Διεθνή
Βρετανικό «lockdown» και περίσφιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενόψει Πενταμερούς
Γιατί μετά το Brexit οι σχέσεις Ηνωμένου Βασιλείου – Τουρκίας αναβαθμίστηκαν σε οικονομικό, γεωπολιτικό και στρατιωτικό επίπεδο
Μάριος Πούλλαδος
Η αποφυγή της οποιασδήποτε αναφοράς στη «Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία» εκ μέρους του Βρετανού Υπουργού Εξωτερικών Ντόμινικ Ράαμπ κατά την επίσκεψή του στην Κύπρο, την Πέμπτη, επιβεβαίωσε αυτό που γράφεται εδώ και καιρό. Ότι, δηλαδή, οι Βρετανοί, προκειμένου να ικανοποιήσουν τις τουρκικές απαιτήσεις, βολιδοσκόπησαν και πίεσαν την ε/κ πλευρά στην αποδοχή άλλων μορφών λύσης, και συγκεκριμένα μοντέλου συνομοσπονδίας.
Το tweet του Βρετανού Υπουργού Εξωτερικών μετά τη συνάντηση με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη είναι ενδεικτικό: «Επαναλαμβάνουμε τη στήριξη του Ηνωμένου Βασιλείου και προτρέπουμε σε μιαν ανοιχτή και ευέλικτη προσέγγιση στις συζητήσεις επίλυσης του Κυπριακού». Για ποιο λόγο όμως οι Βρετανοί δεν επιμένουν στην, ούτως ή αλλιώς δικής τους έμπνευσης, λύση Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας; Τι είναι αυτό που φέρνει ακόμα πιο κοντά το Λονδίνο με την Άγκυρα;
Οικονομικά deal μετά το Brexit
Πριν από την επίσημη αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ, Άγκυρα και Λονδίνο υπέγραψαν στις 29 Δεκέμβριο 2020 μια ιστορική εμπορική συμφωνία, την οποία, μάλιστα, ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χαρακτήρισε ως την πιο σημαντική εμπορική συμφωνία της Τουρκίας από την τελωνειακή ένωση του 1995 με την ΕΕ. «Με το θέλημα του Αλλάχ μπαίνουμε σε μια νέα φάση, στην οποία θα ωφεληθούν τόσο η Τουρκία όσο και το Ηνωμένο Βασίλειο», δήλωσε ο Πρόεδρος Ερντογάν.
Πριν από τη συμφωνία, η Υπουργός Εμπορίου του Ηνωμένου Βασιλείου Λιζ Τρας είπε ότι ελπίζει να ακολουθήσουν «ρυθμίσεις χωρίς δασμούς, που θα βοηθήσουν στην υποστήριξη της εμπορικής μας σχέσης (με την Τουρκία)» , προσθέτοντας ότι η επερχόμενη συμφωνία θα «παρέχει βεβαιότητα για χιλιάδες θέσεις εργασίας σε ολόκληρο το Ηνωμένο Βασίλειο στη μεταποίηση, βιομηχανίες αυτοκινήτων και χάλυβα». Σύμφωνα με τουρκικά και Βρετανικά ΜΜΕ, η συμφωνία εξασφαλίζει υφιστάμενους εμπορικούς δεσμούς αξίας 25,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων ΗΠΑ το 2019, συμπεριλαμβανομένων των εξαγωγών της Τουρκίας στο Ηνωμένο Βασίλειο – οι οποίες είναι ως επί το πλείστον πολύτιμα μέταλλα, οχήματα, υφάσματα και ηλεκτρικός εξοπλισμός. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Βρετανία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγικός εταίρος της Τουρκίας, μετά τη Γερμανία.
Γεωπολιτικές συγκλίσεις
Είναι γνωστό πως, πέρα από τους εμπορικούς δεσμούς, οι δύο χώρες έχουν αναπτύξει ισχυρές σχέσεις την τελευταία δεκαετία και σε άλλα γεωπολιτικά ζητήματα . Η Βρετανία υπήρξε από τις ελάχιστες χώρες που διατράνωσε ανοικτά στην Τουρκία τη συμπάθειά της μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος το 2016, την οποία επέκρινε ως «επίθεση κατά της δημοκρατίας της Τουρκίας», την ώρα που άλλα κράτη της ΕΕ, ακόμα και οι ΗΠΑ, κρατούσαν αποστάσεις .
Καθίσταται σαφές ότι η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ επιτρέπει στο Λονδίνο να ευθυγραμμιστεί ακόμη περισσότερο με την Τουρκία, τη στιγμή που άλλες χώρες του ΝΑΤΟ προσπαθούν να χρησιμοποιήσουν το ΝΑΤΟ ως όπλο για να πιέσουν την Τουρκία. Σε σύγκριση με άλλα ισχυρά δυτικά κράτη, το Ηνωμένο Βασίλειο είναι σαφώς ο πιο στενός και πιο δεκτικός σύμμαχος της Τουρκίας, η οποία δημιουργεί το πλαίσιο για να δημιουργήσουν μιαν ακόμη ισχυρότερη συμμαχία. Όπως σημειώνει το τουρκικό πρακτορείο Anadolu, με τη Βρετανία να είναι πλέον απαλλαγμένη από τις ευρωπαϊκές της δεσμεύσεις, η Τουρκία θα θεωρηθεί περαιτέρω ως βολικός σύμμαχος, δεδομένης της γεωστρατηγικής της σημασίας κοντά στην Ευρώπη, την Ανατολική Μεσόγειο, και την ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Στρατιωτικές συνέργειες
Οι σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας με τη νέα διακυβέρνηση Μπάιντεν δεν ξεκίνησαν με τους καλύτερους οιωνούς. Αυτήν την εβδομάδα ο Υπουργός Εσωτερικών της Τουρκίας Σουλεϊμάν Σοϋλού κατηγόρησε την Αμερική ότι κρύβεται πίσω από την οργάνωση FETO του εξόριστου Ιμάμη Γκιουλέν και το αποτυχημένο πραξικόπημα του 2016. Αντιδρώντας, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ σημείωσε πως «αυτές οι τοποθετήσεις και άλλοι αβάσιμοι και ανεύθυνοι ισχυρισμοί για ευθύνη των ΗΠΑ σε γεγονότα στην Τουρκία δεν συνάδουν με το καθεστώς της Τουρκίας ως συμμάχου του ΝΑΤΟ και στρατηγικού εταίρου των Ηνωμένων Πολιτειών». Η επίκληση του ΝΑΤΟ είχε σαφώς στρατιωτικές προεκτάσεις και κανείς δεν πρέπει να λησμονεί πόσο ενόχλησαν οι πρόσφατες κυρώσεις των ΗΠΑ προς την Τουρκία και η «εκδίωξή» της από το πρόγραμμα συμπαραγωγής των F-35. Η Άγκυρα αναγκαστικά ψάχνει πλέον εναλλακτικές αγορές οπλικών συστημάτων με προτεραιότητα όμως στο γηγενές πρόγραμμα TF-X της Turkish Aerospace για μια νέα γενιά αεροσκαφών. Αναλυτές τονίζουν πως η ανάπτυξη ενός εγχώριου μυστικού αεροσκάφους μάχης είναι μια φιλόδοξη δέσμευση για οποιαδήποτε χώρα, αλλά το TF-X αντιμετωπίζει επιπλέον εμπόδια, πέρα από το τεράστιο κόστος και την πολυπλοκότητα που σχετίζεται με το πρόγραμμα. H Turkish Aerospace Industry κέρδισε το συμβόλαιο για την ανάπτυξη του αεροσκάφους το 2015. Τον Οκτώβριο του 2018, η ΤAI επέλεξε τον κινητήρα General Electric F110 για να τροφοδοτήσει το νέο μαχητικό, με τον ίδιο κινητήρα που η Τουρκία συναρμολόγησε ήδη με άδεια τα δικά της F-16.
Η κατάρρευση όμως των σχέσεων ΗΠΑ-Τουρκίας καθιστά λιγότερο πιθανή τη μεταφορά μιας τέτοιας τεχνολογίας. Αντ’ αυτού, η Άγκυρα ίσως χρειαστεί να κοιτάξει αλλού για να ασφαλίσει κινητήρες για το TF-X. Όπως παρατηρούν ειδικοί σε θέματα ασφάλειας και άμυνας, ίσως η πιο προφανής επιλογή θα ήταν το Ηνωμένο Βασίλειο, αν και η Rolls-Royce έχει ήδη συγκρουστεί με τις τουρκικές Αρχές σχετικά με τη μεταφορά ευαίσθητων τεχνολογιών και δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας που σχετίζονται με το TF-X. Ωστόσο, τον Δεκέμβριο του 2019 η Τουρκία επικοινώνησε ξανά με το Ηνωμένο Βασίλειο, και ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου δήλωσε ότι η κυβέρνηση ήθελε να προχωρήσει με την προγραμματισμένη συνεργασία της.
Μιλώντας τον περασμένο Ιανουάριο, ο Σερ Ντόμινικ Τσίλκοτ, Βρετανός Πρέσβης στην Τουρκία, φάνηκε να υποδηλώνει ότι μια βρετανική επιλογή κινητήρα ήταν ακόμα στο τραπέζι: «Η θέση μας είναι αρκετά σαφής και ελπίζουμε ότι η Τουρκία θα κοιτάξει στο μέλλον τούς συμμάχους της στο ΝΑΤΟ, καθώς ο Βρετανός πρέσβης κοιτάζει στο Ηνωμένο Βασίλειο, για διεθνείς συνεργασίες αμυντικής βιομηχανίας, και όχι στη Ρωσία», είπε στα μέλη της Ένωσης Διπλωματικών Ανταποκριτών, σύμφωνα με τη «Χουριέτ». «Η βρετανική κυβέρνηση ελπίζει ότι η Rolls-Royce θα είναι η εταιρεία που συνεργάζεται με Τούρκους συνεργάτες για τον σχεδιασμό και την κατασκευή κινητήρων σε αυτό το έργο», πρόσθεσε.
Η διαχρονικότητα του Σουέζ
Το Ηνωμένο Βασίλειο θα συνεχίσει να χρησιμοποιεί την Τουρκία για να διατηρήσει την επιθυμητή περιφερειακή του επιρροή. Η κυβέρνηση του Μπόρις Τζόνσον έχει ήδη επιδιώξει να διατηρήσει την επιρροή της στην εξωτερική πολιτική μέσω άλλων παραδοσιακών συμμάχων, όπως το Μπαχρέιν, όπου έχει μια βασική ναυτική βάση που βοηθά τη Βρετανία να προβάλει στρατιωτική επιρροή στη Μέση Ανατολή. Η εξασφάλιση εταιρικής σχέσης με την Τουρκία θα δώσει στη Βρετανία περαιτέρω ώθηση για να διατηρήσει την επιρροή σε αυτές τις περιοχές.
Όπως εκτιμούν αναλυτές, αυτό θα μπορούσε επίσης να οδηγήσει σε μεγαλύτερη συνεργασία μεταξύ της Άγκυρας και του Λονδίνου στην Ανατολική Μεσόγειο. Συγκεκριμένα, η Βρετανία βλέπει πλέον την Τουρκία ως χρήσιμο σύμμαχο σε αυτήν την προσπάθεια, καθώς μπορεί να επιδιώξει να ελέγξει και να ασκήσει επιρροή στις θαλάσσιες εμπορικές λωρίδες μέσω του καναλιού του Σουέζ. Αυτό είναι μέρος της επιθυμίας της Βρετανίας να αναβιώσει μέρος του γεωπολιτικού ελέγχου που είχε στο παρελθόν, ιδίως στη Μέση Ανατολή και στην Αίγυπτο, ενώ εξακολουθεί να φιλοξενεί την εσαεί στρατιωτική παρουσία της στην Κύπρο. Αυτός άλλωστε ήταν και ο λόγος που το 1878 οι Οθωμανοί πούλησαν, χωρίς ιστορικές τύψεις και συναισθηματικούς δεσμούς, την Κύπρο στη Μεγάλη Βρετανία. Ήταν τότε που άνοιγε η Διώρυγα του Σουέζ και άλλαζε το ευρύτερο γεω-οικονομικό παιχνίδι. Όπως και σήμερα το εμπόριο προς τις ασιατικές αγορές είναι ζωτικής σημασίας για το Ηνωμένο Βασίλειο στην μετά Βrexit εποχή και η Κύπρος εξακολουθεί να είναι το πρώτο λιμάνι απέναντι στο Σουέζ. Όλα τα πιο πάνω θα έπρεπε να τα γνωρίζουν πολύ καλά Λευκωσία και Αθήνα, την ώρα που οι Βρετανοί προσπαθούν να «εμβολιάσουν» την Πενταμερή με νέες ιδέες περί συνομοσπονδίας.
Σημερινή
Διεθνή
Πεδίο μάχης η Γαλλία για την ακρίβεια – Έφοδοι, δακρυγόνα και εκατοντάδες συλλήψεις
Σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές, μέχρι το μεσημέρι οι αρχές είχαν καταγράψει 140 διαδηλώσεις, με τη συμμετοχή 32.800 ανθρώπων στις περιφέρειες, ενώ οι συλλήψεις σε εθνικό επίπεδο είχαν φτάσει τις 166.
Με επεισόδια μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας γίνονται οι διαδηλώσεις στο Παρίσι όσο και σε άλλες πόλεις της Γαλλίας, στο πλαίσιο των κινητοποιήσεων κατά της ακρίβειας και της μείωσης της αγοραστικής δύναμης.
Εκτεταμένη χρήση δακρυγόνων έκανε η αστυνομία, που μέχρι το μεσημέρι προχώρησε σε 166 συλλήψεις, ενώ οι διαδηλωτές εισέβαλαν και στο λόμπι του δημαρχείου της Μασσαλίας, σπάζοντας την πόρτα.
Στις κινητοποιήσεις συμμετέχουν μαθητές λυκείου, αγρότες, ακτιβιστές για το κλίμα και υποστηρικτές του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων».
166 συλλήψεις και 140 διαδηλώσεις μέχρι το μεσημέρι
Σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές, μέχρι το μεσημέρι οι αρχές είχαν καταγράψει 140 διαδηλώσεις, με τη συμμετοχή 32.800 ανθρώπων στις περιφέρειες, ενώ οι συλλήψεις σε εθνικό επίπεδο είχαν φτάσει τις 166.
Δεκάδες συλλήψεις πραγματοποιήθηκαν από τις πρωινές ώρες στο Παρίσι, όπου η αστυνομική παρουσία ήταν ιδιαίτερα έντονη, κυρίως κοντά σε εμβληματικά σημεία της πρωτεύουσας, όπως η Λεωφόρος των Ηλυσίων Πεδίων και η Αψίδα του Θριάμβου.
Για το συγκεκριμένο περιστατικό οι αρχές ανακοίνωσαν 21 συλλήψεις, ενώ ακόμη 40 άτομα συνελήφθησαν στην πρωτεύουσα, κυρίως για κατοχή προστατευτικού εξοπλισμού ή απαγορευμένων όπλων.
Συγκρούσεις στη Μασσαλία, δακρυγόνα στη Λυών
Επεισόδια σημειώθηκαν και στη Μασσαλία, όπου διαδηλωτές εκτόξευσαν αντικείμενα και οι αστυνομικές δυνάμεις απάντησαν με χρήση δακρυγόνων. Στην ίδια πόλη, ένα τοπικό αστυνομικό τμήμα έγινε στόχος διαδηλωτών.
Νωρίτερα, η κεντρική λεωφόρος Πραντό είχε αποκλειστεί προσωρινά με κάδους απορριμμάτων και πατίνια, προτού η αστυνομία διαλύσει τους συγκεντρωμένους.
Στην πόλη, δεκάδες διαδηλωτές έκαναν έφοδο στο λόμπι του δημαρχείου, στο Παλιό Λιμάνι, σπάζοντας πρώτα την είσοδο και φωνάζοντας «Επανάσταση! Καταλαμβάνουμε τη Βαστίλη!». Οι διαδηλωτές παρέμειναν για λίγη ώρα στον χώρο, προτού απομακρυνθούν από τις αστυνομικές δυνάμεις.
Στη Λυών, αστυνομικοί χρησιμοποίησαν δακρυγόνα για να διαλύσουν περίπου 300 άτομα που είχαν συγκεντρωθεί μπροστά σε πανεπιστήμιο, σύμφωνα με το AFP.
Παράλληλα, περίπου 40 άτομα επιχείρησαν να διακόψουν την κυκλοφορία σε γέφυρα της πόλης, ενώ άλλοι διαδηλωτές προσπάθησαν να συγκεντρωθούν κοντά σε διυλιστήριο, σύμφωνα με τη νομαρχία.
Στην Τουλούζη, οι αστυνομικές δυνάμεις παρενέβησαν προκειμένου να αποτρέψουν αποκλεισμούς τρένων και ενός κυκλικού κόμβου.
Στη Ρεν της Βρετάνης, περίπου 20 άτομα έστησαν αυτοσχέδιο οδόφραγμα με κάδους απορριμμάτων κοντά σε μεγάλο εμπορικό κέντρο.
Στη Ρουέν της Νορμανδίας, πανεπιστημιακό κτίριο υπέστη ζημιές από φωτιά που εκδηλώθηκε νωρίς το πρωί και πιθανότατα οφείλεται σε εμπρησμό, σύμφωνα με πηγή κοντά στην έρευνα.
Πάντως, δημοσιογράφοι του AFP διαπίστωσαν ότι αρκετοί από τους αποκλεισμούς που είχαν προαναγγελθεί δεν πραγματοποιήθηκαν, όπως στον σταθμό διοδίων στη γέφυρα Ιλ ντε Ρε, στις ακτές του Ατλαντικού, και στο Μπορντό.
Στους δρόμους ξανά τα «Κίτρινα Γιλέκα»
Οι σημερινές κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται με βασικό αίτημα την αντιμετώπιση της ακρίβειας, σε μια περίοδο κατά την οποία οι αυξημένες τιμές των καυσίμων και η μείωση της αγοραστικής δύναμης τροφοδοτούν την κοινωνική δυσαρέσκεια στη Γαλλία.
Στο επίκεντρο βρίσκεται και η επιστροφή υποστηρικτών του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων», που είχε προκαλέσει μεγάλες κοινωνικές κινητοποιήσεις το 2018 και το 2019, κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Εμανουέλ Μακρόν.
Το κίνημα, που είχε ξεκινήσει με αφορμή τις αυξήσεις στους φόρους καυσίμων, είχε πραγματοποιήσει εκτεταμένες διαδηλώσεις, με ορισμένες να συνοδεύονται από σοβαρά επεισόδια, ιδιαίτερα στη Λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων.
Το νέο κάλεσμα για κινητοποιήσεις περιλαμβάνει αποκλεισμούς κυκλικών κόμβων και στρατηγικών σημείων, ενώ συμπίπτει με τις διαδηλώσεις μαθητών και φοιτητών που πραγματοποιούνται από τα μέσα Σεπτεμβρίου, με αιτήματα για καλύτερες συνθήκες σπουδών.
Για το Σάββατο είχαν ανακοινωθεί περίπου 1.500 δράσεις, διαδηλώσεις ή αποκλεισμοί σε ολόκληρη τη χώρα. Σύμφωνα με κύκλους του υπουργείου Εσωτερικών, αναμένονταν περίπου 500 προγραμματισμένες δράσεις και περισσότερες από 90 προγραμματισμένες διαδηλώσεις.
Πριν από την έναρξη των κινητοποιήσεων, αστυνομική πηγή είχε εκτιμήσει ότι θα μπορούσαν να συμμετάσχουν περίπου 150.000 διαδηλωτές εκτός της μητροπολιτικής περιοχής του Παρισιού και άλλοι 40.000 στην πρωτεύουσα.
Ωστόσο, η πραγματική έκταση των διαδηλώσεων παρέμενε δύσκολο να προβλεφθεί, καθώς η σημερινή ημέρα συμπίπτει με την έναρξη των σχολικών διακοπών.
Έκκληση Μακρόν για ηρεμία, καταγγελίες για αστυνομική βία
Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, μιλώντας την Παρασκευή από τις Βρυξέλλες, απηύθυνε έκκληση για ηρεμία, υπογραμμίζοντας ότι το δικαίωμα στη διαδήλωση πρέπει να συνοδεύεται από σεβασμό, χωρίς προσβολές και βανδαλισμούς.
Οι σημερινές κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται έπειτα από εβδομάδες κοινωνικών εντάσεων, κατά τις οποίες έχουν καταγραφεί σοβαροί τραυματισμοί διαδηλωτών και αστυνομικών.
Η γαλλική αστυνομία έχει δεχθεί επικρίσεις για τον τρόπο αντιμετώπισης προηγούμενων διαδηλώσεων, ενώ η αρμόδια υπηρεσία εσωτερικού ελέγχου διερευνά τουλάχιστον 24 περιπτώσεις καταγγελιών για αστυνομική βία.
Μεταξύ των περιστατικών που έχουν προκαλέσει αντιδράσεις είναι ο τραυματισμός ενός 15χρονου, ο οποίος έχασε το χέρι του όταν εξερράγη στα χέρια του κροτίδα κρότου-λάμψης.
Μετά το περιστατικό, οι αρχές ανέστειλαν τη χρήση των συγκεκριμένων μέσων, ωστόσο ο υπουργός Εσωτερικών δήλωσε ότι ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν ξανά εφόσον χρειαστεί.
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ανέφερε ότι περισσότεροι από 900 αστυνομικοί έχουν τραυματιστεί κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων των τελευταίων εβδομάδων.
Πολιτική αντιπαράθεση έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές
Οι κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται περίπου έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές στη Γαλλία, σε μια περίοδο αυξημένων κοινωνικών και πολιτικών εντάσεων.
Η κυβέρνηση κατηγορεί την «Ανυπότακτη Γαλλία» (LFI) της ριζοσπαστικής Αριστεράς ότι υποδαυλίζει τις κινητοποιήσεις. Όμως, το κόμμα αρνείται τις κατηγορίες.
Από την πλευρά του, ο Ζερόμ Ροντρίγκες, μία από τις γνωστότερες προσωπικότητες των «Κίτρινων Γιλέκων», ο οποίος έχασε το ένα του μάτι κατά τη διάρκεια διαδήλωσης στο Παρίσι τον Ιανουάριο του 2019, υποστήριξε ότι οι κινητοποιήσεις πρέπει να συνεχιστούν.
Στο μεταξύ, συνδικαλιστικές οργανώσεις έχουν ήδη καλέσει εργαζομένους του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα σε νέα ημέρα διαδηλώσεων και απεργίας στις 5 Νοεμβρίου.
Διεθνή
Προειδοποίηση της Ελβετίας: Το υψηλό ευρωπαϊκό χρέος θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια κρίση του ευρώ
Τα αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη και πέραν αυτής εγκυμονούν κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα και θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια κρίση του ευρώ, δήλωσε την Παρασκευή η Ελβετίδα υπουργός Οικονομικών, Κάριν Κέλερ-Σούτερ.
Τα αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη και πέραν αυτής εγκυμονούν κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα και θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια κρίση του ευρώ, δήλωσε την Παρασκευή η Ελβετίδα υπουργός Οικονομικών, Κάριν Κέλερ-Σούτερ.
Μιλώντας στον ελβετικό δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα SRF, στην Μπανγκόκ —στο περιθώριο των ετήσιων συναντήσεων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας—, η Κέλερ-Σούτερ ανέφερε ότι και οι τιμές της ενέργειας εντείνουν τις ανησυχίες μεταξύ των υπευθύνων χάραξης πολιτικής.
Η Ελβετία διαθέτει ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη, ωστόσο η Κέλερ-Σούτερ τόνισε ότι, στο τρέχον περιβάλλον, είναι σημαντικό να εξετάζεται η ευρύτερη εικόνα.
«Είμαστε τόσο στενά διασυνδεδεμένοι σε διεθνές επίπεδο, ώστε καθιστάμεθα επίσης ευάλωτοι, για παράδειγμα, στην περίπτωση που προκύψει κρίση χρέους εξαιτίας του δημόσιου χρέους μεγάλων χωρών. Σκέφτομαι συγκεκριμένα τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και την Ευρώπη. Υπάρχει η περίπτωση της Γαλλίας — κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει σε κρίση του ευρώ», δήλωσε η Κέλερ-Σούτερ στο δίκτυο SRF.
Το δημόσιο χρέος της Γαλλίας, τα δημοσιονομικά ελλείμματα και η υποτονική οικονομική ανάπτυξη έχουν εντείνει τις ανησυχίες για την κατάσταση των δημόσιων οικονομικών της, καθώς ο πολιτικός κατακερματισμός έχει καταστήσει πιο περίπλοκες τις προσπάθειες δημοσιονομικής εξυγίανσης.
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας

