Πολιτική
1974-2020: Η αιδήμων σιωπή της αριστεράς απέναντι στην τουρκική επιθετικότητα
ΕΝΑΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΕΧΘΡΟΣ, Ο ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΜΟΣ
Tου Τάσου Χατζηαναστασίου*
Οι πρόσφατες διαδηλώσεις αλλά και οι διάφορες ανακοινώσεις οργανώσεων και κομμάτων και οι δηλώσεις στελεχών της αριστεράς με αφορμή τα γεγονότα στον Έβρο, μοιάζουν λίγο πολύ ταυτόσημες. Ως κύριο εχθρό αναγνωρίζουν την Ευρωπαϊκή Ένωση και δευτερευόντως τις ΗΠΑ. Αντίθετα, η γερμανική κυβέρνηση, παρότι στηρίζει ανοιχτά την Τουρκία, μένει κατά κανόνα στο απυρόβλητο. Κόμματα, οργανώσεις και στελέχη της αριστεράς επιτίθενται όμως κατά της ελληνικής κυβέρνησης χρεώνοντάς της την υπακοή στις εντολές των «ιμπεριαλιστών» αλλά και κατηγορώντας την για εθνικισμό και ρατσιστική αντιμετώπιση των προσφύγων, χωρίς, φυσικά, να αντιλαμβάνονται το οξύμωρο του πράγματος. Γιατί και «εθνικιστική» και «ξενόδουλη», και με τη Μέρκελ και με τον Όρμπαν ταυτόχρονα δεν πάει, αλλά η διαλεκτική του made in Greece ψευδομαρξισμού όλα τα σφάζει όλα τα μαχαιρώνει. Μονίμως απούσα από το κάδρο η Τουρκία, που στην καλύτερη περίπτωση αντιμετωπίζεται κι αυτή ως ενεργούμενο του διεθνούς ιμπεριαλισμού και σε καμία περίπτωση ως μία χώρα που έχει τη δική της εθνική στρατηγική και που την ακολουθεί με συνέπεια ανεξάρτητα από το ποιο κόμμα βρίσκεται στην εξουσία. Η δε πανθομολογούμενη, ακόμη και από την ίδια την Τουρκία, επιθετικότητά της σε βάρος της Ελλάδας και της Κύπρου αγνοείται ή υποβαθμίζεται εντελώς. «Ένας είναι ο εχθρός», λοιπόν, «ο ιμπεριαλισμός» κατά το αλησμόνητο σύνθημα της Μεταπολίτευσης.
Γιατί, απ’ ό,τι δείχνουν τα πράγματα, από το 1974 και μετά τουλάχιστον, η αριστερά σε ό,τι αφορά τα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής έμεινε προσκολλημένη στα ίδια σχήματα και τις ίδιες αναλύσεις, πως για όλα φταίνε οι δυτικές δυνάμεις, βασικά οι ΗΠΑ – σήμερα και η ΕΕ – αδιαφοροποίητα, στο πλαίσιο ενός εσκεμμένα ασαφούς «αντιμπεριαλισμού». Έκτοτε, στο μεγαλύτερό μέρος της η τότε «επαναστατική» αριστερά μετασχηματίστηκε στη δικαιωματική αριστερά των ανοιχτών συνόρων και της αποδοχής του συνόλου της ιδεολογικής και πολιτισμικής σκευής της παγκοσμιοποίησης, δηλαδή του εδώ και πολύν καιρό ξεχασμένου εχθρού: του διεθνούς χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου. Οπότε, εύκολα έρχεται να συναντηθεί σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, ταυτοτήτων, ιθαγένειας και πολιτισμού με τη νεοφιλελεύθερη δεξιά, αποτελώντας μάλιστα το πιο… μαχητικό της κομμάτι.
Ειδικά όμως στο θέμα της αντιμετώπισης της Τουρκίας η στάση της είναι πολύ χαρακτηριστική και παραμένει ίδια κι απαράλλαχτη από τα γεγονότα του 1974, όταν η Τουρκία εισέβαλε στην Κύπρο. Εάν μελετήσει κανείς τα γραπτά κείμενα, τις δηλώσεις και τα συνθήματα των κινητοποιήσεων της περιόδου, αναρωτιέται μήπως τελικά την εισβολή στην Κύπρο την έκαναν οι… Αμερικάνοι. «Ελλάδα, Κύπρος, Παλαιστίνη, Αμερικάνος δε θα μείνει» ήταν ένα από τα πιο δημοφιλή αλλά και πιο ανόητα συνθήματα της περιόδου. Ούτε στην Κύπρο ούτε στα κατεχόμενα από το Ισραήλ παλαιστινιακά εδάφη, υπάρχουν Αμερικάνοι, αλλά αυτό μικρή σημασία είχε για την «επαναστατική» θεωρία και πρακτική. Ούτε μία «αντιμπεριαλιστική» διαδήλωση δεν κατευθύνθηκε προς την τουρκική πρεσβεία στη Μεταπολίτευση. Ο μόνιμος προορισμός των διαδηλώσεων ήταν η αμερικανική πρεσβεία, λες και η Κύπρος ήταν στο… Βιετνάμ ή στη Λατινική Αμερική. Κανένα αίτημα ή έστω σύνθημα της μεγάλης πλειοψηφίας των αριστερών κομμάτων και οργανώσεων δεν αφορούσε έστω την καταδίκη της Τουρκίας, πόσο μάλλον την στρατιωτική ενίσχυση της Κύπρου και τον αγώνα για την απελευθέρωσή της. Υψηλοί ωστόσο αγωνιστικοί τόνοι από τη γενιά με τα αμπέχωνα και τις υψωμένες γροθιές κατά του ιμπεριαλισμού, κατά κύριο λόγο των ΗΠΑ. Κι ας είχαν τα διεθνή πρότυπά τους, όπως ο Γκεβάρα και όλοι οι υπόλοιποι ηγέτες των εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων στον κόσμο, σαφή θέση υπέρ της υπεράσπισης της εθνικής κυριαρχίας και ακεραιότητας. Οι ΗΠΑ και πολύ περισσότερο η Βρετανία, που παραδόξως μένουν επίσης έξω από το κάδρο, έχουν σοβαρές ευθύνες για την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, δεν ήταν, όμως διάολε, αυτές που την πραγματοποίησαν. (Και όχι η Κύπρος δεν έγινε ΝΑΤΟϊκή βάση, παρέμειναν οι βρετανικές και το βόρειο μέρος της στρατοκρατείται από την Τουρκία). Είτε, λοιπόν, την ανέχτηκαν, όπως οι ΗΠΑ, είτε τη διευκόλυναν, όπως η Βρετανία, και για το μόνο που νοιάστηκαν ήταν η πάση θυσία αποφυγή ενός ελληνοτουρκικού πολέμου. Ό,τι δηλαδή ακριβώς επιθυμούσε και η … επαναστατική αντιμπεριαλιστική αριστερά: να ολοκληρωθεί η κατάληψη της Κύπρου χωρίς καμία εμπλοκή της Ελλάδας και να παγιωθεί το καθεστώς κατοχής χωρίς αγώνα για ανατροπή των τετελεσμένων που προκάλεσε, σύμφωνα με τη δική τους ανάλυση ο εχθρός, δηλαδή ο ιμπεριαλισμός! Έτσι, η κυβέρνηση Καραμανλή «άδειασε» ουσιαστικά την αριστερά διατάσσοντας την έξοδο της Ελλάδας από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ, που ήταν και η μοναδική δυναμική ενέργεια κατά της τουρκικής εισβολής, αλλά που ούτε αυτή στρεφόταν άμεσα κατά της Τουρκίας. Πέραν τούτου ουδέν. Σύντομα, στις αρχές Δεκεμβρίου του 1974, αποφασίστηκε η επανέναρξη «ειρηνευτικών συνομιλιών» χωρίς την προηγούμενη απόσυρση των τουρκικών στρατευμάτων, αλλά και χωρίς αντιδράσεις από την αντιμπεριαλιστική αριστερά.
Η σκόπιμη αποσιώπηση του τουρκικού επεκτατισμού, η συνειδητή αποφυγή οποιασδήποτε ανάλυσης της φύσης του τουρκικού κράτους και του ρόλου του στην περιοχή, πέρα από τη «βολική» αλλά εσφαλμένη θέση ότι αποτελεί αποκλειστικά όργανο του διεθνούς ιμπεριαλισμού, επιδέχεται πολλαπλές ερμηνείες. Η αναγνώριση ότι η Τουρκία είναι εχθρικό κράτος, ακόμη και μετά την κατοχή του 38% του εδάφους της Κυπριακής Δημοκρατίας, των ανοιχτών διεκδικήσεων στο Αιγαίο και την υπονόμευση της εθνικής κυριαρχίας στη Θράκη, εξακολουθεί ν’ αποτελεί ζήτημα ταμπού για την αριστερά. Μία πρώτη ερμηνεία αφορά το εθνοφοβικό σύνδρομο από το οποίο διακατέχεται και το οποίο την οδηγεί να καμώνεται πως δεν βλέπει αυτό που βλέπει όλος ο υπόλοιπος κόσμος και βέβαια τα μέλη κι οι απλοί υποστηριχτές της αριστεράς. Γιατί η αποδοχή της πραγματικότητας του τουρκικού επεκτατισμού υπαγορεύει μια αυθεντική αντιμπεριαλιστική επαναστατική πρόταση και την ανάληψης των ανάλογων ευθυνών. Όπως δηλαδή συνέβη σε άλλα μέρη του κόσμου, όπου υπήρχαν ζητήματα εθνικής καταπίεσης και η αριστερά ηγήθηκε του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα. Ελάχιστες και μικρές μόνον ομάδες του ακροαριστερού και αντεξουσιαστικού χώρου θα εκφράσουν διαφορετικές θέσεις με αίτημα την απελευθέρωση και την αυτοδιάθεση της Κύπρου τονίζοντας την κοινή εθνική ταυτότητα Ελλαδιτών και Κυπρίων. Ο αντιαμερικανισμός της περιόδου θα αποδειχθεί έτσι το βολικό αγωνιστικό άλλοθι, που χωρίς κανένα κόστος, θα αποπροσανατολίσει τελικά το λαϊκό κίνημα, θα δώσει μία ελεγχόμενη και ανεκτή διέξοδο στη λαϊκή αγανάκτηση αλλά ταυτόχρονα θα οδηγήσει στην εγκατάλειψη της Κύπρου: «το άδειο μας πρόσωπο η Κύπρος το πληρώνει».
Έχοντας λοιπόν καλλιεργήσει τόσα χρόνια αυτόν τον ιδιότυπο στρουθοκαμηλισμό έναντι του τουρκικού επεκτατισμού και υιοθετώντας παράλληλα τη λογική των ανοιχτών συνόρων, είναι επόμενο και λογικό να αδυνατεί, και μάλιστα με επιθετικό τόνο, να παραδεχτεί ότι η Τουρκία του Ερντογάν επιτίθεται στην Ελλάδα με τον πλέον βρόμικο και απάνθρωπο τρόπο: χρησιμοποιώντας ως ανθρώπινη ασπίδα αποκλειστικά μουσουλμανικούς πληθυσμούς από μία σειρά από χώρες. Αφήνουμε τις ευθύνες της για τον πόλεμο στη Συρία όπου εξακολουθεί να πολεμά εναντίον της νόμιμης κυβέρνησης στο πλευρό των τζιχαντιστών! Η ακραία εκδοχή αυτής της αντίληψης και πρακτικής είναι οι βανδαλισμοί αγαλμάτων και προτομών ηρώων και ιερωμένων και η αναγραφή συνθημάτων του τύπου: «Έλληνες φονιάδες των… λαών» (sic), «η Ελλάδα να πεθάνει», «Ελλάδα, σκάσε» και τα συναφή. Εχθρός είναι η Ελλάδα κι όχι το φασιστικό τουρκικό κράτος. Όσο για τα συνθήματα κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν αφορούν την καταδίκη της Γερμανίας που στηρίζει ανενδοίαστα την Τουρκία, ούτε την απαίτηση να αναλάβει τις ευθύνες της και κυρίως να καταδικάσει και να απομονώσει την Τουρκία για την επιθετική και επεκτατική της συμπεριφορά, αλλά μία γενικόλογη καταδίκη της καπιταλιστικής ΕΕ, που ήρθε να υποκαταστήσει τον παρωχημένο αντιαμερικανισμό της προηγούμενης περιόδου. Σε ορισμένες περιπτώσεις η ΕΕ εγκαλείται που δεν υποχρεώνει την Ελλάδα να ανοίξει τα σύνορά της, όπως κάνει ο Βαρουφάκης και άλλα στελέχη της εντός, εκτός και επί τα αυτά του ΣΥΡΙΖΑ αριστεράς.
Κοντολογίς, η άρνηση του μεγαλύτερου μέρους των κομμάτων και των οργανώσεων της αριστεράς, σε αντίθεση με όσα βλέπουν και καταλαβαίνουν ακόμη και οι οπαδοί τους, να αναγνωρίσει την αυτονομία του τουρκικού επεκτατισμού μπορεί να αναχθεί, τουλάχιστον, ως την περίοδο της Μεταπολίτευσης, όταν απέφυγε συστηματικά να στραφεί κατά της Τουρκίας ως εισβολέα. Η άρνηση αυτή, σε μεγάλο βαθμό, αναιρεί από την αριστερά τον επαναστατικό και πραγματικά αντιμπεριαλιστικό της χαρακτήρα και περιορίζεται σε μία κούφια και ανέξοδη ρητορεία. Κι επειδή πια δεν βρισκόμαστε στη δεκαετία του ’70, ούτε καν του ’80, η ρητορεία αυτή φαντάζει ακόμη περισσότερο εκτός τόπου και χρόνου και καθιστά εντελώς αναξιόπιστους τους φορείς της. Η ανάκτηση επαφής με την πραγματικότητα αποτελεί πλέον κριτήριο επιβίωσης για την αριστερά. Απαραίτητη προϋπόθεση να εγκαταλείψει τις ιδεοληψίες της και να ξαναγαπήσει το λαϊκό σώμα ως συλλογικό υποκείμενο με ταυτότητα, πατρίδα και θρησκεία, γιατί, διαφορετικά, παραφράζοντας τη ρήση του Αντρέ Γκόρζ, που είχε γράψει ότι «η αριστερά πεθαίνει από έλλειψη φαντασίας», θα λέγαμε ότι η ελληνική αριστερά πεθαίνει από εθνοφοβία.
*Δρ Ιστορίας, συγγραφέας μεταξύ άλλων της μελέτης: Το σύμπλεγμα της ήττας, Κύπρος και Μεταπολίτευση (Εναλλακτικές Εκδόσεις 2004)
Πηγή: Άρδην
Πολιτική
Ευρωκοινοβούλιο: Σφοδρές καταγγελίες κατά της Τουρκίας για Αιγαίο, Κύπρο και «Γαλάζια Πατρίδα» – Στο επίκεντρο ο GSI
Στο επίκεντρο της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου βρέθηκαν στις 8 Οκτωβρίου οι τουρκικές διεκδικήσεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, το casus belli, η συνεχιζόμενη κατοχή κυπριακού εδάφους και οι παρεμβάσεις της Άγκυρας σε ευρωπαϊκά ενεργειακά έργα. Έλληνες, Κύπριοι και άλλοι Ευρωπαίοι ευρωβουλευτές ζήτησαν ουσιαστικότερη αντιμετώπιση της τουρκικής πολιτικής, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επανέλαβε την αλληλεγγύη της προς την Ελλάδα και την Κύπρο, επιμένοντας παράλληλα στη σημασία του διαλόγου με την Τουρκία.
Με έντονες τοποθετήσεις και ευθείες επικρίσεις προς την Άγκυρα διεξήχθη την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου 2026 στο Στρασβούργο η συζήτηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την κλιμάκωση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο.
Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της διαδικασίας 2026/2908(RSP), με αντικείμενο τις πρόσφατες τουρκικές προκλήσεις και τις επιπτώσεις τους στην περιφερειακή ασφάλεια.
Στις παρεμβάσεις καταγράφηκαν ανησυχίες για το τουρκικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», την αμφισβήτηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, τις παραβιάσεις στον αέρα και στη θάλασσα, καθώς και την παρεμπόδιση ενεργειακών σχεδίων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.
Μαυρίδης: Η πολιτική κατευνασμού δεν αποδίδει
Ο Κύπριος ευρωβουλευτής Κώστας Μαυρίδης άσκησε έντονη κριτική στην ευρωπαϊκή αντιμετώπιση της Τουρκίας.
Υποστήριξε ότι οι ήπιες διατυπώσεις και η λεγόμενη θετική ατζέντα δεν έχουν αποτρέψει την τουρκική πολιτική αμφισβήτησης κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κύπρου.
Ο ίδιος έθεσε ζήτημα διαφορετικής μεταχείρισης μεταξύ Ρωσίας και Τουρκίας, ζητώντας εξηγήσεις για την απουσία ανάλογων οικονομικών και πολιτικών κυρώσεων απέναντι στην Άγκυρα.
Φουρλάς: 520 αεροπορικές και 23 θαλάσσιες παραβιάσεις
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η παρέμβαση του Κύπριου ευρωβουλευτή Λουκά Φουρλά.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η Κυπριακή Δημοκρατία κατέγραψε μέσα σε διάστημα τριών μηνών 520 αεροπορικές και 23 θαλάσσιες παραβιάσεις από την Τουρκία.
Ο Φουρλάς κατηγόρησε την Άγκυρα ότι αμφισβητεί δικαιώματα κρατών-μελών, διατηρεί την απειλή πολέμου κατά της Ελλάδας και παρεμβαίνει σε ευρωπαϊκά ενεργειακά έργα.
Οι συγκεκριμένοι αριθμοί αποτελούν στοιχεία που επικαλέστηκε ο ευρωβουλευτής κατά την παρέμβασή του.
Ο GSI στο επίκεντρο των αντιπαραθέσεων
Ξεχωριστή θέση στη συζήτηση κατέλαβε ο Great Sea Interconnector, το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου.
Ευρωβουλευτές αναφέρθηκαν στις τουρκικές παρεμβάσεις που εμποδίζουν την ομαλή εξέλιξη του έργου, τονίζοντας ότι αφορά την ενεργειακή ασφάλεια κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η συζήτηση αποκτά πρόσθετη βαρύτητα μετά τη δημόσια υποστήριξη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προς την υλοποίηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Το ερώτημα που ανακύπτει είναι εάν η Ευρωπαϊκή Ένωση θα περιοριστεί στην πολιτική στήριξη ή θα αναπτύξει πιο συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την προστασία των στρατηγικών υποδομών της.
Η απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής τοποθετήθηκε ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος Ραφαέλε Φίτο.
Ο Φίτο υπογράμμισε την υποχρέωση της Τουρκίας να σέβεται την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα των κρατών-μελών σύμφωνα με το ευρωπαϊκό και το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένου του Δικαίου της Θάλασσας.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ανάγκη αποκλιμάκωσης και επίλυσης διαφορών μέσω διαλόγου, στη βάση των αρχών καλής γειτονίας και του πνεύματος της Διακήρυξης των Αθηνών του 2023.
Για το Κυπριακό επανέλαβε την υποστήριξη της ΕΕ σε συνολική λύση εντός του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών.
Η τοποθέτηση ανέδειξε τη διπλή προσέγγιση των Βρυξελλών: αλληλεγγύη προς την Ελλάδα και την Κύπρο, αλλά ταυτόχρονα διατήρηση της συνεργασίας με την Τουρκία σε ζητήματα ευρύτερου ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.
Από τις δηλώσεις στις αποφάσεις
Η συζήτηση στο Ευρωκοινοβούλιο ανέδειξε διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις ως προς την αντιμετώπιση της Άγκυρας.
Ορισμένοι ευρωβουλευτές ζήτησαν κυρώσεις και αυστηρότερη ευρωπαϊκή πολιτική, ενώ άλλες παρεμβάσεις προέκριναν τη διπλωματική επίλυση των διαφορών.
Προς το παρόν, η συγκεκριμένη διαδικασία δεν συνιστά απόφαση επιβολής κυρώσεων.
Για την Αθήνα και τη Λευκωσία, η πραγματική σημασία των παρεμβάσεων θα κριθεί από το κατά πόσον θα ακολουθήσουν συγκεκριμένες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, ιδίως στο πεδίο της ενεργειακής ασφάλειας, του Δικαίου της Θάλασσας και της προστασίας κυριαρχικών δικαιωμάτων
GEOPOLITICO
Σάλος στις ΗΠΑ με την Κίμπερλι Γκίλφοϊλ! Η πρώτη αντίδραση Τραμπ για τα 100.000 δολάρια και οι σοβαρές καταγγελίες
Διαστάσεις αποκτά στην Ουάσιγκτον η υπόθεση που αφορά την Αμερικανίδα πρέσβη στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, μετά το αποκαλυπτικό δημοσίευμα της Wall Street Journal για αίτημα καταβολής 100.000 δολαρίων από δωρητή των Ρεπουμπλικανών. Ο Ντόναλντ Τραμπ τοποθετήθηκε για πρώτη φορά δημοσίως, αποφεύγοντας να υπερασπιστεί επί της ουσίας την πρέσβη, ενώ οι Δημοκρατικοί ζητούν την παράδοση οικονομικών στοιχείων και προσωπικής αλληλογραφίας. Η υπόθεση ανακύπτει σε μια περίοδο ενισχυμένης ελληνοαμερικανικής συνεργασίας, λίγες ημέρες μετά την επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα.
Στο επίκεντρο της αμερικανικής πολιτικής επικαιρότητας βρίσκεται η πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, καθώς οι αποκαλύψεις για τις οικονομικές της συναλλαγές πριν από την επικύρωση του διορισμού της προκαλούν πολιτικές αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον.
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ κλήθηκε την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου να σχολιάσει τις καταγγελίες, κατά τη διάρκεια συνομιλίας του με δημοσιογράφους έξω από τον Λευκό Οίκο, λίγο πριν αναχωρήσει για πολιτική συγκέντρωση των Ρεπουμπλικανών στην Αλαμπάμα.
Η απάντησή του ήταν σύντομη και προσεκτική.
«Μόλις το άκουσα κι εγώ, πολύ δυσάρεστο», ανέφερε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, προσθέτοντας ότι δεν γνώριζε αρκετές λεπτομέρειες για την υπόθεση, αλλά ότι η Γκίλφοϊλ ήταν πάντοτε πολύ ευγενική.
Η τοποθέτηση του Τραμπ παρουσιάζει ενδιαφέρον, καθώς δεν συνοδεύτηκε από σαφή υπεράσπιση της Αμερικανίδας πρέσβεως απέναντι στις συγκεκριμένες καταγγελίες. Ταυτόχρονα, όμως, ο πρόεδρος δεν διατύπωσε κατηγορία εναντίον της ούτε προανήγγειλε κάποια ενέργεια σε βάρος της.
Reporter: “Are you concerned about some of these reports about Kimberly Guilfoyle, your ambassador to Greece?”
President Trump: “I just heard about it. It’s too bad. I mean, I don’t know. She’s an ambassador. I just heard a little bit about it. I don’t know too much. But she was always very nice.
NOTE: U.S. Ambassador to Greece Kimberly Guilfoyle is facing pay-to-play allegations after the Wall Street Journal reported she asked Trump donor Eric Deters to wire $100,000 to her American Express account days before her 2025 Senate confirmation hearing, in exchange for access and help with his tax and legal affairs.
— RedWave Press (@RedWavePress) October 9, 2026
Η αποκάλυψη της Wall Street Journal για τα 100.000 δολάρια
Η υπόθεση άρχισε να λαμβάνει δημοσιότητα μετά το ρεπορτάζ της αμερικανικής εφημερίδας Wall Street Journal, που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ φέρεται να είχε ζητήσει από τον Έρικ Ντέτερς, δωρητή του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, να καταβάλει 100.000 δολάρια για την αποπληρωμή οφειλής της προς την American Express.
Το περιστατικό φέρεται να σημειώθηκε πριν από την ακρόασή της στη Γερουσία, στο πλαίσιο της διαδικασίας επικύρωσης του διορισμού της ως πρέσβεως των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το περιεχόμενο ηλεκτρονικών μηνυμάτων που φέρονται να ανταλλάχθηκαν μεταξύ των εμπλεκομένων.
Σύμφωνα με το The Hill, σε μήνυμα της 3ης Ιουλίου 2025 μέσω της εφαρμογής Signal, η Γκίλφοϊλ φέρεται να εξηγούσε ότι η μεταφορά χρημάτων απευθείας στην American Express δεν θα αποτυπωνόταν στα σχετικά έγγραφα.
Η αναφορά αυτή δημιουργεί ερωτήματα για τη φύση της συναλλαγής και τις προθέσεις των εμπλεκομένων.
Πρέπει, πάντως, να υπογραμμιστεί ότι πρόκειται για ισχυρισμούς δημοσιογραφικών ερευνών. Δεν συνιστούν από μόνοι τους δικαστική διαπίστωση παράνομης συμπεριφοράς.
Στο μικροσκόπιο των Δημοκρατικών η Αμερικανίδα πρέσβης
Η υπόθεση απέκτησε και θεσμική διάσταση, καθώς οι Δημοκρατικοί της Επιτροπής Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων ζήτησαν στοιχεία για τις οικονομικές συναλλαγές της Γκίλφοϊλ.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του ΣΚΑΪ στις 9 Οκτωβρίου, ο Δημοκρατικός βουλευτής Ρόμπερτ Γκαρσία, ανώτερο μέλος της επιτροπής, απέστειλε επιστολή ζητώντας την παράδοση οικονομικών εγγράφων και σχετικής αλληλογραφίας.
Το αίτημα αφορά, μεταξύ άλλων, επικοινωνίες με αξιωματούχους της κυβέρνησης Τραμπ.
Ως προθεσμία για την υποβολή των στοιχείων ορίστηκε η 22α Οκτωβρίου 2026.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δείχνει ότι οι Δημοκρατικοί επιχειρούν να διερευνήσουν κατά πόσον υπήρξαν οικονομικές συναλλαγές συνδεδεμένες με υποσχέσεις πολιτικής επιρροής ή πρόσβασης.
Η διερεύνηση, ωστόσο, δεν ισοδυναμεί με απόδειξη ενοχής.
Ο παράγοντας Μάρκο Ρούμπιο και η επίσκεψη στην Αθήνα
Το θέμα έχει πρόσθετο διπλωματικό ενδιαφέρον, καθώς ήρθε στην επιφάνεια σχεδόν ταυτόχρονα με τη σημαντική επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Ελλάδα.
Στις 3 Οκτωβρίου, πριν από την επίσκεψη, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας είχε εκφραστεί θετικά για την παρουσία της Γκίλφοϊλ στην Αθήνα.
Ο Ρούμπιο είχε χαρακτηρίσει την πρέσβη ιδιαίτερα αποτελεσματική στην προώθηση της αμερικανικής πολιτικής, αναφερόμενος ειδικά στην ενεργειακή συνεργασία και στον Κάθετο Ενεργειακό Διάδρομο.
Είχε επίσης υπογραμμίσει ότι τόσο ο ίδιος όσο και ο πρόεδρος Τραμπ εκτιμούσαν το έργο της.
Οι δηλώσεις αυτές αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον υπό το φως των μεταγενέστερων αποκαλύψεων.
Κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Ελλάδα, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών αντιμετώπισε ερωτήσεις δημοσιογράφων σχετικά με την υπόθεση, στις οποίες, σύμφωνα με το δημοσίευμα του ΣΚΑΪ, αντέδρασε με έντονη δυσαρέσκεια.
Το γεγονός ότι η υπόθεση απασχολεί την αμερικανική πολιτική ηγεσία δεν σημαίνει αυτομάτως ότι αμφισβητείται ο διπλωματικός ρόλος της πρέσβεως. Δημιουργεί, ωστόσο, ένα νέο επικοινωνιακό και πολιτικό δεδομένο.
Τι σημαίνει η υπόθεση για την Ελλάδα
Η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ βρίσκεται στην Αθήνα σε μία περίοδο κατά την οποία οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις έχουν αποκτήσει αυξημένη γεωπολιτική σημασία.
Η συνεργασία των δύο χωρών στην άμυνα, στην ενέργεια, στις επενδύσεις και στην ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου αποτελεί βασικό άξονα της αμερικανικής παρουσίας στην περιοχή.
Η πρόσφατη επίσκεψη Ρούμπιο και ο έκτος Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδας–ΗΠΑ ανέδειξαν αυτή τη συνεργασία.
Η υπόθεση Γκίλφοϊλ αφορά πρωτίστως το αμερικανικό πολιτικό και θεσμικό σύστημα.
Δεν υπάρχουν, με βάση τα δημοσιευμένα στοιχεία, αποδείξεις ότι επηρεάζει τις διμερείς συμφωνίες ή τη συνέχεια της στρατηγικής συνεργασίας Αθήνας και Ουάσιγκτον.
Ωστόσο, υπάρχουν τρία κρίσιμα ζητήματα που θα καθορίσουν τη συνέχεια.
Το πρώτο είναι εάν η Γκίλφοϊλ θα δώσει δημόσιες εξηγήσεις για τις αναφερόμενες οικονομικές συναλλαγές.
Το δεύτερο αφορά τα στοιχεία που θα προκύψουν από την κοινοβουλευτική διερεύνηση των Δημοκρατικών.
Και το τρίτο είναι η στάση που θα επιλέξουν να τηρήσουν ο Λευκός Οίκος και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εφόσον προκύψουν νέες αποκαλύψεις.
Προς το παρόν, ο Ντόναλντ Τραμπ επέλεξε να κρατήσει αποστάσεις από την ουσία της υπόθεσης, επικαλούμενος περιορισμένη ενημέρωση.
Αυτή είναι η σημαντικότερη πολιτική διάσταση της πρώτης αντίδρασής του.
Η Γκίλφοϊλ δεν βρίσκεται αντιμέτωπη μόνο με ένα αρνητικό δημοσίευμα, αλλά και με αίτημα κοινοβουλευτικής διερεύνησης στις ΗΠΑ. Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν η υπόθεση θα παραμείνει στο επίπεδο των δημοσιογραφικών αποκαλύψεων ή θα αποκτήσει σοβαρότερες θεσμικές συνέπειες.
Πολιτική
Στην Ελλάδα συνελήφθη καταζητούμενος για το σκάνδαλο στον Δήμο Κωνσταντινούπολης – Η Τουρκία ζητά την έκδοσή του
Νέα εξέλιξη στην πολύκροτη δικαστική υπόθεση που αφορά τον Μητροπολιτικό Δήμο Κωνσταντινούπολης και συνδέεται με τον Εκρέμ Ιμάμογλου. Σύμφωνα με τουρκικά δημοσιεύματα, ο επιχειρηματίας Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου (Murat Gülibrahimoğlu), ο οποίος καταζητούνταν από τις τουρκικές αρχές, συνελήφθη στην Ελλάδα στις 2 Οκτωβρίου 2026. Η Άγκυρα έχει κινήσει τις διαδικασίες για την έκδοσή του, ζητώντας προσωρινή κράτηση διάρκειας έως 40 ημερών, προκειμένου να ολοκληρωθεί η διαβίβαση του σχετικού δικαστικού φακέλου.
Στις ελληνικές δικαστικές αρχές μεταφέρεται πλέον ένα ακόμη επεισόδιο της ευρύτερης δικαστικής υπόθεσης που αφορά τον Μητροπολιτικό Δήμο Κωνσταντινούπολης (İBB), με επίκεντρο τον επιχειρηματία Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου, ο οποίος περιλαμβάνεται στους κατηγορουμένους της έρευνας για φερόμενες οικονομικές παρατυπίες.
Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν στον τουρκικό Τύπο την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου, ο καταζητούμενος εντοπίστηκε στην Ελλάδα στις 2 Οκτωβρίου και τέθηκε υπό κράτηση.
Η υπόθεσή του σχετίζεται με την ευρύτερη δικαστική διαδικασία που έχει αναπτυχθεί γύρω από τη διοίκηση του Δήμου Κωνσταντινούπολης, στο πλαίσιο της οποίας έχουν απαγγελθεί κατηγορίες σε μεγάλο αριθμό προσώπων.
Το δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης αποφάσισε να ζητήσει από την Ελλάδα την έκδοση του επιχειρηματία, ενεργοποιώντας τις διαδικασίες διεθνούς δικαστικής συνεργασίας.
Αίτημα έκδοσης από το 33ο Κακουργιοδικείο Κωνσταντινούπολης
Σύμφωνα με τα τουρκικά δημοσιεύματα, το 33ο Κακουργιοδικείο Κωνσταντινούπολης αποφάσισε να κινηθεί η διαδικασία έκδοσης του Γκιουλιμπραΐμογλου στην Τουρκία.
Μετά τη σχετική απόφαση, η Γενική Διεύθυνση Εξωτερικών Σχέσεων και Υποθέσεων Ευρωπαϊκής Ένωσης του τουρκικού υπουργείου Δικαιοσύνης απέστειλε έγγραφα στα υπουργεία Εσωτερικών και Εξωτερικών της χώρας.
Σκοπός είναι να προωθηθεί επίσημο αίτημα προς τις αρμόδιες ελληνικές αρχές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που μεταδίδονται από την Τουρκία, σε βάρος του επιχειρηματία εκκρεμούν εντάλματα σύλληψης για αδικήματα που περιλαμβάνουν τη συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση και την απόκρυψη της παράνομης προέλευσης περιουσιακών στοιχείων.
Ο ίδιος φέρεται να εμπλέκεται σε οικονομικές δραστηριότητες που αποτελούν αντικείμενο της έρευνας για τον Μητροπολιτικό Δήμο Κωνσταντινούπολης.
Πρόκειται για κατηγορίες που αποδίδονται από τις τουρκικές διωκτικές αρχές και δεν συνιστούν αποδεδειγμένη ενοχή.
Προσωρινή κράτηση 40 ημερών ζητά η Άγκυρα
Κεντρικό στοιχείο της διαδικασίας αποτελεί το τουρκικό αίτημα για προσωρινή κράτηση του Γκιουλιμπραΐμογλου για χρονικό διάστημα έως 40 ημερών.
Η τουρκική πλευρά επικαλείται το άρθρο 16, παράγραφος 4, της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Έκδοσης.
Η συγκεκριμένη διαδικασία επιτρέπει, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, την προσωρινή κράτηση καταζητούμενου πριν από την παραλαβή του πλήρους φακέλου έκδοσης.
Στόχος είναι να εξασφαλιστεί η παρουσία του προσώπου έως την ολοκλήρωση των αναγκαίων διατυπώσεων.
Η Σύμβαση προβλέπει ότι η προσωρινή κράτηση μπορεί να παύσει εάν δεν υποβληθεί το αίτημα έκδοσης και τα απαιτούμενα έγγραφα εντός των σχετικών χρονικών ορίων, ενώ σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να υπερβεί τις 40 ημέρες μόνο βάσει της συγκεκριμένης διάταξης.
Η υποβολή αιτήματος προσωρινής κράτησης δεν ισοδυναμεί με έγκριση της έκδοσης.
Η τελική κρίση θα γίνει με βάση την εφαρμοστέα νομοθεσία και τις προβλεπόμενες δικαστικές διαδικασίες στην Ελλάδα.
Έγγραφα μέσω διπλωματικών διαύλων και Ιντερπόλ
Οι τουρκικές αρχές προχωρούν παράλληλα στη συγκέντρωση και μετάφραση των εγγράφων που απαιτούνται για την υποβολή του αιτήματος έκδοσης.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, ο φάκελος προβλέπεται να διαβιβαστεί στις ελληνικές αρχές μέσω διπλωματικών διαύλων, με αξιοποίηση και της Ιντερπόλ.
Η σχετική διαδικασία περιλαμβάνει την αποστολή των δικαστικών αποφάσεων, των στοιχείων ταυτοποίησης και των πληροφοριών που τεκμηριώνουν το αίτημα της Τουρκίας.
Στη συνέχεια, η ελληνική Δικαιοσύνη θα εξετάσει εάν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις έκδοσης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η διάκριση μεταξύ του εντάλματος σύλληψης που έχει εκδοθεί στην Τουρκία και της απόφασης των ελληνικών δικαστικών αρχών επί του αιτήματος.
Η ύπαρξη του πρώτου δεν συνεπάγεται αυτόματη αποδοχή του δεύτερου.
Ποιος είναι ο Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου
Ο Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου είναι επιχειρηματίας που εμφανίζεται μεταξύ των κατηγορουμένων της υπόθεσης του Μητροπολιτικού Δήμου Κωνσταντινούπολης.
Σύμφωνα με το τουρκικό πρακτορείο ειδήσεων TRT Haber και άλλα δημοσιεύματα, οι εισαγγελικές αρχές τον συνδέουν με υποθέσεις διαχείρισης χώρων απόθεσης προϊόντων εκσκαφών στην περιοχή Τζεμπετζί (Cebeci) της Κωνσταντινούπολης.
Οι τουρκικές διωκτικές αρχές υποστηρίζουν ότι μέσω των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων προέκυψαν μεγάλης κλίμακας παράνομα οικονομικά οφέλη.
Σε ορισμένα τουρκικά δημοσιεύματα αναφέρονται ισχυρισμοί για οικονομικές παρατυπίες που φθάνουν συνολικά τα 180 δισ. τουρκικές λίρες.
Οι ισχυρισμοί αυτοί αποτελούν μέρος του κατηγορητηρίου και δεν έχει αποδειχθεί δικαστικά ότι τα συγκεκριμένα ποσά συνιστούν παράνομο όφελος του επιχειρηματία.
Σύμφωνα με το Habertürk, ο Γκιουλιμπραΐμογλου βρισκόταν εκτός Τουρκίας από τον Μάρτιο του 2025 και καταζητούνταν επί περίπου ενάμιση χρόνο.
Η σύνδεση με την υπόθεση Εκρέμ Ιμάμογλου
Η εξέλιξη αποκτά πρόσθετη πολιτική σημασία επειδή αφορά τη μεγάλη δικαστική έρευνα γύρω από τη διοίκηση του Μητροπολιτικού Δήμου Κωνσταντινούπολης, υπόθεση με την οποία συνδέεται και ο Εκρέμ Ιμάμογλου.
Ο πρώην δήμαρχος Κωνσταντινούπολης αποτελεί μια από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της τουρκικής αντιπολίτευσης και βασικό πολιτικό αντίπαλο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Η δικαστική του περιπέτεια έχει αποτελέσει πεδίο έντονης αντιπαράθεσης μεταξύ της τουρκικής κυβέρνησης και της αντιπολίτευσης.
Οι κυβερνητικές αρχές υποστηρίζουν ότι οι διαδικασίες αφορούν ποινικές υποθέσεις και διεξάγονται από τη Δικαιοσύνη.
Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, έχει κατ’ επανάληψη καταγγείλει πολιτική σκοπιμότητα στην αντιμετώπιση του Ιμάμογλου και συνεργατών του.
Υπό αυτό το πρίσμα, η σύλληψη και η ενδεχόμενη έκδοση ενός προσώπου που περιλαμβάνεται στη συγκεκριμένη δικογραφία αναμένεται να συγκεντρώσει σημαντικό ενδιαφέρον στην Τουρκία.
Η ελληνική Δικαιοσύνη θα κρίνει το αίτημα
Από ελληνικής πλευράς, το βασικό ζήτημα αφορά την εφαρμογή των διεθνών συμβάσεων και των εγγυήσεων που διέπουν τις διαδικασίες έκδοσης.
Η Ελλάδα και η Τουρκία είναι συμβαλλόμενα κράτη στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Έκδοσης, η οποία προβλέπει μηχανισμούς συνεργασίας για την παράδοση προσώπων που καταζητούνται για ποινικά αδικήματα.
Παράλληλα, η εξέταση ενός αιτήματος έκδοσης περιλαμβάνει την αξιολόγηση των προβλεπόμενων νομικών προϋποθέσεων και τυχόν λόγων άρνησης.
Σε υποθέσεις με πιθανές πολιτικές προεκτάσεις, ιδιαίτερη σημασία μπορεί να αποκτήσουν ζητήματα όπως ο χαρακτήρας των αποδιδόμενων πράξεων και οι εγγυήσεις θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Δεν προκύπτει, πάντως, από τις διαθέσιμες πληροφορίες ότι ο Γκιουλιμπραΐμογλου έχει ήδη προβάλει συγκεκριμένους ισχυρισμούς ενώπιον των ελληνικών δικαστηρίων ή ότι έχει ληφθεί οριστική απόφαση για την έκδοσή του.
Το επόμενο βήμα
Η σύλληψη του Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου στην Ελλάδα, όπως αναφέρεται από τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης, δημιουργεί ένα νέο πεδίο δικαστικής συνεργασίας μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.
Η Τουρκία επιδιώκει την ταχεία ολοκλήρωση της διαδικασίας, ενώ η ελληνική πλευρά καλείται να εξετάσει τον φάκελο με βάση το ισχύον νομικό πλαίσιο.
Το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι η επίσημη διαβίβαση του πλήρους αιτήματος έκδοσης και η απόφαση των αρμόδιων ελληνικών δικαστικών αρχών.
Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη δημοσιότητα λόγω της σύνδεσής της με τις έρευνες για τον Δήμο Κωνσταντινούπολης και τον Εκρέμ Ιμάμογλου, χωρίς αυτό να προδικάζει τη δικαστική της κατάληξη στην Ελλάδα.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας