Ακολουθήστε μας

Ιστορία - Πολιτισμός

…η Σαλαμίνα καρτερεί…

Δημοσιεύτηκε στις

…η Σαλαμίνα καρτερεί…

Από τον Αγησίλαο Χρ. Κανελλόπουλο, αριστούχο Ιστορικό του ΕΚΠΑ

«[…] η Σαλαμίνα, //μ’ ακούτε, καρτερεί, //-// κι’ ομπρός να τη γλυτώσουμε //κι’ είνε δικιά μας πάλι, //μικρή παιδιά είν’ η πάλη //μα η νίκη είν’ ιερή !» (Σικελιανός)

__________________________________________

Κάπου εκεί στην 12η προχριστιανική εκατονταετία ο ομηρικός ήρωας Τεύκρος, το μηλαδέρφι του Τελαμώνιου Αίαντα, πλέει εκ του Σαρωνικού κόλπου και της πατρίδας του Σαλαμίνας προς τις ακτές της αφροδίτειας Μεγαλονήσου. Εκεί ιδρύει την πόλη της Σαλαμίνας, την ιδική του Σαλαμίνα, ενθύμηση βαθεία της πατρογονικής γης. Ως λόγος κατάπλου του Τεύκρου στην Κύπρο θρυλείται η δυσμένεια που, με την άφιξή του στην πατρίδα μετά τον δεκαετή Τρωικό Πόλεμο, έδειξε σε αυτόν ο πατέρας του Τελαμών, ο μυθικός βασιλέας της επιπλέουσας στον κόλπο του τροιζήνιου Σάρωνα Σαλαμίνας. Και άδεται επιπροσθέτως δοθείσα στον Τεύκρο θεϊκή εντολή για την κτίση της κύπριας Σαλαμίνας, αφού ο ίδιος είχε και παραινετική δελφική χρησμοδότηση για το εγχείρημα. Και δεν λησμονεί να μας το υπενθυμίζει ο τραγικός του 5ου π.Χ. αιώνα Εὐριπίδης: «ἐς γῆν ἐναλίαν Κύπρον, οὗ μ’ ἐθέσπισεν [λαλεί ο Τεύκρος] // οἰκεῖν Ἀπόλλων, ὄνομα νησιωτικόν // Σαλαμῖνα θέμενον τῆς ἐκεῖ χάριν πάτρας» (Ἑλένη 148-150), δηλ. ο Φοίβος με κέλευσε να ιδρύσω πόλη στην αμφιθάλασση Κύπρο και τιμώντας την πατρώα γη να την ονομάσω την πόλη Σαλαμίνα.

Αυτά αφηγείται η παράδοση του απώτερου παρελθόντος, που συχνάκις συμβαίνει να επερείδεται σε γεγονότα και αντικειμενικές αλήθειες. Και όντως η αρχαιολογική σκαπάνη πιστοποίησε το γεγονός: εδείχθη επιστημονικώς ότι προς το λυκόφως του 12ου π.Χ. αιώνα ιδρύθη πόλη στην ΝΑ κυπριακή ακτή, στον κόλπο της στενάζουσας σήμερα υπό την βαρβαρική αρβυλίδα Αμμοχώστου, εκεί όπου εκβάλλει ο ποταμός Πηθκιάς (όπως εκφραστικά ηχεί το όνομά του στο ενσυγκίνητο κυπραίικο ενδαπό ιδίωμα).

Όπως μαρτυρείται και στην ομηρική Ιλιάδα, η επί του Σαρωνικού κόλπου Σαλαμίνα ετύγχανε αρχήθεν ανεξάρτητη ηγεμονία. Περί το μεταίχμιο πιθανόν 2ης και 1ης προχριστιανικής χιλιετίας η νήσος καθίσταται αθηναϊκό έδαφος. Ο ηγεμόνας της Φιλαίος, λέγει η παράδοση, την παρεχώρησε στο Αττικό κράτος και οι Αθηναίοι ευγνωμονούντες τον πολιτογράφησαν Αθηναίο με πλήρη δικαιώματα. Κατά την δεκαετία 650-640 π.Χ. (πιθανόν το 640) η Σαλαμίνα περιέρχεται στο κράτος των δωρικοφώνων Μεγαρέων (αριδήλως η νήσος είχε εξαττικισθεί γλωσσικώς).

Μετά περίπου από μισόν αιώνα οι Αθηναίοι ξεκινούν φόνιες συγκρούσεις με τους Μεγαρείς, προκειμένου να ανακτήσουν την νήσο. Οι συγκρούσεις σκληρές και πολυετείς, καταπονούν τους Αθηναίους, ώστε οι ίδιοι θεσπίζουν νομοθέτημα σύμφωνα με το οποίο απαγορευόταν επί ποινή θανάτου στον οιονδήποτε να αναφερθεί γραπτώς ή προφορικώς στην επανάκτηση της Σαλαμίνας από τους Μεγαρείς1. Εν τούτοις, ουδέποτε οι ίδιοι ενδιαθέτως, βαθιά στην ψυχή τους, μύχια στην συνείδησή τους έπαψαν να οδυνώνται και να αλγούν, να πονούν και να οδύρονται για την συνεχιζόμενη κατοχή της νήσου. Αλλά η αττική νιότη, το πλέον σφριγηλό τμήμα του λαού, είναι εκείνη που κάθεται «σ΄ αναμμένα κάρβουνα». Επιμένουν οι νέοι σε αναζήτηση αφορμής, ώστε να οπλισθούν και να υπάγουν προς απελευθέρωση της Σαλαμίνας. Υπάρχει όμως ο νόμος.

Την καταισχύνη της κατοχής δεν δύναται να υπομείνει η πολυσχιδής προσωπικότητα του Αθηναίου Σόλωνος (639; – 559; π.Χ.), ο οποίος εν τέλει θα παρακάμψει τεχνηέντως την εφαρμογή του νομοθετήματος. Θα προφασισθεί παραφροσύνη, θα γράψει εν κρυπτώ πολιτικής πνοής ελεγεία και από στήθους θα την απαγγείλει στην αθηναϊκή αγορά, όπου αίφνης ενεφάνη φορών σκούφο. «Ὄχλου δὲ πολλοῦ συνδραμόντος, ἀναβὰς ἐπὶ τὸν τοῦ κήρυκος λίθον, ἐν ᾠδῆ διεξῆλθε τὴν ἐλεγείαν ἧς ἐστιν ἀρχή ‘’αὐτὸς κῆρυξ ἦλθον ἀφ᾽ ἱμερτῆς Σαλαμῖνος, // κόσμον ἐπέων ᾠδὴν ἀντ᾽ ἀγορῆς θέμενος.’’»2. Δηλαδή, αφού συναθροίσθησαν πολλοί Αθηναίοι, ανέβη ο Σόλων στο κηρύκειο βήμα και έμελψε την ελεγεία. Στους πρώτους στίχους («αὐτὸς κῆρυξ ἦλθον ἀφ᾽ ἱμερτῆς Σαλαμῖνος, // κόσμον ἐπέων ᾠδὴν ἀντ᾽ ἀγορῆς θέμενος») ο σοφός άνδρας δηλώνει ότι έρχεται από την ιμερτή νήσο, την πολυπόθητη, ήγουν, την πάνυ αγαπητή, την επέραστη, την χιλιάκριβη Σαλαμίνα, και επιθυμεί να ψάλει στους συμπατριώτες του ένα όμορφο τραγούδι.

Και αφού έμελψε ο Σόλων ολόκληρη την σύνθεσή του, οι κατενθουσιασμένοι Αθηναίοι, προεξάρχοντος του (μετέπειτα τυράννου των Αθηνών και) συγγενούς του Πεισιστράτου, άρχισαν να το επευφημούν και να τον εγκωμιάζουν. Καταργούν τον νόμο και υπό την ηγεσία του Σόλωνος επανέρχονται στο μονοπάτι του πολέμου εναντίον των Μεγαρέων.

Η οξυδέρκεια και η πονηρία, τουτέστιν η γνώση, η αγχίνοια, η οξύτητα των φρενών και η δεξιότητα, η πανουργία, η «τέχνη», το μηχάνευμα και ο δόλος, εν παραπληρωματικώ σχήματι με την ισχύ των όπλων και την ρώμη, έχουν ‘’διδαχθεί’’ στην αττική κοινωνία διά των ομηρικών παραδόσεων (τα Ομηρικά Έπη συνελέγησαν, κατεγράφησαν και εξεδόθησαν επί τυραννίας Πεισιστράτου). Οι Αθηναίοι των σολώνειων καιρών γνωρίζουν τον δεκαετή αγώνα των Αχαιών κατά των Τρώων, καθώς και την άλωση του Ιλίου με το τέχνασμα του οδυσσείας εμπνεύσεως Δούρειου Ίππου. Επανειλημμένως στην ομηρική Οδύσσεια η ισχύς και η «τέχνη», η αναφανδόν κίνηση και η εν κρυπτώ και παραβύστω ενέργεια αλληλοσυμπληρούνται εν σχήματι: «[…] δόλῳ ἠὲ βίηφιν;» (ι 406), «[…] δόλῳ οὐδὲ βίηφιν.» (ι 408), «[…] ἠὲ δόλῳ ἢ ἀμφαδὸν […]» (λ 120), «[…] ἢ ἀμφαδὸν ἦε κρυφηδόν.» (ξ 330, τ 299) κ. ά. ό. Και μετασολώνεια επίσης, ο Πλούταρχος (45 – 120 μ.Χ.) πάλιν θα μας γνωρίσει διαθρυλούμενη ευφυή ρήση του Λακεδαιμόνιου Λύσανδρου (5ος/4ος π.Χ. αιώνας) [«ὅπου ἡ λεοντῆ μὴ ἐφικνεῖται, προσραπτέον ἐκεῖ τὴν ἀλωπεκῆν»] ως μετά χλεύης απάντησή του προς τους ισχυριζόμενους ότι οι απόγονοι του Ηρακλέους (οι Σπαρτιάτες) δεν πρέπει να μεταχειρίζονται δόλια μέσα κατά την διεξαγωγή του πολέμου («τῶν δ᾽ ἀξιούντων μὴ πολεμεῖν μετὰ δόλου τοὺς ἀφ᾽ Ἡρακλέους γεγονότας καταγελᾶν ἐκέλευεν: ‘’ὅπου ἡ λεοντῆ μὴ ἐφικνεῖται, προσραπτέον ἐκεῖ τὴν ἀλωπεκῆν’’»)3.

Τέχνην, λοιπόν, μετήλθε και ο Σόλων, ώστε η ιμερτή νήσος να επιστρέψει στην Αττική επικράτεια. Και συγκεκριμένα, εξηπάτησε τους εύπιστους, ως εφάνη, Μεγαρείς ως ακολούθως: Ο θήλυς αττικός πληθυσμός θυσίαζε στην θεά Δήμητρα στην περιοχή της Κωλιάδας4. Αποστέλλει τότε ο Σόλων ἄνδρα πιστὸν εἰς Σαλαμῖνα προσποιούμενον [τον] αὐτόμολον5, για να πείσει τους εκεί Μεγαρείς πως νυν έχουν την μεγάλη ευκαιρία να συλλάβουν την υψηλή θήλεια αθηναϊκή κοινωνία. Οι αφελείς επείσθησαν και κατέπλευσαν ένοπλοι, για να φέρουν εις πέρας την επιχείρηση. Αποβιβασθέντες όμως στην αττική ξηρά, αντί γυναικών είχαν να αντιμετωπίσουν νεαρούς Αθηναίους πολεμιστές, τους οποίους ο Σόλων είχε περιβάλει με γυναικεία αμφίεση. Οι εισβολείς κατεσφάγησαν άπαντες, οι δε Αθηναίοι κατέπλευσαν ταχέως στην αφρούρητη πλέον Σαλαμίνα και την κατέλαβαν.

Και μεσούσης της γερμανικής κατοχής του ελλαδικού χώρου, την μέλαινα εκείνη χρονιά του 1942, ο Σόλων του Άγγελου Σικελιανού (1884-1951) [Σόλωνος ἀπόλογος], υπερήλιξ πλέον, νοσταλγεί και λαχταρά τους προχριστιανικούς εκείνους καιρούς. «Ξεκίνησα», μονολογεί εσωτερικώς, «προσποιούμενος τον διανοητικά ανισόρροπο, άλλαξα τον νόμο, έπεισα τους συντοπίτες μου να ανακτήσουν την Σαλαμίνα»: «[…] Κι’ ως είδα πια τριγύρα μου // τη μαζωμένη Αθήνα, // φωνάζω: “η Σαλαμίνα, // μ’ ακούτε, καρτερεί, //-// κι’ ομπρός να τη γλυτώσουμε // κι’ είνε δικιά μας πάλι, // μικρή παιδιά είν’ η πάλη // μα η νίκη είν’ ιερή !” //-// […] Κι’ η Σαλαμίνα επάρθηκε //κι’ ο μόχτος μου στεριώθη, //και μώγιναν οι πόθοι // πώβλεπε ο νους θολός, //-// […] Κι’ α, χύσου πια απ’ τον Όλυμπο, //ή από τα Τάρταρα έλα, //ιερή μεγάλη τρέλλα, //και πάρε μου το νου, //-// και τη σοφία σπατάλα μου //για μιαν αθάνατη ώρα, //μιαν ώρα νικηφόρα, // σα νάταν αλλουνού !».

Η διανόηση της Ευρώπης, της Ευρώπης ήγουν των αλγεινών τότε χρόνων, χαιρέτισε την σικελιάνεια σύνθεση (Σόλωνος ἀπόλογος) ως την πρώτη και παράλληλα πρώτιστη πνευματικής υφής αντιστασιακή πράξη στην γογγύζουσα υπό την γερμανική αρβύλη Γηραιά Ήπειρο. Μήπως μια μεγάλη τρέλλα, ιερή μεγάλη τρέλλα, εκπορευόμενη από τον Δία ή κι απ’ τον Πλούτωνα ακόμη, είναι αυτή που θα εμψυχώσει και θα οτρύνει το Έθνος, τους λαούς της Ευρώπης σε αντίσταση εναντίον του κατακτητή; Και πάλη για την ιμερτή εκείνη νικηφόρα ώρα, την αθάνατη ώρα της τελικής ιερής νίκης.

Οι σολώνειες και οι σικελιάνειες παρακελεύσεις για αντίσταση και νίκη, για λευτεριά στην πανανθρώπινη Σαλαμίνα, στο σύμβολο πλέον ΄΄Σαλαμίνα΄΄, είναι αντίλαλοι από τα μήκη και πλάτη του τρισημάντου της ακολουθίας του Γένους. Και η τέχνη και η ισχύς των όπλων και η ρώμη στρατεύονται για τον ιερό σκοπό. «[…] το […] ἐλεύθερον τὸ εὔψυχον» αναφωνεί (…διά φωνής Περικλέους) από τον 5ο π.Χ. αιώνα ο Θουκυδίδης6, ενώ το είδωλο του ηράκλειου ροπάλου (πβ. ἡ ῥώμη τε καὶ τὸ εὔψυχον) ο Ρήγας Βελεστινλής (1757-1798) ταυτοσημαίνει με την εν δημοκρατικώ καθεστώτι ευδαιμονία και ελευθερία (πβ. τὸ εὔδαιμον τὸ ἐλεύθερον). Ο Διονύσιος Σολωμός (1798-1857) αναγνωρίζει, λέγει, την συμβολική μορφή της Ελευθερίας και από τον δειματώδη οπλισμό της, ενώ ο Τυρταίος (του 7ου προχριστιανικού αιώνα) κρίνει ότι είναι μεγάλη τιμή για τον άνδρα να πέσει μαχόμενος στην πρώτη γραμμή για την πατρίδα του («Τὶ τιμὴ ‘ς τὸ παλληκάρι ὅταν πρῶτο στὴ φωτιά // σκοτωθῇ γιὰ τὴν πατρίδα μὲ τὴν σπάθα ‘ς τὴ δεξιά !»7: βιωματική απόδοση των τυρταίειων στίχων από τον Σπυρίδωνα Τρικούπη [1788-1873]).

Το αδέρφι της Σαλαμίνας του τροιζήνιου Σάρωνα, η κύπρια Σαλαμίνα, πέμπει βαθύ στεναγμό και οδύρεται βογγούσα υπό βαρβαρική κατοχή. Από το 1974 ο Σαλαμίνιος Ζευς πάνυ υπομονητικά περιμένει την επιστήμη να τον αποκαταστήσει πλήρως. Τον εγκατέλειψαν άκοντες οι επίγονοί του εκείνο το ερεβώδες θέρος του 1974. Πόσον όμως θα αναμένει; Οι γεωμετρικοί καιροί κι οι αλεξανδρινοί χρόνοι, μόλις που είχαν αναστηθεί, μόλις που είχε λάμψει η ανάδυσή του, ευθύς αμέσως κατά το ζοφερό καλοκαίρι του 1974 ‘’επανετάφησαν’’ από την ανίερη κατοχική δύναμη. Και κατά νουν έρχονται οι ενδιάμεσοι της 1ης χιλιετίας καιροί, όταν η Σαλαμίνα πρωτοστατούσε στην αποτίναξη ενός άλλου ζυγού, του περσικού (οι Μήδοι στην Κύπρο από το 546 π.Χ. κ.ε.). Ο βασιλέας της Ονήσιλος (μετ)έπεισε όλους τους Κυπρίους (πλην των μηδισάντων Αμαθουσίων) να συνεπαναστατήσουν (499 π.Χ.) εναντίον των Περσών8. Και επί ευαγορείων χρόνων ο σημαίνων ηγεμόνας της Σαλαμίνας, και, κατά την παράδοση, εκ Τεύκρου έλκων την εξ αρρενογονίας καταγωγή του, Εὐαγόρας Α΄ (435; – 374; π.Χ.) πάλεψε για παγκύπριο αντιπερσικό συνασπισμό. Παρεμπιπτόντως, η Κύπρος των αρχαϊκών και κλασσικών χρόνων είναι απαξάπασα πλήρως τε και απολύτως Αχαϊκόφωνη (ομιλείται η κυπριακή εκδοχή του νοτίου Αχαϊκού ιδιώματος της αρχαιοελληνικής Αχαϊκής διαλέκτου).

Κατά την πανηγυρική Θεία Λειτουργία εκάστης 12ης Μαΐου, ημέρα εορτής του δεινού υπερασπιστή της ομοουσιότητος του Υιού προς τον Θεό Πατέρα εν Κύπρω Αγίου Επιφανίου (367-403 μ.Χ.), «ανέβλυζεν» από την κατακόμβη της Βασιλικής του Αγίου «ευώδες αγίασμα πλήρες ιάσεων» (Αρχιμανδρίτης Επιφάνιος Ευθυβούλου). Ήτοι, της τεραστίων διαστάσεων Βασιλικής της Σαλαμίνας (Κωνσταντίας, μετά τους σεισμούς των ετών 332 και 342 μ.Χ.) που φανέρωσε η ανασκαφή επί Βρετανοκρατίας. Η Βασιλική (του 5ο αιώνα) σήμερον, και ο εκ μαρμάρου επενδεδυμένος τύμβος του Αγίου, σκεπάζονται από ιστούς αράχνης υπό το δυσσεβές βλέμμα των βανδάλων. «[…] μονάχα ὁ Ἃγιος Ἐπιφάνιος // δείχνοντας μουντά, χωνεμένη τὴ δύναμη τῆς πολύχρυσης αὐτοκρατορίας» (Γιώργος Σεφέρης [1900-1971], Σαλαμῖνα τῆς Κύπρος/1953). Άλγος ψυχής έχει περιβάλει το Γένος !

Τον Σεπτέμβριο του 2015 με πρωτοβουλία του Θεατρικού Οργανισμού Κύπρου επραγματοποιήθη εκδήλωση στην κατεχόμενη Σαλαμίνα. Και ανεγνώσθησαν στον Τύπο κάποιοι βαρύγδουποι τίτλοι, όπως «Στην αρχαία Σαλαμίνα ακούστηκε ξανά ο τραγικός λόγος» και άλλα παρόμοια. Όπως επληροφορήθημεν από τα Μ.Μ.Ε., μόνον το κοινοβουλευτικό κόμμα της Κυπριακής Δημοκρατίας Κ.Σ. «Ε.Δ.Ε.Κ.» (Κίνημα Σοσιαλδημοκρατών «Ενιαία Δημοκρατική Ένωση Κέντρου») του προέδρου Μαρίνου Σιζόπουλου εχαρακτήρισε την εκδήλωση ως επιζήμια «για την εθνική […] υπόθεση». Προδήλως οι διοργανωτές της εκδηλώσεως δεν θα εγνώριζαν ότι καθ΄ ην ώραν και στιγμήν ‘’ηκούετο’’ «ξανά ο τραγικός λόγος» ο Σαλαμίνος Ζευς κατηφής θα θρηνούσε για την κατάντια ελαχίστων, ο δε Αγιος Επιφάνιος δακρυρροών θα επρέσβευε ὑπὲρ τοῦ ἐλεηθῆναι καὶ συγχωρηθῆναι αυτούς τους ελαχίστους.

Οι ανεξίτηλες Ασήμαντες […] κολόνες του Σεφέρη (Σαλαμῖνα τῆς Κύπρος) είναι οι «Α-σήμαντρες» επί Βρετανοκρατούμενης Σαλαμίνας (1878-1959), οι «Α-σήμαντρες» σήμερα, που κι αυτές «[…] χορδὲς μιὰς ἃρπας ἀντηχοὺν ἀκόμη …» (Σεφέρης, Ἐπὶ Ἀσπαλάθων). Και αφοσιωμένο το Γένος στην πεποίθηση του ποιητή της Ρωμιοσύνης (Σώπα, ὅπου νά ΄ναι θὰ σημάνουν οἱ καμπάνες) φρονεί πως ήγγικεν η ώρα και της πλήρους αποκαταστάσεως του Σαλαμίνιου Δία και του ευλαβούς προσκυνήματος στην Βασιλική του Αγίου Επιφανίου.

Ο Οδυσσεύς, ο Σόλων, ο Θουκυδίδης, ο Ρήγας, ο Σολωμός, ο Τυρταίος έδειξαν τον δρόμο. Το τέχνασμα, η ευψυχία, η ρώμη, η ισχύς των όπλων σήμερα φέγγουν στα πληρώματα των ναυτίλων και ικάρειων Μοιρών μας, των καταδρομέων μας και του υπερσύγχρονου (εξ)οπλισμού μας. Οι ἀρειθύσανοι9 του Αἰσχύλου Έλληνες των Rafale EG/DG, των Belharra (του Κίμωνα και του Νέαρχου και του Φορμίωνα), της Λήμνου και της Ύδρας και των Ψαρών, των F-16 Viper, του Ποσειδώνα και του Παπανικολή, του Νικηφόρου και του Κραταιού και του Βλαχάκου, των Μ2000-5 και άλλων ὧν οὐκ ἒστιν αριθμός θα εξαϋλώσουν τους εξ Αλταΐων ορέων ορμωμένους κωμωδογέλωτες φλυαρούντες και δη επισκωπτομένους επί των ωρών τούτων ενηλίως. Τα οδυνηρά σφάλματα των «Λονδίνων» και των «Ζυριχών» ανήκουν στο παρελθόν. Τούτο έδειξαν οι Έλληνες της Μεγαλονήσου το 2004 (τουρκο-Σχέδιο Ανάν) και θα δείξουν πάλιν, όταν και εάν κληθούν να αποφανθούν για κάποιον τουρκο-(δι)ζωνικό αστεϊσμό και παρεμφερείς ευτραπελίες που άδονται και θρυλούνται.

«[…] ἴομεν ἐς Σαλαμῖνα μαχησόμενοι περὶ νήσου // ἱμερτῆς χαλεπόν τ’ αἶσχος ἀπωσόμενοι.»10, δηλ. εμπρός να πολεμήσουμε για την ανάκτηση της Σαλαμίνας, της ιμερτής μας νήσου, να πετάξουμε από πάνω μας την βαριά αισχύνη.

Η θυγάτηρ Σαλαμίνα ελευθερούται. Τα εξαδέλφια της από την Κούλουρη και το Μούλκι, απ΄ τα Παλούκια και την Φανερωμένη θα τρέξουν να την σφιχταγκαλιάσουν. Και περιδεείς και περίφοβοι οι λόγοις απειλούντες και έργω κρυπτόμενοι θα υποκαταστήσουν τον χορό των γερόντων Περσών (Αἰσχύλου Πέρσαι 895)11 και θα οιμώζουν που η μητρόπολη Σαλαμίνα-Ελλάς της κύπριας Σαλαμίνας έχει καταστεί αιτία των κωκυτών, κλαυθμών και οδυρμών τους.

_____________________________

1Πβ. Πλουτάρχου Σόλων, 8.I – 8.VI.

2Πλουτάρχου Σόλων, 8.II.

3Πλουτάρχου Λύσανδρος, 7.IV.

4Τόπος στην περιοχή περίπου των συγχρόνων αθλητικών εγκαταστάσεων του Αγίου Κοσμά στον Δήμο Αλίμου Αττικής (ή, έστω, κάπου στην παράκτια ζώνη μεταξύ Αλίμου και Δήμου Παλαιού Φαλήρου).

5Πλουτάρχου Σόλων, 8.IV.

6Θουκυδίδου Ἱστορίαι, ΙΙ.43.4 («[…] τὸ εὔδαιμον τὸ ἐλεύθερον, τὸ δ᾽ ἐλεύθερον τὸ εὔψυχον […]», δηλ. ευτυχής είναι ο ελεύθερος κι ελεύθερος είναι ο ανδρείος).

7Τυρταῖος, Απόσπασμα 10, 1-2 («τεθνάμεναι γὰρ καλὸν ἐνὶ προμάχοισι πεσόντα // ἄνδρ᾽ ἀγαθὸν περὶ ᾗ πατρίδι μαρνάμενον·»). Η φινλανδική Ακαδημία Στρατού, η γνωστή Maasotakoulu (κατά λέξη «Σχολή Πολέμου Ξηράς/Εδάφους, Σχολή Χερσαίου Πολέμου»), έχει επισήμως ως ύμνο της το Πολεμιστήριον Άσμα του Τυρταίου (Απόσπασμα 10, 1-14). Η Maasotakoulu προ-εκπαιδεύει στελέχη που προορίζονται για το φινλανδικό Α.Ε.Ι. Εθνικής Αμύνης.

8Πβ. Ἡροδότου Ἱστορίαι V.104.3-5 («[…] Ὀνήσιλος δὲ ἦρχε Σαλαμῖνος καὶ ἀνέπειθε πάντας Κυπρίους συναπίστασθαι).

9Ήτοι, οι ατρόμητοι και έμπειροι πολεμιστές, οι έμπλεοι πολεμικού πάθους.

10Σόλων Αποσπάσματα 3.

11Ο χορός των γερόντων Περσών (Αἰσχύλου Πέρσαι) αναπολεί την εποχή που εβασίλευε ο ανίκητος, κατά τον ισχυρισμό τους, Δαρείος, και εξουσίαζε πόλεις της Κύπρου ([…] Πάφον […], Σόλους [της Κιλικίας], Σαλαμῖνά τε […]). Και θρηνούν όλοι στην Περσία για την τρομερή καταστροφή τους στην Σαλαμίνα του Σαρωνικού (480 π.Χ.). «Σαλαμῖνά τε, τᾶς νῦν ματρόπολις τῶνδ᾽ // αἰτία στεναγμῶν» (Αἰσχύλου Πέρσαι 895), δηλ. και την Σαλαμίνα, που η μητρόπολή της έχει καταστεί η αιτία των θρήνων μας σήμερα.

Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.

Συνέχεια ανάγνωσης

Ιστορία - Πολιτισμός

Σήμερα γιορτάζουν τα Σέρβια της Μακεδονίας!

Μετά τη νίκη στο Σαραντάπορο και στα Στενά Πόρτας, η απελευθέρωσή των Σερβίων στις 10 Οκτωβρίου άνοιξε τον δρόμο για την προέλαση του ελληνικού στρατού στη Μακεδονία μας.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Τα Σέρβια ήταν οχυρό και πέρασμα στρατηγικής σημασίας στη Μακεδονία, βιγλατοχώρι και κέντρο των απελευθερωτικών επιχειρήσεων του Οκτωβρίου του 1912.

Μετά τη νίκη στο Σαραντάπορο και στα Στενά Πόρτας, η απελευθέρωσή των Σερβίων στις 10 Οκτωβρίου άνοιξε τον δρόμο για την προέλαση του ελληνικού στρατού στη Μακεδονία μας.

Τράπηκαν σε φυγή εκατοντάδες χρόνια σκλαβιάς.

Όταν βρέθηκα για πρώτη φορά στην Αθήνα, πολύ μικρός, ο πατέρας μου με πήγε στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη, στην πλατεία Συντάγματος, στο σημείο όπου αναγράφεται η Μάχη του Σαρανταπόρου και των Λαζαράδων, και μου είπε, αυθόρμητα και ίσως χωρίς κι αυτός να είχε καταλάβει:

«Να, είμαστε κι εμείς εδώ».

Εμείς;

Στο κενοτάφιο του Μνημείου της Πλατείας Συντάγματος αναπαύονται οι φύλακες άγγελοί μας. Είναι οι παππούδες μας εκεί μέσα θαμμένοι. Απ’ της γιαγιάς μου τη μεριά.

Στου παππού μου τη μεριά, σχεδόν την ίδια στιγμή, σ’ ένα άλλο μακρινό μέρος, μαινόταν μια Γενοκτονία σε βάρος ενός άλλου Λαού. Πάλι από τον ίδιο, συνήθη ύποπτο.

Στάθηκαν απέναντι στον θάνατο, αναφέρθηκαν στον μέγα στρατηγό, παρουσιάστηκαν, τον χαιρέτησαν και τον αγνόησαν, έχοντας στην καρδιά τους κάτι μεγαλύτερο από τον φόβο: την πίστη πως ο αγώνας τους είχε νόημα.

Και τελικά, ποιο ήταν αυτό το νόημα;

Εμείς!

Πέθαναν για να παίζουμε εμείς στις αλάνες, πέθαναν για το δικαίωμά μας στις ζαβολιές, πέθαναν για να τραγουδάμε τα κάλαντα στις γειτονιές, να τρέχουμε με τα παντοφλάκια τα καλοκαίρια και να αλλάζουμε τα νερά στα αυλάκια και να μας κυνηγάει ο νερουλάς.

Πέθαναν για να γελάμε δυνατά, να κλαίμε δυνατά, να πηγαίνουμε στο σχολειό με τη σάκα στην πλάτη, να γράφουμε τις πρώτες μας λέξεις, να κάνουμε λάθη στην ορθογραφία και να επιστρέφουμε στο σπίτι με τους βαθμούς μας, να μας μαλώνει ο πατέρας μας και να μας χαϊδεύει η μάνα μας.

Πέθαναν για να φυσάμε τις σαπουνόφουσκές μας στον ήλιο, να κυνηγάμε πεταλούδες στα χωράφια, να σκαρφαλώνουμε στις μουριές, στις τζιρνικιές και να κλέβουμε κεράσια από το δέντρο του γείτονα, να παίζουμε τους Ινδιάνους και τους καουμπόηδες σε επικές μάχες με τους άλλους, τους «εχθρικούς» μαχαλάδες, τους ζευγαλατιανούς κι αυτούς από το Πρώτο Δημοτικό, μ’ αυτούς που αργότερα θα πηγαίναμε μαζί στον στρατό, θα γλεντούσαμε στον γάμο τους, θα ερωτευόμασταν, θα κλαίγαμε πάνω από το φέρετρό τους.

Πέθαναν για να πέφτουμε από τα ποδήλατα, να τσακίζουμε τα γόνατά μας, να ξανασηκωνόμαστε και να συνεχίζουμε. Ξεπερνούσαμε κάθε πόνο και το μόνο που μας ένοιαζε ήταν μήπως μας είχε δει κάποιος και γελούσε (τί χειρότερο από αυτό;).

Πέθαναν για να παίζουμε κρυφτό μέχρι αργά το βράδυ, να φωνάζουμε «φτου ξελευτερία», να παίζουμε «κουτσό», τη «γαϊδούρα», μπάλα όλη μέρα, νομίζοντας ότι ο κόσμος ολόκληρος είναι ένα παιχνίδι που δεν θα τελείωνε ποτέ!

Πέθαναν για να κάνουμε ευχές στα πεφταστέρια, πιστεύοντας πως όλα είναι δυνατά.

Πέθαναν για να μεγαλώσουμε!

Κι ας μη μας γνώριζαν, κι ας ήταν ένα άλλο όνομα το τελευταίο που ψιθύρισαν, όταν τους αγκάλιαζε για τελευταία φορά η ελληνική γη, η «ηλιοβόρα και σεληνοβάμονα».

Ναι, ήμασταν κι εμείς εκεί. Εμείς ήμασταν το δικό τους σημείο αναφοράς, ο λόγος που πέθαναν! Αυτή η γη είναι δική τους και δική μας!

Η θυσία τους έγινε η ελευθερία των παιδιών που δεν θα γνώριζαν ποτέ. Άνθισαν σε κάθε παιδικό χαμόγελο, σε κάθε μάνα που θα αγκάλιαζε το παιδί της, σε κάθε αλάνα που θα γέμιζε φωνές… με φωνές σε μια γλώσσα που ήταν η πρώτη χαραγμένη στην πέτρα ευχή του ανθρώπου.

Η ελευθερία που κληρονομήσαμε δεν είναι ένα αυτονόητο κεκτημένο χωρίς αντίτιμο. Είναι παρακαταθήκη που πληρώθηκε. Είναι τόσο ακριβή η ελευθερία, που δεν ζητά τίποτε λιγότερο από ανθρώπινο αίμα.

Κι αν μας ρωτούσαν σήμερα: «Άξιζε, ωρέ, τον κόπο ή τζάμπα “πέσαμε” για σας;»

Τι, τελικά, κάναμε από τη ζωή που μας δόθηκε; Καταφέραμε πράγματα μόνο για εμάς ή και για τους άλλους, όπως και αυτοί θυσιάστηκαν για άλλους;

Θα τους απαντούσαμε: «Ναι, άξιζε»;

Ναι, δεν παραδώσαμε την ελευθερία μας στην αδιαφορία, δεν συνηθίσαμε στην αδικία. Μιλάμε κι αντιστεκόμαστε, δεν επιλέγουμε τη σιωπή και την οκνηρία κι όταν έρθει η ώρα δεν διστάζουμε να λογαριαστούμε ακόμη και με την ίδια τη συνείδησή μας. Θα πολεμήσουμε κάθε μορφή φασισμού, επιβουλής και κατάκτησης και θα τιμωρήσουμε κάθε αλαζόνα, κάθε τύραννο που θεωρεί τους λαούς κτήμα του. Δεν γίναμε ανάξιοι της θυσίας σας. Δεν αφήσαμε τη λήθη να νικήσει.

Στην παρουσίαση του βιβλίου της Χρυσάνθης Καραγιαννίδου, «Τα Σέρβια – Βυζαντινή Κατροπολιτεία – Μαρτυρική πόλη της Ελλάδας», μου δόθηκε η τιμή να πω δυο λόγια και θυμήθηκα ξανά από πού κρατά η σκούφια μας:

Ο Καζαντζάκης κλείνει την Εισαγωγή της Οδύσσειας, πριν μπει στην πρώτη ραψωδία, λέγοντας:

«Όρτσα! τις έρμες πίκρες όξω νου, τρουλώσετε τα αφτιά σας

τα πάθη και τα βάσανα θα πω του ξακουστού Δυσσέα!»

Μου πήρε καιρό να καταλάβω, κάτι που δεν είχα συνειδητοποιήσει ακόμη τότε, όταν τη διδασκόμασταν στο σχολείο: ότι τελικά η Οδύσσεια δεν ήταν ιστορία, αλλά προφητεία!

Διότι τούτος ήταν τελικά ο πολύπικρος, ο πολυδάκρυτος και ξακουστός Δυσσέας:

Ο Λαός μας,

ο πολυμήχανος, ο πολύβουλος και πολύτροπος Ελληνισμός, όλοι εμείς, ως συνειδησιακή συλλογική οντότητα, η προσωποποίηση, δηλαδή, της συλλογικής μας συνείδησης, σε μια ιστορική γραμμή με μνηστήρες ή φασίστες κατακτητές.

Με πάθη, ναι, όπως μας λέει ο ποιητής, αλλά και με ηρωισμό. Με ηρωισμό, για μια ζωή με αξιοπρέπεια και με την υπενθύμιση πάντα ότι δεν έχουμε το δικαίωμα να είμαστε πεσμένοι, με όρθια τα πεθαμένα μας.

Κι αν η ιστορία είναι σκληρή στα παζάρια της και διαπραγματεύεται σκληρά, έρχεται η στιγμή και πληρώνεται πάντα στην ώρα της.

Μία μόνο υποχρέωση έχουμε, να τους πούμε: των αρχαίων, κυβερνητών τα έργα πληρώνοντας η Κτίσις, θα φρίξει. Ταραχή θα πέσει στον Άδη και το σανίδωμα θα υποχωρήσει από τη μεγάλη πίεση του ήλιου.

Χρόνια πολλά Σέρβια!

Συνέχεια ανάγνωσης

Ιστορία - Πολιτισμός

Η Ινδία χτίζει το μέλλον χωρίς να εγκαταλείπει το παρελθόν της – Το αναπτυξιακό μοντέλο που συνδυάζει παράδοση, τεχνολογία και οικονομική ισχύ

Από το εμβληματικό Ταζ Μαχάλ και την ιστορική κληρονομιά της Άγκρα μέχρι το Χρηματιστήριο της Βομβάης και την ψηφιακή επανάσταση στις πληρωμές, η Ινδία επιχειρεί να διαμορφώσει ένα αναπτυξιακό μοντέλο που συνδυάζει την πολιτιστική της ταυτότητα με την τεχνολογική πρόοδο. Δημοσιογραφική αποστολή με συμμετοχή εκπροσώπων 19 χωρών ανέδειξε τις διαφορετικές πτυχές της ινδικής ανάπτυξης, την εκρηκτική διεύρυνση των χρηματοπιστωτικών αγορών, τον εκσυγχρονισμό των πόλεων και τη διεθνή επιρροή της κινηματογραφικής βιομηχανίας του Bollywood.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Μια διαφορετική εικόνα της σύγχρονης Ινδίας, πέρα από τις παραδοσιακές γεωπολιτικές και διπλωματικές αναλύσεις, παρουσιάζει εκτενές δημοσίευμα του κρατικού ειδησεογραφικού πρακτορείου της Νιγηρίας, News Agency of Nigeria (NAN), στις 8 Οκτωβρίου 2026.

Το ρεπορτάζ της Sarafina Christopher αποτυπώνει την εμπειρία δεκαήμερης δημοσιογραφικής αποστολής, η οποία πραγματοποιήθηκε από τις 9 έως τις 18 Σεπτεμβρίου, με πρωτοβουλία του υπουργείου Εξωτερικών της Ινδίας.

Στο πρόγραμμα συμμετείχαν δημοσιογράφοι και στελέχη μέσων ενημέρωσης από 19 χώρες της Αφρικής, της Ασίας, της Ευρώπης, της Μέσης Ανατολής και της Λατινικής Αμερικής.

Ανάμεσά τους βρίσκονταν η Κίνα, η Ρωσία, η Βραζιλία, η Αίγυπτος, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Νότια Αφρική, η Ινδονησία, το Ιράν και η Νιγηρία.

Η αποστολή περιλάμβανε επισκέψεις σε ιστορικά μνημεία, σημαντικές οικονομικές υποδομές, οργανισμούς ψηφιακής τεχνολογίας και εγκαταστάσεις της ινδικής κινηματογραφικής βιομηχανίας.

Το κεντρικό ερώτημα που αναδείχθηκε ήταν πώς μια χώρα με πολιτιστική ιστορία χιλιάδων ετών μπορεί να διατηρήσει την ταυτότητά της, ενώ ταυτόχρονα επιδιώκει τον τεχνολογικό και οικονομικό εκσυγχρονισμό της.

Ταζ Μαχάλ: Η ιστορική κληρονομιά ως στοιχείο εθνικής ταυτότητας

UNESCO declares 12 Maratha Forts as World Heritage Sites: Here's all you need to know | GQ India

Πρώτος σημαντικός σταθμός της δημοσιογραφικής αποστολής ήταν η Άγκρα, μία από τις ιστορικότερες πόλεις της Ινδίας, όπου βρίσκεται το Ταζ Μαχάλ.

Το επιβλητικό μαυσωλείο, που κατασκευάστηκε με εντολή του Μογγόλου αυτοκράτορα Σαχ Τζαχάν στη μνήμη της συζύγου του Μουμτάζ Μαχάλ, αποτελεί ένα από τα πλέον αναγνωρίσιμα μνημεία στον κόσμο.

Πέρα από την ιστορική και αρχιτεκτονική του αξία, το Ταζ Μαχάλ λειτουργεί ως σημαντικό στοιχείο της διεθνούς πολιτιστικής ταυτότητας της Ινδίας.

Η Νοτιοαφρικανή δημοσιογράφος Fawzia Moodley συνέδεσε την επίσκεψη στο μνημείο με μια ευρύτερη συζήτηση για την αγάπη, την προσφορά και τις θυσίες που μπορούν να αφήσουν διαχρονικό αποτύπωμα στις κοινωνίες.

Η επίσκεψη στο κοντινό Φρούριο της Άγκρα ανέδειξε επίσης την ιστορική συνέχεια της ινδικής αρχιτεκτονικής παράδοσης.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η οργανωμένη προστασία και ανάδειξη των συγκεκριμένων μνημείων δείχνει πώς η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να αποτελέσει τόσο στοιχείο εθνικής αυτογνωσίας όσο και σημαντικό εργαλείο διεθνούς προβολής.

Βομβάη: Η πρόκληση του εκσυγχρονισμού μιας μεγαλούπολης

Mumbai Photos [27 Pics] | I Like To Waste My Time

Η επόμενη φάση της αποστολής πραγματοποιήθηκε στη Βομβάη, τη σημαντικότερη χρηματοοικονομική μητρόπολη της Ινδίας.

Οι επισκέπτες είχαν την ευκαιρία να ενημερωθούν για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει μια ιδιαίτερα πυκνοκατοικημένη παράκτια πόλη, όπως οι πλημμύρες, οι κυκλώνες, οι σεισμοί και οι κατολισθήσεις.

Κατά την επίσκεψή τους στον Δημοτικό Οργανισμό της Βομβάης, Brihanmumbai Municipal Corporation, οι δημοσιογράφοι πληροφορήθηκαν ότι οι νέες κατασκευές ενσωματώνουν χαρακτηριστικά ανθεκτικότητας απέναντι σε φυσικές καταστροφές.

Οι υπεύθυνοι της τοπικής αυτοδιοίκησης ανέδειξαν τη σημασία του σχεδιασμού κτιρίων και υποδομών ανάλογα με τις περιβαλλοντικές συνθήκες της περιοχής.

Παράλληλα, παρουσιάστηκαν οι μηχανισμοί πολιτικής προστασίας, οι περιπολίες της αστυνομίας σε ευάλωτες περιοχές, οι ναυαγοσώστες και οι υπηρεσίες αντιμετώπισης εκτάκτων αναγκών.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη συνεργασία με το Πολεμικό Ναυτικό και την Ακτοφυλακή της Ινδίας, όταν απαιτείται πρόσθετη υποστήριξη.

Όπως προκύπτει από την παρουσίαση, η ανθεκτικότητα των πόλεων δεν περιορίζεται στην κατασκευή ισχυρότερων κτιρίων, αλλά περιλαμβάνει τον συντονισμό των κρατικών υπηρεσιών και την προετοιμασία για σύνθετες κρίσεις.

Το Χρηματιστήριο της Βομβάης και η εκρηκτική ανάπτυξη των επενδύσεων

Stock Market Opening March 14: Indices Continue To Bleed; Sensex At 72,655.22 & Nifty At 21,949.50, Reliance Gains, Airtel Slumps

Ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς της επίσκεψης ήταν το Χρηματιστήριο της Βομβάης (Bombay Stock Exchange – BSE).

Ο διευθύνων σύμβουλος του χρηματιστηρίου, Sundararaman Ramamurthy, παρουσίασε την ιστορική εξέλιξη του οργανισμού, ο οποίος ξεκίνησε από άτυπες συναλλαγές χρηματιστών κάτω από ένα δέντρο banyan.

Σταδιακά δημιουργήθηκε η Native Share and Stock Brokers Association, από την οποία προέκυψε το σύγχρονο χρηματιστήριο.

Η μετάβαση από τις παραδοσιακές χρηματιστηριακές συναλλαγές στις ηλεκτρονικές πλατφόρμες αποτυπώνει, σύμφωνα με τον Ramamurthy, τη γενικότερη τεχνολογική μεταμόρφωση της ινδικής οικονομίας.

Οι συναλλαγές που κάποτε πραγματοποιούνταν με φωνές και χειρονομίες στον χώρο του χρηματιστηρίου μεταφέρθηκαν αρχικά στα γραφεία των χρηματιστών, στη συνέχεια στους προσωπικούς υπολογιστές και πλέον στα κινητά τηλέφωνα.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε ένα αριθμητικό στοιχείο: σύμφωνα με τον επικεφαλής του BSE, η ινδική κεφαλαιαγορά διαθέτει περισσότερους από 260 εκατομμύρια μοναδικούς επενδυτικούς λογαριασμούς.

Ο αριθμός καταδεικνύει το τεράστιο μέγεθος της χρηματοπιστωτικής αγοράς της Ινδίας και τη δυνατότητά της να κινητοποιεί εγχώριους οικονομικούς πόρους.

Ο Ramamurthy χαρακτήρισε το χρηματιστήριο «ναό της εμπιστοσύνης», υπογραμμίζοντας τη σημασία της διαφάνειας, της εποπτείας και της αξιοπιστίας των θεσμών.

Η ανάπτυξη των κεφαλαιαγορών έχει ιδιαίτερη σημασία για τη χρηματοδότηση παραγωγικών επενδύσεων, καθώς επιτρέπει τη διοχέτευση αποταμιεύσεων προς επιχειρήσεις και οικονομικές δραστηριότητες.

Ψηφιακή επανάσταση: 24,5 δισεκατομμύρια συναλλαγές σε έναν μήνα

UPI Lite vs Normal UPI: Small Payment Guide

Ακόμη πιο εντυπωσιακά είναι τα στοιχεία για τον ψηφιακό μετασχηματισμό του ινδικού χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Κατά την επίσκεψη στην National Payments Corporation of India (NPCI), οι δημοσιογράφοι ενημερώθηκαν για το Unified Payments Interface (UPI), το σύστημα που έχει μεταμορφώσει τις καθημερινές ηλεκτρονικές πληρωμές.

Το UPI επιτρέπει τη μεταφορά χρημάτων μεταξύ τραπεζικών λογαριασμών μέσω διαφορετικών εφαρμογών, χωρίς ο χρήστης να περιορίζεται σε μία συγκεκριμένη τραπεζική πλατφόρμα.

Το βασικό πλεονέκτημα του συστήματος είναι η διαλειτουργικότητα μεταξύ τραπεζών, εφαρμογών και παρόχων υπηρεσιών πληρωμών.

Σύμφωνα με τη Sonal Asnani, επικεφαλής της NPCI International Payments Limited για την περιοχή Ασίας–Ειρηνικού, αυτή η αρχιτεκτονική αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες της επιτυχίας του συστήματος.

UPI – ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2026

24,5 δισ.+

Συναλλαγές μέσα σε έναν μήνα

752

Συμμετέχουσες τράπεζες

Στοιχεία NPCI που παρατίθενται στο δημοσίευμα του News Agency of Nigeria.

Το μέγεθος των συναλλαγών αναδεικνύει την ταχύτητα με την οποία οι ψηφιακές υποδομές έχουν ενσωματωθεί στην καθημερινή οικονομική δραστηριότητα.

Το μοντέλο αυτό παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για άλλες αναπτυσσόμενες οικονομίες, καθώς επιτρέπει τη δημιουργία κοινών υποδομών πληρωμών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν από διαφορετικούς φορείς.

Παράλληλα, η διεθνής επέκταση του UPI αποτελεί έναν πρόσθετο τομέα τεχνολογικής και οικονομικής εξωστρέφειας για την Ινδία.

Bollywood: Η κινηματογραφική βιομηχανία ως εργαλείο ήπιας ισχύος

Η δημοσιογραφική αποστολή ολοκληρώθηκε με την επίσκεψη στις εγκαταστάσεις του Film City, όπου αναδείχθηκε ο ρόλος της ινδικής κινηματογραφικής βιομηχανίας στην πολιτιστική και οικονομική παρουσία της χώρας.

Το Bollywood αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα αξιοποίησης της πολιτιστικής παραγωγής ως μέσου διεθνούς επιρροής.

Οι ινδικές κινηματογραφικές παραγωγές έχουν αποκτήσει κοινό σε πολλές χώρες της Ασίας, της Αφρικής και της Μέσης Ανατολής, μεταφέροντας στοιχεία της ινδικής γλώσσας, μουσικής, μόδας και κουλτούρας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η συζήτηση για τις σχέσεις της ινδικής κινηματογραφικής βιομηχανίας με το Nollywood της Νιγηρίας.

Η Νιγηριανή υπουργός Τέχνης, Πολιτισμού, Τουρισμού και Δημιουργικής Οικονομίας Hannatu Musawa έχει χαρακτηρίσει τις δύο κινηματογραφικές βιομηχανίες γέφυρες πολιτιστικής επικοινωνίας.

Οι προοπτικές συνεργασίας περιλαμβάνουν κοινές παραγωγές, ανταλλαγή τεχνογνωσίας, κινηματογραφικά φεστιβάλ και δίκτυα διανομής.

Η περίπτωση του Bollywood δείχνει ότι η πολιτιστική βιομηχανία δεν αποτελεί μόνο οικονομική δραστηριότητα, αλλά και μηχανισμό ενίσχυσης της διεθνούς αναγνωρισιμότητας μιας χώρας.

Το γεωπολιτικό μήνυμα: Παράδοση και τεχνολογική ανάπτυξη ως στοιχεία εθνικής ισχύος

Η δημοσιογραφική αποστολή πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία του ινδικού υπουργείου Εξωτερικών, γεγονός που αναδεικνύει και τη διάσταση της δημόσιας διπλωματίας.

Η Ινδία επιδιώκει να παρουσιάσει στο διεθνές ακροατήριο μια εικόνα χώρας που δεν περιορίζεται στον ρόλο της μεγάλης περιφερειακής δύναμης, αλλά επενδύει συστηματικά στην οικονομία, στις τεχνολογικές υποδομές και στον πολιτισμό.

Η επιλογή των σταθμών της αποστολής δεν είναι τυχαία από επικοινωνιακή άποψη.

Η Άγκρα ανέδειξε τη σημασία της ιστορικής κληρονομιάς. Η Βομβάη παρουσίασε τις προκλήσεις της σύγχρονης αστικής ανάπτυξης. Το χρηματιστήριο BSE ανέδειξε την ανάπτυξη των χρηματοπιστωτικών θεσμών, ενώ το NPCI παρουσίασε την τεχνολογική υποδομή που υποστηρίζει εκατομμύρια οικονομικές συναλλαγές.

Τέλος, το Bollywood αποτύπωσε τη δυνατότητα της χώρας να ασκεί πολιτιστική επιρροή πέρα από τα γεωγραφικά της σύνορα.

Από γεωπολιτική σκοπιά, η συγκεκριμένη προσέγγιση συνδέεται με τη φιλοδοξία της Ινδίας να ενισχύσει το διεθνές της αποτύπωμα, αξιοποιώντας όχι μόνο τη στρατιωτική και οικονομική της ισχύ αλλά και την τεχνολογία, τον πολιτισμό και την ιστορική της ταυτότητα.

Η παρουσία δημοσιογράφων από 19 χώρες, μεταξύ των οποίων η Κίνα, η Ρωσία, το Ιράν και η Σαουδική Αραβία, καταδεικνύει την προσπάθεια του Νέου Δελχί να απευθυνθεί σε ένα ευρύ και γεωπολιτικά διαφοροποιημένο διεθνές ακροατήριο.

Η Ινδία επιχειρεί να παρουσιάσει ένα μοντέλο ανάπτυξης στο οποίο η ιστορική κληρονομιά δεν αντιμετωπίζεται ως εμπόδιο στον εκσυγχρονισμό, αλλά ως στοιχείο που μπορεί να συνυπάρχει με την τεχνολογική πρόοδο.

Το βασικό συμπέρασμα που αναδεικνύεται από το ρεπορτάζ είναι ότι η Ινδία επιδιώκει να μετατρέψει την πολιτιστική της κληρονομιά, τις χρηματοπιστωτικές υποδομές και την ψηφιακή τεχνολογία σε συμπληρωματικούς πυλώνες της διεθνούς της παρουσίας.

Η εικόνα αυτή δεν αναιρεί τις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα. Αποτυπώνει, όμως, την αναπτυξιακή αφήγηση που το Νέο Δελχί επιδιώκει να προβάλλει στο εξωτερικό.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Ρωμαίων Νόστος»: Ένα ταξίδι στις αλησμόνητες πατρίδες του Πόντου – Το νέο βιβλίο του Μιχάλη Αδαμίδη

Μια λογοτεχνική επιστροφή στις πατρογονικές εστίες, εκεί όπου οι μύθοι συναντούν την ιστορία και οι μνήμες των ξεριζωμένων Ελλήνων παραμένουν ζωντανές. Το ιστορικό μυθιστόρημα «Ρωμαίων Νόστος» του Μιχάλη Αδαμίδη, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων, αποτελεί έναν φόρο τιμής στον Ποντιακό Ελληνισμό και στις γενιές που κουβάλησαν τον πόνο της προσφυγιάς.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Ένα ταξίδι στην ιστορία, τη μνήμη και την ελληνική παρουσία στον Εύξεινο Πόντο επιχειρεί ο συγγραφέας και ζωγράφος Μιχάλης Αδαμίδης, μέσα από το νέο του ιστορικό μυθιστόρημα με τίτλο «Ρωμαίων Νόστος», το οποίο κυκλοφόρησε στις 19 Σεπτεμβρίου 2026 από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων.

Πρόκειται για ένα έργο που αντλεί την έμπνευσή του από τις οικογενειακές μνήμες του δημιουργού και, κυρίως, από τις αφηγήσεις των γονιών του, οι οποίοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν βίαια την πατρίδα τους, τον Πόντο.

Μέσα από τις σελίδες του βιβλίου αναδύεται ο κόσμος του Εύξεινου Πόντου, μιας περιοχής άρρηκτα συνδεδεμένης με την ελληνική ιστορία, τη μυθολογία, τον πολιτισμό και την περιπέτεια του Ποντιακού Ελληνισμού.

Από τα Δαρδανέλια στη Σινώπη – Ένα ταξίδι στη γη των μύθων

Η αφήγηση μεταφέρει τον αναγνώστη σε ένα θαλασσινό ταξίδι μέσα από τα Δαρδανέλια και την Προποντίδα, με προορισμό τον Εύξεινο Πόντο.

Η θάλασσα, που στην αρχαιότητα χαρακτηριζόταν «Άξεινος» λόγω των κινδύνων και της αφιλόξενης φύσης της, μετατρέπεται στο σκηνικό μιας διαδρομής γεμάτης εικόνες, ήχους και έντονους συμβολισμούς.

Οι ταξιδιώτες διασχίζουν τα παράλια, αντικρίζοντας τις απόκρημνες βουνοπλαγιές, τα πυκνά δάση και τους ορμητικούς ποταμούς που καταλήγουν στη Μαύρη Θάλασσα.

Η περιγραφή του συγγραφέα αποτυπώνει με ιδιαίτερα παραστατικό τρόπο τη στιγμή της άφιξης:

«Η Σινώπη απλωνόταν μπροστά τους! Εδώ άρχιζε ο Πόντος— η γη των μύθων και των ηρώων».

Η Σινώπη, μία από τις ιστορικές ελληνικές πόλεις της Μαύρης Θάλασσας, αποτελεί στην αφήγηση την πύλη εισόδου σε έναν τόπο με βαθιές ρίζες στον ελληνικό πολιτισμό.

Ένα βιβλίο αφιερωμένο σε όσους δεν γύρισαν ποτέ

Πέρα από τη λογοτεχνική του διάσταση, ο «Ρωμαίων Νόστος» έχει για τον δημιουργό του ιδιαίτερη συναισθηματική και οικογενειακή σημασία.

Οι ιστορίες των γονιών του για τη ζωή στον Πόντο και τον βίαιο αποχωρισμό από την πατρογονική γη αποτέλεσαν την αφετηρία για τη συγγραφή του.

Ο Μιχάλης Αδαμίδης επιχειρεί έτσι να διατηρήσει ζωντανές τις μνήμες μιας γενιάς που γνώρισε τον ξεριζωμό και να αποδώσει έναν προσωπικό φόρο τιμής στους προγόνους του.

Η αφιέρωση του έργου αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία, καθώς δεν περιορίζεται σε εκείνους που κατάφεραν να φτάσουν στην Ελλάδα. Περιλαμβάνει και όσους δεν κατόρθωσαν να πραγματοποιήσουν αυτό το ταξίδι, αλλά και όσους δεν πρόλαβαν να δημιουργήσουν μια νέα ζωή στην ελληνική γη.

Ο τίτλος «Ρωμαίων Νόστος» παραπέμπει στη διαχρονική σχέση των Ελλήνων του Πόντου με τη ρωμαίικη ταυτότητά τους και στην έννοια της επιστροφής, η οποία αποκτά ιδιαίτερο βάρος στην ιστορική εμπειρία του προσφυγικού Ελληνισμού.

Ποιος είναι ο Μιχάλης Αδαμίδης

Ο Μιχάλης Αδαμίδης γεννήθηκε το 1953 στους Γεωργιανούς Βέροιας και μεγάλωσε στην Αθήνα.

Από μικρή ηλικία εκδήλωσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις τέχνες και κυρίως για τη ζωγραφική. Σπούδασε σχέδιο και διακόσμηση στη Σχολή Δοξιάδη, ενώ παράλληλα μαθήτευσε δίπλα σε έμπειρους ζωγράφους, αποκτώντας γνώσεις γύρω από τα χρώματα, τα υλικά και τις τεχνικές της ζωγραφικής.

Στη διάρκεια της καλλιτεχνικής του πορείας συμμετείχε σε πολυάριθμες ομαδικές εκθέσεις. Τον Μάιο του 1997 πραγματοποίησε την πρώτη του ατομική έκθεση στο Πνευματικό Κέντρο Παλαιού Φαλήρου.

Παράλληλα εργάστηκε επί είκοσι χρόνια στην αμερικανική αεροπορική εταιρεία TWA.

Με τον «Ρωμαίων Νόστο» στρέφεται στη συγγραφή, έχοντας ως βασικό ερέθισμα τις οικογενειακές αφηγήσεις και την ανάγκη διατήρησης της ιστορικής μνήμης του Ποντιακού Ελληνισμού.

Τα στοιχεία της έκδοσης

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων και είναι διαθέσιμο στην ελληνική γλώσσα.

Τίτλος Ρωμαίων Νόστος
Συγγραφέας Μιχάλης Αδαμίδης
Εκδόσεις Ινφογνώμων
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα
Σελίδες 130
Ημερομηνία κυκλοφορίας 19 Σεπτεμβρίου 2026
ISBN 978-618-5970-26-0
Τιμή 13,50 ευρώ

Περισσότερες πληροφορίες είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα των εκδόσεων, www.infognomon.gr.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αθλητικά7 ώρες πριν

Εθνικιστική πρόκληση στα Σκόπια με φόντο τον Ηρακλή! Αλυτρωτικός χάρτης και επίσημη διαμαρτυρία της Ελλάδας

Διπλωματικές διαστάσεις προσλαμβάνει η υπόθεση του πανό που ανάρτησαν οπαδοί της ΜΖΤ Σκοπίων κατά τη διάρκεια της αναμέτρησης με τον...

Αναλύσεις10 ώρες πριν

Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες

Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα,...

Ιστορία - Πολιτισμός11 ώρες πριν

Σήμερα γιορτάζουν τα Σέρβια της Μακεδονίας!

Μετά τη νίκη στο Σαραντάπορο και στα Στενά Πόρτας, η απελευθέρωσή των Σερβίων στις 10 Οκτωβρίου άνοιξε τον δρόμο για...

Αναλύσεις11 ώρες πριν

Συρία: Μυστικές υπηρεσίες και διπλωματία στο προσκήνιο – Η Τουρκία επιχειρεί να εδραιώσει τον ρόλο της απέναντι στο Ισραήλ

Σημαντική διπλωματική κινητικότητα καταγράφεται στον άξονα Άγκυρας–Δαμασκού, με τον υπουργό Εξωτερικών της Συρίας Ασάαντ αλ Σαϊμπάνι να πραγματοποιεί διαδοχικές επαφές...

Διεθνή12 ώρες πριν

Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς

Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον...

Δημοφιλή