Διεθνή
3+1 τουρκικά «θέλω» στο τραπέζι για το Κυπριακό
Από την κύρια είσοδο αναμένεται να μπει η πτυχή της ενέργειας στην αίθουσα διαπραγματεύσεων του Κυπριακού, αν και όταν ξεκινήσουν. Η Τουρκία φέρεται αποφασισμένη να θέσει τους υδρογονάνθρακες στις συνομιλίες ως μείζον ζήτημα διαμοιρασμού αποθεμάτων. Όλα δείχνουν, μάλιστα, πως έχει εξασφαλίσει υποστήριξη από τους διεθνείς παίκτες του προβλήματος. Το δεύτερο κορυφαίο για την Άγκυρα θέμα είναι η πολιτική ισότητα των Τουρκοκυπρίων την οποία περιγράφουν με μία λέξη κλειδί: Συνεταιρισμός. Μάξιμουμ κέρδη θα επιδιώξει η τουρκική πλευρά και στην πτυχή της ασφάλειας, επιδιώκοντας τη διατήρηση κάποιας μορφής εγγυήσεων στο νησί. Καθοριστικό ρόλο σε μια νέα διαπραγμάτευση αναμένεται να διαδραματίσει και η Αμμόχωστος.
Η επιστροφή της περίκλειστης πόλης υπό ελληνοκυπριακή διοίκηση δεν είναι, πλέον, δεδομένη όπως στο παρελθόν. Ήδη η Άγκυρα και οι τουρκοκυπριακές «αρχές» έχουν εξαγγείλει το άνοιγμα της πόλης φάντασμα, καλώντας τους Ελληνοκύπριους να ασκήσουν δικαίωμα χρήσης στην ανάπτυξη των Βαρωσίων, η οποία αποτελεί ένα μέρος των σχεδιασμών για ολόκληρη την περιοχή από την Αμμόχωστο ώς το Μπογάζι.
Κλειδί η συμμετοχή
Στο θέμα της πολιτικής ισότητας οι διεκδικήσεις της Τουρκίας και των Τουρκοκυπρίων συγκλίνουν. Ο διδάκτωρ τουρκικών σπουδών, Σώτος Κτωρής, ανέφερε στον «Φ» ότι τόσο στην Άγκυρα όσο και στα κατεχόμενα η πολιτική ισότητα είναι καθοριστικός παράγοντας αποδοχής οποιασδήποτε διευθέτησης. «Η δική τους αντίληψη ως προς την έννοια της πολιτικής ισότητας συνοψίζεται βασικά σε μία λέξη, συνεταιρισμός. Αυτό συνεπάγεται ότι για κάθε απόφαση που θα λαμβάνεται στο επίπεδο της κεντρικής κυβέρνησης θα διασφαλίζεται η αποτελεσματική συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων στη λήψη αυτής της απόφασης. Κι αυτή η διασφάλιση, πάντα στη δική τους οπτική, είναι η μία θετική ψήφος. Αυτή είναι η κορυφαία διεκδίκηση τόσο της Τουρκίας όσο και των Τουρκοκυπρίων.
Να διασφαλιστεί πλήρως η πολιτική ισότητα διά μέσου της αποτελεσματικής συμμετοχής σε όλα τα θεσμικά επίπεδα του ομοσπονδιακού κράτους. Θεωρούν ότι μια τέτοια ρύθμιση διασφαλίζει αφενός μεν ότι οι Τουρκοκύπριοι δεν θα διολισθήσουν σε καθεστώς μειονότητας και, αφετέρου, ότι η νέα κατάσταση πραγμάτων που θα προκύψει δεν θα εξελιχθεί σε ένα εχθρικό προς τα τουρκικά συμφέροντα κράτος».
Στην Άγκυρα και τα κατεχόμενα επισημαίνουν ότι αντανάκλαση της πολιτικής ισότητας και της αποτελεσματικής συμμετοχής των Τουρκοκυπρίων στις αποφάσεις είναι η θετική ψήφος στο υπουργικό συμβούλιο, αλλά και στα κρίσιμα για τη λειτουργία του κράτους ομοσπονδιακά όργανα. «Για παράδειγμα, στο ζήτημα της ενέργειας, οι Τουρκοκύπριοι θεωρούν αδιανόητο ότι δεν θα μπορούν να έχουν μια θετική ψήφο, στις επιλογές που θα έχει μια ομοσπονδιακή κυβέρνηση στο μέλλον, αναφορικά με τη διέλευση των ενεργειακών πόρων», τόνισε ο κ. Κτωρής.
Διαρκής επιρροή
Με δημόσιες τοποθετήσεις του για το μοντέλο λύσης του Κυπριακού, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, επανειλημμένα έχει αναφέρει ότι η χώρα του είναι έτοιμη να συζητήσει οποιοδήποτε μοντέλο λύσης. Αφήνει, πάντως, σαφώς να εννοηθεί ότι η Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία, έτσι όπως την διαπραγματεύθηκαν οι πλευρές μέχρι το Κραν Μοντανά, είναι τελευταία στην προτίμηση της κυβέρνησης Ερντογάν. Κάτι που φέρνει στο προσκήνιο την πρόταση του Προέδρου Αναστασιάδη για αποκεντρωμένη ομοσπονδία, μια ιδέα που ο κ. Τσαβούσογλου, αλλά και οι Τουρκοκύπριοι δείχνουν διατεθειμένοι να συζητήσουν. Ο Σώτος Κτωρής επισημαίνει τι ακριβώς επιδιώκει να αποκομίσει η Τουρκία.
«Όποια διευθέτηση συμφωνηθεί, όποια κατάσταση πραγμάτων προκύψει την επόμενη μέρα, θα πρέπει να είναι τέτοια που να διασφαλίζει κατά τρόπο ξεκάθαρο την πολιτική ισότητα της τουρκοκυπριακής κοινότητας σε όλες τις δομές του ομοσπονδιακού κράτους. Ταυτόχρονα, πρέπει να επιτρέπει στην Τουρκία να διατηρήσει μια κάποια παρουσία, επιρροή, στον ευρύτερο χώρο της Κύπρου. Αυτά τα δύο σημεία είναι κρίσιμης σημασίας για την Άγκυρα. Αν γίνουν δεκτά αυτά, η Τουρκία μπορεί να συζητήσει οποιαδήποτε διευθέτηση, είτε είναι ομοσπονδία, συνομοσπονδία ή οτιδήποτε άλλο».
Πλάνο για το αέριο
Η τουρκική κυβέρνηση στην ουσία αξιοποίησε το ναυάγιο στο Κραν Μοντανά για να εφαρμόσει το δικό της πλάνο, σε σχέση με την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στην Ανατολική Μεσόγειο. Όπως ανέφερε στον «Φ» ο ειδικός σε θέματα υδρογονανθράκων, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας e-CNHC και μέλος του Atlantic Council, Χαράλαμπος Έλληνας, μετά την αποτυχημένη προσπάθεια λύσης στο ελβετικό θέρετρο, τον Ιούλιο 2017, «η Τουρκία ξεκίνησε τη διαδικασία αγοράς γεωτρύπανων, ώστε να μπορεί να πραγματοποιήσει γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και Μαύρη Θάλασσα. Προφανής στόχος ήταν οι δραστηριότητες στη δυτική και ανατολική θαλάσσια περιοχή της Κύπρου. Η Άγκυρα συνάντησε στην αρχή κάποιες δυσκολίες στην αγορά και επάνδρωση των πλωτών γεωτρύπανων. Παρ’ όλα αυτά κατάφερε μέσα στο 2018 να αγοράσει δύο ειδικά πλοία, το Φατίχ και το Γιαβούζ. Η πρώτη γεώτρηση ξεκίνησε πριν το φετινό καλοκαίρι στα δυτικά της Πάφου, σε περιοχή που διεκδικεί ως μέρος της υφαλοκρηπίδας της. Μέτρησε τις αντιδράσεις, διαπίστωσε ότι ήταν ουσιαστικά φραστικές, χωρίς κάποιο συγκεκριμένο κόστος για την ίδια και προχώρησε και στη δεύτερη γεώτρηση στα ανοιχτά της Καρπασίας. Εκεί δεν συνάντησε πραγματικά καμία αντίδραση, παρά το γεγονός ότι τρυπούσε απευθείας εντός της κυπριακής ΑΟΖ».
Αγοραστής αερίου
Σε μια διαπραγμάτευση για λύση του Κυπριακού, η Τουρκία θα υποστηρίξει ότι το αέριο της Ανατολικής Μεσογείου θα μπορεί να διοχετευθεί με αγωγό στην επικράτειά της για κάλυψη των δικών της αναγκών. «Τα μακροχρόνια συμβόλαια που έχει η Τουρκία για προμήθεια φυσικού αερίου λήγουν στο χρονικό διάστημα από 2020-2025. Αν οι τιμές από την Ανατολική Μεσόγειο είναι καλές, τότε η Τουρκία θα μπορούσε να ήταν αγοραστής. Ταυτόχρονα, οι μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες θα ενδιαφέρονταν πολύ να κατασκευάσουν αυτόν τον αγωγό. Για να γίνουν όλα αυτά, πάντως, θα πρέπει να λυθεί το Κυπριακό», ανέφερε ο κ. Έλληνας.
Η άλλη εναλλακτική θα ήταν να κάνει η ExxonMobil μια μεγάλη ανακάλυψη στο τεμάχιο 10 της κυπριακής ΑΟΖ, τόνισε ο κ. Έλληνας και πρόσθεσε: «Στη συνέχεια θα μπορούσε να ενώσει δυνάμεις και αποθέματα με τις εταιρείες που έχουν δικαιώματα στα άλλα γνωστά κοιτάσματα της κυπριακής ΑΟΖ και να κατασκευάσουν τερματικό υγροποίησης φυσικού αερίου στον Βασιλικό. Με την προοπτική, βέβαια, να έχουν βρει προηγουμένως αγοραστές στην Ασία. Αυτό όσο περνά ο καιρός καθίσταται όλο και πιο δύσκολο, καθώς και οι χώρες της Ασίας στρέφονται προς τις εναλλακτικές πηγές ενέργειας. Επιπλέον, το τερματικό υγροποίησης θα κοστίσει 15 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ ο αγωγός προς Τουρκία μεταξύ 2-3 δισ. ευρώ».
ΘΕΑΤΗΣ Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ
Στην αρχή της κρίσης με τα τουρκικά γεωτρύπανα στην ΑΟΖ, η Κυπριακή Δημοκρατία ευελπιστούσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα λάμβανε κάποια αυστηρά μέτρα κατά της Άγκυρας. Παρασκηνιακά, όμως, οι ισχυροί της Ευρώπης καθιστούν σαφές ότι δεν έχουν καμία διάθεση να τα βάλουν με την Τουρκία για τους υδρογονάνθρακες στην Ανατολική Μεσόγειο, ανοίγοντας αναπόφευκτα μέτωπο και στο Μεταναστευτικό. Επιπλέον, όπως επισημαίνει ο Χαράλαμπος Έλληνας, «η Ευρώπη εκπονεί πολιτικές που θα της επιτρέψουν να λιγοστέψει την εξάρτησή της από τους υδρογονάνθρακες και να κινηθεί προς εναλλακτικές πηγές ενέργειας.
Χαρακτηριστικό είναι ότι η νέα πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, για να εκλεγεί, υποσχέθηκε στους Πράσινους τα ακόλουθα:
w Μέχρι το 2050 η Ευρώπη να καταστεί με νόμο ουδέτερη σε ό,τι αφορά τη χρήση άνθρακα
w Στόχος είναι να μειωθεί η χρήση άνθρακα κατά 55% μέχρι το 2030. Προηγουμένως ο στόχος ήταν 40%».
Η ομοσπονδία έχει αποδυναμωθεί
Για να προχωρήσουν οι ευρύτεροι διεθνείς σχεδιασμοί σε ό,τι αφορά την εκμετάλλευση του φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου, είναι αναγκαία η λύση του Κυπριακού. Ο Σώτος Κτωρής, πάντως, δεν είναι αισιόδοξος ότι «θα φθάσουμε κάποια στιγμή σε συμφωνημένη λύση ομοσπονδίας. Η ομοσπονδία έχει αποδυναμωθεί και στις δύο κοινότητες. Λέει κάτι πολύ ενδιαφέρον ο (σ.σ. υπουργός Εξωτερικών της Τουρκία Μεβλούτ) Τσαβούσογλου. Σε κάθε μοντέλο λύσης, λέει, αυτό που μας ενδιαφέρει είναι η πολιτική ισότητα. Η τουρκική πολιτική στην Κύπρο ξεκινά και τελειώνει με την πολιτική ισότητα. Και εννοούν ένα πράγμα. Συνεταιρικό κράτος, αυτό που δημιουργήθηκε το ‘60 με δύο συμπρόεδρους».
Όσο για την ενέργεια, οι Τούρκοι θα θέλουν μοιρασιά ακόμα και σε λύση δύο κρατών. Όπως αναφέρει ο διδάκτωρ Τουρκικών Σπουδών, οι Τούρκοι διαμηνύουν στους Ελληνοκύπριους ότι δεν πρέπει να νομίζουν «πως με δύο κράτη η ενέργεια θα είναι δική τους. Οι Τούρκοι έχουν μια βασική θεώρηση. Λένε, ότι το ’60 δεν συμφωνήθηκε συνεταιρικό κράτος ως προς τη συνταγματική πτυχή. Έχουμε συμφωνήσει έναν συνεταιρισμό ως προς τη νήσο Κύπρος και τις θάλασσές της, τις θαλάσσιες ζώνες της, τον εναέριο χώρο της, τα πάντα. Αυτός ο συνεταιρισμός μπορεί να ακυρώθηκε το 1963, με την αποχώρηση των Τουρκοκυπρίων από τις δομές της Δημοκρατίας, αλλά ο συνεταιρισμός που διέπει τον ευρύτερο χώρο υφίσταται. Αυτή είναι η τουρκική θεώρηση». Τη μοιρασιά πρόβαλε στη συζήτησή του με τον «Φ» και ο διευθύνων σύμβουλος της e-CNHC, Χαράλαμπος Έλληνας. «Να το μοιραζόμαστε, λέει ο Τσαβούσογλου και εννοεί φυσικό αέριο και εξουσία. Ό,τι και να γίνει στο Κυπριακό το αέριο θα είναι μοιρασμένο στα δύο».
Ο δικάκτωρ Τουρκικών Σπουδών Σώτος Κτωρής ανέφερε στον «Φ» ότι «η Τουρκία εμφανίζεται αποφασισμένη να αποτρέψει τη διαμόρφωση και την παγιοποίηση τετελεσμένων που στη δική της αντίληψη πλήττουν τα τουρκικά συμφέροντα στην Ανατολική Μεσόγειο και στο ζήτημα των ενεργειακών αποθεμάτων. Επιδιώκει, ουσιαστικά, είτε στην ολική ή μερική ακύρωση των ενεργειακών σχεδιασμών της Λευκωσίας, είτε ακριβώς αυτό που επισημαίνεται. Δηλαδή, να καταστήσει την ενεργειακή παράμετρο διακύβευμα μίας διαπραγμάτευσης, προκειμένου να υπάρξει ρύθμιση στο πλαίσιο ακόμα και του υφιστάμενου στάτους κβο».
Οι συνομιλητές μας τονίζουν πως η Τουρκία θεωρεί πως η δυτική θάλασσα της Κύπρου εμπίπτει στην αποκλειστική κυριαρχία της, ως μέρος της υφαλοκρηπίδας της που φθάνει, σύμφωνα με την τουρκική λογική, μέχρι την υφαλοκρηπίδα της Αιγύπτου. Στις περιοχές ανατολικά και νότια της Κύπρου έχει υιοθετήσει διαφορετική προσέγγιση και προτάσσει τα δικαιώματα, κατά την άποψή της, της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Ο Χαράλαμπος Έλληνας προβάλλει, πάντως, το επιχείρημα ότι η Τουρκία δεν αποσκοπεί τόσο στην ανακάλυψη κοιτασμάτων φυσικού αερίου. «Πρωταρχικός της στόχος είναι να εγγράψει τη διεκδίκηση των περιοχών δυτικά και ανατολικά της Κύπρου.
Κατά βάθος, εκείνο που θέλει είναι να καταστεί παίκτης και μάλιστα βασικός στα ενεργειακά δρώμενα της Ανατολικής Μεσογείου». Ο ειδικός σε θέματα υδρογονανθράκων και διευθύνων σύμβουλος της e-CNHC ανέφερε ότι προτεραιότητα της Άγκυρας δεν είναι τόσο να καταστεί διαμετακομιστικός σταθμός για διοχέτευση φυσικού αερίου στην Ευρώπη. «Υπάρχει και αυτός ο σχεδιασμός. Στην ουσία, όμως, η Άγκυρα με την εμπλοκή της στην Ανατολική Μεσόγειο (σ.σ. και στην Κύπρο) αποσκοπεί στο να φέρει φυσικό αέριο στην επικράτειά της για να καλύψει και τις δικές της ανάγκες. Η Τουρκία αγοράζει 50 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου τον χρόνο. Για να αντιληφθούμε το μέγεθος, οι ανάγκες της Τουρκίας σε αέριο είναι το 1/8 των αναγκών ολόκληρης της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Eλάχιστα βήματα στις εγγυήσεις
Στο θέμα των εγγυήσεων, που αναπόφευκτα θα προκύψουν ως «αγκάθι» στη διαπραγμάτευση, η Τουρκία δεν θα συμπεριφερθεί με τον τρόπο που θα ήθελαν οι Ελληνοκύπριοι. Το έχει, επανειλημμένα, καταστήσει σαφές τόσο ο Πρόεδρος όσο και ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας. Ο διδάκτωρ Τουρκικών Σπουδών, Σώτος Κτωρής, ανέφερε χαρακτηριστικά στον «Φ»: «Η Τουρκία δεν πρόκειται να εγκαταλείψει την Κύπρο, με τον τρόπο που οι Ελληνοκύπριοι φανταζόμαστε ότι θα μπορούσε την εγκαταλείψει. Εννοείται ότι, υπό κάποιες προϋποθέσεις, η Τουρκία θα μπορούσε να συζητήσει το θέμα των εγγυήσεων, δεδομένου ότι θα διασφαλιστούν πλήρως οι διεκδικήσεις στο θέμα της πολιτικής ισότητας. Τότε θα μπορούσε, ενδεχομένως, να δεχθεί απάλειψη του μονονομερούς δικαιώματος επέμβασης από τη συνθήκη εγγυήσεως ή μεταβατικές ρυθμίσεις ή και κάποιες ρήτρες αναθεώρησης για το τουρκικό απόσπασμα. Ώς εκεί. Η Κύπρος και η γεωγραφία της είναι ζωτικής σημασίας για την Τουρκία. Θεωρώ ότι είναι πιο ρεαλιστικό να στοχεύσουμε στον περιορισμό της τουρκικής επιρροής στην Κύπρο παρά στον εκμηδενισμό της».
Ο κ. Κτωρής πρόσθεσε, επίσης, ότι η Τουρκία κοιτάζει νότια και βλέπει περίπου την αυλή της. «Και την Κύπρο ως περίπου προέκταση ενός αμπελοχώραφού της. Λαμβάνοντας υπόψη και την ιστορική εμπειρία, μετά τη δημιουργία της Κυπριακής Δημοκρατίας, του συνεταιρικού κράτους που δημιουργήθηκε, κάποια στιγμή υπήρξε μια περίοδος που η Κύπρος ήταν εντελώς εκτός του ελέγχου της Τουρκίας, στρατηγικά. Για οικονομικούς λόγους, ακόμα και για θέματα που συναρτώνται με την ασφάλεια της νότιας ακτής τους, οι Τούρκοι θεωρούν ότι μόνο και μόνο η παρουσία τους, το γεγονός πως έχουν πατήσει πόδι στην Κύπρο, διασφαλίζει ότι, αυτό το νησί, δεν θα μπορεί να εξελιχθεί σε μια εν δυνάμει απειλή για τα συμφέροντα και τους σχεδιασμούς τους στην περιοχή. Αυτό τους αρκεί».
Μεγαλεπήβολη ανάπτυξη στην Αμμόχωστο
Σε κάθε διαπραγμάτευση του Κυπριακού, μέχρι τώρα, η ελληνοκυπριακή πλευρά θεωρούσε εκ των ων ουκ άνευ την επιστροφή της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου στους εκτοπισμένους κατοίκους της. Διαδοχικές τουρκικές κυβερνήσεις αναγνώριζαν ότι το Βαρώσι ήταν διαπραγματευτικό χαρτί για να χρησιμοποιηθεί στα τελικά στάδια πριν τη λύση. Φιγουράριζε, άλλωστε, ως μέρος της ελληνοκυπριακής συνιστώσας πολιτείας σε όλους τους χάρτες, που εκπονήθηκαν κατά καιρούς. Τώρα, σαράντα πέντε χρόνια μετά την εισβολή, τα πράγματα δείχνουν να έχουν αλλάξει.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας επιβεβαίωσε τις κινήσεις Οζερσάι, για άνοιγμα της κλειστής πόλης υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση. Ανέφερε, μάλιστα, ότι υπάρχει και πλάνο που θα ανακοινωθεί. Οι πληροφορίες του «Φ», που δημοσιεύθηκαν εκτενώς στο φύλλο της περασμένης Κυριακής, παραπέμπουν και σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό για ολόκληρη την περιοχή από το Βαρώσι μέχρι το Μπογάζι. Με ανάπτυξη και των περιοχών της Σαλαμίνας, του Αποστόλου Βαρνάβα και της γης, στην περιοχή «Καράολοι», όπου τώρα υπάρχει στρατόπεδο της ΟΥΝΦΙΚΥΠ. Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι αν δεν αρχίσει σύντομα, σε μερικούς μήνες, επίσημη ουσιαστική διαπραγμάτευση, τότε το Βαρώσι θα είναι διαθέσιμο στους Ελληνοκύπριους ως χρήστες των περιουσιών τους σε τουρκοκυπριακό κρατίδιο. Η κατάσταση χαρακτηρίζεται σοβαρή και λόγω του ενδιαφέροντος που έχουν δείξει για να επενδύσουν στην Αμμόχωστο επιχειρηματίες από το περιβάλλον του Ταγίπ Ερντογάν, αλλά και από τη Ρωσία, το Ισραήλ και την Κίνα.
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας
