Άμυνα
Γιώργος «Black» Μελισσόβας: οι εμπειρίες ενός πιλότου – θρύλου των επιθετικών ελικοπτέρων Apache
Είναι άνοιξη του 2017 και στο Στεφανοβίκειο Μαγνησίας, ο ήχος δύο πανίσχυρων κινητήρων 1890 ίππων ενός επιθετικού ελικοπτέρου AH-64DHA Apache «σβήνει» μέσα στο σούρουπο. Ένα μαύρο «ιπτάμενο άρμα» ολοκλήρωσε μια πτήση του και οδηγείται προς το υπόστεγο της μονάδας. Λίγο πριν, από το συγκεκριμένο ελικόπτερο έχει κατέβει ένας αξιωματικός που έχει γράψει τις δικές του «χρυσές σελίδες» αεροπορικής ιστορίας.
Ο απόστρατος πια χειριστής Γιώργος «Black» Μελισσόβας θα τοποθετήσει το ειδικό ηλεκτρονικό μονόκλ νυχτερινής όρασης στη θέση του, όπως και το κράνος με το χαρακτηριστικό σχέδιο τίγρη που τον έκανε πάντα να ξεχωρίζει, στο καθορισμένο σημείο, και θα κοιτάξει με μια τελευταία «κλεφτή» ματιά το Apache του, καθώς οι έμπειροι τεχνικοί της Αεροπορίας Στρατού το φροντίζουν για την επόμενη πτήση. «Μέχρι την επόμενη φορά…», θα ψελλίσει, χαμογελώντας.
«Είναι ένας έρωτας και παραμένει ένας έρωτας. Χωρίς πάθος δεν γίνεται τίποτα. Είναι μια μοναδική εμπειρία. Δεν νομίζω πως θα ξεπεράσω ποτέ αυτή τη στέρηση της πτήσης με το Apache, ιδίως τη νύχτα…», αφηγείται στον ραδιοφωνικό σταθμό του ΑΠΕ-ΜΠΕ «Πρακτορείο 104,9 FM» ο έμπειρος Έλληνας πιλότος της Αεροπορίας Στρατού, που σήμερα γιορτάζει τον προστάτη της, τον Προφήτη Ηλία.
Στους πρώτους των πρώτων σε μια εποχή «επανάστασης» για τις Ένοπλες Δυνάμεις
Από τους πιλότους ελικοπτέρων που πρώτοι έπιασαν στα χέρια τους τη δεκαετία του ’90 τα συγκεκριμένα νέα ιπτάμενα «τανκ», ο Γιώργος «Black» Μελισσόβας εξελίχθηκε γρήγορα σε πιλότο εκπαιδευτή στο όπλο αυτό. Το 1988, από τη σχολή Αεροπορίας Στρατού θα έρθει η πρώτη μετάθεση ως χειριστής ελικοπτέρων UH-1H στα Μέγαρα μέχρι το 1995. Τότε, ο Έλληνας πιλότος, μαζί με άλλους 30 χειριστές, θα βρεθεί ανάμεσα στους πρώτους Έλληνες που πήγαν στις ΗΠΑ, «στο Fort Rucker στην Αλαμπάμα για εκπαίδευση, για το βασικό σχολείο στο Apache το Α+ model, το αρχικό μοντέλο που πήραμε στην Ελλάδα».
Την ίδια χρονιά θα βρεθεί στο 1ο Tάγμα Επιθετικών Ελικοπτέρων, ενώ το 1997 θα φύγει πάλι στις ΗΠΑ, από όπου θα επιστρέψει εκπαιδευτής πτήσεων πια στα AH-64A+ Apache. Εκεί, υπηρέτησε μέχρι το 2007, όταν και έφυγε πάλι για τις ΗΠΑ για να παρακολουθήσει το βασικό σχολείο, όπως και το σχολείο των εκπαιδευτών των νέων ελικοπτέρων AH-64DHA Apache. «Στη συνέχεια βρέθηκα ξανά, το 2009, στα Μέγαρα. Έμεινα εκεί μέχρι το 2012, όταν και γυρίσαμε με τα συγκεκριμένα ελικόπτερα στον Βόλο. Από τότε μέχρι και το 2017, όταν και έφυγα από την υπηρεσία, χειριζόμουν τα επιθετικά ελικόπτερα AH-64DHA Apache», εξηγεί.
Λίγοι στον πλανήτη έχουν ολοκληρώσει μια τέτοια καριέρα. «Πόσο πέταξα; Συνολικά 22 χρόνια στα AH-64 Apache, αρχικά ως χειριστής και μετά για 20 χρόνια ως εκπαιδευτής. Με 2500 ώρες πτήσης στο συγκεκριμένο επιθετικό ελικόπτερο σε σύνολο 4000+ ωρών πτήσεων. Στα AH-64Α+ 1200 ώρες πτήσης και στα AH-64DHA Apache 1300 περίπου -από αυτές, οι 1200 ήταν ώρες πτήσης τη νύχτα», εξηγεί.
Ημέρες αεροπορικής ιστορίας
Η άφιξη του συγκεκριμένου τύπου ελικοπτέρου σε υπηρεσία στην Ελλάδα είχε συμπέσει και με μια περίοδο κρίσιμη για τη χώρα. «Η εισαγωγή του ελικοπτέρου αυτού σε ελληνική υπηρεσία ήταν “επανάσταση” και μπήκαμε “απότομα” σε αυτή τη διαδικασία. Κληθήκαμε να κολυμπήσουμε σε βαθιά νερά τότε όλοι μας. Τα πρώτα σκάφη ήρθαν το 1995, τον Αύγουστο, με την παράδοση να ολοκληρώνεται περίπου τον Δεκέμβριο του 1995. Λίγο μετά, τον Ιανουάριο του 1996 είχαμε τα Ίμια», θυμάται, τονίζοντας πως οι Έλληνες πιλότοι και τεχνικοί τα κατάφεραν.
«Μια μονάδα, για να βγει έτοιμη, θέλει τυπικά τουλάχιστον έναν χρόνο με εκπαίδευση, ασκήσεις στο πεδίο, να μένει έξω, να επιχειρεί σε νησιά, χειμώνα και καλοκαίρι, να κάνει βολές. Εμείς αυτά τα κάναμε όλα πολύ γρήγορα, χωρίς μάλιστα κανένα συμβάν. Το αποτέλεσμα, μάλιστα, ήταν σε όποια άσκηση και να πηγαίναμε -είτε εθνικές, είτε σε συνεργασία π.χ με τους Αμερικάνους- να είναι ενθουσιασμένοι όλοι με το επίπεδο στο οποίο φτάναμε», λέει ο έμπειρος Έλληνας πιλότος και σημειώνει πως «αυτό που ξεχωρίζει ίσως έναν Έλληνα πιλότο από άλλους είναι πως όταν κάτι αφορά την άμυνα μας, την πατρίδα μας, το κάνουμε καλά».
Ετοιμοπόλεμοι, με την ελληνική ψυχή να δουλεύει υπερωρίες, οι «Ινδιάνοι» των Apache της Ελλάδας τα έδωσαν όλα. «Μπορεί να φανταστεί κανείς 30 χειριστές με πολύ μικρή πτητική εμπειρία στο Apache -αρκετοί από εμάς είχαμε εμπειρία στον τύπο UH-1H- πως έπρεπε γρήγορα να κάνουμε κάτι ώστε να μάθουμε το σκάφος, να βγούμε γρήγορα ετοιμοπόλεμοι. Αυτό ήταν κάτι πολύ δύσκολο, πιστεύω όμως ότι κάναμε τότε πολύ καλή δουλειά και ήμασταν έτσι εκείνες τις ημέρες γενικά σε καλό επίπεδο,” εξηγεί.
Εκπαιδευτής στον νέο τύπο
Μετά την απόφαση της Ελλάδας να επενδύσει στην εξελιγμένη έκδοση του ελικοπτέρου, ο Γιώργος Μελισσόβας πέρασε επίσης στη νέα εποχή. «Στη μετάβαση από το AH-64Α+ στο AH-64DHA Apache, οι διαφορές είναι στα ηλεκτρονικά. Το σκάφος το ίδιο δεν έχει μεγάλες διαφορές, συγκριτικά όμως με το ελληνικό Α+, ένα AH-64DHA είναι εμφανώς πιο… “μυώδες”. Φέρει -βλέπετε- πολλά μαύρα κουτιά για ηλεκτρονικά, υπολογιστές κ.ά αλλά και το ραντάρ που ξεχωρίζει στο κέντρο του στροφείου. Τη μεγάλη διαφορά την κάνουν τα οπτικά συστήματα, αφού σε ένα Α+ “βλέπεις” τη νύχτα με ανάλυση 100 γραμμών, ενώ στο Delta αυτή η ανάλυση είναι τετραπλάσια και έτσι τη νύχτα είναι σαν να πετάς την μέρα. Είναι κάτι μοναδικό!», εξηγεί.
«Το AH-64DHA σού δίνει επίσης τη δυνατότητα να κάνεις διαχείριση του πεδίου μάχης. Υπάρχει η δυνατότητα link και μπορείς να στέλνεις άμεσα π.χ πληροφορίες στόχων σε άλλα ελικόπτερα, να χωρίσεις περιοχές και να εμπλέκονται ταυτόχρονα πάρα πολλά πολλοί στόχοι. Όταν αρχίσαμε να δεχόμαστε το νέο μοντέλο, μας πήρε έναν χρόνο και κάτι για να περάσουμε αξιολόγηση και τα καταφέραμε εξαιρετικά», σημειώνει ο πολύπειρος πιλότος ελικοπτέρων.
Από την άλλη, όπως εξηγεί, κάθε τύπος έχει κάποια κοινά χαρακτηριστικά, που μένουν αξέχαστα. «Είναι εξαιρετικό το να πετάς αυτό το ελικόπτερο, η αίσθηση είναι μοναδική! Γενικά, το Apache έφερε μια τεράστια διαφορά στον κόσμο των ελικοπτέρων, ιδιαίτερα των επιθετικών. Η ικανότητά του να συνδυάζει τόσα πολλά οπλικά συστήματα όπως πυραύλους, ρουκέτες, ένα πυροβόλο των 30 χιλιοστών, και να πετάει νύχτα με αντίξοες συνθήκες το έκαναν κυρίαρχο στο πεδίο μάχης», τονίζει.
Άνθρωπος και μηχανή γίνονται ένα
Πρόκειται για μια μηχανή που έχει πολλές απαιτήσεις από τον άνθρωπο, που τη χειρίζεται. «Το Apache αυτό έκανε τη μεγάλη διαφορά συγκριτικά με τα παλαιότερα ελικόπτερα βάζοντας στο μάτι του πιλότου το σύστημα που ονομάζεται “Helmet display unit”, το “μονόκλ” σύστημα εικόνας δηλαδή, που είναι συνδεδεμένο με τους αισθητήρες στη μύτη του, το ελικόπτερο. Αυτό παρέχει εικόνα υπέρυθρη τη νύχτα και πληροφορίες πτήσης, κάτι που σημαίνει πως ως χειριστής πετάω και δεν κοιτάω καν τα όργανά μου. Ταχύτητα, ύψος, στάση, σκάφος, πορεία, μηνύματα οπλικών συστημάτων, τα έχει ο πιλότος όλα στο μάτι του, μαζί με την υπέρυθρη εικόνα τη νύχτα. Είναι κάτι δύσκολο στην αρχή, αλλά πρόκληση όσο το μαθαίνεις. Μια μοναδική εμπειρία…», εξηγεί ο -απόστρατος πια- πιλότος του ιπτάμενου «Ινδιάνου» με τους έλικες.
«Κάθε πτήση είναι απαιτητική, λοιπόν, και θέλει πολύ καλή ξεκούραση, συντονισμό. Έχουμε τη… “διαμάχη” των δύο ματιών. Από τη μια το ένα μάτι, το υποβοηθούμε με όλα τα παραπάνω στοιχεία, και από την άλλη, το μη βοηθούμενο μάτι τη νύχτα βλέπει π.χ τα όργανα και τυχόν φώτα, σκιές από το εξωτερικό περιβάλλον: είναι απαραίτητη μια απόλυτη συνεργασία του πληρώματος», προσθέτει.
Οι καλύτερες στιγμές που έχει ζήσει ήταν ο «χορός» ταχύτητας μια ανάσα από τα δέντρα. «Πάντα μού άρεσε, λάτρευα και λατρεύω τη χαμηλή πτήση. Είναι κάτι που με εξιτάρει, και πιο πολύ θα έλεγα την ημέρα, όπου έχεις περισσότερα περιθώρια ελιγμών, βλέπεις καλύτερα, αποφεύγεις εμπόδια, καλώδια. Και να “βγαίνω” πάντα ξαφνικά και να κάνω τις βολές μου. Το …ξάφνιασμα αυτό!», περιγράφει ο Έλληνας άσσος που δεν παραλείπει να τονίσει το πόσο σημαντικές ήταν για τον ίδιο και τους συναδέλφους του και οι εκδηλώσεις του κοινού, όταν τα ελικόπτερα αυτά έκαναν τις δημόσιες εμφανίσεις τους.
«Τα Apache, βέβαια, άφησαν και αφήνουν και ένα βαρύ ίχνος στα Αεροπορικά Σόου. Από το 2005 και τον πρώτο μεγάλο “Αρχάγγελο” μέχρι τα νεότερα “Athens Flying Week”. Σε αυτά τα σόου αγάπησε και ο κόσμος αυτά τα ελικόπτερα!», σημειώνει με νοσταλγία ο Έλληνας πιλότος.
Νυχτερινή πτήση με ένα ελληνικό επιθετικό ελικόπτερο AH-64 Apache
Για τον «Black», όπως και για κάθε συνάδελφό του, κάθε πτήση έπρεπε να είναι προσεκτικά σχεδιασμένη. «Μια πτήση ξεκινά πάντα από την ενημέρωση. Στο briefing θα ενημερωθούμε για το τι κάνουμε, πού πάμε, τι σκοπούς έχουμε, πώς θα πετάξουμε, πώς θα “χτυπήσουμε” και πώς θα επιστρέψουμε. Στη συνέχεια, πριν από μια πτήση υπάρχει μια διαδικασία συγκεκριμένη. Μόλις φτάσεις στο ελικόπτερο ξεκινάς από τους ελέγχους του σκάφους, των οπτικών συστημάτων, των οπλικών συστημάτων», περιγράφει και προσθέτει: «Από εκεί και πέρα, πάμε στην απογείωση, στο δρομολόγιο μετάβασης -πάντα μιλάμε για δύο ελικόπτερα, τα Apache πετάνε πάντα σε δυάδα το λιγότερο ώστε να υπάρχει κάλυψη. Στη συνέχεια θα φτάσουμε στο αρχικό σημείο και θα μπούμε σε προφίλ επιχειρησιακής πτήσης, θα χωρίσουμε, ενώ πάντα ορίζουμε τη θέση του έτερου, του wingman μας», εξηγεί ο πολύπειρος πιλότος.
Στη συνέχεια έρχεται η αποστολή: «Το πιο ωραίο τμήμα μιας πτήσης είναι η χαμηλή πτήση. Καθώς έχουμε δύο ισχυρούς κινητήρες, ένα στροφείο τεσσάρων πτερύγων, ένα ελικόπτερο με χαμηλό ακουστικό και θερμικό ίχνος, μας δίνεται η δυνατότητα να κατεβαίνουμε χαμηλά και να ακολουθούμε το ανάγλυφο του εδάφους και να φτάνουμε στο σημείο άφεσης των πυραύλων και των ρουκετών. Έτσι θα μπορεί ο συγκυβερνήτης και πυροβολητής που βρίσκεται στην μπροστά θέση να εμπλέξει εικονικά τους στόχους, να τους εξουδετερώσει, να γίνει η καταγραφή και από εκεί και πέρα να συνεχίσουμε την επιστροφή μας πίσω στη βάση».
Οι ωραιότερες στιγμές, εξηγεί, είναι οι πιο απαιτητικές. «Το να “γλιστράς” μέσα από τις χαράδρες και το ανάγλυφο είναι κάτι μαγικό… Είναι κάτι που θέλει βέβαια πολύ καλή εκπαίδευση, ενώ πάντα θα επιλέξουμε το πιο σωστό και ασφαλές ύψος ανάλογα με την εκπαίδευση. Ένας παλαιότερος πιλότος μπορεί να κατέβει πιο χαμηλά γιατί για λίγο θα “προκαλεί” ίσως το χειριστικό “εγώ” του, πάντα όμως όλες αυτές οι πτήσεις θα γίνουν με ασφάλεια, χωρίς να υπάρχει κίνδυνος για το αεροσκάφος και το πλήρωμα», περιγράφει και μας δίνει τα αγαπημένα του σημεία πτήσης.
«Λατρεύω να πετάω βόρεια και βορειοανατολικά, να πετάω στον Έβρο, όπως και τα νησιά μας. Ένα όνειρο τώρα πια, που δεν είμαι ενεργός πιλότος. Έστω για μισή ώρα να ανέβω πάλι…», εξομολογείται, με το συναίσθημα της έλλειψης να τον πλημμυρίζει.
Πώς ξεχωρίζει ο καλός από τον κορυφαίο πιλότο Apache;
«Όλοι όσοι πετούν Apache είναι καλοί πιλότοι. Αυτό που αλλάζει είναι το επίπεδο εμπειρίας: θέλει και λίγο τρέλα για να το πετάξεις. Γενικά, πάντα στις ασκήσεις, ειδικά όπου υπάρχει το άγχος να πάει ο πύραυλος στον στόχο, κάναμε εντύπωση. Είτε με τα πτητικά μας χαρακτηριστικά, είτε με με την ακρίβεια των βολών μας. Το να βλέπεις δύο Apache να εμπλέκουν σε λιγότερο από ένα λεπτό τέσσερις στόχους με πυραύλους και να γυρνάνε σε ρουκέτες και πυροβόλο, είναι κάτι εντυπωσιακό, κάτι που μάλιστα στέλνει και ένα μήνυμα σε οποιονδήποτε νομίζει πως μπορεί να “παίξει” με εμάς…», καταλήγει ο χειριστής-θρύλος των ελληνικών επιθετικών ελικοπτέρων AH-64 Apache.
Σωτήρης Κυριακίδης
GEOPOLITICO
Η Ινδία ανοίγει αμυντική αγορά στην Κεντρική Ασία: Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν επιλέγουν Akash
Νέους πελάτες στην Κεντρική Ασία αποκτά η ινδική αμυντική βιομηχανία, με το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν να προστίθενται στους αγοραστές του αντιαεροπορικού συστήματος Akash. Η εξέλιξη ενισχύει την εξαγωγική παρουσία του Νέου Δελχί σε μια περιοχή όπου κυριαρχεί ακόμη ο σοβιετικός και ρωσικός εξοπλισμός.
Την εξαγωγή των συστημάτων στις δύο χώρες επιβεβαίωσε ο γραμματέας Άμυνας της Ινδίας, Ρατζές Κουμάρ Σινγκ, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο Asian News International στις αρχές Οκτωβρίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Catherine Putz στο The Diplomat, στις 13 Οκτωβρίου 2026.
Ο Ινδός αξιωματούχος παρουσίασε το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μέσου βεληνεκούς ως παράδειγμα της προόδου της αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.
Όπως ανέφερε, πρώτη πελάτισσα ήταν η Αρμενία, η οποία απέκτησε πολλαπλές πυροβολαρχίες. Ακολούθησαν οι εξαγωγές προς το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η παραγωγή έχει σταθεροποιηθεί, υπάρχουν επιπλέον παραγγελίες για τις ινδικές Ένοπλες Δυνάμεις και αναμένονται νέοι πελάτες από άλλες περιοχές του κόσμου.
Επιβεβαίωση από την Ινδία, χωρίς λεπτομέρειες για τις συμφωνίες
Οι δηλώσεις Σινγκ επιβεβαιώνουν προηγούμενο δημοσίευμα του ινδικού επιχειρηματικού περιοδικού BW Businessworld, τον Ιούλιο, το οποίο επικαλούνταν επίσημα στοιχεία και περιλάμβανε τις δύο χώρες στους εξαγωγικούς προορισμούς του Akash.
Σύμφωνα με το ANI, την προσθήκη τους στον κατάλογο των αγοραστών επιβεβαίωσαν τόσο ο Οργανισμός Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης της Ινδίας, DRDO, όσο και το ινδικό υπουργείο Άμυνας.
Ωστόσο, ούτε το Τατζικιστάν ούτε το Τουρκμενιστάν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως, σύμφωνα με το δημοσίευμα. Δεν έχουν γνωστοποιηθεί ο αριθμός των συστημάτων, η αξία των συμφωνιών και τα χρονοδιαγράμματα παραδόσεων. Συνεπώς, η ινδική επιβεβαίωση δεν αρκεί για να προσδιοριστεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται η παραλαβή και η επιχειρησιακή ένταξή τους.
Περισσότεροι προμηθευτές στην Κεντρική Ασία
Η επιλογή ινδικών συστημάτων εντάσσεται στη σταδιακή διαφοροποίηση των προμηθευτών των κρατών της Κεντρικής Ασίας. Παρότι μεγάλο μέρος του εξοπλισμού τους παραμένει σοβιετικής ή ρωσικής προέλευσης, στις ένοπλες δυνάμεις της περιοχής προστίθενται κινεζικά, τουρκικά, ινδικά και δυτικά μέσα.
Το The Diplomat, επικαλούμενο σχετικό ρεπορτάζ του RFE/RL, αναφέρει ότι το Τουρκμενιστάν παρουσίασε στην παρέλαση της ανεξαρτησίας του, στις 27 Σεπτεμβρίου, το κινεζικό σύστημα αεράμυνας FK-2000. Παρουσιάστηκαν επίσης βραζιλιάνικα αεροσκάφη A-29 Super Tucano και ιταλικά εκπαιδευτικά Leonardo M-346.
Το Τατζικιστάν έχει εμφανίσει κινεζικά συστήματα αεράμυνας HQ-17AE και τεθωρακισμένα οχήματα κινεζικής κατασκευής, ενώ το Κιργιστάν έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια διάφορους τύπους τουρκικών στρατιωτικών drones.
Η εικόνα δείχνει ότι οι κυβερνήσεις της περιοχής αναζητούν περισσότερες επιλογές για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών τους. Αυτό δεν σημαίνει άμεση ανατροπή της θέσης της Ρωσίας, αλλά διεύρυνση των διαθέσιμων συνεργασιών.
Το προηγούμενο της Αρμενίας
Η Αρμενία αποτελεί το προηγούμενο εξαγωγικό παράδειγμα για το Akash. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρώτη πυροβολαρχία παραδόθηκε τον Νοέμβριο του 2024 και περιλάμβανε τέσσερις εκτοξευτές και ένα ραντάρ Rajendra. Δεύτερη παράδοση φέρεται να πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 2025.
Τα στοιχεία αυτά προσφέρουν μια εικόνα της εξαγωγικής πορείας του συστήματος, χωρίς να επιτρέπουν συμπεράσματα για το μέγεθος ή τη σύνθεση των παραγγελιών του Τατζικιστάν και του Τουρκμενιστάν.
Η παλαιότερη σχέση με το Τατζικιστάν
Η αμυντική παρουσία της Ινδίας στο Τατζικιστάν έχει βαθύτερες ρίζες. Το The Diplomat επικαλείται έκθεση της Oxus Society, σύμφωνα με την οποία η συνεργασία αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000, με σημαντικό σταθμό την ανακαίνιση της αεροπορικής βάσης Αϊνί.
Τα σχέδια για εγκατάσταση ινδικών στρατιωτικών μέσων στη βάση δεν προχώρησαν, καθώς η Ντουσάνμπε στράφηκε στη Μόσχα και συμφώνησε να επιτρέψει τη χρήση της από ρωσικές δυνάμεις. Η Ινδία είχε επίσης πρόσβαση στην αεροπορική βάση Φαρχόρ, κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, χωρίς μόνιμη παρουσία.
Κατά το δημοσίευμα, πριν από τις συμφωνίες για το Akash δεν είχαν καταγραφεί ινδικές πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού στις δύο χώρες.
Η νέα εξαγωγική εξέλιξη προσφέρει στο Νέο Δελχί ένα επιπλέον έρεισμα στην Κεντρική Ασία. Για τους αγοραστές, όμως, η διεύρυνση των προμηθευτών συνοδεύεται από την πρόκληση της διαλειτουργικότητας: διαφορετικά συστήματα πρέπει να μπορούν να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσα στην ίδια αμυντική δομή.
GEOPOLITICO
Δένδιας–Πιστόριους στην Κρήτη: Αμυντική συνεργασία και SPARTAN ARROW στο επίκεντρο
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
Συνάντηση με τον Γερμανό υπουργό Άμυνας Μπόρις Πιστόριους πραγματοποιεί σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, στο Πεδίο Βολής Κρήτης ο Νίκος Δένδιας, με αντικείμενο την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη διμερή αμυντική συνεργασία.
Σύμφωνα με την προαναγγελία του ΥΠΕΘΑ, οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στις προκλήσεις άμυνας και ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, στη συνεργασία Ελλάδας–Γερμανίας στους τομείς της αμυντικής βιομηχανίας και της τεχνολογίας και στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.
Η συνάντηση θα συνδυαστεί με παρακολούθηση βολών στο πλαίσιο της άσκησης αεράμυνας «SPARTAN ARROW – 26».
Οι δύο υπουργοί αναμένεται να παρακολουθήσουν βολές των συστημάτων PATRIOT και LEFLASYS-OZELOT, καθώς και βολή πιστοποίησης του νέου συστήματος IRIS-T SLM. Η άσκηση διοργανώνεται κάθε χρόνο από τις γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις στο NATO Missile Firing Installation, το Πεδίο Βολής Κρήτης.
Οι κοινές δηλώσεις στον Τύπο έχουν προγραμματιστεί περίπου στις 14:40.
Η ατζέντα συνδέει τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα με την πρακτική συνεργασία στη βιομηχανία, στην τεχνολογία και στην εκπαίδευση. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
17 Οκτωβρίου 1941: Η σφαγή στα Άνω και Κάτω Κερδύλλια
Στις 17/10/1941 οι Γερμανοί κατακτητές παίρνουν σκληρά μέτρα για να χτυπήσουν στη γέννησή τους τις πρώτες ένοπλες αντιστασιακές ομάδες. Κύκλωσαν...
Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση
Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ...
Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού
Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...
Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;
Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...
Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας