Ακολουθήστε μας

Γενικά θέματα

Διαχρονικές Μαρτυρίες για την ελληνικότητα των Βλάχων – Αντ. Μπουσμπούκη

Δημοσιεύτηκε στις


Ομιλία του καθηγητή γλωσσολογίας 
κ. Αντ. Μπουσμπούκη στο 
Χατζηγιάννειο Λάρισας, 23-11-2013. 
Οργάνωση: «Σύνδεσμος Σαμαριναίων Λάρισας και Περιχώρων» και ΠΑΣΒ
Από τη διαχρονική παρουσία των Βλάχων μέσα στο χώρο του ελληνισμού, η αποψινή ομιλία θα ξεδιπλώσει το τετράπτυχο: ιστορικές πηγές, λαϊκή τέχνη, θρησκευτική ορολογία και τέταρτον καθημερινή ζωή. Κι ενώ θα έπρεπε να παρουσιάσω πρώτα τις ιστορικές μαρτυρίες, ωστόσο, θα ξεκινήσω με τη λαϊκή κουλτούρα των Βλάχων, πάντα σε σχέση με τον τοπικό αρχαίο πολιτισμό, καθώς αυτό θα επιτρέψει να φανούν με τρόπο χειροπιαστό οι εντόπιες εθνολογικές ρίζες των Αρμάνων-Βλάχων, που πάνε βαθιά στα χώματα της Πίνδου και φτάνουν μέχρι τους προϊστορικούς χρόνους.

Την πίστη μας αυτή, μεταξύ των άλλων, ενισχύουν και τα ευρήματα με τις διαπιστώσεις του άγγλου ιστορικού  και ελληνιστή Nicolas Hammond, που ερεύνησε πιθαμή προς πιθαμή τη γη της Ηπείρου και της Μακεδονίας. Έτσι, όταν ήθελε να συνδέσει, μέσα από ομοιότητες, στοιχεία του παρελθόντος με στοιχεία από τον ζωντανό μέχρι πριν μερικές γενεές λαϊκό πολιτισμό των δυο παραπάνω περιοχών, κατέληγε κυρίως στην κουλτούρα των Αρμάνων-Βλάχων.
Ο Nicolas Hammond είναι εκείνος που υπέδειξε στον Μανώλη Ανδρόνικο τη Βεργίνα ως τη θέση, όπου βρισκόταν η αρχαία πρωτεύουσα των πρώτων Μακεδόνων, οι Αιγές, και που μας καταθέτει στα έργα του τ’ ακόλουθα: «…το ανοιχτό κύπελλο, που εισάγεται στη Μακεδονία κατά τον 8ο π.Χ. αιώνα κι έχει επίπεδα προεκτεινόμενο χείλος και 2 ή 4 διατρήσεις διαμέσου του χείλους, έγινε τότε της μόδας. Και οι δυο αυτές μορφές κυπέλλου με 2 ή 4 τρύπες φαίνεται ότι αντιγράφουν ξύλινα κύπελλα, τέτοια που ακόμη και σήμερα κατασκευάζονται από τους Βλάχους βοσκούς της Βορείου Ελλάδος» (1).
Σε άλλο σημείο παρατηρεί πως οι γυναικείες μορφές των επιτύμβιων στηλών της αρχαίας Μακεδονίας απεικονίζονται με ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες, ιδίως όσον αφορά τον τύπο εκείνο ενδύματος των γυναικών, που φορούσαν βαριά μάλλινα ρούχα και κάπες, όμοια με τις οποίες είναι η σημερινή βλάχικη κάπα (2).


Για τα κατάλοιπα της παλαιολιθικής και νεολιθικής εποχής ο ίδιος πάντα ιστορικός γράφει: «Αυτό ήταν επίσης το πλουσιότερο  και το ισχυρότερο (ενν. στα προϊστορικά χρόνια) κέντρο του πολιτισμού στη περιοχή, η οποία τώρα ονομάζεται Κεντρική Αλβανία και Μακεδονία. Πρόσφατα το πιο σπουδαίο κέντρο ανάλογο με το προϊστορικό  εκείνο κέντρο, κοντά στη λίμνη Malik, είναι αυτό της βλάχικης πόλης, της Μοσχόπολης» (3)
Και μια που γίνεται λόγος για προϊστορικούς χρόνους και μάλιστα για παλαιολιθική και νεολιθική εποχή, να σας πληροφορήσω ότι φέτος τον Σεπτέμβρη σε ξενοδοχείο της Σμίξης ο Σύλλογος Αβδελλιωτών ‘Η Βασιλίτσα’ και Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων οργάνωσαν επιστημονικό συνέδριο με θέμα «Τα Βλαχοχώρια της γρεβενιώτικης Πίνδου». Μεταξύ των ομιλητών, ο καθηγητής αρχαιολογίας στο Α.Π.Θ. κύριος Νικόλαος Ευστρατίου παρουσίασε θέμα σχετικό με δικές του ανασκαφικές έρευνες στη περιοχή της Σαμαρίνας. Στο χώρο αυτό έχει εντοπίσει λίθινα εργαλεία προϊστορικών κυνηγών, καθώς και ίχνη από τους πρώτους κατοίκους της Ευρώπης, του αρχάνθρωπους του Νεάντερταλ. Όπως είπε ο κύριος Ευστρατίου, η Σαμαρίνα, και η Πίνδος γενικά, είναι ο μόνος ορεινός όγκος από όλη την Ευρώπη, όπου σε τόσο μεγάλο υψόμετρο βρέθηκαν ίχνη παρουσίας των πρωτόγονων ανθρώπων του Νεάντερνταλ.

Καθώς φεύγουμε από τη λίθινη εποχή του πινδικού χώρου, ο ειρμός/συνειρμός θα μας πάει στην εποχή του Χρυσού της Μακεδονίας. Εδώ, πριν από την εμφάνιση κι επικράτηση των Μακεδόνων, ο βασιλιάς των εντόπιων κατοίκων, των Φρυγών, ο μυθικός Μίδας, είχε τη φήμη του πολύχρυσου ηγεμόνα. Πράγματι, άγγλος γεωλόγος,μετά από επιτόπια έρευνα, έγραψε ότι στην προϊστορική Μακεδονία επιφανειακή φλέβα χρυσού ξεκινούσε από τα Πιέρια και έφθανε μέχρι την Αβδέλλα της Πίνδου. Έτσι, πάνω στην εμπειρία επεξεργασίας του χρυσού από μέρους των Φρυγών στηρίχθηκε αργότερα η ανάπτυξη της χρυσοχοϊκής τέχνης των Μακεδόνων. Αυτό δεν το μαρτυρούν  μόνο τα ευρήματα των τάφων της Βεργίνας αλλά προπάντων εκείνα από τη Σίνδο της Θεσ/νίκης, που και αρχαιότερά τους είναι και με την πιο λεπτουργική επεξεργασία είναι δουλεμένα. Μοναδικά έργα χρυσοχοϊκής δεξιοτεχνίας παγκοσμίως.
Αλλά, δεκαετίες πριν από την ανεύρεση των πιο πάνω χρυσών αριστουργημάτων και στηριζόμενος σε άλλα χρυσά αρχαιολογικά ευρήματα από τον χώρο της Β. Μακεδονίας, ο ακαδημαϊκός Αντώνης Κεραμόπουλος συνέδεσε διαχρονικά την επίδοση των Αρμάνων στη χρυσοχοϊκή τέχνη με εκείνη των αρχαίων Μακεδόνων, καθώς οι Βλάχοι των Καλαριτών, του Μετσόβου, της Μοσχόπολης, του Νυμφαίου και άλλων σημείων ανέδειξαν μοναδικούς τεχνίτες στην καλλιτεχνική επεξεργασία τόσο του χρυσού όσο και του ασημιού.
Σχετικά είναι και τα όσα ο ίδιος άκουσα να λέει ο σοφός πανεπιστημιακός δάσκαλος Νίκος Μουτσόπουλος. «Κατάγομαι -είπε- από ορεινό χωριό της Μεσσηνίας – Αρκαδίας. Στο χωριό-μου ασκούνταν έντονα η αργυροχρυσοχοϊκή τέχνη. Έτσι, όταν η περιέργεια με κέντρισε να βρω από πού μας είχε έρθει αυτή η τέχνη, δεν μπόρεσα να εντοπίσω άλλα σημεία παράμονάχα τα γνωστά παραδοσιακά βλαχοχώρια, που ανέδειξαν τεχνίτες σπουδαίους σαντον Γιώργη Διαμαντή Μπάφα, τον Θανάση Τσιμούρη, τον Σωτήρη Μπούλγκαρη και άλλους».  Κατά τον ίδιο, «οι Καλαριτινοί, ειδικά,στάθηκαν οι καλύτεροι αργυροχρυσοχόοι του κόσμου».

Αλλά η βλάχικη λαϊκή τέχνη σχετίζεται διαχρονικά -φρονώ- και με τα μοτίβα της αρχαιοελληνικής κλασικής όσο και της υστερότερης ελληνιστικής κι ελληνορωμαϊκής περιόδου.
Έτσι, σε πολύ παλιά μαξιλάρια εντοπίζονται μοτίβα, όπως είναι ο διπλούς πέλεκυς,ο δρακοντόμορφος ποταμοθεός Αχελώος και το κηρύκειο του Ερμή. Τα δυο τελευταία, ο φιδόμορφος Αχελώος και το κηρύκειο του Ερμή, απ’ότι έχω ερευνήσει, δεν υπάρχουν στην υφαντική λαϊκή τέχνη των άλλων Ελλήνων. Τον Αχελώο, ως δράκοντα με δώδεκα φτερά, τον έχουμε από το Μέτσοβο, όπου το αυστηρά γεωμετρικό αυτό σχέδιο το ονομάζουν arpile alu Aspropotamu.
Όσο για το κηρύκειο του Ερμή, πολύ σχηματοποιημένο, το έχουμε σε περισσότερα υφαντά τοπικής αρμάνικης τέχνης. Παντού εμφανίζει μια γραμμική λεπτομέρεια, που συμβολίζει την έννοια της γονιμότητας. Τον ίδιο τύπο κηρύκειου βλέπουμε  και σε αρχαία αγγεία, ενώ προσωπικά τον εντόπισα και σε ταφική ανάγλυφη στήλη με τον ψυχοπομπό Ερμή στο αρχαιολογικό μουσείο της Βέροιας ( 4 ).
Αναφορικά με το διπλό τσεκούρι, τον αρχαίο διπλούν πέλεκυ, αυτό είναι το πιο συχνό μοτίβο σε υφαντά των Αρμάνων, πριν από την οριστική επικράτηση των υφαντών με τα μεγάλα χρωματιστά λουλούδια,που εκτόπισαν για πάντα τα αρχαία σύμβολα.
Θα μπορούσα ν’αναφερθώ και σε άλλα στοιχεία το λαϊκού βίου των Αρμάνων-Βλάχων, όπως -για παράδειγμα- τον τρανό λαϊκοθρησκευτικό χορό (corlu ali hoarî), την ενδυμασία και το τραγούδι, για τα οποία έγραψε ο Τάκης Παπαχατζής και τα οποία, κατά τον ίδιο, ανάγονται σε αρχαία ελληνικά πρότυπα ( 5 ).
Αλλά και ο αστέρας των Μακεδόνων δεν έλειπε από την κουλτούρα των Αρμάνων. Και όπως στο φέσι των γυναικών της Νάουσας ήταν κεντημένος ο οκτάκτινος αστέρας της αρχαίας Μακεδονίας, παρόμοια σε ζωγραφικό πίνακα είδα στο φέσι Μετσοβίτη γέροντα το ίδιο αστέρι. Ο πίνακας έφερε χρονολογία τεσσάρων ή πέντε ετών πριν από τις ανακαλύψεις του Ανδρόνικου στη Βεργίνα. Οκτάκτινο αστέρι κεντούσαν και οι Φουρκιώτισσες στο μπούστο τους. Το αστέρι των Μακεδόνων πρωτοεμφανίζεται στην αρχαία πόλη, τη Λεβαία της Άνω Μακεδονίας, την οποία ο Nicolas Hammond χαρακτήρισε προϊστορική Σαμαρίνα, καθώς ήταν ορεινή και κτηνοτροφική.
Στο Μέτσοβο, το κέντρο του λαϊκού βλάχικου πολιτισμού, κατά τον Hammond και πάλι, ο ελβετός μουσικολόγος Samuel Baud-Bovi κατέγραψε μουσικό σκοπό, που τελικά βρήκε ότι ο ρυθμός του ήταν ίδιος με δωρικό παιάνα στο θεό Απόλλωνα σ’επιγραφή από το μαντείο των Δελφών.
Και στο χώρο της μυθολογίας η μνήμη των παλαιών Αρμάνων έχει συντηρήσει στοιχεία της αρχαιοελληνικής κληρονομιάς. Έτσι, ο Μεγαλέξανδρος παριστάνεται σε μύθο από το Μέτσοβο ως κριάρι  την ημέρα και ως ωραίος νέος τη νύχτα, στοιχείο που έχει σχέση με τον Αλέξανδρο ως γιο του Άμμωνα Δία, του υψίστου θεού με κέρατα κριαριού, με τα οποία παρίσταναν και τον Αλέξανδρο, όπως τον βλέπουμε σε νομίσματα της ελληνιστικής εποχής.
Άλλος βλάχικος μύθος σχετίζεται με την αρχαία επιτραγία Αφροδίτη, που στη Μακεδονία την παρίσταναν καβάλα σε τράγο,γιαυτό και την έλεγαν επιτραγία. Σε αρμάνικο μύθο η θεά Αφροδίτη παρουσιάζεται την ημέρα ως γίδα, ενώ τη νύχτα παίρνει τη μορφή τέλειας γυναικείας καλλονής,που την ερωτεύεται ο γιος του βασιλιά, τον οποίο τελικά τον παίρνει μαζί της στον ουρανό και μεταμορφώνονται: η γυναίκα στο αστέρι Αυγερινός και ο αγαπημένος της στον Αποσπερίτη, δυο φάσεις, η πρωϊνή και η βραδινή, του ίδιου άστρου, του πλανήτη Αφροδίτη… Και οι δύο αυτοί μύθοι έχουν λεπτομέρειες που συνδέουν τους Αρμάνους μυθολόγους με τη βαθειά σκέψη των αρχαίων σοφών μυθολόγων…
Σύμβολο, ζωντανό μέχρι πριν μερικές γενεές, ήταν και τα «αυτιά», που οι Γραμμουστιάνοι τα έραβαν στους ώμους από την κάπα τους. Το ενδυματολογικό  αυτόστοιχείο θύμιζε τ’αυτιά γίδας. Γιαυτό οι Γραμουστιάνοι άκουγαν από τους άλλους Αρμάνους το προσωνύμιο/παρατσούκλι Τσhίποι, δηλ. «Γίδες», καθώς τσίπα ονομάζουν τη γίδα με μικρά όρθια αυτιά. Η γίδα, ή αίγα στη Κρήτη, ήταν τοτεμικό/προγονικό ζώο για τους αρχαίους Μακεδόνες. Και ήταν προγονικό ζώο, γιατί ακολουθώντας τις αίγες ο μυθικός γενάρχης τους, ο Κάρανος, από τις πηγές του Αλιάκμονα, από την αφετηρία του, στον Γράμο, όπου και η Γράμουστα, έφτασε και σταμάτησε στη δεξιά όχθη του ποταμού, στη θέση της σημερινής Βεργίνας, όπου έχτισε τις Αιγές, την πρωτεύουσα του βασιλείου του.
Να σημειωθεί ότι ο τύπος κεφαλόδεσμου και φορεσιάς ανάμεσα στις γυναίκες των Γραμουστιάνων και τις γυναίκες των Καλάς, απογόνων των στρατιωτών του Μεγαλέξανδρου στο ΒΔ Πακιστάν, παρουσιάζουν πολλές ομοιότητες.
Από τα πιο πάνω πολιτισμικά στοιχεία, θα μπορούσε κάποιος να υποστηρίξει -πολύ βάσιμα- ότι οι Αρμάνοι/Βλάχοι στον εθνολαογραφικό τους πυρήνα εμπεριέχουν κληρονομημένα στοιχεία του αρχαιοελληνικού παρελθόντος.

Και από την λαϊκή κουλτούρα, περνάμε τώρα στις μαρτυρίες ιστορικών πηγών, απ’όπου πληροφορούμαστε τη διαχρονική παρουσία των Αρμάνων/Βλάχων στον τόπο των προγόνων τους.
Οι παλιοί Μακεδόνες ανδρώθηκαν, όπως μας πληροφορεί ο πατέρας της ιστορίας Ηρόδοτος, στον χώρο της Πίνδου. Το βασίλειό τους ήταν μόνιμα εκτεθειμένο σε ληστρικές καταδρομές των Ιλλυριών, των Τριβαλλών κι αργότερα των Γαλατών. Αυτό τους ανάγκασε εξαρχής να οργανώσουν καλά την άμυνά τους. Η άμυνα, βέβαια, προαπαιτεί οχυρωμένες θέσεις κι εξασκημένους υπηκόους, ετοιμοπόλεμους ανα πάσα στιγμή για την αντιμετώπιση κάθε εχθρικής προσβολής. Έτσι, γίνονται το μεγάλο αμυντικό ανάχωμα για τους νότιους Έλληνες, που χάρη στους Μακεδόνες βρίσκουν τον χρόνο,εξασφαλισμένοι από τον βορρά, να επιδοθούν απερίσπαστοι στην ανάπτυξη του πολιτισμού όσο και στην διεξαγωγή πολυετών καταστρεπτικών μεταξύ τους εμφύλιων πολέμων.

Οι Ρωμαίοι γνώριζαν καλά την αμυντική αξία της Μακεδονίας για την προστασία της Νότιας Ελλάδας. Γιαυτό, με την πρώτη τους νίκη σε βάρος των Μακεδόνων στη θέση Κυνός Κεφαλαί της Θεσσαλίας το 197 π.Χ., από προνοητικότητα στους ηττημένους Μακεδόνες τον όρο να διαλύσουν τον πολεμικό τους στόλο όχι όμως και τον στρατό ξηράς. Και τούτο γιατί με τη διάλυση του στρατού των Μακεδόνων θα δημιουργούνταν αμυντικό κενό απέναντι  στις αλλεπάλληλες, την εποχή εκείνη, επιδρομές των βαρβαρικών φύλων. Η κατάσταση αυτή θα κλόνιζε την κυριαρχία των Ρωμαίων στο νότιο ελλαδικό χώρο και θα τους ανάγκαζε ν’αναλάβουν οι ίδιοι ένα τόσο ανεπιθύμητο ακόμη γι’αυτούς  δαπανηρό αμυντικό βάρος.
Με τη δεύτερη, όμως, ήττα στη μάχη της Πύδνας, σήμερα Κίτρος της Πιερίας, το 168 π. Χ. και την αναπόφευκτη πια διάλυση του στρατού των Μακεδόνων, η χώρα φάνηκε εκτεθειμένη και ανυπεράσπιστη απέναντι στις εχθρικές και ληστικές διαθέσεις των βόρειων γειτόνων της. Τότε ζήτησαν οι Μακεδόνες από τον στρατηγό των Ρωμαίων, τον Παύλο Αιμίλιο, την εγκατάσταση φρουρών στις επικίνδυνες διαβάσεις των συνόρων, κι εκείνος, κατά τον ιστορικό Τίτο Λίβιο (45.29) «regionibus quae adfines barbaris essent (excepta tertia omnes errant), permissit ut praesidia armata haberent», δηλ. «στις χώρες που συνόρευαν με τους βαρβάρους (εκτός από την τρίτη μακεδονική χώρα  όλες συνόρευαν με βαρβάρους), επέτρεψε ο στρατηγός να έχουν ένοπλες  φρουρές». Να, οι πρώτοι armati της ρωμαϊκής περιόδου, οι πρώτοι ένοπλοι φρουροί, οι αρματωμένοι και αργότερα οι αρματωλοί.

Στο σημείο αυτό ανοίγω παρένθεση για να σχολιάσω τη λέξη αρματολός της νεοελληνικής. Οι συνάδελφοι γλωσσολόγοι παράγουν  τη λέξη αρματολός από τα άρματα και αμαρτωλός με την ανάμειξή τους/ κατά συμφυρμό, όπως λέγεται, ενώ άλλοι από το αρματολόγος, όπως λέμε αρχαιολόγος, καρδιολόγος κ.τ.ό. αρματολόγος> αρματολόος>αρματολός. Αγνοούν ή κάνουν ότι δεν γνωρίζουν την προέλευσή της από τον παραπάνω αμυντικό αρματολικό θεσμό, που εγκαινιάστηκε αμέσως μετά τη ρωμαϊκή κατάκτηση  της Μακεδονίας και ότι οι φορείς του λατινικού ιδιώματος κι ένοπλοι φρουροί, οι πρώιμοι Αρμάνοι-Βλάχοι, τον αρματωμένο τον έλεγαν armatu,που είναι μετοχή παρελθόντος του ρήματος armare «οπλίζω οπλοφορώ, το οποίο  με την πρόσληψη  του άρθρου -lu στο τέλος της λέξης γίνεται armatulu. H ελληνική, λοιπόν, το παρέλαβε μαζί με το άρθρο ως αρματουλός ή πιο καθαρολογικά αρματωλός και το ξανάδωσε στα βλάχικα,ως αντιδάνειο, με τη μορφή aramatulolu. Άλλωστε, οι αρματωλοί εμφανίζονται σε περιοχές των βλαχοφώνων Ελλήνων ή κοντά σε αυτές, ενώ η λέξη και ο θεσμός ως φύλακα του χωριού κατά τη χειμερινή περίοδο υφίσταται μέχρι και σήμερα σε βλαχοχώρια ερημωμένα κατά την κρύα περίοδο.
Την πληροφορία του Τίτου Λίβιου επαναλαμβάνει και ο Διόδωρος(31.8.9) λέγοντάς μας ότι οι Ρωμαίοι «κατέστησαν, δηλ. εγκατέστησαν, στρατιώτας».
Οι ένοπλοι αυτοί Μακεδόνες εντάσσονται, ασφαλώς, στο ρωμαϊκό στρατιωτικό μηχανισμό και αναλαμβάνουν αργότερα ευρύτερο, όπως θα δούμε, ρόλο από αυτό των τοπικών φρουρών, φτάνοντας μέχρι την προσωπική φρουρά των αυτοκρατόρων, όπου οι Μακεδόνες  υπηρέτησαν και ως πραιτωριανοί. Να σημειωθεί ότι οι πραιτωριανοί προέρχονται από την Ιταλία ή από εκλατινισμένες γλωσσικά επαρχίες.
Και ιδού τώρα πως ο Τίτος Λίβιος (XLX, XXX) περιγράφει  τη Δυτική Μακεδονία, μια από τις 4 επαρχίες, στις οποίες διαιρέθηκε η χώρα των Μακεδόνων: «Την τετάρτη περιοχή κατοικούν οι Εορδαίοι, οι Λυγκέσται και οι Πελαγόνες. Προσηρτημένη σ’αυτούς είναι η Ατιντανία, η Τυμφαϊς και η Ελιμιώτις. Ολόκληρη αυτή η χώρα (η Δ. Μακεδονία) είναι ψυχρή, τραχιά και δύσκολη στην καλλιέργεια, έχει ακόμα ήθη όμοια με τη γη της. Οι βάρβαροι  γείτονες καθιστούν τους κατοίκους αγριότερους, άλλοτε μεν εξασκώντας αυτούς στον πόλεμο, άλλοτε πάλι αναμειγνύοντας τα ήθη των με τα δικά τους κατά τη διάρκεια της ειρήνης».
Παρέθεσα το παραπάνω κείμενο ως ενδεικτικό του χαρακτήρα των κατοίκων και της φύσης της χώρας τους, που στάθηκε η κοιτίδα του πιο συμπαγούς λατινόφωνου πληθυσμού στη νότια Βαλκανική.

Σχετικά με τη σπουδαιότητα και τη στρατιωτική οργάνωση της Δυτ. Μακεδονίας ο βαθύς γνώστης των μερών αυτών ιστορικός N. Hammond (6) γράφει: «Οι Ρωμαίοι δημιούργησαν την 4η τετραρχία σε αναφορά προς τις υπηρεσίες του παρελθόντος, αλλά κυρίως με αντικειμενικό σκοπό τη στρατιωτική άμυνα, αφού εγκατέστησαν στρατιώτες στα εξωτερικά σύνορα».
Για την άμυνα του δυτικού μετώπου της Τετραρχίας, η Ρώμη  κατέλαβε επίκαιρα σημεία στα βόρεια της λίμνης Αχρίδας, από όπου αργότερα χαράχτηκε η Εγνατία οδός.
Κατά την εποχή του γεωγράφου Στράβωνα (αρχές 1ου μ.Χ.αιώνα), οι ρωμαϊκές επαρχίες διαιρέθηκαν σε αυτοκρατορικές, και σε επαρχίες του ρωμαϊκού λαού, δηλ. αυτές όπου δε γινόταν στρατολόγηση, αλλά πλήρωναν φόρους. Αυτοκρατορική κηρυσσόταν, κατά τον Στράβωνα (17.3.25), όποια είχε ανάγκη από στρατιωτική φύλαξη. Τέτοιες ήταν περιοχές υπανάπτυκτες, που συνόρευαν με ανυπότακτους πληθυσμούς, ή φτωχές και με πενιχρές καλλιέργειες, των οποίων οι κάτοικοι από αιτία τη φτώχεια έτειναν προς τη ληστεία και την απείθια, ενώ στο λαό της Ρώμης ανήκαν όσες περιοχές δεν είχαν ανάγκη φρούρησης και ήταν εύκολες στη διοίκηση.
Στη συνέχεια ο αρχαίος γεωγράφος  μας απαριθμεί τις επαρχίες, όπου γινόταν στρατολόγηση. Από την περιοχή της Ν. Ιλλυρίας, της Β. Ηπείρου και της Δ.Μακεδονίας προέρχονταν η 6η και η 5η λεγεώνα, η 7η προερχόταν από την Αχαΐα, μέχρι τη Θεσσαλία, την Αιτωλία, την Ακαρνανία και από την Αν. Ήπειρο.
Από την πέμπτη, ακριβώς, στρατηγική επαρχία προέρχονταν και οι στρατιώτες της 5ης λεγεώνας, που, όπως μας λέγει δυο αιώνες αργότερα ο Δίων Κάσσιος (LV.23) είχαν την επιτήρηση της Δακίας, της σημερινής Ρουμανίας, η οποία κάπου 280 χρόνια μετά την υποταγή της Μακεδονίας έπεσε στα χέρια των Ρωμαίων. Η χρονική αυτή διαφορά των τριών περίπου αιώνων, από την κατάκτηση της Μακεδονίας έως την κατάκτηση της Δακίας, μας επιτρέπει να σκεφτούμε ποιοι πρωτολάλησαν  τη λατινική φωνή, οι τότε Δυτικομακεδόνες ή οι πρόγονοι  των Ρουμάνων;

Η Μακεδονία έγινε η στρατιωτική βάση των Ρωμαίων και από αυτήν ξεκινούσαν οι επιχειρήσεις για την κατάκτηση της βαλκανικής ενδοχώρας. Έτσι, οι Ρωμαίοι με ορεινούς Μακεδόνες και με ορεινούς Ισπανούς, καθώς και με τις περιβόητες λεγεόνες της Ταραγωνίας, τις legiones tarraconenses, συνέτριψαν τη σθεναρή αντίσταση των ορεινών επίσης Δακών. Από τότε οι Μακεδόνες φύλαγαν τους Δάκες, τους προγόνους των σημερινών Ρουμάνων. Ο Δίων Κάσσιος σε αυτό το σημείο, όπως είδαμε,  είναι ξεκάθαρος, όταν μας λέει: «Πέμπτον Μακεδονικόν εν Δακία». Και φύλαγαν οι Μακεδόνες τους Δάκες για 150 χρόνια, μέχρι που ο αυτοκράτορας Αυριλιανός το 272 μ.Χ., κάτω από τις απανωτές επιθέσεις βάρβαρων γερμανικών φύλων, έδωσε την εντολή στρατός και διοίκηση να περάσουν στην από εδώ όχθη του Δούναβη. Από τότε μέχρι  την εποχή  του Ιουστινιανού, και λίγο μετέπειτα, οι επαγγελματίες στρατιώτες από τη Δυτική Μακεδονία, οι tsintsári δηλ. οι πεμπτάριοι, της  5ης πέμπτης λεγεώνας – tsintsi είναι το 5 στα βλάχικα – αναλαμβάνουν τη φύλαξη της περιοχής ανάμεσα από το Βελιγράδι, το Βιδίνιο της ΒΔ Βουλγαρίας στο Δούναβη και τη Ναϊσό, την γενέθλια πόλη του Μεγάλου Κων/νου, στα ΝΑ της Σερβίας. Στους βετεράνους  επέτρεπαν να γυρίσουν στις προγονικές των εστίες, όπου τους παραχωρούσαν αυτοκρατορικές γαίες, ενώ οι νεώτεροι συνέχιζαν να φυλάγουν τη ΒΔ Βαλκανική, όπου μέχρι και σήμερα τους Αρμάνους-Βλάχους οι Σέρβοι αποκαλούνε Tsintsari.
Από αυτό το πήγαινε-έλα των στρατευμένων Μακεδόνων στην πέρα αρχικά και την εντεύθεν του Δουνάβεος ύστερα Δακία, την Dacia Ripensis, την Παρόχθια Δακία, προέκυψε  η συγγένεια ανάμεσα στο νεολατινικό ιδίωμα των Ρουμάνων κι εκείνο των Αρμάνων-Βλάχων.
Να σημειωθεί ότι τα ρωμανικά ιδιώματα της Πίνδου όσο και της Ρουμανίας προέρχονται, κατά τη γλωσσολογική έρευνα, από τη Ν. Ιταλία, που υποχρεωτικά περνούσαν από το νότο, δηλ. την Εγνατία οδό, προς τον βαλκανικό βορρά.

Από όλους τους υποταγμένους λαούς, τους μόνους ισάξιους με τον εαυτό τους οι Ρωμαίοι θεωρούσαν τους Μακεδόνες, ενώ τη Δυτική Μακεδονία την είχαν κηρύξει  Macedonia libera, ελεύθερη Μακεδονία, χώρα σύμμαχη κι όχι υποτελή. Το προνόμιο τούτο επέτρεψε στους κατοίκους της να μετέχουν στο στρατό και στη διοίκηση του απέραντου ρωμαϊκού κράτους.
Τα παραπάνω έρχεται να επιβεβαιώσει και η γνωστή μαρτυρία του Ι. Λυδού (7), που μας πληροφορεί ότι τον 6ο αιώνα, την εποχή του Ιουστινιανού, οι κάτοικοι της Ευρώπης, δηλ. της Βαλκανικής, αν και οι περισσότεροι  ήταν Έλληνες στη καταγωγή, μιλούσαν τη λαϊκή λατινική γλώσσα και ότι όσοι υπηρετούσαν το ρωμαϊκό δημόσιο – δημοσιεύοντας τους ονομάζει – τη μιλούσαν και ενδοοικογενειακά. Είχε γίνει – με άλλα λόγια-  η μητρική τους γλώσσα.
Ο Ι. Λυδός, ανώτατος διοικητικός υπάλληλος και σύγχρονος με ό,τι έγραψε, αποτελεί την πιο ξεκάθαρη κι αξιόπιστη ιστορική πηγή για την ελληνικότητα των Αρμάνων και τη λατινοφωνία τους.
Αλλά, έναν αιώνα πριν τη μαρτυρία του Ιωάννου Λυδού, ο ιστορικός Πρίσκος (8), το 449 μ.Χ. ακριβώς, μας περιγράφει τους αιχμαλώτους στην αυλή του Αττίλα και μας λέει ότι με όσους προέρχονταν από την βαλκανική ενδοχώρα συνεννοούνταν μόνο στα λατινικά, ενώ όσοι ήταν αρπαγμένοι από παραθαλάσσιες περιοχές μιλούσαν τόσο τα ελληνικά όσο και τα λατινικά.
Υπάρχουν και άλλες ιστορικές πηγές, που μιλούν για τους μεσαιωνικούς Αρμάνους-Βλάχους. Ωστόσο, η ανάγκη για οικονομία χρόνου στην ομιλία μας επιβάλλει το πέρασμα στους θρησκευτικούς όρους της αρμάνικης/βλάχικης γλώσσας, τους οποίους θα παρουσιάσουμε ως στοιχεία με αξία ιστορικής πληροφορίας και μόνο.

Κάτοικοι οι Αρμάνοι του βορειοδυτικού ελληνικού χώρου, γύρω από τις μεγάλες οδικές αρτηρίες, την Εγνατία Οδό των Ρωμαίων, που την έλεγαν Calea tseá Marea, και τη Βασιλική Οδό του Φιλίππου των Μακεδόνων, η οποία περνούσε από την Τσhούργιακα, στα νότια της Σαμαρίνας, και οδηγούσε στο εσωτερικό της Πίνδου και που την ονομάζουν Βλαχόστρατα, είχαν άμεση -λέγω- επαφή όχι μόνο με αγωγιάτες, εμπόρους, στρατιωτικούς και ταξιδιώτες, αλλά και με ανήσυχους ανθρώπους, οι οποίοι διακινούσαν νεωτερικές για την εποχή τους ιδέες, όπως είναι οι πρώτοι κήρυκες της χριστιανικής πίστης. Θυμίζω τον απόστολο Παύλο,  που κινούνταν μέσω Εγνατίας, για να ευαγγελιστεί τα μηνύματα αγάπης του Χριστού στον χώρο της Μακεδονίας.
Από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες οι  πρώιμοι Αρμάνοι-Βλάχοι προσέλαβαν λέξεις από τη λατινική, για να εκφράζονται στο χώρο της θρησκευτικής τους λατρείας, όπως για παράδειγμα: crutse «σταυρός», από το λατιν. crux-cis, tseară «κερί» από το λατιν. cera, Stă Măria «η Παναγιά» από το λατιν.  Sancta Maria, sâmtu «άγιος» από το λατιν. sanctus, έτσι ακούμε τα: sân Medru «άγιος Δημήτριος», sân Κedru «άγιος Πέτρος» κτλ., mi cumînicu «κοινωνώ, μεταλαμβάνω» και άλλα (9).
Oι παραπάνω λατινογενείς λέξεις θεωρώ ότι εισήλθαν στη θρησκευτική ορολογία της αρμάνικης γλώσσας στους πρώτους αιώνες του χριστιανισμού, γιατί η γλωσσική επαφή της Βαλκανικής με τη λατινική μητρόπολη, την παλιά Ρώμη, διακόπηκε οριστικά όταν το 476 μ.Χ. οι γερμανοί Γότθοι την κατέβαλαν, αποδιοργανώνοντας για πάντα το Δυτικό Ρωμαϊκό κράτος.
Οι πρώιμες λατινογενείς αυτές λέξεις μαρτυρούν  και την πρώιμη προσέλευση των Αρμάνων-Βλάχων στη χριστιανική πίστη, η οποία είχε κατακτήσει αρχικά τα αστικά κέντρα, καθώς και μεγάλο μέρος του ρωμαϊκού στρατού. Την αναπτυσσόμενη τότε δυναμική τάση στο χώρο της θρησκευτικής πίστης διέγνωσε έγκαιρα και ο Μέγας Κων/νος και αποφάσισε να στρέψει τον τροχό της ιστορίας προς τη νέα κατεύθυνση, τον χριστιανισμό. Ο Κων/νος αν και φιλόδοξο άτομο, που εργάστηκε για την υστεροφημία του, δεν επέτρεπε να τον αποκαλούνε Domine Deus «Κύριε ο Θεός», όπως συνήθιζαν μέχρι τότε να προσφωνούνε τον κάθε φορά θεοποιούμενο ρωμαίο αυτοκράτορα. Έτσι, μετά την αναγνώριση της χριστιανικής πίστης, η λέξη Dominedeus προσαρμόστηκε  στα βλάχικα ως Dumnidzău και δηλώνει πλέον τον ουράνιο Θεό και Πατέρα.
Ρωμαίοι πολίτες, οι πρωτομεσαιωνικοί Βλάχοι, όπως το ίδιο ήταν και οι ελληνόφωνοι κάτοικοι του Ανατολικού Ρωμαϊκού Κράτους, του Βυζαντίου, που ο λαός τ’ονόμαζε Ρωμανία ή Αρμανία, διατήρησαν κοντά στη νέα θρησκευτική τους λατρεία στοιχεία του παλιότερου βίου, που εμπλούτισαν την Ορθοδοξία-μας. Έτσι, η λατινική flammula «φλογίτσα» αρχικά, πήρε αργότερα τη μεταφορική σημασία «κόκκινη σημαιούλα του στρατού», ενώ με τους τύπους flámură και flámbură στ’ αρμάνικα και φλάμπουρο στα ελληνικά, πέρασε στα λαϊκοθρησκευτικά έθιμα, όπως είναι η περίπτωση του γάμου. Το φλάμπουρο εντοπίζεται απ’ την Ουγγαρία, τη Ρουμανία μέχρι τη Δυτ.Κρήτη.
Παρόμοια με το  φλάμπουρο και τα θρησκευτικά λάβαρα της ορθόδοξης λατρείας προέρχονται από τα vexilla, τις σημαίες του ρωμαϊκού στρατού.
Άλλη πτυχή της ορθόδοξης  λατρείας είναι ο επιτάφιος θρήνος ή απλά Επιτάφιος, που συντηρεί στοιχεία από το θρήνο για το θάνατο και την ανάσταση του Άδωνη, θεού της φύσης, κάθε άνοιξη και συνοδεύεται από συσσώρευση λουλουδιών. Την ωραιότερη και αρτιότερη επιτάφια παράδοση κατέγραψα στη Φούρκα της Κόνιτσας. Εδώ, μεταξύ των άλλων αρχαιότροπων λεπτομερειών, ακούγεται και η δωρική επίκληση ΜΑ ΔΑ δηλ. «Μητέρα Γη» και το Adunî «Άδωνη», ενώ στον θρήνο ακούγεται και το maatrone, που ως μάατρον στα δωρικά της Λακωνίας είχε τη σημασία «βρέφος» (10).
Το έθιμο αυτό τελούνταν κρυφά τη Μεγάλη Παρασκευή από 6 κοριτσάκια κι ένα αγόρι, όλα κάτω των 12 ετών, και σε απόμακρο σημείο της Φούρκας. Μιλάμε -πάντα- για αρχαιοελληνικές εθιμογραφικές καταβολές των Αρμάνων- Βλάχων.

Ως προς την καθημερινή ζωή των Αρμάνων-Βλάχων, αυτή μας έδινε σε περασμένες εποχές την εικόνα όπου οι άντρες ασχολούνταν κατά βάση με τη βόσκηση των αιγοπροβάτων, την τυροκόμιση, το αγώγι ή κιρατζιλίκι, τη βιοτεχνική επεξεργασία των μαλλιών, πάντα σε συνεργασία με τις γυναίκες, την ξυλουργική, τη σαγματοποϊα (σαμαράδες), το εμπόριο και άλλα.
Οι Αρμάνες, πάλι, παρουσιάζονται ως αφέντρες στο χώρο του σπιτιού. Έχουν τη λάτρα του: το μαγείρεμα, τα λίγα ζωντανά της αυλής, τον κήπο, τον αργαλειό, το γνέσιμο, το κέντημα. Στις τελευταίες δραστηριότητες αποδεικνύονται χρυσοχέρες (cu mânj hrisusiti). Ποτέ δεν τις βλέπουμε να δουλεύουν έξω από το σπίτι. Δεν βόσκουν πρόβατα, δεν φορτώνονται ζαλίκι και δεν τραβάνε το καπίστρι από το άλογο, όπου καβαλάει ο άντρας τους.Οι σχέσεις ανάμεσα στο αντρόγυνο έχουν καθαρές διαχωριστικές γραμμές, οι ρόλοι είναι σωστά κατανεμημένοι, έτσι που δεν θα προκαλούσαν φεμινιστική παρέμβαση…
Και όταν την καθημερινότητα έσπαζε κάποια γιορτή ή κοινωνικό γεγονός, όπως π.χ. ο γάμος, τότε άντρες και γυναίκες τραγουδούσαν τα μακρόσυρτα ομαδικά τραγούδια με τη χαρακτηριστική ρινική εκφορά, ενώ στις κηδείες οι γυναίκες έπιαναν τα μοιρολόγια, κυρίως στην ελληνική, τα τόσο πονεμένα και βαθυστόχαστα εκείνα επιθανάτια τραγούδια, που σκορπούσαν ρίγη από συγκίνηση, ενώ ταυτόχρονα πρόσφεραν  στους πενθούντες εκτόνωση κι απάλυναν τη μεγάλη τους θλίψη. Κι έμοιαζαν οι μοιρολογίστρες με χορό αρχαίας τραγωδίας. Άλλωστε, τα χορικά μέρη της τραγωδίας ήταν γραμμένα στη δωρική διάλεκτο, ενώ οι Δωριείς ροβόλησαν από τη μακεδονική Πίνδο προς τα νότια…

Δε γνωρίζουμε, αλλά μπορούμε να φανταστούμε, πάνω στη βάση των ανωτέρω στοιχείων, τον εθνολαογραφικό πλούτο, που συντηρούσαν οι ελληνοβλάχικες κοινότητες στους απώτερους αιώνες, τότε που οι παραδόσεις ήταν ζωντανές, αλλά που κανείς δεν προθυμοποιούνταν  να τις καταγράψει. Τα ίδια μας λέει και ο ιστορικός και ακαδημαϊκός Νίκος Βέης, που ερεύνησε τον χώρο της Θεσσαλίας, και διαπίστωσε, από την επαφή του με τη βλάχικη λαϊκή τέχνη, ότι τα στοιχεία της μας ανάγουν σε αρχαιότερες εποχές (11).
Ιστορικές πηγές, εθνολαογραφία και θρησκευτική ορολογία -και όχι μόνο- συνθέτουν τον αστερισμό της πολύτιμης αρμάνικης κληρονομιάς.
Ο ελληνορωμαϊκός κόσμος και πολιτισμός οφείλουν πολλά στους Αρμάνους-Βλάχους, που στη βαλκανική διάσταση τους ως populus armatus ή αλλιώς cives armati, δηλ. ένοπλοι πολίτες, μετέφεραν την έδρα της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας από την Ιταλία στην άκρη της Ευρώπης, στον Βόσπορο, εκεί που το Βυζάντιο  των παλαιών Μεγαρέων μεταμορφώθηκε στη Νέα Ρώμη, την πόλη του Κων/νου. Εδώ, στη δεύτερη Ρώμη, ήρθαν και συνέκλιναν τελικάσε γόνιμη σύνθεση το ρωμαϊκό δίκαιο/διοίκηση, τα ελληνικά γράμματα/παιδεία και το μήνυμα αγάπης από τα Ιεροσόλυμα, κι έτσι προέκυψε ο χιλιόχρονος βυζαντινός πολιτισμός.
Αντώνης Μπουσμπούκης, ομότιμος καθηγητής γλωσσολογίας στο Α.Π.Θ.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
1. Macedonia. I, σελ.420
2. Macedonia. I, σελ. 79
3. Macedonia. I, σελ. 232
4. Βλ. Αντώνης Μπουσμπούκης, Εθνογλωσσολογικά Ανάλεκτα, σελ. 216.
5. O Problemă de romanitate sudilirică
6. Macedonia. I, σελ. 76
7. Περί των αρχών της Ρωμαίων Πολιτείας.III. 68.261
8. Πρίσκος, σελ. 190, εκδ. Βόννης.
9. Μπουσμπούκης, Σημασιολογικές μεταβολές απ’ τα λατινικά σε βλάχικα και ιταλικά ιδιώματα, σσ. 174-191
10. Αντώνης Μπουσμπούκης, Εθνογλωσσολογικά Ανάλεκτα, σελ. 82.
11. Εγκυκλοπαίδεια Ελευθερουδάκη, λήμμα Βλάχοι.
(Απόδοση ηλεκτρονικά από τον Τσιαμήτρο Γιάννη)

Ο Σάββας Καλεντερίδης γεννήθηκε στη Βέργη Σερρών το 1960. Το 1977 εισήλθε στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, από την οποία αποφοίτησε το 1981, ως ανθυπίλαρχος. Υπηρέτησε σε διάφορες μονάδες των τεθωρακισμένων και των καταδρομών και σε κρίσιμες θέσεις στο εξωτερικό. Το Μάρτιο του 2000, ενώ φοιτούσε στην Ανωτάτη Σχολή Πολέμου, παραιτήθηκε από τις τάξεις του Ελληνικού Στρατού, με το βαθμό του αντισυνταγματάρχη. Από το φθινόπωρο του 2000 ίδρυσε και διευθύνει τον εκδοτικό οίκο Ινφο-Γνώμων. Με το ψευδώνυμο Κώστας Νικοπολίδης μετέφρασε από τα τουρκικά και επιμελήθηκε την έκδοση του βιβλίου "Κράτος συμμορία", Εκδόσεις Τουρίκη, ενώ μετέφρασε από τα τουρκικά και την "Έκθεση Σουσουρλούκ", που συμπεριλήφθηκε στο ομώνυμο βιβλίο των Εκδόσεων Α.Α. Λιβάνη. Σε συνεργασία με το ίδρυμα "Φίλοι Λαογραφικού Μουσείου Μέλπως Μερλιέ" συμμετείχε και προλόγισε την έκδοση του διπλού CD "Τραγούδια του Πόντου, Ηχογραφήσεις του 1930" και του CD "Τραγούδια από τις παράλιες πόλεις του Πόντου και της Μικράς Ασίας". Επιμελήθηκε επίσης της έκδοσης του δίτομου έργου "Ανάλυση της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, Μύθος και πραγματικότητα", του βιβλίου "Οι μειονότητες στην Τουρκία" και των ιστορικών ταξιδιωτικών οδηγών "Κάτω Ιταλία - Μεγάλη Ελλάδα", "Σικελία", "Ρόδος - Σύμη - Καστελόριζο - Καρία - Λυκία", "Χίος - Σμύρνη", "Βουλγαρία - Ανατολική Ρωμυλία", "Καππαδοκία - Κεντρική Ανατολία" και "Κωνσταντινούπολη - Μαρμαράς". Έγραψε τους ιστορικούς ταξιδιωτικούς οδηγούς "Κοζάνη, στην αγκαλιά των βουνών", "Ιωνία, Σάμος - Έφεσος - Μίλητος - Πριήνη", "Δυτικός Πόντος, Βιθυνία - Παφλαγονία" και "Ανατολικός Πόντος, Κοτύωρα - Κερασούντα - Τραπεζούντα - Αργυρούπολη - Καρς". Αναλύσεις και άρθρα του Σάββα Καλεντερίδη, με κύριο θέμα την Τουρκία και άλλα περιφερειακά ζητήματα, έχουν δημοσιευθεί στις εφημερίδες "Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία" και "Παρόν" και στα περιοδικά "Άμυνα και διπλωματία", "Απόρρητο Δελτίο" και "Διπλωματία".

Γενικά θέματα

Η πετρελαϊκή «μάχη» που ενώνει Τραμπ-Πούτιν και δισεκατομμυριούχους του Κόλπου

Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».

Η συμφωνία, η οποία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και τελεί υπό την αίρεση της έγκρισης της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κρεμλίνου, αφορά ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων και πρατηρίων καυσίμων της Lukoil σε διάφορες χώρες.

Σύμφωνα με τους «New York Times», στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται κοινοπραξία με επικεφαλής τον Αμερικανό επενδυτή Τοντ Μπόελι, στην οποία συμμετέχουν επίσης επενδυτικοί όμιλοι από τη Μέση Ανατολή. Στην προτεινόμενη συμφωνία συμμετέχει και η αμερικανική κυβέρνηση, μέσω της U.S. International Development Finance Corporation (DFC).

 Στο τραπέζι των συνομιλιών Τραμπ-Πούτιν

Οι πολύμηνες διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με οκτώ πρόσωπα με γνώση της υπόθεσης που επικαλούνται οι «New York Times», συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να αποκαταστήσει οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία στο πλαίσιο των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Το ζήτημα της Lukoil φέρεται να τέθηκε από τον Βλαντιμίρ Πούτιν κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Κρεμλίνο, στις 5 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε την προώθηση της συμφωνίας ως ένδειξη ότι η Ρωσία και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να συνεργαστούν επιχειρηματικά.

Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές φέρεται να απάντησαν ότι θα εργαστούν για την προώθηση της συμφωνίας, τόσο ως ένδειξη «καλής θέλησης» προς το Κρεμλίνο όσο και με στόχο τη μείωση των διεθνών τιμών ενέργειας.

Η ενδεχόμενη συμφωνία παρουσιάζει ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές. Η έγκρισή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να οδηγήσει στην απελευθέρωση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από τις αμερικανικές κυρώσεις, αυξάνοντας παράλληλα την αξία τους.

 Οι διασυνδέσεις των επενδυτών

Στην κορυφή της κοινοπραξίας βρίσκεται ο Αμερικανός επενδυτής Τοντ Μπόελι, συνιδιοκτήτης των Los Angeles Dodgers και γνωστός υποστηρικτής του Τραμπ. Στο επενδυτικό σχήμα συμμετέχουν επίσης επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Οι «New York Times» επισημαίνουν ότι ορισμένοι από τους επενδυτές διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ.

Μεταξύ αυτών είναι οι αδελφοί Μουτάζ και Ράμεζ αλ-Χαγιάτ από το Κατάρ, οι οποίοι έχουν συνεργαστεί με τον Τζάρεντ Κούσνερ και την Ιβάνκα Τραμπ για τη χρηματοδότηση επενδυτικού σχεδίου στην Αλβανία.

Στην κοινοπραξία συμμετέχει επίσης επενδυτικό ταμείο με έδρα το Αμπού Ντάμπι, το οποίο ελέγχεται από τον σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν, σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος συνδέεται με επενδύσεις στην World Liberty Financial, την εταιρεία κρυπτονομισμάτων της οικογένειας Τραμπ.

Παράλληλα, επενδυτικό ταμείο που συνδέεται με τον σεΐχη Ταχνούν αποτελεί σημαντικό μέτοχο της εταιρείας private equity που ίδρυσε ο Κούσνερ μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο.

 Τα ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων

Οι διασυνδέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο προσωπικές επιχειρηματικές σχέσεις μπορεί να διασταυρώνονται με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων για μια συμφωνία που συνδέεται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Οι «New York Times» αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ένδειξη πως ο Γουίτκοφ ή ο Κούσνερ πρόκειται να αποκομίσουν προσωπικό οικονομικό όφελος από τη συμφωνία. Ωστόσο, η υπόθεση έχει εγείρει ζητήματα σχετικά με τις σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων επιχειρηματιών και προσώπων του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ.

Η Χούι Τσεν, πρώην εισαγγελέας και σύμβουλος σε θέματα οικονομικού εγκλήματος και δεοντολογίας, χαρακτήρισε τις διασυνδέσεις «ανησυχητικές» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο προσωπικά συμφέροντα θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αξιολόγηση των υποψήφιων αγοραστών.

Από την πλευρά του, εκπρόσωπος του Γουίτκοφ απέρριψε οποιοδήποτε ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός διαπραγματευτής δεν λαμβάνει μισθό και καλύπτει ο ίδιος τα έξοδα των ταξιδιών του στο πλαίσιο της αποστολής του για λογαριασμό του Τραμπ.

Η κούρσα για τα περιουσιακά στοιχεία της Lukoil

Η Lukoil είχε θέσει προς πώληση τα διεθνή περιουσιακά της στοιχεία μετά την επιβολή αμερικανικών κυρώσεων. Αρκετοί υποψήφιοι αγοραστές είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, μεταξύ των οποίων και μεγάλοι αμερικανικοί ενεργειακοί όμιλοι.

Τον Ιανουάριο, η επενδυτική εταιρεία Carlyle είχε καταλήξει σε προκαταρκτική συμφωνία για την εξαγορά σημαντικού μέρους του διεθνούς χαρτοφυλακίου της Lukoil. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε, καθώς απαιτούσε την έγκριση της αμερικανικής κυβέρνησης.

Στη συνέχεια, ο όμιλος υπό τον Μπόελι εμφανίστηκε ως ένας από τους βασικούς διεκδικητές των περιουσιακών στοιχείων.

Η αξία των διεθνών περιουσιακών στοιχείων της Lukoil είχε υπολογιστεί από την ίδια την εταιρεία σε περίπου 20 δισ. δολάρια στις αρχές του έτους. Ωστόσο, οι οικονομικοί όροι της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας δεν έχουν γίνει γνωστοί.

 Ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης

Η αμερικανική κυβέρνηση συμμετέχει στην προτεινόμενη συμφωνία μέσω της U.S. International Development Finance Corporation, η οποία επενδύει και παρέχει χρηματοδότηση για έργα στο εξωτερικό.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία για τη Lukoil θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια των ΗΠΑ, να εξυπηρετήσει στόχους της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και να συμβάλει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τους Αμερικανούς.

Η συμφωνία, ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το οποίο είναι αρμόδιο για την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.

 Η ενεργειακή διάσταση

Στο υπό διαπραγμάτευση χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται διυλιστήρια της Lukoil στην Ολλανδία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, καθώς και άλλες ενεργειακές υποδομές και πρατήρια καυσίμων σε διάφορες χώρες.

Η ενεργειακή διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Ρωσία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη Μόσχα ώστε να προχωρήσει σε συμβιβασμούς για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Ο Ρώσος οικονομικός απεσταλμένος Κίριλ Ντμίτριεφ έχει επίσης εμπλακεί στη διαδικασία, ενώ, σύμφωνα με τους «New York Times», έχει δηλώσει ότι ο διάλογος ΗΠΑ-Ρωσίας συνεχίζεται σε πολλούς τομείς, μεταξύ των οποίων και η ενέργεια.

Η συμφωνία για τη Lukoil παραμένει, πάντως, ανοικτή και δεν έχει οριστικοποιηθεί. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις απαιτούμενες εγκρίσεις των αμερικανικών αρχών και της ρωσικής πλευράς.

skpress.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Πώς μια «Ελληνίδα» έγινε το «θεμέλιο» της Εθνικής Πινακοθήκης της Ουγγαρίας

Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Πριν λίγο καιρό επισκεφθήκαμε την Εθνική Πινακοθήκη της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη, ένα από τα πλέον σημαντικά μουσεία της χώρας, στο οποίο παρουσιάζεται με μοναδικό τρόπο η εξέλιξη της ουγγρικής εικαστικής τέχνης από τον 11ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βρίσκεται στο Βασιλικό Ανάκτορο του Κάστρου της Βούδας και ιδρύθηκε το 1957 με βάση κυρίως τις ουγγρικές συλλογές του Μουσείου Καλών Τεχνών. Η συλλογή της περιλαμβάνει περίπου 110.00 έργα.

Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.

Το έργο του με τίτλο «Ελληνίδα», φιλοτεχνημένο το 1845, θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό για τη δημιουργία της συλλογής της Ουγγρικής Εθνικής Πινακοθήκης. Είναι το πρώτο έργο που σηματοδότησε την έναρξη της συστηματικής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής στα εθνικά ιδρύματα.⁠ Είναι επίσης το πιο γνωστό και εμβληματικό έργο του ζωγράφου.

Οι διαστάσεις του είναι 77Χ61,5 cm περίπου. Το μοντέλο δεν είναι Ελληνίδα, αλλά η σύζυγος του Marastoni, η Giovanna Bianchi, με καταγωγή από τη Βενετία. Ο ζωγράφος την απεικόνισε με παραδοσιακή (ή φανταστική) ελληνική φορεσιά της εποχής, σύμφωνα με τη μόδα του ρομαντισμού. Η εικόνα συνδυάζει εξωτισμό, ελαφρύ ερωτισμό και ιδανική ομορφιά.

Η ιστορία

Το 1845 η Pest Art Society — η πρώτη καλλιτεχνική εταιρεία στην Ουγγαρία — αγόραζε κάθε χρόνο ένα έργο από την ετήσια έκθεσή της για να το δωρίσει στο Ουγγρικό Εθνικό Μουσείο, το οποίο τότε περιλάμβανε και την πινακοθήκη.

Η «Ελληνίδα» του Marastoni ήταν αυτό που επέλεξαν και δώρισαν τον Νοέμβριο του 1845. Έτσι, καταγράφηκε ως το πρώτο έργο στη συλλογή ζωγραφικής του μουσείου.⁠ Το Εθνικό Μουσείο είχε ήδη κάποιες δωρεές, αλλά η συστηματική συλλογή ουγγρικής τέχνης ξεκινάει ουσιαστικά με αυτό το έργο. Η Εθνική Πινακοθήκη κληρονόμησε αυτή τη συλλογή από το Εθνικό Μουσείο.

Η επιλογή του προκάλεσε έντονες συζητήσεις και αποτέλεσε το «πρώτο καλλιτεχνικό σκάνδαλο» της εποχής, λόγω του ερωτισμού που απέπνεε το μοντέλο. Ωστόσο ο πίνακας αυτός ήταν και ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ενίσχυσε την εθνική συζήτηση για την τέχνη.⁠

Σήμερα, το έργο παραμένει εμβληματικό και εκτίθεται συχνά ως αφετηρία της συλλογής ζωγραφικής του 19ου αιώνα στην Πινακοθήκη. Συμβολίζει το πώς η ουγγρική τέχνη χτίστηκε με συνεισφορές από ξένους καλλιτέχνες που ενσωματώθηκαν στη χώρα, όπως ο Marastoni.

Η δημιουργία της Πινακοθήκης

Αν κάνετε περίπατο στην οδό Deák Ferenc στο κέντρο της πόλης ίσως αξίζει κάποιες φορές να σηκώσετε το βλέμμα πάνω από τις βιτρίνες των καταστημάτων. Το βλέμμα σας θα συναντήσει όχι μόνο κλασικές προσόψεις, αλλά και αναμνηστικές πλάκες, όπως για παράδειγμα εκείνη στον αριθμό 21, όπου αναγράφεται: «Η Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής – ιδρυθείσα από τον Jakab Marastoni».

Η Πέστη του 19ου αιώνα ήταν μια πραγματικά πολυπολιτισμική πόλη. Γερμανοί, Ούγγροι, Έλληνες, Ιταλοί, Σέρβοι και πολλές άλλες μικρότερες εθνότητες ζούσαν εδώ δίπλα-δίπλα ειρηνικά. Ο καθένας καλλιεργούσε τον δικό του πολιτισμό, αλλά ένα πράγμα τους ένωνε: όλοι ήθελαν να είναι και Ούγγροι και επιδίωκαν να υπηρετήσουν τον ουγγρικό πολιτισμό με τις δραστηριότητές τους.

Εκείνη την εποχή ο Marastoni υπέβαλε την αίτησή του για την ακαδημία ζωγραφικής στο Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών, όταν ιδρύθηκε εντός του Ουγγρικού Εθνικού Μουσείου ο Σύλλογος Εθνικής Πινακοθήκης, ένα «τμήμα που συνέλεγε αποκλειστικά ουγγρική ζωγραφική».

Όλα αυτά συνέβησαν το 1845 και αυτή η μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μπορεί να ήταν αποτέλεσμα του γεγονότος ότι εκείνη τη χρονιά το Εθνικό Μουσείο ήθελε να τιμήσει δεόντως την πεντηκοστή επέτειο της ανάληψης καθηκόντων του αρχιδούκα Ιωσήφ της Αυστρίας.

Ο σύλλογος που έφερε το όνομα του αρχιδούκα εγκρίθηκε τελικά από το Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών τον Σεπτέμβριο του 1845. Η Εθνική Πινακοθήκη του αρχιδούκα Ιωσήφ μπορεί, επομένως, να θεωρηθεί ως το πρώτο εθνικό ίδρυμα που συνέλεγε ουγγρικούς πίνακες.

Η πινακοθήκη δέχθηκε δωρεές έργων τόσο από συλλόγους, όσο και από ιδιώτες, και ανάμεσά τους το σημαντικότερο ήταν το έργο του Jakab Marastoni «H Ελληνίδα», το οποίο δωρήθηκε στην πινακοθήκη τον Νοέμβριο του 1845 από την Καλλιτεχνική Εταιρεία της Πέστης. Έτσι, μπορεί να πει κανείς ότι η ιστορία της μουσειακής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής ξεκίνησε με την «Ελληνίδα».

Αλλά γιατί μια Ελληνίδα; Το σύγχρονο (όχι αρχαίο) ελληνικό θέμα εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή ζωγραφική με την Ελληνική Επανάσταση ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τη δεκαετία του 1820. Φυσικά, οι συμπάθειες του ευρωπαϊκού ρομαντισμού προς τους Έλληνες άσκησαν επιρροή και στην ουγγρική τέχνη.

Οι Έλληνες, και ιδιαίτερα οι Ελληνίδες, αποτελούσαν συχνά θέμα στην ουγγρική ζωγραφική του 19ου αιώνα, και κατά μία έννοια η «Ελληνίδα» κατέληξε να αντιπροσωπεύει ένα εξωτικό θέμα αρωματισμένο με ερωτισμό.

Και αν σήμερα βρίσκουμε την «Ελληνίδα» να αποκαλύπτει ανοιχτά την ομορφιά και τη γοητεία της, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι επρόκειτο για θέμα μόδας. Και όσο κι αν μας γνέφει σαγηνευτικά αυτή η όμορφη γυναίκα, με την ιστορική έννοια το έργο αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα της ουγγρικής μουσειολογίας.

Ο ζωγράφος

Ο Jakab Marastoni (Giacomo Marastoni) γεννήθηκε το 1804 στη Βενετία και σπούδασε στην περίφημη Ακαδημία Καλών Τεχνών.

Ταξίδεψε στη Βιέννη στις αρχές της δεκαετίας του 1830, πέρασε από τη σημερινή Μπρατισλάβα το 1833 και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Πέστη το 1836. Έγινε περιζήτητος πορτρετίστας μεταξύ αριστοκρατικών και αστικών οικογενειών, αλλά και κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων.⁠

Το 1846 ίδρυσε την Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής στην Πέστη – την πρώτη ιδιωτική σχολή αποκλειστικά για ζωγραφική στην Ουγγαρία. Ανάμεσα στους μαθητές του περιλαμβάνονται σημαντικοί Ούγγροι καλλιτέχνες όπως ο Károly Lotz, ο Mihály Zichy, ο Soma Orlai Petrich κ.ά. Το 1846 έγινε Επίτιμος Πολίτης της Πέστης.

Στα τελευταία χρόνια της ζωής του ασχολήθηκε με την δαγκεροτυπία ήταν ο πρώτος επαγγελματίας αυτής της τεχνικής στην Ουγγαρία. Πέθανε σε ψυχιατρική κλινική και η σχολή του έκλεισε λίγο μετά.

tovima.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

Γενικά θέματα

Ούμαρ Κρέμλεφ: Ο άνθρωπος του Πούτιν που «εισέβαλε» στον αμερικανικό αθλητισμό

Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο.

Όταν «πάτησε» τα 28 κι έχοντας, σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής, καταδίκες για εκβιασμό και ξυλοδαρμό, είδε τις φιλοδοξίες του για καριέρα στην πυγμαχία να σβήνουν εξαιτίας της έλλειψης πειθαρχίας και θέλησε να κάνει μια νέα αρχή για να ανεβεί τα σκαλοπάτια της ρωσικής κοινωνίας.

Και για να πετύχει αυτή του την επιδίωξη, δεν θα μπορούσε να διαλέξει καταλληλότερο επώνυμο από το Κρεμλέφ – ουσιαστικά, «ο άνθρωπος του Κρεμλίνου». Όπως και στην περίπτωση του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, αυτό ήταν ένα όνομα που έμελλε να συνδεθεί με φήμη, πλούτο και αντιπαραθέσεις.
Ο Ρόμπερτ Γκαρσία, ο κορυφαίος Δημοκρατικός στην Επιτροπή Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων, έθεσε το εύλογο ερώτημα: «Τι πήρε ως αντάλλαγμα; Χρειαζόμαστε απαντήσεις» και το ζευγάρι των νεόνυμφων έσπευσε να απαντήσει: «Η φιλία δεν προϋποθέτει πολιτικά κίνητρα. Η γενναιοδωρία δεν συνοδεύεται αυτομάτως από κάποια ατζέντα. Και μερικές φορές ένα γαμήλιο δώρο είναι απλώς ένα γαμήλιο δώρο», προσφέροντας στη συνέχεια να επιστρέψει τα χρήματα.

Ο 43χρονος μεγάλωσε στο Σερπούχοφ, μια πόλη περίπου 120.000 κατοίκων, 60 μίλια νότια της Μόσχας και 5.729 μίλια ανατολικά του Little Pipe Cay, του νησιού στις Μπαχάμες που νοίκιασε για τον γιο του Αμερικανού προέδρου. Γεννημένος από μητέρα Τατζίκα σε μουσουλμανική οικογένεια, «παντρεύτηκε» αρχή τον ρόλο του αουτσάιντερ.

Στράφηκε από μικρός στην πυγμαχία, όμως έχει παραδεχτεί σε συνέντευξή του ότι σταμάτησε στα 19 του, επειδή δεν διέθετε την απαιτούμενη πειθαρχία. Ακόμη και την ημέρα ενός αγώνα μπορούσε να βρεθεί σε νυχτερινό κέντρο ως τις τέσσερις τα ξημερώματα. Με μεγάλα χέρια και τη σωματική διάπλαση πυγμάχου βαρέων βαρών, ο Κρεμλέφ πέρασε τα επόμενα χρόνια αναζητώντας τον δρόμο που του ταίριαζε. Παρέμεινε, πάντως, στον κόσμο της πυγμαχίας, εργαζόμενος ως διοργανωτής αγώνων.

Σύμφωνα με το ρωσικό ερευνητικό μέσο Proekt, καταδικάστηκε για εκβιασμό το 2004 και για ξυλοδαρμό το 2007, αν και οι ακριβείς συνθήκες των υποθέσεων παραμένουν ασαφείς. Ο ίδιος δεν έχει αρνηθεί τις καταδίκες.

Οι Night Wolves εμφανίστηκαν την περίοδο της Περεστρόικα, της οικονομικής αναδιάρθρωσης της δεκαετίας του 1980, ως μια ομάδα μοτοσικλετιστών και φίλων της ροκ μουσικής. Επικεφαλής τους ήταν ο Αλεξάντερ Ζαλντοστάνοφ, γνωστός ως «Χειρουργός», στενός φίλος του Βλαντίμιρ Πούτιν.

Μέσα σε αυτόν τον ετερόκλητο κόσμο που ο Κρεμλέφ άρχισε να καλλιεργεί τις σχέσεις που θα τον μετέτρεπαν από πυγμάχο σε ισχυρό παράγοντα της ρωσικής κοινωνίας. Η σημαντικότερη από αυτές ήταν με τον Αλεξέι Ρουμπέζνι, υποστράτηγο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Προστασίας (FSO) ψηλόβαθμων κρατικών αξιωματούχων, με τον οποίο έγιναν αχώριστοι.

Το 2016, ο Ρουμπέζνι ήταν πλέον επικεφαλής της Υπηρεσίας Ασφαλείας του Προέδρου και ο Κρεμλέφ είχε αποκτήσει, με αυτό τον τρόπο, πρόσβαση στον Πούτιν. Έκτοτε, η καριέρα του απογειώθηκε.

Ανέβηκε γρήγορα στην ιεραρχία και το 2017 ανέλαβε την ηγεσία της Ρωσικής Ομοσπονδίας Πυγμαχίας. Όμως η ορεξη του Κρεμλέφ είχε ανοίξει και δεν χόρταινε. Η Association Internationale de Boxe Amateur (AIBA – Διεθνής Ομοσπονδία Ερασιτεχνικής Πυγμαχίας) βρισκόταν τότε σε βαθιά κρίση, αντιμέτωπη με καταγγελίες διαφθοράς που οδήγησαν το 2019 στην αρχική αναστολή της από τους Ολυμπιακούς Αγώνες ως φορέα που είχε την ευθύνη της ολυμπιακής πυγμαχίας.

Ο Κρεμλέφ υποσχέθηκε σαρωτικές μεταρρυθμίσεις και την εξόφληση χρέους που υπολογιζόταν στα 16 εκατ. δολάρια, με στόχο ο οργανισμός να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας. Έτσι, το 2020 κέρδισε με άνεση την ψηφοφορία για την προεδρία, ενώ το γεγονός ότι μιλούσε από ελάχιστα έως καθόλου αγγλικά δεν αποτέλεσε εμπόδιο. Και όπως έκανε με τον ίδιο του τον εαυτό, και σε αυτή την περίπτωση έκανε το restart με τον ίδιο τρόπο: άλλαξε το όνομα του οργανισμού σε International Boxing Association (IBA).

Ακολούθησε συνεργασία της IBA με την Gazprom, τον ρωσικό κρατικό ενεργειακό κολοσσό, με συνέπεια το χρέος να μηδενιστεί και τα χρηματικά έπαθλα να αυξηθούν. «Γιατί να μην μπορούν οι ερασιτέχνες πυγμάχοι να πληρώνουν τα στεγαστικά τους δάνεια και να στηρίζουν τις οικογένειές τους;» είχε δηλώσει τότε ο Κρεμλέφ.

Το 2022, η IBA ήρε περιορισμούς που είχαν επιβληθεί νωρίτερα την ίδια χρονιά και επέτρεψε σε Ρώσους και Λευκορώσους πυγμάχους να αγωνίζονται με τις εθνικές σημαίες και τους ύμνους τους, ενώ απέκλεισε από τις τάξεις της την Ουκρανική Ομοσπονδία Πυγμαχίας. Την επόμενη χρονιά, ωστόσο, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) ψήφισε – με αφορμή τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία – υπέρ της αφαίρεσης από την IBA της ιδιότητας της παγκόσμιας ομοσπονδίας του αθλήματος.

Ο Κρεμλέφ γίνεται ο «σκιώδης δήμαρχος»

Ωστόσο, δεν ήταν μόνο οι πυγμάχοι του Κρεμλέφ που πληρώνονταν καλά. Το 2019, μια εταιρεία του απέκτησε το δικαίωμα να γίνει ο μοναδικός διαχειριστής της εθνικής λοταρίας της Ρωσίας. Σε ένα μοτίβο που θα επαναλαμβανόταν αρκετές φορές, η λοταρία έγινε σύντομα χορηγός της IBA.

