Ακολουθήστε μας

Ιστορία - Πολιτισμός

Πολύκροτες υποθέσεις και δολοφονίες στα… αζήτητα

Δημοσιεύτηκε στις

Η δίκη που ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2022 για ένα δυνατό «πλοκάμι» βρίσκεται ένα μόλις βήμα από το να τιναχτεί στον αέρα ● Ενώ ήδη από το 2016 τα συμβόλαια θανάτου που συνάπτουν αντίπαλα κυκλώματα μπράβων, «νονών» της νύχτας, επίορκων κρατικών οργάνων και επιχειρηματιών έχουν φτάσει τα 30, η αστυνομία ξεμπερδεύει με τις δολοφονίες αποδίδοντάς τες στο γνωστό «ξεκαθάρισμα λογαριασμών».

«Η ταινία που ακολουθεί αποτελεί προϊόν μυθοπλασίας. Τα πρόσωπα, τα ονόματα και οι καταστάσεις είναι φανταστικά και οποιαδήποτε ομοιότητα είναι συμπτωματική και δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα». Αυτή είναι η τυποποιημένη φράση ενημέρωσης του κοινού πριν προβληθεί κάποια ταινία, σειρά κ.λπ. Μόνο που το παρακάτω δημοσίευμα δεν είναι προϊόν μυθοπλασίας, ενώ τα πρόσωπα και οι καταστάσεις είναι αληθινές.

Η δίκη που ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2022 (επόμενη δικάσιμος 15 Δεκεμβρίου) για ένα δυνατό «πλοκάμι» της λεγόμενης Greek Mafia ή ακριβέστερα Greek Police Mafia βρίσκεται ένα μόλις βήμα από το να τιναχτεί στον αέρα, με ό,τι κι αν σημαίνει αυτό για την απονομή δικαιοσύνης. Κι ενώ ήδη από το 2016 τα συμβόλαια θανάτου που συνάπτουν αντίπαλα κυκλώματα μπράβων, «νονών» της νύχτας, επίορκων κρατικών οργάνων και επιχειρηματιών έχουν φτάσει τα 30, η αστυνομία ξεμπερδεύει με τις δολοφονίες αποδίδοντάς τις στο γνωστό «ξεκαθάρισμα λογαριασμών», λες και φτάνει αυτό από μόνο του για να καθησυχάσει την κοινή γνώμη και τους πολίτες.

Στη συνολική δικογραφία του συγκεκριμένου κυκλώματος που δικάζεται σήμερα περιέχονται στοιχεία για 4 επιβεβαιωμένες εκτελέσεις, μεταξύ αυτών και η εν ψυχρώ δολοφονία του Γιώργου Καραϊβάζ. Εντυπωσιακή σε κάθε περίπτωση είναι η άμεση εμπλοκή ενστόλων σε όλα τα πλοκάμια του κυκλώματος.

Ενας νόμος, πηγή εγκλήματος;

Για να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Το 1999 ψηφίστηκε ένας νόμος που ξαφνικά άλλαζε τα όρια για τη λειτουργία των οίκων ανοχής. Ενώ μέχρι τότε αρκούσε απόσταση 100 μ. από σχολεία, εκκλησίες, παιδικούς σταθμούς, ο νέος νόμος όριζε ως απαραίτητη απόσταση τα 200 μ., λες και αυτό θα είχε την παραμικρή σημασία. Αποδείχτηκε όμως ότι ο ισχύων ακόμα αυτός νόμος αποτέλεσε το έναυσμα για άλλη μια θεάρεστη «επιχειρηματική» δραστηριότητα, δεδομένου ότι αυτομάτως τότε σχεδόν όλοι οι οίκοι ανοχής βγήκαν εκτός νόμου, με αποτέλεσμα κάθε τρεις και λίγο να τραβιούνται στα αυτόφωρα οι ιδιοκτήτες, οι οίκοι ανοχής να ανοιγοκλείνουν και μαζί τους και τα «μάτια» της ΕΛ.ΑΣ. Ενας από τους λίγους εμπλεκόμενους που έχουν δώσει ανωμοτί κατάθεση αναφέρει ότι αυτό ήταν και το καθοριστικό χρονικό σημείο από το οποίο πήγασε η ανάγκη να δημιουργηθεί ένα «κύκλωμα» που θα περιλάμβανε και την αστυνομία, διότι διαφορετικά δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει.

Μάλιστα, πρόσφατα, με αφορμή την τραγική ιστορία της 12χρονης που αναγνώρισε τον οίκο ανοχής στην οδό Κασσάνδρας 6 ως ένα από τα σημεία στα οποία την εξέδιδε επ’ αμοιβή ο Ηλίας Μίχος, η έρευνα του Reporters United οδήγησε σε σοβαρά ευρήματα, όπως ότι ο οίκος ανοχής έχει σφραγιστεί επτά φορές από το 2014 έως σήμερα και πάντα βρίσκει τρόπο να επαναλειτουργεί παράνομα. Για κάποιον δε ανεξήγητο (;) λόγο, δημοσιεύματα των κυρίαρχων ΜΜΕ μιλούσαν για τη φερόμενη ως πραγματική ιδιοκτήτρια λέγοντας ότι είναι μπλεγμένη σε «μια μεγάλη υπόθεση που είχε ερευνήσει το 2017-2018 η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών», χωρίς να αναφέρουν τη δίκη της Greek Mafia στο Εφετείο, όπου η ιδιοκτήτρια με το ψευδώνυμο «Μαρίνα» είναι κατηγορούμενη ως ένας από τους ταμίες της οργάνωσης.

Ο ίδιος μάρτυρας αναφέρει ότι όλα ουσιαστικά ξεκίνησαν το 2007, ενώ η ΕΥΠ στο πόρισμά της λέει ότι μπορεί οι παρακολουθήσεις να έγιναν το 2015, το 2016 και το 2017, αλλά η αρχή έγινε το 2011. Από όλες τις αναφορές που υπάρχουν, αυτό το «πλοκάμι» δεν κάλυπτε καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος αλλά κυρίως όσα δεν μπορούσαν να προμηθευτούν άδεια: οίκους ανοχής (λόγω του νόμου), χαρτοπαικτικές λέσχες, παράνομα καζίνα. Μόνο από τον κάθε οίκο ανοχής εισέπρατταν 1.500 ευρώ τον μήνα. Στο πόρισμά της η ΕΥΠ καταλήγει ότι το κύκλωμα αποκόμιζε περίπου 1 εκατ. ευρώ τον μήνα. Το πόρισμα εστάλη τον Δεκέμβριο του 2016 από τον τότε διοικητή της ΕΥΠ Γιάννη Ρουμπάτη στην Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου που άμεσα ανέθεσε προκαταρκτική έρευνα στην τότε Εισαγγελία Εγκλημάτων Διαφθοράς, ενώ μετά την κατάργησή της από την κυβέρνηση Μητσοτάκη όλα διαβιβάστηκαν στη νεοσύστατη Οικονομική Εισαγγελία.

Οι παρακολουθήσεις συνεχίστηκαν και το 2017, αλλά η δικογραφία που τώρα βρίσκεται στο δικαστήριο συντάχθηκε με βάση τις παρακολουθήσεις του 2016 και αφορά τα πλημμελήματα (δωροδοκία, εμπορία επιρροής κ.ά.). Για τα κακουργήματα της εγκληματικής οργάνωσης αναμένεται να υπάρξει άλλη δίκη.

Το πόρισμα της ΕΥΠ καταγράφει τον τρόπο λειτουργίας του κυκλώματος το 2015 και το 2016. Υπήρχαν οι ταμίες που πήγαιναν στον κάθε χώρο και εισέπρατταν, στη συνέχεια παρέδιδαν τα χρήματα στον αρχιταμία που ήταν ο Δημήτρης Μάλαμας κι εκείνος με τη σειρά του απέδιδε τα συμφωνημένα ποσοστά σε υψηλόβαθμους αξιωματικούς της ΕΛ.ΑΣ. Στους κατηγορούμενους υπάρχουν υποστράτηγοι εν αποστρατεία, πρώην διοικητές στη Διεύθυνση Ασφάλειας Αττικής, τμηματάρχες στην Αντιτρομοκρατική την περίοδο της εξάρθρωσης της «17 Νοέμβρη» κ.λπ. Οταν στον Τύπο βγήκε το 2019 η δίωξη, οι αναφορές ήταν γενικώς για αστυνομικούς, ανθρώπους της νύχτας, δικηγόρους και κανείς δεν καταλάβαινε από τις περιγραφές το «βεληνεκές» της υπόθεσης και σε ποια ανώτατα κλιμάκια έφτανε. Στο πόρισμα της ΕΥΠ υπάρχουν και φωτογραφίες που δείχνουν –και μάλιστα επανειλημμένα– να δίνονται φάκελοι με χρήματα στους αξιωματικούς και ειδικά σε έναν.

Η δίκη και οι «αναποδιές»

Το δικαστήριο που γίνεται τώρα αφορά μόνο τα πλημμελήματα για 17 κατηγορούμενους, ενώ πιθανότατα θα ακολουθήσει νέα δίκη για τα βαριά κακουργήματα, καθώς οι επίκουροι εισαγγελείς οικονομικού εγκλήματος προτείνουν στην πορισματική τους αναφορά την άσκηση διώξεων για 23 άτομα (περισσότεροι οι εμπλεκόμενοι αστυνομικοί). Τα κακουργήματα αφορούν τη σύσταση και συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, εκβιασμούς κ.λπ.

«Η “Δίκη Μάλαμα” διεξάγεται με σχεδόν μηδενική κάλυψη από τα μίντια – παρότι εμμέσως αφορά και τη δολοφονία του δημοσιογράφου Γιώργου Καραϊβάζ» | Reporters United.

Η «μεγάλη» δικογραφία έσπασε για κάποιο νομικό λόγο στα δύο. Αρχικά υπήρξε το πόρισμα της ΕΥΠ και τρία βουλεύματα για να συνεχιστούν οι παρακολουθήσεις, από τη στιγμή που η Υπηρεσία Πληροφοριών είχε ενημερώσει την εισαγγελέα του Αρείου Πάγου για οργανωμένη εγκληματική δράση από τον Δεκέμβριο του 2016. Αποκολλήθηκε λοιπόν το κομμάτι των πλημμελημάτων (δωροδοκία, εμπορία επιρροής κ.λπ.) και είναι αυτή η δίκη που γίνεται τώρα στο Εφετείο.

Στην αρχή έγιναν πολλές διακοπές, διότι από την πρώτη στιγμή προέκυψαν δικονομικά ζητήματα. Το πρώτο ζήτημα που έθεσε ο συνήγορος του κατηγορουμένου που ήταν στην Αντιτρομοκρατική και φαίνεται στις φωτογραφίες να παίρνει φακέλους με χρήματα από τον Μάλαμα ήταν εκείνο των εκθέσεων απομαγνητοφώνησης. Το δικαστήριο διέκοψε προκειμένου να ζητήσει από την Εισαγγελία Εφετών τις εκθέσεις απομαγνητοφώνησης του 2016, αφού η δικογραφία βασίζεται κυρίως σε γεγονότα του 2016. Αντί όμως να στείλουν αυτές τις εκθέσεις, έστειλαν εκείνες του 2017. Νέα διακοπή με νέο αίτημα, αλλά αντί για τις εκθέσεις απομαγνητοφώνησης του 2016 στέλνουν τρία στικάκια USB με συνομιλίες από 27/5/2016 έως 31/12/2016.

Ο πρόεδρος του δικαστηρίου τελικά ζήτησε να προχωρήσει η διαδικασία με τις καταγραφές της ΕΥΠ. Τότε κατατέθηκε νέο αίτημα από συνηγόρους να μην μπουν στα αναγνωστέα οι καταγραφές αυτές διότι δεν φέρουν υπογραφές, δεν είναι από ανακριτικούς υπαλλήλους κ.λπ. Ξαναδιακόπτει τότε το δικαστήριο και αποφασίζει με πλειοψηφία 2-1 ότι θεωρούνται γνήσιες οι καταγραφές, αλλά φυσικά θα αξιολογηθούν στην πορεία. Οι εκθέσεις βέβαια δεν ήρθαν ποτέ.

Στην επόμενη δικάσιμο ο ίδιος συνήγορος θέτει ζήτημα παράνομων παρακολουθήσεων, διότι, όπως ισχυρίστηκε, απουσίαζαν εισαγγελικές διατάξεις για κάποιες από τις παρακολουθήσεις της περιόδου 2015-2016 που αφορούσαν τον Μάλαμα και τον Καραϊβάζ. Ωστόσο, με το αμετάκλητο βούλευμα 934/22 του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών Αθηνών είχαν απορριφθεί στο σύνολό τους ως αβάσιμες μια σειρά από αιτήσεις των κατηγορουμένων περί κήρυξης ακυρότητας των πράξεων της προδικασίας όπου υπήρχε επίκληση «παράνομων καταγραφών». Ο ίδιος συνήγορος έθεσε ζήτημα νομιμότητας και για το 2017, επικαλούμενος έγγραφο της Vodafone με ημερομηνία 9.3.2017 που έλεγε ότι η εταιρεία αρνείται να κάνει νόμιμη επισύνδεση επειδή το σχετικό βούλευμα με ημερομηνία 23.12.2016 έληξε στις 24.2.2017. Η αλήθεια όμως είναι ότι στις 3 Μαρτίου 2017 είχε εκδοθεί νέο βούλευμα, ενώ υπήρξε και τρίτο στις 21 Απριλίου της ίδιας χρονιάς. Το αίτημα του συνηγόρου ήταν ότι, εφόσον είναι παράνομες οι παρακολουθήσεις, πρέπει να αφαιρεθούν οι σελίδες του πορίσματος που αναφέρονται στον πελάτη του. Το δικαστήριο απορρίπτει με 2-1 το αίτημα, ενώ η δικαστής που μειοψήφησε είπε μεν να αφαιρεθούν οι σελίδες αλλά να επισκοπηθούν οι φωτογραφίες, διότι οι φυσικές παρακολουθήσεις είναι άλλο πράγμα και πρέπει να εξηγηθεί τι απεικονίζεται σε αυτές.

Ολο αυτό το διάστημα ο εισαγγελέας κρατούσε πολύ αρνητική στάση απέναντι στον πρόεδρο και τις αποφάσεις του δικαστηρίου, ενώ στη δικάσιμο της 17.11.2022 χαρακτήρισε «ανώνυμες καταγγελίες» το πόρισμα της ΕΥΠ, τη στιγμή που λίγες ημέρες νωρίτερα το δικαστήριο με απόφασή του είχε χαρακτηρίσει «γνήσιες» τις καταγραφές στις οποίες στηρίχθηκε σε μεγάλο βαθμό το πόρισμα.

Στην τελευταία δικάσιμο, στις 23 Νοεμβρίου, ο ίδιος συνήγορος επανήλθε ισχυριζόμενος ότι εφόσον υπήρξαν παράνομες παρακολουθήσεις, προκύπτει ζήτημα παράνομου λογισμικού. Προσκόμισε δε δύο πρόσφατα δημοσιεύματα του αστυνομικού συντάκτη του συγκροτήματος Μαρινάκη, Βασίλη Λαμπρόπουλου, που αναφέρουν ότι το λογισμικό Pegasus, «προπομπός» του Predator, υπήρχε από το 2014 στην Ελλάδα. Ετσι, ζήτησε από το δικαστήριο να σταλεί η δικογραφία στους εισαγγελείς του Πρωτοδικείου που κάνουν την έρευνα για τα παράνομα λογισμικά. Επί της έδρας συνομιλούν οι τρεις δικαστές, δηλώνουν ότι επιφυλάσσονται και η διαδικασία συνεχίζεται.

Στη συνέχεια καταθέτουν 5 μάρτυρες υπεράσπισης, οι 3 του αξιωματικού που απεικονίζεται στις φωτογραφίες με τον Μάλαμα και 2 ενός άλλου αξιωματικού που επίσης είχε επαφές με τον Μάλαμα. Στη συνέχεια απολογείται και ένας από τους αστυνομικούς της ΕΛ.ΑΣ. και το δικαστήριο διακόπτει για διάλειμμα λίγο πριν ξεκινήσει η απολογία του συγκεκριμένου κατηγορούμενου υποστρατήγου ε.α. της ΕΛ.ΑΣ. που είχε θητεύσει και στην Αντιτρομοκρατική.

Τη στιγμή εκείνη ο εισαγγελέας ζητά από τον πρόεδρο να αποφασίσει το δικαστήριο για το αίτημα του συνηγόρου, με την αιτιολογία να ξέρει τι θα λάβει υπόψη στα αναγνωστέα κατά την αγόρευσή του. Δικηγόροι σημείωναν ότι, εάν το αίτημα γινόταν δεκτό, η δίκη ενδεχομένως να τελείωνε και να έπαυαν οι διώξεις λόγω της έρευνας για παράνομες παρακολουθήσεις.

Με απλά λόγια, ο εισαγγελέας δεν φάνηκε να έχει τη διάθεση να ακούσει πρώτα την απολογία τού πιο σημαντικού κατηγορούμενου, που φωτογραφίες τον έδειχναν να παίρνει φακέλους από τον Μάλαμα, να του κάνει ερωτήσεις και να συνεκτιμήσει μετά, όπως διαφαινόταν ότι είχαν σκοπό οι δικαστές να κάνουν, επιφυλασσόμενοι ως προς το αίτημα της υπεράσπισης.

Οταν όμως ξεκίνησε ξανά η διαδικασία, τότε ο συνήγορος διαβάζει μια δήλωση του πελάτη του που θέτει ζήτημα μεροληψίας του προέδρου, κατηγορώντας τον για «δικονομικά παρατράγουδα». Ο πρόεδρος τον ρωτά: «Να υποθέσω ότι η δήλωσή σας αυτή συνοδεύεται από αίτημα εξαίρεσης;» Ο συνήγορος δεν απάντησε θετικά και το δικαστήριο διέκοψε για λίγο. Οταν επανήλθε, ο πρόεδρος είπε ότι υπέβαλε δήλωση αποχής και ότι η διαδικασία θα συνεχιστεί με άλλο πρόεδρο. Τα ερωτήματα είναι πολλά και αφορούν προφανώς και τη Δικαιοσύνη, ενώ η δίκη βρίσκεται πλέον σε οριακό σημείο.

Η δίκη ξεκίνησε τέλη Ιουνίου το 2022 με κατηγορούμενους:

1. Υποστράτηγος ε.α., πρώην τμηματάρχης στην Αντιτρομοκρατική
2. Αντιστράτηγος ε.α., πρώην διευθυντής Ασφάλειας Αττικής
3. Απόστρατος αξιωματικός της ΕΛ.ΑΣ.
4. Πρώην αστυνομικός με βαρύ παρελθόν
5. Ταξίαρχος εν ενεργεία
6.Δικηγόρος
7. Δικηγόρος
8. Δικηγόρος
9. Ταμίας κυκλώματος
10. Ταμίας κυκλώματος
11. Ταμίας κυκλώματος
12. Ταμίας κυκλώματος
13. Ταμίας κυκλώματος
14. Συνέταιρος Μάλαμα σε επιχειρηματική δραστηριότητα
15.Υπάλληλος Μάλαμα σε παράνομο καζίνο
16. Ιδιοκτήτρια οίκων ανοχής, ταμίας
17.Ταμίας κυκλώματος

Γιατί δεν εξιχνιάζονται οι δολοφονίες

Ενώ συνολικά για τα διαφορετικά «πλοκάμια» της μαφίας οι εκτελέσεις φτάνουν τις 30 και ενώ η ΕΛ.ΑΣ. έχει ποσοστά εξιχνίασης σε όλα τα άλλα εγκλήματα σε ποσοστό 90%, σε αυτά εδώ έχει… μηδέν! Από όλα αυτά δεν έχει εξιχνιαστεί ούτε ένα. Στη συγκεκριμένη υπόθεση, βάσει του πορίσματος οι δολοφονίες είναι 4.

● Ο Σπύρος Παπαχρήστου, πρώην ΕΚΑΜίτης, «απόστρατος αξιωματικός υπηρεσιών της Αστυνομίας όπως η Αντιτρομοκρατική, η Δίωξη Ναρκωτικών και η ΕΚΑΜ, τιμημένος με το Αστυνομικό Αριστείο Ανδραγαθίας» (astinomiko.gr). Στη συνέχεια συνέστησε εταιρεία σεκιούριτι, αναλαμβάνοντας και μεγάλες δουλειές όπως αεροδρόμια, ήταν μάλιστα ο ίδιος υπεύθυνος ασφαλείας στον όμιλο Λάτση κ.λπ. Ο Καραϊβάζ τον ανέφερε ως συνδετικό κρίκο του υπόκοσμου και της παρανομίας με επιχειρηματίες και «τζάκια». Δολοφονήθηκε την 1.5.2018 έξω από την ταβέρνα «Κρητικός» στην Παιανία με πέντε σφαίρες από μικρού διαμετρήματος όπλο, ενώ πριν πεθάνει ψέλλισε «Οχι, ρε φίλε». Ο ιδιοκτήτης της ταβέρνας φέρεται να αυτοκτόνησε με δύο μάλιστα σφαίρες ύστερα από τρία χρόνια, ενώ υπήρξαν αναρτήσεις που έγραφαν ότι στην ίδια ταβέρνα σύχναζε και ο δολοφόνος πιλότος και σύζυγος της Καρολάιν.

● Ο «αρχιταμίας» Δημήτρης Μάλαμας δολοφονήθηκε στις 29.10.2019 και ήταν ο άνθρωπος που τα γνώριζε όλα… Εμφανιζόταν ως επιχειρηματίας εισαγωγής και διανομής καφέ σε καταστήματα που ίσως τότε ήταν και «βιτρίνα» για ξέπλυμα. Κατά καιρούς έψαχνε να μπει και σε άλλες δουλειές, μία από τις οποίες είναι και η περιβόητη ιστορία με το κυλικείο της Βουλής. Τότε για πρώτη φορά η ΕΥΠ θεώρησε ότι πρέπει τουλάχιστον να ενημερωθεί η Βουλή και πράγματι ενημερώθηκε ο τότε πρόεδρος Νίκος Βούτσης, αποτρέποντας αυτό το ενδεχόμενο. Μάλιστα τότε φαίνεται ότι για πρώτη φορά το κύκλωμα κάτι υποψιάστηκε. Μετά τη δολοφονία Μάλαμα, ο Γιώργος Καραϊβάζ έγραφε στο ιστολόγιό του (bloko.gr) για το πώς εξαφανίστηκαν τα κινητά του και πώς δολοφονήθηκε ενώ είχε δίπλα του τρεις αστυνομικούς να τον φυλάνε.

● Ο Δημήτρης Καπετανάκης «Καπές» δολοφονείται στις 9.12.2020 έξω από το σπίτι του στα Βριλήσσια. Η αρχή της δράσης του τοποθετείται στις αρχές του 1990 με συμμετοχή σε ληστείες για τις οποίες και καταδικάστηκε, ενώ είχε κριθεί αθώος για συμμετοχή στο συνδικάτο του εγκλήματος και σε υπόθεση τράφικινγκ. Εθεωρείτο «νονός χαμηλού προφίλ».

● Στις 9.4.2021 δολοφονείται ο δημοσιογράφος και αστυνομικός συντάκτης Γιώργος Καραϊβάζ, ο οποίος σε συνεχείς αναρτήσεις και παρεμβάσεις εντόπιζε τα μεγάλα κενά και ερωτήματα στις έρευνες για την υπόθεση, ενώ μέχρι και την τελευταία στιγμή έλεγε ότι δεν θα τον κάνουν να φοβηθεί. Ο ίδιος δεν είχε αρνηθεί τις επαφές του με τους τρεις δολοφονημένους, όπως και τις επαφές του με αστυνομικούς.

Ο Καραϊβάζ υπαινισσόταν σαφώς ότι ίσως υπήρχαν εντολές για όλα αυτά. Εφτασε να πει στον αέρα στη μεσημεριανή εκπομπή «Αλήθειες με τη Ζήνα» ότι μπορεί οι δολοφονίες του Μάλαμα και του Παπαχρήστου να έγιναν από ένστολους! Και ίσως τα πλήρωσε όλα αυτά με τη ζωή του, αφού, διαφορετικά, σίγουρα θα τον καλούσαν να καταθέσει όσα γνώριζε στο δικαστήριο.

Οπως δημοσιεύτηκε δε στο bloko.gr (μετά τη δολοφονία Καραϊβάζ), επί σχεδόν 2,5 χρόνια τα δύο κινητά του Παπαχρήστου ήταν κλεισμένα σε ένα συρτάρι στην Ασφάλεια Αττικής και μετά πήγαν στη Διεύθυνση Εγκληματολογικών Ερευνών, με ό,τι κι αν αυτό σημαίνει τουλάχιστον ως προς τη διαχείριση της υπόθεσης.

Η δημοσιογραφική έρευνα

Το «Reporters United» είχε στείλει από τον Οκτώβριο στην Εισαγγελία Εφετών και στην Oικονομική Aστυνομία ερωτήματα για το τι απέγιναν οι εκθέσεις απομαγνητοφώνησης του 2016, δεδομένου ότι από έγγραφα που έχουν οι δημοσιογράφοι στην κατοχή τους προκύπτει ότι η Εισαγγελία Εφετών αρχικά είχε αποστείλει το αίτημα το 2018 στις Εσωτερικές Υποθέσεις προκειμένου να γίνουν οι απομαγνητοφωνήσεις και να συνταχθούν οι ανακριτικές εκθέσεις. Οι Εσωτερικές Υποθέσεις απομαγνητοφώνησαν εννέα DVD και στη συνέχεια δήλωσαν ότι δεν προλαβαίνουν.

Ετσι, τον Ιανουάριο του 2019 εστάλησαν στην Οικονομική Αστυνομία, και δημοσιεύματα ανέφεραν ότι τελικά οι εκθέσεις απομαγνητοφώνησης τελείωσαν τον Μάρτιο του 2020. Η Οικονομική Αστυνομία απάντησε στο ερώτημα του «Reporters United» διαβεβαιώνοντας ότι κάθε τι που φτάνει εκεί διεκπεραιώνεται και άμεσα αποστέλλεται πίσω. Η Εισαγγελία Εφετών δεν απάντησε ποτέ.

Λίγες λέξεις… μια εικόνα!

◾️ «Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Star, φαίνεται ότι οι εξελίξεις είναι ραγδαίες μετά την κατάθεση του απόρρητου υπομνήματος για το οργανωμένο έγκλημα από τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου. Οι υποθέσεις αυτές χαρακτηρίζονται “ώριμες” και μέσα στις επόμενες 15 μέρες αναμένεται να δοθεί το “πράσινο” φως για να προχωρήσει η αστυνομία σε ομαδικές συλλήψεις. Οπως ακούγεται, θα είναι “βαριά” ονόματα, τα οποία φέρονται να ελέγχουν το οργανωμένο έγκλημα» (in.gr 3.6.2021).

◾️ «Επτά μήνες κι έναν ανασχηματισμό αργότερα, η πρωτοβουλία Χρυσοχοΐδη αμφισβητείται. Ο πρακτικός λόγος είναι ότι τα στοιχεία που κατέθεσε στις δικαστικές Αρχές ήταν μια συρραφή όλων των δικογραφιών που είχε συντάξει τα τελευταία χρόνια η Δίωξη Οργανωμένου Εγκλήματος. Οι περισσότερες υποθέσεις έχουν κλείσει δικαστικά, ενώ πολλοί από τους πρωταγωνιστές είχαν στο μεταξύ δολοφονηθεί» (news247 11.12.2021).

◾️ «Το καλοκαίρι του 2019, η φρέσκια τότε κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας είχε να αντιμετωπίσει τις εξής προκλήσεις στον τομέα της ασφάλειας και δημόσιας τάξης. Η πρώτη ήταν η ανεξέλεγκτη κατάσταση που είχε δημιουργηθεί στο κέντρο της Αθήνας και ειδικότερα στα Εξάρχεια, με την ταυτόχρονη δράση ναρκεμπόρων, αντιεξουσιαστών κ.ά. Η δεύτερη αναμφίβολα αφορούσε τη δράση του οργανωμένου εγκλήματος. Τα νεοφώτιστα τότε στελέχη της κυβέρνησης ξεκαθάριζαν μάλιστα σε κατ’ ιδίαν συνομιλίες τους ότι ψηλά στις προτεραιότητές τους ήταν να βάλουν φρένο στη δράση της Greek Mafia, τραβώντας την “κόκκινη γραμμή”, όπως έλεγαν, “την οποία ουδείς στο εξής θα μπορεί να ξεπεράσει”. Επιχειρώντας έναν πρώτο απολογισμό μπορούμε να καταλήξουμε με σχετική βεβαιότητα σε δύο βασικά συμπεράσματα: Ο πρώτος από τους κυβερνητικούς στόχους σε μεγάλο βαθμό επετεύχθη. Αντιθέτως, δεν φαντάζουν ιδιαίτερα ικανοποιητικές οι κυβερνητικές επιδόσεις στον τομέα της αντιμετώπισης του οργανωμένου εγκλήματος. Τρία και πλέον χρόνια μετά, οι “κόκκινες γραμμές” έχουν πια ξεθωριάσει» (kathimerini.gr 29.6.2022).

ΠΗΓΗ: efsyn.gr

Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.

Συνέχεια ανάγνωσης

Ιστορία - Πολιτισμός

17 Οκτωβρίου 1941: Η σφαγή στα Άνω και Κάτω Κερδύλλια

Στις 17/10/1941 οι Γερμανοί κατακτητές παίρνουν σκληρά μέτρα για να χτυπήσουν στη γέννησή τους τις πρώτες ένοπλες αντιστασιακές ομάδες. Κύκλωσαν τα χωριά Ανω και Κάτω Κερδύλλια της Επαρχίας Νιγρίτας του Νομού Σερρών, συγκέντρωσαν όλους τους κατοίκους, ξεχώρισαν τους άρρενες από 15 έως 60 χρόνων, συνολικά 222 άτομα, τους έβαλαν να σκάψουν ομαδικό τάφο και τους εκτέλεσαν μπροστά στους δικούς τους. Στη συνέχεια, έκαψαν όλα τα σπίτια των δύο χωριών.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Στις 17/10/1941 οι Γερμανοί κατακτητές παίρνουν σκληρά μέτρα για να χτυπήσουν στη γέννησή τους τις πρώτες ένοπλες αντιστασιακές ομάδες. Κύκλωσαν τα χωριά Ανω και Κάτω Κερδύλλια της Επαρχίας Νιγρίτας του Νομού Σερρών, συγκέντρωσαν όλους τους κατοίκους, ξεχώρισαν τους άρρενες από 15 έως 60 χρόνων, συνολικά 222 άτομα, τους έβαλαν να σκάψουν ομαδικό τάφο και τους εκτέλεσαν μπροστά στους δικούς τους. Στη συνέχεια, έκαψαν όλα τα σπίτια των δύο χωριών.

ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΟΥ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΣ

Τα χωριά Άνω και Κάτω Κερδύλια βρίσκονται χτισμένα σε ορεινή περιοχή του νομού Σερρών, κοντά στις ακτές του Στρυμονικού Κόλπου και την Αμφίπολη.

Λίγους μήνες μετά την κατάληψη της Ελλάδας από τα γερμανικά στρατεύματα ιδρύθηκε στην Κεντρική Μακεδονία, κυρίως με πρωτοβουλία του Γραφείου του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας για την περιοχή της Μακεδονίας και της Θράκης, η οργάνωση Ελευθερία. Ακολούθησε στα μέσα του καλοκαιριού του 1941 η δημιουργία της αντάρτικης ομάδας Οδυσσέας Ανδρούτσος στην περιοχή της Νιγρίτας και της αντάρτικης ομάδας Αθανάσιος Διάκος στα ορεινά του νομού Κιλκίς. Στις αρχές Σεπτεμβρίου αντάρτες της ομάδας Οδυσσέας Ανδρούτσος με αρχηγό τον δάσκαλο Κερδυλιώτη Θανάση Γκένιο (Λασάνη) και υπαρχηγό τον Περικλή Σταματόπουλο προχώρησαν στον αφοπλισμό των σταθμών της γερμανικής χωροφυλακής στα χωριά Ευκαρπία και Μαυροθάλασσα και στις 27 Σεπτεμβρίου 1941 στον αφοπλισμό του σταθμού της χωροφυλακής στη Δάφνη, στην περιοχή της Νιγρίτας.

Τα γεγονότα που οδήγησαν στη σφαγή

Μετά τις επιθέσεις των ανταρτών στους σταθμούς της χωροφυλακής των παραπάνω χωριών η γερμανική πλευρά εστίασε την προσοχή της στην ευρύτερη περιοχή. Έγιναν έρευνες στην περιοχή και ανακρίθηκαν κάτοικοι, στους οποίους επισημάνθηκε ότι η συνέχιση της παροχής βοήθειας στους αντάρτες θα είχε πολύ αρνητικές συνέπειες για τους ίδιους και για τα χωριά τους. Παρόλα αυτά οι πληροφορίες που συνέλεξαν οι κατοχικές δυνάμεις δεν ήταν σημαντικές ώστε να μπορέσουν να εντοπίσουν τους αντάρτες και αυτούς που τους βοηθούσαν.

Έτσι σε μια σύσκεψη που έγινε στην υπηρεσία αντικατασκοπίας στη Θεσσαλονίκη στα τέλη Σεπτεμβρίου αποφασίστηκε η οργάνωση ενός δικτύου πληροφοριοδοτών (γερμανικά: Vertrauensleute ή V-Mann ελληνικά: Άνθρωποι εμπιστοσύνης) στην περιοχή μέσω του οποίου θα έπαιρναν οι Γερμανοί πληροφορίες για τις κινήσεις των ανταρτών, για το που έκρυβαν τον οπλισμό τους και για το πως γινόταν η τροφοδοσία τους.

Στις αρχές Οκτωβρίου ο Δημήτριος Κίκηρας, ένας κάτοικος του Κάτω Κερδυλίου, έλαβε από τους αντάρτες χρήματα και ένα ζώο προκειμένου να αγοράσει και να μεταφέρει σ’ αυτούς τρόφιμα. Ο Κίκηρας όμως καταχράστηκε τα χρήματα και τότε ένας από τους αρχηγούς των ανταρτών, ο Μιχάλης Μπογατσόπουλος, τον απείλησε προκειμένου να τους δώσει τα τρόφιμα που έπρεπε να είχε αγοράσει ή να επιστρέψει τα χρήματα. Για να βρει τα χρήματα ο Κίκηρας προσπάθησε να ληστέψει, στις 10 Οκτωβρίου του 1941, τον καλόγερο Γρηγόριο Καρακαλινό, από το μοναστήρι του Αγίου Δημητρίου λίγο έξω από το Άνω Κερδύλιο αλλά τελικά σκότωσε το βοηθό του καλόγερου, τραυματίστηκε ο ίδιος και διέφυγε. Την επομένη και αφού ο καλόγερος κατήγγειλε το γεγονός, ο Κίκηρας συνελήφθη στο σπίτι ενός γιατρού στην Ευκαρπία. Κατά την ανάκριση έδωσε ονόματα των ανταρτών που καταγόταν από το Ανω και Κάτω Κερδύλιο καθώς και τα ονόματα όσων τους τροφοδοτούσαν.

Στις 12 Οκτωβρίου 1941 το 382ο Σύνταγμα Πεζικού της Βέρμαχτ ερεύνησε τα δυο χωριά, συγκέντρωσε και ανέκρινε τους κατοίκους και αναζήτησε όσους είχε κατονομάσει ο Κίκηρας χωρίς όμως να τους βρει. Κατά τη διάρκεια των ερευνών εκτέλεσε ένα άτομο στο Κάτω Κερδύλιο, πυρπόλησε ορισμένα σπίτια ανταρτών και συνέλαβε μερικά άτομα. Στους συγκεντρωμένους κατοίκους δηλώθηκε ότι θα πρέπει να απέχουν από οποιαδήποτε βοήθεια προς τους αντάρτες γιατί αλλιώς θα έκαιγαν όλα ανεξαιρέτως τα σπίτια των χωριών και θα εκτελέσουν όλους τους άνδρες κατοίκους.

Οι κάτοικοι φοβήθηκαν και δημιούργησαν μια επιτροπή που αποτελούταν από τον πρόεδρο του Άνω Κερδυλίου, το γραμματέα και τον κοινοτικό σύμβουλο και η οποία στις 16 Οκτωβρίου 1941 πήγε στη Θεσσαλονίκη και υπέβαλε αίτηση στη Γενική Διοικηση για να διαβιβαστεί στη συνέχεια στις γερμανικές αρχές. Στην αίτηση αυτή η επιτροπή επικροτούσε τις τελευταίες γερμανικές επιχειρήσεις και ζητούσε την αποστολή στην περιοχή δύναμης της ελληνικής χωροφυλακής ή και γερμανικής μονάδας “ίνα ούτω εξοντώσωμεν τους ληστοσυμμορίτας και ησυχάση η επαρχία μας”.

Στις 16 Οκτωβρίου 1941 το 382ο Σύνταγμα Πεζικού της Βέρμαχτ έκανε επιδρομή στα χωριά Ζερβοχώρι, Δάφνη και Σιτοχώρι και κατέστρεψε 20 σπίτια και 2 αχυρώνες. Στο συνοικισμό Ορέσκεια Δάφνης προχώρησε στην εκτέλεση δύο ανθρώπων για κατοχή όπλων. Στο Σιτοχώρι εκτέλεσε άλλους δύο “διότι καθ΄ομολογία των συμμετέσχον εις το γνωστόν κίνημα της Νιγρίτης αλλά μετανοήσαντες επέστρεψαν εις το χωρίον των”.

Χρονικό της τραγωδίας

Ξημερώματα της 17 Οκτωβρίου 1941, δύο λόχοι του 220ου Τάγματος Σκαπανέων της Βέρμαχτ με δύναμη 250 ανδρών υπο τις διαταγές των λοχαγών Βέντλερ (Wendler) και Σράινερ Σράινερ ξεκίνησαν από τον Σταυρό Θεσσαλονίκης για τα Κερδύλια έχοντας μαζί τους κρατούμενους Κερδυλιώτες. Φτάνοντας κοντά στα χωριά άφησαν τα αυτοκίνητα, άρχισαν να ανεβαίνουν από τρία σημεία και περικύκλωσαν τα Άνω Κερδύλια από την θέση Στρόβολο και τα Κάτω Κερδύλια από την θέση Λειβάδια. Η χρονική στιγμή εκδήλωσης της επιχείρησης και το γεγονός ότι άφησαν τα αυτοκίνητα μακριά από τα χωριά δείχνει οι Γερμανοί στρατιώτες ήθελαν να αιφνιδιάσουν τους κατοίκους. Και πραγματικά σχεδόν το σύνολο των κατοίκων των δύο χωριών συνελήφθη. Κανείς δεν προσπάθησε να αποδράσει επειδή οι κάτοικοι, καθώς δεν υπήρχε ανάλογο προηγούμενο, δεν πήραν στα σοβαρά τις γερμανικές απειλές.

Οι στρατιώτες της Βέρμαχτ συγκέντρωσαν τους αρρένες κατοίκους μεταξύ 16 και 60 χρόνων στις θέσεις Αλώνια και Κούτρες. Οι γυναίκες και τα παιδιά αρχικά συγκεντρώθηκαν στα σχολεία και στη συνέχεια, αφού είχαν απομακρυνθεί οι άντρες, τους επετράπηκε να πάρουν μαζί τους όσα πράγματα μπορούσαν και να φύγουν προς το Καστρί και την Ευκαρπία ενώ κλείδωσαν σε κοινοτικό κατάστημα 23 υπερήλικες, οι οποίοι αργότερα κινδύνεψαν από την πυρπόληση του χωριού .

Στις 09.00 το πρωί δόθηκε το σήμα με μια φωτοβολίδα, και οι Γερμανοί στρατιώτες άρχισαν να εκτελούν άρρενες κατοίκους ηλικίας από 16 μέχρι 60 ετών. Από την εκτέλεση εξαιρέθηκαν στο Άνω Κερδύλιο δεκαεπτά άτομα άνω των εξήντα ετών, μεταξύ των οποίων ο ιερέας, ο δάσκαλος και ο δασοφύλακας και στο Κάτω Κερδύλιο δέκα γέροντες. Οι άνθρωποι αυτοί χρησιμοποιήθηκαν μετά το τέλος των εκτελέσεων για την ταφή των νεκρών.

Τα κτίρια των χωριών κάηκαν εκτός από τις εκκλησίες και μετά την καταστροφή, οι κάτοικοι κατέφυγαν στα χωριά Καστρί και Ευκαρπία.

Ο αριθμός των θυμάτων

Σύμφωνα με τις μεταπολεμικές λίστες εκτελεσθέντων ο αριθμός των νεκρών ανήλθε σε 214 άτομα. Οι εκθέσεις των τότε αστυνομικών αρχών και της Γενικής Διοίκησης Μακεδονίας έκαναν λόγω για 211-212 εκτελεσθέντες ενώ οι γερμανικές αρχές κατοχής για 207. Στην έκθεση που συνέταξε μεταπολεμικά το Ελληνικό Εθνικό Γραφείο Εγκλημάτων Πολέμου αναφέρεται ότι οι νεκροί ήταν 222. Τέλος ο Γιάννης Παπασυμεών στο βιβλίο του για την καταστροφή των Κερδυλίων δημοσιεύει κατάσταση 230 ατόμων, μεταξύ των οποίων και ετεροδημότες, που συντάχθηκε μεταπολεμικά από την κοινότητα των Νέων Κερδυλίων.

Μετά την καταστροφή

Η επίσημη ανακοίνωση από την γερμανική διοίκηση της Θεσσαλονίκης που εκδόθηκε στις 2 Νοεμβρίου 1941, αναφέρει:

«Εις τα βουνά δυτικώς του Στρυμόνος δρα από εβδομάδων μία κομμουνιστική συμμορία απαρτιζόμενη από κατοίκους των πέριξ χωρίων και επιδιδόμενη εις την ληστείαν των πλουσίων χωρικών της περιοχής όπως προσποριστεί χρηματικά μέσα, τη σύλληψιν Ελλήνων αστυνομικών προς αφαίρεση των όπλων των και δι’ αυτών τον φόνον Γερμανών στρατιωτών… Περί τα τέλη Σεπτεμβρίου εδολοφονήθησαν εις θέσιν Λαχανά 2 Γερμανοί στρατιώται και προ ημερών εγένετο απόπειρα εναντίον του γερμανικού στρατού, με αποτέλεσμα το φόνο δύο Γερμανών ναυτών και τον βαρύ τραυματισμόν ενός άλλου εις Καλόκαστρον. Εν συνεχεία διά των παρά του γερμανικού στρατού ληφθέντων μέτρων κατεστράφησαν παρ’ αυτού τα χωριά Ανω και Κάτω Κερδύλλια, οι κάτοικοι των οποίων αποδεδειγμένως ανήκον εις την εν λόγω συμμορία τροφοδοτούντες και υποστηρίζοντες ταύτην παντοιοτρόπως»..

Τα χωριά δεν ξανακατοικήθηκαν και οι εναπομείναντες κάτοικοι έκτισαν αργότερα το 1955 τον σύγχρονο οικισμό των Νέων Κερδυλίων. Η σφαγή των Κερδυλίων αναγνωρίστηκε από το Ελληνικό Κράτος το 1998 με το Προεδρικό Διάταγμα 393/7-12-1998 και η κοινότητα Νέων Κερδυλίων ως μαρτυρική. Το ολοκαύτωμα των Κερδυλίων θεωρείται η πρώτη ομαδική εκτέλεση αμάχων από τα στρατεύματα κατοχής στην Βόρεια Ελλάδα κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Συνέχεια ανάγνωσης

Ιστορία - Πολιτισμός

Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού

Δημοσιεύτηκε

στις

Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων.

Περισσότερα από 30 εκατομμύρια έγγραφα, κατάλογοι κρατουμένων και στοιχεία καταναγκαστικής εργασίας βοηθούν στην ανασύνθεση προσωπικών ιστοριών που κινδύνεψαν να χαθούν οριστικά. Με την ψηφιοποίηση και τη χρήση νέων τεχνολογιών, το αρχείο επιχειρεί να διατηρήσει ζωντανή τη μνήμη και να δώσει απαντήσεις σε οικογένειες που εξακολουθούν να αναζητούν την τύχη των συγγενών τους. Πίσω από κάθε όνομα σε έναν κατάλογο κρατουμένων, πίσω από κάθε φθαρμένο έγγραφο και κάθε χειρόγραφη καταχώριση μπορεί να κρύβεται μια ανθρώπινη ιστορία που δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.

Για χιλιάδες οικογένειες, η αναζήτηση πληροφοριών για συγγενείς που διώχθηκαν, φυλακίστηκαν ή εξαφανίστηκαν κατά τη ναζιστική περίοδο παραμένει μια ανοιχτή υπόθεση, ακόμη και οκτώ δεκαετίες μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Στη Γερμανία, τα Arolsen Archives, το Διεθνές Κέντρο για τις Ναζιστικές Διώξεις, αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους θεσμούς για τη διερεύνηση αυτών των υποθέσεων. Η συλλογή τους περιλαμβάνει περισσότερα από 30 εκατομμύρια ιστορικά έγγραφα, με πληροφορίες για περίπου 17,5 εκατομμύρια ανθρώπους που υπήρξαν θύματα ή επιζώντες του ναζιστικού καθεστώτος.

Το έργο του αρχείου δεν περιορίζεται στη φύλαξη ιστορικών τεκμηρίων. Στόχος είναι να διατηρηθούν τα πρωτότυπα, να οργανωθούν οι πληροφορίες που περιέχουν και να γίνουν προσβάσιμες σε συγγενείς θυμάτων, ερευνητές και πολίτες από όλο τον κόσμο. Έτσι, τα έγγραφα της ναζιστικής περιόδου μετατρέπονται σε ένα εργαλείο αναζήτησης της ιστορικής αλήθειας και αποκατάστασης της μνήμης.

Από τα αρχεία των διώξεων στην αναζήτηση της ανθρώπινης μοίρας

Τα Arolsen Archives ιδρύθηκαν το 1948, με την ονομασία International Tracing Service, σε μια εποχή κατά την οποία εκατομμύρια άνθρωποι προσπαθούσαν να εντοπίσουν συγγενείς τους που είχαν χαθεί στη διάρκεια του πολέμου. Η αρχική αποστολή ήταν να βοηθήσουν στον εντοπισμό αγνοουμένων και στη διευκρίνιση της τύχης ανθρώπων που είχαν υποστεί ναζιστικές διώξεις. Με την πάροδο των δεκαετιών, η συλλογή εξελίχθηκε σε ένα διεθνές αρχείο ιστορικής τεκμηρίωσης. Τα έγγραφα αφορούν κρατουμένους σε στρατόπεδα συγκέντρωσης, γκέτο και φυλακές της Γκεστάπο, ανθρώπους που οδηγήθηκαν σε καταναγκαστική εργασία, αλλά και επιζώντες που βρέθηκαν υπό τη φροντίδα συμμαχικών οργανώσεων μετά το 1945. Περιλαμβάνονται επίσης στοιχεία για τους εκτοπισμένους πληθυσμούς και τη μετανάστευση κατά τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια.

Οι κατάλογοι, τα δελτία κρατουμένων, οι καταγραφές μεταγωγών και τα διοικητικά έγγραφα μπορούν να προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για την πορεία ενός ανθρώπου μέσα στο σύστημα διώξεων. Ένα όνομα, μια ημερομηνία ή ένας αριθμός μητρώου ενδέχεται να αποτελέσει το στοιχείο που θα συνδέσει διαφορετικά έγγραφα και θα επιτρέψει την ανασύνθεση ενός μέρους της ζωής του. Ωστόσο, το αρχείο δεν είναι πλήρες. Πολλά έγγραφα καταστράφηκαν από τους ίδιους τους Ναζί ή χάθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου. Επιπλέον, εκατομμύρια άνθρωποι δολοφονήθηκαν χωρίς να καταγραφούν ποτέ τα ονόματά τους. Για τον λόγο αυτό, η απουσία ενός προσώπου από τις διαθέσιμες συλλογές δεν σημαίνει ότι δεν υπήρξε ή ότι δεν υπέστη διώξεις.

Η ψηφιοποίηση αλλάζει τον τρόπο αναζήτησης

Για πολλά χρόνια, η αξιοποίηση του αρχείου απαιτούσε εκτεταμένη χειρωνακτική εργασία. Οι ερευνητές έπρεπε να εξετάζουν φακέλους, να διαβάζουν χειρόγραφες σημειώσεις και να αντιπαραβάλλουν πληροφορίες που βρίσκονταν σε διαφορετικά έγγραφα. Η ψηφιοποίηση αλλάζει σταδιακά αυτή τη διαδικασία. Τα Arolsen Archives αναπτύσσουν ένα ηλεκτρονικό αρχείο μέσω του οποίου οι χρήστες μπορούν να αναζητούν ονόματα και ιστορικά θέματα, να εντοπίζουν ψηφιοποιημένα τεκμήρια και να εξετάζουν το περιεχόμενό τους από απόσταση. Η διαδικασία, ωστόσο, δεν τελειώνει με τη σάρωση ενός εγγράφου. Για να μπορεί να αναζητηθεί αποτελεσματικά, πρέπει να καταχωριστούν τα στοιχεία του, να συνδεθούν τα ονόματα με τις αντίστοιχες εγγραφές και να οργανωθούν οι πληροφορίες που περιέχει.

Σε αυτό το στάδιο αξιοποιούνται τεχνολογίες οπτικής αναγνώρισης χαρακτήρων (OCR), καθώς και εργαλεία που βοηθούν στην ομαδοποίηση και τη διασύνδεση δεδομένων. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να διευκολύνει την ανάγνωση καταλόγων και την αντιπαραβολή πληροφοριών από διαφορετικά έγγραφα, ώστε να εντοπίζονται πιθανές συνδέσεις ανάμεσα σε πρόσωπα, τόπους και γεγονότα. Η τεχνολογία, όμως, δεν υποκαθιστά την ιστορική έρευνα. Τα παλιά έγγραφα περιέχουν δυσανάγνωστα χειρόγραφα, διαφορετικές γραφές ονομάτων, συντομογραφίες και λάθη καταγραφής. Για τον λόγο αυτό, η αυτοματοποιημένη αναγνώριση χρειάζεται έλεγχο και αξιολόγηση, ιδιαίτερα όταν αφορά στοιχεία που μπορούν να επηρεάσουν την ανασύνθεση της μοίρας ενός θύματος.

Όταν ένα όνομα οδηγεί σε μια οικογενειακή ιστορία

Η σημασία των Arolsen Archives γίνεται ιδιαίτερα εμφανής μέσα από τις αναζητήσεις συγγενών. Για ανθρώπους που προσπαθούν να μάθουν τι συνέβη σε έναν παππού, μια γιαγιά ή έναν άλλο συγγενή που εξαφανίστηκε κατά τη ναζιστική περίοδο, ακόμη και ένα μικρό εύρημα μπορεί να έχει μεγάλη συναισθηματική και ιστορική αξία. Η αναζήτηση μπορεί να οδηγήσει σε πληροφορίες για την κράτηση ενός προσώπου, τη μεταφορά του σε στρατόπεδο, την καταναγκαστική εργασία ή την παρουσία του σε μεταπολεμικό καταυλισμό εκτοπισμένων. Σε άλλες περιπτώσεις, τα έγγραφα προσφέρουν μόνο αποσπασματικές ενδείξεις, οι οποίες χρειάζεται να διασταυρωθούν με άλλες πηγές.

Το ηλεκτρονικό αρχείο είναι ελεύθερα προσβάσιμο και μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο για προσωπικές αναζητήσεις όσο και για επιστημονικούς, εκπαιδευτικούς και δημοσιογραφικούς σκοπούς. Όταν η διαδικτυακή έρευνα δεν αποδίδει αποτελέσματα, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθυνθούν στην υπηρεσία αναζήτησης του οργανισμού. Η προσπάθεια αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία σε μια εποχή κατά την οποία οι επιζώντες του ναζισμού λιγοστεύουν. Καθώς οι προσωπικές μαρτυρίες χάνονται σταδιακά, τα τεκμήρια αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα για την ιστορική έρευνα και τη διατήρηση της μνήμης.

#everynamecounts: Η μνήμη ως συλλογική προσπάθεια

Η ψηφιοποίηση δεν στηρίζεται αποκλειστικά στους εργαζομένους του αρχείου. Σημαντικό ρόλο έχουν και οι εθελοντές που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία #everynamecounts. Μέσω της δράσης αυτής, πολίτες βοηθούν στην καταχώριση πληροφοριών από ιστορικά έγγραφα, ώστε τα ονόματα και τα σχετικά στοιχεία να γίνουν ευκολότερα αναζητήσιμα. Η συμμετοχή τους συμβάλλει στην προσπάθεια να συνδεθούν οι ψηφιοποιημένες σελίδες με συγκεκριμένα πρόσωπα και να διευκολυνθούν οι μελλοντικές αναζητήσεις.

Πρόκειται για μια μορφή συμμετοχικής ιστορικής μνήμης, στην οποία η τεχνολογία συνδυάζεται με την ανθρώπινη εργασία. Η καταχώριση ενός ονόματος δεν αποτελεί απλώς μια τεχνική διαδικασία: είναι ένας τρόπος να αναγνωριστεί η ύπαρξη ενός ανθρώπου και να διατηρηθεί η ιστορία του μέσα σε ένα ευρύτερο αρχείο συλλογικής εμπειρίας. Παράλληλα, η πρωτοβουλία #StolenMemory επικεντρώνεται στην αναζήτηση συγγενών πρώην κρατουμένων στους οποίους είχαν αφαιρεθεί προσωπικά αντικείμενα κατά τη σύλληψή τους. Τα αντικείμενα αυτά, όταν είναι δυνατόν να επιστραφούν στις οικογένειες, λειτουργούν ως απτοί σύνδεσμοι με ανθρώπους των οποίων η ιστορία συχνά έχει διασωθεί μόνο μέσα από έγγραφα.

Παρά την πρόοδο της ψηφιοποίησης, η προστασία των πρωτότυπων εγγράφων παραμένει βασική προτεραιότητα. Πολλά από αυτά χρησιμοποιήθηκαν επί δεκαετίες για τη διεκπεραίωση αιτημάτων εντοπισμού αγνοουμένων. Το συχνό ξεφύλλισμα, η αντιγραφή και η μεταφορά τους έχουν αφήσει σημάδια φθοράς. Οι εργασίες συντήρησης περιλαμβάνουν την κατάλληλη συσκευασία, την αντιμετώπιση της όξινης φθοράς του χαρτιού και την καταγραφή της κατάστασης κάθε τεκμηρίου. Η ψηφιακή πρόσβαση περιορίζει την ανάγκη συνεχούς χειρισμού των πρωτοτύπων, χωρίς όμως να καταργεί την ανάγκη διατήρησής τους.

Η σημασία της συλλογής έχει αναγνωριστεί και διεθνώς: από το 2013, τα Arolsen Archives περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα «Μνήμη του Κόσμου» της UNESCO, το οποίο αποσκοπεί στην προστασία και ανάδειξη σημαντικών τεκμηρίων της παγκόσμιας ιστορίας.

Ένα αρχείο για το παρελθόν και τις επόμενες γενιές

Η δουλειά των Arolsen Archives δείχνει ότι η ιστορική μνήμη δεν διατηρείται μόνο μέσα από μνημεία, επετείους και δημόσιες τελετές. Διατηρείται και μέσα από την επίμονη εργασία της καταγραφής, της διασταύρωσης και της προστασίας των τεκμηρίων. Κάθε έγγραφο μπορεί να αποτελέσει μια μαρτυρία για το πώς οργανώθηκαν οι διώξεις, πώς λειτούργησε ο μηχανισμός καταναγκαστικής εργασίας και ποιες συνέπειες είχε ο ναζισμός για εκατομμύρια ανθρώπους. Ταυτόχρονα, μπορεί να προσφέρει σε μια οικογένεια μια πληροφορία που αναζητούσε επί δεκαετίες.

Σε μια περίοδο κατά την οποία η παραπληροφόρηση και η διαστρέβλωση ιστορικών γεγονότων εξακολουθούν να αποτελούν πρόκληση, η πρόσβαση στις πρωτογενείς πηγές αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Τα αρχεία δεν απαντούν σε κάθε ερώτημα, ούτε μπορούν να αναπληρώσουν τα τεκμήρια που χάθηκαν. Μπορούν, όμως, να διασώσουν όσα εξακολουθούν να υπάρχουν και να επιτρέψουν στις επόμενες γενιές να τα μελετήσουν. Στο Μπαντ Άρολσεν, η αναζήτηση δεν αφορά μόνο το τι συνέβη στο παρελθόν. Αφορά και τη δυνατότητα να μη χαθούν ξανά τα ίχνη ανθρώπων που βρέθηκαν στο επίκεντρο ενός από τα μεγαλύτερα εγκλήματα της ευρωπαϊκής ιστορίας.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Η ιστορία του Καπετανίδη στον Ισραηλινό Τύπο

Η ζωή, η δημοσιογραφική δράση και η θυσία του Νίκου Καπετανίδη αναδεικνύονται στην Israel Hayom, μέσα από άρθρο του Χρήστου Κωνσταντινίδη, που θέτει στο επίκεντρο τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου και την άρνηση της Τουρκίας να αναμετρηθεί με το ιστορικό της παρελθόν.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Στον ισραηλινό Τύπο φτάνει η ιστορία του Νίκου Καπετανίδη, του Πόντιου δημοσιογράφου που οδηγήθηκε στην αγχόνη στην Αμάσεια, στις 21 Σεπτεμβρίου 1921, επειδή υπερασπίστηκε με την πένα και τη δημόσια στάση του τον Ελληνισμό του Πόντου.

Με άρθρο που δημοσιεύθηκε στις 13 Οκτωβρίου 2026 στην Israel Hayom, ο δημοσιογράφος και διευθυντής σύνταξης του Geopolitico.gr, Χρήστος Κωνσταντινίδης, παρουσιάζει στο διεθνές αναγνωστικό κοινό τη διαδρομή του εκδότη της «Εποχής». Παράλληλα, συνδέει την ιστορική του μαρτυρία με το σημερινό ζήτημα της λογοδοσίας και την επιλεκτική στάση της Άγκυρας απέναντι στα εγκλήματα του παρελθόντος.

Το δημοσίευμα φέρει τον τίτλο «Turkey demands accountability from Israel – but not from itself», δηλαδή «Η Τουρκία απαιτεί λογοδοσία από το Ισραήλ – αλλά όχι από τον εαυτό της».

Η αφετηρία του άρθρου είναι η εκτέλεση του 32χρονου Καπετανίδη. Γεννημένος στη Ριζούντα το 1889 και απόφοιτος του Φροντιστηρίου Τραπεζούντας, ο δημοσιογράφος εξέδωσε το 1918 την εφημερίδα «Εποχή», καταγράφοντας τις διώξεις και τη βία που υφίσταντο οι ελληνικοί πληθυσμοί στην Τραπεζούντα και στα χωριά του Πόντου.

Μέσα από αναφορές στη μαρτυρία του Δημήτρη Ψαθά στη «Γη του Πόντου», ο Κωνσταντινίδης σκιαγραφεί έναν άνθρωπο με ορμή, πατριωτικό φρόνημα και βαθιά πίστη στην ελευθερία. Έναν εκδότη που αντιλαμβανόταν τη δημοσιογραφία ως ευθύνη απέναντι στον λαό του και κατονόμαζε τους υπευθύνους των διωγμών, γνωρίζοντας ότι κάθε φύλλο της εφημερίδας του μπορούσε να χρησιμοποιηθεί εναντίον του.

Ιδιαίτερη θέση στο άρθρο έχει η αντιπαράθεσή του με τον Τοπάλ Οσμάν, τον παραστρατιωτικό αρχηγό που συνδέθηκε με σφαγές, λεηλασίες και εκτοπισμούς Ελλήνων και Αρμενίων. Όπως υπογραμμίζεται, ο Καπετανίδης δεν υποχώρησε μπροστά στις απειλές του, ούτε άλλαξε τη γραμμή της εφημερίδας για να εξασφαλίσει την προσωπική του σωτηρία.

Το δημοσίευμα περιγράφει τα λεγόμενα «Δικαστήρια Ανεξαρτησίας» της Αμάσειας ως μηχανισμό εξόντωσης της ηγεσίας του ποντιακού Ελληνισμού. Κληρικοί, εκπαιδευτικοί, επιχειρηματίες και δημοσιογράφοι βρέθηκαν αντιμέτωποι με διαδικασίες στις οποίες, σύμφωνα με την ανάλυση του αρθρογράφου, η καταδίκη είχε ουσιαστικά προαποφασιστεί.

Απέναντι στους κατηγόρους του, ο Καπετανίδης υπερασπίστηκε ανοιχτά την εθνική του θέση. Όταν κατηγορήθηκε ότι αγωνιζόταν για την ανεξαρτησία του Πόντου, δήλωσε ότι επιδίωκε και την ένωσή του με την Ελλάδα. Το άρθρο αναφέρεται και στην τελευταία του κραυγή πριν από τον απαγχονισμό: «Ζήτω η Ελλάς!»

Κεντρικό σημείο της παρέμβασης αποτελεί η διάσωση του αρχείου της «Εποχής» από τον αδελφό του, Κώστα Καπετανίδη, ο οποίος το μετέφερε στην Ελλάδα. Η ψηφιοποίησή του, επισημαίνει ο Κωνσταντινίδης, δημιουργεί δυνατότητες ευρύτερης μελέτης και διεθνούς αξιοποίησης.

Πρόκειται για τεκμήρια γραμμένα την ώρα που εξελίσσονταν οι διωγμοί. Ο αρθρογράφος προτείνει τη μετάφραση, την επιστημονική επεξεργασία και την παρουσίασή τους σε κοινοβούλια, πανεπιστήμια και διεθνείς οργανισμούς, ως μέρος μιας οργανωμένης προσπάθειας για τη διεθνή αναγνώριση της Γενοκτονίας.

Η σύνδεση με το σήμερα γίνεται μέσα από την κριτική στην Τουρκία, η οποία κατηγορεί το Ισραήλ για γενοκτονία στη Γάζα, ενώ εξακολουθεί να αρνείται τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου. Το άρθρο διευκρινίζει ότι οι καταγγελίες κατά του Ισραήλ πρέπει να κρίνονται με βάση τα αποδεικτικά στοιχεία και το δίκαιο. Θέτει, όμως, ταυτόχρονα το ζήτημα της συνέπειας: ένα κράτος που απαιτεί έλεγχο της συμπεριφοράς άλλων κρατών οφείλει να δέχεται τον έλεγχο και της δικής του ιστορικής διαδρομής.

Μέσα από την ιστορία του Καπετανίδη, η παρέμβαση στην Israel Hayom αναδεικνύει έτσι ένα συγκεκριμένο αίτημα: η διασωθείσα μαρτυρία της «Εποχής» να αποκτήσει τη διεθνή παρουσία που της αναλογεί, μεταφέροντας την ιστορική τεκμηρίωση του ποντιακού Ελληνισμού πέρα από τα ελληνικά σύνορα.

Διαβάστε το άρθρο στην Israel Hayom.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Άμυνα29 λεπτά πριν

Παρέλαση από το μέλλον: Τα υπερσύγχρονα συστήματα «Spyder» και «David’s Sling»

Η φετινή παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου δεν θα έχει σχέση με τις προηγούμενες, αναφέρουν από το υπουργείο Εθνικής Αμυνας, καθώς...

Αναλύσεις60 λεπτά πριν

Αντι-NAVTEX της Τουρκίας ανοιχτά της Καρπάθου μετά την ελληνική οδηγία για άσκηση

Η Άγκυρα απάντησε στην ελληνική NAVTEX για πολυεθνική άσκηση με αντι-οδηγία, αξιώνοντας δικαιοδοσία στην περιοχή ανοιχτά της Καρπάθου. Η Αθήνα...

Αναλύσεις1 ώρα πριν

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας,...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία,...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Ινδικά πολεμικά πλοία στην Κύπρο; Οι πληροφορίες και το νέο αμυντικό σκηνικό

Πληροφορίες για παρεμβάσεις Ισραήλ και Εμιράτων απέναντι στις πιέσεις της Άγκυρας παρουσίασε το «Direct News». Στο επίκεντρο οι συζητήσεις για...

Δημοφιλή