Ακολουθήστε μας

GEOPOLITICO

Νέα εποχή ή μακρινό σενάριο για την Πολεμική Αεροπορία; 20 F-35 με «ασπίδα» έως 120 πολεμικών drones

Η Ελλάδα συζητά με Boeing και Shield AI για την απόκτηση μη επανδρωμένων CCA – Τα MQ-28 Ghost Bat και X-BAT στο μικροσκόπιο του ΓΕΑ – Η Ανδραβίδα μετατρέπεται σε «φωλιά» μαχητικών πέμπτης γενιάς με έργα 290 εκατ. ευρώ

Δημοσιεύτηκε στις

Ένα φιλόδοξο σχέδιο, το οποίο μπορεί να αλλάξει ριζικά τη δομή και τον τρόπο επιχειρήσεων της Πολεμικής Αεροπορίας τις επόμενες δύο δεκαετίες, βρίσκεται υπό επεξεργασία στο Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας.

Στο επίκεντρο δεν βρίσκονται μόνο τα 20 μαχητικά πέμπτης γενιάς F-35 που αναμένεται να αποκτήσει η Ελλάδα από το 2029, αλλά η δημιουργία ενός ολόκληρου δικτυωμένου συστήματος επανδρωμένων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Σύμφωνα με αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του Βασίλη Νέδου στην «Καθημερινή», η Πολεμική Αεροπορία έχει προχωρήσει σε συζητήσεις με δύο εταιρείες για την πιθανή προμήθεια αεριωθούμενων μη επανδρωμένων αεροσκαφών τύπου Collaborative Combat Aircraft – CCA.

Πρόκειται για τα αποκαλούμενα «Loyal Wingmen», τα μη επανδρωμένα «σκάφη-παραστάτες» που θα πετούν μαζί με τα F-35, θα επεκτείνουν το επιχειρησιακό τους αποτύπωμα και θα λειτουργούν ως ασπίδα προστασίας για τα πανάκριβα επανδρωμένα μαχητικά.

Οι δύο περιπτώσεις που εξετάζονται είναι το MQ-28 Ghost Bat, το οποίο έχει αναπτύξει η Boeing για τη Βασιλική Αεροπορία της Αυστραλίας, και το X-BAT της αμερικανικής Shield AI, που παραμένει υπό ανάπτυξη και εκτιμάται ότι θα είναι διαθέσιμο το 2028 ή το 2029.

Δεν έχει ληφθεί ακόμη απόφαση προμήθειας. Το γεγονός, όμως, ότι η Πολεμική Αεροπορία έχει περιορίσει τις συζητήσεις σε δύο συγκεκριμένες υποψηφιότητες αποκαλύπτει την κατεύθυνση προς την οποία κινείται ο ελληνικός αεροπορικός σχεδιασμός.

Έως έξι CCA για κάθε ελληνικό F-35

Το πλέον εντυπωσιακό στοιχείο του σχεδίου είναι η αναλογία των μη επανδρωμένων αεροσκαφών προς τα F-35.

Ο σχεδιασμός προβλέπει τη δυνατότητα συνεργασίας κάθε ελληνικού μαχητικού πέμπτης γενιάς με πέντε ή έξι CCA. Εάν το μοντέλο εφαρμοζόταν στο σύνολο των 20 F-35, τότε η Πολεμική Αεροπορία θα μπορούσε δυνητικά να δημιουργήσει έναν στόλο από 100 έως 120 αεριωθούμενα πολεμικά drones.

Το F-35 δεν θα λειτουργεί πλέον μόνο ως μαχητικό κρούσης ή αναχαίτισης. Θα μετατρέπεται σε ιπτάμενο κέντρο αισθητήρων, διοίκησης και ελέγχου, κατευθύνοντας μη επανδρωμένες πλατφόρμες σε διαφορετικές αποστολές.

Τα CCA θα μπορούν, ανάλογα με τη διαμόρφωση και το φορτίο τους:

  • να πετούν μπροστά από τα επανδρωμένα μαχητικά και να εντοπίζουν απειλές,
  • να προκαλούν ή να αποκαλύπτουν εχθρικά συστήματα αεράμυνας,
  • να μεταφέρουν πυραύλους αέρος-αέρος ή αέρος-εδάφους,
  • να λειτουργούν ως πρόσθετοι αισθητήρες,
  • να πραγματοποιούν αποστολές ηλεκτρονικού πολέμου,
  • να προστατεύουν τα F-35 απορροφώντας μέρος του επιχειρησιακού κινδύνου.

Σε ένα περιβάλλον υψηλής απειλής, τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη θα μπορούν να αναλαμβάνουν τις πλέον επικίνδυνες αποστολές, περιορίζοντας την έκθεση των χειριστών και των επανδρωμένων μαχητικών.

Η λογική είναι ξεκάθαρη: ένα CCA μπορεί να χαθεί ή να θυσιαστεί χωρίς τις ανθρώπινες, επιχειρησιακές και πολιτικές συνέπειες που θα προκαλούσε η κατάρριψη ενός F-35 και η απώλεια ή αιχμαλωσία του χειριστή του.

Το αυστραλιανό MQ-28 Ghost Bat

Το MQ-28 Ghost Bat αποτελεί την πιο ώριμη από τις δύο επιλογές που εξετάζονται.

Αναπτύχθηκε από την Boeing σε συνεργασία με τη Βασιλική Αεροπορία της Αυστραλίας και έχει ήδη πραγματοποιήσει δοκιμές στο επιχειρησιακό περιβάλλον του Ειρηνικού.

Πρόκειται για ένα αεριωθούμενο μη επανδρωμένο αεροσκάφος σχεδιασμένο να συνεργάζεται με επανδρωμένα μαχητικά, αεροσκάφη επιτήρησης και άλλες εναέριες πλατφόρμες. Η αρθρωτή σχεδίασή του επιτρέπει την προσαρμογή του σε διαφορετικές αποστολές, από αναγνώριση και συλλογή πληροφοριών μέχρι ηλεκτρονικό πόλεμο και υποστήριξη μάχης.

Η επιλογή του θα προσέφερε στην Ελλάδα πρόσβαση σε ένα πρόγραμμα το οποίο βρίσκεται ήδη σε προχωρημένο στάδιο δοκιμών και έχει σχεδιαστεί εξαρχής για επιχειρήσεις μεγάλης ακτίνας σε απαιτητικό περιβάλλον.

Η πρόταση της Shield AI

Η δεύτερη επιλογή είναι το X-BAT της αμερικανικής Shield AI, μιας εταιρείας που εξειδικεύεται στα αυτόνομα συστήματα και στην ανάπτυξη τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης για στρατιωτικές εφαρμογές.

Το X-BAT βρίσκεται ακόμη υπό ανάπτυξη, με τον χρονικό ορίζοντα ολοκλήρωσής του να τοποθετείται στο 2028 ή το 2029. Η συγκεκριμένη επιλογή προσφέρει δυνητικά πιο προηγμένες δυνατότητες αυτονομίας, αλλά συνοδεύεται και από τον κίνδυνο που υπάρχει σε κάθε πρόγραμμα το οποίο δεν έχει ακόμη ολοκληρώσει τον κύκλο ανάπτυξης και δοκιμών.

Η Πολεμική Αεροπορία καλείται συνεπώς να σταθμίσει την ωριμότητα του MQ-28 απέναντι στις πιθανές τεχνολογικές δυνατότητες του X-BAT, καθώς και το κόστος, τη διαθεσιμότητα, την πιστοποίηση όπλων και τη δυνατότητα διασύνδεσης με τα ελληνικά F-35.

Απάντηση στο τουρκικό Kızılelma

Η ελληνική κινητικότητα δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από τις εξελίξεις στην Τουρκία.

Η Άγκυρα αναπτύσσει ήδη το δικό της αεριωθούμενο μη επανδρωμένο μαχητικό, το Kızılelma της Baykar, για το οποίο έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον και από την Ιταλία.

Η Τουρκία επενδύει εδώ και χρόνια στην ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων, επιδιώκοντας να δημιουργήσει αριθμητικό πλεονέκτημα, να αυξήσει την ακτίνα δράσης της και να κορέσει την εχθρική αεράμυνα με σχετικά χαμηλότερο κόστος.

Η απάντηση της Ελλάδας δεν μπορεί να περιοριστεί στην απόκτηση μικρού αριθμού ακριβών επανδρωμένων μαχητικών. Χρειάζεται συνδυασμός ποιότητας, αριθμών, αισθητήρων, όπλων μεγάλου βεληνεκούς και μη επανδρωμένων πλατφορμών.

Η συνεργασία των F-35 με δεκάδες CCA θα μπορούσε να πολλαπλασιάσει τη δύναμη της ελληνικής αεροπορικής ισχύος και να δυσκολέψει σημαντικά τον τουρκικό επιχειρησιακό σχεδιασμό στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Υπό την επίβλεψη του αρχηγού ΓΕΑ

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός διαμορφώθηκε τα τελευταία χρόνια υπό τη στενή επίβλεψη του αρχηγού ΓΕΑ, αντιπτεράρχου Δημοσθένη Γρηγοριάδη.

Στόχος είναι να ξεπεραστεί ο χρονικός ορίζοντας του Μακροπρόθεσμου Προγραμματισμού Αμυντικών Εξοπλισμών 2025–2036 και να διαμορφωθεί εικόνα για τις ανάγκες και τις δυνατότητες της Πολεμικής Αεροπορίας έως το 2045.

Ένας τέτοιος σχεδιασμός είναι απαραίτητος, καθώς η αεροπορική ισχύς δεν εξασφαλίζεται μόνο με την υπογραφή μιας σύμβασης αγοράς. Απαιτεί υποδομές, εκπαίδευση, πυρομαχικά, τεχνική υποστήριξη, ανταλλακτικά, συστήματα επικοινωνιών και διαρκή αναβάθμιση.

Το πάθημα με τα Rafale είναι χαρακτηριστικό. Η αρχική σύμβαση απόκτησης των 24 γαλλικών μαχητικών δεν περιλάμβανε σαφή και ολοκληρωμένη πρόβλεψη μακροχρόνιας υποστήριξης. Έτσι, το Ελληνικό Δημόσιο χρειάστηκε να εκταμιεύσει επιπλέον 500 εκατ. ευρώ για την υποστήριξή τους για ακόμη μία πενταετία.

Το λάθος αυτό δεν πρέπει να επαναληφθεί ούτε στα F-35 ούτε, πολύ περισσότερο, σε έναν πιθανό μελλοντικό στόλο εκατοντάδων μη επανδρωμένων συστημάτων.

Στα 290 εκατ. ευρώ τα έργα στην Ανδραβίδα

Παράλληλα με τον επιχειρησιακό σχεδιασμό εξελίσσεται και η προετοιμασία της Ανδραβίδας, η οποία θα αποτελέσει τη βάση των ελληνικών F-35.

Το πρώτο μαχητικό πέμπτης γενιάς αναμένεται να προσγειωθεί εκεί το φθινόπωρο του 2029. Μέχρι τότε πρέπει να έχουν δημιουργηθεί ειδικές εγκαταστάσεις ασφαλείας, συντήρησης, επιχειρησιακής υποστήριξης και διαχείρισης διαβαθμισμένων δεδομένων, οι οποίες δεν υπάρχουν σήμερα σε καμία ελληνική αεροπορική βάση.

Το κόστος των έργων έχει περιοριστεί στα 290 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με την «Καθημερινή», οι Αμερικανοί αναμένεται να αποφασίσουν εντός του φθινοπώρου σε ποια ελληνική εταιρεία ή κοινοπραξία θα ανατεθεί η κατασκευή.

Βασικά κριτήρια θα είναι η τεχνική δυνατότητα και η συμμόρφωση με τα αυστηρά αμερικανικά κατασκευαστικά και ασφαλιστικά πρότυπα.

Ο περιορισμένος προϋπολογισμός προκαλεί ήδη προβληματισμό. Αντίστοιχα έργα για την υποδοχή F-35 εκτιμάται ότι θα κοστίσουν περίπου 700 εκατ. ευρώ στην Τσεχία και περισσότερο από ένα δισ. ευρώ στο Βέλγιο.

Η ελληνική πλευρά εμφανίζεται αισιόδοξη ότι οι δαπάνες θα παραμείνουν στα 290 εκατ. ευρώ, όμως η συμπίεση του κόστους αυξάνει τον βαθμό δυσκολίας πριν ακόμη αρχίσουν οι εργασίες.

Το κρίσιμο χρονικό όριο τοποθετείται στις αρχές του 2028. Μέχρι τότε πρέπει να έχει προχωρήσει σημαντικά η διαμόρφωση της βάσης, ενώ παράλληλα θα βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπαίδευση των πρώτων Ελλήνων χειριστών και τεχνικών στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Από την αγορά μαχητικών στη δημιουργία συστήματος μάχης

Η μεγαλύτερη σημασία του σχεδίου βρίσκεται στην αλλαγή φιλοσοφίας.

Η Ελλάδα δεν σχεδιάζει απλώς την αντικατάσταση παλαιότερων μαχητικών με νεότερα. Επιχειρεί να περάσει από τη λογική της μεμονωμένης πλατφόρμας στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος μάχης, μέσα στο οποίο επανδρωμένα αεροσκάφη, μη επανδρωμένα CCA, αισθητήρες, αντιαεροπορικά συστήματα και όπλα μεγάλου βεληνεκούς θα ανταλλάσσουν δεδομένα σε πραγματικό χρόνο.

Εάν ο σχεδιασμός υλοποιηθεί σωστά, τα 20 ελληνικά F-35 δεν θα αποτελούν απλώς μία ακόμη πολεμική μοίρα. Θα λειτουργούν ως ο εγκέφαλος ενός πολύ μεγαλύτερου σχηματισμού, ικανού να εντοπίζει, να παρακολουθεί και να προσβάλλει στόχους χωρίς να εκθέτει σε κάθε αποστολή τα πολυτιμότερα αεροσκάφη και τους χειριστές της Πολεμικής Αεροπορίας.

Το μεγάλο στοίχημα, πλέον, δεν είναι μόνο ποιο CCA θα επιλεγεί. Είναι εάν η Ελλάδα θα εξασφαλίσει εγκαίρως τα χρήματα, τις υποδομές, τα όπλα, την τεχνική υποστήριξη και –κυρίως– τον επιχειρησιακό έλεγχο που απαιτεί ένα τόσο σύνθετο σύστημα.

Γιατί τα F-35 και τα «σκάφη-παραστάτες» δεν αρκεί να αγοραστούν. Πρέπει να μπορούν να πολεμήσουν μαζί ως ένα ενιαίο ελληνικό δίκτυο αεροπορικής ισχύος.

Ειδικοί στο Geopolitico: Πριν από τα CCA πρέπει να καλυφθούν τα σημερινά κενά

Την ώρα που η Πολεμική Αεροπορία καταρτίζει τον φιλόδοξο σχεδιασμό των F-35 με τα μη επανδρωμένα «σκάφη-παραστάτες», ειδικοί του αεροπορικού και αμυντικού χώρου που μίλησαν στο Geopolitico προειδοποιούν ότι η απόσταση από τον σχεδιασμό μέχρι την επιχειρησιακή πραγματικότητα παραμένει μεγάλη.

Δεν αμφισβητούν την ανάγκη εισόδου της Ελλάδας στην εποχή των CCA. Θέτουν, όμως, ένα σκληρό και απολύτως πρακτικό ερώτημα: με ποια όπλα, ποιες διαθεσιμότητες και ποιο προσωπικό θα φτάσει η Πολεμική Αεροπορία στο 2030;

Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι, πριν αρχίσει η συζήτηση για πέντε ή έξι μη επανδρωμένα αεροσκάφη δίπλα σε κάθε F-35, πρέπει να αποσαφηνιστεί τι συμβαίνει με τα όπλα των σημερινών F-16.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στα F-16 Block 52+ Advanced, τα οποία παραλήφθηκαν από το 2009, καθώς και στα F-16 που μετατρέπονται σε διαμόρφωση Viper. Οι ειδικοί διερωτώνται εάν έχει εξασφαλιστεί επαρκές απόθεμα σύγχρονων όπλων αέρος-αέρος και αέρος-εδάφους, αλλά και των απαραίτητων ατρακτιδίων στοχοποίησης, αναγνώρισης και ηλεκτρονικού πολέμου.

Ένα σύγχρονο μαχητικό χωρίς επαρκή όπλα, ανταλλακτικά και συστήματα αποστολής παραμένει μια ακριβή πλατφόρμα με περιορισμένη επιχειρησιακή αξία. Το ίδιο θα ισχύσει αύριο και για τα F-35, εάν η αγορά των αεροσκαφών δεν συνοδευτεί από ολοκληρωμένο πακέτο οπλισμού και πολυετή σύμβαση υποστήριξης.

Η εκκρεμότητα των F-16 Block 50

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται και η καθυστέρηση της σύμβασης για την αναβάθμιση των F-16 Block 50.

Το ερώτημα δεν είναι μόνο εάν η αναβάθμιση θα πραγματοποιηθεί, αλλά και ποια ακριβώς συστήματα θα περιλαμβάνει. Η Πολεμική Αεροπορία έχει συγκεκριμένες επιχειρησιακές απαιτήσεις, όμως ο διαθέσιμος προϋπολογισμός ενδέχεται να οδηγήσει σε περιορισμό του πακέτου.

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι μια «κουτσουρεμένη» αναβάθμιση για λόγους οικονομίας μπορεί τελικά να αποδειχθεί ακριβότερη, εάν αφήσει τα αεροσκάφη με περιορισμούς στους αισθητήρες, στις επικοινωνίες, στον ηλεκτρονικό πόλεμο ή στην πιστοποίηση σύγχρονων όπλων.

Παράλληλα, παραμένει ανοικτό το ζήτημα των παλαιότερων F-16 Block 30. Οι πόλεμοι στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή έχουν αποδείξει ότι ακόμη και παλαιότερες πλατφόρμες μπορούν να διαδραματίσουν κρίσιμο ρόλο, εφόσον διαθέτουν όπλα, αισθητήρες και ικανοποιητικές διαθεσιμότητες.

Η απόσυρσή τους χωρίς επαρκή αντικατάσταση θα περιόριζε ακόμη περισσότερο τον αριθμό των διαθέσιμων μαχητικών, σε μια περίοδο κατά την οποία η Τουρκία επενδύει ταυτόχρονα σε επανδρωμένα αεροσκάφη, μη επανδρωμένες πλατφόρμες και όπλα μεγάλου βεληνεκούς.

Το ερώτημα για τα Mirage 2000-5

Οι αναλυτές θέτουν επίσης το ζήτημα της μελλοντικής τύχης των Mirage 2000-5.

Πρόκειται για αεροσκάφη με σημαντικές δυνατότητες, τα οποία εξακολουθούν να αποτελούν πολύτιμο τμήμα της ελληνικής αποτροπής. Η διατήρηση, η αναβάθμιση ή η αντικατάστασή τους πρέπει να εξεταστεί εγκαίρως και όχι όταν η επιχειρησιακή τους αξιοποίηση θα πλησιάζει στο τέλος της.

Στο πλαίσιο αυτό επανέρχεται η συζήτηση για την πιθανή απόκτηση μεταχειρισμένων Mirage 2000-9 από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Οι ειδικοί σημειώνουν ότι η Ελλάδα πρέπει να εξετάζει σοβαρά κάθε περίπτωση σχετικά οικονομικής και άμεσα διαθέσιμης πλατφόρμας, υπό την προϋπόθεση ότι μπορεί να υποστηριχθεί τεχνικά και να ενταχθεί χωρίς υπερβολικό κόστος στην υφιστάμενη δομή της Πολεμικής Αεροπορίας.

Το δίδαγμα των σύγχρονων πολέμων είναι σαφές: η υψηλή τεχνολογία είναι απαραίτητη, αλλά οι αριθμοί εξακολουθούν να έχουν σημασία. Μια αεροπορία δεν μπορεί να στηριχθεί αποκλειστικά σε έναν περιορισμένο αριθμό πανάκριβων μαχητικών.

Το κρίσιμο ζήτημα των διαθεσιμοτήτων

Η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά τις διαθεσιμότητες.

Δεν αρκεί η Ελλάδα να διαθέτει στα χαρτιά 20 F-35, 24 Rafale και έναν αριθμό αναβαθμισμένων F-16. Σημασία έχει πόσα από αυτά θα μπορούν να απογειωθούν άμεσα, πόσα θα βρίσκονται σε συντήρηση και πόσα θα διαθέτουν πιστοποιημένους χειριστές και πλήρες φορτίο όπλων.

Ως προειδοποιητικό παράδειγμα αναφέρεται η διαθεσιμότητα του αμερικανικού στόλου F-35, η οποία κατά περιόδους έχει κινηθεί σε προβληματικά επίπεδα. Εάν από τα 20 ελληνικά αεροσκάφη είναι επιχειρησιακά διαθέσιμα μόνο οκτώ ή δέκα, η πραγματική ισχύς της επένδυσης θα είναι πολύ μικρότερη από εκείνη που εμφανίζεται στους αριθμούς των συμβάσεων.

Τα CCA προσθέτουν έναν ακόμη βαθμό πολυπλοκότητας. Θα χρειαστούν ξεχωριστή εφοδιαστική αλυσίδα, ανταλλακτικά, υποδομές, σταθμούς ελέγχου, λογισμικό, ασφαλείς επικοινωνίες και εξειδικευμένο προσωπικό. Εάν δεν εξασφαλιστούν αυτά, υπάρχει κίνδυνος η Πολεμική Αεροπορία να αποκτήσει ακόμη ένα προηγμένο αλλά δύσκολο στη συντήρηση σύστημα.

Η αιμορραγία έμπειρου προσωπικού

Πίσω από τα αεροσκάφη και τα οπλικά συστήματα βρίσκεται ο κρισιμότερος παράγοντας: το ανθρώπινο δυναμικό.

Οι ειδικοί που μίλησαν στο Geopolitico κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις παραιτήσεις έμπειρων αξιωματικών και τεχνικών, εξαιτίας των οικονομικών συνθηκών, της αυξημένης πίεσης και της έλλειψης επαρκών κινήτρων παραμονής.

Η απώλεια ενός έμπειρου χειριστή, μηχανικού ή στελέχους επιχειρησιακού σχεδιασμού δεν αναπληρώνεται με μια απλή πρόσληψη. Απαιτούνται χρόνια εκπαίδευσης, συσσωρευμένη τεχνογνωσία και πραγματική εμπειρία πάνω στα συστήματα.

Εάν συνεχιστεί η φυγή προσωπικού, η Πολεμική Αεροπορία του 2030 μπορεί να διαθέτει τεχνολογικά ανώτερα μέσα, αλλά μικρότερο αριθμό ανθρώπων ικανών να τα αξιοποιήσουν στο μέγιστο των δυνατοτήτων τους.

«Μακρινό και φουτουριστικό σενάριο»

Υπό αυτό το πρίσμα, η συνεργασία των 20 F-35 με 100 ή 120 CCA χαρακτηρίζεται από τις πηγές του Geopolitico ως ένα εξαιρετικά μακρινό και φουτουριστικό σενάριο.

Για να γίνει πραγματικότητα, πρέπει προηγουμένως να έχουν καλυφθεί τα βασικά: όπλα, πυρομαχικά, ατρακτίδια, συμβάσεις υποστήριξης, αναβάθμιση των Block 50, απόφαση για τα Block 30 και τα Mirage 2000-5, υψηλές διαθεσιμότητες και επαρκές ανθρώπινο δυναμικό.

Διαφορετικά, υπάρχει κίνδυνος η Ελλάδα να σχεδιάζει την Πολεμική Αεροπορία του 2045 χωρίς να έχει λύσει τα προβλήματα της Πολεμικής Αεροπορίας του 2026.

Τα F-35 και τα συνεργαζόμενα drones αποτελούν αναμφίβολα το μέλλον. Η αποτροπή, όμως, κρίνεται στο παρόν. Και το παρόν απαιτεί διαθέσιμα αεροσκάφη, εκπαιδευμένους ανθρώπους και γεμάτες αποθήκες όπλων – όχι μόνο εντυπωσιακές παρουσιάσεις και μακροπρόθεσμα σχέδια.

Τέλος, όσον αναφορά την αναπαραγώμενη συνεχώς ρήση, ότι το F-35 είναι ιπτάμενο στρατηγείο, το αεροσκάφος είναι μαχητικό, κυρίως για κρούση! Η δουλειά για την οποία το διαφημίζουμε, ανήκει στις λειτουργίες ενός ιπτάμενου ραντάρ. Οπότε ποιά είναι η τύχη των τεσσάρων ιπτάμενων ραντάρ που έχουμε δεδομένου, ότι διαφημίζεται ως ρόλος για τα F-35 ο ρόλος αυτών των σκαφών; Ακόμα και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη CCA θα μπορούσαν να λειτουργούν με βάση τον έλεγχο και τη διοίκηση ενός ιπτάμενου ραντάρ και όχι ενός F-35.

Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.

GEOPOLITICO

Από την Τουρκία τα 60 νέα λεωφορεία των ΜΑΤ!

Ερωτήματα για την προμήθεια 60 λεωφορείων Mercedes-Benz που, σύμφωνα με δημοσίευμα, κατασκευάζονται στην Τουρκία και προορίζονται για τις ειδικές μονάδες της ΕΛ.ΑΣ. – Θα διαθέτουν τουαλέτες, ψυγεία και ειδικό εξοπλισμό, αλλά παραμένουν άγνωστα το κόστος και οι όροι της συμφωνίας.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Μια ιδιαίτερη πτυχή της ανανέωσης του στόλου της Ελληνικής Αστυνομίας αποκαλύπτει δημοσίευμα του Newsauto.gr, το Σάββατο 17 Οκτωβρίου 2026. Τα 60 νέα λεωφορεία Mercedes-Benz που προορίζονται για τις δυνάμεις των ΜΑΤ φέρονται να κατασκευάζονται στην Τουρκία, στις εγκαταστάσεις της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας που λειτουργούν στη γειτονική χώρα.

Η πληροφορία αποκτά πρόσθετο ενδιαφέρον λόγω της ιδιαίτερης φύσης της προμήθειας. Δεν πρόκειται για συνηθισμένα επιβατικά οχήματα, αλλά για λεωφορεία ειδικών προδιαγραφών, τα οποία θα χρησιμοποιούνται από υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας σε επιχειρήσεις διατήρησης της τάξης, φύλαξης εγκαταστάσεων και διαχείρισης συγκεντρώσεων.

Γερμανική Mercedes-Benz, αλλά παραγωγή στην Τουρκία

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η διαδικασία παραγωγής των νέων οχημάτων έχει ήδη ξεκινήσει στην Τουρκία, όπου η Mercedes-Benz διαθέτει σημαντικές βιομηχανικές εγκαταστάσεις.

Η γερμανική εταιρεία δραστηριοποιείται στη χώρα μέσω της Mercedes-Benz Türk, η οποία αποτελεί μέρος του διεθνούς παραγωγικού δικτύου της Daimler Truck.

Το βασικό εργοστάσιο λεωφορείων βρίσκεται στο Hoşdere της Κωνσταντινούπολης. Εκεί κατασκευάζονται μεταξύ άλλων τα μοντέλα Tourismo, Travego, Intouro και Conecto, με μεγάλο μέρος της παραγωγής να προορίζεται για εξαγωγές.

Η ίδια η εταιρεία επιβεβαιώνει ότι η τουρκική μονάδα αποτελεί σημαντικό παραγωγικό και εξαγωγικό της κέντρο.

Ωστόσο, υπάρχει μια εκκρεμότητα: για τη συγκεκριμένη παραγγελία της Ελληνικής Αστυνομίας γίνεται αναφορά και στην περιοχή της Προύσας, χωρίς να έχει διευκρινιστεί αν εκεί θα πραγματοποιηθεί κάποια ειδική διασκευή των οχημάτων.

Κατά συνέπεια, η τουρκική προέλευση της παραγωγής αναφέρεται στο δημοσίευμα, αλλά η ακριβής εγκατάσταση κατασκευής και ο τελικός τόπος διαμόρφωσης των αστυνομικών λεωφορείων παραμένουν αδιευκρίνιστα.

Τα ΜΑΤ θα αποκτήσουν λεωφορεία με τουαλέτες και ψυγεία

Τα νέα οχήματα προορίζονται για τη Διεύθυνση Αστυνομικών Επιχειρήσεων και συγκεκριμένα για τις Υπηρεσίες Αποκατάστασης Τάξης (ΥΑΤ) και Υπηρεσίες Μέτρων Τάξης (ΥΜΕΤ).

Πέρα από τον ρόλο τους στη μεταφορά προσωπικού, θα λειτουργούν ως χώροι παραμονής των αστυνομικών στη διάρκεια πολύωρων επιχειρήσεων.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, θα διαθέτουν σύγχρονο κλιματισμό, καθίσματα με ζώνες ασφαλείας, νεροχύτη, ψυγεία και τουαλέτες.

Οι παροχές αυτές θεωρούνται σημαντικές για τις συνθήκες εργασίας του προσωπικού, ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις μεγάλης διάρκειας και σε περιόδους ακραίων θερμοκρασιών.

Δεν έχουν γίνει γνωστές λεπτομέρειες για ενδεχόμενη πρόσθετη θωράκιση ή ειδικά συστήματα προστασίας.

Αντικαθιστούν οχήματα ηλικίας 23 ετών

Η αναγκαιότητα της προμήθειας συνδέεται με την παλαιότητα του υπάρχοντος στόλου.

Όπως είχε επισημάνει τον Ιούνιο του 2026 η Ένωση Αξιωματικών Ελληνικής Αστυνομίας Αττικής, στη Διεύθυνση Αστυνομικών Επιχειρήσεων εξακολουθούσαν να χρησιμοποιούνται λεωφορεία κατασκευής ακόμη και του 2003.

Αρχικά είχε αναφερθεί σχεδιασμός για περίπου 40 νέα λεωφορεία, ενώ οι συνολικές ανάγκες είχαν υπολογιστεί σε 65 οχήματα.

Οι νεότερες πληροφορίες για την απόκτηση 60 λεωφορείων δείχνουν ότι η σχεδιαζόμενη προμήθεια πλησιάζει τις καταγεγραμμένες επιχειρησιακές ανάγκες.

Η αντικατάσταση των παλαιών οχημάτων αποτελεί πραγματική ανάγκη, τόσο από πλευράς ασφάλειας του προσωπικού όσο και από πλευράς κόστους συντήρησης και επιχειρησιακής διαθεσιμότητας.

Τα ερωτήματα για την προμήθεια από την Τουρκία

Το γεγονός ότι η Ελληνική Αστυνομία φέρεται να προμηθεύεται οχήματα που κατασκευάζονται σε τουρκικό εργοστάσιο γερμανικού ομίλου δημιουργεί εύλογο ενδιαφέρον για την οικονομική και βιομηχανική διάσταση της συμφωνίας.

Είναι σημαντικό, βεβαίως, να διευκρινιστεί ότι η Mercedes-Benz Türk είναι εταιρεία του ομίλου Daimler Truck και δεν πρόκειται για κρατική τουρκική αμυντική βιομηχανία. Επομένως, η κατασκευή των λεωφορείων στην Τουρκία δεν σημαίνει ότι η Ελληνική Αστυνομία προμηθεύεται εξοπλισμό απευθείας από το τουρκικό κράτος.

Ωστόσο, εφόσον επιβεβαιωθεί η παραγωγή των οχημάτων στη γειτονική χώρα, μέρος της οικονομικής δραστηριότητας, της απασχόλησης και της προστιθέμενης αξίας της παραγγελίας θα συνδέεται με την τουρκική βιομηχανική βάση.

Αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ελληνοτουρκικές σχέσεις εξακολουθούν να χαρακτηρίζονται από σοβαρές διαφωνίες για την κυριαρχία, τα κυριαρχικά δικαιώματα και τις θαλάσσιες ζώνες.

Παράλληλα, προκύπτουν συγκεκριμένα ερωτήματα που χρήζουν επίσημων απαντήσεων: ποιος είναι ο ανάδοχος της προμήθειας, μέσω ποιας διαγωνιστικής διαδικασίας επιλέχθηκε, ποιο είναι το συνολικό κόστος, ποιες εταιρείες αναλαμβάνουν τις ειδικές διασκευές και αν εξετάστηκαν εναλλακτικές προτάσεις.

Μέχρι στιγμής, σύμφωνα με το Newsauto.gr, δεν έχουν δημοσιοποιηθεί επαρκή στοιχεία για το οικονομικό ύψος της συμφωνίας, την τιμή ανά όχημα ή το χρονοδιάγραμμα παραδόσεων.

Το ζήτημα της ελληνικής βιομηχανικής συμμετοχής

Η συγκεκριμένη περίπτωση αναδεικνύει και ένα ευρύτερο ζήτημα: τη συμμετοχή της ελληνικής βιομηχανίας στις κρατικές προμήθειες οχημάτων και ειδικού εξοπλισμού.

Η Τουρκία έχει αναπτύξει σημαντική παραγωγική δραστηριότητα στον κλάδο των λεωφορείων, προσελκύοντας διεθνείς κατασκευαστές που αξιοποιούν το εγχώριο βιομηχανικό δυναμικό για τις εξαγωγές τους.

Το γεγονός ότι ακόμη και μια γερμανική εταιρεία παράγει στην Τουρκία οχήματα για την ευρωπαϊκή αγορά καταδεικνύει τη σημασία της παραγωγικής υποδομής και της βιομηχανικής πολιτικής.

Για την Ελλάδα, το ουσιαστικό ερώτημα δεν αφορά μόνο τη χώρα κατασκευής των λεωφορείων, αλλά και τις δυνατότητες ανάπτυξης εγχώριων παραγωγικών και κατασκευαστικών δραστηριοτήτων, ιδιαίτερα σε τομείς που συνδέονται με τις ανάγκες των κρατικών υπηρεσιών.

Η ανανέωση του στόλου των ΜΑΤ αποτελεί αναγκαίο εκσυγχρονισμό. Ωστόσο, η πληροφορία ότι τα νέα λεωφορεία θα προέλθουν από την Τουρκία προσθέτει μια διάσταση που αξίζει να διερευνηθεί: πού κατευθύνονται τα κονδύλια των ελληνικών κρατικών προμηθειών και σε ποιο βαθμό μπορούν να ενισχύουν την εγχώρια παραγωγή.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Αθηναϊκή δημοκρατία»: Κακομεταχειρισμένο ένδυμα ή πρόταγμα εθνικής κυριαρχίας;

Η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, η επίκληση της αρχαίας ελληνικής δημοκρατίας από το βήμα της Πνύκας και οι γεωπολιτικές επιδιώξεις της Ουάσιγκτον στην Ανατολική Μεσόγειο μπαίνουν στο μικροσκόπιο της Μαγδαληνής Αθανασιάδου. Σε μια αιχμηρή ανάλυση, η αρθρογράφος αναδεικνύει την απόσταση ανάμεσα στις διακηρύξεις περί δημοκρατίας, ελευθερίας και εθνικής κυριαρχίας και στην αμερικανική πολιτική απέναντι στην Τουρκία, θέτοντας κρίσιμα ερωτήματα για το Κυπριακό, το Διεθνές Δίκαιο, τις ενεργειακές διασυνδέσεις και τον αποκλεισμό της Ελλάδας από σημαντικούς γεωοικονομικούς σχεδιασμούς. Παράλληλα, υπογραμμίζει την ανάγκη η Αθήνα να εγκαταλείψει τη λογική της παθητικής προσδοκίας συμμαχικής προστασίας και να διαμορφώσει αυτόνομη εθνική στρατηγική, στηριγμένη στην οικονομική ισχύ, την πραγματική δημοκρατία και την υπεράσπιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων.

Δημοσιεύτηκε

στις

Γράφει η Μαγδαληνή Αθανασιάδου

Η πυκνά σχολιασμένη επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών των Η.Π.Α. θα πρέπει πρωτίστως να τοποθετηθεί στο ευρύτερο πολιτικό της πλαίσιο. Ο Μάρκο Ρούμπιο επισκέφθηκε τη χώρα μας ως φορέας ενός συγκεκριμένου πολιτικού αξιώματος εκπροσωπώντας τις θέσεις της παγκόσμιας υπερδύναμης αναφορικά με μία σειρά από ζητήματα: περιφερειακής ανάπτυξης, οικονομίας και άμυνας. Οι συγκεκριμένες στρατηγικές προτεραιότητες δεν μπορούν να μην συσχετιστούν με τους δύο μεγάλους πολέμους που μαίνονται όχι πολύ μακριά από τη χώρα μας: τον πόλεμο στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή.

Οι απόψεις του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών εκφράστηκαν στην ομιλία του στην Πνύκα, στην κοινή συνέντευξη Τύπου με τον κ. Γεραπετρίτη και στη συνέντευξη που έδωσε στον κ. Παπαχελά στην Καθημερινή.

Ένα βασικό ερώτημα που τέθηκε στον Μάρκο Ρούμπιο στη συνέντευξη που έδωσε στην Καθημερινή αφορούσε στη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική που θέλουν να διαμορφώσουν οι Η.Π.Α. στην περιοχή, η οποία ξεκίνησε με τον Κάθετο Διάδρομο μεταφοράς φυσικού αερίου κατεύθυνσης Βορράς – Νότου και το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης GSI και κατόπιν ρωτήθηκε, αν θα υποστηρίξουν το δεύτερο στο Αιγαίο. Στην απάντησή του, ο κ. Ρούμπιο συνέδεσε τα παραπάνω με τον πόλεμο στην Ουκρανία, τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ και τον πόλεμο με το Ιράν. Για τις Η.Π.Α., αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα η προώθηση του δικού τους υγροποιημένου φυσικού αερίου και η αποσύνδεση της Ανατολικής Ευρώπης από τις ρωσικές πηγές ενεργειακού ανεφοδιασμού.

Σε αυτό το διεθνές πλαίσιο, τα σημεία του ελληνικού ενδιαφέροντος εντάσσονται αλλά δεν ταυτίζονται με τις αμερικανικές προτεραιότητες. Οι περιφερειακοί συσχετισμοί δυνάμεων που αφορούν την Ανατολική Μεσόγειο και τις ελληνοτουρκικές σχέσεις αποκαλύπτουν πτυχές χρόνιων προβλημάτων, των οποίων η επίλυση απαιτεί όχι αόριστα ευχολόγια αλλά συγκεκριμένες δεσμεύσεις πρώτα και κύρια απέναντι στο Διεθνές Δίκαιο. Η ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα αναπαρήγαγε όλα τα μοτίβα που χαρακτηρίζουν την αμερικανική πολιτική στα ελληνοτουρκικά τα τελευταία χρόνια: ίσες αποστάσεις μεταξύ των δύο πλευρών και αόριστα ευχολόγια αποφυγής συγκρούσεων εντός της συμμαχίας. Εκείνο που είχε ενδιαφέρον, και θα αποτελέσει το αντικείμενο του παρόντος άρθρου, είναι ο τρόπος με τον οποίο στην παρούσα συγκυρία ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών επικαλέστηκε την αρχαία αθηναϊκή δημοκρατία σε απόλυτη συνάφεια με τις αμερικανικές γεωπολιτικές επιδιώξεις.

Στην ομιλία του, ο Μ. Ρούμπιο κατέθεσε έναν ύμνο στον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό, ως κάτι ζωντανό και όχι ως κάτι που ανήκει οριστικά στο παρελθόν. Η αρχαία ελληνική δημοκρατία εξυμνήθηκε ως μήτρα του τρισχιλιετούς ελληνοχριστιανικού πολιτισμού τόσο αναφορικά με τις ιδέες και το πολιτικό λεξιλόγιο που κληροδότησε όσο και ως πρόγονος του σημερινού έθνους, που είναι άρρηκτα συνυφασμένο με την έννοια της κρατικής ισχύος και της άσκησης βίας όταν η διπλωματία αποτυγχάνει. Στην έννοια της «Δύσης» που χρησιμοποίησε, η Αμερική διαχωρίστηκε από την Ευρώπη, στην οποία απηύθυνε εκκλήσεις για επαναφορά από τον βαθύ γεωπολιτικό λήθαργο.

Η Αμερική του Μ. Ρούμπιο, όπως και η αρχαία Ελλάδα, εμφανίστηκε ανθρωποκεντρική∙ το άτομο δεν συνθλίβεται από την εθνική κοινότητα αλλά νοηματοδοτείται εντός της μέσω της αριστείας και της προσφοράς στο σύνολο. Πρόκειται για τη χώρα που οφείλει να διατηρήσει την παγκόσμια πρωτοκαθεδρία της, να εκπληρώσει το πεπρωμένο της και να ξεπεράσει ενοχικά σύνδρομα αναφορικά με την άσκηση ισχύος πέραν του εδάφους της. Το έθνος παρουσιάστηκε ως το όχημα για την άσκηση περήφανης και εξωστρεφούς εξωτερικής πολιτικής αφού ζει και λειτουργεί σε έναν κόσμο εθνοκεντρικό. Η έννοια της θυσίας αντιπαρατέθηκε προς τον μαρτυρικό θάνατο των ισλαμιστών, οι οποίοι ως βομβιστές αυτοκτονίας υμνούν τον θάνατο ως αυτοσκοπό και όχι την μέσω του ηρωικού θανάτου, λατρεία της ζωής. Ο λόγος του Μ. Ρούμπιο κατέληξε σε μία προτροπή∙ προέτρεψε τα έθνη να διαφυλάξουν τις διακριτές τους ταυτότητες προκειμένου στη βάση αυτή, να αναγνωρίσουν και να διεκδικήσουν τα εθνικά τους συμφέροντα.

Το βασικό ερώτημα που προκύπτει είναι αν όντως υπάρχει αντιστοιχία μεταξύ των όσων είπε και των όσων πράττουν οι Η.Π.Α. ως υπερδύναμη στην περιοχή μας και τι θα πρέπει εμείς ως σύγχρονο κράτος να πράξουμε προκειμένου να φανούμε αντάξιοι των προγόνων μας (Αθηναίων και όχι μόνο).

Η αριστεία στην αρχαία Ελλάδα νοούνταν όχι απλώς ως επιδίωξη υπεροχής ή διάκρισης αλλά ήταν ένας αξιακός τρόπος ζωής που διαπερνούσε κάθε πτυχή της ζωής ενός ανθρώπου – πολίτη. Ήταν η ύψιστη αξία που συνδεόταν όχι μόνο με την πολεμική αρετή αλλά και με την γενναιοφροσύνη, την πίστη και τον σεβασμό στους θεούς, την αποδοχή των ορίων της μοίρας και την αποφυγή της ύβρεως. Στην Αθήνα και σε άλλες πόλεις – κράτη της κλασικής εποχής, η αριστεία επεκτεινόταν και στην παιδεία, την ικανότητα και βούληση για συμμετοχή στα κοινά και τη εν γένει αντίληψη ότι η αξία ενός ανθρώπου νοηματοδοτείται από την προσφορά του στην πόλη∙ μία προσφορά που έφτανε μέχρι τον θάνατο στη μάχη.

Η πολιτική συμπεριφορά της υπερδύναμης απέχει αρκετά από το παραπάνω ιδεώδες, τόσο αναφορικά με την αντίληψη της πολιτικής στο εσωτερικό της όσο και ως προς τη διεθνή συμπεριφορά της. Η έννοια της αριστείας στον αγγλοσαξονικό κόσμο έχει γίνει συνώνυμο της ιδιώτευσης και του αθέμιτου ανταγωνισμού όπου ο πολίτης νοείται βασικά ως καταναλωτής και η αξία του αποτιμάται σε χρήμα και εξουσία. Σε απόλυτη αντιστοιχία με τον ανταγωνιστικό ιδιώτη , οι Η.Π.Α. έχουν συνδέσει την πολιτική τους υπεροχή με ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις ανά τον κόσμο, στήριξη σε αυταρχικά και διεφθαρμένα καθεστώτα που λειτουργούν ως δορυφόροι τους προωθώντας αμερικανικές πολιτικές επιδιώξεις και οικονομικά συμφέροντα σε βάρος της εθνικής κυριαρχίας και οικονομικής ανάπτυξης των χωρών που βρίσκονται εξαρτημένες από αυτές.

Ειδικότερα, στην περιοχή μας και σε συνάφεια με τα ελληνοτουρκικά, μία σειρά από ζητήματα που είναι λυμένα από την ελληνική πλευρά αλλά και από το Διεθνές Δίκαιο τίθενται διαρκώς υπό συζήτηση και αποτελούν αιτία πολέμου για την τουρκική πλευρά ενώ το βόρειο τμήμα της Κύπρου παραμένει υπό παράνομη τουρκική στρατιωτική κατοχή. Απέναντι σε όλα τα παραπάνω, οι αμερικανικές θέσεις δεν μπορούν να χαρακτηριστούν «εξισορροπητικές» αλλά συμψηφίζοντας τον θύτη με το θύμα υπονομεύουν τα θεμέλια του Διεθνούς Δικαίου και εν τέλει και της αμερικανικής νομιμοποίησης ως δύναμης διεθνούς σταθερότητας, ιδίως όταν η τελευταία (Η.Π.Α) θέλει να ενδύει με ιδεολογικό – αξιακό μανδύα την άσκηση παγκόσμιας πολιτικής. Θα μπορούσαμε να επεκτείνουμε τη σκέψη μας και ακόμα παραπέρα αφού το ζήτημα δεν είναι μόνο ρητορικά αξιακό αλλά διεισδύει και στον σκληρό πυρήνα της γεωπολιτικής των ναυτικών Δυνάμεων: η αμφισβήτηση από μέρους της Τουρκίας του δικαιώματος των νησιών να έχουν πλήρη δικαιώματα σε θαλάσσιες ζώνες (υφαλοκρηπίδες και ΑΟΖ) δεν συνιστά απλώς παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας αλλά υπονομεύει τα θεμέλια ασφάλειας των ναυτικών Δυνάμεων της Δύσης (άνευ εισαγωγικών).

Τι οφείλει να κάνει η χώρα μας;

Καταρχήν να κατανοήσει ότι η ένταξη σε μία συμμαχία δεν λύνει αυτομάτως όλα τα προβλήματα. Η οικονομική ανάπτυξη (σε γεωπολιτική προοπτική και όχι παρασιτική – καταναλωτική), το πολιτικό σύστημα (που οφείλει να είναι δημοκρατικό και όχι ολιγαρχικό – κοινοβουλευτικό) και η εξωτερική πολιτική (που οφείλει να διασφαλίζει την εθνική κυριαρχία) σε απόλυτη σύμπνοια είναι οι παράγοντες που διασφαλίζουν όχι απλώς βιωσιμότητα σε ένα εθνικό κράτος αλλά εδραιώνουν και μία ισχυρή θέση του στο διεθνές πλαίσιο. Έτι περαιτέρω, για μία χώρα σαν τη δική μας που έχει την ευλογία να αποτελεί μήτρα του δυτικού πολιτισμού και γεννήτορα της αληθινής έννοιας της δημοκρατίας, το ιστορικό παρελθόν και ο πολιτισμός αποτελούν παρακαταθήκες που μπορούν και οφείλουν να κεφαλαιοποιηθούν προς την ίδια κατεύθυνση.

Οι ίδιες οι πολιτικές εξελίξεις προδιαγράφουν και τις προοπτικές για τη χώρα μας. Η απομάκρυνση της κ. Γκιλφόιλ από τη θέση της Αμερικανίδας πρέσβειρας, πέρα από τις διενέξεις στο εσωτερικό του αμερικανικού πολιτικού κατεστημένου, κατέδειξε και την εμπλοκή ντόπιων οικονομικών συμφερόντων σε οικονομικούς σχεδιασμούς βλαπτικούς για τη χώρα, αναφορικά με την ενεργειακή αποδυνάμωση της Ελλάδας και την έκθεσή της σε συνθήκες διεθνούς οικονομικής αστάθειας. Ο ενεργειακός τομέας της οικονομίας βρίσκεται στο επίκεντρο των οικονομικών εξελίξεων και η χώρα μας θα πρέπει να διαθέτει ως πλοηγό της την οικονομική αυτάρκεια σε όλα τα επίπεδα. Η πρόσφατη συζήτηση για τον IMEC, τον οικονομικό διάδρομο Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης δεν συμπεριέλαβε την Ελλάδα. Τη στιγμή που άλλα κράτη διεκδικούν για τον εαυτό τους ρόλο αναβαθμισμένο στην νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική που διαμορφώνεται διεθνώς (η Ιταλία ως ευρωπαϊκή πύλη εμπορευματικών ροών και σύνδεση του σχεδιασμού αυτού με την Αφρική, για την Ινδία ο IMEC εντάσσεται στον στόχο της ευρύτερης στρατηγικής ενίσχυσης των οικονομικών δεσμών της με τον Κόλπο και την Ευρώπη και για το Ισραήλ ο συνδυασμός της γεωγραφικής του θέσης με τις τεχνολογικές του δυνατότητες του προσδίδει αυξημένο ρόλο στην κυβερνοασφάλεια, την προστασία των κρίσιμων υποδομών, την εφαρμογές στην τεχνητή νοημοσύνη και την τεχνολογική καινοτομία) η Ελλάδα απουσιάζει.

Σε μία εποχή, κατά την οποία προωθούνται ποικίλες ενεργειακές συμφωνίες, αναπτύσσονται στενές σχέσεις κρατών και διπλωματικών αξιωματούχων με οικονομικά συμφέροντα και εντατικοποιείται ο ανταγωνισμός για την ενεργειακή τροφοδοσία της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, η Ελλάδα δεν μπορεί να παραμένει απαθής θεατής. Τα σύνορα μεταξύ πολιτικής και στρατιωτικής οικονομίας έχουν πια ξεθωριάσει και η ασφάλεια των υποδομών είναι μείζων στόχος που μπορεί να διασφαλίσει μόνο ένα ισχυρό κράτος. Η παγκοσμιοποίηση των οικονομικών εξελίξεων καταδεικνύει πως πίσω από κάθε οικονομικό σχεδιασμό, ακόμα και διηπειρωτικό βρίσκεται κάποιο ισχυρό κράτος που προωθεί κρατικά συμφέροντα μέσω της οικονομίας. Η χώρα μας θα πρέπει να αναπτύξει όλους τους τομείς της οικονομίας της σε ένα ολοένα πιο ανταγωνιστικό περιβάλλον. Κι αν ο στόχος αυτός είναι ρητός για κάθε κράτος, για μας υπάρχει και κάτι παραπάνω: το βαρύ χρέος της αρχαίας δημοκρατίας που δεν ασκείται από ένα κονκλάβιο ισχυρών που δεν λογοδοτούν σε κανέναν αλλά εμπλέκει τους ίδιους τους πολίτες στην άσκηση της πολιτικής υπενθυμίζοντάς μας πως «το εύδαιμον το ελεύθερον, το δ’ ελεύθερον το εύψυχον», δηλαδή πως ευτυχισμένοι είναι οι ελεύθεροικαι ελεύθεροι είναι οι γενναίοι (Θουκυδίδη, Ιστορία).

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση

Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ και εξετάζει τη σύγκρουση συμφερόντων γύρω από το LNG και τον Κάθετο Διάδρομο.

Δημοσιεύτηκε

στις

Τις εξελίξεις γύρω από την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, τον ανταγωνισμό για τη διακίνηση φυσικού αερίου προς την Ευρώπη και την ενίσχυση της συνεργασίας με την Ινδία ανέδειξε ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας στην εκπομπή «Direct News». Στο επίκεντρο της ανάλυσής του βρέθηκε η ανάγκη η Αθήνα να προχωρήσει τους ενεργειακούς και αμυντικούς σχεδιασμούς της, απέναντι στην προσπάθεια της Άγκυρας να ενισχύσει τον περιφερειακό της ρόλο.

Κεντρικό θέμα αποτέλεσε η πληροφορία που μετέφερε ο παρουσιαστής για την υποβολή αιτήματος από τη Nexans προς τις ελληνικές αρχές, προκειμένου να κινηθεί η διαδικασία έκδοσης NAVTEX για τις εργασίες του Great Sea Interconnector.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε, ακολουθεί η εξέταση του αιτήματος από την αρμόδια διυπουργική επιτροπή, η εισήγηση προς τον υπουργό Εξωτερικών και, μετά την έγκριση, η προώθησή του στο υπουργείο Εθνικής Άμυνας για την έκδοση της σχετικής αναγγελίας. Ο ίδιος τοποθέτησε τις πιθανές εξελίξεις στα τέλη Οκτωβρίου ή στις αρχές Νοεμβρίου, επικαλούμενος πληροφορίες από πηγές του.

Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας υποστήριξε επίσης ότι, βάσει της ενημέρωσης που διαθέτει, δεν έχει υποβληθεί αντίστοιχο αίτημα αδειοδότησης προς την Τουρκία. Περιέγραψε ως διαφορετικό ζήτημα την ενημέρωση των χωρών της περιοχής για τις εργασίες και κάλεσε την ελληνική κυβέρνηση να προχωρήσει στο επόμενο βήμα, χωρίς να αφήσει περιθώριο επιβολής τουρκικών απαιτήσεων.

Η ενεργειακή σύγκρουση πίσω από τη διπλωματία

Μεγάλο μέρος της εκπομπής αφιερώθηκε στην αναφερόμενη απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ από την αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα και στον τρόπο με τον οποίο την παρουσίασαν τουρκικά μέσα ενημέρωσης.

Ο παρουσιαστής μετέφερε δημοσιεύματα της Hürriyet και του Haber Global, επισημαίνοντας ότι επιχειρούν να συνδέσουν την εξέλιξη με ενδεχόμενη υποβάθμιση της Ελλάδας και αλλαγή των ισορροπιών στην Ανατολική Μεσόγειο. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι αυτή αποτελεί τουρκική ανάγνωση και δεν αποδεικνύει από μόνη της μεταστροφή της αμερικανικής πολιτικής.

Στη δική του ανάλυση, το ουσιαστικό διακύβευμα βρίσκεται στον ανταγωνισμό για το LNG και στις υποδομές μεταφοράς φυσικού αερίου προς την ευρωπαϊκή αγορά. Συνέδεσε τον ελληνικό Κάθετο Διάδρομο με τις κινήσεις της τουρκικής BOTAŞ και τις συνεργασίες της με αμερικανικές ενεργειακές εταιρείες, εκτιμώντας ότι η Άγκυρα επιδιώκει μεγαλύτερο μερίδιο στη διακίνηση και εμπορία αερίου.

Η Τουρκία, όπως ανέφερε, επιχειρεί να αξιοποιήσει αγωγούς, εγκαταστάσεις LNG, αποθηκευτικούς χώρους και διασυνδέσεις, ώστε να εξελιχθεί σε περιφερειακό κέντρο αναδιανομής ενέργειας. Κατά τον ίδιο, αυτή η επιδίωξη δημιουργεί ανταγωνιστικές πιέσεις προς τους ελληνικούς σχεδιασμούς.

Παράλληλα, εξέφρασε ανησυχία για το ενδεχόμενο παρατεταμένης μεταβατικής περιόδου στην αμερικανική πρεσβεία. Αντιπαρέβαλε την πολιτική πρόσβαση που αποδίδει στον Τομ Μπάρακ στην Άγκυρα με την ανάγκη η Αθήνα να διαθέτει συνομιλητή με εμπειρία και επιρροή στην Ουάσιγκτον.

Στο πλαίσιο της συζήτησης για πιθανή διαδοχή, αναφέρθηκε στα ονόματα των Γκας Μπιλιράκη, Τζον Κατσιματίδη και Τζον Τζορτζ, παρουσιάζοντάς τα ως ονόματα που ακούγονται και εκφράζοντας προτίμηση για τον Μπιλιράκη.

Ελλάδα, Κύπρος και Ινδία: Από τις επαφές στη βιομηχανική συνεργασία

Ξεχωριστή θέση είχε η προσέγγιση Ελλάδας–Ινδίας, με αφορμή τις επαφές του Ινδού αξιωματούχου Ρατζές Κουμάρ Σινγκ στην Αθήνα, έπειτα από την παρουσία του στην Κύπρο.

Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας αναφέρθηκε στη συνάντηση με τον Θανάση Δαβάκη και στην επίσκεψη στον Ναύσταθμο Σαλαμίνας, δίνοντας έμφαση στις συζητήσεις για την αμυντική βιομηχανία και την ανάπτυξη κοινών πρωτοβουλιών. Εκτίμησε ότι η συνεργασία μπορεί να αποκτήσει συγκεκριμένο τεχνολογικό και βιομηχανικό περιεχόμενο, ακόμη και μέσα από συμπαραγωγές οπλικών συστημάτων.

Για την κυπριακή διάσταση, στάθηκε στην επίσκεψη του Ινδού αξιωματούχου στην Πράσινη Γραμμή και στην προβολή εικόνων από τη διχοτομημένη Λευκωσία σε ινδικά μέσα. Κατά την εκτίμησή του, η ανάδειξη των συνεπειών της τουρκικής εισβολής έχει ιδιαίτερη πολιτική σημασία.

Συνέδεσε, επίσης, τις αμυντικές επαφές με τον οικονομικό διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης, τον IMEC. Υποστήριξε ότι το Νέο Δελχί αντιμετωπίζει την Ελλάδα και την Κύπρο ως κρίσιμους εταίρους για την πρόσβασή του στην ευρωπαϊκή αγορά, μέσα από ένα πλέγμα λιμενικών, εμπορικών και στρατηγικών συνεργασιών.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη Θεσσαλονίκη, την οποία παρουσίασε ως λιμάνι που διεκδικεί σημαντικό ρόλο στη μεταφορά ινδικών εμπορευμάτων προς τα Βαλκάνια. Τόνισε, πάντως, ότι ένας τέτοιος σχεδιασμός προϋποθέτει αναβάθμιση των υποδομών και αξιόπιστη εμπορευματική σιδηροδρομική σύνδεση.

Τριβές ανάμεσα σε Άγκυρα και Μπακού

Η εκπομπή εξέτασε ακόμη τις εντάσεις που, σύμφωνα με τον παρουσιαστή, καταγράφονται στις σχέσεις Τουρκίας–Αζερμπαϊτζάν, με αφορμή το ζήτημα της μαντίλας στα σχολεία.

Ο ίδιος περιέγραψε αντιδράσεις από τουρκικούς κυβερνητικούς κύκλους και απαντήσεις από την αζερική πλευρά, η οποία επικαλείται τον κοσμικό χαρακτήρα του κράτους και απορρίπτει παρεμβάσεις στα εσωτερικά της. Εκτίμησε ότι η αντιπαράθεση αναδεικνύει όρια στην τουρκική επιρροή επί του Μπακού.

Ταυτόχρονα, απέρριψε τις αναφορές περί πραξικοπήματος και καθόδου στρατού στους δρόμους, αναφέροντας ότι σχετικά βίντεο που κυκλοφόρησαν ήταν προϊόντα τεχνητής νοημοσύνης. Οι τριβές που περιέγραψε παρουσιάστηκαν ως ένδειξη πίεσης στη σχέση των δύο χωρών, χωρίς να τεκμηριώνουν από μόνες τους οριστική στρατηγική ρήξη.

Ο Καπετανίδης στην Israel Hayom και η αμυντική σχέση με το Ισραήλ

Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας στάθηκε ιδιαίτερα στο άρθρο του αρχισυντάκτη του Geopolitico.gr, Χρήστου Κωνσταντινίδη, στην Israel Hayom, με αναφορά στη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου και στην ιστορία του Νίκου Καπετανίδη.

Ανέδειξε τη σημασία της παρουσίασης σε ισραηλινό μέσο της δράσης του Πόντιου δημοσιογράφου, ο οποίος κατέγραφε τις διώξεις και τις σφαγές και οδηγήθηκε στην αγχόνη από το κεμαλικό καθεστώς. Αναφέρθηκε επίσης στην παρουσία του Τοπάλ Οσμάν στο άρθρο και στη σύνδεσή του με τη βία σε βάρος ελληνικών και αρμενικών πληθυσμών.

Στη συνέχεια παρουσίασε βασικά σημεία ανάλυσης του Σάι Γκαλ για την αμυντική συνεργασία Ελλάδας–Ισραήλ, δίνοντας έμφαση στην εκτίμηση ότι η Ελλάδα αποκτά ευρύτερο στρατηγικό και βιομηχανικό ρόλο, πέρα από την αγορά εξοπλισμών.

Χρήστος Κωνσταντινίδης: Η Τουρκία αρνείται να λογοδοτήσει για τα δικά της εγκλήματα

Λιβύη και «Γαλάζια Πατρίδα»

Στο κλείσιμο, ο παρουσιαστής εξέφρασε ανησυχία για τις εξελίξεις στη Λιβύη και το ενδεχόμενο περαιτέρω κινήσεων γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Κάλεσε την Αθήνα να αξιοποιήσει τη διπλωματική της επιρροή και τον ρόλο της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τέλος, μετέφερε πληροφορίες για χρονική μετάθεση του τουρκικού νομοσχεδίου περί «Γαλάζιας Πατρίδας», συνδέοντάς την με την αναμονή των ελληνικών αποφάσεων για τον GSI. Κατά την εκτίμησή του, η αναβολή αποτελεί τακτικό χειρισμό της Άγκυρας, η οποία παρακολουθεί τις επόμενες κινήσεις της Αθήνας.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αναλύσεις16 λεπτά πριν

Γιατί το Πεντάγωνο ανησύχησε τόσο πολύ για τα βομβαρδιστικά B-1 στην Αγγλία

Το περιστατικό συμβολίζει τη σταδιακή υποχώρηση της αμερικανικής επιρροής και την αυξανόμενη αβεβαιότητα στο διεθνές περιβάλλον, όπου αντίπαλοι όπως το...

Άμυνα46 λεπτά πριν

Παρέλαση από το μέλλον: Τα υπερσύγχρονα συστήματα «Spyder» και «David’s Sling»

Η φετινή παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου δεν θα έχει σχέση με τις προηγούμενες, αναφέρουν από το υπουργείο Εθνικής Αμυνας, καθώς...

Αναλύσεις1 ώρα πριν

Αντι-NAVTEX της Τουρκίας ανοιχτά της Καρπάθου μετά την ελληνική οδηγία για άσκηση

Η Άγκυρα απάντησε στην ελληνική NAVTEX για πολυεθνική άσκηση με αντι-οδηγία, αξιώνοντας δικαιοδοσία στην περιοχή ανοιχτά της Καρπάθου. Η Αθήνα...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας,...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία,...

Δημοφιλή