Τα επόμενα χρόνια, ο Κρεμλέφ απέκτησε μερίδια σε τρεις από τις μεγαλύτερες στοιχηματικές εταιρείες της Ρωσίας, τις Fonbet, Liga Stavok και Pari. Ρωσικά μέσα ενημέρωσης έχουν αναφέρει ότι οι συμφωνίες αυτές είχαν την υποστήριξη του Αντρέι Κόστιν, του υπό κυρώσεις χρηματοδότη και προέδρου της συνδεδεμένης με το Κρεμλίνο τράπεζας VTB, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί «τραπεζίτης-κουμπαράς του Πούτιν».

Οι εταιρείες αυτές φαίνεται ότι είχαν συνολικά έσοδα περίπου 625 δισ. ρούβλια (5,5 δισ. λίρες) το 2023, ενώ η Liga Stavok αποτελεί πλέον βασικό εταίρο της IBA.

Ο Κρεμλέφ είχε επίσης αποκτήσει σταδιακά τον έλεγχο της Tsupis, μιας εταιρείας πληρωμών που συνδέει τους παίκτες με τις στοιχηματικές εταιρείες και εισπράττει προμήθεια από κάθε ποντάρισμα. Το 2021, ο Πούτιν εξέδωσε διάταγμα κατά της απάτης, το οποίο παραχώρησε στην Tsupis μονοπώλιο σε αυτή την εξαιρετικά επικερδή δραστηριότητα. Την ίδια περίοδο, οι φορείς που ρύθμιζαν την αγορά στοιχημάτων πέρασαν επίσης υπό τον έλεγχο του Κρεμλέφ και ενοποιήθηκαν σε έναν κοινό εποπτικό οργανισμό, με αρκετά μέλη του διοικητικού συμβουλίου να προέρχονται, σύμφωνα με δημοσιεύματα, από το δίκτυό του στον χώρο της πυγμαχίας.

Στη γενέτειρά του, το Σερπούχοφ, καθώς εξελισσόταν σε ολιγάρχη, ο Κρεμλέφ απέκτησε το προσωνύμιο «σκιώδης δήμαρχος», έχοντας συγκεντρώσει ένα εντυπωσιακό χαρτοφυλάκιο ακινήτων. Κάποια από αυτά φέρεται να περιήλθαν στην κατοχή του μετά την αναδιανομή περιουσιακών στοιχείων του φυλακισμένου πρώην δημάρχου Αλεξάντερ Σεστούν.

Πηγές αναφέρουν ότι απέκτησε γεωργικές εκτάσεις, βιομηχανικές εγκαταστάσεις, ένα λιμάνι, ένα εμπορικό κέντρο και ένα ξενοδοχείο, ενώ το 2024, ο Κρεμλέφ φέρεται να επωφελήθηκε και από απαλλοτρίωση. Τον Φεβρουάριο, το Κρεμλίνο κατέσχεσε τη Rolf, τη μεγαλύτερη αντιπροσωπεία αυτοκινήτων της Ρωσίας, από τον Σεργκέι Πετρόφ, τον εξόριστο ιδιοκτήτη της και πρώην βουλευτή της αντιπολίτευσης και μέχρι τον Σεπτέμβριο, η εταιρεία είχε περάσει στον Κρεμλέφ μέσω συμφωνίας ύψους 35 δισ. ρουβλίων.

Σε ανακοίνωσή της, η Rolf παρουσίασε τον Κρεμλέφ ως νέο ιδιοκτήτη της, χαρακτηρίζοντάς τον «στρατηγικό επενδυτή, ο οποίος θα επιτρέψει στην εταιρεία να διατηρήσει τη μοναδική εταιρική κουλτούρα της και να διευρύνει το φάσμα των δραστηριοτήτων της, με έμφαση στην αύξηση της αποτελεσματικότητας και την προσέλκυση νέων συνεργατών και πελατών».

Ένας από αυτούς τους νέους συνεργάτες, σύμφωνα με μεταγενέστερα δημοσιεύματα του Proekt, ήταν η IBA.

Η πίστη στον Πούτιν

Έχοντας συγκεντρώσει προσωπική περιουσία που υπολογίζεται έως και σε 300 εκατ. λίρες και αναλαμβάνοντας παράλληλα και άλλα αξιώματα – μεταξύ αυτών την προεδρία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ταβλιού – ο Κρεμλέφ δεν έκρυβε ποτέ τις πολιτικές του συμπάθειες.

«Χάρη σε έναν άνθρωπο, σήμερα υπάρχουν πραγματικά κάθε είδους ευκαιρίες να κερδίσεις χρήματα και να επιδιώξεις περισσότερα», είχε δηλώσει σε βιντεοσκοπημένη συνέντευξη το 2024, την οποία εντόπισε ο Guardian. «Αυτός ο άνθρωπος, φυσικά, είναι ο πρόεδρός μας, Βλαντίμιρ Βλαντιμίροβιτς Πούτιν».

Λίγους μήνες αργότερα, η Ουκρανία του επέβαλε κυρώσεις, χωρίς να βρίσκεται, ωστόσο, υπό κυρώσεις από τη Βρετανία, τις ΗΠΑ ή την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τον Απρίλιο, ο Πούτιν απένειμε στον Κρεμλέφ το Παράσημο της Φιλίας, ενώ λίγες ημέρες πριν από τον γάμο του Τραμπ Τζούνιορ, ο Κρεμλέφ συνόδευσε τον Ρώσο πρόεδρο σε επίσκεψη στην Κίνα, επιμένοντας πάντως ότι δεν βρισκόταν εκεί με επίσημη ιδιότητα.

Τα οφέλη για την οικογένειά του

Όπως συμβαίνει συχνά με τις οικογένειες ισχυρών και εύπορων πατριαρχών, και οι συγγενείς του Κρεμλέφ φαίνεται ότι επωφελήθηκαν από την άνοδό του. Το 2024, η ρωσική Novaya Gazeta ανέφερε ότι είχε παραχωρήσει στην τότε 21χρονη σύζυγό του, Αναστάσια Λεστσίνσκαγια, ένα κουρείο και ένα καφέ στο Σερπούχοφ, καθώς και πολυτελή αυτοκίνητα. Μάλιστα, αψηφώντας πλήρως τους νόμους, οι Porsche, Lamborghini και Aston Martin που φέρεται να της ανήκαν έχουν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, συγκεντρώσει περίπου 50 κλήσεις από την τροχαία της περιφέρειας της Μόσχας.

Η Λεστσίνσκαγια ήταν γνωστή δημιουργός στο TikTok και το ένα από τα δύο μέλη του διδύμου «twinsrussian».

Ωστόσο, η δίδυμη αδελφή της είναι εκείνη που έχει προσελκύσει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Η Εκατερίνα Λεστσίνσκαγια διευθύνει τη φιλοπουτινική οργάνωση Healthy Fatherland, ένα αθλητικό και πατριωτικό κίνημα στο οποίο το Κίεβο έχει επιβάλει κυρώσεις για τον φερόμενο ρόλο του στην απαγωγή, την απέλαση και την αναγκαστική μεταφορά παιδιών από την Ουκρανία. Η ίδια έχει επίσης συναντηθεί επανειλημμένα με τον Ρώσο πρόεδρο.

Και φαίνεται πως αυτή ακριβώς η σύνδεση του Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ ήταν που ώθησε τη Μελάνια Τραμπ – η οποία έχει μεσολαβήσει σε συμφωνίες με Ρώσους αξιωματούχους για την επιστροφή Ουκρανών παιδιών – να πάρει αποστάσεις από τον γάμο του θετού γιου της, με εκπρόσωπό της να δηλώνει: «Η κυρία Τραμπ δεν έχει και δεν είχε ποτέ καμία σχέση με τον κ. Κρεμλέφ».

Ασαφής ο τρόπος σύνδεσης του Τραμπ Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ
Ο Τραμπ Τζούνιορ, όμως, έχει. Το πώς ακριβώς ο γιος του Αμερικανού προέδρου μπήκε στον κύκλο του Κρεμλέφ παραμένει ασαφές. Εκπρόσωπος του γιου του Αμερικανού προέδρου δήλωσε ότι οι δύο άνδρες, αμφότεροι λάτρεις του κυνηγιού, γνωρίστηκαν μέσω κοινού φίλου και «δέθηκαν χάρη στην αγάπη τους για την πυγμαχία και τις δραστηριότητες στη φύση».

Επιπλέον, ο Τραμπ Τζούνιορ είχε επαφή με την πυγμαχία από μικρή ηλικία, λόγω της δραστηριότητας του πατέρα του ως διοργανωτή αγώνων. Στα δέκα του χρόνια είχε παρακολουθήσει από κοντά τον Μάικ Τάισον να διαλύει τον Μάικλ Σπινκς μέσα σε μόλις 91 δευτερόλεπτα στο Trump Plaza Hotel του Ατλάντικ Σίτι.

Ο κοινός φίλος μέσω του οποίου γνωρίστηκαν δεν έχει κατονομαστεί, ωστόσο αμφότεροι διατηρούν στενές σχέσεις με έναν Τούρκο επιχειρηματία, τον Κάαν Καρακάγια. Ο Καρακάγια φέρεται, μάίστα, να ήταν παρών σε ένα αμφιλεγόμενο κυνηγετικό ταξίδι στη Μογγολία το 2019, κατά το οποίο ο Τραμπ Τζούνιορ πυροβόλησε και σκότωσε ένα απειλούμενο πρόβατο.

Τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, σε εκδήλωση της IBA στην Κωνσταντινούπολη, στην οποία παρευρέθηκε και ο Μάνι Πακιάο, παγκόσμιος πρωταθλητής σε οκτώ διαφορετικές κατηγορίες βάρους, ο Κρεμλέφ ανακοίνωσε τον διορισμό του Καρακάγια ως εκπροσώπου της οργάνωσης στην Τουρκία.

«Ο Κάαν υπήρξε μια γέφυρα ανάμεσα σε διαφορετικούς κόσμους, ένας φίλος που φέρνει τους ανθρώπους κοντά», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ.

«Ηγέτης και φίλος»

Ο Τραμπ Τζούνιορ παρευρέθηκε στην ίδια εκδήλωση της IBA και κάθισε δίπλα στον Κρεμλέφ πάνω στη σκηνή. Οι δύο άνδρες φαίνεται ότι διατηρούσαν ήδη τότε φιλική σχέση, παρά τα περιορισμένα αγγλικά του Ρώσου, ενώ ο Κρεμλέφ, σε μια ιδιαίτερα θερμή αναφορά, δήλωσε ότι ήταν «υπερήφανος που βρίσκεται εδώ με τον φίλο μου» και υποσχέθηκε ότι εκείνος και ο Τραμπ Τζούνιορ θα «προστατεύσουν τη διαφάνεια στην πυγμαχία και θα ανοίξουν τον δρόμο για την επόμενη γενιά».

Από την πλευρά του, ο Τραμπ Τζούνιορ επαίνεσε τον 43χρονο για το γεγονός ότι «επανέφερε την καθαρότητα της πυγμαχίας» και «αποκατέστησε την πραγματική δικαιοσύνη» στο άθλημα – μια αναφορά, όπως φαίνεται, στην πολιτική της IBA να μην επιτρέπει σε βιολογικούς άνδρες να αγωνίζονται στη γυναικεία πυγμαχία. «Είμαι υπερήφανος που αποκαλώ τον Ούμαρ όχι μόνο ηγέτη αλλά και φίλο», είχε δηλώσει, σύμφωνα με δελτίο Τύπου της IBA που είχε τον χαρακτηριστικό τίτλο: «Ούμαρ Κρεμλέφ και Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ ενώνουν τις δυνάμεις τους».

Η θέση του για την πυγμάχο Ιμάν Κελίφ

Η IBA βρέθηκε ακόμη περισσότερο στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων του Παρισιού το 2024, γεγονός που δημιούργησε μια ευκαιρία την οποία ο Κρεμλέφ μπορούσε να αξιοποιήσει.

Στους Αγώνες, η ΔΟΕ χρησιμοποίησε δική της μονάδα πυγμαχίας για τη διοργάνωση του τουρνουά, καθώς η IBA είχε ήδη αποβληθεί. Η διοργάνωση, ωστόσο, βρέθηκε στο επίκεντρο έντονης αντιπαράθεσης όταν επετράπη στην Αλγερινή πυγμάχος Ιμάν Κελίφ να αγωνιστεί στην κατηγορία των 66 κιλών γυναικών, μολονότι είχε αποκλειστεί από το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της προηγούμενης χρονιάς επειδή δεν είχε περάσει εξετάσεις επαλήθευσης φύλου.

Κι ενώ η IBA του Κρεμλέφ είχε αποκλείσει την Κελίφ από τις διοργανώσεις της, η ΔΟΕ της επέτρεψε να αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες με βάση το γεγονός ότι στο διαβατήριό της αναγράφεται ως γυναίκα. Ακολούθησε διεθνής αντιπαράθεση, με την Κελίφ να κερδίζει ομόφωνα όλους τους αγώνες της και να κατακτά τελικά το χρυσό μετάλλιο.

«Είναι ξεκάθαρα καθορισμένο: ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες, ο ανδρικός αθλητισμός για άνδρες. Ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ στο TalkSPORT, μεταφέροντας, μάλιστα, το μήνυμα αυτό στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, στέλνοντας ανοιχτή επιστολή 1.100 λέξεων στον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε πρόσφατα υπογράψει εκτελεστικό διάταγμα που απαγόρευε στις τρανς γυναίκες να αγωνίζονται στις γυναικείες κατηγορίες αθλημάτων.

Στην επιστολή, ο Κρεμλέφ έγραφε: «Είναι ζωτικής σημασίας όλοι οι αθλητές να αγωνίζονται επί ίσοις όροις και η θέση σας στο ζήτημα αποτελεί σημαντικό βήμα προς την επίτευξη αυτού του στόχου», ενώ επιτέθηκε και στη ΔΟΕ, λέγοντας: «Η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή και η σημερινή ηγεσία της έχουν, δυστυχώς, οδηγήσει το Ολυμπιακό Κίνημα σε παρακμή με τις κοντόφθαλμες ενέργειές τους και την κακή διοίκηση».

Ο Κρεμλέφ έριξε επίσης στον Αμερικανό πρόεδρο άλλο ένα «τυράκι». «Το τελευταίο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Πυγμαχίας της IBA στις Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιήθηκε το 2007 στο Σικάγο. Ενδιαφερόμαστε πολύ να επαναφέρουμε τη διοργάνωση στη χώρα σας και είμαστε περισσότερο από έτοιμοι να συνεργαστούμε προς αυτή την κατεύθυνση» έγραψε, ενώ έκλεισε την επιστολή του παραλλάσσοντας δύο από τις αγαπημένες φράσεις του Τραμπ: «Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτά τα σημαντικά ζητήματα. Προσβλέπουμε με μεγάλη αισιοδοξία στην πιθανότητα να συνεργαστούμε για να κάνουμε ξανά σπουδαίο το Ολυμπιακό Κίνημα, να προωθήσουμε το άθλημα της πυγμαχίας και να υπερασπιστούμε τα δικαιώματα των αθλητών σε ολόκληρο τον κόσμο».

Η αντιπαράθεση με τους Σαουδάραβες

Το 2025, η IBA ανέβασε ακόμη περισσότερο στροφές. Σύμφωνα με πληροφορίες της Telegraph, στην Κωνσταντινούπολη η ομάδα του Κρεμλέφ προσέφερε στον γνωστό Βρετανό πυγμάχο Τάισον Φιούρι αμοιβή 50 εκατ. λιρών προκειμένου να αγωνιστεί σε μία από τις διοργανώσεις της IBA. Ο Φιούρι, ωστόσο, επέλεξε να υπογράψει συμφωνία τριών αγώνων με τον Τούρκι Αλ-Σέιχ, αξιωματούχο της κυβέρνησης της Σαουδικής Αραβίας.

Ο Κρεμλέφ αποτελεί, ουσιαστικά, τον ισχυρότερο promoter του αθλήματος στην Ανατολική Ευρώπη, αποτελώντας άμεση πρόκληση για την επιρροή του Αλ-Σέιχ και των Σαουδαράβων στην πυγμαχία και για τον έλεγχό τους σε ορισμένους από τους σημαντικότερους αγώνες του αθλήματος.

Άνθρωποι από τον χώρο της πυγμαχίας περιγράφουν τον Κρεμλέφ ως «μια χαρισματική προσωπικότητα που εμφανίζεται σε εκδηλώσεις και διοργανώσεις περιστοιχισμένος από μια πολυάριθμη ομάδα συνεργατών, σχεδόν σαν αρχηγός κράτους». Οι ομιλίες του είναι συχνά φορτισμένες συναισθηματικά και δυναμικές, με επαναλαμβανόμενες αναφορές στον τρόπο με τον οποίο η πυγμαχία μπορεί να αλλάξει τις ζωές των νέων ανθρώπων.

«Συχνά δεν έχει ιδιαίτερη έκφραση στο πρόσωπό του, κι όμως αποπνέει μια ευγένεια και μια ταπεινότητα», δήλωσε άνθρωπος του χώρου.

Το περασμένο καλοκαίρι, η IBA λάνσαρε και δικό της πρωτάθλημα πυγμαχίας χωρίς γάντια. Οι πρώτοι αγώνες πραγματοποιήθηκαν στη Μόσχα, όμως ήταν το ντεμπούτο στις ΗΠΑ, στο Μαϊάμι, το φετινό καλοκαίρι που τράβηξε την προσοχή.

Συμπαρουσιαστής της εκδήλωσης ήταν ο Άντριου Τέιτ, ο Βρετανός πρώην kickboxer και αυτοαποκαλούμενος μισογύνης, ο οποίος δεν ανέβηκε ποτέ στη σκηνή, καθώς συνελήφθη έξω από τον χώρο της διοργάνωσης. Ο Τέιτ και ο αδελφός του, Τρίσταν, βρίσκονται αντιμέτωποι με έκδοση στη Βρετανία, όπου αντιμετωπίζουν συνολικά 59 κατηγορίες, μεταξύ των οποίων βιασμό, αδικήματα που συνδέονται με εμπορία ανθρώπων για σεξουαλική εκμετάλλευση και άσεμνες εικόνες παιδιού. Και οι δύο αρνούνται οποιαδήποτε παρανομία.

Γλυκάθηκε με το Παγκόσμιο Κύπελλο και το UFC Freedom στον Λευκό Οίκο

Ωστόσο, δύο άλλες διοργανώσεις του καλοκαιριού φαίνεται ότι ενέπνευσαν περισσότερο τον Κρεμλέφ: το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA υπό τον Τζάνι Ινφαντίνο και το UFC Freedom 250 του Ντέινα Γουάιτ, που φιλοξενήθηκε σε κήπο του Λευκού Οίκου.

«Ο Κρεμλέφ είδε πώς ο Ντέινα και ο Ινφαντίνο κατάφεραν να πάρουν αυτό που ήθελαν», δήλωσε παράγοντας του αθλητισμού. «Θέλει κι αυτός ένα κομμάτι από αυτή την πίτα».

«Και το να έχεις πρόσβαση στον Ντον Τζούνιορ είναι μια καλή αρχή», πρόσθεσε η ίδια πηγή.

Μάλλον πέρασε τα όρια και το «πληρώνει»

Στην προσπάθειά του, όμως, να αποκτήσει κυρίαρχη θέση στον παγκόσμιο αθλητισμό, ο Κρεμλέφ ίσως να πέρασε τα όρια. Η Ομοσπονδπια της οποίας ηγείται, απέχει πολύ από το να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας, καθώς τι χάσμα με τη ΔΟΕ δεν γεφυρώνεται, και η ζημιά που προκάλεσε το «εξαιρετικά γενναιόδωρο γαμήλιο δώρο» του – όπως το χαρακτήρισαν ο κύριος και η κυρία Τραμπ Τζούνιορ – φαίνεται ότι βαρύνει κυρίως τον ίδιο.

Παρότι στο νησί στις Μπαχάμες βρίσκονταν μόλις περίπου 50 άνθρωποι, ο Κρεμλέφ είχε φτάσει συνοδευόμενος από μεγάλη ομάδα Ρώσων, οι οποίοι απομονώνονταν από τους υπόλοιπους και μιλούσαν μεταξύ τους, σύμφωνα με το ProPublica. Η παρουσία και η συμπεριφορά τους είχε προκαλέσει, μάλιστα, απορίες στους άλλους καλεσμένους.

Και ύστερα τραβήχτηκε μια ομαδική φωτογραφία, όπου το ξυρισμένο κεφάλι του Κρεμλέφ διακρίνεται μισοκρυμμένο στο πίσω μέρος, ενώ στο κέντρο βρίσκονται η Ιβάνκα Τραμπ, ο Τζάρεντ Κούσνερ, η Τίφανι Τραμπ και άλλοι.

«Τι σκεφτόταν;» σχολίασε στην Telegraph πρόσωπο από κύκλους Ρώσων ολιγαρχών. «Είναι ένας μπράβος που κατάφερε να βρεθεί στη σωστή πλευρά του προέδρου και ενθουσιάστηκε υπερβολικά».

Πρώτα ήταν η Μελάνια Τραμπ που πήρε αποστάσεις. Στη συνέχεια, εκπρόσωπος του Έρικ Τραμπ, αδελφού του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, δήλωσε για τον Κρεμλέφ: «Ο Έρικ δεν έχει απολύτως καμία ιδέα ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος και δεν έχει ακούσει ποτέ το όνομά του». Και μετά ήρθε το τελειωτικό χτύπημα από τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ: «Δεν έχω ιδέα ποιος είναι ο Ούμαρ. Δεν τον έχω ξανακούσει ποτέ».

protothema.gr

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO22 λεπτά πριν

Η Ευρώπη γνωρίζει, αλλά κάνει τα στραβά μάτια! Το διπλό παιχνίδι της Τουρκίας με Χαμάς και ισλαμιστικά δίκτυα

Η Ευρώπη δεν μπορεί να απαιτεί διαφάνεια από τους αιτούντες επιχορηγήσεων, ενώ παράλληλα αντιμετωπίζει την εξουσία της Άγκυρας επί των...

Αναλύσεις53 λεπτά πριν

Η ελευθερία της έκφρασης στην Τουρκία του Ερντογάν: Λουκέτα, καταλήψεις τηλεοπτικών σταθμών και φίμωση του Τύπου

Από τις εφημερίδες Zaman και Bugün μέχρι τους τηλεοπτικούς σταθμούς TELE1 και Halk TV, η Τουρκία μετρά μια δεκαετία μαζικών...

GEOPOLITICO1 ώρα πριν

«Ελευθερία» Λονδίνου: Αδιέξοδο στο Κυπριακό, νέα εποχή στις σχέσεις Βρετανίας–ΕΕ και τα μηνύματα Ρούμπιο προς την Τουρκία

Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ομογενειακής εφημερίδας η αμετακίνητη στάση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό, οι πολιτικές εξελίξεις στο...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Αρμενία–Ινδία: Στο τραπέζι παραγωγή Pinaka Mk2 – Τα ανοίγματα σε ΕΕ και ΗΠΑ

Συζητήσεις για παραγωγή ινδικών πυραύλων στην Αρμενία, στενότερες σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση και επαφές στην Ουάσιγκτον συνθέτουν την ατζέντα...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Τομ Μπάρακ: Ο μυστικός παίκτης της τουρκικής αναβάθμισης; Το παιχνίδι ισχύος από τον Λευκό Οίκο ως την Ανατολική Μεσόγειο

F-35, S-400, Συρία, Κούρδοι και ενεργειακοί διάδρομοι: οι επιχειρηματικές διασυνδέσεις και τα γεωστρατηγικά ερωτήματα που οφείλει να εξετάσει η Ελλάδα.

Δημοφιλή