Διεθνή
H γεωοικονομία του λιθίου
Καθώς η παραγωγή ηλεκτρικών οχημάτων αυξάνεται σε όλο τον κόσμο, η ζήτηση για λίθιο, βασικό συστατικό του πιο ευρέως χρησιμοποιούμενου μοντέλου μπαταρίας, αυτού των ιόντων λιθίου, εκτοξεύεται. Ωστόσο, η παραγωγή αυτής της πρώτης ύλης δεν συμβαδίζει με τις ανάγκες. Ο κίνδυνος είναι ότι θα γίνει ένα ολοένα και πιο πολιτικό ζήτημα στον ανταγωνισμό μεταξύ χωρών για την τοπική παραγωγή μπαταριών για ηλεκτρικά οχήματα, μια ευκαιρία για να προωθηθεί η εκβιομηχάνιση.
Η ενεργειακή κρίση που βιώνει η Ευρώπη έχει επιβάλλει μια ενεργειακή μετάβαση. Τη μετάβαση από την εξάρτηση από τους υδρογονάνθρακες σε αυτήν από στρατηγικά μέταλλα, η οποία θα μπορούσε να αποδειχθεί πιο δύσκολη από ό,τι περίμεναν οι μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις. Για παράδειγμα, η προσφορά λιθίου προβλέπεται να είναι περίπου 4% χαμηλότερη από την προβλεπόμενη ζήτηση το 2030 και 24% χαμηλότερη το 2035, ακόμη και αν υποθέσουμε ότι όλα τα νέα έργα εξόρυξης που θεωρούνται επί του παρόντος πιθανά από τη βιομηχανία, θα υλοποιηθούν, παράλληλα με μια σημαντική επέκταση των έργων ανακύκλωσης λιθίου.
Ο ανεπαρκής εφοδιασμός θα μπορούσε να καθυστερήσει σημαντικά την ενεργειακή μετάβαση. Επιπλέον, οι καταστάσεις σπανιότητας επιδεινώνουν τον καπιταλιστικό ανταγωνισμό, όπως φάνηκε με τις μάσκες ή τα εμβόλια κατά τη διάρκεια της πανδημίας ή με το ρωσικό αέριο σήμερα.
Καθώς το λίθιο έχει γίνει στρατηγική πρώτη ύλη, οι κυβερνήσεις θα παρέμβουν στην παραγωγή και την προμήθειά του. Η παραγωγή θα τριπλασιαστεί από τώρα έως το 2031, με μέση ετήσια αύξηση 13,6%. Η Αυστραλία, ο μεγαλύτερος παραγωγός στον κόσμο, αναμένεται να τριπλασιάσει την παραγωγή της κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου και αναμένεται να αντιπροσωπεύει μερίδιο 35% της παγκόσμιας αγοράς, την επόμενη δεκαετία. Η Χιλή και η Κίνα αναμένεται επίσης να διπλασιάσουν την παραγωγή τους σε αυτά τα 10 χρόνια, ενώ η Βραζιλία θα τριπλασιάσει την παραγωγή της. Από την πλευρά της, η Αργεντινή αναμένεται να εξαπλασιάσει την τρέχουσα παραγωγή της.
Έχουν εντοπιστεί περίπου 129 εκμεταλλεύσεις λιθίου, συμπεριλαμβανομένων 25 μόνο στον Καναδά. Από αυτές τις 129 δραστηριότητες, οι 105 βρίσκονται στα χέρια μεσαίου μεγέθους εταιρειών εξόρυξης. Η περιορισμένη παρουσία των κύριων παγκόσμιων μονοπωλίων εξόρυξης, θέτει σε κίνδυνο την εκτέλεση των επί του παρόντος προγραμματισμένων έργων και θέτει υπό αμφισβήτηση την ικανότητα εξόρυξης λιθίου σε επαρκή ποσότητα μακροπρόθεσμα.
Ταυτόχρονα, η παγκόσμια ζήτηση αναμένεται να τριπλασιαστεί έως το 2031, κυρίως λόγω των αυξημένων πωλήσεων ηλεκτρικών οχημάτων, οι οποίες θα ανέλθουν από 11,4 εκατομμύρια σε 30,3 εκατομμύρια μονάδες. Μόνο οι μπαταρίες των ηλεκτρικών οχημάτων θα αντιπροσωπεύουν το 80% της ζήτησης λιθίου, σε σύγκριση με το 40-45% σήμερα.
ΟΙ ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ
Στην Ευρώπη, εκτός από τα μέτρα που εγκρίθηκαν από κάθε κράτος μέλος, το σχέδιο Next Generation είχε ήδη στόχο την προώθηση της ενεργειακής μετάβασης πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία και την τρέχουσα ενεργειακή κρίση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες θέλουν επίσης να μειώσουν την εξάρτησή τους από τις κινεζικές αλυσίδες εφοδιασμού.
Και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, οι μεγάλες δυνάμεις εκμεταλλεύονται την ενεργειακή μετάβαση για να δημιουργήσουν νέους βιομηχανικούς τομείς και πράσινες επιχειρήσεις, οι οποίες ενισχύονται συνεχώς χάρη στις δημόσιες επιδοτήσεις.
Ο ανταγωνισμός θα αναδιοργανώσει τις αλυσίδες εφοδιασμού. Η τοποθεσία παραγωγής των μπαταριών θα επηρεάσει τη γεωγραφική ζήτηση για λίθιο. Αν και η Κίνα θα συνεχίσει να είναι ο κορυφαίος κατασκευαστής μπαταριών στον κόσμο τα επόμενα 10 χρόνια, με το 80% της παραγωγικής ικανότητας, άλλες χώρες παραγωγής όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ουγγαρία θέλουν να καλύψουν τη διαφορά. Νέοι παίκτες όπως η Γερμανία, η Πολωνία, η Σουηδία, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ταϊλάνδη και η Ινδονησία αναμένεται να εισέλθουν γρήγορα στην αγορά. Για την εξασφάλιση των αναγκών λιθίου αυτών των χωρών, η Αυστραλία και ο Καναδάς είναι πιθανό να είναι οι κύριοι ωφελούμενοι λόγω της πολιτικής συμμαχίας τους με τις Ηνωμένες Πολιτείες και της ικανότητάς τους να παράγουν μεγάλες ποσότητες λιθίου.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ένα ποσό 370 δισεκατομμυρίων δολαρίων του νόμου Μπάιντεν Inflation Reduction Act είναι αφιερωμένο στην ανάπτυξη της βιομηχανίας κατασκευής μπαταριών και στην εξασφάλιση της εφοδιαστικής αλυσίδας. Σύμφωνα με τον IRA, για να δικαιούνται φορολογικές ελαφρύνσεις, οι κατασκευαστές νέων ηλεκτρικών οχημάτων (NEV) πρέπει να ολοκληρώσουν τη συναρμολόγησή τους στις Ηνωμένες Πολιτείες και να προμηθευτούν ένα σημαντικό ποσοστό των κύριων εξαρτημάτων της μπαταρίας, συμπεριλαμβανομένων μετάλλων όπως το λίθιο, το νικέλιο και το κοβάλτιο, στη χώρα ή σε χώρες με τις οποίες έχει συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών. Η Κίνα, ο μεγαλύτερος παραγωγός αυτών των ζωτικών συστατικών στον κόσμο, δεν έχει τέτοια συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, σε αντίθεση με τον Καναδά και το Μεξικό.
Στο Πεκίνο θεωρούν, ότι αυτή η πολιτική έρχεται σε αντίθεση με τη βιομηχανική πολιτική της Κίνας, σύμφωνα με την οποία όλοι οι κατασκευαστές νέων ηλεκτρικών οχημάτων, ανεξάρτητα από την προέλευσή τους, όπως η Tesla, δικαιούνται να λαμβάνουν βιομηχανικές επιδοτήσεις εφόσον συμμορφώνονται με τα νομικά πρότυπα. Η Κίνα φοβάται ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επαναλάβουν με τους παραγωγούς κυψελών λιθίου και μπαταριών την καταστολή που άσκησαν κατά των κατασκευαστών ηλιακών συλλεκτών στην αυτόνομη περιοχή Ξινγιάνγκ, στα βορειοανατολικά της χώρας, τους οποίους η Ουάσιγκτον κατηγόρησε ότι υπέβαλαν τους εργαζομένους τους σε «αναγκαστική εργασία» ως δικαιολογία για τον αποκλεισμό τους από την αγορά της Βόρειας Αμερικής.
Οι ειδικοί του κλάδου δεν είναι τόσο αισιόδοξοι. Σύμφωνα με ορισμένους από αυτούς, ο νέος νόμος θα μπορούσε να προκαλέσει μεγάλη ζημιά στις ΗΠΑ, καθώς και στην παγκόσμια βιομηχανία NEV και να αυξήσει περαιτέρω τον πληθωρισμό της, ενώ η δύναμή του να επηρεάσει τους Κινέζους κατασκευαστές NEV είναι σχετικά μικρή.
Υπάρχουν εκτιμήσεις ότι είναι σχεδόν αδύνατο για οποιαδήποτε χώρα της Δύσης να καλύψει το κενό της Κίνας σε πρώτες ύλες για λίθιο έως το 2024, σε σχέση με τη ζήτηση NEV στις ΗΠΑ. Οι κορυφαίοι Κινέζοι κατασκευαστές μπαταριών, όπως η CATL και η BYD, αντιπροσωπεύουν από κοινού περίπου το ήμισυ του παγκόσμιου μεριδίου αγοράς. Για τις αυτοκινητοβιομηχανίες των ΗΠΑ, της Ευρώπης, της Ιαπωνίας και της Νότιας Κορέας όπως η Tesla, η BMW, η Toyota, η Kia και η Hyundai, η διακοπή των σχέσεων με τους Κινέζους προμηθευτές σημαίνει αύξηση του κόστους κατά σημαντικό ποσοστό.
Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει σχηματίσει την Ευρωπαϊκή Συμμαχία Μπαταριών, η οποία περιλαμβάνει μέτρα για την εξασφάλιση του λιθίου και άλλων μετάλλων που είναι απαραίτητα για την ενεργειακή μετάβαση.
ΟΙ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΥΠΟΛΟΙΠΟ ΚΟΣΜΟ
Αυτό το είδος δημόσιας στήριξης που εφαρμόζεται στη Δύση, εμφανίζεται και σε αναδυόμενες οικονομίες. Η Ινδία προσφέρει οικονομικά κίνητρα μόνο σε έργα παραγωγής μπαταριών που ενσωματώνουν μέρος εξαρτημάτων τοπικής παραγωγής.
Ο ανταγωνισμός επιδεινώνεται επίσης από χώρες που παράγουν πρώτες ύλες. Έχουν ήδη τα ορυχεία και θέλουν να αναπτύξουν ολοκληρωμένες βιομηχανίες στην αλυσίδα παραγωγής: εξόρυξη, μεταποίηση και διύλιση, που αντιπροσωπεύουν ένα ποσοστό μεταξύ 25 και 30%.
Στην Ινδονησία, μια κοινοπραξία δημόσιων εταιρειών, συμπεριλαμβανομένης μιας εταιρείας εξόρυξης με πρόσβαση σε σημαντικό μέρος των αποθεμάτων νικελίου της χώρας, υπέγραψε μνημόνιο κατανόησης με την εταιρεία κατασκευής μπαταριών της Νότιας Κορέας LG Energy Solution για επένδυση 9 δις δολαρίων για τη διύλιση μετάλλων και την κατασκευή καθόδων και μπαταριών. Η Τζακάρτα έχει επίσης υπογράψει μνημόνιο κατανόησης με την κινεζική εταιρεία Contemporary Amperex Technology (Catl), η οποία, μαζί με δύο τοπικές εταιρείες, θα αναπτύξει ένα ολοκληρωμένο έργο παραγωγής μπαταριών 6 δις δολαρίων. Τον Μάρτιο, η LG Energy Solution υπέγραψε συμφωνία με τη Stellantis για την παραγωγή μπαταριών στον Καναδά με κεφάλαιο άνω των 4 δις δολαρίων.
Υπάρχει επίσης ανταγωνισμός μεταξύ μεμονωμένων κεφαλαίων, ιδίως κατασκευαστών εξοπλισμού αυτοκινήτων, για την εξασφάλιση των προμηθειών τους. Η αμερικανική Tesla υπέγραψε τριετή συμφωνία με την κινεζική Ganfeng, έναν από τους κορυφαίους παραγωγούς εξαρτημάτων λιθίου στον κόσμο. Η Volkswagen σκοπεύει να δημιουργήσει ένα δίκτυο προμηθευτών, από την εξόρυξη λιθίου έως τη συναρμολόγηση μπαταριών στην Ισπανία. Η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία υπέγραψε συμφωνία με τη γερμανοαυστραλιανή εταιρεία Vulcan Energy Resources για την εξόρυξη λιθίου στην κοιλάδα του Άνω Ρήνου στη Γερμανία. Η Renault και η Stellantis αναμένεται να προμηθευτούν λίθιο από τη Vulcan. Η αμερικανική Ford θα αγοράζει 25.000 τόνους λιθίου ετησίως από μια τοποθεσία στην Αργεντινή που εκμεταλλεύεται η αυστραλιανή εταιρεία εξόρυξης Lake Resources.
Η επιχείρηση διύλισης είναι ακόμη πιο συγκεντρωμένη. Η Χιλή εξάγει το 66% της παγκόσμιας προσφοράς ανθρακικού λιθίου, το οποίο εξάγει από εξατμισμένη άλμη. Η Κίνα καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος της υπόλοιπης προσφοράς χρησιμοποιώντας μια διαφορετική μέθοδο: διύλιση ανθρακικού λιθίου από μετάλλευμα σποδουμένης, κυρίως από την Αυστραλία. Η Κίνα ελέγχει περισσότερες από τις μισές παγκόσμιες εξαγωγές υδροξειδίου του λιθίου.
Οι εντάσεις στην αγορά λιθίου αντανακλώνται στις τιμές του ορυκτού. Οι τιμές των ανθρακικών και των υδροξειδίων θα παραμείνουν στα πολλαπλάσια των προπανδημικών επιπέδων τους σε πραγματικούς όρους μέχρι το 2025, όταν θα υποχωρήσουν αλλά θα παραμείνουν υψηλές. Σε σύγκριση με την περίοδο πριν από την πανδημία, οι τιμές είναι αυξημένες περισσότερο από 500%.
Ο πόλεμος λιθίου μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων έχει ξεσπάσει. Στις Ηνωμένες Πολιτείες λείπει ο λευκός χρυσός και η Κίνα έχει μόνο το 20% του ορυκτού που εμφανίζεται στον πλανήτη. Το τρίγωνο που σχηματίζεται από την Αργεντινή, τη Βολιβία και τη Χιλή, συγκεντρώνει τα μεγαλύτερα παγκόσμια αποθέματα. Αργά ή γρήγορα, οι μεγάλες δυνάμεις θα επέμβουν σε αυτό. Χωρίς την ενοποίηση των παραγωγικών διαδικασιών μεταξύ των τριών χωρών και την ανάπτυξη των δικών τους τεχνολογιών που επιτρέπουν την πρόοδο στις αλυσίδες παραγωγής κυψελών και μπαταριών, η λεηλασία αυτής της περιοχής θα είναι αναπόφευκτη.
ΠΗΓΗ: goeurope.org
Διεθνή
Πεδίο μάχης η Γαλλία για την ακρίβεια – Έφοδοι, δακρυγόνα και εκατοντάδες συλλήψεις
Σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές, μέχρι το μεσημέρι οι αρχές είχαν καταγράψει 140 διαδηλώσεις, με τη συμμετοχή 32.800 ανθρώπων στις περιφέρειες, ενώ οι συλλήψεις σε εθνικό επίπεδο είχαν φτάσει τις 166.
Με επεισόδια μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας γίνονται οι διαδηλώσεις στο Παρίσι όσο και σε άλλες πόλεις της Γαλλίας, στο πλαίσιο των κινητοποιήσεων κατά της ακρίβειας και της μείωσης της αγοραστικής δύναμης.
Εκτεταμένη χρήση δακρυγόνων έκανε η αστυνομία, που μέχρι το μεσημέρι προχώρησε σε 166 συλλήψεις, ενώ οι διαδηλωτές εισέβαλαν και στο λόμπι του δημαρχείου της Μασσαλίας, σπάζοντας την πόρτα.
Στις κινητοποιήσεις συμμετέχουν μαθητές λυκείου, αγρότες, ακτιβιστές για το κλίμα και υποστηρικτές του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων».
166 συλλήψεις και 140 διαδηλώσεις μέχρι το μεσημέρι
Σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές, μέχρι το μεσημέρι οι αρχές είχαν καταγράψει 140 διαδηλώσεις, με τη συμμετοχή 32.800 ανθρώπων στις περιφέρειες, ενώ οι συλλήψεις σε εθνικό επίπεδο είχαν φτάσει τις 166.
Δεκάδες συλλήψεις πραγματοποιήθηκαν από τις πρωινές ώρες στο Παρίσι, όπου η αστυνομική παρουσία ήταν ιδιαίτερα έντονη, κυρίως κοντά σε εμβληματικά σημεία της πρωτεύουσας, όπως η Λεωφόρος των Ηλυσίων Πεδίων και η Αψίδα του Θριάμβου.
Για το συγκεκριμένο περιστατικό οι αρχές ανακοίνωσαν 21 συλλήψεις, ενώ ακόμη 40 άτομα συνελήφθησαν στην πρωτεύουσα, κυρίως για κατοχή προστατευτικού εξοπλισμού ή απαγορευμένων όπλων.
Συγκρούσεις στη Μασσαλία, δακρυγόνα στη Λυών
Επεισόδια σημειώθηκαν και στη Μασσαλία, όπου διαδηλωτές εκτόξευσαν αντικείμενα και οι αστυνομικές δυνάμεις απάντησαν με χρήση δακρυγόνων. Στην ίδια πόλη, ένα τοπικό αστυνομικό τμήμα έγινε στόχος διαδηλωτών.
Νωρίτερα, η κεντρική λεωφόρος Πραντό είχε αποκλειστεί προσωρινά με κάδους απορριμμάτων και πατίνια, προτού η αστυνομία διαλύσει τους συγκεντρωμένους.
Στην πόλη, δεκάδες διαδηλωτές έκαναν έφοδο στο λόμπι του δημαρχείου, στο Παλιό Λιμάνι, σπάζοντας πρώτα την είσοδο και φωνάζοντας «Επανάσταση! Καταλαμβάνουμε τη Βαστίλη!». Οι διαδηλωτές παρέμειναν για λίγη ώρα στον χώρο, προτού απομακρυνθούν από τις αστυνομικές δυνάμεις.
Στη Λυών, αστυνομικοί χρησιμοποίησαν δακρυγόνα για να διαλύσουν περίπου 300 άτομα που είχαν συγκεντρωθεί μπροστά σε πανεπιστήμιο, σύμφωνα με το AFP.
Παράλληλα, περίπου 40 άτομα επιχείρησαν να διακόψουν την κυκλοφορία σε γέφυρα της πόλης, ενώ άλλοι διαδηλωτές προσπάθησαν να συγκεντρωθούν κοντά σε διυλιστήριο, σύμφωνα με τη νομαρχία.
Στην Τουλούζη, οι αστυνομικές δυνάμεις παρενέβησαν προκειμένου να αποτρέψουν αποκλεισμούς τρένων και ενός κυκλικού κόμβου.
Στη Ρεν της Βρετάνης, περίπου 20 άτομα έστησαν αυτοσχέδιο οδόφραγμα με κάδους απορριμμάτων κοντά σε μεγάλο εμπορικό κέντρο.
Στη Ρουέν της Νορμανδίας, πανεπιστημιακό κτίριο υπέστη ζημιές από φωτιά που εκδηλώθηκε νωρίς το πρωί και πιθανότατα οφείλεται σε εμπρησμό, σύμφωνα με πηγή κοντά στην έρευνα.
Πάντως, δημοσιογράφοι του AFP διαπίστωσαν ότι αρκετοί από τους αποκλεισμούς που είχαν προαναγγελθεί δεν πραγματοποιήθηκαν, όπως στον σταθμό διοδίων στη γέφυρα Ιλ ντε Ρε, στις ακτές του Ατλαντικού, και στο Μπορντό.
Στους δρόμους ξανά τα «Κίτρινα Γιλέκα»
Οι σημερινές κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται με βασικό αίτημα την αντιμετώπιση της ακρίβειας, σε μια περίοδο κατά την οποία οι αυξημένες τιμές των καυσίμων και η μείωση της αγοραστικής δύναμης τροφοδοτούν την κοινωνική δυσαρέσκεια στη Γαλλία.
Στο επίκεντρο βρίσκεται και η επιστροφή υποστηρικτών του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων», που είχε προκαλέσει μεγάλες κοινωνικές κινητοποιήσεις το 2018 και το 2019, κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Εμανουέλ Μακρόν.
Το κίνημα, που είχε ξεκινήσει με αφορμή τις αυξήσεις στους φόρους καυσίμων, είχε πραγματοποιήσει εκτεταμένες διαδηλώσεις, με ορισμένες να συνοδεύονται από σοβαρά επεισόδια, ιδιαίτερα στη Λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων.
Το νέο κάλεσμα για κινητοποιήσεις περιλαμβάνει αποκλεισμούς κυκλικών κόμβων και στρατηγικών σημείων, ενώ συμπίπτει με τις διαδηλώσεις μαθητών και φοιτητών που πραγματοποιούνται από τα μέσα Σεπτεμβρίου, με αιτήματα για καλύτερες συνθήκες σπουδών.
Για το Σάββατο είχαν ανακοινωθεί περίπου 1.500 δράσεις, διαδηλώσεις ή αποκλεισμοί σε ολόκληρη τη χώρα. Σύμφωνα με κύκλους του υπουργείου Εσωτερικών, αναμένονταν περίπου 500 προγραμματισμένες δράσεις και περισσότερες από 90 προγραμματισμένες διαδηλώσεις.
Πριν από την έναρξη των κινητοποιήσεων, αστυνομική πηγή είχε εκτιμήσει ότι θα μπορούσαν να συμμετάσχουν περίπου 150.000 διαδηλωτές εκτός της μητροπολιτικής περιοχής του Παρισιού και άλλοι 40.000 στην πρωτεύουσα.
Ωστόσο, η πραγματική έκταση των διαδηλώσεων παρέμενε δύσκολο να προβλεφθεί, καθώς η σημερινή ημέρα συμπίπτει με την έναρξη των σχολικών διακοπών.
Έκκληση Μακρόν για ηρεμία, καταγγελίες για αστυνομική βία
Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, μιλώντας την Παρασκευή από τις Βρυξέλλες, απηύθυνε έκκληση για ηρεμία, υπογραμμίζοντας ότι το δικαίωμα στη διαδήλωση πρέπει να συνοδεύεται από σεβασμό, χωρίς προσβολές και βανδαλισμούς.
Οι σημερινές κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται έπειτα από εβδομάδες κοινωνικών εντάσεων, κατά τις οποίες έχουν καταγραφεί σοβαροί τραυματισμοί διαδηλωτών και αστυνομικών.
Η γαλλική αστυνομία έχει δεχθεί επικρίσεις για τον τρόπο αντιμετώπισης προηγούμενων διαδηλώσεων, ενώ η αρμόδια υπηρεσία εσωτερικού ελέγχου διερευνά τουλάχιστον 24 περιπτώσεις καταγγελιών για αστυνομική βία.
Μεταξύ των περιστατικών που έχουν προκαλέσει αντιδράσεις είναι ο τραυματισμός ενός 15χρονου, ο οποίος έχασε το χέρι του όταν εξερράγη στα χέρια του κροτίδα κρότου-λάμψης.
Μετά το περιστατικό, οι αρχές ανέστειλαν τη χρήση των συγκεκριμένων μέσων, ωστόσο ο υπουργός Εσωτερικών δήλωσε ότι ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν ξανά εφόσον χρειαστεί.
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ανέφερε ότι περισσότεροι από 900 αστυνομικοί έχουν τραυματιστεί κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων των τελευταίων εβδομάδων.
Πολιτική αντιπαράθεση έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές
Οι κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται περίπου έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές στη Γαλλία, σε μια περίοδο αυξημένων κοινωνικών και πολιτικών εντάσεων.
Η κυβέρνηση κατηγορεί την «Ανυπότακτη Γαλλία» (LFI) της ριζοσπαστικής Αριστεράς ότι υποδαυλίζει τις κινητοποιήσεις. Όμως, το κόμμα αρνείται τις κατηγορίες.
Από την πλευρά του, ο Ζερόμ Ροντρίγκες, μία από τις γνωστότερες προσωπικότητες των «Κίτρινων Γιλέκων», ο οποίος έχασε το ένα του μάτι κατά τη διάρκεια διαδήλωσης στο Παρίσι τον Ιανουάριο του 2019, υποστήριξε ότι οι κινητοποιήσεις πρέπει να συνεχιστούν.
Στο μεταξύ, συνδικαλιστικές οργανώσεις έχουν ήδη καλέσει εργαζομένους του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα σε νέα ημέρα διαδηλώσεων και απεργίας στις 5 Νοεμβρίου.
Διεθνή
Προειδοποίηση της Ελβετίας: Το υψηλό ευρωπαϊκό χρέος θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια κρίση του ευρώ
Τα αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη και πέραν αυτής εγκυμονούν κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα και θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια κρίση του ευρώ, δήλωσε την Παρασκευή η Ελβετίδα υπουργός Οικονομικών, Κάριν Κέλερ-Σούτερ.
Τα αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη και πέραν αυτής εγκυμονούν κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα και θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια κρίση του ευρώ, δήλωσε την Παρασκευή η Ελβετίδα υπουργός Οικονομικών, Κάριν Κέλερ-Σούτερ.
Μιλώντας στον ελβετικό δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα SRF, στην Μπανγκόκ —στο περιθώριο των ετήσιων συναντήσεων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας—, η Κέλερ-Σούτερ ανέφερε ότι και οι τιμές της ενέργειας εντείνουν τις ανησυχίες μεταξύ των υπευθύνων χάραξης πολιτικής.
Η Ελβετία διαθέτει ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη, ωστόσο η Κέλερ-Σούτερ τόνισε ότι, στο τρέχον περιβάλλον, είναι σημαντικό να εξετάζεται η ευρύτερη εικόνα.
«Είμαστε τόσο στενά διασυνδεδεμένοι σε διεθνές επίπεδο, ώστε καθιστάμεθα επίσης ευάλωτοι, για παράδειγμα, στην περίπτωση που προκύψει κρίση χρέους εξαιτίας του δημόσιου χρέους μεγάλων χωρών. Σκέφτομαι συγκεκριμένα τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και την Ευρώπη. Υπάρχει η περίπτωση της Γαλλίας — κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει σε κρίση του ευρώ», δήλωσε η Κέλερ-Σούτερ στο δίκτυο SRF.
Το δημόσιο χρέος της Γαλλίας, τα δημοσιονομικά ελλείμματα και η υποτονική οικονομική ανάπτυξη έχουν εντείνει τις ανησυχίες για την κατάσταση των δημόσιων οικονομικών της, καθώς ο πολιτικός κατακερματισμός έχει καταστήσει πιο περίπλοκες τις προσπάθειες δημοσιονομικής εξυγίανσης.
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας

