ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΓΕΙΩΤΗΣ

ΣΥΡΙΑ …ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΣΤΟ ΧΑΛΕΠΙ
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΡΕΙΣ ΠΗΓΕΣ
ΟΙ ΚΟΥΡΔΟΙ ΣΤΟ ΣΤΟΧΑΣΤΡΟ
ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΚΟΥΡΔΟΥΣ ΑΜΑΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΛΛΕΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ

Η ΣΥΡΙΑΚΗ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΣΤΟ.ΠΛΕΥΡΟ ΚΟΥΡΔΩΝ ΑΜΑΧΩΝ

OCHA OHE BBC KAI TIMES OF ISRAEL

TIMES OF ISRAEL..
Η συριακή κυβέρνηση διατάζει τους κατοίκους της αμφισβητούμενης βόρειας επαρχίας να εγκαταλείψουν την περιοχή εν μέσω αιματηρών συγκρούσεων με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις υπό την ηγεσία των Κούρδων

Το Ισραήλ καταδικάζει τις «επιθέσεις του καθεστώτος της Σαρίας κατά της κουρδικής μειονότητας» στο Χαλέπι της Συρίας


Το Ισραήλ καταδίκασε την Πέμπτη τη συριακή κυβέρνηση για τις «σοβαρές και επικίνδυνες» επιθέσεις εναντίον των Κούρδων στη βόρεια πόλη του Χαλεπίου, καθώς η Δαμασκός διέταξε τους πολίτες να εκκενώσουν την περιοχή εν μέσω θανάσιμων συγκρούσεων που έχουν εκτοπίσει δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους.

Η καταδίκη της Συρίας από το Ισραήλ ήρθε δύο ημέρες αφότου οι χώρες συμφώνησαν σε έναν κοινό μηχανισμό που αποσκοπεί στη μείωση των διμερών εντάσεων.
«Οι επιθέσεις των δυνάμεων του συριακού καθεστώτος εναντίον της κουρδικής μειονότητας στην πόλη του Χαλεπίου είναι σοβαρές και επικίνδυνες», έγραψε ο υπουργός Εξωτερικών Γκίντεον Σαάρ στο X, προσθέτοντας: «Η συστηματική και δολοφονική καταστολή των διαφόρων μειονοτήτων της Συρίας αντιβαίνει στις υποσχέσεις για μια «νέα Συρία»».

Ο Σαάρ δήλωσε ότι η βία στο Χαλέπι θα μπορούσε να κλιμακωθεί εάν η διεθνής κοινότητα παραμείνει σιωπηλή.
«Η διεθνής κοινότητα γενικότερα, και η Δύση ειδικότερα, οφείλει χρέος τιμής στους Κούρδους που πολέμησαν γενναία και με επιτυχία εναντίον του ISIS», είπε.

Φονικές συγκρούσεις ξέσπασαν αυτή την εβδομάδα μεταξύ των δυνάμεων της συριακής κυβέρνησης και των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), υπό την ηγεσία των Κούρδων και υποστηριζόμενων από τις ΗΠΑ. Οι πλευρές δεν κατάφεραν να εφαρμόσουν τη συμφωνία του Μαρτίου για τη συγχώνευση της ημιαυτόνομης διοίκησης και του στρατού των Κούρδων στη νέα κυβέρνηση της Συρίας.

Οι Κούρδοι πιέζουν για αποκεντρωμένη διακυβέρνηση, μια ιδέα που οι νέες ισλαμιστικές αρχές της Συρίας έχουν απορρίψει. Στην πόλη Καμισλί, στα βορειοανατολικά που ελέγχονται από τους Κούρδους, χιλιάδες διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν την Πέμπτη, φωνάζοντας συνθήματα υπέρ των SDF και κατά της κυβερνητικής επίθεσης.

Αν και η Δαμασκός έχει δεσμευτεί να προστατεύσει όλους τους Σύρους, οι μειονότητες παραμένουν επιφυλακτικές για το μέλλον τους υπό το νέο καθεστώς του Προέδρου Άχμεντ αλ-Σαράα, ο οποίος ηγήθηκε της εκδίωξης του επί χρόνια υποστηριζόμενου από το Ιράν προέδρου της Συρίας Μπασάρ αλ-Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024 μετά από έναν 13χρονο εμφύλιο πόλεμο.

Το Ισραήλ έχει επίσης εκφράσει δυσπιστία προς τον Sharaa, τον επικεφαλής ενός πρώην παρακλαδιού της Αλ Κάιντα. Λίγο μετά την ανατροπή του Άσαντ, το Ισραήλ ανέλαβε τον έλεγχο της συριακής πλευράς της αποστρατιωτικοποιημένης ζώνης των δύο χωρών, επικαλούμενο ανησυχία ότι θα έπεφτε σε λάθος χέρια. Το Ισραήλ έχει επίσης πραγματοποιήσει εκατοντάδες αεροπορικές επιδρομές στη Συρία, επικαλούμενο κατά καιρούς την ανάγκη προστασίας της μειονότητας των Δρούζων από την αιματοχυσία που υποστηρίζεται από την κυβέρνηση.

Παρά τις ανησυχίες του Ισραήλ, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος υποδέχτηκε τον Σάρα στην Ουάσινγκτον τον Νοέμβριο, πιέζει για μια συμφωνία ασφαλείας μεταξύ Συρίας και Ισραήλ.

Υπό την πίεση των ΗΠΑ, το Ισραήλ και η Συρία συμφώνησαν την Τρίτη να δημιουργήσουν έναν μηχανισμό ανταλλαγής πληροφοριών, ένα πρωτοφανές βήμα καθώς οι δύο χώρες οδεύουν προς μια συμφωνία ασφαλείας μετά από δεκαετίες εχθροπραξιών.

Μετά από συζητήσεις στο Παρίσι, το Ισραήλ και η Συρία συμφώνησαν να δημιουργήσουν «ένα ειδικό κέντρο επικοινωνίας» υπό την επίβλεψη των ΗΠΑ, το οποίο θα επιδιώξει τη μείωση των διμερών εντάσεων, σύμφωνα με κοινή δήλωση των ΗΠΑ, του Ισραήλ και της Συρίας.

Πάνω από 46.000 άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί λόγω των συγκρούσεων στο Χαλέπι, σύμφωνα με τις τοπικές αρχές

Εν μέσω των συγκρούσεων την Πέμπτη, η κυβέρνηση του Χαλεπίου έδωσε στους κατοίκους προθεσμία μέχρι τη 1 μ.μ. τοπική ώρα για να εκκενώσουν την περιοχή σε συντονισμό με τον στρατό μέσω ενός διαδρόμου που είχαν ανοίξει γι’ αυτούς οι συριακές αρχές.

Το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων SANA, επικαλούμενο τον στρατό, μετέδωσε ότι ο στρατός θα ξεκινήσει «στοχευμένες επιχειρήσεις» εναντίον μαχητών των SDF στις γειτονιές Sheikh Maqsoud, Achrafieh και Bani Zaid μισή ώρα μετά την προθεσμία αυτή.

Ο στρατός αργότερα εξέδωσε μια σειρά χαρτών με τις περιοχές που έχουν λάβει εντολή εκκένωσης.

Ένας δημοσιογράφος του Associated Press που βρισκόταν στο σημείο άκουσε σποραδικούς ήχους βομβαρδισμών καθώς οι πολίτες έβγαιναν από την περιοχή το πρωί της Πέμπτης. Μέχρι την Τετάρτη, περισσότεροι από 46.000 άνθρωποι είχαν εκτοπιστεί σε όλη την επαρχία, σύμφωνα με τη Διεύθυνση Κοινωνικών Υποθέσεων και Εργασίας του Χαλεπίου.

Ο Μοχάμεντ Άλι, διευθυντής επιχειρήσεων της Συριακής Πολιτικής Άμυνας στο Χαλέπι, δήλωσε ότι περίπου 11.000 ακόμη άτομα διέφυγαν την Πέμπτη. «Υπάρχει ένα μεγάλο ποσοστό αυτών με δύσκολα ιατρικά προβλήματα, ηλικιωμένοι, γυναίκες και παιδιά», είπε.

Οι SDF έχουν δηλώσει ότι τουλάχιστον οκτώ άμαχοι σκοτώθηκαν στις γειτονιές με κουρδική πλειοψηφία, ενώ κυβερνητικοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι τουλάχιστον πέντε άμαχοι και ένας στρατιώτης σκοτώθηκαν στις γύρω περιοχές που ελέγχονται από την κυβέρνηση στις μάχες που ξέσπασαν την Τρίτη. Δεκάδες ακόμη και από τις δύο πλευρές έχουν τραυματιστεί.
Κάθε πλευρά έχει κατηγορήσει την άλλη ότι στοχεύει σκόπιμα γειτονιές και υποδομές πολιτών.

Η ΣΥΡΙΑΚΗ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΣΤΟ.ΠΛΕΥΡΟ ΚΟΥΡΔΩΝ ΑΜΑΧΩΝ

Η Συριακή Ορθόδοξη Εκκλησία του Αγίου Εφραίμ στην πόλη του Χαλεπίου φιλοξενούσε περίπου 100 άτομα που είχαν εγκαταλείψει τις μάχες. Οι ενορίτες είχαν δωρίσει στρώματα, κουβέρτες και τρόφιμα, δήλωσε ο ιερέας Αντάι Μάχερ.

«Μόλις άρχισαν τα προβλήματα και ακούσαμε τους ήχους (των συγκρούσεων), ανοίξαμε την εκκλησία μας ως καταφύγιο για τους ανθρώπους που εγκαταλείπουν τα σπίτια τους», είπε.
Ανάμεσά τους ήταν η Ζορζέτ Λούλου, η οποία είπε ότι η οικογένειά της σχεδιάζει να ταξιδέψει στην πόλη Χασακέχ στη βορειοανατολική Συρία που ελέγχεται από τις SDF, όταν το επιτρέψει η κατάσταση ασφαλείας.

«Υπήρχαν πολλοί βομβαρδισμοί και δυνατοί θόρυβοι και μια οβίδα έπεσε δίπλα στο σπίτι μας», είπε. «Έχω περάσει πολλές φορές από αυτές τις συνθήκες, οπότε δεν φοβάμαι, αλλά η ανιψιά μου φοβόταν πολύ, οπότε έπρεπε να πάμε στην εκκλησία».

ΑΜΑΧΟΙ ΣΕ ΚΑΤΑΦΥΓΙΑ

Ο Χασάν Νάντερ, εκπρόσωπος του Υπουργείου Κοινωνικών Υποθέσεων στο Χαλέπι, δήλωσε ότι περίπου 4.000 άτομα διαμένουν σε καταφύγια στην πόλη, ενώ δεκάδες χιλιάδες έχουν μεταβεί σε άλλες περιοχές της επαρχίας και το υπουργείο συνεργάζεται με ΜΚΟ για να τους προμηθεύσει με τρόφιμα, φάρμακα και άλλα είδη πρώτης ανάγκης.

Πολιτικό αδιέξοδο

Οι συγκρούσεις έρχονται εν μέσω αδιεξόδου στις πολιτικές διαπραγματεύσεις μεταξύ της κυβέρνησης της Σάραα και των SDF, οι οποίες ελέγχουν μεγάλο μέρος της βορειοανατολικής Συρίας.
Σύμφωνα με τη συμφωνία της 10ης Μαρτίου με την κυβέρνηση, οι SDF επρόκειτο να συγχωνευθούν με τον συριακό στρατό μέχρι το τέλος του 2025. Υπήρξαν διαφωνίες σχετικά με το πώς θα συνέβαινε αυτό. Τον Απρίλιο, δεκάδες μαχητές των SDF έφυγαν από το Σεΐχ Μακσούντ και την Αχραφίχ στο πλαίσιο της συμφωνίας.
Αξιωματούχοι της κεντρικής κυβέρνησης και των SDF συναντήθηκαν ξανά την Κυριακή στη Δαμασκό, αλλά κυβερνητικοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι δεν είχε σημειωθεί απτή πρόοδος.
Η κυβέρνηση Τραμπ, επιδιώκοντας στενότερες σχέσεις με την κυβέρνηση του Σάρα, έχει παροτρύνει τους Κούρδους να εφαρμόσουν τη συμφωνία της 10ης Μαρτίου.
Απαντώντας στις συγκρούσεις στο Χαλέπι την Πέμπτη, αξιωματούχος του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ δήλωσε σε ανακοίνωσή του ότι οι ΗΠΑ «παρακολουθούν στενά την κατάσταση» και προέτρεψε για «αυτοσυγκράτηση από όλες τις πλευρές». Ανέφερε ότι ο απεσταλμένος των ΗΠΑ Τομ Μπαράκ προσπαθεί να διευκολύνει τον διάλογο μεταξύ των δύο πλευρών.
«Όλα τα μέρη θα πρέπει να επικεντρωθούν στο πώς να οικοδομήσουν μια ειρηνική, σταθερή Συρία που θα προστατεύει και θα υπηρετεί τα συμφέροντα όλων των Σύρων, αντί να ωθούν τη χώρα πίσω σε έναν κύκλο βίας», ανέφερε η δήλωση.

Οι SDF αποτελούν εδώ και χρόνια τον κύριο εταίρο των ΗΠΑ στη Συρία στον αγώνα κατά του Ισλαμικού Κράτους, αλλά η Τουρκία θεωρεί τις ίδιες τις SDF τρομοκρατική ομάδα λόγω της σύνδεσής τους με το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK), το οποίο διεξάγει μακροχρόνια εξέγερση στην Τουρκία.


ΟΗΕ ΠΛΗΡΟΦΟΡΊΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΟΥ ΟΗΕ ΣΤΟ ΧΑΛΕΠΙ

Οι ανανεωμένες εχθροπραξίες στο Χαλέπι σκοτώνουν αμάχους και προκαλούν νέους εκτοπισμούς
Το OCHA αναφέρει ότι οι ανανεωμένες εχθροπραξίες στην πόλη του Χαλεπίου έχουν οδηγήσει σε θύματα αμάχων, εκτοπισμό και ζημιές σε εγκαταστάσεις υγείας και άλλες κρίσιμες υποδομές.
Σύμφωνα με τις αρχές, μέχρι χθες, τουλάχιστον πέντε πολίτες – συμπεριλαμβανομένων δύο γυναικών και ενός παιδιού – φέρεται να σκοτώθηκαν και δεκάδες άλλοι τραυματίστηκαν.
Αρκετές εγκαταστάσεις υγείας έχουν πληγεί, συμπεριλαμβανομένων των νοσοκομείων Zahi Azarak, Ibn Rished και Othman, με ορισμένες να φέρονται να έχουν σταματήσει τη λειτουργία τους λόγω των ζημιών.
Έχουν επιβληθεί περιορισμοί κυκλοφορίας σε βασικούς δρόμους. Από χθες το πρωί, χιλιάδες οικογένειες έχουν εγκαταλείψει τα σπίτια τους, με πολλές να αναζητούν καταφύγιο σε κοινότητες υποδοχής στην πόλη του Χαλεπίου και στην περιοχή Αφρίν.
Οι αρχές ανακοίνωσαν το άνοιγμα δύο ανθρωπιστικών διαδρόμων μέσω του Al Awared και του Al Zuhour για την εκκένωση των αμάχων. Σχολεία, πανεπιστήμια και κυβερνητικά ιδρύματα έχουν αναστείλει τις δραστηριότητές τους. Οι πτήσεις από και προς το Διεθνές Αεροδρόμιο του Χαλεπίου παραμένουν σε αναστολή.
Ο ΟΗΕ και οι ανθρωπιστικοί εταίροι του κινητοποιούν πόρους για να ανταποκριθούν στον αυξανόμενο εκτοπισμό. Σήμερα, μια ομάδα του ΟΗΕ στο Χαλέπι πραγματοποίησε αποστολή αξιολόγησης στον καταυλισμό Γιαντ Αλ Αούν στο Αφρίν για να αξιολογήσει τις άμεσες ανάγκες και την ικανότητα ανταπόκρισής τους.

BBC…Χιλιάδες άνθρωποι εγκαταλείπουν τις συγκρούσεις μεταξύ συριακής κυβέρνησης και Κούρδων μαχητών στο Χαλέπι

Γκαμπριέλα Πομερόι

Χιλιάδες άνθρωποι εγκαταλείπουν το Χαλέπι στη Συρία εν μέσω συγκρούσεων
Τουλάχιστον 12 άνθρωποι φέρονται να σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια δύο ημερών σφοδρών συγκρούσεων μεταξύ της συριακής κυβέρνησης και των Κούρδων μαχητών στη βόρεια πόλη του Χαλεπίου.
Δεκάδες χιλιάδες άμαχοι έχουν επίσης εγκαταλείψει τις γειτονιές Σεΐχ Μακσούντ και Ασραφίχε, όπου κατοικούν κυρίως Κούρδοι, τις οποίες ο συριακός στρατός βομβάρδισε το απόγευμα της Τετάρτης, αφού τις χαρακτήρισε ως «κλειστές στρατιωτικές περιοχές».
Η κυβέρνηση δήλωσε ότι η επιχείρηση ήταν μια απάντηση σε επιθέσεις ένοπλων ομάδων στις περιοχές και είχε «αποκλειστικό στόχο τη διατήρηση της ασφάλειας».
Η συμμαχία πολιτοφυλακής των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), υπό την ηγεσία των Κούρδων – η οποία επιμένει ότι δεν έχει στρατιωτική παρουσία στο Χαλέπι – το χαρακτήρισε «εγκληματική απόπειρα» βίαιου εκτοπισμού των κατοίκων.
Ένας κάτοικος του Χαλεπίου δήλωσε στο BBC την Τετάρτη ότι η κατάσταση ήταν «φρικτή και απαίσια».
«Όλοι οι φίλοι μου έχουν φύγει για άλλες πόλεις. Μερικές φορές επικρατεί ηρεμία και ξαφνικά ο πόλεμος ξαναρχίζει», είπαν.
Ένας εκτοπισμένος άνδρας από την Ασραφίχε, ο Σάμερ Ίσα, δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων Reuters ότι κοιμόταν σε ένα τζαμί το οποίο είχε μετατραπεί σε καταφύγιο με τα μικρά παιδιά του.
«Οι βομβαρδισμοί εντάθηκαν. Φύγαμε επειδή τα παιδιά μας δεν μπορούσαν πλέον να αντέξουν τα χτυπήματα και τους βομβαρδισμούς», είπε, περιγράφοντας την κατάσταση ως «σπαρακτική».

Οι συριακές κυβερνητικές δυνάμεις αναπτύχθηκαν κοντά στο Σεΐχ Μακσούντ και την Ασραφίχε
Η βία υπογραμμίζει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση του προέδρου Άχμαντ αλ-Σαράα σε μια χώρα που παραμένει βαθιά διχασμένη ένα χρόνο αφότου ηγήθηκε της επίθεσης των ανταρτών που ανέτρεψε τον Μπασάρ αλ Άσαντ.
Τον Μάρτιο του 2025, οι SDF, υπό την ηγεσία των Κούρδων, οι οποίες ελέγχουν μεγάλο μέρος της βορειοανατολικής Συρίας και διαθέτουν δεκάδες χιλιάδες μαχητές, υπέγραψαν συμφωνία για την ενσωμάτωση όλων των στρατιωτικών και πολιτικών θεσμών στο συριακό κράτος.
Αλλά αυτό δεν έχει συμβεί ακόμη, με τις δύο πλευρές να αλληλοκατηγορούνται ότι προσπαθούν να εκτροχιάσουν τη συμφωνία.
Οι SDF παραμένουν απρόθυμες να παραιτηθούν από την αυτονομία που απέκτησαν κατά τη διάρκεια του 13ετούς εμφυλίου πολέμου της χώρας, όταν βοήθησαν τις δυνάμεις υπό την ηγεσία των ΗΠΑ να νικήσουν την οργάνωση Ισλαμικό Κράτος (IS).
Η αντιπαράθεση στο Χαλέπι κινδυνεύει επίσης να εμπλέξει την Τουρκία, η οποία υποστηρίζει την κυβέρνηση και θεωρεί την κουρδική πολιτοφυλακή που κυριαρχεί στις SDF ως τρομοκρατική οργάνωση.

Χάκαμπι: «Δεν το βλέπω σύντομα» για F-35 στην Τουρκία – «κόκκινη γραμμή» τα ρωσικά συστήματα και το QME του Ισραήλ

Σαφές μήνυμα ότι δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα η πώληση μαχητικών F-35 στην Τουρκία έστειλε ο πρέσβης των ΗΠΑ στο Ισραήλ, Μάικ Χάκαμπι, συνδέοντας ευθέως το ενδεχόμενο με δύο κρίσιμες παραμέτρους: την παρουσία ρωσικού εξοπλισμού στην Τουρκία και τη διαχρονική αμερικανική δέσμευση για το ποιοτικό (και ποσοτικό) στρατιωτικό πλεονέκτημα του Ισραήλ (Quantitative Military Advantage – QME).

Ο Χάκαμπι δήλωσε ότι «δεν προβλέπει να συμβεί αυτό σύντομα», υπογραμμίζοντας ότι ένας βασικός λόγος είναι πως η Τουρκία διατηρεί ρωσικό εξοπλισμό, κάτι που –όπως είπε– αποτελεί «no-go» για τη διάθεση των F-35. Με άλλα λόγια, ο Αμερικανός πρέσβης έθεσε ως θεμελιώδη ασυμβατότητα την ταυτόχρονη συνύπαρξη ρωσικών συστημάτων με την ένταξη στο οικοσύστημα ενός μαχητικού 5ης γενιάς, λόγω κινδύνων διαρροής τεχνολογίας/διαλειτουργικότητας.

Παράλληλα, επικαλέστηκε τη «πολύ συγκεκριμένη συμφωνία» των ΗΠΑ με το Ισραήλ γύρω από το QME, μια πάγια πολιτική με την οποία η Ουάσινγκτον αποφεύγει να προμηθεύει τρίτους στην περιοχή με οπλικά συστήματα που θα μπορούσαν να αφαιρέσουν από το Ισραήλ το στρατηγικό του προβάδισμα.

Στο ίδιο πλαίσιο, ο Χάκαμπι ήταν ακόμη πιο κατηγορηματικός ως προς την προτεραιότητα του Τελ Αβίβ: το Ισραήλ, όπως είπε, «θα έχει πάντα την πιο φρέσκια, την καλύτερη, την πιο προηγμένη τεχνολογία», διότι αυτό «είναι προς το συμφέρον» των ΗΠΑ.

Η τοποθέτηση του Αμερικανού πρέσβη λειτουργεί ως καθαρό σήμα ότι, ανεξαρτήτως πολιτικών συζητήσεων, η υπόθεση των F-35 προς την Άγκυρα παραμένει δεμένη τόσο με την εκκρεμότητα των ρωσικών συστημάτων όσο και με τον «σκληρό πυρήνα» της αμερικανοϊσραηλινής στρατηγικής σχέσης.

US Ambassador to Israel Mike Huckabee on possible sale of F-35 jets to Türkiye:

I don’t foresee this happening anytime. Partly because Türkiye still has Russian equipment, which would be a no-go for selling them F-35s.

We have a very definite agreement with Israel on… pic.twitter.com/zpEG7QNWOO

— Open Source Intel (@Osint613) January 9, 2026

Επαφές Ονάλ στις ΗΠΑ για την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35

Το ζήτημα της προμήθειας των μαχητικών αεροσκαφών F-35 επανέρχεται στην ημερήσια διάταξη. Ο Πρέσβης της Τουρκίας, Σεντάτ Ονάλ, πραγματοποίησε συναντήσεις με μέλη για συνομιλίες, κατά τη διάρκεια των οποίων τέθηκαν επί τάπητος η διμερής συνεργασία Τουρκίας-ΗΠΑ, ζητήματα άμυνας καθώς και οι παγκόσμιες εξελίξεις.

Ειδικότερα, ο Σεντάτ Ονάλ είχε συνάντηση με την Αμερικανίδα Γερουσιαστή, Ελίσα Σλότκιν. Αντικείμενο της συζήτησης αποτέλεσαν η διμερής συνεργασία και τα τρέχοντα περιφερειακά και διεθνή γεγονότα, ενώ υπογραμμίστηκε εκ νέου η ανάγκη διατήρησης των επαφών.

Στο επίκεντρο των διαβουλεύσεων βρίσκεται η προσπάθεια επιστροφής στο πρόγραμμα των F-35, το οποίο θεωρείται κομβικής σημασίας για τη θέση της Άγκυρας.

Ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχει χαρακτηρίσει την απομάκρυνση της χώρας από το πρόγραμμα ως αρνητική εξέλιξη, υποστηρίζοντας ότι αποδυνάμωσε την αρχιτεκτονική ασφαλείας, ενώ έχει τονίσει ότι η απόκτηση των F-35 ήταν «σημαντική και απαραίτητη». Παράλληλα, η Άγκυρα συσχετίζει τον συγκεκριμένο φάκελο με άλλα ζητήματα, όπως η προμήθεια των F-16 και η υπόθεση φυσικού αερίου από τις ΗΠΑ.

Από την πλευρά του, το Ισραήλ εκφράζει ανοιχτά την αντίθεσή του στην παραχώρηση των F-35 στην Τουρκία, επικαλούμενο την ενσωμάτωση ισραηλινής τεχνολογίας στα αεροσκάφη. Εντούτοις, κατόπιν συνάντησης με τον Ισραηλινό Πρωθυπουργό, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε ότι η Τουρκία δεν θα χρησιμοποιήσει τα F-35, μια τοποθέτηση που ερμηνεύθηκε ως μήνυμα ότι οι ισραηλινές ενστάσεις δεν συνιστούν απόλυτο εμπόδιο.

Σε καθεστώς αυξημένης επιφυλακής τίθενται κυβέρνηση και βιομηχανία στην Ιαπωνία, μετά τα σήματα που εκπέμπει η Κίνα ότι μπορεί να προχωρήσει σε περιορισμούς πρόσβασης στις σπάνιες γαίες — μέταλλα-κλειδί για την ιαπωνική μεταποίηση, από ηλεκτροκινητήρες και ηλεκτρονικά μέχρι εφαρμογές με στρατιωτικές προεκτάσεις.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ των New York Times, ο πυρήνας της ανησυχίας στο Τόκιο είναι ότι το Πεκίνο «στρώνει το έδαφος» όχι απαραίτητα με μια ρητή απαγόρευση, αλλά με μηχανισμούς που μπορούν να οδηγήσουν σε de facto μπλοκάρισμα μέσω αυστηρότερων ελέγχων και αδειοδοτήσεων.

Η ανακοίνωση «dual-use» και τα σενάρια για μεσαίες/βαριές σπάνιες γαίες

Η αφετηρία ήταν η ανακοίνωση του κινεζικού Υπουργείου Εμπορίου για απαγόρευση εξαγωγών “dual-use” ειδών προς ιαπωνικούς στρατιωτικούς χρήστες ή για χρήσεις που ενισχύουν στρατιωτικές δυνατότητες, με επίκληση «εθνικής ασφάλειας» και υποχρεώσεων μη διάδοσης.

Παρότι το κείμενο εμφανίστηκε ασαφές ως προς τα συγκεκριμένα εμπορεύματα, κρατικά/κυβερνητικά συνδεδεμένα μέσα στην Κίνα έθεσαν στο τραπέζι το ενδεχόμενο να μπουν στο στόχαστρο “μεσαίες και βαριές” σπάνιες γαίες μέσω σκληρότερου ελέγχου αδειών εξαγωγής — κρίσιμες κατηγορίες για μαγνήτες, κινητήρες και αμυντικά συστήματα.

Η Ιαπωνία θυμάται το 2010

Στο Τόκιο το θέμα «χτυπά νεύρο»: το 2010, εν μέσω αναβάθμισης της έντασης σε εδαφική διαμάχη, η Κίνα είχε «παγώσει» τις ροές σπανίων γαιών προς την Ιαπωνία για περίπου δύο μήνες (χωρίς επίσημη, καθολική ανακοίνωση), προκαλώντας σοκ σε εφοδιαστικές αλυσίδες. Αυτό το προηγούμενο επανέρχεται ως προειδοποίηση για το πόσο γρήγορα μπορεί να μετατραπεί η πρώτη ύλη σε γεωπολιτικό όπλο.

Πλήγμα σε αυτοκινητοβιομηχανία, ηλεκτρονικά και άμυνα

Η Ιαπωνία έχει μειώσει την εξάρτησή της από κινεζικές σπάνιες γαίες σε σχέση με το 2010, ωστόσο εξακολουθεί να βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην Κίνα — και ειδικά για βαριές σπάνιες γαίες όπως δυσπρόσιο και τέρβιο.

Οικονομικές εκτιμήσεις που επικαλούνται ιαπωνικά/διεθνή μέσα ανεβάζουν το κόστος ενός τριμήνου περιορισμών σε περίπου 660 δισ. γιεν (περί τα 4,2–4,3 δισ. δολ.), ενώ σε ορίζοντα έτους οι απώλειες θα μπορούσαν να φτάσουν περίπου 2,6 τρισ. γιεν (περί τα 17 δισ. δολ.), με μετρήσιμη επίδραση και στο ΑΕΠ.

Πρώτη αντίδραση αγοράς: πτώση στο Nikkei

Το κλίμα πέρασε άμεσα και στο ταμπλό: ο Nikkei 225 κατέγραψε πτώση άνω του 1% σε συνεδρίαση που αποδόθηκε, μεταξύ άλλων, στην επιδείνωση των σχέσεων Κίνας–Ιαπωνίας και στο ρίσκο για κρίσιμες πρώτες ύλες.

Το ευρύτερο πακέτο πίεσης και η ιαπωνική αντίδραση

Η κλιμάκωση δεν έρχεται «μόνη»! Καταγράφονται κινεζικές κινήσεις πίεσης με πολλαπλές γραμμές (τουριστικές συστάσεις, εμπορικές τριβές κ.ά.), ενώ το Τόκιο, μέσω του ΥΠΕΞ, έχει διαμηνύσει ότι τα μέτρα «αποκλίνουν από τη διεθνή πρακτική» και είναι «απαράδεκτα» και «βαθιά λυπηρά».

Παράλληλα, νεότερες αναφορές (Reuters) περιγράφουν ότι στην πράξη παρατηρούνται επιβραδύνσεις/πάγωμα αξιολόγησης αδειών και πιέσεις που αγγίζουν και πολιτικά-οικονομικά πεδία πέραν των στενά στρατιωτικών χρηστών, με την Ιαπωνία να αναζητά συντονισμό με συμμάχους και ειδικά τις ΗΠΑ.