Πολιτική
Κάποιοι παίζουν ύποπτα και επικίνδυνα παιχνίδια με τα “Βλάχικα” σε Αλβανία, Ελλάδα και Σκόπια
Κύκλοι που σχετίζονται με οργανώσεις οι ρίζες των οποίων φθάνουμε μέχρι τους ναζί, κινούνται οργανωμένα με σχέδιο και πολύ χρήμα για δημιουργία βλάχικης εθνικής μειονότητας
Αν και από πολλών ετών, κάθε απόπειρα δημιουργίας «Βλάχικης Μειονότητος» στην Ελλάδα κατέρρεε σχεδόν εν τη γενέσει της, μερικοί ακόμη ονειρεύονται μια Βλάχικη Εθνότητα (!) ξεχωριστή από τον κορμό του Ελληνικού Έθνους.
Έτσι επιχειρούν με κάθε αφορμή και με διάφορους τρόπους, άμεσα ή έμμεσα, να… επαναφέρουν από το πουθενά (!) ένα ανύπαρκτο θέμα, δημιουργώντας μικρές αλλά επικίνδυνες εθνικιστικές εστίες που κάποιοι -και κυρίως οι Ρουμάνοι- προσπαθούν να εκμεταλλευτούν.
Τελευταία θέλουν να επαναφέρουν το θέμα με την έκδοση βιβλίων για τη «Βλάχικη Γλώσσα», του έως σήμερα προφορικού αυτού ξεχωριστού γλωσσικού
ιδιώματος, που αναπαράγεται και διατηρείται με την μεταφορά του από γενιά σε γενιά, αλλά και διαφοροποιείται ανάλογα με την περιοχή.
Το γλωσσικό αυτό ιδίωμα θα έλεγε κανείς ότι πάντα αποτελούσε έναν τρόπο προφορικής «ενδοσυνεννόησης», αφού ούτε είχε ούτε έχει στηριχθεί σε ξεχωριστό, δικό του αλφάβητο, αλλά και για την αποτύπωσή του θα πρέπει να χρησιμοποιεί την Ελληνική Γραφή.
Τώρα έρχονται κάποιοι και χρησιμοποιώντας την Λατινική Γραφή και με την ομογενοποίηση των Βλάχων θέλουν ετσιθελικά να επιβάλουν γραπτή «Βλάχικη Γλώσσα», προκειμένου έτσι να επαναφέρουν από την «πίσω πόρτα» θέμα «Βλάχικης Μειονότητας» στην Ελλάδα!
Bιβλίο για τα Βλάχικα
Γι’ αυτό και αντιδράσεις έχει προκαλέσει η κυκλοφορία του βιβλίου του Θωμά Τάχη με τίτλο «Μαθαίνουμε τη Βλάχικη Γλώσσα» που κυκλοφόρησε πρόσφατα και απευθύνεται -σύμφωνα με το συγγραφέα- σε όσες και όσους επιθυμούν να μάθουν τα βλάχικα καθώς και σε Συλλόγους ή Πανεπιστημιακά Ιδρύματα που υποτίθεται ότι θα αναλάβουν τη διδασκαλία τους!
Στο συγκεκριμένο βιβλίο και στο πλαίσιο του εγγραμματισμού της βλαχικής, γίνεται μάλιστα χρήση του λατινικού αλφαβήτου με παράλληλη προφορά των λέξεων στα Ελληνικά, γεγονός που δημιουργεί αμφιβολίες και πολλά ερωτηματικά, με δεδομένο ότι οι Βλάχοι, από τα προεπαναστατικά χρόνια μέχρι σήμερα, έχουν στηρίξει και αναδείξει τα ελληνικά γράμματα!
Η χρήση της λατινικής για τον εγγραμματισμό της λεγόμενης βλάχικης γλώσσας αποτελεί σημείο τριβής τα τελευταία χρόνια και έχει προκαλέσει την έντονη ανησυχία και τις διαμαρτυρίες των θεσμικών φορέων του βλαχόφωνου ελληνισμού, όπως η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων (Π.Ο.Π.Σ.Β.), ο Σύλλογος Βλάχων Επιστημόνων και η Παγκόσμια Βλάχικη Αμφικτιονία.
Ο Αντώνης Μπέζας
Είναι χαρακτηριστικό ότι σε άρθρο του με τίτλο «Να πούμε την αλήθεια για τη βλάχικη γλώσσα», που έχει δημοσιεύσει ο «Πρωινός Λόγος», ο πρώην υπουργός Αντώνης Μπέζας και σημερινός Πρόεδρος της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου, βλάχικης καταγωγής ο ίδιος, είχε αναφέρει ότι «η εκμάθηση των βλάχικων μπορεί να γίνεται με χρήση ΜΟΝΟ του ελληνικού αλφαβήτου και να αφορά τις τοπικές διαλέκτους και όχι μια ενιαία γλώσσα. «…Οι απόπειρες εγγραμματισμού των βλάχικων με χρήση της λατινικής και η ομογενοποίησή τους, δεν έχουν σχέση με την αλήθεια», αφού «οι Βλάχοι αποτελούν γνησιότατη έκφραση του ελληνισμού, με τεράστια συνεισφορά στην οικοδόμηση της ελληνικής πατρίδας και χρησιμοποιούσαν αποκλειστικά την ελληνική ως γραπτή γλώσσα για τις διοικητικές, εμπορικές, εκκλησιαστικές και εκπαιδευτικές τους ανάγκες», τονίζει ο κ. Μπέζας.
Μία άλλη άποψη…
Ο «Π.Λ.» που δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα σε αυτά τα θέματα, δημοσιεύει στη συνέχεια αποκαλυπτικό άρθρο για τη γραπτή απόδοση της βλάχικης γλώσσας, όπως αυτή αναδεικνύεται με τεκμηριωμένο τρόπο από την εκπαιδευτικό Λίτσα Αναστασίου και τον υποστράτηγο ε.α. Μιλτιάδη Πιτούλη, που έχει δημοσιευθεί σε σχετικές θεματικές ιστοσελίδες.
Στο κοινό τους άρθρο, τα δύο στελέχη της Π.Ο.Π.Σ.Β. επισημαίνουν ότι οφείλουν να γνωρίζουν οι πρωτεργάτες αυτού του εγχειρήματος πως «το γεγονός του εγγραμματισμού με τον τρόπο που τον επιχειρούν είναι παρακινδυνευμένο με απρόβλεπτες συνέπειες για τους Βλάχους διότι οι ίδιοι δεν συμμετέχουν» και ότι οι συγκεκριμένοι «αφού απέτυχαν να επιβάλλουν μειονότητα Βλάχων με τη συμβολή κύκλων της Ε.Ε., προσπαθούν μάλλον τώρα να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις από χαμηλά, ώστε κάποια στιγμή ν’ αναγνωριστεί εκ των πραγμάτων βλάχικη μειονότητα στην Ελλάδα παρουσιάζοντας γραπτή γλώσσα και λογοτεχνία».
* * *
Να τι αναφέρουν στο πολύ ενδιαφέρον άρθρο τους η Λίτσα Αναστασίου και ο Μιλτιάδης Πιτούλης:
Ξεκινάμε κάνοντας από την αρχή γνωστό ότι οι δικές μας παρατηρήσεις είναι απόρροια των επαφών μας με πολλούς φίλους, μέλη Συλλόγων Βλάχων από τα βλαχοχώρια του Ελληνικού χώρου και όχι φυσικά των Σκοπίων ή της Αλβανίας.
Ν’ αναφέρουμε επίσης ότι και οι δύο είμαστε ομιλητές του ιδιώματος της ιδιαίτερης περιοχής μας, το οποίο μάθαμε από τους γονείς μας με όλες τις διαφορές που δυσκολεύουν πολλές φορές την συνεννόηση, διότι η βλαχική είναι ένα σύνολο από μη ομογενοποιημένα ιδιώματα. Κι αυτός είναι ο πλούτος της και η ομορφιά της, η διαφορετικότητα που μας ενώνει στη μία και μοναδική πατρίδα, η οποία ποτέ δεν μας καταπίεσε να μη μιλούμε τα βλάχικα, όπως διατείνονται ψευδώς κάποιοι!
Μέχρι πρόσφατα η γλωσσολογία αδυνατούσε να αποφανθεί με ποια κριτήρια ο γλωσσικός κώδικας ενός πληθυσμού χαρακτηρίζεται ξεχωριστή γλώσσα και πότε διάλεκτος ή ιδίωμα. Οπότε άλλοι παράγοντες έπαιζαν σημαντικό ρόλο, όπως π.χ. η πολιτική βούληση και σύμφωνα με τη γνωστή ρήση του γλωσσολόγου Μαξ Βαϊνράϊχ (Max Weinreich) «Μία γλώσσα είναι μια διάλεκτος εξοπλισμένη με στρατό και ναυτικό», που τονίζει πόσο βαρύνει ο πολιτικός και κρατικός παράγοντας σε τέτοια θέματα. Και η βλαχική δεν είχε ποτέ ούτε στρατό ούτε ναυτικό, διότι ουδέποτε υπήρξε έθνος Βλάχων! Οπότε, το αν είναι αυτόνομη γλώσσα η βλαχική είναι η άποψη μιας μικρής μερίδας επιστημόνων, των οποίων αδυνατούμε να κατανοήσουμε τα κίνητρα της διαφωνίας τους με τους υπόλοιπους.
Βεβαίως, η σύγχρονη γλωσσολογία επιχειρεί να επιλύσει το πρόβλημα με την υιοθέτηση μιας άλλης οπτικής, με την οποία προσεγγίζεται η διάκριση «γλώσσα-διάλεκτος», με την εισαγωγή της έννοιας του «γλωσσικού συνεχούς», αλλά αυτό είναι θέμα ειδικών επιστημόνων κι όχι δικό μας.
Αν η βλαχική είναι αυτόνομη γλώσσα ή διάλεκτος ή ιδίωμα κλπ. μας είναι αδιάφορο. Για εμάς τους Βλαχόφωνους Έλληνες, είναι η δεύτερη μητρική γλώσσα, το πολιτιστικό στοιχείο, που μας έμαθαν οι γονείς μας παράλληλα με τα ελληνικά, συνεχίζοντας την προφορική παράδοση που είχαν κληρονομήσει, χωρίς να έχουν σχεδόν καμιά γνώση για τις ιστορικές συνθήκες της Ρωμαιοκρατίας, που οδήγησαν τον πληθυσμό της Πίνδου να μιλάει και αυτό τον επίκτητο γλωσσικό κώδικα, γιατί ελληνικά και μιλούσαν και έγραφαν όλοι.
Η προπαγάνδα…
Την τελευταία περίοδο οι Βλαχόφωνοι Έλληνες γινόμαστε για άλλη μία φορά θεατές στο ίδιο έργο: να οργανώνονται Συνέδρια για ζητήματα τα οποία τους αφορούν ΧΩΡΙΣ τους ίδιους, από μικρές αλλά δυναμικές ομάδες οι οποίες σε καμιά περίπτωση δεν δικαιούνται να επιβάλλουν την άποψή τους στην μεγάλη μάζα των Βλαχοφώνων Ελλήνων η οποία δεν συμμετέχει! Επί ενάμιση αιώνα περίπου η Ρουμάνικη προπαγάνδα προσπάθησε να τους πείσει ότι δεν είναι Έλληνες, αλλά απέτυχε διότι «σκόνταψε» στην ισχυρή προσήλωσή τους στο Ελληνικό Έθνος: και είναι γνωστός ο αυτοπροσδιορισμός τους ως Βλαχοφώνων / Λατινοφώνων Ελλήνων.
Σε καμμιά περίπτωση όμως, οποιαδήποτε ενέργεια που αφορά την βλαχική δεν μπορεί κατά την γνώμη μας να επιχειρηθεί επιπόλαια, χωρίς να συνυπολογισθεί και το ζήτημα της προπαγάνδας για την καταγωγή των Βλάχων. Κι αυτό διότι μπορεί να οδηγήσει σε άλλα μονοπάτια…
Η ξένη προπαγάνδα δεν παραιτήθηκε ποτέ του σκοπού της και ανάλογα με την εποχή και τις ιστορικές συνθήκες, χρησιμοποίησε κάθε μέσο για να πετύχει ν’ αποσπάσει αυτό το κομμάτι του πληθυσμού από τον Ελληνισμό, διότι κατάφερε να δημιουργήσει θύλακες με υποστηρικτές της στη Βέροια και τα Γρεβενά κυρίως.
Είναι γνωστά τα θλιβερά γεγονότα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, με την ίδρυση της φιλοναζιστικής Λεγεώνας ΤΡΑΪΑΝ στη Βέροια και Πριγκιπάτου στην Πίνδο, τα οποία αντιμετώπισαν αποτελεσματικά οι ίδιοι οι Βλάχοι!
Σήμερα, μετά την αποτυχία όλων των προσπαθειών της Ρουμανίας να μας πείσει ότι είμαστε Ρουμάνοι στην καταγωγή επικρατεί καινούργια θεωρία, υποβοηθούμενη κι από γερμανικούς ναζιστικής προέλευσης οργανισμούς όπως η FUEN, αυτή της ξεχωριστής εθνότητας που εντάχτηκε στο Ελληνικό Έθνος και απολαμβάνει πλήρη δικαιώματα. Ούτε Ρουμάνοι δηλαδή αλλά ούτε κι Έλληνες! Βέβαια το «ούτε Ρουμάνοι» είναι παραπλανητικό για να παρασύρουν αδαείς στο άρμα του αυτονομισμού που εξυπηρετεί άλλα σχέδια…
Θα θέλαμε να ενημερώσουμε ότι το αίτημα του εγγραμματισμού της βλαχικής είναι παλαιό και δεν είναι των Βλαχόφωνων Ελλήνων! Είναι επιδίωξη των απογόνων όλων εκείνων που παρασύρθηκαν από τη ρουμάνικη προπαγάνδα στη δεκαετία του 1920, εγκατέλειψαν οικειοθελώς την Ελλάδα αποποιούμενοι εγγράφως την ελληνική ιθαγένεια, πήγαν στην Ρουμανία, εργαλειοποιήθηκαν από την προπαγάνδα και το έθεσαν ήδη στη λεγόμενη «παρασυναγωγή», δηλαδή στο Συνέδριο που είχε διοργανώσει το Κ.Ε.Μ.Ο. (Κέντρο Έρευνας Μειονοτικών Ομάδων) στη Λάρισα χωρίς τους Βλάχους το 1998!
Οι απόγονοι αυτών λοιπόν, ενσυνείδητα ανθέλληνες, υπηρετούν με κάθε μέσο τη νέα θεωρία: ούτε Ρουμάνοι, ούτε Έλληνες αλλά διαφορετική εθνοτική ομάδα! Και μετά θα έλθει το επόμενο βήμα, το αίτημα της αυτονόμησης, γιατί στις συζητήσεις τους καλλιεργούν τον αλυτρωτισμό!
Εγγραμματισμός και ομογενοποίηση…
Αυτοί λοιπόν σε συνεργασία με τους εντός Ελλάδος ελάχιστους, αλλά δυναμικούς συνοδοιπόρους τους, προωθούν τον εγγραμματισμό της βλαχικής ο οποίος είχε ήδη εφευρεθεί από τους ίδιους, με την καθιέρωση του ρουμάνικου αλφάβητου στο ομογενοποιημένο ιδίωμα της Κωνστάντζας της Ρουμανίας. Διαφώνησαν με τους Σκοπιανούς και τους υπόλοιπους του εξωτερικού, τους επονομαζόμενους Μακεδονοαρμάνους, για το αμιγώς ρουμάνικο αλφάβητο που είχαν καθιερώσει, ένα άλλο πιο κοντά στο λατινικό χωρίς «κατσιούλες», όπως λέμε οι Βλαχόφωνοι Έλληνες περιπαιχτικά! Αλλά όλοι μαζί συμφωνούν στην ομογενοποίηση της βλαχικής που τους βολεύει!
Έτσι, στα πλαίσια της Ε.Ε. και των προγραμμάτων για τις ολιγότερο ομιλούμενες γλώσσες κάποιοι κύκλοι του εξωτερικού σε συνεργασία ως φαίνεται με τρείς Συλλόγους μέλη της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων, το Σύλλογο Βλάχων Βέροιας, το Σύλλογο Αετομηλιτσιωτών Γράμμου, τον Πολιτιστικό Σύλλογο Βλάχων Διστράτου και με τρείς άλλους μη μέλη, τη Συντροφιά Βλάχων Αθήνας, το Σύλλογο Βλάχων Άνω Πορογίων και το Σύλλογο Σαμαριναίων Κοζάνης και φυσικά το Κ.Ε.Μ.Ο. ξεκίνησαν την τελευταία 10ετία να καλλιεργούν την θεωρία του κινδύνου της εξαφάνισης της βλαχικής!
Είναι αλήθεια ότι η βλαχική, όπως και άλλοι ιδίου τύπου προφορικοί γλωσσικοί κώδικες στην Ευρώπη, κινδυνεύουν να εξαφανιστούν, διότι έχουν εκλείψει οι λόγοι και οι αντικειμενικές συνθήκες που τους συντηρούσαν, κυρίως η γεωγραφική απομόνωση μετά την αστικοποίηση των πληθυσμών. Όπως είναι γνωστό ότι για τους ίδιους λόγους κινδυνεύουν και γραπτοί γλωσσικοί κώδικες παγκοσμίως!
Στην κίνηση αυτή εντός Ελλάδος πρωτοστατεί από πολλά χρόνια ο Σύλλογος Βλάχων Βέροιας που είναι και ο μόνος που συμμετέχει και στο λεγόμενο Μακεδοναρμάνικο Συμβούλιο και είναι γνωστές από χρόνια οι θέσεις του, όπως είχαν εκφραστεί από τον κ. Δημήτρη Γκαλαϊτση, σε ημερίδα που διοργάνωσε στο Μεσολόγγι το Ιστορικό Μουσείο «Διέξοδος» στις 15 Σεπτεμβρίου 2018.
Στην ημερίδα ο κ. Γκαλαίτσης επανέλαβε τις γνωστές απόψεις του, ότι, δηλαδή, ο βλάχικος λόγος δεν είναι διάλεκτος ή ιδίωμα, αλλά γλώσσα, «εγγραμματιζόμενη πιο αποτελεσματικά με το λατινικό αλφάβητο ως λατινογενής γλώσσα». Σημειώνεται ότι ο κ. Γκαλαίτσης το πάει ακόμα πιο… μακριά, αφού προτείνει τη δημιουργία ενός πανεπιστημιακού τομέα βλαχολογικών σπουδών για την …«προστασία της βλαχικής γλώσσας που βρίσκεται σε κίνδυνο αφανισμού».
Θέσεις και της ΕΜΠΒ…
Εκ των υστέρων, διαπιστώσαμε με έκπληξη ότι οι θέσεις αυτές είναι και οι θέσεις της Εταιρείας για τη Μελέτη του Πολιτισμού των Βλάχων που ιδρύθηκε πρόσφατα και προχώρησε στην πραγματοποίηση του πρώτου της Συνεδρίου στα Ιωάννινα, όπου εξετάστηκε ο εγγραμματισμός της βλαχικής με πρόσχημα τη διάσωσή της. Και εξηγούμε την λέξη «πρόσχημα»:
• Όλοι όσοι συμμετείχαν είναι επιστήμονες οι οποίοι κινούνται στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, δηλαδή στα Βαλκάνια και οφείλουν να γνωρίζουν την ΙΣΤΟΡΙΑ της περιοχής με τις ιδιαιτερότητές της, οι οποίες βασάνισαν τους πληθυσμούς με διαιρέσεις και εχθρότητες που κατέληγαν ενίοτε και σε πόλεμο. Οφείλουν λοιπόν να γνωρίζουν ότι το γεγονός του εγγραμματισμού με τον τρόπο που τον επιχειρούν είναι παρακινδυνευμένο, με απρόβλεπτες συνέπειες για τους Βλάχους διότι οι ίδιοι δεν συμμετέχουν! Κι αυτό διότι δε λαμβάνουν υπόψη τον πολιτικό παράγοντα της πράξης τους, δε διαχωρίζουν έστω τη θέση τους από πρακτικές της προπαγάνδας, εμφανίζονται ρομαντικοί, ακόμα κι επιπόλαιοι ότι θα γράφουν ποιήματα και τραγούδια κι έτσι θα σωθεί η βλαχική, χωρίς την μαζική στήριξη των Βλάχων οι οποίοι είναι ιδιαίτερα καχύποπτοι και προβληματισμένοι με τέτοιες κινήσεις που γίνονται χωρίς διαφάνεια!
Εύλογα ερωτήματα
Εκτός από τα προηγούμενα, παρακολουθώντας στα μέσα μαζικής επικοινωνίας την επιχειρηματολογία διαφόρων «επώνυμων» αρθρογράφων, μας γεννούνται ορισμένα εύλογα ερωτήματα:
– Μιλούν κάποιοι για συστηματικές προσπάθειες για τη γραφή της βλαχικής και για λογοτεχνική παραγωγή στη βλαχική: Μήπως εννούν τα ποιήματα και τις μεταφράσεις κάποιων έργων από ποιητές πολίτες ξένων χωρών, όπως η Κίρα Μάντσου, ο Βράνα ή ο Φούκη στην κατασκευασμένη γλώσσα της Κωνστάντζας; Ποιος νοήμονας νεαρός Βλάχος θα μάθει να γράφει βλάχικα για να διαβάζει μεταφράσεις του Καβάφη στα βλάχικα που έφτιαξαν οι προαναφερόμενοι, τη στιγμή που γνωρίζει άριστα ελληνικά; Οπότε αυτή η μετάφραση τί σκοπούς εξυπηρετεί; Την επίπλαστη δημιουργία λογοτεχνίας σε γλώσσα με ανύπαρκτο κοινώς αποδεκτό αλφάβητο;
– Μιλούν επίσης για «αναρίθμητα βιβλία, γραμματικές, λεξικά και λογοτεχνικά πονήματα που αποτυπώνουν την αγωνία και την ευτυχία των προγόνων μας»! Αλήθεια, πού υπάρχουν όλα αυτά και σε ποιο από τα ιδιώματα ζητούν συστηματική διδασκαλία, έδρα Βλαχικών Σπουδών σε Ήπειρο ή Μακεδονία, κλπ. Σε συγκεκριμένο ιδίωμα ονειρεύονται την Έδρα ή στην ομογενοποιημένη των Μακεδοναρμάνων;
– Μιλούν για «δεδομένη χρηματοδότηση από οικονομικά επιφανείς Βλάχους που έχουν εκπεφρασμένη επιθυμία της ιστορικής συνέχειας με τους μεγάλους ευεργέτες των γραμμάτων της χώρας»! Αγνοούν ή κάνουν πως αγνοούν ότι ΟΛΟΙ οι Ευεργέτες έδωσαν τις περιουσίες τους στο Ελληνικό Κράτος για την προώθηση των ελληνικών γραμμάτων γιατί αυτό θεωρούσαν ως Έθνος τους; Ούτε στα βλαχοχώρια τους δεν έδωσαν χρήματα για τα ανύπαρκτα βλάχικα γράμματα! Μήπως για λόγους διαφάνειας να μαθαίναμε και εμείς οι Βλάχοι ποιοί είναι αυτοί οι επιφανείς Βλάχοι που διαθέτουν τόσο χρήμα για προώθηση της γραπτής βλαχικής;
-Ζητούν επίσης κάποιοι από την Ελλάδα, στα πλαίσια των διακοσίων χρόνων από την Επανάσταση, να σεβαστεί τους θεμελιωτές της σύγχρονης ελληνικής κοινοπολιτείας!!! Άλλαξε το Σύνταγμα και το πολίτευμα της χώρας μας και γίναμε «Κοινοπολιτεία»; Δεν φαντάζομαι να αγνοούν τον όρο της λέξεως, άρα τον χρησιμοποιούν ενσυνείδητα για να υποδηλώσουν έθνος ή κράτος Βλάχων; Το Πριγκιπάτο της Πίνδου εννοούν;
– Ισχυρίζονται επίσης ότι η βλαχική/αρωμουνική είναι αυτόνομη και ισότιμη γλώσσα με τις ευρωπαϊκές των Κρατών – Εθνών!
Ποια είναι η Ε.Μ.Π.Β.;
Αυτό το τελευταίο μας έκανε να ανατρέξουμε στις εργασίες του Συνεδρίου της Εταιρείας στα Ιωάννινα. Από τη μελέτη τους προκύπτουν καινούργια ερωτήματα τα οποία αιωρούνται, χωρίς συγκεκριμένη απάντηση από τους εμπλεκόμενους παρά μόνο αοριστίες.
Αποκρύπτονται βέβαια το πραγματικό κλίμα που επικράτησε εκεί, οι διαφωνίες και οι αψιμαχίες του κ. Ντίνα με τους κ.κ. Δασούλα – Μπέη, οι οποίοι έχουν δημιουργήσει κανόνες για την εκμάθηση και δικής τους έμπνευσης αλφάβητο, χωρίς συνεργασία μεταξύ τους και προσπαθούν να επιβάλλουν ο καθένας τη δική του άποψη. Όπως επίσης αποκρύπτεται η αψιμαχία του κ. Ντίνα με τον κ. Δημ. Γκαλαϊτση για τις μεθόδους εκμάθησης της βλαχικής, σε τέτοιο σημείο ώστε αναγκάστηκε ο κ. Νιτσιάκος να επέμβει κατευναστικά! Αυτή η διάσταση απόψεων, όπως εκδηλώθηκε, ομολογούμε ότι μας προβλημάτισε έντονα για το ποιοι είναι οι πραγματικοί σκοποί ίδρυσης της συγκεκριμένης Εταιρείας Μελέτης, τη στιγμή που κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η βλαχική μπορεί να γραφεί με περισσότερα του ενός αλφαβήτου! Μήπως με πέντε ή έξη ή ακόμα καλύτερα ένα για κάθε ιδίωμα;
Η διάσωση της προφορικής και μη ομογενοποιημένης γλώσσας των Βλάχων, η οποία πράγματι συρρικνώνεται αλλά έχει μελετηθεί κι αναλυθεί επαρκώς τον προηγούμενο αιώνα από έγκριτους επιστήμονες ελληνικών και ξένων Πανεπιστημίων, μπορεί άριστα να γίνει μόνο με οπτικοακουστικά μέσα που είναι πλούσια στην εποχή μας, με την επαφή με φυσικούς ομιλητές σε κάθε Σύλλογο που συνάδουν και με τον πατροπαράδοτο τρόπο που διαδιδόταν από γενιά σε γενιά.
Τα έχουμε εξαντλήσει όλα αυτά ώστε να θεωρούμε ότι ΜΟΝΟ η γραφή θα την σώσει; Πώς μπορεί να σωθεί η βλαχική με τη γραφή αλλά χωρίς την ευαισθητοποίηση των νεότερων γενεών, η οποία ευαισθητοποίηση μπορεί να επιτευχθεί ΜΟΝΟ ενδο-Συλλογικά, διότι αν επικαλεστούμε συναισθηματικούς λόγους, τί λόγους μπορεί να έχει ο Καλαμπακιώτης να μάθει το ιδίωμα των Σερρών ή μία ομογενοποιημένη εκδοχή της βλαχικής; Κι αυτό, τη στιγμή που δεν μαθαίνει στα παιδιά του ούτε το δικό του ιδίωμα;
Γιατί τόσα χρόνια οι επιστήμονες της Εταιρείας Μελέτης δεν ήρθαν σε επαφή με τους Συλλόγους των Βλάχων που είναι ενταγμένοι στην Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων να τους ενημερώσουν και να το συζητήσουν μαζί τους;
* * *
Από τις απόψεις των εισηγητών του Συνεδρίου μας προβλημάτισαν και τεχνικά θα λέγαμε θέματα, γιατί δεν καταλάβαμε πέρα από το ωραίο ευχολόγιο για τη διάσωση της προφορικής βλαχικής τις αποφάσεις που πάρθηκαν:
1) Ποιοι θα την κάνουν και με ποια εμπειρία; Με ποια πιστοποίηση και ποιος τελικά σ’ αυτή τη χώρα αποφασίζει για τέτοια θέματα; Η Ακαδημία Αθηνών τί ρόλο παίζει;
2) Γιατί στην ουσία προχωρούν στον εγγραμματισμό χωρίς την συμμετοχή της συντριπτικής πλειοψηφίας των Συλλόγων Βλάχων; Η πρωτοβουλία 5 ή 6 Συλλόγων σε επίπεδο 130 και πλέον Συλλόγων Βλάχων πανελληνίως είναι αμελητέα αλλά ταυτόχρονα είναι και περίεργη όταν φαίνεται να επικροτείται κυρίως από άτομα του εξωτερικού.
3) Πόσες εκδοχές αλφάβητου τελικά προτάθηκαν και ποιος ειδικός επιστήμονας είναι ο συντάκτης της πρότασης των 6 Συλλόγων;
4) Η Γραμματική της κοινής Κουτσοβλαχικής των Κατσάνη – Ντίνα υπάρχει από το 1990. Ποιά ήταν τόσα χρόνια η ανταπόκριση των νέων βλαχικής καταγωγής για την εκμάθηση της βλαχικής σε γραπτή μορφή με το συγκεκριμένο αλφάβητο;
5) Γνωρίζουν πόσα ακριβώς είναι τα ιδιώματα βλαχικής που υπάρχουν στην Ελλάδα και πόσα χρόνια χρειάζονται μόνο για την καταγραφή τους;
6) Ποιος ακριβώς είναι ο πραγματικός στόχος του εγγραμματισμού; Η Ευρωπαϊκή χρηματοδότηση ή κάτι άλλο;
7) Μήπως τελικά έχουν ως στόχο την φημολογούμενη δημιουργία ενός Παν-Βαλκανικού Οργάνου με έδρα μάλλον εκτός Ελλάδος; Ρωτήθηκαν οι Βλαχόφωνοι Έλληνες αν επιθυμούν να συμμετάσχουν σε κάτι τόσο επικίνδυνο τη στιγμή που υπάρχουν ήδη όργανα όπως η Π.Ο.Π.Σ.Β. και η Παγκόσμια Βλαχική Αμφικτιονία που τους εκφράζουν στη συντριπτική πλειοψηφία τους; Το ότι διαφωνούν στην ουσία τρεις ή τέσσερις Σύλλογοι δεν δικαιολογεί το εγχείρημά τους.
Η αίσθηση απ’ όλα αυτά, είναι ότι αφού απέτυχαν να επιβάλλουν μειονότητα Βλάχων άνωθεν, με τη συμβολή κύκλων της Ε.Ε., προσπαθούν να «δημιουργήσουν» τις προϋποθέσεις από χαμηλά ώστε κάποια στιγμή ν’ αναγνωριστεί εκ των πραγμάτων βλάχικη μειονότητα στην Ελλάδα παρουσιάζοντας γραπτή γλώσσα και λογοτεχνία!
* * *
Υ.Γ. Όσον αφορά την Εταιρεία Μελέτης Πολιτισμού των Βλάχων θα συνιστούσαμε πλήρη διαφάνεια με τη δημοσίευση ολόκληρου το Καταστατικού της ίδρυσης του φορέα με τα Ιδρυτικά μέλη, διότι σύμφωνα με τις φήμες που κυκλοφορούν υπάρχουν ονόματα – εκπλήξεις και μάλιστα με δυσάρεστους συνειρμούς για εμάς τους Βλάχους!
Οι Βλαχόφωνοι Έλληνες έχουν δικαίωμα στην αλήθεια τη στιγμή που όλα γίνονται στο όνομά τους.
Πηγή: Χιμάρα
GEOPOLITICO
Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του Σταθμού Ηρακλείου. Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία για την επανέναρξη των ερευνών της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου, με το γαλλικής σημαίας πλοίο «Abeille Marengo».
Νέο επεισόδιο στον ανταγωνισμό για τις θαλάσσιες αρμοδιότητες στην Ανατολική Μεσόγειο προκαλεί η Τουρκία, αυτή τη φορά σε περιοχή από την οποία προβλέπεται να διέλθει το ερευνητικό σκάφος που θα πραγματοποιήσει εργασίες για το υποθαλάσσιο καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου.
Ο τουρκικός Σταθμός Αττάλειας εξέδωσε ναυτική αγγελία, αμφισβητώντας την αρμοδιότητα του ελληνικού Σταθμού Ηρακλείου σε θαλάσσια περιοχή νότια του Καστελλόριζου.
Η τουρκική ενέργεια σημειώθηκε λίγες ώρες μετά την έκδοση ελληνικής NAVTEX, με την οποία δεσμεύτηκε η συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή για τη διεξαγωγή της πολυεθνικής άσκησης πυρών «EUNOMIA», στις 19 Οκτωβρίου.
Η Άγκυρα απάντησε εκδίδοντας δική της NAVTEX, υποστηρίζοντας ότι η περιοχή εμπίπτει στη δική της ζώνη ευθύνης για την έκδοση ναυτικών αγγελιών.
Μάλιστα, προχώρησε στην επανέκδοση της αγγελίας για τη συμμαχική άσκηση, χρησιμοποιώντας ακριβώς τις ίδιες συντεταγμένες που είχαν περιληφθεί στην ελληνική ανακοίνωση.
Η κίνηση αυτή δεν αφορά την πραγματοποίηση διαφορετικής τουρκικής άσκησης, αλλά τη διεκδίκηση της αρμοδιότητας έκδοσης της σχετικής ναυτικής προειδοποίησης.
Το γαλλικό ερευνητικό και η επανεκκίνηση του Great Sea Interconnector
Το περιστατικό αποκτά ευρύτερη γεωπολιτική διάσταση καθώς συνδέεται χρονικά και γεωγραφικά με την προετοιμασία για την επανέναρξη των εργασιών του Great Sea Interconnector.
Πρόκειται για το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης–Κύπρου, το οποίο προβλέπει την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου υψηλής τάσης συνεχούς ρεύματος 500 kV.
Στις 14 Οκτωβρίου, η γαλλική Nexans, ανάδοχος του καλωδίου, προχώρησε στις απαραίτητες ενέργειες για την έκδοση NAVTEX, ενώ παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης της συμμετοχής του γαλλικής σημαίας ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo».
Το συγκεκριμένο πλοίο πρόκειται να πραγματοποιήσει προκαταρκτικές υποθαλάσσιες έρευνες στη διαδρομή μεταξύ της Κορακιάς Ηρακλείου και της Κύπρου.
Οι εργασίες περιλαμβάνουν τη χαρτογράφηση του βυθού, την εξέταση της μορφολογίας του και τον προσδιορισμό της καταλληλότερης όδευσης για την τοποθέτηση των καλωδίων.
Η περιοχή νότια του Καστελλόριζου, στην οποία εκδηλώθηκε η νέα τουρκική αμφισβήτηση, περιλαμβάνεται στη σχεδιαζόμενη πορεία του ερευνητικού.
Δεν έχει, ωστόσο, ανακοινωθεί ακόμη οριστική ημερομηνία έναρξης των νέων ερευνών.
Το έγγραφο του Λιμενικού και η προθεσμία της 16ης Οκτωβρίου
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το έγγραφο του Αρχηγείου του Λιμενικού Σώματος, με ημερομηνία 14 Οκτωβρίου 2026, το οποίο αφορά την αίτηση εξαίρεσης για τη χρήση του γαλλικού πλοίου.
Σύμφωνα με το έγγραφο, το αίτημα είχε υποβληθεί στις 9 Οκτωβρίου από το ναυτικό πρακτορείο «Δ. Πατρίκιος ΙΚΕ», για λογαριασμό της ιταλικής Next Geosolutions Europe SpA.
Η ιταλική εταιρεία έχει αναλάβει τις προκαταρκτικές υποθαλάσσιες έρευνες για λογαριασμό της Nexans.
Η χρησιμοποίηση πρόσθετου ερευνητικού σκάφους κρίθηκε απαραίτητη εξαιτίας των ιδιαίτερα απαιτητικών τεχνικών χαρακτηριστικών της προβλεπόμενης όδευσης.
Συγκεκριμένα, οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν σε περιοχές μεγάλου βάθους, με απότομες υποθαλάσσιες πλαγιές και γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά που απαιτούν εξειδικευμένο εξοπλισμό.
Το Λιμενικό κάλεσε τις αρμόδιες λιμενικές αρχές και τους ναυτιλιακούς φορείς να διερευνήσουν εάν υπάρχουν διαθέσιμα πλοία ελληνικής σημαίας με αντίστοιχες δυνατότητες.
Η προθεσμία για την υποβολή των σχετικών απαντήσεων λήγει σήμερα, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου, στις 13:00.
Το έγγραφο κοινοποιήθηκε, μεταξύ άλλων, στο υπουργείο Εξωτερικών και στο Γενικό Επιτελείο Ναυτικού.
Οι έρευνες έχουν παράταση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026
Σημαντική λεπτομέρεια αποτελεί το γεγονός ότι οι υποθαλάσσιες έρευνες είχαν αρχικά εγκριθεί από το υπουργείο Εξωτερικών τον Ιούνιο του 2024.
Με νεότερη απόφαση, τον Φεβρουάριο του 2026, δόθηκε παράταση της σχετικής έγκρισης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Η επανέναρξη των εργασιών προϋποθέτει την ολοκλήρωση των απαιτούμενων διαδικασιών, ενώ προβλέπεται ενημέρωση της Υδρογραφικής Υπηρεσίας και της Διοίκησης Υποβρυχίων του Πολεμικού Ναυτικού τουλάχιστον 72 ώρες πριν από την έναρξη των ερευνών.
Η επίσημη ανακοίνωση του Λιμενικού επιβεβαιώνει την υποβολή αίτησης για τη χρησιμοποίηση του «Abeille Marengo», χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει ήδη δοθεί η τελική έγκριση ή ότι το πλοίο έχει ξεκινήσει τις εργασίες του.
Η «EUNOMIA» και το γεωπολιτικό μήνυμα στην Ανατολική Μεσόγειο
Η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA» πραγματοποιείται στο πλαίσιο της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου, Γαλλίας και Ιταλίας για τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σύμφωνα με τις δημοσιευμένες πληροφορίες, το πρόγραμμα δραστηριοτήτων εκτείνεται από τις 16 έως τις 22 Οκτωβρίου, με επιπλέον δραστηριότητα στις 26 Οκτωβρίου. Η συγκεκριμένη NAVTEX που επικαλείται το Liberal αφορά άσκηση πυρών στις 19 Οκτωβρίου.
Η τουρκική παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή σημειώνεται σε περιοχή που συνδέεται με τον σχεδιασμό ενός ευρωπαϊκού ενεργειακού έργου.
Η Άγκυρα δεν αμφισβητεί απλώς μια ναυτική ανακοίνωση. Επαναφέρει τη διεκδίκησή της περί αρμοδιότητας έκδοσης NAVTEX σε μια θαλάσσια ζώνη όπου η ελληνική πλευρά προετοιμάζει δραστηριότητες που αφορούν την ηλεκτρική διασύνδεση.
Πρέπει, ωστόσο, να διακρίνεται η αρμοδιότητα έκδοσης ναυτικών αγγελιών από την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Πρόκειται για διαφορετικά νομικά ζητήματα και η έκδοση μιας NAVTEX δεν καθορίζει από μόνη της κυριαρχικά δικαιώματα.
Το κρίσιμο τεστ για την Αθήνα: Τι θα συμβεί όταν φτάσει το γαλλικό σκάφος;
Το πραγματικό ενδιαφέρον πλέον μετατοπίζεται στην επόμενη φάση.
Όταν ολοκληρωθεί η αδειοδότηση και εκδοθεί η NAVTEX για τις έρευνες του «Abeille Marengo», θα διαπιστωθεί εάν η Τουρκία περιοριστεί σε νέα αμφισβήτηση μέσω ναυτικών αγγελιών ή προχωρήσει σε άλλες ενέργειες.
Το προηγούμενο των εντάσεων γύρω από τις έρευνες για το καλώδιο καθιστά το συγκεκριμένο ερώτημα ιδιαίτερα σημαντικό για την Αθήνα και τη Λευκωσία.
Επιπλέον, η συμμετοχή γαλλικής εταιρείας και πλοίου γαλλικής σημαίας προσδίδει στο θέμα ευρωπαϊκή διάσταση, χωρίς να συνεπάγεται αυτομάτως στρατιωτική ή διπλωματική αντίδραση του Παρισιού.
Η απάντηση θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη των εργασιών και τις αποφάσεις των εμπλεκόμενων κυβερνήσεων.
Η ουσία είναι ότι το Great Sea Interconnector επανέρχεται στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης πριν ακόμη αρχίσουν οι νέες έρευνες.
Η ελληνική πλευρά έχει ενεργοποιήσει τη διαδικασία για την επιστροφή του ερευνητικού σκάφους στη θάλασσα. Η Τουρκία, από την πλευρά της, επέλεξε να επαναφέρει την αμφισβήτηση της αρμοδιότητας του Ηρακλείου με αφορμή την άσκηση «EUNOMIA».
Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν οι νέες έρευνες θα προχωρήσουν χωρίς παρεμπόδιση ή εάν το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου θα αποτελέσει ξανά πεδίο έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.
GEOPOLITICO
«Ελευθερία» Λονδίνου: Αδιέξοδο στο Κυπριακό, νέα εποχή στις σχέσεις Βρετανίας–ΕΕ και τα μηνύματα Ρούμπιο προς την Τουρκία
Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ομογενειακής εφημερίδας η αμετακίνητη στάση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό, οι πολιτικές εξελίξεις στο Ηνωμένο Βασίλειο και η ερμηνεία της επίσκεψης του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Αθήνα από τον τουρκικό Τύπο. Ξεχωριστή θέση κατέχουν η 66η επέτειος της Κυπριακής Ανεξαρτησίας και η δυναμική παρουσία των Ελληνοκυπρίων στη βρετανική αυτοδιοίκηση.
Με πλούσια θεματολογία γύρω από τις διεθνείς εξελίξεις, το Κυπριακό, τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και τη δραστηριότητα της ελληνικής και κυπριακής ομογένειας κυκλοφόρησε την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026 το 1308ο φύλλο της εβδομαδιαίας εφημερίδας «Ελευθερία» του Λονδίνου.
Η έκδοση αναδεικνύει τις διπλωματικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, τις προσπάθειες επαναπροσέγγισης του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και τον ενεργό ρόλο του απόδημου ελληνισμού στη δημόσια ζωή της Βρετανίας.
Κυπριακό: Καμία ουσιαστική μετακίνηση από την τουρκική πλευρά
Ένα από τα κεντρικά πολιτικά θέματα της εφημερίδας αφορά τη συνάντηση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν.
Με τίτλο «Καμία μετακίνηση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό», η «Ελευθερία» επισημαίνει ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε περιορισμένης σημασίας ζητήματα, χωρίς να σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος στον πυρήνα του προβλήματος.
Οι συμφωνίες αφορούν την κοινή παρουσία των δύο ηγετών στο 6ο Δικοινοτικό Φεστιβάλ Ειρήνης στην Πύλα, τη συμμετοχή τους σε συνεδριάσεις τεχνικών επιτροπών και τον προγραμματισμό νέας συνάντησης.
Ωστόσο, σύμφωνα με την εφημερίδα, η τουρκική πλευρά εξακολουθεί να θέτει ως προϋπόθεση για την επανέναρξη των ουσιαστικών συνομιλιών την αποδοχή της λεγόμενης «κυριαρχικής ισότητας».
Το δημοσίευμα στρέφει επίσης την προσοχή στην επικείμενη επίσκεψη της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, και στο ερώτημα αν θα μπορέσει να επανεκκινήσει η διαπραγματευτική διαδικασία πριν ολοκληρωθεί η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες.
Η επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα και η αντίδραση του τουρκικού Τύπου
Ξεχωριστή θέση στην έκδοση καταλαμβάνει το άρθρο του δημοσιογράφου Χρήστου Κωνσταντινίδη, με τίτλο «Πώς ερμήνευσε η Τουρκία την επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα», το οποίο εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης αντιμετώπισαν τα μηνύματα του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών.
Η ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα και η προβολή της Ελλάδας ως στρατηγικού εταίρου των Ηνωμένων Πολιτειών αποτέλεσαν αντικείμενο σχολιασμού από τουρκικές εφημερίδες και αναλυτές.
Στο επίκεντρο βρίσκονται η αμερικανική στρατηγική στην Ανατολική Μεσόγειο, η ελληνοαμερικανική αμυντική συνεργασία, η ενεργειακή ασφάλεια και η στάση της Ουάσινγκτον απέναντι στις ελληνοτουρκικές διαφορές.
Σε άλλη παρέμβαση της έκδοσης, ο ακαδημαϊκός Αυγουστίνος Αυγουστή θέτει το ερώτημα κατά πόσο οι θετικές δηλώσεις της αμερικανικής πλευράς συνοδεύονται από συγκεκριμένες δεσμεύσεις για τα ελληνικά και κυπριακά συμφέροντα.
Βρετανία και Ευρωπαϊκή Ένωση: Ανοίγει η συζήτηση για υπέρβαση του Brexit
Στο βρετανικό μέτωπο, η «Ελευθερία» αφιερώνει εκτενές δημοσίευμα στην προσπάθεια της κυβέρνησης του Άντι Μπέρναμ να διαμορφώσει μια νέα σχέση με τις Βρυξέλλες.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός εμφανίζεται να θεωρεί ανεπαρκές το σημερινό πλαίσιο συνεργασίας, υποστηρίζοντας ότι το Brexit προκάλεσε μεγαλύτερη οικονομική ζημιά από τα αναμενόμενα οφέλη.
Η εφημερίδα αναφέρεται στην προγραμματισμένη για τις 20 Νοεμβρίου σύνοδο κορυφής Ευρωπαϊκής Ένωσης–Ηνωμένου Βασιλείου στις Βρυξέλλες, όπου αναμένεται να εξεταστούν νέες συμφωνίες για το εμπόριο, την κινητικότητα των νέων και την οικονομική συνεργασία.
Στη συζήτηση περιλαμβάνονται ακόμη η πιθανότητα στενότερης σύνδεσης της Βρετανίας με την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση, καθώς και οι προοπτικές μιας νέας συζήτησης για την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας μετά τις επόμενες γενικές εκλογές.
Ουκρανία και Ιράν: Αμυντική συνεργασία και ζητήματα ασφάλειας
Στη διεθνή επικαιρότητα, η εφημερίδα παρουσιάζει τη συνάντηση του Βρετανού πρωθυπουργού με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Λονδίνο.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, βασικά θέματα των συνομιλιών αποτέλεσαν η ενίσχυση της ουκρανικής αεράμυνας, η διάθεση νέων πυραυλικών συστημάτων και η αντιμετώπιση των ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Παράλληλα, καταγράφονται οι βρετανικές ανησυχίες για πιθανή ιρανική εμπλοκή σε περιστατικό ασφαλείας στη στρατιωτική βάση RAF Fairford, που χρησιμοποιείται από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Η εφημερίδα αποδίδει στον Μπέρναμ την εκτίμηση ότι η εμπλοκή των Φρουρών της Επανάστασης είναι «σχεδόν βέβαιη».
Η ομογένεια τίμησε την Κυπριακή Ανεξαρτησία
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην 66η επέτειο της ανακήρυξης της Κυπριακής Ανεξαρτησίας.
Η εφημερίδα καταγράφει την επετειακή εκδήλωση που διοργάνωσαν στο βόρειο Λονδίνο η Κυπριακή Υπάτη Αρμοστεία και η Ελληνική Κυπριακή Αδελφότητα Λονδίνου, παρουσία διπλωματών, εκπροσώπων της Εκκλησίας, της βρετανικής αυτοδιοίκησης και της ομογένειας.
Ο Ύπατος Αρμοστής Κυριακός Κούρος αναφέρθηκε στη σημασία διατήρησης της ιστορικής μνήμης, στην ανάγκη τερματισμού της τουρκικής κατοχής και στη συμβολή της κυπριακής παροικίας στην ενημέρωση της βρετανικής κοινωνίας για το Κυπριακό.
Στην εκδήλωση μίλησαν επίσης ο πρόεδρος της Αδελφότητας Φάνος Θεοφάνους και η δήμαρχος Μπάρνετ Zahra Beg, η οποία περιέγραψε τις εντυπώσεις της από πρόσφατη επίσκεψή της στην κατεχόμενη Μόρφου.
Τιμή στους 17 ομογενείς δημοτικούς συμβούλους
Η Εθνική Κυπριακή Ομοσπονδία Ηνωμένου Βασιλείου τίμησε 17 ομογενείς δημοτικούς συμβούλους, οι οποίοι εξελέγησαν στις τοπικές εκλογές και προσφέρουν στις κοινότητες όπου ζουν.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στις 10 Οκτωβρίου, με συμμετοχή της αναπληρώτριας Υπάτης Αρμοστή Άννας Παπασάββα, του προέδρου της Ομοσπονδίας Χρίστου Καραολή και εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Η παρουσία των Ελληνοκυπρίων σε θεσμικές θέσεις από το Λονδίνο μέχρι το Κάρντιφ και άλλες βρετανικές πόλεις παρουσιάζεται ως σημαντικό κεφάλαιο για την ενίσχυση της πολιτικής εκπροσώπησης της ομογένειας.
Ιστορική μνήμη, ελληνική πολιτική και πολιτισμός
Στις υπόλοιπες σελίδες της έκδοσης παρουσιάζονται ακόμη οι εξελίξεις στην ελληνική πολιτική σκηνή, η συζήτηση για τον περιορισμό της πρόσβασης παιδιών κάτω των 15 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και οι δημοσιογραφικές αναφορές στην αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από την αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα.
Ιστορικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το αφιέρωμα στον Παύλο Μελά και τον Μακεδονικό Αγώνα, ενώ η εφημερίδα φιλοξενεί παρουσίαση του βιβλίου της Tanya Liveras Candy για τη ζωή και τη δολοφονία του Ανδρέα Λιβέρα κατά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στη Βομβάη το 2008.
Στην έκδοση περιλαμβάνονται επίσης αφιερώματα στην εκπαιδευτική, πολιτιστική και κοινωνική δραστηριότητα των Ελλήνων και Κυπρίων της Βρετανίας.
Με το νέο της φύλλο, η «Ελευθερία» του Λονδίνου συνδυάζει την ελληνική και κυπριακή επικαιρότητα με τις εξελίξεις στη βρετανική και διεθνή πολιτική σκηνή, δίνοντας παράλληλα χώρο στους ανθρώπους και τους θεσμούς που διατηρούν ζωντανή την παρουσία του ελληνισμού στο Ηνωμένο Βασίλειο.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας