικές προτεραιότητες της διακυβέρνησής μας είναι η βιώσιμη οικονομία, η προστασία του περιβάλλοντος και η αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των πολιτών με όρους αειφορίας.
Θα ήθελα να σταθώ ιδιαίτερα στην πράσινη οικονομία – γνωρίζετε πάρα πολύ καλά τη σημασία που και η μεγάλη ευρωπαϊκή μας οικογένεια δίνει στον τομέα αυτό, στην πράσινη οικονομία και στην προστασία του περιβάλλοντος – όπου θέσαμε έναν ολοκληρωμένο και οριζόντιο σχεδιασμό, που είναι πλήρως συμβατός με τους στόχους που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή µέσω της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και του νομοθετικού πακέτου Fit-For-55.
Μεταξύ άλλων,
- Ενισχύουμε και υλοποιούμε το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την κυκλική οικονομία και στόχος είναι να επισπεύσουμε τη μετάβαση προς τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, ενώ παράλληλα, προχωρούμε µε μέτρα για την προώθηση της αποθήκευσης ενέργειας – είναι ένα μεγάλο στοίχημα που πρέπει να κερδίσουμε, είμαστε πίσω σε αυτό τον τομέα – που έχει παραχθεί από εναλλακτικές µορφές. Σύντομα, στο Υπουργικό Συμβούλιο, μετά από συνεννόηση και με τον αρμόδιο Υπουργό Ενέργειας θα ανακοινώσουμε αποφάσεις σε σχέση με το θέμα αυτό.
- Ενισχύουμε την επικοινωνία με τον επιστημονικό κόσμο, μετ τους τεχνοκράτες, ώστε οι πολιτικές και οι αποφάσεις σε κρίσιμα περιβαλλοντικά ζητήματα να λαμβάνουν υπόψη – δεν το κάνουμε στον βαθμό που πρέπει. – τη διαθέσιμη επιστημονική γνώση, αλλά και την εμπειρογνωμοσύνη όσων τα χειρίζονται.
- Ενσωματώνουμε τις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής στο νέο οικονομικό αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας, εισάγοντας ειδικά εργαλεία, όπως, για παράδειγμα, ο πράσινος προϋπολογισμός.
- Προβάλλουμε την Κύπρο ως χώρα δοκιμής (test bed) για νέες πράσινες ενεργειακές τεχνολογίες, με σκοπό την προσέλκυση επενδύσεων στον τομέα αυτό.
- Ενισχύουμε τις επιχειρήσεις για την ετοιμασία των στρατηγικών τους για θέματα Περιβάλλοντος, Κοινωνικά καθώς και θέματα Διακυβέρνησης (ESG) με έμφαση στη μείωση του «αποτυπώματος άνθρακα», ένα μεγάλο στοίχημα που πρέπει να πετύχουμε.
Ταυτόχρονα, υλοποιούμε ένα ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης που στοχεύει στη βελτίωση όλων των δεικτών αειφορίας, στη βάση των 17 Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.
Θεωρώ εξίσου σημαντικές τις πολιτικές που προωθούνται σε τοπικό επίπεδο, με ιδιαίτερη έμφαση στην αναβάθμιση του αστικού περιβάλλοντος και της καθημερινότητας των πολιτών, μέσα από δράσεις για βελτίωση του κυκλοφοριακού -συζητούμε αυτό το θέμα από το 1983, χωρίς να το έχουμε λύσει – την αναβάθμιση και εφαρμογή των σχεδίων βιώσιμης αστικής κινητικότητας και την άμεση επανεξέταση των αναγκών σε χώρους αστικού πρασίνου, πάντα σε συνεργασία και µε τις τοπικές αρχές, αξιοποιώντας και διαθέσιμη κρατική γη.
Το κλίμα και το περιβάλλον δεν βρίσκεται μόνο ψηλά στην ατζέντα της όποιας πολιτικής απόφασης, αλλά πλέον οι ίδιες οι πολιτικές καθορίζονται βάσει του περιβαλλοντικού και κλιματικού αποτυπώματός τους. Το περιβάλλον και το κλίμα χαράσσουν το δρόμο στον οποίο θα πρέπει να πορευτούμε, όπως άλλωστε καθίσταται ξεκάθαρο και μέσα από την υιοθέτηση της πράσινης συμφωνίας από την ΕΕ. Χαίρομαι διότι βλέπω πολλούς νέους σήμερα, όπου μέσα στο πλαίσιο της προεκλογικής εκστρατείας – αναφέρομαι συχνά διότι έχει τελειώσει πρόσφατα – ήταν ένα θέμα που αναδείχθηκε έντονα μέσα από τη νέα γενικά. Και όταν λέμε ότι μας ενδιαφέρει η νέα γενιά και ότι πρέπει να τη φέρουμε κοντά στα πολιτικά δρώμενα του τόπου μας, να ενδιαφερθούν για αυτά, θα πρέπει να ασχοληθούμε με τα θέματα που απασχολούν τους νέους. Τα θέματα αυτά, της κλιματικής αλλαγής, του περιβάλλοντος, ήταν θέματα που βρίσκονταν πολύ ψηλά στις ανησυχίες της νέας γενιάς. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, λοιπόν, και ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι πολύ σημαντικός και αποτελεί έναν εκ των βασικότερων φορέων στην υλοποίηση της πράσινης μετάβασης.
Η επικείμενη εφαρμογή του προγράμματος «Πληρώνω όσο πετώ», που οδηγεί σε θετική αλλαγή του περιβαλλοντικού ισοζυγίου, με σημαντική μείωση του όγκου των οργανικών αποβλήτων, είναι ένα μόνο απτό παράδειγμα της συμβολής της Τοπικής Αυτοδιοίκησης σε αυτή την προσπάθεια, σε αυτή τη διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη.
Σε αυτό το πλαίσιο, εντάσσεται και η επιλογή να ενταχθεί η Λεμεσός ανάμεσα στις 100 Κλιματικά Ουδέτερες και έξυπνες πόλεις έως το 2030 μέσω του προγράμματος EU Mission 2030. Η Λεμεσός καλείται να αποτελέσει το ιδανικό παράδειγμα για το πώς θα μπορέσουν οι πόλεις να λειτουργήσουν ως οικοσυστήματα πειραματισμού και καινοτομίας, για να επιτευχθεί έως το 2050 ο ευρωπαϊκός στόχος για κλιματική ουδετερότητα. Ένας στόχος που στην περίπτωση της Κύπρου έχει ακόμη περισσότερες δυσκολίες για να επιτευχθεί λόγω της απόστασης μας από την Ευρώπη, λόγω του νησιωτικού χαρακτήρα της χώρας μας και άλλων δεδομένων. Αλλά αυτά δεν πρέπει να τα χρησιμοποιούμε ως δικαιολογίες για να μην κάνουμε αυτά που πρέπει να κάνουμε για να υλοποιήσουμε τους στόχους της πράσινης μετάβασης.
Η Λεμεσός σε αυτή την Πανευρωπαϊκή Αποστολή δεν είναι μόνη. Μαζί της σε αυτή την προσπάθεια είναι όλες οι πόλεις, είναι όλη η Κύπρος, αφού είναι εθνικός μας στόχος η πλήρης ευθυγράμμιση με τους πράσινους στόχους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Πέρα από όσα έχω ήδη αναφέρει, στόχος μας είναι η διεύρυνση της παραγωγικής βάσης της οικονομίας μας, με τη μετάβαση υφιστάμενων τομέων της οικονομίας σε πιο υποσχόμενες μορφές ανάπτυξης και την προώθηση νέων παραγωγικών τομέων – είναι πολύ σημαντικές οι υπηρεσίες, το γνωρίζετε καλύτερα εσείς που ζείτε στη Λεμεσό, δεν θα υποβαθμίσουμε τις υπηρεσίες, θα τις ενισχύσουμε ακόμη περισσότερο, θα κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν για να βοηθήσουμε ακόμη περισσότερο αυτό τον τομέα που διαχρονικά στήριξε την οικονομία μας, αλλά την ίδια στιγμή θα πρέπει να διευρύνουμε την παραγωγική βάση της οικονομίας, αξιοποιώντας τα σημερινά δεδομένα. Αναφέρομαι ειδικότερα στην τεχνολογία (π.χ. αγροτεχνολογία, πληροφορική, πράσινη μετάβαση), ο τομέας της έρευνας, που είμαστε πίσω. Στην έρευνα και την καινοτομία είμαστε στο 0.8%, οι στόχοι της ΕΕ μιλούν για 2.2%, άρα πρέπει να γίνουν πολλά περισσότερα από πλευράς εκτελεστικής εξουσίας σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα. Και υπάρχουν και άλλοι τομείς, όπως ο πολιτισμός, στα οποία ως χώρα πρέπει να επικεντρωθούμε. Κάτι που θα δημιουργήσει νέες και πιο ποιοτικές θέσεις εργασίας.
Αναφέρω επιγραμματικά κάποιες από τις προτεραιότητες που προωθούμε:
- Νέες πρωτοβουλίες για την ενίσχυση του τομέα του τουρισμού, όπως ο εμπλουτισμός του τουριστικού µας προϊόντος µέσω της προώθησης της κυκλικής οικονομίας και της δημιουργίας δικτύου πράσινων ξενοδοχείων.
- Τη στήριξη της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης με δημιουργία σχετικής εθνικής στρατηγικής και με δράσεις, όπως η σύναψη διακρατικών συμφωνιών για αμοιβαία αναγνώριση τίτλων σπουδών, που ενισχύει τη διεθνοποίηση του τομέα.
- Τη δημιουργία και ανάπτυξη ειδικών προγραμμάτων για ενίσχυση της ενασχόλησης με πράσινα και γαλάζια επαγγέλματα – ένας στόχος και του Υφυπουργείου Ναυτιλίας – καθώς και την ενίσχυση της έρευνας και καινοτομίας σε θέματα αειφορίας και πράσινης οικονομίας.
- Την ενίσχυση της Ναυτιλίας, με τη δημιουργία ‘One-Stop-Shipping Centre’ στο Υφυπουργείο Ναυτιλίας και την ανάπτυξη υποδοµών σε λιµάνια και το θαλάσσιο χώρο της ∆ηµοκρατίας µε εναλλακτικά καύσιµα για τις θαλάσσιες µεταφορές.
Μέσα από ένα ολοκληρωμένο σχεδιασμό, πάντα με επίκεντρο τον άνθρωπο, οραματιζόμαστε μια οικονομία που καινοτομεί και θα είναι ανθεκτική, βιώσιμη, διευρυμένη και λιγότερο επιρρεπής σε εξωγενείς παράγοντες.
Θα ήθελα, ολοκληρώνοντας, να συγχαρώ τον μη κυβερνητικό Οργανισμό Oxygono, τον Δήμο Λεμεσού και φυσικά το ΤΕΠΑΚ για την πρωτοβουλία να διοργανώσουν το Cyprus Forum Cities, με επίκεντρο την Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Τέτοιου είδους πρωτοβουλίες ενδυναμώνουν τις σχέσεις μεταξύ όλων των φορέων και των πολιτών, για επίτευξη του κοινού μας στόχου, Θεωρώ ότι είναι κοινός ο στόχος για να μετατρέψουμε την πατρίδα µας σε μια χώρα αποδοτική, ως προς τη διαχείριση των πόρων, μια χώρα πράσινη και ανταγωνιστική, αξιοποιώντας το υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό της.
Από πλευράς εκτελεστικής εξουσίας θα είμαστε δίπλα σας, θα δουλέψουμε μαζί σε αυτή την προσπάθεια και μέσα από τον σχεδιασμό και την εφαρμογή ολιστικών πολιτικών να αξιοποιήσουμε τα ευρωπαϊκά εργαλεία και κονδύλια – είναι πάρα πολύ σημαντικό, συζητήσαμε και χθες με τον Περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας, την ανάγκη να αξιοποιηθούν στην ολότητα τους – για να πετύχουμε τον στόχο για να προσφέρουμε στη χώρα μας ένα καλύτερο αύριο και να προσφέρουμε περισσότερες ευκαιρίες στη νέα γενιά του τόπου μας.
Φιλελεύθερος
Γενικά θέματα
Θρίλερ στα βάθη της Τουρκίας με 58χρονο Έλληνα μοναχό από το Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών! Αγνοείται από τον Ιούλιο
Ο 58χρονος μοναχός έφυγε από το Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών, με προορισμό την Τουρκία, αποφασισμένος να φτάσει στον Πόντο και την Καππαδοκία, τόπους που συνδέονταν βαθιά με τις ρίζες του και το όραμά του να ζήσει ως ασκητής. Τα ίχνη του όμως χάθηκαν μέσα στην απέραντη τουρκική επικράτεια, βυθίζοντας την οικογένειά του στην αγωνία.
Πρόκειται για τον μοναχό Ιωσήφ, κατά κόσμον Νικόλαο Τσιγκόζη, ο οποίος έφυγε στις 23 Ιουλίου από τον Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών, χωρίς έκτοτε να έχει επικοινωνήσει με την οικογένειά του.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η απάντηση του ελληνικού Προξενείου στην Κωνσταντινούπολη, σύμφωνα με την οποία ένα άτομο που μοιάζει με τον αγνοούμενο εμφανίστηκε στα γραφεία του στις 25 Ιουλίου, αναζητώντας πληροφορίες για το πώς θα μπορούσε να ταξιδέψει προς τον Πόντο.
Το όνειρο να επιστρέψει στις πατρογονικές εστίες και να ζήσει ως ασκητής
Η απόφαση του 58χρονου να ταξιδέψει στην Τουρκία δεν ήταν, σύμφωνα με τους συγγενείς του, μια παρορμητική ενέργεια. Αντίθετα, αποτελούσε μια βαθιά προσωπική επιθυμία που είχε εκφράσει επανειλημμένα.
Ο μοναχός Ιωσήφ ήθελε να επισκεφθεί τον Πόντο και την Καππαδοκία, περιοχές με τις οποίες συνδεόταν η οικογενειακή του καταγωγή, αλλά και το όραμά του να ακολουθήσει μια πιο απομονωμένη ασκητική ζωή.
«Είχε διακαή πόθο να πάει στον Πόντο. Έλεγε ότι θέλει να γίνει ασκητής», ανέφερε η αδελφή του, Ευαγγελία, στην εκπομπή.
Η ίδια μίλησε και για την πορεία του αδελφού της στον μοναχισμό, εξηγώντας ότι είχε αφιερώσει μεγάλο μέρος της ζωής του στη μοναστική κοινότητα.

«Ο αδελφός μου ανήκει στο σχήμα του μοναχισμού. Το 2003 ήταν στο Άγιον Όρος και μετέβη μετά στην Αγία Τριάδα Λαγκαδά. Ακολούθησε τον ηγούμενό του στην Ελασσόνα και έκανε και κουρά. Από Νικόλαος μετονομάστηκε σε Ιωσήφ αλλά το μοναστήρι ορφάνεψε από ηγούμενο και το διάστημα της μετάβασης του σε άλλο μοναστήρι, έμενε μαζί μου στο πατρικό μας», περιέγραψε.
Έτσι, ο 58χρονος βρισκόταν το τελευταίο διάστημα στο οικογενειακό σπίτι στον Νέο Μυλότοπο, περιμένοντας να μεταβεί σε άλλο μοναστήρι. Ωστόσο, όπως αποδείχθηκε, είχε ήδη αρχίσει να σχεδιάζει το ταξίδι του στην Τουρκία.
Η αναχώρηση στις 23 Ιουλίου και το εισιτήριο για την Τουρκία
Η εξαφάνιση του μοναχού έγινε αντιληπτή την Πέμπτη 23 Ιουλίου, όταν οι συγγενείς του διαπίστωσαν ότι είχε φύγει από το χωριό χωρίς να γνωρίζουν τον προορισμό του.
Η αδελφή του, Ευτυχία, που κατοικεί στη Θεσσαλονίκη, κινητοποιήθηκε άμεσα και ξεκίνησε να τον αναζητά. «Το πρωί της 23ης Ιουλίου, ημέρα Πέμπτη, έφυγε ο αδερφός μου. Πήγα στο χωριό μας το Μυλότοπο στα Γιαννιτσά. Ξεκινήσαμε να τον ψάχνουμε αλλά δεν τον βρίσκαμε πουθενά. Πήγα στην αστυνομία, το δήλωσα αλλά έκανα και τον συνειρμό στο μυαλό μου ότι ανέφερε συνέχεια την Κωνσταντινούπολη και πήγαμε να ψάξουμε στα τρένα. Εκεί ήταν ένα ταξιδιωτικό γραφείο και βρήκαμε ότι ένα εισιτήριο κόπηκε στο όνομά του. Επιβεβαιώσαμε αργότερα ότι ανέβηκε στο λεωφορείο για Τουρκία», ανέφερε.
Η επίσκεψη στο ελληνικό Προξενείο και η αναζήτηση διαδρομής προς την Τραπεζούντα
Οι προσπάθειες των συγγενών οδήγησαν και σε επικοινωνία με το ελληνικό Προξενείο στην Κωνσταντινούπολη.
Σύμφωνα με όσα περιέγραψε η Ευτυχία, ο αδελφός τους που ζει στον Καναδά επικοινώνησε με τις προξενικές Αρχές, αναζητώντας πληροφορίες για τον αγνοούμενο.
«Ο αδελφός μου από τον Καναδά πήρε τηλέφωνο στο προξενείο της Κωνσταντινούπολης. Εγώ είχα ενημερώσει και την αστυνομία και μας είπαν ότι όντως ήρθε ένας κύριος που δεν φορούσε ράσα, με ταξί και έψαχνε πώς να πάει στην Τραπεζούντα», ανέφερε.
Κατά την οικογένεια, οι υπάλληλοι του Προξενείου είδαν το διαβατήριο του άνδρα και του έδωσαν οδηγίες για να μεταβεί στον σταθμό υπεραστικών λεωφορείων, ώστε να συνεχίσει το ταξίδι του. Η πληροφορία αυτή ενίσχυσε την εκτίμηση των συγγενών ότι ο μοναχός είχε φτάσει στην Κωνσταντινούπολη και προσπαθούσε να βρει τρόπο να μετακινηθεί προς τον Πόντο. Ωστόσο, κανείς δεν γνωρίζει αν τελικά επιβιβάστηκε σε άλλο λεωφορείο, ποια διαδρομή ακολούθησε ή αν έφτασε στην Τραπεζούντα.
Η επίσημη απάντηση του Προξενείου
Στην προσπάθεια να συγκεντρώσει περισσότερες πληροφορίες για την εξαφάνιση, η εκπομπή «Φως στο Τούνελ» επικοινώνησε με το ελληνικό Προξενείο στην Κωνσταντινούπολη, το οποίο έδωσε γραπτή απάντηση. Σύμφωνα με όσα ανέφερε το Προξενείο, το μεσημέρι του Σαββάτου 25 Ιουλίου εμφανίστηκε στα γραφεία του ένα άτομο που έμοιαζε με τον αγνοούμενο μοναχό.
Ο άνδρας αναζητούσε πληροφορίες σχετικά με τους τρόπους μετάβασης στην περιοχή του Πόντου.
Στην απάντησή του, το Προξενείο ανέφερε: «Ζητούσε πληροφορίες σχετικά με τρόπους μετάβασής του στην περιοχή του Πόντου. Καθώς επρόκειτο για μη εργάσιμη ημέρα, κατόρθωσε να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με τον αρμόδιο υπάλληλο στον αριθμό έκτακτης ανάγκης της Αρχής, με χρήση κινητού τηλεφώνου που ανήκε, ωστόσο, σε τρίτο πρόσωπο. Αργά το βράδυ της ίδιας μέρας, αδελφός του αγνοούμενου επικοινώνησε για πρώτη φορά μαζί μας».
Η αναφορά στη χρήση κινητού τηλεφώνου τρίτου προσώπου αποτελεί ένα ακόμη στοιχείο που ενδεχομένως θα μπορούσε να βοηθήσει στην αναζήτηση του μοναχού. Παράλληλα, η χρονική ακολουθία των γεγονότων δείχνει ότι η εμφάνιση του άνδρα στο Προξενείο έγινε δύο ημέρες μετά την αναχώρηση του 58χρονου από τα Γιαννιτσά. Πάντως, στην απάντηση του Προξενείου γίνεται λόγος για άτομο που μοιάζει με τον αγνοούμενο και όχι για οριστική ταυτοποίηση του μοναχού Ιωσήφ.
Η ενημέρωση της Interpol και η αγωνία των συγγενών
Η οικογένεια συνεχίζει τις προσπάθειες εντοπισμού του μοναχού, έχοντας απευθυνθεί τόσο στις ελληνικές Αρχές όσο και στις αρμόδιες υπηρεσίες που μπορούν να συνδράμουν στη διασυνοριακή αναζήτηση. «Η Ίντερπολ και το ελληνικό προξενείο στην Τουρκία έχουν ενημερωθεί», ανέφερε η αδελφή του, Ευαγγελία.
Οι συγγενείς θεωρούν ότι οι έρευνες θα πρέπει να επικεντρωθούν κυρίως στην Κωνσταντινούπολη, στην Τραπεζούντα και στις υπόλοιπες περιοχές του Πόντου, καθώς εκεί σκόπευε να κατευθυνθεί ο 58χρονος. Παράλληλα, δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να προσπάθησε να μεταβεί στην Καππαδοκία, την οποία επίσης επιθυμούσε να επισκεφθεί. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν υπάρχουν επιβεβαιωμένες πληροφορίες για το πού μπορεί να βρίσκεται ή αν έχει εγκατασταθεί σε κάποια μοναστική κοινότητα. Η μεγαλύτερη αγωνία των συγγενών του είναι να μάθουν αν είναι καλά στην υγεία του και αν βρίσκεται σε ασφαλές περιβάλλον.
«Θέλουμε να μάθουμε… Ζει; Είναι καλά;», λένε χαρακτηριστικά.
Τα χαρακτηριστικά του αγνοούμενου μοναχού
Ο μοναχός Ιωσήφ, κατά κόσμον Νικόλαος Τσιγκόζης, είναι 58 ετών και έχει ύψος περίπου 1,64 μέτρα. Έχει μακριά γκρίζα μαλλιά, τα οποία συνήθως πιάνει σε κοτσίδα, γκρίζο μουστάκι, κοντοκουρεμένο μούσι και πράσινα μάτια. Είναι κανονικού σωματικού βάρους. Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, κατά την επίσκεψη του άνδρα που του έμοιαζε στο ελληνικό Προξενείο δεν φορούσε μοναχικά ράσα, στοιχείο που ενδέχεται να δυσχεραίνει την αναγνώρισή του από ανθρώπους που γνωρίζουν μόνο τη μοναχική του εμφάνιση.
Η οικογένεια απευθύνει έκκληση σε όποιον μπορεί να έχει πληροφορίες για τις κινήσεις του στην Τουρκία ή γνωρίζει εάν βρίσκεται σε κάποιο μοναστήρι ή ασκητήριο να επικοινωνήσει με τις αρμόδιες Αρχές. Σχεδόν τρεις μήνες μετά την αναχώρησή του, το βασικό ερώτημα παραμένει αναπάντητο: Κατάφερε ο μοναχός Ιωσήφ να φτάσει στον Πόντο και να πραγματοποιήσει το όνειρό του ή συνέβη κάτι που διέκοψε το ταξίδι του; Για τους δικούς του ανθρώπους, το μόνο που έχει σημασία είναι να υπάρξει ένα σημάδι ζωής και να μάθουν ότι ο 58χρονος είναι ασφαλής.
Γενικά θέματα
Η πετρελαϊκή «μάχη» που ενώνει Τραμπ-Πούτιν και δισεκατομμυριούχους του Κόλπου
Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».
Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».
Η συμφωνία, η οποία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και τελεί υπό την αίρεση της έγκρισης της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κρεμλίνου, αφορά ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων και πρατηρίων καυσίμων της Lukoil σε διάφορες χώρες.
Σύμφωνα με τους «New York Times», στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται κοινοπραξία με επικεφαλής τον Αμερικανό επενδυτή Τοντ Μπόελι, στην οποία συμμετέχουν επίσης επενδυτικοί όμιλοι από τη Μέση Ανατολή. Στην προτεινόμενη συμφωνία συμμετέχει και η αμερικανική κυβέρνηση, μέσω της U.S. International Development Finance Corporation (DFC).
Στο τραπέζι των συνομιλιών Τραμπ-Πούτιν
Οι πολύμηνες διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με οκτώ πρόσωπα με γνώση της υπόθεσης που επικαλούνται οι «New York Times», συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να αποκαταστήσει οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία στο πλαίσιο των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Το ζήτημα της Lukoil φέρεται να τέθηκε από τον Βλαντιμίρ Πούτιν κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Κρεμλίνο, στις 5 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε την προώθηση της συμφωνίας ως ένδειξη ότι η Ρωσία και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να συνεργαστούν επιχειρηματικά.
Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές φέρεται να απάντησαν ότι θα εργαστούν για την προώθηση της συμφωνίας, τόσο ως ένδειξη «καλής θέλησης» προς το Κρεμλίνο όσο και με στόχο τη μείωση των διεθνών τιμών ενέργειας.
Η ενδεχόμενη συμφωνία παρουσιάζει ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές. Η έγκρισή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να οδηγήσει στην απελευθέρωση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από τις αμερικανικές κυρώσεις, αυξάνοντας παράλληλα την αξία τους.
Οι διασυνδέσεις των επενδυτών
Στην κορυφή της κοινοπραξίας βρίσκεται ο Αμερικανός επενδυτής Τοντ Μπόελι, συνιδιοκτήτης των Los Angeles Dodgers και γνωστός υποστηρικτής του Τραμπ. Στο επενδυτικό σχήμα συμμετέχουν επίσης επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Οι «New York Times» επισημαίνουν ότι ορισμένοι από τους επενδυτές διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ.
Μεταξύ αυτών είναι οι αδελφοί Μουτάζ και Ράμεζ αλ-Χαγιάτ από το Κατάρ, οι οποίοι έχουν συνεργαστεί με τον Τζάρεντ Κούσνερ και την Ιβάνκα Τραμπ για τη χρηματοδότηση επενδυτικού σχεδίου στην Αλβανία.
Στην κοινοπραξία συμμετέχει επίσης επενδυτικό ταμείο με έδρα το Αμπού Ντάμπι, το οποίο ελέγχεται από τον σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν, σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος συνδέεται με επενδύσεις στην World Liberty Financial, την εταιρεία κρυπτονομισμάτων της οικογένειας Τραμπ.
Παράλληλα, επενδυτικό ταμείο που συνδέεται με τον σεΐχη Ταχνούν αποτελεί σημαντικό μέτοχο της εταιρείας private equity που ίδρυσε ο Κούσνερ μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο.
Τα ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων
Οι διασυνδέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο προσωπικές επιχειρηματικές σχέσεις μπορεί να διασταυρώνονται με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων για μια συμφωνία που συνδέεται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.
Οι «New York Times» αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ένδειξη πως ο Γουίτκοφ ή ο Κούσνερ πρόκειται να αποκομίσουν προσωπικό οικονομικό όφελος από τη συμφωνία. Ωστόσο, η υπόθεση έχει εγείρει ζητήματα σχετικά με τις σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων επιχειρηματιών και προσώπων του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ.
Η Χούι Τσεν, πρώην εισαγγελέας και σύμβουλος σε θέματα οικονομικού εγκλήματος και δεοντολογίας, χαρακτήρισε τις διασυνδέσεις «ανησυχητικές» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο προσωπικά συμφέροντα θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αξιολόγηση των υποψήφιων αγοραστών.
Από την πλευρά του, εκπρόσωπος του Γουίτκοφ απέρριψε οποιοδήποτε ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός διαπραγματευτής δεν λαμβάνει μισθό και καλύπτει ο ίδιος τα έξοδα των ταξιδιών του στο πλαίσιο της αποστολής του για λογαριασμό του Τραμπ.
Η κούρσα για τα περιουσιακά στοιχεία της Lukoil
Η Lukoil είχε θέσει προς πώληση τα διεθνή περιουσιακά της στοιχεία μετά την επιβολή αμερικανικών κυρώσεων. Αρκετοί υποψήφιοι αγοραστές είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, μεταξύ των οποίων και μεγάλοι αμερικανικοί ενεργειακοί όμιλοι.
Τον Ιανουάριο, η επενδυτική εταιρεία Carlyle είχε καταλήξει σε προκαταρκτική συμφωνία για την εξαγορά σημαντικού μέρους του διεθνούς χαρτοφυλακίου της Lukoil. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε, καθώς απαιτούσε την έγκριση της αμερικανικής κυβέρνησης.
Στη συνέχεια, ο όμιλος υπό τον Μπόελι εμφανίστηκε ως ένας από τους βασικούς διεκδικητές των περιουσιακών στοιχείων.
Η αξία των διεθνών περιουσιακών στοιχείων της Lukoil είχε υπολογιστεί από την ίδια την εταιρεία σε περίπου 20 δισ. δολάρια στις αρχές του έτους. Ωστόσο, οι οικονομικοί όροι της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας δεν έχουν γίνει γνωστοί.
Ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης
Η αμερικανική κυβέρνηση συμμετέχει στην προτεινόμενη συμφωνία μέσω της U.S. International Development Finance Corporation, η οποία επενδύει και παρέχει χρηματοδότηση για έργα στο εξωτερικό.
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία για τη Lukoil θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια των ΗΠΑ, να εξυπηρετήσει στόχους της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και να συμβάλει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τους Αμερικανούς.
Η συμφωνία, ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το οποίο είναι αρμόδιο για την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.
Η ενεργειακή διάσταση
Στο υπό διαπραγμάτευση χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται διυλιστήρια της Lukoil στην Ολλανδία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, καθώς και άλλες ενεργειακές υποδομές και πρατήρια καυσίμων σε διάφορες χώρες.
Η ενεργειακή διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Ρωσία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη Μόσχα ώστε να προχωρήσει σε συμβιβασμούς για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Ο Ρώσος οικονομικός απεσταλμένος Κίριλ Ντμίτριεφ έχει επίσης εμπλακεί στη διαδικασία, ενώ, σύμφωνα με τους «New York Times», έχει δηλώσει ότι ο διάλογος ΗΠΑ-Ρωσίας συνεχίζεται σε πολλούς τομείς, μεταξύ των οποίων και η ενέργεια.
Η συμφωνία για τη Lukoil παραμένει, πάντως, ανοικτή και δεν έχει οριστικοποιηθεί. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις απαιτούμενες εγκρίσεις των αμερικανικών αρχών και της ρωσικής πλευράς.
skpress.gr
Γενικά θέματα
Πώς μια «Ελληνίδα» έγινε το «θεμέλιο» της Εθνικής Πινακοθήκης της Ουγγαρίας
Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.
Πριν λίγο καιρό επισκεφθήκαμε την Εθνική Πινακοθήκη της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη, ένα από τα πλέον σημαντικά μουσεία της χώρας, στο οποίο παρουσιάζεται με μοναδικό τρόπο η εξέλιξη της ουγγρικής εικαστικής τέχνης από τον 11ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βρίσκεται στο Βασιλικό Ανάκτορο του Κάστρου της Βούδας και ιδρύθηκε το 1957 με βάση κυρίως τις ουγγρικές συλλογές του Μουσείου Καλών Τεχνών. Η συλλογή της περιλαμβάνει περίπου 110.00 έργα.
Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.
Το έργο του με τίτλο «Ελληνίδα», φιλοτεχνημένο το 1845, θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό για τη δημιουργία της συλλογής της Ουγγρικής Εθνικής Πινακοθήκης. Είναι το πρώτο έργο που σηματοδότησε την έναρξη της συστηματικής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής στα εθνικά ιδρύματα. Είναι επίσης το πιο γνωστό και εμβληματικό έργο του ζωγράφου.
Οι διαστάσεις του είναι 77Χ61,5 cm περίπου. Το μοντέλο δεν είναι Ελληνίδα, αλλά η σύζυγος του Marastoni, η Giovanna Bianchi, με καταγωγή από τη Βενετία. Ο ζωγράφος την απεικόνισε με παραδοσιακή (ή φανταστική) ελληνική φορεσιά της εποχής, σύμφωνα με τη μόδα του ρομαντισμού. Η εικόνα συνδυάζει εξωτισμό, ελαφρύ ερωτισμό και ιδανική ομορφιά.
Η ιστορία
Το 1845 η Pest Art Society — η πρώτη καλλιτεχνική εταιρεία στην Ουγγαρία — αγόραζε κάθε χρόνο ένα έργο από την ετήσια έκθεσή της για να το δωρίσει στο Ουγγρικό Εθνικό Μουσείο, το οποίο τότε περιλάμβανε και την πινακοθήκη.
Η «Ελληνίδα» του Marastoni ήταν αυτό που επέλεξαν και δώρισαν τον Νοέμβριο του 1845. Έτσι, καταγράφηκε ως το πρώτο έργο στη συλλογή ζωγραφικής του μουσείου. Το Εθνικό Μουσείο είχε ήδη κάποιες δωρεές, αλλά η συστηματική συλλογή ουγγρικής τέχνης ξεκινάει ουσιαστικά με αυτό το έργο. Η Εθνική Πινακοθήκη κληρονόμησε αυτή τη συλλογή από το Εθνικό Μουσείο.
Η επιλογή του προκάλεσε έντονες συζητήσεις και αποτέλεσε το «πρώτο καλλιτεχνικό σκάνδαλο» της εποχής, λόγω του ερωτισμού που απέπνεε το μοντέλο. Ωστόσο ο πίνακας αυτός ήταν και ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ενίσχυσε την εθνική συζήτηση για την τέχνη.
Σήμερα, το έργο παραμένει εμβληματικό και εκτίθεται συχνά ως αφετηρία της συλλογής ζωγραφικής του 19ου αιώνα στην Πινακοθήκη. Συμβολίζει το πώς η ουγγρική τέχνη χτίστηκε με συνεισφορές από ξένους καλλιτέχνες που ενσωματώθηκαν στη χώρα, όπως ο Marastoni.
Η δημιουργία της Πινακοθήκης
Αν κάνετε περίπατο στην οδό Deák Ferenc στο κέντρο της πόλης ίσως αξίζει κάποιες φορές να σηκώσετε το βλέμμα πάνω από τις βιτρίνες των καταστημάτων. Το βλέμμα σας θα συναντήσει όχι μόνο κλασικές προσόψεις, αλλά και αναμνηστικές πλάκες, όπως για παράδειγμα εκείνη στον αριθμό 21, όπου αναγράφεται: «Η Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής – ιδρυθείσα από τον Jakab Marastoni».
Η Πέστη του 19ου αιώνα ήταν μια πραγματικά πολυπολιτισμική πόλη. Γερμανοί, Ούγγροι, Έλληνες, Ιταλοί, Σέρβοι και πολλές άλλες μικρότερες εθνότητες ζούσαν εδώ δίπλα-δίπλα ειρηνικά. Ο καθένας καλλιεργούσε τον δικό του πολιτισμό, αλλά ένα πράγμα τους ένωνε: όλοι ήθελαν να είναι και Ούγγροι και επιδίωκαν να υπηρετήσουν τον ουγγρικό πολιτισμό με τις δραστηριότητές τους.
Εκείνη την εποχή ο Marastoni υπέβαλε την αίτησή του για την ακαδημία ζωγραφικής στο Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών, όταν ιδρύθηκε εντός του Ουγγρικού Εθνικού Μουσείου ο Σύλλογος Εθνικής Πινακοθήκης, ένα «τμήμα που συνέλεγε αποκλειστικά ουγγρική ζωγραφική».
Όλα αυτά συνέβησαν το 1845 και αυτή η μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μπορεί να ήταν αποτέλεσμα του γεγονότος ότι εκείνη τη χρονιά το Εθνικό Μουσείο ήθελε να τιμήσει δεόντως την πεντηκοστή επέτειο της ανάληψης καθηκόντων του αρχιδούκα Ιωσήφ της Αυστρίας.
Ο σύλλογος που έφερε το όνομα του αρχιδούκα εγκρίθηκε τελικά από το Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών τον Σεπτέμβριο του 1845. Η Εθνική Πινακοθήκη του αρχιδούκα Ιωσήφ μπορεί, επομένως, να θεωρηθεί ως το πρώτο εθνικό ίδρυμα που συνέλεγε ουγγρικούς πίνακες.
Η πινακοθήκη δέχθηκε δωρεές έργων τόσο από συλλόγους, όσο και από ιδιώτες, και ανάμεσά τους το σημαντικότερο ήταν το έργο του Jakab Marastoni «H Ελληνίδα», το οποίο δωρήθηκε στην πινακοθήκη τον Νοέμβριο του 1845 από την Καλλιτεχνική Εταιρεία της Πέστης. Έτσι, μπορεί να πει κανείς ότι η ιστορία της μουσειακής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής ξεκίνησε με την «Ελληνίδα».
Αλλά γιατί μια Ελληνίδα; Το σύγχρονο (όχι αρχαίο) ελληνικό θέμα εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή ζωγραφική με την Ελληνική Επανάσταση ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τη δεκαετία του 1820. Φυσικά, οι συμπάθειες του ευρωπαϊκού ρομαντισμού προς τους Έλληνες άσκησαν επιρροή και στην ουγγρική τέχνη.
Οι Έλληνες, και ιδιαίτερα οι Ελληνίδες, αποτελούσαν συχνά θέμα στην ουγγρική ζωγραφική του 19ου αιώνα, και κατά μία έννοια η «Ελληνίδα» κατέληξε να αντιπροσωπεύει ένα εξωτικό θέμα αρωματισμένο με ερωτισμό.
Και αν σήμερα βρίσκουμε την «Ελληνίδα» να αποκαλύπτει ανοιχτά την ομορφιά και τη γοητεία της, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι επρόκειτο για θέμα μόδας. Και όσο κι αν μας γνέφει σαγηνευτικά αυτή η όμορφη γυναίκα, με την ιστορική έννοια το έργο αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα της ουγγρικής μουσειολογίας.
Ο ζωγράφος
Ο Jakab Marastoni (Giacomo Marastoni) γεννήθηκε το 1804 στη Βενετία και σπούδασε στην περίφημη Ακαδημία Καλών Τεχνών.
Ταξίδεψε στη Βιέννη στις αρχές της δεκαετίας του 1830, πέρασε από τη σημερινή Μπρατισλάβα το 1833 και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Πέστη το 1836. Έγινε περιζήτητος πορτρετίστας μεταξύ αριστοκρατικών και αστικών οικογενειών, αλλά και κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων.
Το 1846 ίδρυσε την Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής στην Πέστη – την πρώτη ιδιωτική σχολή αποκλειστικά για ζωγραφική στην Ουγγαρία. Ανάμεσα στους μαθητές του περιλαμβάνονται σημαντικοί Ούγγροι καλλιτέχνες όπως ο Károly Lotz, ο Mihály Zichy, ο Soma Orlai Petrich κ.ά. Το 1846 έγινε Επίτιμος Πολίτης της Πέστης.
Στα τελευταία χρόνια της ζωής του ασχολήθηκε με την δαγκεροτυπία ήταν ο πρώτος επαγγελματίας αυτής της τεχνικής στην Ουγγαρία. Πέθανε σε ψυχιατρική κλινική και η σχολή του έκλεισε λίγο μετά.
tovima.gr
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας