Ακολουθήστε μας

Πολιτική

Οποιος ξέρει νά διδάξει, δέν χάνει ποτέ. Οἱ μαθητές εἶναι σάν τά λαγωνικά. Ὀσφραίνονται τό Δάσκαλο ἀπό μακριά.

Δημοσιεύτηκε στις

Ὑπό Σαράντου Ι. Καργάκου, τ. φροντιστοῦ
Δημοσιεύθηκε το 2006 στο Ετήσιο Ημερολόγιο της ΟΕΦΕ … 

Εἰλικρινά, πᾶνε τρία χρόνια τώρα πού δέν θέλω νά ὁμιλῶ γιά θέματα παιδείας. Καί μόνο τό ἄκουσμα τῆς λέξης αὐτῆς μοῦ προκαλεῖ πόνο. Τίποτα στόν τόπο μας μετά τόν πόλεμο – ἀλλά καί πρίν – δέν κακόπαθε τόσο πολύ ὅσο ἡ παιδεία, πού γι’ αὐτό ἔχει ὡς συνοδευτικό τό “σταυρικό” καί τόσο ταιριαστό ἐπίθετο “πολύπαθη”. Ἄς προσθέσω καί τό πολυτάραχη. Ἀπό τό φθινόπωρο τοῦ 1957, ὅταν πρωτοετής τῆς φιλοσοφικῆς ἀναμετρήθηκα με ἕναν ὑπουργό οἰκονομικῶν τοῦ Κων/νου Καραμανλῆ πού διπλασίασε τά δίδακτρα (τότε διαμείφθηκε καί ὁ μνημειώδης διάλογος – “Κύριε Ὑπουργέ, νά καταριόμαστε τήν ὥρα πού γεννηθήκαμε φτωχοί;” – “Ὄχι! Νά καταριέστε τήν ὥρα πού δέν γεννηθήκατε πλούσιοι…) καί ἀπό τό φοιτητικό κίνημα τῶν ἐτῶν 1961 – 1963, ὅταν εἰσηγήθηκα τό 15% γιά τήν παιδεία (γιά τό ὁποῖο ἔγινε ἄτυπο δημοψήφισμα μέ 700.000 ὑπογραφές), μέχρι τά δύο πρῶτα ἔτη τοῦ 21ου αἰώνα, ὅλος ὁ χρόνος αὐτός ἦταν ἀφιερωμένος στήν παιδεία. Δεκάδες βιβλία, ἑκαντοτάδες ἄρθρα καί ὁμιλίες. Ἀπόκαμα. Νοιώθω πώς ἡ φωνή – ἤ μᾶλλον κραυγή – ἀγωνίας μου ἦταν ἕνας ψίθυρος στήν ἀπέραντη πνευματική καί πολιτική μας Σαχάρα. Ὅπως λέγαμε, στά νεανικά μας χρόνια, δέν ἔχουν μόνον οἱ τοῖχοι ἀφτιά ἀλλά καί τ’ ἀφτιά ἔχουν τοίχους. Καί τό φρικτό εἶναι πώς ἔβαλαν τοίχους στ’ ἀφτιά κι αὐτοί πού κάποτε ἔλεγαν ἤ ἔγραψαν τό σύνθημα αὐτό.
Δέν θά ‘θελα, λοιπόν, νά ὁμιλήσω, καί πολύ περισσότερο νά γράψω, γιά τό Φροντιστήριο (ἄλλωστε παλαιά μου κείμενα γι’ αὐτό ὑπάρχουν στά φυλλάδια τοῦ “Ἡράκλειτου”, τοῦ ὁποίου ἤμουν ὀνοματοθέτης καί ἱδρυτικό μέλος), γιά ἕναν δεινά ὑβριζόμενο θεσμό, πού ἔχει προσφέρει ἀνυπολόγιστες ὑπηρεσίες στόν τόπο μας – καί ὄχι μόνο στον διδακτικό τομέα. Ποιός, ἄλλωστε, ἀγνοεῖ ὅτι τά καλύτερα διδακτικά ἐγχειρίδια ἦταν καί εἶναι τά φροντιστηριακά; Τό φροντιστήριο δέν εἶναι νέος, εἶναι πανάρχαιος θεσμός. Ἡ ἱστορία τῆς παιδείας ἀρχίζει ὡς φροντιστηριακή λειτουργία. Περιφερόμενοι ἀνά τόν ἑλληνικό κόσμο φροντιστές ἦσαν οἱ μεγάλοι σοφιστές πού ἔβαλαν τίς βάσεις τῆς ὀργανωμένης παιδείας. Ὁ Ἰσοκράτης ὀργάνωσε τόν πρῶτο πρότυπο φροντιστηριακό ὀργανισμό. Ἀλλά καί οἱ περιώνυμες φιλοσοφικές σχολές τῶν Ἀθηνῶν, μήπως δέν ἦσαν κι αὐτές ἀνώτατη μορφή φροντιστηρίων; Δημόσια παιδεία, ἀλλά χαμηλῆς πνευματικῆς ἐμβελείας, εἶχε μόνον ἡ Σπάρτη. Ἡ λέξη “Φροντιστήριο”, πού πολλοί τήν ξορκίζουν μέ τόν “ἀπήγανο”, εἶναι πολύ παλιά καί στά νεώτερα χρόνια ἀπαντᾶ ὡς τίτλος περιωνύμων πνευματικῶν ἱδρυμάτων. Μνημονεύω τό “Φλαγγινιανόν Φροντιστήριον τῆς Βενετίας” (ἱδρύθηκε τόν 17ο αἰ. ἀπό τόν Κερκυραῖο Θωμᾶ Φλαγγίνη), τό “Ἑλληνικόν Φροντιστήριον τῆς Τραπεζοῦντος”, πού ἱδρύθηκε μετά τήν κατάλυση τῆς ἐκεῖ ἑλληνικῆς αὐτοκρατορίας τό 1461, τό “Ἑλληνικόν Φροντιστήριον Χερσῶνος” (ἱδρύθηκε τό 1785 ἀπό τόν Ἠλία Κανδύλη) καί τό “Ἑλληνικόν Φροντιστήριον Ἀργυρουπόλεως”, πού ὑπήρξε – μετά τό “Φροντιστήριον τῆς Τραπεζοῦντος” – τό μεγαλύτερο σχολεῖο τοῦ Πόντου.
Προτοῦ οἱ Ἕλληνες μάθουν τή λέξη “Πανεπιστήμιο”, – ἀκόμη καί τή λέξη “σχολεῖο” – γνώριζαν τόν ὅρο “φροντιστήριο”. Δέν εἶναι τυχαῖο, ἄλλωστε, πού κατά τήν τελική φάση (1828 -1830) τοῦ ἀγῶνα τῆς Ἐθνικής Παλιγγενεσίας, ἡ λέξη “φροντιστήριο” ἐδήλωνε τήν ὑπηρεσία πού εἶχε τή μέριμνα τῶν στρατιωτικῶν καί ναυτικῶν ζητημάτων, ἦταν δηλαδή ἡ πρώτη μορφή Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης.

Ἀργότερα ὁ ὅρος “ἐξειδικεύθηκε” στόν τομέα τῆς παιδείας καί πῆρε τή σημασία τοῦ σπουδαστηρίου ἤ τοῦ ἰδιαιτέρου χώρου παραδόσεως μαθημάτων σέ μαθητές καί φοιτητές. Φροντιστήρια Νομικῆς ὑπῆρχαν ἀπό τήν ἀρχή τοῦ 20οῦ αἰώνα. Τό φροντιστήριο, ὅμως, δέν εἶναι ζήτημα χώρου, εἶναι ζήτημα προσώπου. Ὁ οἰκοδιδάσκαλος εἶναι ὁ πρῶτος διδάσκαλος, τόσο κατά τήν ἀρχαιότητα ὅσο κατά τά μεσαιωνικά καί τά νεώτερα χρόνια. Τί ἦταν ὁ Μαρτελάος, πού ἐνεφύσησε τά πρῶτα ὑψηλά ἰδανικά στούς μαθητές του, Κάλβο καί Σολωμό; Προτοῦ δημιουργηθοῦν τά πρῶτα Παρθεναγωγεῖα, τά κορίτσια ἐμάθαιναν γράμματα κατ’ οἶκον ἀπό οἰκοδιδάσκαλους. Καί μάλιστα ἡ μόρφωση αὐτή εἶχε ἐπίσημη ἀναγνώριση. Τοῦτο δέν σημαίνει ὅτι πάντα οἱ οἰκοδιδάσκαλοι εἶχαν τήν πρέπουσα ἀναγνώριση. Ὅπως μου ἔλεγε περί τά τέλη τῆς δεκαετίας τοῦ ’60 ὁ ἀείμνηστος φροντιστής Παν. Γρυμπιλάκος (εἶχε φροντιστήριο στήν Κάνιγγος καί προετοίμαζε παιδάκια τοῦ Δημοτικοῦ γιά τίς εἰσαγωγικές τοῦ Βαρβακείου) προπολεμικά στήν περιοχή τοῦ Κολωνακίου οἱ οἰκοδιδάσκαλοι, οἱ χυδαϊστί σήμερα λεγόμενοι “ἰδιαιτεράδες”, εἰσήρχοντο στήν οἰκία ἀπό τήν πόρτα τῆς ὑπηρεσίας!
Ὡς συμπληρωματικό τοῦ σχολείου μέσο τό φροντιστήριο – ἀτύπως ἀρχικά – λειτουργοῦσε στά καθ’ ἡμᾶς σέ ὅλες τίς φάσεις τοῦ νεώτερου πολιτικοῦ βίου μας, κυρίως ἀφότου ἄρχισε νά σχηματίζονται ἀστικοί πυρῆνες μέ τάσεις ἀνοδικῆς πνευματικῆς κινητικότητας. Τήν ἄνοδο αὐτή ὑποβοηθοῦσε ἡ εἰσαγωγή σέ μιά ἀνώτατη σχολή.

Τά μαθησιακά κενά πού εἶχε ὁ νέος ἐκάλυπτε μέ συμπληρωματική διδασκαλία, εἴτε στο δικό του σπίτι, εἴτε στό σπίτι ἤ στό γραφεῖο τοῦ φροντιστῆ. Αὐτό ἴσχυε περίπου μέχρι τό 1928, ὅταν ψηφίστηκε τό “ἰδιώνυμο” ἀπό τήν κυβέρνηση Ἐλευθερίου Βενιζέλου, ὁπότε δεκάδες δάσκαλοι καί καθηγητές – λόγω φρονημάτων – βρέθηκαν ἐκτός σχολείου. Αὐτοί ἀποτέλεσαν τήν πρώτη “μαγιά” γιά τή δημιουργία τῶν πρῶτων ὀργανωμένων φροντιστηρίων. Ἡ μαγιά αὐτή ἔγινε “καρβέλι”, ὅταν στά χρόνια τῆς Δικτατορίας τοῦ Μεταξᾶ (οἱ πρῶτες διώξεις εἶχαν ἀρχίσει τό 1925 ἐπί Δικτατορίας Θεοδ. Παγκάλου) ἑκατοντάδες πλέον ἐκπαιδευτικοί διώχθηκαν ἀπό τήν ἐκπαίδευση. Ὅλοι αὐτοί – γιά λόγους βιοπορισμοῦ – στράφηκαν πρός τά Φροντιστήρια ἤ τά ἰδιαίτερα μαθήματα. Δέν εἶναι ἄλλωστε τυχαῖο ὅτι οἱ πρῶτοι νόμοι, πού ἀφοροῦν στή λειτουργία φροντιστηρίου, θεσπίστηκαν ἐπί Μεταξᾶ, οὔτε εἶναι καί πάλι τυχαῖο ὅτι τό “σπόρο” τῆς ἀριστερῆς ἰδεολογίας πού θά ἔρριχναν δῆθεν οἱ ἀριστεροί ἐκπαιδευτικοί (πού πολλοί ἦσαν ἀπλῶς δημοκρατικοί), τόν ἔρριξαν ἀπό ὀργή – λόγω τῶν διώξεων – μέσω τοῦ Φροντιστηρίου. Ἔτσι, ὅταν ἄρχισε στή διάρκεια τῆς Κατοχῆς νά ἀναπτύσσεται τό “ἐαμικό” κίνημα, πολλοί φροντιστές ἐξελίχθηκαν σέ θαυμάσιους διαφωτιστές. Δέν ξέρω ἄν δικαιοῦμαι νά ἀναφέρω ὀνόματα, καί δέν μνημονεύω.
Μετά τόν πόλεμο τό φροντιστήριο ἐξακολουθεῖ νά ὑφίσταται, ἀλλά σέ χαμηλά μεγέθη. Ἡ γιγάντωσή του ἀρχίζει κατά τά πρῶτα μετεμφυλιακά ἔτη. Οἱ λόγοι εἶναι πολλοί. Κατά πρῶτον, τά αἰώνια προβλήματα τῆς παιδείας, οἱ γνωστές “δυσλειτουργίες”, πού δέν ἐπέτρεπαν στό μαθητή νά ἔχει τά ἀναγκαῖα ἐφόδια γιά νά εἰσαχθεῖ σέ κάποιο ἀνώτερο σχολεῖο (π.χ. Βαρβάκειο) ἤ σχολή (πανεπιστημιακή, στρατιωτική, πολυτεχνεῖο μικρό καί μεγάλο). Ἤδη ἀπό τήν προπολεμική ἐποχή ὑπῆρχαν φροντιστές εἰδικευμένοι σέ ὁρισμένες σχολές (π.χ. στρατιωτικές, πολυτεχνεῖο, θεωρητικές κ.λ.π.). Δεύτερον, ἡ σχεδόν βίαιη ἀστικοποίηση, πού ἔκανε πλῆθος οἰκογένειες (πρώην ἐργατικές – ἀγροτικές, μικροαστικές) νά βλέπουν ὡς λύση στό ἐπαγγελματικό πρόβλημα τῶν παιδιῶν τους τήν εἰσαγωγή σέ μιά ἀνώτατη ἤ ἀνώτερη σχολή (ὅπως τό Μικρό Πολυτεχνεῖο, πού ἡ προσφορά του δέν ἔχει ἀκόμη ἐκτιμηθεῖ). Τρῖτον, τό σύστημα τῶν κατά σχολήν ἐξετάσεων πού ἴσχυε ὡς τήν ἐποχή τῆς πρώτης μεταπολεμικῆς μεταρρυθμίσεως (1964)˙ λόγῳ τῶν εἰδικῶν καί ὑψηλῶν ἀπαιτήσεων κάθε σχολῆς, τό σχολεῖο δέν ἦταν σέ θέση νά ἀνταποκριθεῖ καί μοιραῖα ὁ μαθητής ἔπρεπε νά καταφύγει κατά τό δίμηνο τοῦ θέρους (Ἰούλιος – Αὔγουστος) στά “φῶτα” τοῦ φροντιστῆ. Οἱ ἐξετάσεις τότε γίνονταν ἀρχές Σεπτεμβρίου καί ὁ μαθητής, ἄν πρόφθαινε κι εἶχε τά ἀναγκαῖα χρήματα γιά “ἐξέταστρα”, ἔδινε σέ δύο ἤ τρεῖς σχολές. Ὁ γράφων ἔδωσε πρῶτα στή Νομική καί μία ἐβδομάδα μετά στή Φιλοσοφική. Τρίτος παράγων ἐνισχυτικός τῶν φροντιστηρίων σέ ὅλες τίς πόλεις τῆς χώρας μας ἦσαν τά “φρονήματα”. Μετά τό 1947 χιλιάδες δάσκαλοι καί καθηγητές ἐκδιώχθηκαν ἤ ἀποκλείσθηκαν ἀπό τήν ἐκπαίδευση λόγῳ “φρονημάτων”. Ἦταν ἕνα ἑδραιωμένο καθεστώς, πού ἔκανε πολλούς νέους πού δέν ἤθελαν νά ὑπογράψουν γιά λόγους ἀξιοπρέπειας – ὅπως ὁ γράφων – καί ὄχι ἰδεολογίας τίς κατάπτυστες “δηλώσεις μετανοίας” καί εἶχαν ἀποκλείσει ἀπαρχῆς κάθε ἰδέα διορισμοῦ στό Δημόσιο. Ἡ δική μου προετοιμασία γιά φροντιστηριακή σταδιοδρόμηση εἶχε ἀρχίσει ἀπό τό ἔτος τῆς προετοιμασίας μου νά εἰσαχθῶ στό Πανεπιστήμιο. Τά τετράδια μου γιά τήν Ἔκθεση, τά Λατινικά, κυρίως γιά τά Ἀρχαῖα Ἑλληνικά, μέ συντρόφευσαν ὥς τό τέλος τῆς φροντιστηριακῆς μου σταδιοδρομίας.
Ὁ τελευταῖος ἐνισχυτικός παράγων εἶναι οἱ ἀλλεπάλληλες μεταρρυθμίσεις πού ἀκολούθησαν τή μεταρρύθμιση τῶν Γ. Παπανδρέου – Λουκῆ Ἀκρίτα – Εὐαγ. Παπανούτσου, τότε πού καθιερώθηκε τό περίφημο ΑΚ – ΑΠ (Ἀκαδημαϊκό Ἀπολυτήριο), πού ἀποσυνδέθηκαν οἱ ἐξετάσεις (πλήν ἐλαχίστων ἐξαιρέσεων) καί μεταβιβάστηκαν στό Λύκειο, κάτι πού μελλοντικά ἐπρόκειτο νά ἀποβῆ εὐεργετικό γιά τό φροντιστήριο, καταστροφικό, ὅμως, γιά τό Λύκειο καί μακροπρόθεσμα γιά τίς ἀνώτερες καί ἀνώτατες σχολές. Ἡ λεγόμενη “μεταρρύθμιση Παπανούτσου” πού ὑπερδιπλασίασε τά ἐξεταζόμενα μαθήματα καί τεμάχισε σέ φέτες τήν ἐξεταζόμενη ὕλη δημιούργησε τέτοια κοσμοσυρροή στά φροντιστήρια τό θέρος τοῦ 1965, πού ἀναγκασθήκαμε νά ἐνοικιάσουμε δύο ἐπί πλέον κτήρια καί ἀπό καθηγητές νά μεταβαλλόμαστε στά διαλείμματα σέ δρομεῖς. Ἔκτοτε ἡ ἀνά διετίαν σχεδόν ἀνακοινούμενη “μεταρρύθμιση” πού κατά κανόνα ἐξελισσόταν σέ ἀπορρύθμιση, ἔφερνε νέον κόσμο στά φροντιστήρια. Διότι ὁ φροντιστής εἶχε ἐξελιχθεῖ σέ ἕναν εἰδικευμένο στίς ἐξετάσεις δάσκαλο, πού φρόντιζε νά καταρτισθεῖ πάνω στό νέο “μοντέλο” ἐξετάσεων, προτοῦ αὐτό ἀρχίσει ἀκόμα νά ἐφαρμόζεται. Ἐπί πλέον τά φροντιστηριακά βοηθήματα, πού εἶχαν εὐρύτατη κυκλοφορία, ἦσαν σκάλες ἀνώτερα ἀπό τά λεγόμενα σχολικά “ἐγχειρίδια”, πού ἦσαν ὄντως ἐγχειρίδια – ὄχι ὅλα – γιά τό μυαλό τῶν μαθητῶν. Τότε ἄρχισε καί ἡ “μυθοποίηση” τοῦ φροντιστηρίου. Πολλοί φροντιστές εἶχαν γίνει στό εἶδος τους “βεντέτες”, ὅπως σημέρα οἱ “βεντέτες” τῆς τηλοψίας, χωρίς φυσικά νά πουλᾶνε…πίτουρα.
Δεινή ἦταν ἡ δοκιμασία τῶν φροντιστηρίων κατά τούς χρόνους τῆς Δικτατορίας. Κάποια ἔκλεισαν. Κάποιοι φροντιστές στερήθηκαν ἀκόμη καί τοῦ δικαιώματος διδασκαλίας. Τότε φούντωσε τό “ἰδιαιτεράδικο”, πού κατά κανόνα ἦταν παράνομο. Ὁ φροντιστηριακός ὀργανισμός, μέ τόν ὁποίο συνεργαζόμουν ἐγώ, ὡς τό 1969, ἔκλεισε δύο φορές. Βρίσκαμε ὑποκατάστατα λειτουργίας. Ἔτσι προέκυψε ὁ “Ἡράκλειτος”. Οἱ δικτάτορες τελικά μᾶς ἀνέχθηκαν, γιατί οἱ πλεῖστοι ἀξιωματοῦχοι εἶχαν τήν ἀνάγκη μας. Ἐμπιστεύονταν τή δουλειά μας. Τουλάχιστον τρεῖς ὑπουργοῖ τῆς Δικτατορίας καί δεκάδες ἀνώτατοι ἀξιωματοῦχοι εἶχαν ἐμπιστευθεῖ τήν προετοιμασία τῶν παιδιῶν τους σέ μένα, παρόλο πού ἤξεραν ὅτι 19 Μαρτίου 1969, γιά νά μήν ἐκφωνήσω τόν ἕτοιμο λόγο τῆς ΓΔΕΑ γιά τήν ἐθνική ἐπέτειο (ὁ λόγος ἔκλεινε μέ τό ἐπιφώνημα “Ζήτω ἡ 21η Ἀπριλίου” καί σέ κάθε σχολεῖο πήγαινε συχνά ἐντολή νά τόν έκφωνήσει κάποιος συγκεκριμένος καθηγητής γιά νά στιγματισθεῖ). Τό φρικτότερο τότε ἦταν ἡ διάχυση τοῦ “χαφιεδισμού”. Νεαροί ἀστυνομικοί εἶχαν ἐγγραφεῖ ὡς μαθητές μας στά τμήματα καί παρακολουθοῦσαν εἰδικά κάποιους καθηγητές. Ἐπίσης κάποιοι μαθητές ἦσαν συνεργάτες τους καί τό βράδυ ἔδιναν “ραπόρτο” στούς ἀστυνομικούς. Δέν τούς κατηγορῶ. Κάποιοι ἀπό τούς ἀστυνομικούς αὐτούς μάς προστάτευσαν ἀπό τούς μαθητές μας. Τούς κερδίσαμε μέ τήν ἀξία πού δείχναμε πάνω στη δουλειά μας. Ὡστόσο, δέν λησμονῶ ἕνα περιστατικό: ἕνα βράδυ κλήθηκα στήν Μπουμπουλίνας (ὅπου ἡ Γενική Ἀσφάλεια) ἀπό ἕναν ἀνώτερο ἀστυνομικό (ἀπό αὐτούς πού μετά ὀνομάστηκαν “βασανιστές”) γιά μιά “διευκρίνιση”: τί ἐννοοῦσα στήν ἔκθεση πού ὑπαγόρευα μέ τή φράση: “Ἀπό τή στιγμή πού κάποιος θά πεί “τί μ’ ἐνδιαφέρει;” ἔχει γίνει τό πρῶτο βῆμα γιά τήν παρακμή τῶν κρατῶν”. Ἡ ἀνάκριση δέν μέ ἐνόχλησε. Αὐτό πού μέ συγκλόνισε ἦταν τό τετράδιο. Ἀνῆκε σέ ἕνα μαθητή, πού εἰλικρινά τόν ἀγαποῦσα. Ὅσο κι ἄν ὁ ἀστυνομικός τό ἔκρυβε ἐπιμελῶς, γνώρισα τό γραφικό του χαρακτῆρα. Δέν θά ἀναφερθῶ στό περιστατικό τῆς συναντήσεώς μου μέ τόν δεύτερο τῆς ἱεραρχίας τῶν συνταγματαρχῶν (αὐτός ἦταν ταξίαρχος), διότι ἦταν στούς τότε φροντιστηριακούς κύκλους πολύ γνωστό καί κυκλοφορούσε ὡς ἀνέκδοτο.
Ἀνέκδοτο, ὅμως, κατάντησε ἡ ὑπόθεση τῆς ἑλληνικῆς παιδείας μετά τή Δικτατορία. Δέν θά ἀναπτύξω ἐδῶ αὐτό πού ἔχω ἀναλύσει σέ πλῆθος μελετῶν μου, χωρίς ποτέ καί πουθενά νά ἔχω διαψευσθεῖ, ἀκόμη καί στίς πιό δυσοίωνες προβλέψεις μου. Θά περιορισθῶ νά πῶ μόνο τοῦτο: ἀντί νά διαμορφώσουμε παιδεία, διαμορφώσαμε κακῆς ποιότητας ἐκπαίδευση, πού ἐξελίχθηκε σέ κακοπαιδεία καί ὑποπαιδεία. Οἱ πλεῖστοι τῶν πολιτικῶν – ἄν ὅχι ὅλοι – πού ἀνέλαβαν τή διεύθυνση τοῦ ἁμαρτωλοῦ ὑπουργεῖου τῆς ὁδοῦ Μητροπόλεως ἦσαν ἄγευστοι παιδείας καί οἱ συνεργάτες τους ἦσαν ἀνίκανοι νά ἀσκήσουν ἔργο παιδείας. Κι εἶχαν μῖσος γιά τούς καλούς ἐκπαιδευτικούς, ἰδίως τούς φροντιστές. Ὄχι μόνο γιατί οἱ φροντιστές ἦσαν διδακτικά ἐπαρκέστεροι, ἀλλά καί γιατί βγῆκαν σχεδόν στό σύνολό τους ἀπροσκύνητοι ἀπό τή Δικτατορία. Τήν ὥρα πού αὐτοί ἔκαναν ραγδαῖες καριέρες ἐδῶ καί μέ ὑποτροφίες στό ἐξωτερικό, τά φροντιστήρια εἶχαν γίνει γιά τους ἐφήβους καταφύγια ἐλευθερίας. Ἡ δημοκρατία, ἀντί νά τά τιμήσει, προσπάθησε νά τά κτυπήσει. Ἀντί οἱ πρῶτοι – ἀλλά καί οἱ μετέπειτα – ὑπουργοί νά καλέσουν καί νά συμβουλευθοῦν πέντε “ψημένους” φροντιστές, συμβουλεύονταν “φρόκαλα”, ἀνθρώπους πού εἶχαν ἀποτύχει στό παρελθόν κατά τό πέρασμά τους ἀπό τά φροντιστήρια. Τό φροντιστήριο, λόγῳ τῶν γνωστῶν περιπετειῶν τῆς χώρας, ἐξελίχθηκε σέ μέγα σχολεῖο. Συγκέντρωσε μιά τεράστια διδακτική πεῖρα. Χρησιμοποίησε τά πιό μοντέρνα συστήματα διδασκαλίας καί προσέφερε στή μαθητῶσα νεολαία τά καλύτερα βιβλία. Οἱ πολιτικοί μας προσπάθησαν καί προσπαθοῦν νά τά κλείσουν. Τό ἀποτέλεσμα εἶναι γνωστό: πέτυχαν τήν ὁλοσχερῆ φροντιστηριοποίηση τοῦ Λυκεῖου. Σήμερα τό φροντιστήριο περνάει κρίση. Ὄχι γιατί ἔγινε καλύτερο τό σχολεῖο. Θά τό πῶ ὠμά: τό σχολεῖο ὅπως καί οἱ ἀνώτερες καί ἀνώτατες σχολές ἔχουν χρεοκοπήσει. Ἀπότοκος τῆς χρεοκοπίας αὐτῆς, πού εἶναι γενικευμένο φαινόμενο σέ ὅλο τό φάσμα τῆς πολιτικῆς, εἶναι καί ἡ κρίση τοῦ φροντιστηριακοῦ θεσμοῦ. Τό φροντιστήριο, ὅμως, βρίσκει πάντα τρόπους νά ἐπιβιώνει. Σήμερα σέ ὅλη τήν Ἑλλάδα ἀνθίζει μιά νέα μορφή φροντιστηρίου: οἱ σχολές γονέων, τά ἀνοιχτά ἤ λαϊκά πανεπιστήμια, οἱ πολιτιστικοί ὅμιλοι κ.λ.π. Στούς χώρους αὐτούς οἱ ἄνθρωποι συμπληρώνουν ἤ ὁλοκληρώνουν τή μόρφωση πού δέν πῆραν στό σχολεῖο ἤ στή σχολή τους. Προσωπικά, ξεκίνησα τή διδακτική μου καριέρα ὡς φροντιστής ἀρκετά ἐνωρίς (1961 – 1962). Πίστευα πια ὅτι τό φροντιστήριο ἀνήκει στήν προϊστορία τῆς προσωπικῆς μου ζωῆς. Ἐδώ καί τρία χρόνια τό ξαναζῶ στά μαθήματα πού παραδίδω στό ἀνοικτό πανεπιστήμιο τῆς γεραρᾶς “Ἑταιρείας Φίλων τοῦ Λαοῦ”. Κάποτε στό ἀμφιθέατρο τῆς ὁδοῦ Κωλέττη συγκέντρωνα 150 μαθητές. Κάθε Τρίτη στήν ὁδό Εὐρυπίδου, ὅπου παραδίδω μαθήματα ἱστορίας δωρεάν συγκεντρώνω 250 ἀκροατές. Ἕνα θά πῶ στούς νέους συναδέλφους τῶν φροντιστηρίων: ὅποιος ξέρει νά διδάξει, δέν χάνει ποτέ. Οἱ μαθητές εἶναι σάν τά λαγωνικά. Ὀσφραίνονται τό Δάσκαλο ἀπό μακριά. Πρέπει, ὅμως, ὁ φροντιστής νά τό νοιώθει βαθειά πώς εἶναι Δάσκαλος .

ΣΑΡΑΝΤΟΣ Ι. ΚΑΡΓΑΚΟΣ
ΠΕΥΚΗ , 23 Σεπτεμβρίου 2005

 

Σχετικά θέματα
Συνέχεια ανάγνωσης

Πολιτική

Ευρωκοινοβούλιο: Σφοδρές καταγγελίες κατά της Τουρκίας για Αιγαίο, Κύπρο και «Γαλάζια Πατρίδα» – Στο επίκεντρο ο GSI

Στο επίκεντρο της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου βρέθηκαν στις 8 Οκτωβρίου οι τουρκικές διεκδικήσεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, το casus belli, η συνεχιζόμενη κατοχή κυπριακού εδάφους και οι παρεμβάσεις της Άγκυρας σε ευρωπαϊκά ενεργειακά έργα. Έλληνες, Κύπριοι και άλλοι Ευρωπαίοι ευρωβουλευτές ζήτησαν ουσιαστικότερη αντιμετώπιση της τουρκικής πολιτικής, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επανέλαβε την αλληλεγγύη της προς την Ελλάδα και την Κύπρο, επιμένοντας παράλληλα στη σημασία του διαλόγου με την Τουρκία.

Δημοσιεύτηκε

10 ώρες πριν

στις

10 Οκτωβρίου 2026

από τον

Με έντονες τοποθετήσεις και ευθείες επικρίσεις προς την Άγκυρα διεξήχθη την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου 2026 στο Στρασβούργο η συζήτηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την κλιμάκωση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο.

Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της διαδικασίας 2026/2908(RSP), με αντικείμενο τις πρόσφατες τουρκικές προκλήσεις και τις επιπτώσεις τους στην περιφερειακή ασφάλεια.

Στις παρεμβάσεις καταγράφηκαν ανησυχίες για το τουρκικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», την αμφισβήτηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, τις παραβιάσεις στον αέρα και στη θάλασσα, καθώς και την παρεμπόδιση ενεργειακών σχεδίων ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.

Μαυρίδης: Η πολιτική κατευνασμού δεν αποδίδει

Ο Κύπριος ευρωβουλευτής Κώστας Μαυρίδης άσκησε έντονη κριτική στην ευρωπαϊκή αντιμετώπιση της Τουρκίας.

Υποστήριξε ότι οι ήπιες διατυπώσεις και η λεγόμενη θετική ατζέντα δεν έχουν αποτρέψει την τουρκική πολιτική αμφισβήτησης κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κύπρου.

Ο ίδιος έθεσε ζήτημα διαφορετικής μεταχείρισης μεταξύ Ρωσίας και Τουρκίας, ζητώντας εξηγήσεις για την απουσία ανάλογων οικονομικών και πολιτικών κυρώσεων απέναντι στην Άγκυρα.

Φουρλάς: 520 αεροπορικές και 23 θαλάσσιες παραβιάσεις

Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η παρέμβαση του Κύπριου ευρωβουλευτή Λουκά Φουρλά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η Κυπριακή Δημοκρατία κατέγραψε μέσα σε διάστημα τριών μηνών 520 αεροπορικές και 23 θαλάσσιες παραβιάσεις από την Τουρκία.

Ο Φουρλάς κατηγόρησε την Άγκυρα ότι αμφισβητεί δικαιώματα κρατών-μελών, διατηρεί την απειλή πολέμου κατά της Ελλάδας και παρεμβαίνει σε ευρωπαϊκά ενεργειακά έργα.

Οι συγκεκριμένοι αριθμοί αποτελούν στοιχεία που επικαλέστηκε ο ευρωβουλευτής κατά την παρέμβασή του.

Ο GSI στο επίκεντρο των αντιπαραθέσεων

Ξεχωριστή θέση στη συζήτηση κατέλαβε ο Great Sea Interconnector, το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου.

Ευρωβουλευτές αναφέρθηκαν στις τουρκικές παρεμβάσεις που εμποδίζουν την ομαλή εξέλιξη του έργου, τονίζοντας ότι αφορά την ενεργειακή ασφάλεια κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συζήτηση αποκτά πρόσθετη βαρύτητα μετά τη δημόσια υποστήριξη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο προς την υλοποίηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Το ερώτημα που ανακύπτει είναι εάν η Ευρωπαϊκή Ένωση θα περιοριστεί στην πολιτική στήριξη ή θα αναπτύξει πιο συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την προστασία των στρατηγικών υποδομών της.

Η απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής τοποθετήθηκε ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος Ραφαέλε Φίτο.

Ο Φίτο υπογράμμισε την υποχρέωση της Τουρκίας να σέβεται την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα των κρατών-μελών σύμφωνα με το ευρωπαϊκό και το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένου του Δικαίου της Θάλασσας.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ανάγκη αποκλιμάκωσης και επίλυσης διαφορών μέσω διαλόγου, στη βάση των αρχών καλής γειτονίας και του πνεύματος της Διακήρυξης των Αθηνών του 2023.

Για το Κυπριακό επανέλαβε την υποστήριξη της ΕΕ σε συνολική λύση εντός του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών.

Η τοποθέτηση ανέδειξε τη διπλή προσέγγιση των Βρυξελλών: αλληλεγγύη προς την Ελλάδα και την Κύπρο, αλλά ταυτόχρονα διατήρηση της συνεργασίας με την Τουρκία σε ζητήματα ευρύτερου ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.

Από τις δηλώσεις στις αποφάσεις

Η συζήτηση στο Ευρωκοινοβούλιο ανέδειξε διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις ως προς την αντιμετώπιση της Άγκυρας.

Ορισμένοι ευρωβουλευτές ζήτησαν κυρώσεις και αυστηρότερη ευρωπαϊκή πολιτική, ενώ άλλες παρεμβάσεις προέκριναν τη διπλωματική επίλυση των διαφορών.

Προς το παρόν, η συγκεκριμένη διαδικασία δεν συνιστά απόφαση επιβολής κυρώσεων.

Για την Αθήνα και τη Λευκωσία, η πραγματική σημασία των παρεμβάσεων θα κριθεί από το κατά πόσον θα ακολουθήσουν συγκεκριμένες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, ιδίως στο πεδίο της ενεργειακής ασφάλειας, του Δικαίου της Θάλασσας και της προστασίας κυριαρχικών δικαιωμάτων

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Σάλος στις ΗΠΑ με την Κίμπερλι Γκίλφοϊλ! Η πρώτη αντίδραση Τραμπ για τα 100.000 δολάρια και οι σοβαρές καταγγελίες

Διαστάσεις αποκτά στην Ουάσιγκτον η υπόθεση που αφορά την Αμερικανίδα πρέσβη στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, μετά το αποκαλυπτικό δημοσίευμα της Wall Street Journal για αίτημα καταβολής 100.000 δολαρίων από δωρητή των Ρεπουμπλικανών. Ο Ντόναλντ Τραμπ τοποθετήθηκε για πρώτη φορά δημοσίως, αποφεύγοντας να υπερασπιστεί επί της ουσίας την πρέσβη, ενώ οι Δημοκρατικοί ζητούν την παράδοση οικονομικών στοιχείων και προσωπικής αλληλογραφίας. Η υπόθεση ανακύπτει σε μια περίοδο ενισχυμένης ελληνοαμερικανικής συνεργασίας, λίγες ημέρες μετά την επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα.

Δημοσιεύτηκε

10 ώρες πριν

στις

10 Οκτωβρίου 2026

από τον

Στο επίκεντρο της αμερικανικής πολιτικής επικαιρότητας βρίσκεται η πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, καθώς οι αποκαλύψεις για τις οικονομικές της συναλλαγές πριν από την επικύρωση του διορισμού της προκαλούν πολιτικές αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον.

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ κλήθηκε την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου να σχολιάσει τις καταγγελίες, κατά τη διάρκεια συνομιλίας του με δημοσιογράφους έξω από τον Λευκό Οίκο, λίγο πριν αναχωρήσει για πολιτική συγκέντρωση των Ρεπουμπλικανών στην Αλαμπάμα.

Η απάντησή του ήταν σύντομη και προσεκτική.

«Μόλις το άκουσα κι εγώ, πολύ δυσάρεστο», ανέφερε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, προσθέτοντας ότι δεν γνώριζε αρκετές λεπτομέρειες για την υπόθεση, αλλά ότι η Γκίλφοϊλ ήταν πάντοτε πολύ ευγενική.

Η τοποθέτηση του Τραμπ παρουσιάζει ενδιαφέρον, καθώς δεν συνοδεύτηκε από σαφή υπεράσπιση της Αμερικανίδας πρέσβεως απέναντι στις συγκεκριμένες καταγγελίες. Ταυτόχρονα, όμως, ο πρόεδρος δεν διατύπωσε κατηγορία εναντίον της ούτε προανήγγειλε κάποια ενέργεια σε βάρος της.

 

Η αποκάλυψη της Wall Street Journal για τα 100.000 δολάρια

Η υπόθεση άρχισε να λαμβάνει δημοσιότητα μετά το ρεπορτάζ της αμερικανικής εφημερίδας Wall Street Journal, που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ φέρεται να είχε ζητήσει από τον Έρικ Ντέτερς, δωρητή του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, να καταβάλει 100.000 δολάρια για την αποπληρωμή οφειλής της προς την American Express.

Το περιστατικό φέρεται να σημειώθηκε πριν από την ακρόασή της στη Γερουσία, στο πλαίσιο της διαδικασίας επικύρωσης του διορισμού της ως πρέσβεως των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το περιεχόμενο ηλεκτρονικών μηνυμάτων που φέρονται να ανταλλάχθηκαν μεταξύ των εμπλεκομένων.

Σύμφωνα με το The Hill, σε μήνυμα της 3ης Ιουλίου 2025 μέσω της εφαρμογής Signal, η Γκίλφοϊλ φέρεται να εξηγούσε ότι η μεταφορά χρημάτων απευθείας στην American Express δεν θα αποτυπωνόταν στα σχετικά έγγραφα.

Η αναφορά αυτή δημιουργεί ερωτήματα για τη φύση της συναλλαγής και τις προθέσεις των εμπλεκομένων.

Πρέπει, πάντως, να υπογραμμιστεί ότι πρόκειται για ισχυρισμούς δημοσιογραφικών ερευνών. Δεν συνιστούν από μόνοι τους δικαστική διαπίστωση παράνομης συμπεριφοράς.

Στο μικροσκόπιο των Δημοκρατικών η Αμερικανίδα πρέσβης

Η υπόθεση απέκτησε και θεσμική διάσταση, καθώς οι Δημοκρατικοί της Επιτροπής Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων ζήτησαν στοιχεία για τις οικονομικές συναλλαγές της Γκίλφοϊλ.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του ΣΚΑΪ στις 9 Οκτωβρίου, ο Δημοκρατικός βουλευτής Ρόμπερτ Γκαρσία, ανώτερο μέλος της επιτροπής, απέστειλε επιστολή ζητώντας την παράδοση οικονομικών εγγράφων και σχετικής αλληλογραφίας.

Το αίτημα αφορά, μεταξύ άλλων, επικοινωνίες με αξιωματούχους της κυβέρνησης Τραμπ.

Ως προθεσμία για την υποβολή των στοιχείων ορίστηκε η 22α Οκτωβρίου 2026.

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δείχνει ότι οι Δημοκρατικοί επιχειρούν να διερευνήσουν κατά πόσον υπήρξαν οικονομικές συναλλαγές συνδεδεμένες με υποσχέσεις πολιτικής επιρροής ή πρόσβασης.

Η διερεύνηση, ωστόσο, δεν ισοδυναμεί με απόδειξη ενοχής.

Ο παράγοντας Μάρκο Ρούμπιο και η επίσκεψη στην Αθήνα

Το θέμα έχει πρόσθετο διπλωματικό ενδιαφέρον, καθώς ήρθε στην επιφάνεια σχεδόν ταυτόχρονα με τη σημαντική επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Ελλάδα.

Στις 3 Οκτωβρίου, πριν από την επίσκεψη, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας είχε εκφραστεί θετικά για την παρουσία της Γκίλφοϊλ στην Αθήνα.

Ο Ρούμπιο είχε χαρακτηρίσει την πρέσβη ιδιαίτερα αποτελεσματική στην προώθηση της αμερικανικής πολιτικής, αναφερόμενος ειδικά στην ενεργειακή συνεργασία και στον Κάθετο Ενεργειακό Διάδρομο.

Είχε επίσης υπογραμμίσει ότι τόσο ο ίδιος όσο και ο πρόεδρος Τραμπ εκτιμούσαν το έργο της.

Οι δηλώσεις αυτές αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον υπό το φως των μεταγενέστερων αποκαλύψεων.

Κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Ελλάδα, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών αντιμετώπισε ερωτήσεις δημοσιογράφων σχετικά με την υπόθεση, στις οποίες, σύμφωνα με το δημοσίευμα του ΣΚΑΪ, αντέδρασε με έντονη δυσαρέσκεια.

Το γεγονός ότι η υπόθεση απασχολεί την αμερικανική πολιτική ηγεσία δεν σημαίνει αυτομάτως ότι αμφισβητείται ο διπλωματικός ρόλος της πρέσβεως. Δημιουργεί, ωστόσο, ένα νέο επικοινωνιακό και πολιτικό δεδομένο.

Τι σημαίνει η υπόθεση για την Ελλάδα

Η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ βρίσκεται στην Αθήνα σε μία περίοδο κατά την οποία οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις έχουν αποκτήσει αυξημένη γεωπολιτική σημασία.

Η συνεργασία των δύο χωρών στην άμυνα, στην ενέργεια, στις επενδύσεις και στην ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου αποτελεί βασικό άξονα της αμερικανικής παρουσίας στην περιοχή.

Η πρόσφατη επίσκεψη Ρούμπιο και ο έκτος Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδας–ΗΠΑ ανέδειξαν αυτή τη συνεργασία.

Η υπόθεση Γκίλφοϊλ αφορά πρωτίστως το αμερικανικό πολιτικό και θεσμικό σύστημα.

Δεν υπάρχουν, με βάση τα δημοσιευμένα στοιχεία, αποδείξεις ότι επηρεάζει τις διμερείς συμφωνίες ή τη συνέχεια της στρατηγικής συνεργασίας Αθήνας και Ουάσιγκτον.

Ωστόσο, υπάρχουν τρία κρίσιμα ζητήματα που θα καθορίσουν τη συνέχεια.

Το πρώτο είναι εάν η Γκίλφοϊλ θα δώσει δημόσιες εξηγήσεις για τις αναφερόμενες οικονομικές συναλλαγές.

Το δεύτερο αφορά τα στοιχεία που θα προκύψουν από την κοινοβουλευτική διερεύνηση των Δημοκρατικών.

Και το τρίτο είναι η στάση που θα επιλέξουν να τηρήσουν ο Λευκός Οίκος και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εφόσον προκύψουν νέες αποκαλύψεις.

Προς το παρόν, ο Ντόναλντ Τραμπ επέλεξε να κρατήσει αποστάσεις από την ουσία της υπόθεσης, επικαλούμενος περιορισμένη ενημέρωση.

Αυτή είναι η σημαντικότερη πολιτική διάσταση της πρώτης αντίδρασής του.

Η Γκίλφοϊλ δεν βρίσκεται αντιμέτωπη μόνο με ένα αρνητικό δημοσίευμα, αλλά και με αίτημα κοινοβουλευτικής διερεύνησης στις ΗΠΑ. Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν η υπόθεση θα παραμείνει στο επίπεδο των δημοσιογραφικών αποκαλύψεων ή θα αποκτήσει σοβαρότερες θεσμικές συνέπειες.

Συνέχεια ανάγνωσης

Πολιτική

Στην Ελλάδα συνελήφθη καταζητούμενος για το σκάνδαλο στον Δήμο Κωνσταντινούπολης – Η Τουρκία ζητά την έκδοσή του

Νέα εξέλιξη στην πολύκροτη δικαστική υπόθεση που αφορά τον Μητροπολιτικό Δήμο Κωνσταντινούπολης και συνδέεται με τον Εκρέμ Ιμάμογλου. Σύμφωνα με τουρκικά δημοσιεύματα, ο επιχειρηματίας Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου (Murat Gülibrahimoğlu), ο οποίος καταζητούνταν από τις τουρκικές αρχές, συνελήφθη στην Ελλάδα στις 2 Οκτωβρίου 2026. Η Άγκυρα έχει κινήσει τις διαδικασίες για την έκδοσή του, ζητώντας προσωρινή κράτηση διάρκειας έως 40 ημερών, προκειμένου να ολοκληρωθεί η διαβίβαση του σχετικού δικαστικού φακέλου.

Δημοσιεύτηκε

1 ημέρα πριν

στις

9 Οκτωβρίου 2026

από τον

Στις ελληνικές δικαστικές αρχές μεταφέρεται πλέον ένα ακόμη επεισόδιο της ευρύτερης δικαστικής υπόθεσης που αφορά τον Μητροπολιτικό Δήμο Κωνσταντινούπολης (İBB), με επίκεντρο τον επιχειρηματία Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου, ο οποίος περιλαμβάνεται στους κατηγορουμένους της έρευνας για φερόμενες οικονομικές παρατυπίες.

Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν στον τουρκικό Τύπο την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου, ο καταζητούμενος εντοπίστηκε στην Ελλάδα στις 2 Οκτωβρίου και τέθηκε υπό κράτηση.

Η υπόθεσή του σχετίζεται με την ευρύτερη δικαστική διαδικασία που έχει αναπτυχθεί γύρω από τη διοίκηση του Δήμου Κωνσταντινούπολης, στο πλαίσιο της οποίας έχουν απαγγελθεί κατηγορίες σε μεγάλο αριθμό προσώπων.

Το δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης αποφάσισε να ζητήσει από την Ελλάδα την έκδοση του επιχειρηματία, ενεργοποιώντας τις διαδικασίες διεθνούς δικαστικής συνεργασίας.

Αίτημα έκδοσης από το 33ο Κακουργιοδικείο Κωνσταντινούπολης

Σύμφωνα με τα τουρκικά δημοσιεύματα, το 33ο Κακουργιοδικείο Κωνσταντινούπολης αποφάσισε να κινηθεί η διαδικασία έκδοσης του Γκιουλιμπραΐμογλου στην Τουρκία.

Μετά τη σχετική απόφαση, η Γενική Διεύθυνση Εξωτερικών Σχέσεων και Υποθέσεων Ευρωπαϊκής Ένωσης του τουρκικού υπουργείου Δικαιοσύνης απέστειλε έγγραφα στα υπουργεία Εσωτερικών και Εξωτερικών της χώρας.

Σκοπός είναι να προωθηθεί επίσημο αίτημα προς τις αρμόδιες ελληνικές αρχές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που μεταδίδονται από την Τουρκία, σε βάρος του επιχειρηματία εκκρεμούν εντάλματα σύλληψης για αδικήματα που περιλαμβάνουν τη συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση και την απόκρυψη της παράνομης προέλευσης περιουσιακών στοιχείων.

Ο ίδιος φέρεται να εμπλέκεται σε οικονομικές δραστηριότητες που αποτελούν αντικείμενο της έρευνας για τον Μητροπολιτικό Δήμο Κωνσταντινούπολης.

Πρόκειται για κατηγορίες που αποδίδονται από τις τουρκικές διωκτικές αρχές και δεν συνιστούν αποδεδειγμένη ενοχή.

Προσωρινή κράτηση 40 ημερών ζητά η Άγκυρα

Κεντρικό στοιχείο της διαδικασίας αποτελεί το τουρκικό αίτημα για προσωρινή κράτηση του Γκιουλιμπραΐμογλου για χρονικό διάστημα έως 40 ημερών.

Η τουρκική πλευρά επικαλείται το άρθρο 16, παράγραφος 4, της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Έκδοσης.

Η συγκεκριμένη διαδικασία επιτρέπει, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, την προσωρινή κράτηση καταζητούμενου πριν από την παραλαβή του πλήρους φακέλου έκδοσης.

Στόχος είναι να εξασφαλιστεί η παρουσία του προσώπου έως την ολοκλήρωση των αναγκαίων διατυπώσεων.

Η Σύμβαση προβλέπει ότι η προσωρινή κράτηση μπορεί να παύσει εάν δεν υποβληθεί το αίτημα έκδοσης και τα απαιτούμενα έγγραφα εντός των σχετικών χρονικών ορίων, ενώ σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να υπερβεί τις 40 ημέρες μόνο βάσει της συγκεκριμένης διάταξης.

Η υποβολή αιτήματος προσωρινής κράτησης δεν ισοδυναμεί με έγκριση της έκδοσης.

Η τελική κρίση θα γίνει με βάση την εφαρμοστέα νομοθεσία και τις προβλεπόμενες δικαστικές διαδικασίες στην Ελλάδα.

Έγγραφα μέσω διπλωματικών διαύλων και Ιντερπόλ

Οι τουρκικές αρχές προχωρούν παράλληλα στη συγκέντρωση και μετάφραση των εγγράφων που απαιτούνται για την υποβολή του αιτήματος έκδοσης.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, ο φάκελος προβλέπεται να διαβιβαστεί στις ελληνικές αρχές μέσω διπλωματικών διαύλων, με αξιοποίηση και της Ιντερπόλ.

Η σχετική διαδικασία περιλαμβάνει την αποστολή των δικαστικών αποφάσεων, των στοιχείων ταυτοποίησης και των πληροφοριών που τεκμηριώνουν το αίτημα της Τουρκίας.

Στη συνέχεια, η ελληνική Δικαιοσύνη θα εξετάσει εάν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις έκδοσης.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η διάκριση μεταξύ του εντάλματος σύλληψης που έχει εκδοθεί στην Τουρκία και της απόφασης των ελληνικών δικαστικών αρχών επί του αιτήματος.

Η ύπαρξη του πρώτου δεν συνεπάγεται αυτόματη αποδοχή του δεύτερου.

Ποιος είναι ο Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου

Ο Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου είναι επιχειρηματίας που εμφανίζεται μεταξύ των κατηγορουμένων της υπόθεσης του Μητροπολιτικού Δήμου Κωνσταντινούπολης.

Σύμφωνα με το τουρκικό πρακτορείο ειδήσεων TRT Haber και άλλα δημοσιεύματα, οι εισαγγελικές αρχές τον συνδέουν με υποθέσεις διαχείρισης χώρων απόθεσης προϊόντων εκσκαφών στην περιοχή Τζεμπετζί (Cebeci) της Κωνσταντινούπολης.

Οι τουρκικές διωκτικές αρχές υποστηρίζουν ότι μέσω των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων προέκυψαν μεγάλης κλίμακας παράνομα οικονομικά οφέλη.

Σε ορισμένα τουρκικά δημοσιεύματα αναφέρονται ισχυρισμοί για οικονομικές παρατυπίες που φθάνουν συνολικά τα 180 δισ. τουρκικές λίρες.

Οι ισχυρισμοί αυτοί αποτελούν μέρος του κατηγορητηρίου και δεν έχει αποδειχθεί δικαστικά ότι τα συγκεκριμένα ποσά συνιστούν παράνομο όφελος του επιχειρηματία.

Σύμφωνα με το Habertürk, ο Γκιουλιμπραΐμογλου βρισκόταν εκτός Τουρκίας από τον Μάρτιο του 2025 και καταζητούνταν επί περίπου ενάμιση χρόνο.

Η σύνδεση με την υπόθεση Εκρέμ Ιμάμογλου

Η εξέλιξη αποκτά πρόσθετη πολιτική σημασία επειδή αφορά τη μεγάλη δικαστική έρευνα γύρω από τη διοίκηση του Μητροπολιτικού Δήμου Κωνσταντινούπολης, υπόθεση με την οποία συνδέεται και ο Εκρέμ Ιμάμογλου.

Ο πρώην δήμαρχος Κωνσταντινούπολης αποτελεί μια από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της τουρκικής αντιπολίτευσης και βασικό πολιτικό αντίπαλο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η δικαστική του περιπέτεια έχει αποτελέσει πεδίο έντονης αντιπαράθεσης μεταξύ της τουρκικής κυβέρνησης και της αντιπολίτευσης.

Οι κυβερνητικές αρχές υποστηρίζουν ότι οι διαδικασίες αφορούν ποινικές υποθέσεις και διεξάγονται από τη Δικαιοσύνη.

Η αντιπολίτευση, από την πλευρά της, έχει κατ’ επανάληψη καταγγείλει πολιτική σκοπιμότητα στην αντιμετώπιση του Ιμάμογλου και συνεργατών του.

Υπό αυτό το πρίσμα, η σύλληψη και η ενδεχόμενη έκδοση ενός προσώπου που περιλαμβάνεται στη συγκεκριμένη δικογραφία αναμένεται να συγκεντρώσει σημαντικό ενδιαφέρον στην Τουρκία.

Η ελληνική Δικαιοσύνη θα κρίνει το αίτημα

Από ελληνικής πλευράς, το βασικό ζήτημα αφορά την εφαρμογή των διεθνών συμβάσεων και των εγγυήσεων που διέπουν τις διαδικασίες έκδοσης.

Η Ελλάδα και η Τουρκία είναι συμβαλλόμενα κράτη στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Έκδοσης, η οποία προβλέπει μηχανισμούς συνεργασίας για την παράδοση προσώπων που καταζητούνται για ποινικά αδικήματα.

Παράλληλα, η εξέταση ενός αιτήματος έκδοσης περιλαμβάνει την αξιολόγηση των προβλεπόμενων νομικών προϋποθέσεων και τυχόν λόγων άρνησης.

Σε υποθέσεις με πιθανές πολιτικές προεκτάσεις, ιδιαίτερη σημασία μπορεί να αποκτήσουν ζητήματα όπως ο χαρακτήρας των αποδιδόμενων πράξεων και οι εγγυήσεις θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Δεν προκύπτει, πάντως, από τις διαθέσιμες πληροφορίες ότι ο Γκιουλιμπραΐμογλου έχει ήδη προβάλει συγκεκριμένους ισχυρισμούς ενώπιον των ελληνικών δικαστηρίων ή ότι έχει ληφθεί οριστική απόφαση για την έκδοσή του.

Το επόμενο βήμα

Η σύλληψη του Μουράτ Γκιουλιμπραΐμογλου στην Ελλάδα, όπως αναφέρεται από τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης, δημιουργεί ένα νέο πεδίο δικαστικής συνεργασίας μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.

Η Τουρκία επιδιώκει την ταχεία ολοκλήρωση της διαδικασίας, ενώ η ελληνική πλευρά καλείται να εξετάσει τον φάκελο με βάση το ισχύον νομικό πλαίσιο.

Το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι η επίσημη διαβίβαση του πλήρους αιτήματος έκδοσης και η απόφαση των αρμόδιων ελληνικών δικαστικών αρχών.

Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη δημοσιότητα λόγω της σύνδεσής της με τις έρευνες για τον Δήμο Κωνσταντινούπολης και τον Εκρέμ Ιμάμογλου, χωρίς αυτό να προδικάζει τη δικαστική της κατάληξη στην Ελλάδα.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αθλητικά4 ώρες πριν

Εθνικιστική πρόκληση στα Σκόπια με φόντο τον Ηρακλή! Αλυτρωτικός χάρτης και επίσημη διαμαρτυρία της Ελλάδας

Διπλωματικές διαστάσεις προσλαμβάνει η υπόθεση του πανό που ανάρτησαν οπαδοί της ΜΖΤ Σκοπίων κατά τη διάρκεια της αναμέτρησης με τον...
Αναλύσεις8 ώρες πριν

Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες

Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα,...
Ιστορία - Πολιτισμός8 ώρες πριν

Σήμερα γιορτάζουν τα Σέρβια της Μακεδονίας!

Μετά τη νίκη στο Σαραντάπορο και στα Στενά Πόρτας, η απελευθέρωσή των Σερβίων στις 10 Οκτωβρίου άνοιξε τον δρόμο για...
Αναλύσεις9 ώρες πριν

Συρία: Μυστικές υπηρεσίες και διπλωματία στο προσκήνιο – Η Τουρκία επιχειρεί να εδραιώσει τον ρόλο της απέναντι στο Ισραήλ

Σημαντική διπλωματική κινητικότητα καταγράφεται στον άξονα Άγκυρας–Δαμασκού, με τον υπουργό Εξωτερικών της Συρίας Ασάαντ αλ Σαϊμπάνι να πραγματοποιεί διαδοχικές επαφές...
Διεθνή9 ώρες πριν

Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς

Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον...

Δημοφιλή