Ακολουθήστε μας

Αναλύσεις

Πώς θα αντεπιτεθεί η Ισλαμική Δημοκρατία όταν σιγήσουν τα όπλα;

Ο αυξανόμενος κίνδυνος των εν υπνώσει πυρήνων. Άρθρο του Μάικλ Ρούμπιν

Δημοσιεύτηκε στις

Γράφει ο Μάικλ Ρούμπιν, The Dispatch

Η ανώτερη βαθμίδα της ηγεσίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν έχει πλέον εξαφανιστεί και η αμερικανοϊσραηλινή εκστρατεία βομβαρδισμών αποδομεί σταθερά το ανώτερο σώμα αξιωματικών των Φρουρών της Επανάστασης. Ο ανώτατος ηγέτης Αλί Χαμενεΐ μπορεί να είναι νεκρός, όμως ο γιος του, ο Μοτζτάμπα, φέρεται να επέζησε και να τον αντικαθιστά στον θρόνο, παρά την έλλειψη ανώτερων θρησκευτικών διαπιστευτηρίων. Μπορεί να μην αντέξει για πολύ, αλλά είτε υπάρξει άνευ όρων παράδοση είτε όχι, η νοσηρή ιδεολογία του καθεστώτος θα επιβιώσει. Το τίμημα γι’ αυτό θα το πληρώσουν οι Ιρανοί, καθώς η Ισλαμική Δημοκρατία θα συνεχίσει να απειλεί και ακόμη και να πυροβολεί τον ίδιο της τον λαό. Όμως, αν οι αναφορές περί υποκλαπείσας επικοινωνίας για την ενεργοποίηση εν υπνώσει πυρήνων είναι αληθείς, τότε το καθεστώς μπορεί επίσης να εξαπολύσει ένα κύμα τρόμου σε ολόκληρες τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Δύση, όμοιο με εκείνο που δεν έχει εμφανιστεί από τη δεκαετία του 1980.

Η ανάπτυξη ακινήτων διαμόρφωσε την ιδέα του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την «τέχνη της συμφωνίας». Παρότι τώρα απαιτεί άνευ όρων παράδοση, διαπράττει βαρύ λάθος αν βλέπει το Ιράν μέσα από το πρίσμα της επιχειρηματικής του εμπειρίας. Αυτό επεκτείνεται και σε οποιαδήποτε προσπάθεια, εμπνευσμένη από το μοντέλο της Βενεζουέλας, να στηθεί μια προσωρινή αρχή υπό την ηγεσία στελεχών του καθεστώτος, όπως ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου Μοχάμαντ-Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, πρώην διοικητής της εθνικής αστυνομίας και διοικητής της αεροδιαστημικής δύναμης των Φρουρών της Επανάστασης, ή ο Χασάν Ρουχανί, κληρικός, πρώην πρόεδρος και πρώην γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας. Ο Τραμπ θεωρεί τη Βενεζουέλα επιτυχία και ίσως βλέπει αυτά τα πρόσωπα ως ικανά να παραδώσουν μια νέα τάξη πραγμάτων χωρίς πλήρη αλλαγή καθεστώτος.

Η φύση απεχθάνεται το κενό, και ο Τραμπ ακόμη περισσότερο. Ο πρώην διάδοχος Ρεζά Παχλαβί, γιος του εκλιπόντος Σάχη, απέτυχε στη δοκιμασία του, κυρίως εξαιτίας των ακροτήτων των δικών του συμβούλων και της αδυναμίας τους να συνεργαστούν με ευρύτερες ομάδες όπως το Iran Freedom Congress. Η ώθηση του Παχλαβί προς την εξουσία έπεισε τον Τραμπ και πολλούς εκ των έσω ότι η ιρανική αντιπολίτευση είναι κατακερματισμένη και αναξιόπιστη.

Η πεποίθηση του Τραμπ ότι μπορεί να βασιστεί σε πρόσωπα του καθεστώτος για να υπογράψουν μια παράδοση και να εγκαινιάσουν μια μεταπολεμική προσωρινή κυβέρνηση παραβλέπει τον ρόλο της ιδεολογίας. Παρεξηγεί το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και την ιδεολογική έχθρα που αυτό ενστερνίζεται.

Είναι δυνατόν κάποιος να εισέλθει στη «φούσκα» των Φρουρών της Επανάστασης από την ηλικία των 8 ετών, καθώς η οργάνωση και η παραστρατιωτική της δύναμη, η Μπασίτζ, λειτουργούν το αντίστοιχο σκοτεινό ισοδύναμο των προσκοπικών προγραμμάτων, όπου επαναστατικοί ιδεολόγοι οργανώνουν απογευματινά και θερινά προγράμματα, συνδυάζοντας τον αθλητισμό με την ιδεολογική κατήχηση. Τα γυμνάσια, τα λύκεια και τα πανεπιστήμια διαθέτουν λέσχες Μπασίτζ, ενώ οι Φρουροί της Επανάστασης διατηρούν και δικά τους πανεπιστήμια.

Εκείνοι οι Ιρανοί που εντάχθηκαν στους Φρουρούς της Επανάστασης για τον μισθό και τα προνόμια έχουν ήδη αρχίσει να εξαφανίζονται, ιδίως τα στελέχη που ήταν τοποθετημένα σε εκτοξευτές drones και πυραύλων. Όμως οι σκληροπυρηνικοί ιδεολόγοι παραμένουν. Αυτοί όχι μόνο θα διεξαγάγουν ανταρτοπόλεμο στο εσωτερικό του Ιράν εναντίον οποιασδήποτε νέας τάξης πραγμάτων δεν ελέγχουν οι ίδιοι, όπως έκαναν οι Ερυθροί Χμερ μετά την εκδίωξή τους από την Καμπότζη, αλλά ενδέχεται επίσης να κατευθύνουν μια συστηματική εκστρατεία εκδίκησης και εν υπνώσει πυρήνων στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να αναμένουν μια ανταρσία των Φρουρών της Επανάστασης στο εσωτερικό του Ιράν. Η εικόνα που διαθέτουν για τις εσωτερικές φατρικές διαιρέσεις των Φρουρών αποτελεί εδώ και καιρό έλλειμμα των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών. Αν και ο αμερικανικός στρατός γνωρίζει ποιους κληρικούς και πολιτικούς να στοχεύσει, δεν μπορεί να διακρίνει με λεπτομέρεια τα επιμέρους στελέχη των Φρουρών. Ορισμένοι αληθινοί πιστοί των Φρουρών της Επανάστασης είναι βέβαιο ότι θα επιβιώσουν, και ένα μέρος τους μπορεί να στοχεύσει Αμερικανούς επιχειρηματίες και διπλωμάτες, όπως ακριβώς έκανε η Μουτζαχεντίν-ε Χαλκ τα χρόνια πριν από την Ισλαμική Επανάσταση. Οι ίδιοι πυρήνες που κατασκεύαζαν και παρείχαν αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς στην ιρακινή ανταρσία θα μπορούσαν τώρα να χρησιμοποιήσουν τα ίδια μέσα για να πλήξουν Αμερικανούς. Θα είναι ακόμη πιο φονικοί, αν μη τι άλλο επειδή οι επιχειρηματίες και οι τουρίστες αποφεύγουν τα τεθωρακισμένα οχήματα.

Η υπόδειξη του Τραμπ ότι θα μπορούσε να ενισχύσει στελέχη του καθεστώτος μπορεί να χειροτερέψει τα πράγματα. Εδώ θα έπρεπε να διδαχθεί από τα λάθη του στρατηγού Ντέιβιντ Πετρέους στο Ιράκ. Ο Πετρέους, επιδιώκοντας να δείξει ότι η ενσωμάτωση των Μπααθιστών ήταν σοφότερη από την εκκαθάρισή τους, τοποθέτησε πρώην υψηλόβαθμους Μπααθιστές σε καίριες θέσεις στη Μοσούλη, μόνο και μόνο για να τους δει να διευκολύνουν την εξέγερση του Νοεμβρίου 2004, η οποία παρέδωσε προσωρινά τον έλεγχο της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης του Ιράκ στους αντάρτες.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν πρέπει να επαναλάβουν το ίδιο λάθος. Η τοποθέτηση ενός πρώην στρατηγού των Φρουρών της Επανάστασης, όπως ο γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας Αλί Λαριτζανί ή ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, θα ισοδυναμούσε με διασφάλιση ότι οι πυρήνες των Φρουρών θα ξανασηκώσουν κεφάλι για να πολεμήσουν μια άλλη μέρα. Δεδομένης της ροπής της Ισλαμικής Δημοκρατίας προς την «εξαγωγή της Επανάστασης» και των εκκλήσεών της για εκδίκηση, αυτό θα έθετε επίσης σε κίνδυνο τους Αμερικανούς.

Ήδη, την Παρασκευή, ένα κανάλι των Φρουρών της Επανάστασης στο Telegram κάλεσε τους υποστηρικτές του καθεστώτος να πλήξουν τον Τραμπ όπου και όποτε επισκέπτεται την περιοχή. Η Ισλαμική Δημοκρατία δεν στερείται συμπαθούντων σε ολόκληρη την περιοχή, πρόθυμων να στοχεύσουν Αμερικανούς διπλωμάτες, αν όχι επισκεπτόμενους πολιτικούς, είτε από ιδεολογία είτε για κέρδος. Η Ισλαμική Δημοκρατία είχε στο παρελθόν δηλώσει ανοιχτά την επιθυμία της να σκοτώσει όσους χειρίστηκαν τον «φάκελο Ιράν» κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ, συμπεριλαμβανομένων του απεσταλμένου Μπράιαν Χουκ και του υπουργού Εξωτερικών Μάικ Πομπέο.

Το καθεστώς δεν θα περιοριστεί μόνο στην άμεση Μέση Ανατολή. Οι Φρουροί της Επανάστασης και οι παραστρατιωτικές οργανώσεις-πληρεξούσιοί τους έχουν στοχοποιήσει Ισραηλινούς και Εβραίους στην Αργεντινή, τη Βουλγαρία, την Ταϊλάνδη, τη Γεωργία και την Ινδία. Τα εκτελεστικά τους αποσπάσματα έχουν στοχοποιήσει Ιρανούς αντιφρονούντες στη Βιέννη, το Βερολίνο και το Παρίσι.

Ούτε οι Αμερικανοί θα μείνουν στο απυρόβλητο στο εσωτερικό μέτωπο. Ο πρόεδρος Τζίμι Κάρτερ επιθυμούσε απεγνωσμένα να επαναφέρει τις σχέσεις με το Ιράν μετά την Ισλαμική Επανάσταση. Δεν διέκοψε τις σχέσεις μετά την εκδίωξη του Σάχη από τον αγιατολάχ Ρουχολάχ Χομεϊνί, ούτε καν μετά την έφοδο του Νοεμβρίου 1979 στην αμερικανική πρεσβεία και την ομηρία 52 Αμερικανών διπλωματών. Αντιθέτως, μόνο η δολοφονία, τον Απρίλιο του 1980, του Αλί Ακμπάρ Ταμπαταμπαΐ — Ιρανού αντιφρονούντα που είχε ζητήσει άσυλο στις Ηνωμένες Πολιτείες και ζούσε στη Μπέθεσντα του Μέριλαντ — ανάγκασε τον Κάρτερ να διακόψει τις σχέσεις και να κλείσει την ιρανική πρεσβεία, η οποία μέχρι σήμερα παραμένει εγκαταλελειμμένη στη λεωφόρο Μασαχουσέτης.

Σημαντικό είναι ότι ο ένοπλος, ο Νταούντ Σαλαχουντίν (γεννημένος ως Ντέιβιντ Μπέλφιλντ), δεν ήταν Ιρανός. Ήταν Αφροαμερικανός προσηλυτισμένος στο Ισλάμ, τον οποίο στρατολόγησαν Ιρανοί πράκτορες. Ο Σαλαχουντίν αργότερα διέφυγε στην Ισλαμική Δημοκρατία. Τον Μάρτιο του 2007 ήταν το τελευταίο γνωστό πρόσωπο που είδε ζωντανό τον πρώην πράκτορα του FBI Ρόμπερτ Λέβινσον, αφού τον παρέσυρε στο νησί Κις για μια συνέντευξη.

Η προθυμία συνεταιρισμού με μη Ιρανούς για τρομοκρατικές ενέργειες αποτελεί τυπική πρακτική των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης. Το σχέδιο του 2011 για τη δολοφονία του Σαουδάραβα πρέσβη στις Ηνωμένες Πολιτείες περιστρεφόταν γύρω από ιρανική προσπάθεια να μισθωθούν μέλη μεξικανικών καρτέλ για να προμηθεύσουν και να πυροδοτήσουν το παγιδευμένο αυτοκίνητο. Το 2025, το Ομοσπονδιακό Δικαστήριο του Μανχάταν καταδίκασε δύο Αζέρους μαφιόζους, τους οποίους είχε προσλάβει το Ιράν για να απαγάγουν τη Μασίχ Αλινετζάντ, γνωστή δημοσιογράφο της ιρανικής διασποράς και ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών.

Τόσο στη Γερμανία όσο και στην Αργεντινή, τοπικά τμήματα της λιβανικής διασποράς συνεργάστηκαν με Ιρανούς πράκτορες σε φονικές τρομοκρατικές επιθέσεις.

Η προθυμία των Ιρανών να αξιοποιούν μη Ιρανούς ιδεολόγους και εγκληματικά δίκτυα περιπλέκει την αντιτρομοκρατία, ιδίως δεδομένων των εκτεταμένων και προϋπαρχουσών σχέσεων με μεξικανικά και λατινοαμερικανικά καρτέλ, καθώς και με ρωσικές, αλβανικές, ανατολικοασιατικές και καραϊβικές συμμορίες και οργανωμένες εγκληματικές ομάδες που δρουν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η απόφαση του προέδρου Μπαράκ Ομπάμα το 2016 να εγκρίνει παλέτες μετρητών — συνολικά άνω του 1 δισ. δολαρίων — φορτωμένες σε πτήση ελεγχόμενη από τους Φρουρούς της Επανάστασης, δήθεν στο πλαίσιο απελευθέρωσης ομήρων, έχει περιπλέξει σημαντικά την αντιτρομοκρατία, καθώς το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών δυσκολεύεται πολύ περισσότερο να εντοπίσει μετρητά απ’ ό,τι να παρακολουθήσει τραπεζικά εμβάσματα.

Το 2003, ένας προσεκτικός μπάρμαν στο Λιτλ Ροκ του Αρκάνσας ειδοποίησε το FBI για έναν Ιρανό μετανάστη στην Εθνοφρουρά του Αρκάνσας, ο οποίος έκανε πολυάριθμες ερωτήσεις για θέματα εφοδιαστικής και αναπτύξεων μονάδων. Μια σύντομη έρευνα έδειξε ότι είχε προηγούμενη υπηρεσία στους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης. Για να μην εκτεθούν πηγές και μέθοδοι, η αμερικανική κυβέρνηση τον δίωξε επειδή είχε ψευδώς δηλώσει στα μεταναστευτικά του έγγραφα έναν προηγούμενο γάμο· εγώ έλαβα γνώση της υπόθεσης κατά τη διάρκεια προσπαθειών να βρεθεί κατάλληλος πραγματογνώμονας. Όμως, αν ένας άνδρας των Φρουρών της Επανάστασης κατόρθωσε να διεισδύσει σε στρατιωτική μονάδα, είναι πιθανό και άλλοι να το έκαναν ακόμη πιο επιτυχημένα, ιδίως αν διέθεταν καλύτερη επιχειρησιακή τέχνη.

Δεν είναι βέβαιο ότι όλοι οι Ιρανοί τους οποίους η Ισλαμική Δημοκρατία θα μπορούσε να πιέσει να προσφέρουν υπηρεσίες είναι ιδεολογικά ευθυγραμμισμένοι με το καθεστώς. Όταν Ιρανοαμερικανοί επισκέπτονται το Ιράν, οι αρχές τους ανακρίνουν. Είτε το γνωρίζουν είτε όχι, το καθεστώς αδειάζει τα ηλεκτρονικά τους μέσα μέχρι τελευταίου byte. Αν σε αυτούς τους υπολογιστές ή τα κινητά τηλέφωνα υπάρχει οτιδήποτε μπορεί να χρησιμοποιήσει για εκβιασμό, θα το χρησιμοποιήσει. Αυτό δεν χρειάζεται να σημαίνει τοποθέτηση βόμβας ή ένοπλη επίθεση σε σχολείο: θα μπορούσε να σημαίνει αγορά ενός αθώου εξαρτήματος και μεταφορά του σε άλλο σημείο, όπου ένας πράκτορας θα μπορούσε να το συναρμολογήσει, ή να σημαίνει σύνδεση ενός USB με κακόβουλο λογισμικό σε κρίσιμη υποδομή.

Ενώ σουνιτικές οργανώσεις όπως το Council on American Islamic Relations και η Islamic Society of North America, αμφότερες ευθυγραμμισμένες με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα, αξιώνουν να μιλούν εξ ονόματος όλων των Αμερικανών μουσουλμάνων, η μουσουλμανική κοινότητα στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι πολύ πιο ποικιλόμορφη. Πολλοί είναι μετριοπαθείς. Κάποιοι είναι κοσμικοί. Ίσως ένας στους πέντε Αμερικανούς μουσουλμάνους να είναι σιίτης. Πολλοί αντιτίθενται στην Ισλαμική Δημοκρατία, όμως άλλοι μπορεί να ευθυγραμμίζονται ιδεολογικά, ιδίως καθώς κυκλοφορούν πληροφορίες για πολλαπλά κηρύγματα που εκφωνήθηκαν σε σιιτικά τεμένη ανά τις Ηνωμένες Πολιτείες, θρηνώντας τον θάνατο του Χαμενεΐ και καλώντας σε εκδίκηση. Η σιιτική εξύψωση του μαρτυρίου απλώς ρίχνει λάδι στη φωτιά.

Δυστυχώς, οι πιθανοί στόχοι τρομοκρατίας δεν λείπουν. Ύστερα από δεκαετίες τρομοκρατίας, οι Ισραηλινοί έχουν συνηθίσει σε μέτρα ασφαλείας τύπου αεροδρομίου όταν μπαίνουν σε εμπορικά κέντρα, σταθμούς λεωφορείων, εστιατόρια και σχολεία. Οι Αμερικανοί δεν έχουν τέτοια συνήθεια. Πέρα από την πιθανότητα στοχοποίησης Αμερικανών αξιωματούχων, που είναι μαθημένοι να αφήνουν τη δουλειά τους πίσω όταν βγαίνουν το βράδυ ή όταν πηγαίνουν με την οικογένειά τους σε αγώνες Little League, τα ελίτ πανεπιστήμια μπορεί να αποτελέσουν στόχους υψηλής αξίας, όχι μόνο επειδή εκεί φοιτούν τα παιδιά της ελίτ και ονόματα όπως Χάρβαρντ και Γέιλ έχουν ιδιαίτερο βάρος, αλλά και επειδή οι φοιτητικοί πληθυσμοί εκεί είναι τόσο εχθρικοί απέναντι στην ασφάλεια ή στην αναφορά ύποπτων ενεργειών, από φόβο μήπως χαρακτηριστούν ρατσιστές. Επίσης, οι εορτασμοί για την 250ή επέτειο της Αμερικής θα αποτελέσουν δελεαστικό στόχο.

Το πρόβλημα των εν υπνώσει πυρήνων δεν είναι απλώς υλικό χολιγουντιανής φαντασίας ή μυθιστορημάτων του Μπραντ Θορ· είναι πραγματικό, και οι Αμερικανοί πιθανότατα θα δεχθούν σύντομα ένα εξαιρετικά δυσάρεστο ξύπνημα.

Ο Μάικλ Ρούμπιν είναι ανώτερος συνεργάτης στο American Enterprise Institute, όπου ειδικεύεται σε χώρες της Μέσης Ανατολής, ιδιαίτερα στο Ιράν και την Τουρκία. Στην επαγγελματική του σταδιοδρομία έχει διατελέσει αξιωματούχος του Πενταγώνου, με εμπειρίες πεδίου στο Ιράν, την Υεμένη και το Ιράκ, καθώς και δεσμεύσεις με τους Ταλιμπάν πριν από την 11η Σεπτεμβρίου. Ο κ. Ρούμπιν έχει επίσης συνεισφέρει στη στρατιωτική εκπαίδευση, διδάσκοντας μονάδες Πολεμικού Ναυτικού και Πεζοναυτών των ΗΠΑ σχετικά με τις περιφερειακές συγκρούσεις και την τρομοκρατία. Το επιστημονικό και συγγραφικό του έργο περιλαμβάνει τα βιβλία «Dancing with the Devil» και το «Eternal Iran». Ο Μάικλ Ρούμπιν διαθέτει διδακτορικό, μεταπτυχιακό στην ιστορία και πτυχίο βιολογίας από το Πανεπιστήμιο του Γέιλ.

Αναλύσεις

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας, εξέφρασε ο αντιναύαρχος ε.α. Γιάννης Εγκολφόπουλος στη «Ναυτεμπορική». Συνέδεσε την εκτίμησή του με τα μηνύματα Ρούμπιο, τον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό στην Ανατολική Μεσόγειο και τα κοινά συμφέροντα Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας, εξέφρασε ο αντιναύαρχος ε.α. Γιάννης Εγκολφόπουλος στη «Ναυτεμπορική». Συνέδεσε την εκτίμησή του με τα μηνύματα Ρούμπιο, τον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό στην Ανατολική Μεσόγειο και τα κοινά συμφέροντα Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου.

«Θα προχωρήσει κανονικότατα». Με αυτή τη φράση ο Γιάννης Εγκολφόπουλος έδωσε το στίγμα της παρέμβασής του στη «Ναυτεμπορική», εκτιμώντας ότι η Άγκυρα δεν θα μπορέσει να εμποδίσει την υλοποίηση του καλωδίου Ελλάδας–Κύπρου.

Ο αντιναύαρχος ε.α. υποστήριξε ότι το έργο εντάσσεται σε έναν ευρύτερο διεθνή σχεδιασμό για την ενεργειακή ασφάλεια και τη δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών τροφοδοσίας της Ευρώπης. Κατά την ανάλυσή του, η Τουρκία δεν βρίσκεται απέναντι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε ένα πλέγμα κρατικών συμφερόντων που συγκλίνουν στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Καμία» πρόσθετη ενημέρωση προς την Τουρκία

Ιδιαίτερα κατηγορηματικός εμφανίστηκε στο ερώτημα εάν η συνέχιση των εργασιών προϋποθέτει κάποια συνεννόηση με την Άγκυρα.

Όπως υποστήριξε, θα ακολουθηθούν οι προβλεπόμενες αναγγελίες από την ελληνική και την κυπριακή πλευρά, χωρίς να απαιτείται πρόσθετη ενημέρωση, ανακοίνωση ή ερώτημα προς την Τουρκία. Στη σχετική ερώτηση του δημοσιογράφου, η απάντησή του ήταν μονολεκτική: «Καμία».

Αναφερόμενος στον χάρτη που παρουσιαζόταν στην εκπομπή, επέμεινε ότι το καλώδιο θα ακολουθήσει τη συγκεκριμένη διαδρομή. Υποστήριξε ότι η χάραξη έχει ήδη επιλεγεί με σημαντικές τεχνικές και οικονομικές παραμέτρους και δεν μπορεί να ανατρέπεται εξαιτίας τουρκικών απαιτήσεων, τις οποίες χαρακτήρισε αυθαίρετες.

Σημείωσε, παράλληλα, ότι μια συνεργατική Τουρκία θα μπορούσε να συμμετέχει σε ενεργειακές υποδομές της περιοχής. Το πρόβλημα, κατά τον ίδιο, είναι η προσπάθεια της Άγκυρας να επιβάλλει τις θέσεις της στους υπόλοιπους.

Πώς ερμηνεύει τα μηνύματα Ρούμπιο

Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του αποτέλεσε η ερμηνεία των τοποθετήσεων του Μάρκο Ρούμπιο κατά την επίσκεψή του στην Ελλάδα.

Ο κ. Εγκολφόπουλος απέδωσε ιδιαίτερη σημασία στην ομιλία στην Πνύκα, την οποία προσέγγισε ως τοποθέτηση με μακροπρόθεσμο στρατηγικό ορίζοντα. Κατά την εκτίμησή του, η επιλογή της Ελλάδας και του συγκεκριμένου ιστορικού χώρου συνδεόταν με ένα ευρύτερο μήνυμα για το μέλλον της Δύσης.

Στο ζήτημα του καλωδίου, υποστήριξε ότι η προσεκτική δημόσια διατύπωση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών αντανακλούσε την ανάγκη διπλωματικών χειρισμών. Δεν θεώρησε, δηλαδή, ότι η αποφυγή μιας ευθείας δημόσιας αντιπαράθεσης με την Τουρκία σήμαινε εγκατάλειψη του έργου.

Αντιθέτως, ερμήνευσε τις αναφορές στην ασφάλεια της μεταφοράς ενέργειας ως μήνυμα που αφορά και την Ανατολική Μεσόγειο. Στην ίδια συλλογιστική ενέταξε το σχήμα «3+1» και τη σημασία της Αιγύπτου για τις περιφερειακές ισορροπίες.

Το καλώδιο μέσα στον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό

Ο αντιναύαρχος ε.α. συνέδεσε τη διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου με τη συζήτηση για εναλλακτικούς ενεργειακούς διαδρόμους και με την προοπτική επανενεργοποίησης του σχεδίου EastMed.

Κατά την προσέγγισή του, οι πολεμικές συγκρούσεις και η ανασφάλεια στις υφιστάμενες οδούς μεταφοράς αυξάνουν την ανάγκη αναζήτησης νέων διαδρομών. Η Ελλάδα, υποστήριξε, μπορεί να αποκτήσει ενισχυμένο ρόλο στη μεταφορά ενέργειας προς την ευρωπαϊκή αγορά.

Στη βάση αυτή επέμεινε ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να ανατρέψει έναν σχεδιασμό στον οποίο εμπλέκονται πολλά κράτη. Το καλώδιο, όπως το παρουσίασε, αποτελεί κρίσιμο τμήμα αυτής της ευρύτερης αρχιτεκτονικής.

«Πολλά γίνονται και δεν λέγονται»

Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο νέας τουρκικής ναυτικής παρεμπόδισης, ο κ. Εγκολφόπουλος προέβλεψε ότι η Τουρκία θα αποφύγει μια τέτοια κίνηση.

Υποστήριξε, μάλιστα, ότι έχουν ήδη μεταφερθεί μηνύματα προς την τουρκική ηγεσία από την αμερικανική πλευρά. Η συγκεκριμένη αναφορά διατυπώθηκε ως δική του εκτίμηση για τις παρασκηνιακές διεργασίες.

Επιστρατεύοντας τη φράση ότι «πολλά γίνονται και δεν λέγονται», περιέγραψε μια διπλωματική διαδικασία που, κατά την άποψή του, εξελίσσεται πέρα από τις δημόσιες δηλώσεις.

Στο ίδιο πλαίσιο ξεχώρισε τις προσωπικές σχέσεις Τραμπ–Ερντογάν από τα στρατηγικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών. Όπως υποστήριξε, η προσωπική οικειότητα μεταξύ ηγετών δεν αρκεί για να παραμεριστούν ευρύτερες κρατικές επιδιώξεις.

Ελλάδα, Ισραήλ και Αίγυπτος στον ίδιο υπολογισμό

Με αιχμηρό τόνο, ο κ. Εγκολφόπουλος αμφισβήτησε την εικόνα μιας Τουρκίας που μπορεί να επιβάλλεται στρατιωτικά σε κάθε περιφερειακή κρίση.

Εκτίμησε ότι, εάν η Άγκυρα επέλεγε την αντιπαράθεση για το καλώδιο, θα ερχόταν αντιμέτωπη και με τα συμφέροντα του Ισραήλ και της Αιγύπτου. Προέβλεψε ότι οι δύο χώρες θα στήριζαν την ελληνική πλευρά, συνδέοντας αυτή τη θέση με τη σύγκλιση συμφερόντων στην περιοχή.

Πρόκειται για πρόβλεψη του ίδιου ως προς τη στάση των συγκεκριμένων κρατών σε ένα υποθετικό σενάριο κρίσης.

Αναφερόμενος, επίσης, στην Κύπρο, απέδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα σε δηλώσεις που επικαλέστηκε από την αμερικανική διπλωματική πλευρά, τις οποίες ερμήνευσε ως μήνυμα αποτροπής έναντι απειλών κατά της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η πραγματική ισχύς και οι συμμαχίες

Στο τελευταίο μέρος της παρέμβασής του, ο αντιναύαρχος ε.α. επέμεινε ότι η σύγκριση Ελλάδας–Τουρκίας απαιτεί σοβαρή αποτίμηση των πραγματικών στρατιωτικών δυνατοτήτων και του περιφερειακού περιβάλλοντος.

Υποστήριξε ότι οι συμμαχίες και τα κοινά συμφέροντα επηρεάζουν καθοριστικά τον συσχετισμό ισχύος. Παράλληλα, άσκησε κριτική σε πρόχειρες συγκρίσεις που παράγονται με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης από πληροφορίες ανοικτών πηγών, χωρίς επαρκή αξιολόγηση.

Η βασική του πρόβλεψη παρέμεινε σαφής: το καλώδιο θα προχωρήσει και η Τουρκία θα αποφύγει να μετατρέψει την αντίδρασή της σε ουσιαστική παρεμπόδιση. Μια εκτίμηση που ο ίδιος συνέδεσε με το βάρος των ενεργειακών συμφερόντων και τη διαμόρφωση των συμμαχιών στην Ανατολική Μεσόγειο.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία, αντί να απαιτούν κυρώσεις, επαναλαμβάνοντας το τετριμμένο ότι «πρέπει οι εταίροι μας να αντιληφθούν την κατάσταση», αυτό καταδεικνύει ότι είναι οι «δικοί» μας που ΔΕΝ θέλουν να κατανοήσουν την κατάσταση. Κι είναι οι ίδιοι που πρωτοστατούσαν στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας!  

Δημοσιεύτηκε

στις

Γράφει ο Κώστας Μαυρίδης, Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ (S&D)

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ για τον προϋπολογισμό (ο οποίος χρηματοδοτείται από εισφορές των κρατών-μελών) για την επταετία 2028-34, έφερε στο προσκήνιο τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Συνοπτικά, για έγκριση του προϋπολογισμού απαιτείται η συνεργασία των κορυφαίων οργάνων της ΕΕ, που έχουν δυσανάλογο μερίδιο ισχύος. Πρώτα η Ευρ. Επιτροπή υποβάλλει συνολική πρόταση με τις δαπάνες ανά τομέα, προς το Συμβούλιο (υπουργοί κρατών-μελών) και στο Ευρωκοινοβούλιο. Στο Συμβούλιο, τα κράτη μέλη έχουν δικαίωμα βέτο, δηλαδή καθένα μπορεί να μπλοκάρει τη διαδικασία. Τελευταίο είναι η έγκριση από το Ευρωκοινοβούλιο, το οποίο δεν επιλέγει μια-μια δαπάνη για απόρριψη ή αποδοχή, αλλά συναινεί ή απορρίπτει τον προϋπολογισμό ως σύνολο.

Αυτή τη φορά, ως Ευρωκοινοβούλιο ζητάμε σημαντική αύξηση των δαπανών, περίπου 10% σε σύγκριση με την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εφόσον «για να έχουμε ευρωπαϊκές λύσεις χρειάζονται ανάλογα χρηματοδοτικά εργαλεία.» Τις προάλλες, είχαμε την αντι-πρόταση της Ιρλανδικής Προεδρίας στο Συμβούλιο, με σημαντικές περικοπές, η οποία βρήκε απέναντι της «τοίχο» από τις δύο μεγάλες πολιτικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου (ανάμεσα τους και η δική μου), με στήριξη από δύο μικρότερες Αυτή είναι η «σύγκρουση» με το Ευρωκοινοβούλιο να ζητά δισεκατομμύρια επιπλέον για την άμυνα, την ανταγωνιστικότητα και τα παραδοσιακά προγράμματα της ΕΕ, ενώ διάφορες Κυβερνήσεις πιέζουν για σαφώς πιο περιορισμένο προϋπολογισμό.

Για την Κύπρο, το αποτέλεσμα της μάχης θα καθορίσει το ύψος των κονδυλίων που της αναλογούν κυρίως για την περιφερειακή ανάπτυξη/συνοχή, απασχόληση, κοινωνική πολιτική, την άμυνα, τη γεωργία, τις υποδομές και την πράσινη μετάβαση. Αυτή τη φορά όμως έχουμε και το φλέγον θέμα της στέγασης μαζί με τα έργα υποδομής ενεργειακής και γεωπολιτικής σημασίας λόγω του συνεχιζόμενου τουρκικού επεκτατισμού.

Αυτή την εβδομάδα όμως, είχαμε και κάτι άλλο που πέρασε στα ψηλά των ΜΜΕ και αφορά τις σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας. Η Τουρκία «καίγεται» για να διευρύνει τις εμπορικές της σχέσεις με την ΕΕ μέσω της Τελωνειακής Ένωσης, με απώτερη επιδίωξη να ενταχθεί στο «Made in Europe», που είναι μια υπό κατασκευή κοινή σήμανση προϊόντων παραγωγής στην Ευρώπη. Η συμμετοχή της Τουρκίας στην Ευρωάμυνα και η διεύρυνση των εμπορικών της σχέσεων, αποτελούν στην πραγματικότητα το υποκατάστατο της πλήρους ένταξης στην ΕΕ. Μάλιστα, η Τουρκία προέβαλε στον αρμόδιο Επίτροπο της ΕΕ, ως σημαντική επιτυχία την υφιστάμενη Τελωνειακή Ένωση ΕΕ-Τουρκίας, για την οποία η Τουρκία αρνείται να σεβαστεί την δέσμευσή της από το 2005 προς την ΕΕ και να εφαρμόσει όσα αφορούν την Κυπριακή Δημοκρατία.

Όταν πριν μήνες είχαμε την Έκθεση για την Τουρκία στο Ευρωκοινοβούλιο, είχα πρωτοστατήσει στην ανάδειξη αυτών των σοβαρών αρνητικών, που κάποιοι συνάδελφοι εισάκουσαν και άλλοι όχι. Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία, αντί να απαιτούν κυρώσεις, επαναλαμβάνοντας το τετριμμένο ότι «πρέπει οι εταίροι μας να αντιληφθούν την κατάσταση», αυτό καταδεικνύει ότι είναι οι «δικοί» μας που ΔΕΝ θέλουν να κατανοήσουν την κατάσταση. Κι είναι οι ίδιοι που πρωτοστατούσαν στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας!

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Ινδικά πολεμικά πλοία στην Κύπρο; Οι πληροφορίες και το νέο αμυντικό σκηνικό

Πληροφορίες για παρεμβάσεις Ισραήλ και Εμιράτων απέναντι στις πιέσεις της Άγκυρας παρουσίασε το «Direct News». Στο επίκεντρο οι συζητήσεις για συμπαραγωγή LORA, η συνεργασία με την Ινδία και η αμυντική ενίσχυση της Κύπρου.

Δημοσιεύτηκε

στις

Ένα έντονο διπλωματικό παρασκήνιο γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο, με επίκεντρο την ανατολική Λιβύη και την οικογένεια Χαφτάρ, περιέγραψε ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας στην εκπομπή «Direct News», παρουσιάζοντας πληροφορίες του Directus.gr. Σύμφωνα με όσα μετέφερε, η Τουρκία πιέζει για την κοινοβουλευτική επικύρωση του μνημονίου, ενώ το Ισραήλ επιδιώκει να αποτρέψει αυτή την εξέλιξη, αξιοποιώντας και τη σχέση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων με την πλευρά Χαφτάρ.

Στην ανάλυσή του, το λιβυκό μέτωπο συνδέεται με τον ευρύτερο ανταγωνισμό στην Ανατολική Μεσόγειο. Παράλληλα, παρουσίασε πληροφορίες για εξοπλιστικές συζητήσεις με το Ισραήλ και για την ανάπτυξη της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ινδίας.

Πιέσεις στον Χαφτάρ και ισραηλινές παρεμβάσεις

Κατά τον παρουσιαστή, η Άγκυρα επιδιώκει να αξιοποιήσει την επιρροή του Σαντάμ Χαφτάρ στην ανατολική Λιβύη, προκειμένου να προχωρήσει η διαδικασία επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου. Ο ίδιος συνέδεσε την κινητικότητα με τις μεταβολές που περιέγραψε στην τοπική πολιτική ισορροπία και με την τουρκική προσπάθεια να αποκτήσει ευνοϊκότερους συνομιλητές.

Στον αντίποδα, επικαλούμενος επαφές με πηγές από το Ισραήλ, υποστήριξε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνεννοήσεις με τα Εμιράτα, ώστε το Αμπού Ντάμπι να ασκήσει πρόσθετη επιρροή στην οικογένεια Χαφτάρ για την αποτροπή της επικύρωσης.

«Το Ισραήλ θα κάνει ό,τι μπορεί για να μην επικυρωθεί η συμφωνία», ανέφερε, μεταφέροντας την εικόνα που, όπως είπε, είχε από τις πηγές του. Στην ίδια εξίσωση τοποθέτησε την Αίγυπτο, εκτιμώντας ότι ούτε το Κάιρο επιθυμεί μια τέτοια εξέλιξη.

Το συμπέρασμά του για την Αθήνα ήταν σαφές: η σύμπτωση συμφερόντων με άλλες περιφερειακές δυνάμεις δημιουργεί περιθώρια δράσης, τα οποία η ελληνική διπλωματία οφείλει να αξιοποιήσει.

Το ευρωπαϊκό χαρτί της Αθήνας

Ο Μουντζουρούλιας στάθηκε ιδιαίτερα στη δυνατότητα αξιοποίησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως υποστήριξε, η ανάγκη της Λιβύης για επενδύσεις, χρηματοδότηση και συνεργασία στο μεταναστευτικό προσφέρει στην Ελλάδα διαπραγματευτικά εργαλεία.

Κατά την προσέγγισή του, η Αθήνα πρέπει να συνδέσει τις ευρωπαϊκές σχέσεις με τη Λιβύη με την προάσπιση των ελληνικών συμφερόντων. Η παρέμβαση τρίτων χωρών χρειάζεται, επομένως, να συνοδεύεται από ενεργή ελληνική παρουσία και συγκεκριμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες.

LORA: Πληροφορίες για συμπαραγωγή στην Ελλάδα

Στο εξοπλιστικό σκέλος, ο παρουσιαστής μετέφερε πληροφορίες για συζητήσεις με το Ισραήλ σχετικά με το πυραυλικό σύστημα LORA. Όπως ανέφερε, το ενδιαφέρον περιλαμβάνει την προοπτική μεταφοράς τεχνογνωσίας και δημιουργίας παραγωγικής υποδομής στην Ελλάδα.

Στην εκπομπή έγινε λόγος για δυνατότητα πληγμάτων ακριβείας σε αποστάσεις έως 500 χιλιομέτρων. Ο Μουντζουρούλιας εκτίμησε ότι, εφόσον προχωρήσει η συνεργασία που περιέγραψε, θα ενισχυθούν τόσο οι δυνατότητες αποτροπής όσο και η ελληνική αμυντική βιομηχανία.

Η συγκεκριμένη αναφορά παρουσιάστηκε ως πληροφορία για διαπραγματεύσεις και σχεδιασμό. Ο ίδιος έθεσε την υλοποίηση της συμφωνίας ως προϋπόθεση για τις επιχειρησιακές δυνατότητες που ανέλυσε.

Ινδία: Κοινές παραγωγές και ναυπηγική συνεργασία

Εκτενή αναφορά έκανε και στην προσέγγιση με την Ινδία. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, οι επαφές επικεντρώνονται στην κατάρτιση οδικού χάρτη βιομηχανικής συνεργασίας, με προοπτική κοινοπραξιών, συμπαραγωγής αμυντικών προϊόντων και ανάπτυξης τεχνολογιών.

Ανάμεσα στα πεδία ενδιαφέροντος ανέφερε τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τα συστήματα αντιμετώπισής τους, τους πυραύλους και τα στρατιωτικά οχήματα. Ιδιαίτερη θέση απέδωσε στη ναυπηγική συνεργασία και στη σύνδεση της ελληνικής τεχνογνωσίας με την ινδική βιομηχανία.

Στην ανάλυσή του, οι σχέσεις Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Ινδίας μπορούν να διαμορφώσουν ένα πλέγμα συνεργασίας από την Ανατολική Μεσόγειο έως τον Ινδικό Ωκεανό, με πρακτικό περιεχόμενο στην άμυνα, στην εκπαίδευση και στη θαλάσσια ασφάλεια.

Η Κύπρος και η προοπτική ινδικών πλοίων

Για την Κύπρο, ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε πληροφορίες για ινδική υποστήριξη στη ναυτική εκπαίδευση, στην τεχνική υποστήριξη και στην ανάπτυξη επιχειρησιακών δυνατοτήτων.

Πρόσθεσε ότι εξετάζεται από την ινδική πλευρά η διάθεση μεταχειρισμένων πολεμικών πλοίων σε προσιτό κόστος. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι αναμένει περισσότερα στοιχεία για τον τύπο των πλοίων και για το εάν η σκέψη αυτή θα προχωρήσει.

Σχολιάζοντας παράλληλα τις απειλητικές δηλώσεις του Ερχάν Αρικλί, υποστήριξε ότι η Λευκωσία ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες της και ότι τα σημερινά δεδομένα διαφέρουν από εκείνα του 1974.

Δορυφόροι, ναυτικές μονάδες και νέα όπλα

Στην εκπομπή παρουσιάστηκαν επίσης τουρκικά δημοσιεύματα για τις ελληνικές δυνατότητες δορυφορικής επιτήρησης. Ο παρουσιαστής στάθηκε στην αξία της συλλογής πληροφοριών και στην προοπτική καλύτερης παρακολούθησης στρατιωτικών δραστηριοτήτων.

Αναφέρθηκε ακόμη σε συζητήσεις για δύο ιταλικά ναρκοθηρευτικά, σε παρουσίαση των συστημάτων SPEAR και SPEAR EW στην Πολεμική Αεροπορία, καθώς και στο γερμανικό ενδιαφέρον για προγράμματα υποβρυχίων και τεθωρακισμένων.

Για τα υποβρύχια, υποστήριξε ότι η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει τον ανταγωνισμό των προμηθευτών, επιδιώκοντας την καλύτερη επιχειρησιακή λύση και ισχυρότερους όρους συνεργασίας.

Κλείνοντας, σχολίασε την επίσκεψη Δένδια στη Σαουδική Αραβία, σημειώνοντας ότι δεν διέθετε ακόμη το περιεχόμενο των συναντήσεων. Συνέδεσε ως εκτίμηση την κινητικότητα με την ελληνική παρουσία μέσω των Patriot και με τις περιφερειακές αμυντικές συνεννοήσεις.

Το βασικό μήνυμα της εκπομπής ήταν ότι οι διπλωματικές συνεργασίες αποκτούν ουσία όταν συνοδεύονται από παραγωγικές συμφωνίες, τεχνογνωσία και ενίσχυση της αποτροπής. Για τον Μουντζουρούλια, η Ελλάδα έχει μπροστά της ευκαιρίες που απαιτούν ενεργή διπλωματία και συνέχεια στην υλοποίηση.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αναλύσεις30 λεπτά πριν

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας,...

Αναλύσεις60 λεπτά πριν

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία,...

Αναλύσεις1 ώρα πριν

Ινδικά πολεμικά πλοία στην Κύπρο; Οι πληροφορίες και το νέο αμυντικό σκηνικό

Πληροφορίες για παρεμβάσεις Ισραήλ και Εμιράτων απέναντι στις πιέσεις της Άγκυρας παρουσίασε το «Direct News». Στο επίκεντρο οι συζητήσεις για...

Γενικά θέματα2 ώρες πριν

Θρίλερ στα βάθη της Τουρκίας με 58χρονο Έλληνα μοναχό από το Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών! Αγνοείται από τον Ιούλιο

Ο 58χρονος μοναχός έφυγε από το Νέο Μυλότοπο Γιαννιτσών, με προορισμό την Τουρκία, αποφασισμένος να φτάσει στον Πόντο και την...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Καλεντερίδης: Η Ουκρανία στο έλεος του «διακόπτη» – Το μάθημα για την ελληνική άμυνα

Οι περιορισμοί στις δορυφορικές υπηρεσίες, η πίεση του Τραμπ στον Ζελένσκι και η ανάγκη για εγχώρια αμυντική παραγωγή στο επίκεντρο...

Δημοφιλή