Αναλύσεις
Το έγγραφο του ΟΗΕ για το Κυπριακό και η στάση Έρχιουρμαν που άφησε εμβρόντητο τον Γκουτέρες
Οι διώξεις σφετεριστών ή συνεργατών τους, θα συνεχιστούν ανεξαρτήτως της πορείας του Κυπριακού, καθώς η παρανομία δεν αναστέλλεται. Είναι δε σαφές πως δεν μπορούν να γίνουν συγκρίσεις με τις τουρκοκυπριακές περιουσίες, στις ελεύθερες περιοχές.
Έγγραφο ετοιμάζουν εμπειρογνώμονες των Ηνωμένων Εθνών για το Κυπριακό. Το έγγραφο, που δεν μπορεί να θεωρείται σχέδιο λύσης, αλλά η ραχοκοκαλιά των συζητήσεων, καταγράφει όλες τις μέχρι σήμερα συγκλίσεις. Πληροφορίες αναφέρουν πως η ομάδα, που εργάζεται σε αυτό το ζήτημα έχει τεθεί υπό τον γνωστό Καναδό εμπειρογνώμονα Δρ McGarry ενώ σε αυτή συμμετέχουν και πρόσωπα που έχουν αναμιχθεί στο παρελθόν στο Κυπριακό από πλευράς του ΟΗΕ.
Την ίδια ώρα, η καταγραφή των συγκλίσεων, που όπως πιστεύεται από τον Διεθνή Οργανισμό, θα βοηθήσει σημαντικά στο να κάνει βήματα η διαδικασία, θα περάσει- σε κάποια φάση- και από την ομάδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα ελέγχει τη συμβατότητα προνοιών με το κοινοτικό κεκτημένο.
Δεν είχε, λογικά, λόγο η Άγκυρα να φρενάρει τις προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών από τη στιγμή κατά την οποία δεν αναμένονταν αμέσως εξελίξεις. Από τη στιγμή κατά την οποία αντιλήφθηκε ότι ο Γ.Γ. δεν μπορούσε να ανακοινώσει ημερομηνία για την πραγματοποίηση άτυπης Πενταμερής Διάσκεψης για το Κυπριακό, τότε η τουρκική πλευρά δεν είχε λόγο να ανάψει κόκκινο. Άλλωστε, στην Άγκυρα γνωρίζουν πως ο Αντόνιο Γκουτέρες είναι στην πόρτα εξόδου και από το Σεπτέμβριο δεν θα μπορεί να πράξει και πολλά.
Η Τουρκία δεν αναμενόταν να αλλάξει στάση. Άλλωστε ο Χακάν Φιντάν, επέμεινε στα δυο κράτη, στη συνάντηση με την κ. Ολγκίν, κατά την επίσκεψη της τελευταίας στην Άγκυρα. Γι αυτό και αναγκάσθηκε ο κ. Γκουτέρες να επικοινωνήσει με τον Φιντάν.
Καθοριστικός ήταν ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στάση της Άγκυρας. Όχι για τη διαφοροποίηση των θέσεων, που δεν υπάρχει, αλλά για το γεγονός ότι η κατοχική δύναμη «συγκρατήθηκε» και δεν άναψε κόκκινο φως στον Γενικό Γραμματέα.
Τα ευρωτουρκικά, η διασύνδεση που επιχειρείται με το Κυπριακό, αποφέρει αποτελέσματα όχι επί της ουσίας αλλά σε επίπεδο τακτικής. Η Τουρκία γνωρίζοντας πως, τόσο οι Βρυξέλλες όσο και η Νέα Υόρκη ( το χρησιμοποιεί ως εργαλείο διαχείρισης) αξιοποιούν το χαρτί των ευρωτουρκικών, είναι πιο προσεκτική. Άλλωστε και η ίδια θέλει να αφήσει ανοικτή πόρτα προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και γνωρίζει πως δεν μπορεί να κάνει πολλά βήματα. Σίγουρα δεν μπορεί να υπολογίζει σε ένταξη.
Σε πρώτο πλάνο η Ε.Ε.
Ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Κυπριακό είναι μεν επικουρικός, αλλά σε κάποια φάση, εάν και εφόσον προχωρήσει η διαδικασία και ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις, θα είναι και ουσιαστικός. Την περασμένη Τετάρτη, μετά τη συνάντηση Γκουτέρες- Χριστοδουλίδη και Έρχιουρμαν, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αποκάλυψε ότι η Πρόεδρος της Κομισιόν, εξέφρασε την ετοιμότητα για τη σύσταση μιας νομικής ομάδας που θα στηρίζει τον νεοδιορισθέντα Ειδικό Απεσταλμένο της ΕΕ για το Κυπριακό κ. Ραφαέλε Φίτο, σε αυτή την πτυχή. Αυτή η επιτροπή των εμπειρογνωμόνων θα ασχολείται με την συμβατότητα των προνοιών μιας συμφωνίας με το κοινοτικό κεκτημένο. Είναι σαφές πως τα δεδομένα έχουν αλλάξει σε σχέση με το 2004 όταν η Ε.Ε. ήταν έτοιμη για αβαρίες στο Κυπριακό, ειδικά στο θέμα του περιεχομένου, φτάνει να «έκλεινε» το ζήτημα. Πλέον δεν μπορεί να γίνονται δεκτές παρεκκλίσεις από το κεκτημένο. Ούτε όπως επιχειρείτο τότε, να καταστούν οι παρεκκλίσεις μέρος του κεκτημένου. Η Κυπριακή Δημοκρατία είναι κράτος-μέλος και διαφορετικά προφανώς αντιμετωπίζεται.
Δεν θα πρέπει, λογικά, να αναμένεται ότι η Ε.Ε. θα στηρίξει ή έστω θα ανεχθεί μια συμφωνία στο Κυπριακό, σύμφωνα με την οποία θα έχει η Τουρκία ρόλο και λόγο τόσο στην ασφάλεια της χώρας όσο και στο εσωτερικό της.
Όλα αυτά, βεβαίως, δεν θεωρούνται δεδομένα.
Τι κρατά η Λευκωσία
Η Κυπριακή Δημοκρατία από την επίσκεψη Γκουτέρες, μπορεί να ανέμενε περισσότερα, αλλά είναι ευχαριστημένη υπό τις περιστάσεις. Υπήρχε, βέβαια, ανησυχία για το ενδεχόμενο ο Γκουτέρες να είχε στις αποσκευές του τις ιδέες που διακινεί η Προσωπική του Απεσταλμένη, Μαρία Άνχελα Ολγκίν.
Η Λευκωσία, λοιπόν, κρατά από την επίσκεψη ότι ο Γενικός Γραμματέας δήλωσε δεσμευμένος από τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών. Αλλά και για τις αναφορές του στη βάση λύσης και στην Κυπριακή Δημοκρατία. Σημειώνεται πως ο κατοχικός ηγέτης, Τουφάν Έρχιουρμαν, απέφυγε επιμελώς να αναφερθεί στη μορφή της λύσης, δηλώνοντας πως δεν… είναι ακόμη έτοιμος να πράξει τούτο!
Διέκοψε και βγήκε έξω από το δείπνο για τσιγάρο ο Έρχιουρμαν!
Έκπληκτος έμεινε ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών όταν ο εγκάθετος της κατοχικής δύναμης, Τουφάν Έρχιουρμαν, κατά τη διάρκεια του δείπνου, το βράδυ της Τρίτης, και ενώ συζητείτο η ουσία του Κυπριακού, σηκώθηκε και εξήλθε της αίθουσας για να καπνίσει. Είπε προς όλους, στρεφόμενος προς τον Γ.Γ., πως θα πάει για τσιγάρο, αφήνοντας τους συνδαιτυμόνες του, κυρίως τους Αντόνιο Γκουτέρες και Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, να τον παρακολουθούν εμβρόντητοι. Βεβαίως δεν αποκλείεται το τσιγάρο να ήταν η δικαιολογία και να ήθελε ο εγκάθετος της Άγκυρας να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με πρόσωπο που δεν ήταν στη συνάντηση. Το έπραξε τούτο και στο παρελθόν. Αλλά… κρατάμε την αναφορά του.
Στη διάρκεια των συζητήσεων, πολλές φορές ο κ. Έρχιουρμαν έσπευσε να αναφέρει πως «αυτό δεν θα το δεχθεί η Τουρκία…». Σε κάποια στιγμή ο Γενικός Γραμματέας ενοχλημένος του υπέδειξε πως ο ίδιος μιλά με την Τουρκία και γνωρίζει, και πως αυτός ( ο Έρχιουρμαν) οφείλει να εκφράζει τις απόψεις του!
Δεν ήταν, πάντως, έκπληξη που ο κ. Έρχιουρμαν ενώ στο δείπνο δέχθηκε την πρόταση ΟΗΕ για άνοιγμα δυο οδοφραγμάτων ( Αθηένου- Αγλατζιάς και Μιας Μηλιάς), την επόμενη ημέρα υπαναχώρησε.
Προειδοποιήσεις/ απειλές Έρχιουρμαν, μετά από κλήτευση
Τ/κ να καταθέσει στην Αστυνομία για σφετερισμό
Την ώρα, κατά την οποία ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών βρισκόταν στην Κύπρο και πραγματοποιούσε συναντήσεις, η κατοχική πλευρά εστίαζε στο θέμα της δίωξης από την Κυπριακή Δημοκρατία σφετεριστών ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα. Στο πλαίσιο αυτό δεν αποφεύχθηκαν και οι υπερβολές και τα ψέματα. Όπως για παράδειγμα, ο ισχυρισμός προς τα Ηνωμένα Έθνη ότι η Κυπριακή Δημοκρατία έχει εκδώσει ένταλμα σύλληψης για Τουρκοκύπριο «διπλωμάτη», που πώλησε ελληνοκυπριακή περιουσία σε Γερμανό.
Ο εγκάθετος της Τουρκίας στα κατεχόμενα, Τουφάν Έρχιουρμαν, έθεσε το θέμα της κλήτευσης του Τουρκοκύπριου Yasa Yeşilada για να καταθέσει, στη συνάντηση με Γκουτέρες και Χριστοδουλίδη. Είπε πως δεν συμφωνεί «με αυτές τις πρακτικές» και ότι ως δικηγόρος δεν θα το έκανε ποτέ. Σε δημόσιες τοποθετήσεις του, έσπευσε να προειδοποιήσει ότι υπάρχουν επίσης περιουσίες στη «νότια» Κύπρο που χρησιμοποιούνται χωρίς τη συγκατάθεση των πρώην Τούρκων ιδιοκτητών τους. Υπέδειξε δε ότι η διαμάχη για τις ακίνητες περιουσίες δεν αφορά μόνο τη «βόρεια» Κύπρο. «Το ζήτημα δεν αφορά τους τίτλους ιδιοκτησίας», είπε , προσθέτοντας ότι εάν η χρήση ή η μεταβίβαση της κυριότητας ενός ακινήτου χωρίς τη συγκατάθεση του προηγούμενου ιδιοκτήτη υπόκειται σε αστυνομική έρευνα στον «νότο», παρόμοιες νομικές διαδικασίες θα μπορούσαν να εφαρμοστούν και στον «βορρά». Ωστόσο, υπογραμμίζοντας ότι αυτή δεν είναι μια μέθοδος που υποστηρίζει, προειδοποίησε ότι «δεν είναι αδύνατο» να εμφανιστούν παρόμοιες πρακτικές στη «βόρεια» Κύπρο.
Η πρόσφατη υπόθεση
Ο Τουρκοκύπριος «διπλωμάτης», Yasa Yeşilada, ο οποίος φέρεται να εκτελεί καθήκοντα στην Πρεσβεία της Τουρκίας στο Στρασβούργο και στις Βρυξέλλες, το 2011, αγόρασε μία ακίνητη περιουσία με τίτλο ιδιοκτησίας περιουσίας ίσης αξίας από μία τουρκοκυπριακή οικογένεια, την οποία το 2023 πούλησε σε Γερμανό πολίτη. Η περιουσία είναι ελληνοκυπριακή. Ο Yasa Yeşilada ανακόπηκε στο οδόφραγμα από την κυπριακή Αστυνομία κατά τη διέλευσή του από τα κατεχόμενα προς τις ελεύθερες περιοχές και του επιδόθηκε κλήτευση για να παρουσιαστεί στο Δικαστήριο. Οι κυπριακές Αρχές τον κάλεσαν να καταθέσει σε ανακριτές της Αστυνομίας, αλλά τούτο δεν έγινε επειδή υπέστη, όπως διαμήνυσε, καρδιακό επεισόδιο. Ο Τουρκοκύπριος, Yasa Yeşilada, ενδεχομένως να έχει κλητευθεί ως μάρτυρας σε υπόθεση σφετερισμού. Μπορεί, όμως, η υπόθεση να αφορά τον ίδιο. Τα άρθρα 303Α και 281 του Ποινικού Κώδικα που ισχύουν στην Κυπριακή Δημοκρατία περιέχουν διατάξεις που οδηγούν σε ποινική ευθύνη λόγω της χρήσης ακινήτων ανήκουν σε Ελληνοκύπριους στα κατεχόμενα.
Οι διώξεις σφετεριστών ή συνεργατών τους, θα συνεχιστούν ανεξαρτήτως της πορείας του Κυπριακού, καθώς η παρανομία δεν αναστέλλεται. Είναι δε σαφές πως δεν μπορούν να γίνουν συγκρίσεις με τις τουρκοκυπριακές περιουσίες, στις ελεύθερες περιοχές.
Κώστας Βενιζέλος
Αναλύσεις
Ινδικά πολεμικά πλοία στην Κύπρο; Οι πληροφορίες και το νέο αμυντικό σκηνικό
Πληροφορίες για παρεμβάσεις Ισραήλ και Εμιράτων απέναντι στις πιέσεις της Άγκυρας παρουσίασε το «Direct News». Στο επίκεντρο οι συζητήσεις για συμπαραγωγή LORA, η συνεργασία με την Ινδία και η αμυντική ενίσχυση της Κύπρου.
Ένα έντονο διπλωματικό παρασκήνιο γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο, με επίκεντρο την ανατολική Λιβύη και την οικογένεια Χαφτάρ, περιέγραψε ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας στην εκπομπή «Direct News», παρουσιάζοντας πληροφορίες του Directus.gr. Σύμφωνα με όσα μετέφερε, η Τουρκία πιέζει για την κοινοβουλευτική επικύρωση του μνημονίου, ενώ το Ισραήλ επιδιώκει να αποτρέψει αυτή την εξέλιξη, αξιοποιώντας και τη σχέση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων με την πλευρά Χαφτάρ.
Στην ανάλυσή του, το λιβυκό μέτωπο συνδέεται με τον ευρύτερο ανταγωνισμό στην Ανατολική Μεσόγειο. Παράλληλα, παρουσίασε πληροφορίες για εξοπλιστικές συζητήσεις με το Ισραήλ και για την ανάπτυξη της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ινδίας.
Πιέσεις στον Χαφτάρ και ισραηλινές παρεμβάσεις
Κατά τον παρουσιαστή, η Άγκυρα επιδιώκει να αξιοποιήσει την επιρροή του Σαντάμ Χαφτάρ στην ανατολική Λιβύη, προκειμένου να προχωρήσει η διαδικασία επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου. Ο ίδιος συνέδεσε την κινητικότητα με τις μεταβολές που περιέγραψε στην τοπική πολιτική ισορροπία και με την τουρκική προσπάθεια να αποκτήσει ευνοϊκότερους συνομιλητές.
Στον αντίποδα, επικαλούμενος επαφές με πηγές από το Ισραήλ, υποστήριξε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνεννοήσεις με τα Εμιράτα, ώστε το Αμπού Ντάμπι να ασκήσει πρόσθετη επιρροή στην οικογένεια Χαφτάρ για την αποτροπή της επικύρωσης.
«Το Ισραήλ θα κάνει ό,τι μπορεί για να μην επικυρωθεί η συμφωνία», ανέφερε, μεταφέροντας την εικόνα που, όπως είπε, είχε από τις πηγές του. Στην ίδια εξίσωση τοποθέτησε την Αίγυπτο, εκτιμώντας ότι ούτε το Κάιρο επιθυμεί μια τέτοια εξέλιξη.
Το συμπέρασμά του για την Αθήνα ήταν σαφές: η σύμπτωση συμφερόντων με άλλες περιφερειακές δυνάμεις δημιουργεί περιθώρια δράσης, τα οποία η ελληνική διπλωματία οφείλει να αξιοποιήσει.
Το ευρωπαϊκό χαρτί της Αθήνας
Ο Μουντζουρούλιας στάθηκε ιδιαίτερα στη δυνατότητα αξιοποίησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως υποστήριξε, η ανάγκη της Λιβύης για επενδύσεις, χρηματοδότηση και συνεργασία στο μεταναστευτικό προσφέρει στην Ελλάδα διαπραγματευτικά εργαλεία.
Κατά την προσέγγισή του, η Αθήνα πρέπει να συνδέσει τις ευρωπαϊκές σχέσεις με τη Λιβύη με την προάσπιση των ελληνικών συμφερόντων. Η παρέμβαση τρίτων χωρών χρειάζεται, επομένως, να συνοδεύεται από ενεργή ελληνική παρουσία και συγκεκριμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες.
LORA: Πληροφορίες για συμπαραγωγή στην Ελλάδα
Στο εξοπλιστικό σκέλος, ο παρουσιαστής μετέφερε πληροφορίες για συζητήσεις με το Ισραήλ σχετικά με το πυραυλικό σύστημα LORA. Όπως ανέφερε, το ενδιαφέρον περιλαμβάνει την προοπτική μεταφοράς τεχνογνωσίας και δημιουργίας παραγωγικής υποδομής στην Ελλάδα.
Στην εκπομπή έγινε λόγος για δυνατότητα πληγμάτων ακριβείας σε αποστάσεις έως 500 χιλιομέτρων. Ο Μουντζουρούλιας εκτίμησε ότι, εφόσον προχωρήσει η συνεργασία που περιέγραψε, θα ενισχυθούν τόσο οι δυνατότητες αποτροπής όσο και η ελληνική αμυντική βιομηχανία.
Η συγκεκριμένη αναφορά παρουσιάστηκε ως πληροφορία για διαπραγματεύσεις και σχεδιασμό. Ο ίδιος έθεσε την υλοποίηση της συμφωνίας ως προϋπόθεση για τις επιχειρησιακές δυνατότητες που ανέλυσε.
Ινδία: Κοινές παραγωγές και ναυπηγική συνεργασία
Εκτενή αναφορά έκανε και στην προσέγγιση με την Ινδία. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, οι επαφές επικεντρώνονται στην κατάρτιση οδικού χάρτη βιομηχανικής συνεργασίας, με προοπτική κοινοπραξιών, συμπαραγωγής αμυντικών προϊόντων και ανάπτυξης τεχνολογιών.
Ανάμεσα στα πεδία ενδιαφέροντος ανέφερε τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τα συστήματα αντιμετώπισής τους, τους πυραύλους και τα στρατιωτικά οχήματα. Ιδιαίτερη θέση απέδωσε στη ναυπηγική συνεργασία και στη σύνδεση της ελληνικής τεχνογνωσίας με την ινδική βιομηχανία.
Στην ανάλυσή του, οι σχέσεις Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Ινδίας μπορούν να διαμορφώσουν ένα πλέγμα συνεργασίας από την Ανατολική Μεσόγειο έως τον Ινδικό Ωκεανό, με πρακτικό περιεχόμενο στην άμυνα, στην εκπαίδευση και στη θαλάσσια ασφάλεια.
Η Κύπρος και η προοπτική ινδικών πλοίων
Για την Κύπρο, ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε πληροφορίες για ινδική υποστήριξη στη ναυτική εκπαίδευση, στην τεχνική υποστήριξη και στην ανάπτυξη επιχειρησιακών δυνατοτήτων.
Πρόσθεσε ότι εξετάζεται από την ινδική πλευρά η διάθεση μεταχειρισμένων πολεμικών πλοίων σε προσιτό κόστος. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι αναμένει περισσότερα στοιχεία για τον τύπο των πλοίων και για το εάν η σκέψη αυτή θα προχωρήσει.
Σχολιάζοντας παράλληλα τις απειλητικές δηλώσεις του Ερχάν Αρικλί, υποστήριξε ότι η Λευκωσία ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες της και ότι τα σημερινά δεδομένα διαφέρουν από εκείνα του 1974.
Δορυφόροι, ναυτικές μονάδες και νέα όπλα
Στην εκπομπή παρουσιάστηκαν επίσης τουρκικά δημοσιεύματα για τις ελληνικές δυνατότητες δορυφορικής επιτήρησης. Ο παρουσιαστής στάθηκε στην αξία της συλλογής πληροφοριών και στην προοπτική καλύτερης παρακολούθησης στρατιωτικών δραστηριοτήτων.
Αναφέρθηκε ακόμη σε συζητήσεις για δύο ιταλικά ναρκοθηρευτικά, σε παρουσίαση των συστημάτων SPEAR και SPEAR EW στην Πολεμική Αεροπορία, καθώς και στο γερμανικό ενδιαφέρον για προγράμματα υποβρυχίων και τεθωρακισμένων.
Για τα υποβρύχια, υποστήριξε ότι η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει τον ανταγωνισμό των προμηθευτών, επιδιώκοντας την καλύτερη επιχειρησιακή λύση και ισχυρότερους όρους συνεργασίας.
Κλείνοντας, σχολίασε την επίσκεψη Δένδια στη Σαουδική Αραβία, σημειώνοντας ότι δεν διέθετε ακόμη το περιεχόμενο των συναντήσεων. Συνέδεσε ως εκτίμηση την κινητικότητα με την ελληνική παρουσία μέσω των Patriot και με τις περιφερειακές αμυντικές συνεννοήσεις.
Το βασικό μήνυμα της εκπομπής ήταν ότι οι διπλωματικές συνεργασίες αποκτούν ουσία όταν συνοδεύονται από παραγωγικές συμφωνίες, τεχνογνωσία και ενίσχυση της αποτροπής. Για τον Μουντζουρούλια, η Ελλάδα έχει μπροστά της ευκαιρίες που απαιτούν ενεργή διπλωματία και συνέχεια στην υλοποίηση.
Αναλύσεις
Καλεντερίδης: Η Ουκρανία στο έλεος του «διακόπτη» – Το μάθημα για την ελληνική άμυνα
Οι περιορισμοί στις δορυφορικές υπηρεσίες, η πίεση του Τραμπ στον Ζελένσκι και η ανάγκη για εγχώρια αμυντική παραγωγή στο επίκεντρο της ανάλυσης του Σταύρου Καλεντερίδη.
Την εξάρτηση της Ουκρανίας από τις αμερικανικές δορυφορικές υπηρεσίες και τις συνέπειες που μπορεί να έχει αυτή στη διεξαγωγή του πολέμου ανέδειξε ο Σταύρος Καλεντερίδης, συνδέοντας τις αναφορές για περιορισμούς στα συστήματα Starlink και Starshield με την πολιτική πίεση της Ουάσιγκτον προς το Κίεβο. Το κεντρικό του συμπέρασμα αφορά και την Ελλάδα: μια χώρα που στηρίζει κρίσιμες στρατιωτικές λειτουργίες σε ξένες υποδομές μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπη με περιορισμούς ακριβώς τη στιγμή που τις χρειάζεται περισσότερο.
Στην εκπομπή της Πέμπτης 15 Οκτωβρίου, ο αναλυτής περιέγραψε μια Ουκρανία που πιέζεται ταυτόχρονα στο πεδίο των επιχειρήσεων, στις ενεργειακές υποδομές και στις σχέσεις της με τους δυτικούς υποστηρικτές της. Κατά την εκτίμησή του, οι εξελίξεις αναδεικνύουν πόσο καθοριστική είναι η πρόσβαση σε επικοινωνίες, πληροφορίες και δεδομένα στόχευσης για έναν στρατό που χρησιμοποιεί εκτεταμένα μη επανδρωμένα συστήματα.
Ο πόλεμος εξαρτάται και από τη σύνδεση
Ο Καλεντερίδης επικαλέστηκε αναφορές Ουκρανών στρατιωτικών και αξιωματούχων για προβλήματα συνδεσιμότητας, διακοπές σήματος και περιορισμούς που επηρεάζουν τη χρήση drones. Όπως μετέφερε, οι επιπτώσεις αφορούν τόσο την εκτέλεση αποστολών όσο και την επικοινωνία μονάδων με τα κέντρα διοίκησης.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε σε όριο περίπου 160 χιλιομέτρων την ώρα, το οποίο παρουσίασε ως κρίσιμο εμπόδιο για τη λειτουργία τερματικών πάνω σε ταχέως κινούμενα μέσα. Το συγκεκριμένο μέγεθος αφορά ταχύτητα κίνησης και δεν αποτελεί μέτρηση της ταχύτητας μεταφοράς δεδομένων.
Σύμφωνα με όσα μετέφερε, Ουκρανοί διοικητές περιγράφουν ακυρώσεις αποστολών και δυσκολίες στην υποστήριξη του πεζικού. Η απώλεια εικόνας, ακόμη και για λίγα δευτερόλεπτα, μπορεί, όπως υπογράμμισε, να αποδειχθεί καθοριστική για την έκβαση μιας επιχείρησης.
Στην προσέγγισή του, οι δορυφορικές υπηρεσίες αποτελούν βασικό μέρος της επιχειρησιακής λειτουργίας του ουκρανικού στρατού. Όταν η πρόσβαση περιορίζεται, πλήττεται ολόκληρη η αλυσίδα επικοινωνίας, παρατήρησης και συντονισμού.
Starlink, Starshield και αμερικανικός έλεγχος
Ο αναλυτής επιχείρησε να διαχωρίσει τον ρόλο του Starlink από εκείνον του Starshield, δίνοντας έμφαση στη διάκριση ανάμεσα στις εμπορικές υπηρεσίες δορυφορικής συνδεσιμότητας και στις υπηρεσίες που προορίζονται για κυβερνητική χρήση.
Στο πλαίσιο αυτό, μετέφερε τη θέση που αποδίδει στον Έλον Μασκ ότι αποφάσεις για περιορισμούς σε κυβερνητικές υπηρεσίες συνδέονται με τις αμερικανικές αρχές. Ο ίδιος ο Καλεντερίδης ερμηνεύει τις εξελίξεις πρωτίστως πολιτικά: θεωρεί ότι η εξάρτηση από αμερικανικές υποδομές προσφέρει στην Ουάσιγκτον ισχυρό μέσο πίεσης προς την ουκρανική ηγεσία.
Το ερώτημα που θέτει είναι ποιος αποφασίζει τελικά για τη διαθεσιμότητα των υπηρεσιών από τις οποίες εξαρτάται μια πολεμική επιχείρηση. Για τον ίδιο, η απάντηση καθορίζει και τα πραγματικά περιθώρια αυτονομίας του Κιέβου.
Η σύγκρουση Τραμπ–Ζελένσκι και το ενεργειακό μέτωπο
Ο Καλεντερίδης συνέδεσε τους περιορισμούς με τις διαφωνίες Τραμπ–Ζελένσκι για τη διαχείριση του πολέμου και των πληγμάτων σε ενεργειακές εγκαταστάσεις. Υποστήριξε ότι η ουκρανική ηγεσία βρίσκεται σε δύσκολη θέση όταν επιχειρεί να αμφισβητήσει επιλογές της Ουάσιγκτον, διατηρώντας παράλληλα τόσο μεγάλη εξάρτηση από την αμερικανική υποστήριξη.
Επικαλούμενος δηλώσεις του Ζελένσκι, αναφέρθηκε σε παράπονα του Κιέβου για έλλειψη έγκαιρης προειδοποίησης πριν από ρωσικά πλήγματα. Σημείωσε, πάντως, ότι υπήρξαν και διαβεβαιώσεις από την ουκρανική πλευρά πως η ανταλλαγή πληροφοριών συνεχίζεται.
Παράλληλα, περιέγραψε τη δυσαρέσκεια της ουκρανικής ηγεσίας για τη συνέχιση ρωσικών επιθέσεων, ενώ το Κίεβο, σύμφωνα με όσα μετέφερε, είχε περιορίσει για ένα διάστημα τα δικά του χτυπήματα σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Κατά την εκτίμησή του, η διαφωνία αποκτά μεγαλύτερο βάρος επειδή η Ουκρανία εξακολουθεί να χρειάζεται όπλα, πυρομαχικά και μέσα αεράμυνας. Οι δορυφορικές υπηρεσίες εντάσσονται έτσι σε μια ευρύτερη σχέση εξάρτησης, με άμεσες στρατιωτικές και πολιτικές συνέπειες.
Γιατί δεν βλέπει συμφωνία Τραμπ–Πούτιν
Ο αναλυτής απέρριψε την ερμηνεία ότι κάθε αμερικανική κίνηση που διευκολύνει τη διάθεση ρωσικού πετρελαίου συνιστά απόδειξη συνολικής συνεννόησης Τραμπ–Πούτιν. Υποστήριξε ότι πρέπει να διακρίνονται οι επιμέρους εξαιρέσεις από το ευρύτερο πλαίσιο των κυρώσεων.
Στη δική του ανάγνωση, ο Τραμπ αναζητεί τρόπους περιορισμού του ενεργειακού κόστους, με το βλέμμα και στο εσωτερικό πολιτικό ακροατήριο των ΗΠΑ. Αυτό, όπως εκτιμά, δεν σημαίνει ότι έχουν επιλυθεί οι βασικές διαφορές Ουάσιγκτον–Μόσχας.
Συνέδεσε επίσης την ενεργειακή πίεση με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, αναφερόμενος σε επιθέσεις κατά της ναυσιπλοΐας και στον ρόλο του Ιράν και των Χούθι. Κατά την εκτίμησή του, η αστάθεια στις θαλάσσιες μεταφορές δυσκολεύει την προσπάθεια συγκράτησης των τιμών.
Η πίεση στην Ευρώπη και οι μειονότητες
Στο ευρωπαϊκό σκέλος, ο Καλεντερίδης στάθηκε στις αντιρρήσεις που, όπως ανέφερε, εκφράζονται για την επιτάχυνση της ενταξιακής πορείας της Ουκρανίας. Επικαλέστηκε πληροφορίες για αλλαγές σε διατυπώσεις ευρωπαϊκού κειμένου και υποστήριξε ότι το οικονομικό βάρος της στήριξης του Κιέβου εντείνει τις πολιτικές διαφωνίες.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε και στο ζήτημα των μειονοτήτων, αντιπαραβάλλοντας την ουγγρική διεκδίκηση γλωσσικών και εκπαιδευτικών δικαιωμάτων στην Υπερκαρπαθία με τη στάση της ελληνικής διπλωματίας απέναντι στα δικαιώματα του ελληνισμού της Ουκρανίας.
Στην αρχή της εκπομπής σχολίασε επίσης την καταγγελία του Σπύρου Χαριτάτου περί παρέμβασης για τον περιορισμό της δημοσιογραφικής του κριτικής, την οποία συνέδεσε με συνεργάτη της Σοφίας Ζαχαράκη. Ο Καλεντερίδης ζήτησε δημοσιοποίηση των σχετικών στοιχείων και άσκησε οξεία κριτική στις πολιτικές πιέσεις προς δημοσιογράφους.
Το συμπέρασμα για την Ελλάδα
Το ουσιαστικό μήνυμα της ανάλυσης προς την Αθήνα αφορά την ανάγκη ενίσχυσης της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας και των εθνικά ελεγχόμενων δυνατοτήτων.
«Πρέπει να κοιτάξουμε τις δικές μας δυνάμεις, τα δικά μας όπλα», τόνισε, συνδέοντας την ουκρανική εμπειρία με τις ελληνικές εξοπλιστικές επιλογές.
Για τον Καλεντερίδη, η αποτρεπτική ισχύς κρίνεται και από τη δυνατότητα μιας χώρας να χρησιμοποιεί, να υποστηρίζει και να διατηρεί λειτουργικά τα μέσα της υπό συνθήκες κρίσης. Η εξάρτηση από ξένες αποφάσεις για κρίσιμες υπηρεσίες αποτελεί, κατά την εκτίμησή του, στρατηγική αδυναμία που η Ελλάδα οφείλει να περιορίσει.
Αναλύσεις
Ποιος είναι σκληρότερος; Η Προεκλογική μάχη Νετανιάχου – Άιζενκοτ
Ο Γκάντι Άιζενκοτ, κορυφαίος Ισραηλινός πολιτικός που ελπίζει να ανατρέψει τον Πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου στις εκλογές στα τέλη αυτού του μήνα, δεσμεύτηκε την Πέμπτη ότι θα «καταστρέψει τη στρατιωτική πτέρυγα της Χαμάς» εντός 18 μηνών από την ανάληψη των καθηκόντων του. Ο Άιζενκοτ, πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού του Ισραήλ, δήλωσε ότι η ήττα της Χαμάς θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσω του «πλαισίου του Προέδρου [Ντόναλντ] Τραμπ» για τον αφοπλισμό της οργάνωσης ή «μέσω της χρήσης στρατιωτικών και επιχειρησιακών δυνατοτήτων».
Ο Γκάντι Άιζενκοτ, κορυφαίος Ισραηλινός πολιτικός που ελπίζει να ανατρέψει τον Πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου στις εκλογές στα τέλη αυτού του μήνα, δεσμεύτηκε την Πέμπτη ότι θα «καταστρέψει τη στρατιωτική πτέρυγα της Χαμάς» εντός 18 μηνών από την ανάληψη των καθηκόντων του. Ο Άιζενκοτ, πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού του Ισραήλ, δήλωσε ότι η ήττα της Χαμάς θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσω του «πλαισίου του Προέδρου [Ντόναλντ] Τραμπ» για τον αφοπλισμό της οργάνωσης ή «μέσω της χρήσης στρατιωτικών και επιχειρησιακών δυνατοτήτων».
Το κόμμα Λικούντ του Νετανιάχου πέρασε στην αντεπίθεση υποστηρίζοντας ότι ο Άιζενκοτ θα χρειαζόταν τη βοήθεια αραβικών κομμάτων για να σχηματίσει κυβέρνηση συνασπισμού. «Πώς θα καταστρέφατε τη Χαμάς χωρίς να λάβετε την άδεια από τους εταίρους σας, τον Μανσούρ [Αμπάς] και τον [Αχμέντ] Τίμπι;» ανέφερε το κόμμα, αναφερόμενο σε δύο από τους πιο πρωτοκλασάτους Άραβες πολιτικούς του Ισραήλ.
Καθώς οι Ισραηλινοί ετοιμάζονται να προσέλθουν στις κάλπες στις 27 Οκτωβρίου, οι επικρατέστεροι υποψήφιοι του Ισραήλ καταβάλλουν σκληρή προσπάθεια για να ξεπεράσουν ο ένας τον άλλον σε σκληροπυρηνική ρητορική. Ο Άιζενκοτ και ο Νετανιάχου ηγούνται έκαστος κομμάτων που αναμένεται να κερδίσουν λίγο πάνω από 20 έδρες στην Κνεσέτ των 120 εδρών. Παραμένει ασαφές εάν κάποιος από τους δύο θα μπορέσει να σχηματίσει πλειοψηφικό συνασπισμό, ιδιαίτερα δεδομένου του σκεπτικισμού τους ως προς τη συνεργασία με τα αραβικά κόμματα, τα οποία αναμένεται να κερδίσουν 13 έδρες έως τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές.
Πρόσφατα σχόλια και από τους δύο επικρατέστερους υποψηφίους υπενθυμίζουν ότι η ισραηλινή πολιτική σκηνή έχει μετατοπιστεί ραγδαία προς τη φιλοπόλεμη δεξιά τα τελευταία χρόνια.
Ακόμη και καθώς οι Αμερικανοί πολιτικοί διατηρούν τη δέσμευσή τους στη λύση των δύο κρατών, ο Άιζενκοτ και ο Νετανιάχου προσπαθούν να κερδίσουν πολιτικούς πόντους κατηγορώντας τον αντίπαλό τους ότι υποστηρίζει ένα παλαιστινιακό κράτος. «Ο Μπενιαμίν είναι η Παλαιστίνη», έγραψε ο Άιζενκοτ σε πρόσφατη ανάρτησή του στο X, στην οποία επέκρινε δριμύτατα τον πρωθυπουργό επειδή μίλησε «υπέρ των δύο κρατών δεκάδες φορές» και επειδή απέτυχε να καταστρέψει τη Χαμάς και το Ιράν. Ο Νετανιάχου, από την πλευρά του, δήλωσε ότι ο Άιζενκοτ θα «ιδρύσει παλαιστινιακό κράτος πριν κυκλοφορήσει το GTA 6», αναφερόμενος σε ένα δημοφιλές βιντεοπαιχνίδι που πρόκειται να κυκλοφορήσει τον επόμενο μήνα.
Ενημερωτικό Δελτίο (Newsletter)
Εγγραφείτε τώρα στην εβδομαδιαία μας ανασκόπηση και μην χάσετε καμία εξέλιξη από τους αγαπημένους σας συντάκτες και ρεπόρτερ του RS, καθώς και αναλύσεις του προσωπικού, γνώμες και ειδήσεις που προωθούν ένα θετικό, διακομματικό όραμα για την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ.
Οι επικρατέστεροι υποψήφιοι συμφωνούν επίσης για τη αναγκαιότητα της συνέχισης της σύγκρουσης με το Ιράν. «Το Ισραήλ πρέπει να κάνει τα πάντα, συμπεριλαμβανομένης της επίθεσης στο Ιράν, για να καταστρέψει την πυρηνική του ικανότητα», δήλωσε ο Άιζενκοτ αυτή την εβδομάδα.
Οι διαφωνίες μεταξύ του Νετανιάχου και του Άιζενκοτ αφορούν ως επί το πλείστον εσωτερικά ζητήματα, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς και του αν θα πρέπει να επεκταθεί η υποχρεωτική στρατιωτική θητεία στην υπερορθόδοξη κοινότητα, η οποία αποτελεί επί μακρόν βασική δεξαμενή υποστήριξης για το Λικούντ του Νετανιάχου.
Η σχεδόν απόλυτη ταύτιση απόψεων στην εξωτερική πολιτική αντικατοπτρίζει αυτό που ο Ισραηλινός υποστράτηγος (ε.α.) Ταμίρ Χάιμαν χαρακτήρισε πρόσφατα ως τη «”νέα” έννοια εθνικής ασφάλειας» του Ισραήλ. Παρόλο που το Ισραήλ δεν έχει διακηρύξει επίσημα αλλαγή στη στρατηγική του οπτική, ο Χάιμαν υποστήριξε ότι οι ενέργειές του μετά την 7η Οκτωβρίου αντικατοπτρίζουν μια νέα προσέγγιση η οποία, μεταξύ άλλων, απορρίπτει την ιδέα της μόνιμης ειρήνης με τα αραβικά κράτη. «Ο πόλεμος είναι απαραίτητος και ο προληπτικός πόλεμος είναι προτιμότερος επειδή εξασφαλίζει ένα σημαντικό επίτευγμα εξαρχής», έγραψε ο Χάιμαν, διατυπώνοντας τις απόψεις πολλών συναδέλφων του στον τομέα της εθνικής ασφάλειας του Ισραήλ.
Άλλες αξιοσημείωτες πτυχές αυτής της νέας έννοιας εθνικής ασφάλειας περιλαμβάνουν την έμφαση στον ιουδαϊκό χαρακτήρα του Ισραήλ έναντι της δημοκρατίας του, τον αυξημένο σκεπτικισμό απέναντι στις σχέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ, καθώς και την υιοθέτηση των οικισμών και των πολιτών ως «μέρος του δικτύου άμυνας», σύμφωνα με τον Χάιμαν, ο οποίος είναι εκτελεστικός διευθυντής της κορυφαίας δεξαμενής σκέψης (think tank) του Ισραήλ.
Αυτές οι αλλαγές θα καθιστούσαν ιδιαίτερα δύσκολο είτε για τον Άιζενκοτ είτε για τον Νετανιάχου να σχηματίσουν κυβέρνηση. Το 2021, η κυβέρνηση των Ναφτάλι Μπένετ και Γιαΐρ Λαπίν έγραψε ιστορία σχηματίζοντας συνασπισμό με το κόμμα Ραάμ του Μανσούρ Αμπάς, το οποίο έγινε το πρώτο αραβικό κόμμα στην ιστορία που συμμετείχε σε ισραηλινή κυβέρνηση. Αλλά μετά από τρία χρόνια σκληρού πολέμου, υπάρχουν λίγοι λόγοι να πιστεύει κανείς ότι ένα τέτοιο μπλοκ θα μπορούσε να σχηματιστεί ξανά, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο καμία από τις δύο πλευρές να μην μπορέσει να σχηματίσει πλειοψηφικό συνασπισμό.
responsiblestatecraft.org
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας