Πολιτική
Ένας διανοούμενος της παγκοσμιοποίησης “ονειρεύεται” την επόμενη μέρα της πανδημίας
Το κείμενο, το οποίο δημοσιεύτηκε στις Financial Times από τον διάσημο Ισραηλινό επιστήμονα και συγγραφέα Yuval Noah Harrari (Sapiens, Homo Deus), αποτελεί αξιοσημείωτο δείγμα σκέψης ενός τμήματος της διεθνούς ελίτ, που βλέπει τις προκλήσεις της πανδημίας του κορωνοϊού ως ευκαιρία για την έλευση της “παγκόσμιας διακυβέρνησης”. Τροφή για σκέψη…
Η ανθρωπότητα αντιμετωπίζει τώρα μια παγκόσμια κρίση. Ίσως η μεγαλύτερη κρίση της γενιάς μας. Οι αποφάσεις που λαμβάνουν οι πολίτες και οι κυβερνήσεις, τις επόμενες εβδομάδες θα διαμορφώσουν πιθανώς τον κόσμο για τα επόμενα χρόνια. Θα διαμορφώσουν όχι μόνο τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης αλλά και την οικονομία, την πολιτική και τον πολιτισμό μας. Πρέπει να δράσουμε γρήγορα και αποφασιστικά. Πρέπει επίσης να λάβουμε υπόψη τις μακροπρόθεσμες συνέπειες των ενεργειών μας.
Όταν επιλέγουμε εναλλακτικές λύσεις, πρέπει να αναρωτηθούμε όχι μόνο πώς να ξεπεράσουμε την άμεση απειλή, αλλά και το είδος του κόσμου που θα κατοικήσουμε όταν περάσει η καταιγίδα. Ναι, η καταιγίδα θα περάσει, η ανθρωπότητα θα επιζήσει, οι περισσότεροι από εμάς θα είναι ακόμα ζωντανοί, αλλά θα κατοικήσουμε σε έναν διαφορετικό κόσμο. Πολλά βραχυπρόθεσμα μέτρα έκτακτης ανάγκης θα αποτελέσουν ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής. Αυτός είναι ο χαρακτήρας των καταστάσεων έκτακτης ανάγκης. Προχωρούν γρήγορα τις ιστορικές διαδικασίες. Οι αποφάσεις που σε κανονικούς καιρούς θα χρειαζόταν χρόνια συζήτησης παίρνονται μέσα σε λίγες ώρες. Ανώριμες γνώσεις και τεχνογνωσία χρησιμοποιούνται και εφαρμόζονται υπό την πίεση κινδύνου, επειδή οι κίνδυνοι να μην κάνεις τίποτα είναι μεγαλύτεροι. Όλες οι χώρες χρησιμεύουν ως ινδικά χοιρίδια σε μεγάλης κλίμακας κοινωνικά πειράματα. Τι συμβαίνει όταν όλοι εργάζονται από το σπίτι και επικοινωνούν μόνο σε απόσταση; Τι συμβαίνει όταν ολόκληρα σχολεία και πανεπιστήμια ¨διδάσκουν¨ στο διαδίκτυο; Σε κανονικές περιόδους, οι κυβερνήσεις, οι επιχειρήσεις και τα εκπαιδευτικά συμβούλια δεν θα συμφωνούσαν ποτέ να διεξάγουν τέτοιου είδους πειράματα. Αλλά αυτοί δεν είναι κανονικοί καιροί.
Σε αυτήν την περίοδο κρίσης, αντιμετωπίζουμε δύο ιδιαίτερα σημαντικές επιλογές. Η πρώτη είναι μεταξύ της ολοκληρωτικής επιτήρησης και της ενδυνάμωσης των πολιτών. Η δεύτερη είναι μεταξύ εθνικιστικής απομόνωσης και παγκόσμιας αλληλεγγύης.
Εξουθενωτική επιτήρηση.
Προκειμένου να σταματήσει η επιδημία, όλοι οι πληθυσμοί πρέπει να συμμορφώνονται με ορισμένες κατευθυντήριες γραμμές. Υπάρχουν δύο βασικοί τρόποι επίτευξης αυτού του στόχου. Μία μέθοδος είναι η κυβέρνηση να παρακολουθεί τους ανθρώπους και να τιμωρεί αυτούς που παραβιάζουν τους κανόνες. Σήμερα, για πρώτη φορά στην ανθρώπινη ιστορία, η τεχνολογία καθιστά δυνατή την παρακολούθηση όλων συνεχώς. Πριν από πενήντα χρόνια, η KGB δεν μπορούσε να ακολουθήσει 240 εκατομμύρια Σοβιετικούς πολίτες 24 ώρες την ημέρα, ούτε ήλπιζε να επεξεργαστεί αποτελεσματικά όλες τις πληροφορίες που συγκεντρώνονταν. Η KGB βασίστηκε σε ανθρώπινους πράκτορες και αναλυτές και απλώς δεν μπορούσε να τοποθετήσει έναν ανθρώπινο πράκτορα που να παρακολουθεί κάθε πολίτη. Αλλά τώρα οι κυβερνήσεις μπορούν να βασίζονται σε πανταχού παρόντες αισθητήρες και ισχυρούς αλγόριθμους. Στη μάχη τους κατά της επιδημίας του κορωναϊού αρκετές κυβερνήσεις έχουν ήδη αναπτύξει τα νέα εργαλεία επιτήρησης. Η πιο σημαντική περίπτωση είναι η Κίνα. Παρακολουθώντας προσεκτικά τα smartphones των ανθρώπων, χρησιμοποιώντας εκατοντάδες εκατομμύρια κάμερες αναγνωρίσεως προσώπου και υποχρεώνοντας τους ανθρώπους να ελέγχουν και να αναφέρουν τη θερμοκρασία του σώματος και την ιατρική τους κατάσταση, οι κινεζικές αρχές δεν μπορούν μόνο να εντοπίσουν γρήγορα τους ύποπτους μεταφορείς κοροναϊού, αλλά εντοπίζουν οποιονδήποτε έρχονται σε επαφή μαζί του. Μια ποικιλία εφαρμογών για κινητά προειδοποιεί τους πολίτες για την εγγύτητά τους σε μολυσμένους ασθενείς. Αυτό το είδος τεχνολογίας δεν περιορίζεται μόνο στην ανατολική Ασία. Ο Πρωθυπουργός Μπέντζαμιν Νετανιάχου του Ισραήλ εξουσιοδότησε πρόσφατα την Ισραηλινή Υπηρεσία Ασφαλείας να αναπτύξει τεχνολογία επιτήρησης που συνήθως προορίζεται για μάχη με τρομοκράτες για την παρακολούθηση ασθενών με κοροναϊό. Όταν η αρμόδια κοινοβουλευτική υποεπιτροπή αρνήθηκε να εγκρίνει το μέτρο, ο Νετανιάχου το έσπρωξε με ένα «επείγον διάταγμα». Μπορεί να υποστηρίξετε ότι δεν υπάρχει τίποτα νέο για όλα αυτά. Τα τελευταία χρόνια, τόσο οι κυβερνήσεις όσο και οι εταιρείες χρησιμοποιούν τις πιο εξελιγμένες τεχνολογίες για την παρακολούθηση, την παρακολούθηση και τον χειρισμό ανθρώπων. Ωστόσο, εάν δεν είμαστε προσεκτικοί, η επιδημία θα μπορούσε ωστόσο να σηματοδοτήσει μια σημαντική καμπή στην ιστορία της επιτήρησης. Όχι μόνο επειδή θα μπορούσε να ομαλοποιήσει την ανάπτυξη εργαλείων μαζικής επιτήρησης σε χώρες που το έχουν απορρίψει μέχρι τώρα, αλλά ακόμη περισσότερο επειδή σημαίνει μια δραματική μετάβαση από το “πάνω από το δέρμα” στην επιτήρηση “κάτω από το δέρμα”. Μέχρι τώρα, όταν το δάχτυλό σας αγγίξει την οθόνη του smartphone σας και έκανε κλικ σε ένα σύνδεσμο, η κυβέρνηση ήθελε να μάθει σε ποιον ακριβώς σύνδεσμο έκανε κλικ το δάχτυλό σας. Αλλά με τον κορωνοϊό η εστίαση του ενδιαφέροντος μετατοπίζεται. Τώρα η κυβέρνηση θέλει να γνωρίζει τη θερμοκρασία του δακτύλου σας και την αρτηριακή πίεση κάτω από το δέρμα της.
Ένα από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε όταν επεξεργαζόμαστε το σημείο όπου παρακολουθούμε την επιτήρηση είναι ότι κανένας από μας δεν γνωρίζει ακριβώς πώς μας παρακολουθούν και ποια θα είναι η κατάσταση τα επόμενα χρόνια. Η τεχνολογία επιτήρησης αναπτύσσεται με μεγάλη ταχύτητα και αυτό που φαινόταν επιστημονική φαντασία πριν από 10 χρόνια είναι σήμερα παλιά νέα. Ως πειράματα σκέψης, θεωρήστε μια υποθετική κυβέρνηση που απαιτεί από κάθε πολίτη να φοράει ένα βιομετρικό βραχιόλι που να παρακολουθεί τη θερμοκρασία του σώματος και την καρδιακή συχνότητα 24 ώρες την ημέρα. Τα προκύπτοντα δεδομένα αποθηκεύονται και αναλύονται με κυβερνητικούς αλγορίθμους. Οι αλγόριθμοι θα ξέρουν ότι είστε άρρωστοι ακόμη και πριν το μάθετε εσείς, και θα ξέρουν επίσης πού βρίσκεστε και ποιον συναντήσατε. Οι αλυσίδες της μόλυνσης θα μπορούσαν να μειωθούν δραστικά, ακόμα και να κοπούν συνολικά. Ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε ενδεχομένως να σταματήσει την διάδοση της επιδημία μέσα σε λίγες μέρες. Ακούγεται υπέροχο, έτσι; Το μειονέκτημα είναι βέβαια ότι αυτό θα δώσει νομιμότητα σε ένα τρομακτικό νέο σύστημα επιτήρησης. Αν ξέρετε, για παράδειγμα, ότι έκανα κλικ σε έναν σύνδεσμο Fox News και όχι σε ένα σύνδεσμο CNN, που μπορεί να σας διδάξει κάτι για τις πολιτικές μου απόψεις και ίσως ακόμη και για την προσωπικότητά μου. Αλλά αν μπορείτε να παρακολουθήσετε τι συμβαίνει στη θερμοκρασία του σώματος, την αρτηριακή πίεση και την καρδιακή συχνότητα καθώς παρακολουθώ το βίντεο κλιπ, μπορείτε να μάθετε τι με κάνει να γελάω, τι με κάνει να κλαίω, και τι με κάνει πραγματικά θυμωμένο. Είναι κρίσιμο να θυμόμαστε ότι ο θυμός, η χαρά, η πλήξη και η αγάπη είναι βιολογικά φαινόμενα όπως ο πυρετός και ο βήχας. Η ίδια τεχνολογία που προσδιορίζει τον βήχα θα μπορούσε επίσης να εντοπίσει γέλια.
Εάν οι εταιρίες και οι κυβερνήσεις αρχίσουν να μαζεύουν βιομετρικά δεδομένα μαζικά, μπορούν να μας γνωρίσουν πολύ καλύτερα από ό, τι γνωρίζουμε οι ίδιοι τον εαυτό μας και δεν μπορούν απλώς να προβλέψουν τα συναισθήματά μας, αλλά και να χειραγωγήσουν τα συναισθήματά μας και να μας πουλήσουν οτιδήποτε θέλουν, είτε πρόκειται για προϊόν ή για κάποιον πολιτικό. Η βιομετρική παρακολούθηση θα καθιστούσε τα δεδομένα χακαρίσματος της Cambridge Analytica να μοιάζουν με κάτι από την εποχή των λίθων. Φανταστείτε τη Βόρεια Κορέα το 2030, όταν κάθε πολίτης πρέπει να φορέσει ένα βιομετρικό βραχιόλι 24 ώρες την ημέρα. Εάν ακούσει μια ομιλία του Μεγάλου ηγέτη και το βραχιόλι παίρνει τα ενδεικτικά σημάδια του θυμού, είστε τελειωμένοι.
Θα μπορούσατε, βεβαίως, να θεωρήσετε την περίπτωση της βιομετρικής παρακολούθησης ως προσωρινό μέτρο που λήφθηκε σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης έως ότου η κατάσταση έκτακτης ανάγκης τελειώσει. Ωστόσο, τα προσωρινά μέτρα έχουν μια δυσάρεστη συνήθεια για έκτακτες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, ειδικά καθώς υπάρχει πάντα μια νέα κατάσταση έκτακτης ανάγκης που κρύβεται στον ορίζοντα. Η πατρίδα μου στο Ισραήλ, για παράδειγμα, κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης κατά τη διάρκεια του πολέμου της Ανεξαρτησίας του 1948, γεγονός που δικαιολόγησε μια σειρά προσωρινών μέτρων από τη λογοκρισία του Τύπου και τη δήμευση γης σε ειδικούς κανονισμούς για την παρασκευή της πουτίγκας. Ο πόλεμος της Ανεξαρτησίας έχει κερδηθεί εδώ και πολύ καιρό, αλλά το Ισραήλ δεν δήλωσε ποτέ την έκτακτη ανάγκη και δεν κατάφερε να καταργήσει πολλά από τα προσωρινά μέτρα του 1948 (το διάταγμα για την πουτίγκα έκτακτης ανάγκης καταργήθηκε ευεργετικά το 2011). Ακόμη και όταν οι λοιμώξεις από τον κοροναϊό είναι κάτω από το μηδέν, ορισμένες κυβερνήσεις πεινασμένες για δεδομένα θα μπορούσαν να ισχυριστούν ότι έπρεπε να διατηρήσουν τα βιομετρικά συστήματα επιτήρησης επειδή φοβούνται ένα δεύτερο κύμα κοροναϊού ή επειδή υπάρχει ένα νέο στέλεχος Ebola που εξελίσσεται στην κεντρική Αφρική ή επειδή . . . …….. ! Μια μεγάλη μάχη έχει γιγαντωθεί τα τελευταία χρόνια σχετικά με την ιδιωτική ζωή μας. Η κρίση του κοροναϊού μπορεί να είναι το σημείο ανατροπής της μάχης. Γιατί όταν οι άνθρωποι έχουν τη δυνατότητα επιλογής ανάμεσα στην ιδιωτική ζωή και την υγεία, συνήθως επιλέγουν την υγεία.
Η αστυνομία σαπουνιών
Ζητώντας από τους ανθρώπους να επιλέξουν μεταξύ της ιδιωτικής ζωής και της υγείας είναι, στην πραγματικότητα, η ίδια η ρίζα του προβλήματος. Επειδή πρόκειται για ψευδή επιλογή. Μπορούμε και πρέπει να απολαμβάνουμε τόσο την ιδιωτικότητα όσο και την υγεία. Μπορούμε να επιλέξουμε να προστατέψουμε την υγεία μας και να σταματήσουμε την επιδημία του κοροναϊού όχι με την καθιέρωση καθεστώτων ολοκληρωτικής επιτήρησης, αλλά με την ενδυνάμωση των πολιτών. Τις τελευταίες εβδομάδες, ορισμένες από τις πιο επιτυχημένες προσπάθειες για περιορισμό της επιδημίας του κορωναϊού ενορχηστρώθηκαν από τη Νότια Κορέα, την Ταϊβάν και τη Σιγκαπούρη. Ενώ οι χώρες αυτές χρησιμοποίησαν κάποιες εφαρμογές παρακολούθησης, βασίστηκαν πολύ περισσότερο σε μεγάλο αριθμό test, στην ειλικρινή αναφορά και στην επιθυμητή συνεργασία ενός καλά πληροφορημένου κοινού. Η κεντρική παρακολούθηση και οι σκληρές τιμωρίες δεν είναι ο μόνος τρόπος για να συμμορφωθούν οι άνθρωποι με ευεργετικές κατευθυντήριες γραμμές. Όταν οι άνθρωποι ενημερώνονται για τα επιστημονικά δεδομένα και όταν οι άνθρωποι εμπιστεύονται τις δημόσιες αρχές για να τους πουν αυτά τα γεγονότα, οι πολίτες μπορούν να κάνουν το σωστό, ακόμη και αν ο Μεγάλος Αδελφός δεν παρακολουθεί τους ώμους τους. Ένας αυτοτροφοδοτούμενος και ενημερωμένος πληθυσμός είναι συνήθως πολύ πιο ισχυρός και αποτελεσματικός από έναν αστυνομικoκρατούμενo, αμαθή πληθυσμό. Εξετάστε, για παράδειγμα, το πλύσιμο των χεριών σας με σαπούνι. Αυτό ήταν μια από τις μεγαλύτερες προόδους που σημειώθηκαν ποτέ στην ανθρώπινη υγιεινή. Αυτή η απλή ενέργεια σώζει εκατομμύρια ζωές κάθε χρόνο. Παρόλο που το θεωρούμε δεδομένο, μόνο τον 19ο αιώνα οι επιστήμονες ανακάλυψαν τη σημασία του πλυσίματος των χεριών με σαπούνι. Προηγουμένως, ακόμη και οι γιατροί και οι νοσηλευτές προχωρούσαν από τη μία χειρουργική επέμβαση στην επόμενη χωρίς να πλύνουν τα χέρια τους. Σήμερα δισεκατομμύρια άνθρωποι καθημερινά πλένουν τα χέρια τους, όχι επειδή φοβούνται την αστυνομία σαπουνιού, αλλά επειδή καταλαβαίνουν τα γεγονότα. Πλένω τα χέρια μου με σαπούνι επειδή έχω ακούσει για ιούς και βακτήρια, καταλαβαίνω ότι αυτοί οι μικροσκοπικοί μικροοργανισμοί προκαλούν ασθένειες και ξέρω ότι το σαπούνι μπορεί να τα αφαιρέσει. Αλλά για να επιτύχετε ένα τέτοιο επίπεδο συμμόρφωσης και συνεργασίας, χρειάζεστε εμπιστοσύνη. Οι άνθρωποι πρέπει να εμπιστεύονται την επιστήμη, να εμπιστεύονται τις δημόσιες αρχές και να εμπιστεύονται τα μέσα ενημέρωσης. Τα τελευταία χρόνια, ανεύθυνοι πολιτικοί υπονομεύουν εσκεμμένα την εμπιστοσύνη στην επιστήμη, στις δημόσιες αρχές και στα μέσα ενημέρωσης. Τώρα αυτοί οι ίδιοι ανεύθυνοι πολιτικοί ενδέχεται να μπουν στον πειρασμό να βγάλουν το δρόμο προς τον αυταρχισμό, ισχυριζόμενοι ότι δεν μπορείτε να εμπιστευτείτε το κοινό να κάνει το σωστό. Κανονικά, η εμπιστοσύνη που έχει διαβρωθεί για χρόνια δεν μπορεί να ξαναχτιστεί σε μια νύχτα. Αλλά αυτοί δεν είναι κανονικοί καιροί. Σε μια στιγμή κρίσης, τα μυαλά μπορούν επίσης να αλλάξουν γρήγορα. Μπορείτε να έχετε πικρά επιχειρήματα με τα αδέλφια σας για χρόνια, αλλά όταν συμβαίνει κάποια έκτακτη ανάγκη, ανακαλύπτετε ξαφνικά μια κρυμμένη δεξαμενή εμπιστοσύνης και φιλελευθερίας και βιάζεστε να βοηθήσετε ο ένας τον άλλον. Αντί να οικοδομήσουμε ένα καθεστώς επιτήρησης, δεν είναι πολύ αργά για την ανοικοδόμηση της εμπιστοσύνης των ανθρώπων στην επιστήμη, στις δημόσιες αρχές και στα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Οπωσδήποτε θα πρέπει να χρησιμοποιούμε και τις νέες τεχνολογίες, αλλά αυτές οι τεχνολογίες θα πρέπει να ενδυναμώνουν τους πολίτες. Είμαι υπέρ της παρακολούθησης της θερμοκρασίας του σώματος και της αρτηριακής πίεσης, αλλά τα δεδομένα δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για τη δημιουργία μιας ισχυρής κυβέρνησης. Αντίθετα, τα δεδομένα αυτά θα πρέπει να μου επιτρέψουν να έχω πιο ενημερωμένες προσωπικές επιλογές και επίσης να κάνω την κυβέρνηση υπεύθυνη για τις αποφάσεις της.
Αν μπορούσα να παρακολουθήσω την προσωπική μου κατάσταση 24 ώρες την ημέρα, θα μάθαινα όχι μόνο εάν έχω γίνει ένας κίνδυνος για την υγεία, για άλλους ανθρώπους, αλλά και ποιες συνήθειες συμβάλλουν στην υγεία μου. Και αν θα μπορούσα να αποκτήσω πρόσβαση και να αναλύσω αξιόπιστα στατιστικά στοιχεία για τη διάδοση του κοροναϊού, θα ήμουν σε θέση να κρίνω αν η κυβέρνηση μου λέει την αλήθεια και εάν υιοθετεί τις σωστές πολιτικές για την καταπολέμηση της επιδημίας. Όποτε οι άνθρωποι μιλάνε για επιτήρηση, θυμηθείτε ότι η ίδια τεχνολογία επιτήρησης μπορεί συνήθως να χρησιμοποιηθεί όχι μόνο από τις κυβερνήσεις για την παρακολούθηση ατόμων, αλλά και από άτομα για να παρακολουθούν τις κυβερνήσεις. Η επιδημία του κοροναϊού είναι επομένως μια μεγάλη δοκιμασία της ιθαγένειας. Τις επόμενες μέρες, ο καθένας από εμάς θα πρέπει να επιλέξει να εμπιστευτεί τα επιστημονικά δεδομένα και τους εμπειρογνώμονες στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης ενάντια σε αβάσιμες θεωρίες συνωμοσίας και πολιτικούς που εξυπηρετούν τους σκοπούς τους. Αν δεν καταφέρουμε να κάνουμε τη σωστή επιλογή, θα βρούμε τους εαυτούς μας να υπογράφουν την απώλεια των πιο πολύτιμων ελευθεριών μας, πιστεύοντας ότι αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να διασφαλίσουμε την υγεία μας. Χρειαζόμαστε ένα παγκόσμιο σχέδιο Η δεύτερη σημαντική επιλογή που αντιμετωπίζουμε είναι ανάμεσα στην εθνικιστική απομόνωση και την παγκόσμια αλληλεγγύη. Τόσο η ίδια η επιδημία όσο και η επακόλουθη οικονομική κρίση είναι παγκόσμια προβλήματα. Μπορούν να λυθούν αποτελεσματικά μόνο με την παγκόσμια συνεργασία. Πρώτα απ ‘όλα, προκειμένου να νικήσουμε τον ιό, πρέπει να ανταλλάξουμε πληροφορίες παγκοσμίως. Αυτό είναι το μεγάλο πλεονέκτημα των ανθρώπων για τους ιούς. Ένας κοροναϊός στην Κίνα και ένας κοροναϊός στις ΗΠΑ δεν μπορούν να ανταλλάξουν συμβουλές για το πώς να μολύνουν τους ανθρώπους. Αλλά η Κίνα μπορεί να διδάξει στις ΗΠΑ πολλά πολύτιμα μαθήματα σχετικά με τον κοροναϊό και πώς να το χειριστεί. Αυτό που ένας Ιταλός γιατρός ανακαλύπτει στο Μιλάνο το πρωί θα μπορούσε να σώσει ζωές στην Τεχεράνη το βράδυ. Όταν η βρετανική κυβέρνηση διστάζει μεταξύ πολλών πολιτικών, μπορεί να πάρει συμβουλές από τους Κορεάτες που έχουν ήδη αντιμετωπίσει ένα παρόμοιο δίλημμα πριν από ένα μήνα. Για να συμβεί αυτό, χρειαζόμαστε ένα πνεύμα παγκόσμιας συνεργασίας και εμπιστοσύνης. Στις επόμενες μέρες, ο καθένας από εμάς πρέπει να επιλέξει να εμπιστευτεί τα επιστημονικά δεδομένα και τους εμπειρογνώμονες στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης σχετικά με τις αβάσιμες θεωρίες συνωμοσίας και τους πολιτικούς που εξυπηρετούν προσωπικούς σκοπούς. Οι χώρες θα πρέπει να είναι διατεθειμένες να ανταλλάσσουν πληροφορίες ανοιχτά και επιδέξια να ζητούν συμβουλές και θα πρέπει να είναι σε θέση να εμπιστεύονται τα δεδομένα και τις πληροφορίες που λαμβάνουν. Χρειαζόμαστε επίσης μια παγκόσμια προσπάθεια για την παραγωγή και τη διανομή ιατρικού εξοπλισμού, κυρίως των κιτ δοκιμών και των αναπνευστικών μηχανών. Αντί για κάθε χώρα που προσπαθεί να το κάνει τοπικά και να αποθηκεύσει οτιδήποτε εξοπλισμό μπορεί να πάρει, μια συντονισμένη παγκόσμια προσπάθεια θα μπορούσε να επιταχύνει σημαντικά την παραγωγή και να διασφαλίσει ότι ο σωστικός εξοπλισμός διανέμεται πιο δίκαια. Ακριβώς όπως οι χώρες εθνικοποιούν βασικούς κλάδους κατά τη διάρκεια ενός πολέμου, ο ανθρώπινος πόλεμος κατά του κοροναϊού μπορεί να απαιτήσει από εμάς να «εξανθρωπιστούμε» τις κρίσιμες γραμμές παραγωγής.
Μια πλούσια χώρα με λίγες περιπτώσεις κορωναϊού θα πρέπει να είναι πρόθυμη να στείλει πολύτιμο εξοπλισμό σε μια φτωχότερη χώρα με πολλές περιπτώσεις, πιστεύοντας ότι εάν και πότε χρειαστεί βοήθεια, άλλες χώρες θα βοηθήσουν. Μπορούμε να εξετάσουμε μια παρόμοια παγκόσμια προσπάθεια συγκέντρωσης ιατρικού προσωπικού. Οι χώρες που πλήττονται σήμερα θα μπορούσαν να στείλουν ιατρικό προσωπικό στις περιοχές με τις μεγαλύτερες επιπτώσεις, τόσο για να τους βοηθήσουν στην ώρα τους ανάγκης όσο και για να αποκτήσουν πολύτιμη εμπειρία. Αν αργότερα επικεντρωθεί η επιδημία, η βοήθεια θα μπορούσε να αρχίσει να ρέει προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Η παγκόσμια συνεργασία είναι ζωτικής σημασίας και από οικονομικής πλευράς. Δεδομένης της παγκόσμιας φύσης της οικονομίας και των αλυσίδων εφοδιασμού, εάν κάθε κυβέρνηση εφαρμόσει το δικό της πρόγραμμα με πλήρη αδιαφορία για τα υπόλοιπα, το αποτέλεσμα θα είναι το χάος και μια βαθύτερη κρίση. Χρειαζόμαστε ένα παγκόσμιο σχέδιο δράσης και το χρειαζόμαστε γρήγορα.
Μια άλλη απαίτηση είναι η επίτευξη μιας παγκόσμιας συμφωνίας για τα ταξίδια. Η αναστολή όλων των διεθνών ταξιδιών για μήνες θα προκαλέσει τεράστιες δυσκολίες και θα παρεμποδίσει τον πόλεμο κατά του κοροναϊού. Οι χώρες πρέπει να συνεργαστούν για να επιτρέψουν τουλάχιστον μια στάση ουσιαστικών ταξιδιωτών να συνεχίσουν τη διέλευση των συνόρων: επιστήμονες, γιατροί, δημοσιογράφοι, πολιτικοί, επιχειρηματίες. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με την επίτευξη μιας παγκόσμιας συμφωνίας σχετικά με τον προκαταρκτικό έλεγχο των ταξιδιωτών από τη χώρα καταγωγής τους. Αν γνωρίζατε ότι επιτρεπόταν μόνο σε προσεκτικά επιλεγμένους ταξιδιώτες να εισέλθουν σε ένα αεροπλάνο, θα ήσασταν πιο πρόθυμοι να τους δεχτείτε στη χώρα σας. Δυστυχώς, επί του παρόντος οι χώρες δεν τηρούν τίποτα από αυτά τα πράγματα. Μια συλλογική παράλυση έχει πιάσει τη διεθνή κοινότητα. Φαίνεται ότι δεν υπάρχουν ενήλικες στο δωμάτιο. Κάποιος θα περίμενε να δει πριν από μερικές εβδομάδες μια συνάντηση έκτακτης ανάγκης των παγκόσμιων ηγετών για να καταλήξει σε ένα κοινό σχέδιο δράσης. Οι ηγέτες της G7 κατόρθωσαν να διοργανώσουν μια τηλεδιάσκεψη μόνο αυτή την εβδομάδα και δεν οδήγησαν σε τέτοιο σχέδιο. Σε προηγούμενες παγκόσμιες κρίσεις – όπως η χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 και η επιδημία Ebola το 2014 – οι ΗΠΑ ανέλαβαν το ρόλο παγκόσμιου ηγέτη. Αλλά η σημερινή αμερικανική κυβέρνηση έχει παραιτηθεί από την δουλειά του ηγέτη. Έχει καταστήσει σαφές ότι ενδιαφέρεται για το μεγαλείο της Αμερικής πολύ περισσότερο από το μέλλον της ανθρωπότητας. Αυτή η διοίκηση έχει εγκαταλείψει ακόμη και τους στενότερους συμμάχους της. Όταν απαγόρευσαν όλες τις μετακινήσεις από την ΕΕ, δεν έκανε τον κόπο να δώσει στην ΕΕ όσο το δυνατόν περισσότερη προειδοποίηση, πόσο μάλλον να διαβουλευθεί με την ΕΕ σχετικά με αυτό το δραστικό μέτρο. Δημιούργησε σκάνδαλο γνωστοποιώντας ότι προσφέρει 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε μια γερμανική φαρμακευτική εταιρεία για να αγοράσει μονοπωλιακά δικαιώματα για ένα νέο εμβόλιο Covid-19. Ακόμη και αν η σημερινή διοίκηση τελικά αλλάξει και έρθει με ένα παγκόσμιο σχέδιο δράσης, λίγοι θα ακολουθήσουν έναν ηγέτη ο οποίος ποτέ δεν αναλαμβάνει την ευθύνη, ο οποίος ποτέ δεν παραδέχεται λάθη και ο οποίος από ρουτίνα παίρνει όλη την εκτίμηση για τον εαυτό, του αφήνοντας όλη την ευθύνη σε άλλους. Εάν το κενό που άφησαν οι ΗΠΑ δεν καλύπτεται από άλλες χώρες, όχι μόνο θα είναι πολύ πιο δύσκολο να σταματήσει η σημερινή επιδημία, αλλά η κληρονομιά της θα συνεχίσει να δηλητηριάζει διεθνείς σχέσεις για τα επόμενα χρόνια.
Ωστόσο, κάθε κρίση είναι επίσης μια ευκαιρία. Πρέπει να ελπίζουμε ότι η σημερινή επιδημία θα βοηθήσει την ανθρωπότητα να συνειδητοποιήσει τον οξύ κίνδυνο που θέτει η παγκόσμια διάσταση. Η ανθρωπότητα πρέπει να κάνει μια επιλογή. Θα ταξιδέψουμε προς την κατεύθυνση της διαίρεσης ή θα υιοθετήσουμε την πορεία της παγκόσμιας αλληλεγγύης; Αν επιλέξουμε διαχωρισμό, αυτό όχι μόνο θα παρατείνει την κρίση, αλλά πιθανόν να οδηγήσει σε ακόμη χειρότερες καταστροφές στο μέλλον. Εάν επιλέξουμε την παγκόσμια αλληλεγγύη, θα είναι μια νίκη όχι μόνο κατά του κοροναϊού, αλλά και κατά των μελλοντικών επιδημιών και κρίσεων που θα μπορούσαν να προκαλέσουν την ανθρωπότητα στον 21ο αιώνα.
Το αγγλικό κείμενο είναι εδώ
GEOPOLITICO
Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του Σταθμού Ηρακλείου. Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία για την επανέναρξη των ερευνών της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου, με το γαλλικής σημαίας πλοίο «Abeille Marengo».
Νέο επεισόδιο στον ανταγωνισμό για τις θαλάσσιες αρμοδιότητες στην Ανατολική Μεσόγειο προκαλεί η Τουρκία, αυτή τη φορά σε περιοχή από την οποία προβλέπεται να διέλθει το ερευνητικό σκάφος που θα πραγματοποιήσει εργασίες για το υποθαλάσσιο καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου.
Ο τουρκικός Σταθμός Αττάλειας εξέδωσε ναυτική αγγελία, αμφισβητώντας την αρμοδιότητα του ελληνικού Σταθμού Ηρακλείου σε θαλάσσια περιοχή νότια του Καστελλόριζου.
Η τουρκική ενέργεια σημειώθηκε λίγες ώρες μετά την έκδοση ελληνικής NAVTEX, με την οποία δεσμεύτηκε η συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή για τη διεξαγωγή της πολυεθνικής άσκησης πυρών «EUNOMIA», στις 19 Οκτωβρίου.
Η Άγκυρα απάντησε εκδίδοντας δική της NAVTEX, υποστηρίζοντας ότι η περιοχή εμπίπτει στη δική της ζώνη ευθύνης για την έκδοση ναυτικών αγγελιών.
Μάλιστα, προχώρησε στην επανέκδοση της αγγελίας για τη συμμαχική άσκηση, χρησιμοποιώντας ακριβώς τις ίδιες συντεταγμένες που είχαν περιληφθεί στην ελληνική ανακοίνωση.
Η κίνηση αυτή δεν αφορά την πραγματοποίηση διαφορετικής τουρκικής άσκησης, αλλά τη διεκδίκηση της αρμοδιότητας έκδοσης της σχετικής ναυτικής προειδοποίησης.
Το γαλλικό ερευνητικό και η επανεκκίνηση του Great Sea Interconnector
Το περιστατικό αποκτά ευρύτερη γεωπολιτική διάσταση καθώς συνδέεται χρονικά και γεωγραφικά με την προετοιμασία για την επανέναρξη των εργασιών του Great Sea Interconnector.
Πρόκειται για το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης–Κύπρου, το οποίο προβλέπει την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου υψηλής τάσης συνεχούς ρεύματος 500 kV.
Στις 14 Οκτωβρίου, η γαλλική Nexans, ανάδοχος του καλωδίου, προχώρησε στις απαραίτητες ενέργειες για την έκδοση NAVTEX, ενώ παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης της συμμετοχής του γαλλικής σημαίας ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo».
Το συγκεκριμένο πλοίο πρόκειται να πραγματοποιήσει προκαταρκτικές υποθαλάσσιες έρευνες στη διαδρομή μεταξύ της Κορακιάς Ηρακλείου και της Κύπρου.
Οι εργασίες περιλαμβάνουν τη χαρτογράφηση του βυθού, την εξέταση της μορφολογίας του και τον προσδιορισμό της καταλληλότερης όδευσης για την τοποθέτηση των καλωδίων.
Η περιοχή νότια του Καστελλόριζου, στην οποία εκδηλώθηκε η νέα τουρκική αμφισβήτηση, περιλαμβάνεται στη σχεδιαζόμενη πορεία του ερευνητικού.
Δεν έχει, ωστόσο, ανακοινωθεί ακόμη οριστική ημερομηνία έναρξης των νέων ερευνών.
Το έγγραφο του Λιμενικού και η προθεσμία της 16ης Οκτωβρίου
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το έγγραφο του Αρχηγείου του Λιμενικού Σώματος, με ημερομηνία 14 Οκτωβρίου 2026, το οποίο αφορά την αίτηση εξαίρεσης για τη χρήση του γαλλικού πλοίου.
Σύμφωνα με το έγγραφο, το αίτημα είχε υποβληθεί στις 9 Οκτωβρίου από το ναυτικό πρακτορείο «Δ. Πατρίκιος ΙΚΕ», για λογαριασμό της ιταλικής Next Geosolutions Europe SpA.
Η ιταλική εταιρεία έχει αναλάβει τις προκαταρκτικές υποθαλάσσιες έρευνες για λογαριασμό της Nexans.
Η χρησιμοποίηση πρόσθετου ερευνητικού σκάφους κρίθηκε απαραίτητη εξαιτίας των ιδιαίτερα απαιτητικών τεχνικών χαρακτηριστικών της προβλεπόμενης όδευσης.
Συγκεκριμένα, οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν σε περιοχές μεγάλου βάθους, με απότομες υποθαλάσσιες πλαγιές και γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά που απαιτούν εξειδικευμένο εξοπλισμό.
Το Λιμενικό κάλεσε τις αρμόδιες λιμενικές αρχές και τους ναυτιλιακούς φορείς να διερευνήσουν εάν υπάρχουν διαθέσιμα πλοία ελληνικής σημαίας με αντίστοιχες δυνατότητες.
Η προθεσμία για την υποβολή των σχετικών απαντήσεων λήγει σήμερα, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου, στις 13:00.
Το έγγραφο κοινοποιήθηκε, μεταξύ άλλων, στο υπουργείο Εξωτερικών και στο Γενικό Επιτελείο Ναυτικού.
Οι έρευνες έχουν παράταση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026
Σημαντική λεπτομέρεια αποτελεί το γεγονός ότι οι υποθαλάσσιες έρευνες είχαν αρχικά εγκριθεί από το υπουργείο Εξωτερικών τον Ιούνιο του 2024.
Με νεότερη απόφαση, τον Φεβρουάριο του 2026, δόθηκε παράταση της σχετικής έγκρισης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Η επανέναρξη των εργασιών προϋποθέτει την ολοκλήρωση των απαιτούμενων διαδικασιών, ενώ προβλέπεται ενημέρωση της Υδρογραφικής Υπηρεσίας και της Διοίκησης Υποβρυχίων του Πολεμικού Ναυτικού τουλάχιστον 72 ώρες πριν από την έναρξη των ερευνών.
Η επίσημη ανακοίνωση του Λιμενικού επιβεβαιώνει την υποβολή αίτησης για τη χρησιμοποίηση του «Abeille Marengo», χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει ήδη δοθεί η τελική έγκριση ή ότι το πλοίο έχει ξεκινήσει τις εργασίες του.
Η «EUNOMIA» και το γεωπολιτικό μήνυμα στην Ανατολική Μεσόγειο
Η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA» πραγματοποιείται στο πλαίσιο της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου, Γαλλίας και Ιταλίας για τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σύμφωνα με τις δημοσιευμένες πληροφορίες, το πρόγραμμα δραστηριοτήτων εκτείνεται από τις 16 έως τις 22 Οκτωβρίου, με επιπλέον δραστηριότητα στις 26 Οκτωβρίου. Η συγκεκριμένη NAVTEX που επικαλείται το Liberal αφορά άσκηση πυρών στις 19 Οκτωβρίου.
Η τουρκική παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή σημειώνεται σε περιοχή που συνδέεται με τον σχεδιασμό ενός ευρωπαϊκού ενεργειακού έργου.
Η Άγκυρα δεν αμφισβητεί απλώς μια ναυτική ανακοίνωση. Επαναφέρει τη διεκδίκησή της περί αρμοδιότητας έκδοσης NAVTEX σε μια θαλάσσια ζώνη όπου η ελληνική πλευρά προετοιμάζει δραστηριότητες που αφορούν την ηλεκτρική διασύνδεση.
Πρέπει, ωστόσο, να διακρίνεται η αρμοδιότητα έκδοσης ναυτικών αγγελιών από την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Πρόκειται για διαφορετικά νομικά ζητήματα και η έκδοση μιας NAVTEX δεν καθορίζει από μόνη της κυριαρχικά δικαιώματα.
Το κρίσιμο τεστ για την Αθήνα: Τι θα συμβεί όταν φτάσει το γαλλικό σκάφος;
Το πραγματικό ενδιαφέρον πλέον μετατοπίζεται στην επόμενη φάση.
Όταν ολοκληρωθεί η αδειοδότηση και εκδοθεί η NAVTEX για τις έρευνες του «Abeille Marengo», θα διαπιστωθεί εάν η Τουρκία περιοριστεί σε νέα αμφισβήτηση μέσω ναυτικών αγγελιών ή προχωρήσει σε άλλες ενέργειες.
Το προηγούμενο των εντάσεων γύρω από τις έρευνες για το καλώδιο καθιστά το συγκεκριμένο ερώτημα ιδιαίτερα σημαντικό για την Αθήνα και τη Λευκωσία.
Επιπλέον, η συμμετοχή γαλλικής εταιρείας και πλοίου γαλλικής σημαίας προσδίδει στο θέμα ευρωπαϊκή διάσταση, χωρίς να συνεπάγεται αυτομάτως στρατιωτική ή διπλωματική αντίδραση του Παρισιού.
Η απάντηση θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη των εργασιών και τις αποφάσεις των εμπλεκόμενων κυβερνήσεων.
Η ουσία είναι ότι το Great Sea Interconnector επανέρχεται στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης πριν ακόμη αρχίσουν οι νέες έρευνες.
Η ελληνική πλευρά έχει ενεργοποιήσει τη διαδικασία για την επιστροφή του ερευνητικού σκάφους στη θάλασσα. Η Τουρκία, από την πλευρά της, επέλεξε να επαναφέρει την αμφισβήτηση της αρμοδιότητας του Ηρακλείου με αφορμή την άσκηση «EUNOMIA».
Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν οι νέες έρευνες θα προχωρήσουν χωρίς παρεμπόδιση ή εάν το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου θα αποτελέσει ξανά πεδίο έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.
GEOPOLITICO
«Ελευθερία» Λονδίνου: Αδιέξοδο στο Κυπριακό, νέα εποχή στις σχέσεις Βρετανίας–ΕΕ και τα μηνύματα Ρούμπιο προς την Τουρκία
Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ομογενειακής εφημερίδας η αμετακίνητη στάση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό, οι πολιτικές εξελίξεις στο Ηνωμένο Βασίλειο και η ερμηνεία της επίσκεψης του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Αθήνα από τον τουρκικό Τύπο. Ξεχωριστή θέση κατέχουν η 66η επέτειος της Κυπριακής Ανεξαρτησίας και η δυναμική παρουσία των Ελληνοκυπρίων στη βρετανική αυτοδιοίκηση.
Με πλούσια θεματολογία γύρω από τις διεθνείς εξελίξεις, το Κυπριακό, τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και τη δραστηριότητα της ελληνικής και κυπριακής ομογένειας κυκλοφόρησε την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026 το 1308ο φύλλο της εβδομαδιαίας εφημερίδας «Ελευθερία» του Λονδίνου.
Η έκδοση αναδεικνύει τις διπλωματικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, τις προσπάθειες επαναπροσέγγισης του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και τον ενεργό ρόλο του απόδημου ελληνισμού στη δημόσια ζωή της Βρετανίας.
Κυπριακό: Καμία ουσιαστική μετακίνηση από την τουρκική πλευρά
Ένα από τα κεντρικά πολιτικά θέματα της εφημερίδας αφορά τη συνάντηση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν.
Με τίτλο «Καμία μετακίνηση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό», η «Ελευθερία» επισημαίνει ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε περιορισμένης σημασίας ζητήματα, χωρίς να σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος στον πυρήνα του προβλήματος.
Οι συμφωνίες αφορούν την κοινή παρουσία των δύο ηγετών στο 6ο Δικοινοτικό Φεστιβάλ Ειρήνης στην Πύλα, τη συμμετοχή τους σε συνεδριάσεις τεχνικών επιτροπών και τον προγραμματισμό νέας συνάντησης.
Ωστόσο, σύμφωνα με την εφημερίδα, η τουρκική πλευρά εξακολουθεί να θέτει ως προϋπόθεση για την επανέναρξη των ουσιαστικών συνομιλιών την αποδοχή της λεγόμενης «κυριαρχικής ισότητας».
Το δημοσίευμα στρέφει επίσης την προσοχή στην επικείμενη επίσκεψη της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, και στο ερώτημα αν θα μπορέσει να επανεκκινήσει η διαπραγματευτική διαδικασία πριν ολοκληρωθεί η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες.
Η επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα και η αντίδραση του τουρκικού Τύπου
Ξεχωριστή θέση στην έκδοση καταλαμβάνει το άρθρο του δημοσιογράφου Χρήστου Κωνσταντινίδη, με τίτλο «Πώς ερμήνευσε η Τουρκία την επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα», το οποίο εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης αντιμετώπισαν τα μηνύματα του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών.
Η ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα και η προβολή της Ελλάδας ως στρατηγικού εταίρου των Ηνωμένων Πολιτειών αποτέλεσαν αντικείμενο σχολιασμού από τουρκικές εφημερίδες και αναλυτές.
Στο επίκεντρο βρίσκονται η αμερικανική στρατηγική στην Ανατολική Μεσόγειο, η ελληνοαμερικανική αμυντική συνεργασία, η ενεργειακή ασφάλεια και η στάση της Ουάσινγκτον απέναντι στις ελληνοτουρκικές διαφορές.
Σε άλλη παρέμβαση της έκδοσης, ο ακαδημαϊκός Αυγουστίνος Αυγουστή θέτει το ερώτημα κατά πόσο οι θετικές δηλώσεις της αμερικανικής πλευράς συνοδεύονται από συγκεκριμένες δεσμεύσεις για τα ελληνικά και κυπριακά συμφέροντα.
Βρετανία και Ευρωπαϊκή Ένωση: Ανοίγει η συζήτηση για υπέρβαση του Brexit
Στο βρετανικό μέτωπο, η «Ελευθερία» αφιερώνει εκτενές δημοσίευμα στην προσπάθεια της κυβέρνησης του Άντι Μπέρναμ να διαμορφώσει μια νέα σχέση με τις Βρυξέλλες.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός εμφανίζεται να θεωρεί ανεπαρκές το σημερινό πλαίσιο συνεργασίας, υποστηρίζοντας ότι το Brexit προκάλεσε μεγαλύτερη οικονομική ζημιά από τα αναμενόμενα οφέλη.
Η εφημερίδα αναφέρεται στην προγραμματισμένη για τις 20 Νοεμβρίου σύνοδο κορυφής Ευρωπαϊκής Ένωσης–Ηνωμένου Βασιλείου στις Βρυξέλλες, όπου αναμένεται να εξεταστούν νέες συμφωνίες για το εμπόριο, την κινητικότητα των νέων και την οικονομική συνεργασία.
Στη συζήτηση περιλαμβάνονται ακόμη η πιθανότητα στενότερης σύνδεσης της Βρετανίας με την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση, καθώς και οι προοπτικές μιας νέας συζήτησης για την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας μετά τις επόμενες γενικές εκλογές.
Ουκρανία και Ιράν: Αμυντική συνεργασία και ζητήματα ασφάλειας
Στη διεθνή επικαιρότητα, η εφημερίδα παρουσιάζει τη συνάντηση του Βρετανού πρωθυπουργού με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Λονδίνο.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, βασικά θέματα των συνομιλιών αποτέλεσαν η ενίσχυση της ουκρανικής αεράμυνας, η διάθεση νέων πυραυλικών συστημάτων και η αντιμετώπιση των ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Παράλληλα, καταγράφονται οι βρετανικές ανησυχίες για πιθανή ιρανική εμπλοκή σε περιστατικό ασφαλείας στη στρατιωτική βάση RAF Fairford, που χρησιμοποιείται από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Η εφημερίδα αποδίδει στον Μπέρναμ την εκτίμηση ότι η εμπλοκή των Φρουρών της Επανάστασης είναι «σχεδόν βέβαιη».
Η ομογένεια τίμησε την Κυπριακή Ανεξαρτησία
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην 66η επέτειο της ανακήρυξης της Κυπριακής Ανεξαρτησίας.
Η εφημερίδα καταγράφει την επετειακή εκδήλωση που διοργάνωσαν στο βόρειο Λονδίνο η Κυπριακή Υπάτη Αρμοστεία και η Ελληνική Κυπριακή Αδελφότητα Λονδίνου, παρουσία διπλωματών, εκπροσώπων της Εκκλησίας, της βρετανικής αυτοδιοίκησης και της ομογένειας.
Ο Ύπατος Αρμοστής Κυριακός Κούρος αναφέρθηκε στη σημασία διατήρησης της ιστορικής μνήμης, στην ανάγκη τερματισμού της τουρκικής κατοχής και στη συμβολή της κυπριακής παροικίας στην ενημέρωση της βρετανικής κοινωνίας για το Κυπριακό.
Στην εκδήλωση μίλησαν επίσης ο πρόεδρος της Αδελφότητας Φάνος Θεοφάνους και η δήμαρχος Μπάρνετ Zahra Beg, η οποία περιέγραψε τις εντυπώσεις της από πρόσφατη επίσκεψή της στην κατεχόμενη Μόρφου.
Τιμή στους 17 ομογενείς δημοτικούς συμβούλους
Η Εθνική Κυπριακή Ομοσπονδία Ηνωμένου Βασιλείου τίμησε 17 ομογενείς δημοτικούς συμβούλους, οι οποίοι εξελέγησαν στις τοπικές εκλογές και προσφέρουν στις κοινότητες όπου ζουν.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στις 10 Οκτωβρίου, με συμμετοχή της αναπληρώτριας Υπάτης Αρμοστή Άννας Παπασάββα, του προέδρου της Ομοσπονδίας Χρίστου Καραολή και εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Η παρουσία των Ελληνοκυπρίων σε θεσμικές θέσεις από το Λονδίνο μέχρι το Κάρντιφ και άλλες βρετανικές πόλεις παρουσιάζεται ως σημαντικό κεφάλαιο για την ενίσχυση της πολιτικής εκπροσώπησης της ομογένειας.
Ιστορική μνήμη, ελληνική πολιτική και πολιτισμός
Στις υπόλοιπες σελίδες της έκδοσης παρουσιάζονται ακόμη οι εξελίξεις στην ελληνική πολιτική σκηνή, η συζήτηση για τον περιορισμό της πρόσβασης παιδιών κάτω των 15 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και οι δημοσιογραφικές αναφορές στην αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από την αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα.
Ιστορικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το αφιέρωμα στον Παύλο Μελά και τον Μακεδονικό Αγώνα, ενώ η εφημερίδα φιλοξενεί παρουσίαση του βιβλίου της Tanya Liveras Candy για τη ζωή και τη δολοφονία του Ανδρέα Λιβέρα κατά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στη Βομβάη το 2008.
Στην έκδοση περιλαμβάνονται επίσης αφιερώματα στην εκπαιδευτική, πολιτιστική και κοινωνική δραστηριότητα των Ελλήνων και Κυπρίων της Βρετανίας.
Με το νέο της φύλλο, η «Ελευθερία» του Λονδίνου συνδυάζει την ελληνική και κυπριακή επικαιρότητα με τις εξελίξεις στη βρετανική και διεθνή πολιτική σκηνή, δίνοντας παράλληλα χώρο στους ανθρώπους και τους θεσμούς που διατηρούν ζωντανή την παρουσία του ελληνισμού στο Ηνωμένο Βασίλειο.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας