Άμυνα
Τα νέα υποβρύχια της Τουρκίας, οι ισορροπίες στο Αιγαίο και η ανάγκη του ΝΑΤΟ στον Εύξεινο Πόντο
Πώς επηρεάζει τις ισορροπίες η προμήθεια νέων υποβρυχίων από την Άγκυρα;
Αν και οι ιλιγγιώδεις εξελίξεις στα όπλα και τους αισθητήρες ναυτικού πολέμου προσφέρουν μεγαλύτερη ευκολία στον εντοπισμό και την ταξινόμηση εχθρικών στοιχείων στη θάλασσα, το υποβρύχιο περιβάλλον παραμένει θολό. Κι αυτό επειδή, ενώ υπάρχουν αρκετοί αισθητήρες για την ανίχνευση σε επιφάνεια και αέρα, ο κύριος υποβρύχιος αισθητήρας εξακολουθεί να είναι διάφοροι τύποι σόναρ, οι οποίοι περιορίζονται από τους κανόνες της υποβρύχιας φυσικής.
Όπως αναφέρεται στο Naval News, κάθε φορά που πραγματοποιούνται επιχειρήσεις ανθυποβρυχιακού πολέμου, οι εποχιακές διακυμάνσεις στα νερά (αλατότητα, πίεση και θερμοκρασία) επηρεάζουν την απόδοση του σόναρ με διαφορετικούς τρόπους. Λόγω των δυσκολιών στην ανίχνευση ενός υποβρυχίου, ένας ναυτικός στόλος πρέπει να διαθέσει μια σημαντική δύναμη ASW, που αποτελείται από μέσα επιφάνειας και αέρα, για να αναζητήσει και ακόμα και να καταστρέψει ένα υποβρύχιο. Ωστόσο, ένα υποβρύχιο μπορεί να ακούσει ένα πλοίο επιφανείας πολύ πριν το πλοίο αυτό μπορέσει να ανιχνεύσει το υποβρύχιο, και επομένως μπορεί να λάβει μέτρα αποφυγής προτού εντοπιστεί.
Ενώ περιπολούν, νέα σύγχρονα υποβρύχια μπορεί να μείνουν κάτω από την επιφάνεια για εβδομάδες ή και μήνες και να κινούνται περνώντας σχετικά απαρατήρητα. Πολλά υποβρύχια παράγουν λιγότερο θόρυβο από το υδάτινο περιβάλλον.
Εξαιτίας αυτών των δυσκολιών, η παρουσία υποβρυχίων, ανεξαρτήτως είδους, είναι μια κρίσιμη παράμετρος που αλλάζει από μόνη της τις περιφερειακές ισορροπίες. Καθώς οι μοναδικές ικανότητες των υποβρυχίων να αλλάζουν την πορεία του πολέμου, μέσω του να επιτίθενται στο κέντρο βάρους του εχθρού και να διαλύουν τη θέληση του αντιπάλου για μάχη, τα υποβρύχια δημιουργούν “στρατηγικά” πλεονεκτήματα.
Ποια είναι τα βασικά πλεονεκτήματα των υποβρυχίων Air Independent Propulsion (AIP);
Τα κύρια συστήματα πρόωσης και τα όπλα των υποβρυχίων χρησιμοποιούνται για την ταξινόμηση τους σε διάφορες υποκατηγορίες. Τα ηλεκτρικά υποβρύχια ντίζελ (SSK), συχνά γνωστά ως “κλασικά υποβρύχια”, χρησιμοποιούνται εδώ και δεκαετίες από πολλές χώρες. Παρά τα οφέλη της βύθισης σε πλήρη σιωπή, τα σύγχρονα υποβρύχια αναγκάζονται να επιστρέφουν σε ένα συγκεκριμένο βάθος σε τακτική βάση για να επαναφορτίσουν τις μπαταρίες τους. Κατά τη διαδικασία αυτή, τα υποβρύχια είναι ευάλωτα σε ανίχνευση και επίθεση.
Τα πυρηνικά υποβρύχια (SSN) είναι μεγαλύτερα και πιο προηγμένα, κάτι που τους επιτρέπει να ελίσσονται πιο αποτελεσματικά και να φέρουν περισσότερα όπλα. Ο θόρυβος από τους πυρηνικούς αντιδραστήρες και τον άλλο επιχειρησιακό εξοπλισμό είναι το σημαντικότερο μειονέκτημα των πυρηνικών υποβρυχίων, καθώς προκαλεί τον εντοπισμό τους από μεγαλύτερη απόσταση από τα ντίζελ-ηλεκτρικά υποβρύχια. Τα SSN δεν έχουν περιορισμούς ως προς το πόσο καιρό μπορούν να παραμείνουν κάτω από το νερό.
Η AIP προσφέρει μια νέα προσέγγιση για το συνδυασμό των πλεονεκτημάτων της σιωπής και της παραμονής σε βύθιση για σημαντικά παρατεταμένες περιόδους. Αν και τα τρέχοντα υποβρύχια AIP δεν μπορούν να αποτελέσουν αντίπαλο απέναντι στα SSN όσον αφορά το φορτίο όπλων, την αντοχή στη βύθιση και την ικανότητα ελιγμών, οι δυνατότητές τους βελτιώνονται χρόνο με το χρόνο.
Τα ηλεκτρικά ντίζελ υποβρύχια που δεν είναι AIP δεν μπορούν να ανταποκριθούν στην υποβρύχια αντοχή των υποβρυχίων AIP. Δεδομένου ότι τα υποβρύχια AIP σπάνια βγαίνουν ή επιστρέφουν στο βάθος περισκοπίου, εντοπίζονται δυσκολότερα, εξ’ ού και οι περιορισμένες εκθέσεις στις αναφορές των υπηρεσιών πληροφοριών, πράγμα που τα καθιστά ένα από τα πιο κρίσιμα όργανα για την εύρεση και την παρακολούθηση υποβρυχίων. Η σιωπή κάτω από την επιφάνεια του νερού για τόσο εκτεταμένες περιόδους είναι μια σοβαρή απειλή για τους αντιπάλους.
Η Τουρκία συναντά την τεχνολογία AIP με το έργο Reis-class
Το τουρκικό Πολεμικό Ναυτικό θα διαθέτει τεχνολογία AIP που βασίζεται στην αποδεδειγμένη κυψέλη καυσίμου Howaldswerke-Deutsche Werft (HDW) με τα υποβρύχια κλάσης Reis. Το σύστημα AIP χρησιμοποιεί τεχνολογία κυψελών καυσίμου, συμπεριλαμβανομένης μιας κυψέλης καυσίμου PEM (2×120 kw) και μπαταριών υψηλής χωρητικότητας (232 μονάδες), πράγμα που επιτρέπει στο υποβρύχιο να πραγματοποιεί μακροχρόνιες επιχειρήσεις χωρίς ανάγκη για κατάταση αναπνευστήρα.
Το Τουρκικό Ναυτικό θα παραλάβει έξι υποβρύχια Type 214 TN AIP στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος. Στις 23 Μαρτίου 2021, το Golcuk Naval Shipyard έκανε τα εγκαίνια για το κορυφαίο σκάφος του έργου, το TCG Piri Reis, το οποίο έχει προγραμματιστεί να τεθεί σε λειτουργία το 2022. Για τα επόμενα πέντε χρόνια, τα υπόλοιπα σκάφη θα κατασκευαστούν και θα τεθούν σε λειτουργία. Τα υποβρύχια κλάσης Reis θα είναι σε θέση να αναπτύξουν τορπίλες βαρέων βαρών (DM2A4, γηγενή AKYA και MK48 Mod 6AT), πυραύλους κατά πλοίων (Sub-Harpoon, ίσως γηγενή ATMACA μετά το πρώτο υποβρύχιο) και νάρκες.
Υποβρύχια κατηγορίας Reis & περιφερειακές ισορροπίες
Αν και οι ναυτικές δυνάμεις δεν είναι τα μόνα μέσα για την περιφερειακή ισορροπία, θα πρέπει να θεωρούνται βασικοί παράγοντες λόγω του ρόλου τους ως “υποστηρικτικών πολιτικών της κυβέρνησης” σε καιρό ειρήνης και των δυνατοτήτων χτυπήματος κατά τη διάρκεια συγκρούσεων. Ως αποτέλεσμα, οι χώρες διεξάγουν ολοκληρωμένα προγράμματα ναυτικού εκσυγχρονισμού και απόκτησης σύμφωνα με την οικονομική τους κατάσταση και τις υποδομές τους.
Τα υποβρύχια, των οποίων η στρατηγική σημασία έχει ήδη τονιστεί, έχουν άμεσο αντίκτυπο στις δυνατότητες A2/AD της χώρας. Ως αποτέλεσμα, η ποσότητα, οι τύποι, οι δυνατότητες και η ισχύς των όπλων του στόλου των υποβρυχίων επηρεάζουν τις περιφερειακές ισορροπίες. Επειδή, ο αυξημένος αριθμός υποβρυχίων επιτρέπει μεγαλύτερο έλεγχο σε μεγαλύτερες θαλάσσιες περιοχές ενώ παραμένουν απαρατήρητα, και επειδή αυτά τα υποβρύχια μπορεί να παραμείνουν κάτω από την επιφάνεια του νερού για παρατεταμένες χρονικές περιόδους, προκαλώντας στους στόλους άλλων χωρών αυξημένη αβεβαιότητα.
Ένα σημαντικό παράδειγμα αυτού του ζητήματος είναι οι επανειλημμένες προειδοποιήσεις του Υπουργού Εξωτερικών της Ελλάδας Νίκου Δένδια προς τη Γερμανία να εμποδίσει την πώληση υποβρυχίων κλάσης 214 στην Τουρκία. Δήλωσε επανειλημμένα ότι η απόκτηση αυτών των υποβρυχίων θα ανατρέψει την περιφερειακή ισορροπία υπέρ της Τουρκίας.
Η Ρωσία, η Ελλάδα, το Ισραήλ και η Αίγυπτος έχουν τους πιο σημαντικούς στόλους στις γειτονικές θάλασσες της Τουρκίας. Μόνο η Ελλάδα και το Ισραήλ διαθέτουν υποβρύχια με δυνατότητα AIP μεταξύ αυτών των κρατών. Η Ελλάδα διαθέτει σήμερα τέσσερα υποβρύχια τύπου 214 AIP και ένα αναβαθμισμένο υποβρύχιο Type 209 AIP. Το Ισραήλ διαθέτει δύο υποβρύχια κατηγορίας Dolphin-II AIP, ένα υποβρύχιο Dolphin-II βρίσκεται υπό κατασκευή και πρόσφατα παρήγγειλε τρία υποβρύχια κλάσης Dakar από την TKMS.
Η Τουρκία, η οποία θα έχει έξι υποβρύχια κλάσης Reis με δυνατότητα AIP μετά το 2027, θα έχει τα περισσότερα υποβρύχια AIP στην περιοχή με το Ισραήλ (αν και το πρόγραμμα των υποβρυχίων κλάσης Dakar δεν είναι ακόμη γνωστό), σε σύγκριση με τα πέντε της Ελλάδας. Επιπλέον, η Τουρκία στοχεύει να θέσει σε λειτουργία 4-6 εθνικά υποβρύχια (MILDEN), τα οποία θα είναι ικανά για AIP και πιθανώς οπλισμένα με εγχώριους στρατηγικούς πυραύλους GEZGIN. Στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του 2030, η ευαίσθητη ισορροπία της περιοχής είναι πιθανό να αλλάξει προς όφελος της Τουρκίας όσον αφορά τα υποβρύχια AIP. (Τα MILDEN θα αντικαταστήσουν τα γηρασμένα υποβρύχια τύπου 209/1200 [κλάση AY] της Τουρκίας.)
Εύξεινος Πόντος
Μετά την εισβολή στην Κριμαία, η Ρωσία ενίσχυσε τον στόλο του Ευξείνου Πόντου στη Ναυτική Βάση της Σεβαστούπολης για να διατηρήσει μια στρατηγική ισορροπία ενάντια στην επέκταση του ΝΑΤΟ στην Ανατολική Ευρώπη και την ευρύτερη περιοχή του Ευξείνου Πόντου. Σύμφωνα με δηλώσεις, τα πολεμικά πλοία του ρωσικού στόλου της Μαύρης Θάλασσας αυξήθηκαν από 34 σε 49, ενώ τα υποβρύχια αυξήθηκαν από 1 σε 7.
Η ρωσική δύναμη της περιοχής χειρίζεται βελτιωμένα υποβρύχια κλάσης Kilo που μπορούν να εκτοξεύσουν πυραύλους χερσαίας επίθεσης Kalibr αλλά δεν είναι ικανά για AIP.
Η θέση σε λειτουργία του υποβρυχίου κατηγορίας Reis είναι πιθανό να έχει αντίκτυπο και στην ισορροπία του Ευξείνου Πόντου. Το τουρκικό Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει αυτή τη στιγμή 12 ντίζελ-ηλεκτρικά υποβρύχια και αφού τεθεί σε λειτουργία η κλάση Reis, ο συνολικός αριθμός των υποβρυχίων θα είναι 18 (6 AIP + 12 μη AIP). Αυτή η υποβρύχια δύναμη θα ήταν ικανή να διεισδύσει στο ισχυρό A2/AD της Ρωσίας στον Εύξεινο Πόντο.
Σύμφωνα με τη Σύμβαση του Μοντρέ, η οποία διέπει το καθεστώς διέλευσης των Στενών του Βοσπόρου, καθώς και τη ρύθμιση της χωρητικότητας και των τύπων ναυτικών μέσων που αναπτύσσονται στον Εύξεινο Πόντο από κράτη εκτός αυτού, οι χώρες εκτός, δεν επιτρέπεται να αναπτύσσουν υποβρύχια στην περιοχή. Ως αποτέλεσμα, ως σύμμαχος του ΝΑΤΟ, ο στόλος των υποβρυχίων της Τουρκίας είναι το μόνο πλεονέκτημα ικανό να αντιμετωπίσει τις φιλοδοξίες του ρωσικού ναυτικού για λογαριασμό του ΝΑΤΟ. Έτσι, το έργο υποβρυχίων κατηγορίας Reis θα μπορούσε να θεωρηθεί ως παράγοντας που επηρεάζει την ισορροπία ΝΑΤΟ-Ρωσίας στον Εύξεινο Πόντο.
capital.gr
GEOPOLITICO
Η Ινδία ανοίγει αμυντική αγορά στην Κεντρική Ασία: Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν επιλέγουν Akash
Νέους πελάτες στην Κεντρική Ασία αποκτά η ινδική αμυντική βιομηχανία, με το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν να προστίθενται στους αγοραστές του αντιαεροπορικού συστήματος Akash. Η εξέλιξη ενισχύει την εξαγωγική παρουσία του Νέου Δελχί σε μια περιοχή όπου κυριαρχεί ακόμη ο σοβιετικός και ρωσικός εξοπλισμός.
Την εξαγωγή των συστημάτων στις δύο χώρες επιβεβαίωσε ο γραμματέας Άμυνας της Ινδίας, Ρατζές Κουμάρ Σινγκ, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο Asian News International στις αρχές Οκτωβρίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Catherine Putz στο The Diplomat, στις 13 Οκτωβρίου 2026.
Ο Ινδός αξιωματούχος παρουσίασε το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μέσου βεληνεκούς ως παράδειγμα της προόδου της αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.
Όπως ανέφερε, πρώτη πελάτισσα ήταν η Αρμενία, η οποία απέκτησε πολλαπλές πυροβολαρχίες. Ακολούθησαν οι εξαγωγές προς το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η παραγωγή έχει σταθεροποιηθεί, υπάρχουν επιπλέον παραγγελίες για τις ινδικές Ένοπλες Δυνάμεις και αναμένονται νέοι πελάτες από άλλες περιοχές του κόσμου.
Επιβεβαίωση από την Ινδία, χωρίς λεπτομέρειες για τις συμφωνίες
Οι δηλώσεις Σινγκ επιβεβαιώνουν προηγούμενο δημοσίευμα του ινδικού επιχειρηματικού περιοδικού BW Businessworld, τον Ιούλιο, το οποίο επικαλούνταν επίσημα στοιχεία και περιλάμβανε τις δύο χώρες στους εξαγωγικούς προορισμούς του Akash.
Σύμφωνα με το ANI, την προσθήκη τους στον κατάλογο των αγοραστών επιβεβαίωσαν τόσο ο Οργανισμός Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης της Ινδίας, DRDO, όσο και το ινδικό υπουργείο Άμυνας.
Ωστόσο, ούτε το Τατζικιστάν ούτε το Τουρκμενιστάν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως, σύμφωνα με το δημοσίευμα. Δεν έχουν γνωστοποιηθεί ο αριθμός των συστημάτων, η αξία των συμφωνιών και τα χρονοδιαγράμματα παραδόσεων. Συνεπώς, η ινδική επιβεβαίωση δεν αρκεί για να προσδιοριστεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται η παραλαβή και η επιχειρησιακή ένταξή τους.
Περισσότεροι προμηθευτές στην Κεντρική Ασία
Η επιλογή ινδικών συστημάτων εντάσσεται στη σταδιακή διαφοροποίηση των προμηθευτών των κρατών της Κεντρικής Ασίας. Παρότι μεγάλο μέρος του εξοπλισμού τους παραμένει σοβιετικής ή ρωσικής προέλευσης, στις ένοπλες δυνάμεις της περιοχής προστίθενται κινεζικά, τουρκικά, ινδικά και δυτικά μέσα.
Το The Diplomat, επικαλούμενο σχετικό ρεπορτάζ του RFE/RL, αναφέρει ότι το Τουρκμενιστάν παρουσίασε στην παρέλαση της ανεξαρτησίας του, στις 27 Σεπτεμβρίου, το κινεζικό σύστημα αεράμυνας FK-2000. Παρουσιάστηκαν επίσης βραζιλιάνικα αεροσκάφη A-29 Super Tucano και ιταλικά εκπαιδευτικά Leonardo M-346.
Το Τατζικιστάν έχει εμφανίσει κινεζικά συστήματα αεράμυνας HQ-17AE και τεθωρακισμένα οχήματα κινεζικής κατασκευής, ενώ το Κιργιστάν έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια διάφορους τύπους τουρκικών στρατιωτικών drones.
Η εικόνα δείχνει ότι οι κυβερνήσεις της περιοχής αναζητούν περισσότερες επιλογές για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών τους. Αυτό δεν σημαίνει άμεση ανατροπή της θέσης της Ρωσίας, αλλά διεύρυνση των διαθέσιμων συνεργασιών.
Το προηγούμενο της Αρμενίας
Η Αρμενία αποτελεί το προηγούμενο εξαγωγικό παράδειγμα για το Akash. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρώτη πυροβολαρχία παραδόθηκε τον Νοέμβριο του 2024 και περιλάμβανε τέσσερις εκτοξευτές και ένα ραντάρ Rajendra. Δεύτερη παράδοση φέρεται να πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 2025.
Τα στοιχεία αυτά προσφέρουν μια εικόνα της εξαγωγικής πορείας του συστήματος, χωρίς να επιτρέπουν συμπεράσματα για το μέγεθος ή τη σύνθεση των παραγγελιών του Τατζικιστάν και του Τουρκμενιστάν.
Η παλαιότερη σχέση με το Τατζικιστάν
Η αμυντική παρουσία της Ινδίας στο Τατζικιστάν έχει βαθύτερες ρίζες. Το The Diplomat επικαλείται έκθεση της Oxus Society, σύμφωνα με την οποία η συνεργασία αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000, με σημαντικό σταθμό την ανακαίνιση της αεροπορικής βάσης Αϊνί.
Τα σχέδια για εγκατάσταση ινδικών στρατιωτικών μέσων στη βάση δεν προχώρησαν, καθώς η Ντουσάνμπε στράφηκε στη Μόσχα και συμφώνησε να επιτρέψει τη χρήση της από ρωσικές δυνάμεις. Η Ινδία είχε επίσης πρόσβαση στην αεροπορική βάση Φαρχόρ, κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, χωρίς μόνιμη παρουσία.
Κατά το δημοσίευμα, πριν από τις συμφωνίες για το Akash δεν είχαν καταγραφεί ινδικές πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού στις δύο χώρες.
Η νέα εξαγωγική εξέλιξη προσφέρει στο Νέο Δελχί ένα επιπλέον έρεισμα στην Κεντρική Ασία. Για τους αγοραστές, όμως, η διεύρυνση των προμηθευτών συνοδεύεται από την πρόκληση της διαλειτουργικότητας: διαφορετικά συστήματα πρέπει να μπορούν να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσα στην ίδια αμυντική δομή.
GEOPOLITICO
Δένδιας–Πιστόριους στην Κρήτη: Αμυντική συνεργασία και SPARTAN ARROW στο επίκεντρο
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
Συνάντηση με τον Γερμανό υπουργό Άμυνας Μπόρις Πιστόριους πραγματοποιεί σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, στο Πεδίο Βολής Κρήτης ο Νίκος Δένδιας, με αντικείμενο την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη διμερή αμυντική συνεργασία.
Σύμφωνα με την προαναγγελία του ΥΠΕΘΑ, οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στις προκλήσεις άμυνας και ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, στη συνεργασία Ελλάδας–Γερμανίας στους τομείς της αμυντικής βιομηχανίας και της τεχνολογίας και στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.
Η συνάντηση θα συνδυαστεί με παρακολούθηση βολών στο πλαίσιο της άσκησης αεράμυνας «SPARTAN ARROW – 26».
Οι δύο υπουργοί αναμένεται να παρακολουθήσουν βολές των συστημάτων PATRIOT και LEFLASYS-OZELOT, καθώς και βολή πιστοποίησης του νέου συστήματος IRIS-T SLM. Η άσκηση διοργανώνεται κάθε χρόνο από τις γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις στο NATO Missile Firing Installation, το Πεδίο Βολής Κρήτης.
Οι κοινές δηλώσεις στον Τύπο έχουν προγραμματιστεί περίπου στις 14:40.
Η ατζέντα συνδέει τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα με την πρακτική συνεργασία στη βιομηχανία, στην τεχνολογία και στην εκπαίδευση. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας