Αναλύσεις

Η διαρκής τραγωδία του Ελληνισμού

Δημοσιεύτηκε στις

3 Μαρτίου 2023 στις 13:00

από τον

“Πάμε και όπου βγει” είναι η καθημερινή ζωή μας

Του Παντελή Σαββίδη

Το ανέκδοτο λέει ότι όταν ο Θεός μοίραζε τον κόσμο, οι Έλληνες, ως συνήθως, πήγαν την τελευταία στιγμή. Δεν είχε τίποτε να τους δώσει και υποχωρώντας στις παρακλήσεις τους τους έδωσε τον τόπο που είχε κρατήσει για τον εαυτό του.

Ο τόπος υπήρξε ιστορικά σταυροδρόμι και δελέαζε πολλούς κατακτητές. Ήταν και οι ίδιοι- κυρίως στην αθηναϊκή εκδοχή τους- αεικίνητοι και δυναμικοί, δεν άντεχαν στον χώρο που τους χάρισε ο Θεός και επεκτάθηκαν από το Γιβραλτάρ ως τον Εύξεινο και επί Αλεξάνδρου ως την Ινδία. Στην νεότερη εποχή οι «σύμμαχοί τους, επειδή φοβήθηκαν τον δυναμισμό τους τους περιόρισαν στα σημερινά τους σύνορα. Αν τους άφηναν να επεκταθούν στην Αδριατική και στην Μικρά Ασία θα είχαν να κάνουν με μια περιφερειακή δύναμη που θα αναβίωνε όρους αρχαίας εποχής.

Αυτή η επέκταση είχε τις διακυβεύσεις της. Το 480 και 490 π.Χ. τους έφερε σε αντίθεση με τους Πέρσες από τους οποίους έσωσαν την Δύση και από το 415 ως το 413 π.Χ. αν δεν έχαναν την Σικελική Εκστρατεία η Δύση θα είχε σήμερα διαφορετική μορφή.

Η ιστορία του ελληνισμού από την αρχαιότητα ως σήμερα είναι μια διαρκής τραγωδία. Άλλωστε, το είδος δεν ήκμασε τυχαία στην Αρχαία Ελλάδα.

Στον χώρο αυτό αναπτύχθηκε σε ορθολογική βάση η επιστήμη και η φιλοσοφία, οι τέχνες και τα γράμματα και όλα μαζί συμπυκνώθηκαν στην έννοια ανθρωπισμός. Όταν ο ανθρωπισμός χρησιμοποιείται στην επιστήμη ως έννοια εννοείται αυτό που συνέβη στην Αρχαία Ελλάδα. Επίκεντρο της φιλοσοφίας του ανθρωπισμού είναι ο άνθρωπος. Η ύπαρξη και ευημερία του αποτελεί αυταξία. Γι αυτό η απουσία έστω και ενός έχει μεγάλες και μερικές φορές τραγικές συνέπειες.

Αυτή η εξέλιξη είναι το συνειδησιακό υπόβαθρο που υπαγορεύει και την σημερινή συμπεριφορά του Έλληνα. Αυτού που ονομάζουμε σήμερα Έλληνα και που ο Ρόντερικ Μπήτον στο βιβλίο του θεωρεί ότι κανένας, από όσους έκαναν την Επανάσταση δεν μιλούσε ελληνικά την εποχή εκείνη.

Ο Μπήτον δίνει μεγάλη σημασία στη γλώσσα για να προσδιορίσει την εθνότητα αλλά όταν τον ρώτησα, σε πρόσφατη εμφάνισή του στη Θεσσαλονίκη, αν και άλλες παράμετροι, όπως η θρησκεία, έπαιξαν ρόλο στην ελληνική ταυτότητα το αποδέχθηκε ασμένως. Βεβαίως, θα υπάρχουν και άλλα στοιχεία που καθιστούν κάποιον Έλληνα. Η υποσυνείδητη συμπεριφορά με ό,τι χαρακτηρίζεται ανθρωπισμός είναι ένα από τα κυρίαρχα. Είναι αυτό το στοιχείο που τον κάνει να βιώνει ως τραγωδία την απώλεια.

Οι μέρες που περνάμε το αποδεικνύουν.

Ένας τέτοιος λαός δεν θα μπορούσε να υπομένει 400 χρόνια σκλαβιάς και το γιατί την υπέμεινε αποτελεί ιστορικό ερώτημα. Εν πάση περιπτώσει, μετά από 400 χρόνια έκανε την επανάστασή του και από τότε βιώνει την σύγχρονη τραγωδία του. Δεν μπόρεσε να δημιουργήσει δικό του κράτος. Ίσως διότι το γνώρισε ως Πολιτεία και Οικουμένη.

Τα κράτη την εποχή της ελληνικής «ανεξαρτησίας» ήταν εθνικά. Ο κόσμος είχε περάσει στην εποχή των εθνών κρατών φαινόμενο πρωτόγνωρο για τον ελληνισμό.

Στις απαρχές της ιστορικής του ύπαρξης είχε βιώσει τις πόλεις κράτη οι οποίες , παρά το γεγονός ότι συγκροτούνταν από την ίδια φυλή και το ίδιο γένος αντιμάχονταν θανάσιμα μεταξύ τους. Στην πορεία έζησε σε τρείς Αυτοκρατορίες, την Αλεξανδρινή, την Ρωμαϊκή και την Βυζαντινή και, ξαφνικά, βρέθηκε να προσπαθεί να λειτουργήσει σε ένα εθνικό κράτος με το μεγαλύτερο μέρος του Έθνους εκτός της επικράτειας που του παραχωρήθηκε μετά από σκληρούς αγώνες.

Από το 1830 ως το 1922 καταβάλλεται επίμονη και σκληρή προσπάθεια να συμπεριληφθούν τα τμήματα του έθνους που βρίσκονταν διασκορπισμένα στην ευρύτερη περιοχή στο ίδιο κρατικό μόρφωμα αλλά το 1922 το όνειρο κατέρρευσε. Η κατάρρευση του 1922 αποτέλεσε, ίσως, την μεγαλύτερη τραγωδία του ελληνισμού. Χειρότερη και από την Σικελική Εκστρατεία.

Λίγο νωρίτερα, από το 1916, ο Εθνικός Διχασμός στάθηκε αιτία μιας διαίρεσης που ταλανίζει ακόμη και σήμερα τους Έλληνες.

Το βασικό διακύβευμα ήταν ποια από τις δύο Ελλάδες και με ποιο ιδεολογικοπολιτικό φορτίο θα δρούσε στο όνομα του έθνους.

Οι Βενιζελικοί προέβαλλαν το σενάριο μιας Ελλάδας που θα μετατρεπόταν χάρη στον ηγέτη τους σε ενεργό παράγοντα και περιφερειακή δύναμη.

Οι αντιβενιζελικοί το θεωρούσαν υπερβολή και επεδίωκαν να αποκτήσουν την Πόλη παρά τη Σμύρνη. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είχαν την πρόθεση να αφήσουν την δεύτερη.

Ούτε η μια, ούτε η άλλη Ελλάδα πέτυχε. Αντιθέτως, διαιρέθηκε ακόμη περισσότερο, πέρασε άλλη μια εθνική τραγωδία με έναν ακόμη Εμφύλιο και μετά τον δεύτερο πόλεμο εξαρτήθηκε από τους Συμμάχους της σε τέτοιο απόλυτο βαθμό που, ουσιαστικά, έχει καταστεί προτεκτοράτο. Δεν υπάρχει ελληνικό κράτος. Εδώ και πολλά χρόνια, ομάδες διαχειριστών της εξουσίας καταλαμβάνουν την κυβέρνηση και φέρονται απολύτως ιδιοτελώς χωρίς να ενδιαφέρονται στο ελάχιστο για την κρατική υπόσταση.

Ένα δήθεν κράτος και μια ανερμάτιστη κοινωνία προσπαθεί να λαθροβιώσει. Και όταν η τύχη την εγκαταλείπει ή ο εμφανίζεται κάποιος Εφιάλτης, η τραγωδία προβάλλει μπροστά σε όλη της την διάσταση. Μια τέτοια τραγωδία ζούμε σήμερα. Που συμπυκνώνεται στην σύγχρονη ελληνική φιλοσοφία: “Πάμε και ό,τι βγει”.

Είναι η έκφραση, που σύμφωνα με μαρτυρία επιβάτη, ακούστηκε στην μοιραία αμαξοστοιχία. “Πάμε και όπου βγει” είναι η καθημερινή ζωή μας.

Είναι η αντίληψη που μας έχει εμφυσήσει ένα κράτος που θέλησε να μας δημιουργήσει καθ εικόναν και ομοιώσίν του. Από το σχολείο, την οικογένεια, την καθημερινή ζωή.

Ένα κράτος που επι 70 χρόνια κατασκευάζει την οδική αρτηρία των δύο μεγαλύτερων πόλεών του, στην οποία έχασαν την ζωή τους χιλιάδες πολίτες του. Τα χρήματα που προορίζονταν για την κατασκευή φαγώθηκαν πολλές φορές σε αγαστή συνεργασία πολιτικών και εργολάβων. Ένα κράτος που εν έτη 2023 λειτουργεί την σιδηροδρομική του γραμμή μεταξύ των δύο μεγαλύτερων αστικών του κέντρων με μεθόδους του 19ου αιώνα.

Ένα κράτος που δεν έχει πλήρη συνείδηση- ίσως και να μην ενδιαφέρεται- τι γίνεται και πως ζουν οι πολίτες του έξω από την πρωτεύουσά του. Ένα κράτος του οποίου οι πολιτικοί δεν έχουν καμιά διάθεση να το συγκροτήσουν σε μια σοβαρή υπόσταση.

Ένα κράτος που θα περιοριστεί στην απόδοση των ευθυνών στον Σταθμάρχη αλλά θα αποφύγει τις πολιτικές ευθύνες που έχει το ίδιο.

Ένα κράτος που όταν, ακόμη, και στο internet προκειμένου να διαγράψεις ένα αρχείο το Σύστημα σε ρωτά αν είσαι σίγουρος, δεν μπορεί να λειτουργεί στην σημερινή εποχή με τις δυνατότητες που δίνει η τεχνολογία χωρίς ένα δεύτερο επίπεδο που θα ελέγχει την απόφαση του Σταθμάρχη να στείλει το τρένο σε λάθος γραμμή.

Τι είναι, όμως, το κράτος στην Ελλάδα;

Κράτος είναι ένα σύνολο θεσμικών δομών τις οποίες συνέχει μια αντίληψη λειτουργίας. Ας αποκαλέσουμε την αντίληψη αυτή ιδεολογία. Το σύνολο αυτό αποκτά μια ισχύ αναλόγως της συνεκτικότητάς του, της αποτελεσματικής λειτουργίας του και της ιδεολογίας του. Στην Ελλάδα οι δομές αυτές είναι αδύναμες, και επιφανειακές, η συνοχή ανύπαρκτη και η αντίληψη λειτουργίας τους το “πάμε και όπου βγει”. Το κράτος δεν έχει να κάνει με την κοινωνία. Είναι ανεξάρτητο από αυτήν και επιδιώκει να είναι ανεξάρτητο για να μπορεί να την χειραγωγεί και να την υποδουλώνει. Το Κράτος είναι απέναντι στην κοινωνία. Κράτος δεν είναι η κυβέρνηση. Η κυβέρνηση είναι ένας θεσμός του κράτους. Δεν είναι ούτε η Πολιτεία.

Το Αριστοτελικό Πολίτης, Πόλις, Πολιτεία, σήμαινε πως οι Πολίτες με την συμμετοχή τους στην Πόλη, συγκροτούν την Πολιτεία η ο οποία επιστρέφει τα οφέλη στον Πολίτη. Το Κράτος είναι ο απρόσωπος μηχανισμός έξω απο τα όρια και την λογική της Πολιτείας που διαμορφώθηκε ως μηχανισμός επιβολής και καταστολής.

Αν αυτό το κράτος δεν το αλλάξουμε, οι τραγωδίες που θα βιώνουμε θα είναι συνεχείς. Θέλουμε να το αλλάξουμε;

Σχετικά θέματα

Σταύρος Καλεντερίδης

Ο Σταύρος Καλεντερίδης, ξεκίνησε τις σπουδές του στην Αθήνα, σπουδάζοντας Πολιτική Επιστήμη στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έπειτα από τέσσερα χρόνια συμμετοχής στα φοιτητικά όργανα συνδιοίκησης της σχολής του και σε διάφορες οργανώσεις νέων, αποφάσισε να συνεχίσει τις σπουδές του στο εξωτερικό. Στη Βοστόνη των Η.Π.Α. ολοκλήρωσε δύο μεταπτυχιακά προγράμματα, στις Διεθνείς Σχέσεις (Αμερικανική εξωτερική πολιτική) και στην Επικοινωνία (Πολιτική Επικοινωνία), ενώ παράλληλα εργάστηκε στο Ελληνικό Προξενείο της Βοστόνης, στη σχολή του ως βοηθός έρευνας και σε δύο πολιτικές καμπάνιες Αμερικανών πολιτικών (Δημοκρατικών – Ρεπουμπλικάνων). Μετά από τρία χρόνια στις Η.Π.Α., άκουσε το κάλεσμα της πατρίδας του και επέστρεψε πίσω με μεγάλο πόθο για προσφορά στην Ελλάδα. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος δύο κοινωφελών οργανισμών, του δέλτα – πολιτική επανάσταση (πολιτικός οργανισμός) και της Λεοντίδας (ίδρυμα προώθησης θεμάτων ιστορίας, πολιτισμού και δημοκρατίας). Σήμερα ζει και εργάζεται στην Αθήνα, ασχολείται με διάφορα εγχειρήματα πολιτικής διπλωματίας και δημοκρατίας, γράφει πολιτικά άρθρα, σχολιάζει την επικαιρότητα και συνεχίζει την προσωπική του μελέτη στην ιστορία και την πολιτική φιλοσοφία.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας, εξέφρασε ο αντιναύαρχος ε.α. Γιάννης Εγκολφόπουλος στη «Ναυτεμπορική». Συνέδεσε την εκτίμησή του με τα μηνύματα Ρούμπιο, τον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό στην Ανατολική Μεσόγειο και τα κοινά συμφέροντα Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου.

Δημοσιεύτηκε

30 λεπτά πριν

στις

17 Οκτωβρίου 2026

από τον

Geopolitico team

«Θα προχωρήσει κανονικότατα». Με αυτή τη φράση ο Γιάννης Εγκολφόπουλος έδωσε το στίγμα της παρέμβασής του στη «Ναυτεμπορική», εκτιμώντας ότι η Άγκυρα δεν θα μπορέσει να εμποδίσει την υλοποίηση του καλωδίου Ελλάδας–Κύπρου.

Ο αντιναύαρχος ε.α. υποστήριξε ότι το έργο εντάσσεται σε έναν ευρύτερο διεθνή σχεδιασμό για την ενεργειακή ασφάλεια και τη δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών τροφοδοσίας της Ευρώπης. Κατά την ανάλυσή του, η Τουρκία δεν βρίσκεται απέναντι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε ένα πλέγμα κρατικών συμφερόντων που συγκλίνουν στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Καμία» πρόσθετη ενημέρωση προς την Τουρκία

Ιδιαίτερα κατηγορηματικός εμφανίστηκε στο ερώτημα εάν η συνέχιση των εργασιών προϋποθέτει κάποια συνεννόηση με την Άγκυρα.

Όπως υποστήριξε, θα ακολουθηθούν οι προβλεπόμενες αναγγελίες από την ελληνική και την κυπριακή πλευρά, χωρίς να απαιτείται πρόσθετη ενημέρωση, ανακοίνωση ή ερώτημα προς την Τουρκία. Στη σχετική ερώτηση του δημοσιογράφου, η απάντησή του ήταν μονολεκτική: «Καμία».

Αναφερόμενος στον χάρτη που παρουσιαζόταν στην εκπομπή, επέμεινε ότι το καλώδιο θα ακολουθήσει τη συγκεκριμένη διαδρομή. Υποστήριξε ότι η χάραξη έχει ήδη επιλεγεί με σημαντικές τεχνικές και οικονομικές παραμέτρους και δεν μπορεί να ανατρέπεται εξαιτίας τουρκικών απαιτήσεων, τις οποίες χαρακτήρισε αυθαίρετες.

Σημείωσε, παράλληλα, ότι μια συνεργατική Τουρκία θα μπορούσε να συμμετέχει σε ενεργειακές υποδομές της περιοχής. Το πρόβλημα, κατά τον ίδιο, είναι η προσπάθεια της Άγκυρας να επιβάλλει τις θέσεις της στους υπόλοιπους.

Πώς ερμηνεύει τα μηνύματα Ρούμπιο

Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του αποτέλεσε η ερμηνεία των τοποθετήσεων του Μάρκο Ρούμπιο κατά την επίσκεψή του στην Ελλάδα.

Ο κ. Εγκολφόπουλος απέδωσε ιδιαίτερη σημασία στην ομιλία στην Πνύκα, την οποία προσέγγισε ως τοποθέτηση με μακροπρόθεσμο στρατηγικό ορίζοντα. Κατά την εκτίμησή του, η επιλογή της Ελλάδας και του συγκεκριμένου ιστορικού χώρου συνδεόταν με ένα ευρύτερο μήνυμα για το μέλλον της Δύσης.

Στο ζήτημα του καλωδίου, υποστήριξε ότι η προσεκτική δημόσια διατύπωση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών αντανακλούσε την ανάγκη διπλωματικών χειρισμών. Δεν θεώρησε, δηλαδή, ότι η αποφυγή μιας ευθείας δημόσιας αντιπαράθεσης με την Τουρκία σήμαινε εγκατάλειψη του έργου.

Αντιθέτως, ερμήνευσε τις αναφορές στην ασφάλεια της μεταφοράς ενέργειας ως μήνυμα που αφορά και την Ανατολική Μεσόγειο. Στην ίδια συλλογιστική ενέταξε το σχήμα «3+1» και τη σημασία της Αιγύπτου για τις περιφερειακές ισορροπίες.

Το καλώδιο μέσα στον ευρύτερο ενεργειακό σχεδιασμό

Ο αντιναύαρχος ε.α. συνέδεσε τη διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου με τη συζήτηση για εναλλακτικούς ενεργειακούς διαδρόμους και με την προοπτική επανενεργοποίησης του σχεδίου EastMed.

Κατά την προσέγγισή του, οι πολεμικές συγκρούσεις και η ανασφάλεια στις υφιστάμενες οδούς μεταφοράς αυξάνουν την ανάγκη αναζήτησης νέων διαδρομών. Η Ελλάδα, υποστήριξε, μπορεί να αποκτήσει ενισχυμένο ρόλο στη μεταφορά ενέργειας προς την ευρωπαϊκή αγορά.

Στη βάση αυτή επέμεινε ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να ανατρέψει έναν σχεδιασμό στον οποίο εμπλέκονται πολλά κράτη. Το καλώδιο, όπως το παρουσίασε, αποτελεί κρίσιμο τμήμα αυτής της ευρύτερης αρχιτεκτονικής.

«Πολλά γίνονται και δεν λέγονται»

Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο νέας τουρκικής ναυτικής παρεμπόδισης, ο κ. Εγκολφόπουλος προέβλεψε ότι η Τουρκία θα αποφύγει μια τέτοια κίνηση.

Υποστήριξε, μάλιστα, ότι έχουν ήδη μεταφερθεί μηνύματα προς την τουρκική ηγεσία από την αμερικανική πλευρά. Η συγκεκριμένη αναφορά διατυπώθηκε ως δική του εκτίμηση για τις παρασκηνιακές διεργασίες.

Επιστρατεύοντας τη φράση ότι «πολλά γίνονται και δεν λέγονται», περιέγραψε μια διπλωματική διαδικασία που, κατά την άποψή του, εξελίσσεται πέρα από τις δημόσιες δηλώσεις.

Στο ίδιο πλαίσιο ξεχώρισε τις προσωπικές σχέσεις Τραμπ–Ερντογάν από τα στρατηγικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών. Όπως υποστήριξε, η προσωπική οικειότητα μεταξύ ηγετών δεν αρκεί για να παραμεριστούν ευρύτερες κρατικές επιδιώξεις.

Ελλάδα, Ισραήλ και Αίγυπτος στον ίδιο υπολογισμό

Με αιχμηρό τόνο, ο κ. Εγκολφόπουλος αμφισβήτησε την εικόνα μιας Τουρκίας που μπορεί να επιβάλλεται στρατιωτικά σε κάθε περιφερειακή κρίση.

Εκτίμησε ότι, εάν η Άγκυρα επέλεγε την αντιπαράθεση για το καλώδιο, θα ερχόταν αντιμέτωπη και με τα συμφέροντα του Ισραήλ και της Αιγύπτου. Προέβλεψε ότι οι δύο χώρες θα στήριζαν την ελληνική πλευρά, συνδέοντας αυτή τη θέση με τη σύγκλιση συμφερόντων στην περιοχή.

Πρόκειται για πρόβλεψη του ίδιου ως προς τη στάση των συγκεκριμένων κρατών σε ένα υποθετικό σενάριο κρίσης.

Αναφερόμενος, επίσης, στην Κύπρο, απέδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα σε δηλώσεις που επικαλέστηκε από την αμερικανική διπλωματική πλευρά, τις οποίες ερμήνευσε ως μήνυμα αποτροπής έναντι απειλών κατά της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η πραγματική ισχύς και οι συμμαχίες

Στο τελευταίο μέρος της παρέμβασής του, ο αντιναύαρχος ε.α. επέμεινε ότι η σύγκριση Ελλάδας–Τουρκίας απαιτεί σοβαρή αποτίμηση των πραγματικών στρατιωτικών δυνατοτήτων και του περιφερειακού περιβάλλοντος.

Υποστήριξε ότι οι συμμαχίες και τα κοινά συμφέροντα επηρεάζουν καθοριστικά τον συσχετισμό ισχύος. Παράλληλα, άσκησε κριτική σε πρόχειρες συγκρίσεις που παράγονται με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης από πληροφορίες ανοικτών πηγών, χωρίς επαρκή αξιολόγηση.

Η βασική του πρόβλεψη παρέμεινε σαφής: το καλώδιο θα προχωρήσει και η Τουρκία θα αποφύγει να μετατρέψει την αντίδρασή της σε ουσιαστική παρεμπόδιση. Μια εκτίμηση που ο ίδιος συνέδεσε με το βάρος των ενεργειακών συμφερόντων και τη διαμόρφωση των συμμαχιών στην Ανατολική Μεσόγειο.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία, αντί να απαιτούν κυρώσεις, επαναλαμβάνοντας το τετριμμένο ότι «πρέπει οι εταίροι μας να αντιληφθούν την κατάσταση», αυτό καταδεικνύει ότι είναι οι «δικοί» μας που ΔΕΝ θέλουν να κατανοήσουν την κατάσταση. Κι είναι οι ίδιοι που πρωτοστατούσαν στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας!

Δημοσιεύτηκε

1 ώρα πριν

στις

17 Οκτωβρίου 2026

από τον

Κώστας Μαυρίδης

Γράφει ο Κώστας Μαυρίδης, Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ (S&D)

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ για τον προϋπολογισμό (ο οποίος χρηματοδοτείται από εισφορές των κρατών-μελών) για την επταετία 2028-34, έφερε στο προσκήνιο τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Συνοπτικά, για έγκριση του προϋπολογισμού απαιτείται η συνεργασία των κορυφαίων οργάνων της ΕΕ, που έχουν δυσανάλογο μερίδιο ισχύος. Πρώτα η Ευρ. Επιτροπή υποβάλλει συνολική πρόταση με τις δαπάνες ανά τομέα, προς το Συμβούλιο (υπουργοί κρατών-μελών) και στο Ευρωκοινοβούλιο. Στο Συμβούλιο, τα κράτη μέλη έχουν δικαίωμα βέτο, δηλαδή καθένα μπορεί να μπλοκάρει τη διαδικασία. Τελευταίο είναι η έγκριση από το Ευρωκοινοβούλιο, το οποίο δεν επιλέγει μια-μια δαπάνη για απόρριψη ή αποδοχή, αλλά συναινεί ή απορρίπτει τον προϋπολογισμό ως σύνολο.

Αυτή τη φορά, ως Ευρωκοινοβούλιο ζητάμε σημαντική αύξηση των δαπανών, περίπου 10% σε σύγκριση με την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εφόσον «για να έχουμε ευρωπαϊκές λύσεις χρειάζονται ανάλογα χρηματοδοτικά εργαλεία.» Τις προάλλες, είχαμε την αντι-πρόταση της Ιρλανδικής Προεδρίας στο Συμβούλιο, με σημαντικές περικοπές, η οποία βρήκε απέναντι της «τοίχο» από τις δύο μεγάλες πολιτικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου (ανάμεσα τους και η δική μου), με στήριξη από δύο μικρότερες Αυτή είναι η «σύγκρουση» με το Ευρωκοινοβούλιο να ζητά δισεκατομμύρια επιπλέον για την άμυνα, την ανταγωνιστικότητα και τα παραδοσιακά προγράμματα της ΕΕ, ενώ διάφορες Κυβερνήσεις πιέζουν για σαφώς πιο περιορισμένο προϋπολογισμό.

Για την Κύπρο, το αποτέλεσμα της μάχης θα καθορίσει το ύψος των κονδυλίων που της αναλογούν κυρίως για την περιφερειακή ανάπτυξη/συνοχή, απασχόληση, κοινωνική πολιτική, την άμυνα, τη γεωργία, τις υποδομές και την πράσινη μετάβαση. Αυτή τη φορά όμως έχουμε και το φλέγον θέμα της στέγασης μαζί με τα έργα υποδομής ενεργειακής και γεωπολιτικής σημασίας λόγω του συνεχιζόμενου τουρκικού επεκτατισμού.

Αυτή την εβδομάδα όμως, είχαμε και κάτι άλλο που πέρασε στα ψηλά των ΜΜΕ και αφορά τις σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας. Η Τουρκία «καίγεται» για να διευρύνει τις εμπορικές της σχέσεις με την ΕΕ μέσω της Τελωνειακής Ένωσης, με απώτερη επιδίωξη να ενταχθεί στο «Made in Europe», που είναι μια υπό κατασκευή κοινή σήμανση προϊόντων παραγωγής στην Ευρώπη. Η συμμετοχή της Τουρκίας στην Ευρωάμυνα και η διεύρυνση των εμπορικών της σχέσεων, αποτελούν στην πραγματικότητα το υποκατάστατο της πλήρους ένταξης στην ΕΕ. Μάλιστα, η Τουρκία προέβαλε στον αρμόδιο Επίτροπο της ΕΕ, ως σημαντική επιτυχία την υφιστάμενη Τελωνειακή Ένωση ΕΕ-Τουρκίας, για την οποία η Τουρκία αρνείται να σεβαστεί την δέσμευσή της από το 2005 προς την ΕΕ και να εφαρμόσει όσα αφορούν την Κυπριακή Δημοκρατία.

Όταν πριν μήνες είχαμε την Έκθεση για την Τουρκία στο Ευρωκοινοβούλιο, είχα πρωτοστατήσει στην ανάδειξη αυτών των σοβαρών αρνητικών, που κάποιοι συνάδελφοι εισάκουσαν και άλλοι όχι. Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία, αντί να απαιτούν κυρώσεις, επαναλαμβάνοντας το τετριμμένο ότι «πρέπει οι εταίροι μας να αντιληφθούν την κατάσταση», αυτό καταδεικνύει ότι είναι οι «δικοί» μας που ΔΕΝ θέλουν να κατανοήσουν την κατάσταση. Κι είναι οι ίδιοι που πρωτοστατούσαν στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας!

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Ινδικά πολεμικά πλοία στην Κύπρο; Οι πληροφορίες και το νέο αμυντικό σκηνικό

Πληροφορίες για παρεμβάσεις Ισραήλ και Εμιράτων απέναντι στις πιέσεις της Άγκυρας παρουσίασε το «Direct News». Στο επίκεντρο οι συζητήσεις για συμπαραγωγή LORA, η συνεργασία με την Ινδία και η αμυντική ενίσχυση της Κύπρου.

Δημοσιεύτηκε

1 ώρα πριν

στις

17 Οκτωβρίου 2026

από τον

Ανδρέας Μουντζουρούλιας

Ένα έντονο διπλωματικό παρασκήνιο γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο, με επίκεντρο την ανατολική Λιβύη και την οικογένεια Χαφτάρ, περιέγραψε ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας στην εκπομπή «Direct News», παρουσιάζοντας πληροφορίες του Directus.gr. Σύμφωνα με όσα μετέφερε, η Τουρκία πιέζει για την κοινοβουλευτική επικύρωση του μνημονίου, ενώ το Ισραήλ επιδιώκει να αποτρέψει αυτή την εξέλιξη, αξιοποιώντας και τη σχέση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων με την πλευρά Χαφτάρ.

Στην ανάλυσή του, το λιβυκό μέτωπο συνδέεται με τον ευρύτερο ανταγωνισμό στην Ανατολική Μεσόγειο. Παράλληλα, παρουσίασε πληροφορίες για εξοπλιστικές συζητήσεις με το Ισραήλ και για την ανάπτυξη της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ινδίας.

Πιέσεις στον Χαφτάρ και ισραηλινές παρεμβάσεις

Κατά τον παρουσιαστή, η Άγκυρα επιδιώκει να αξιοποιήσει την επιρροή του Σαντάμ Χαφτάρ στην ανατολική Λιβύη, προκειμένου να προχωρήσει η διαδικασία επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου. Ο ίδιος συνέδεσε την κινητικότητα με τις μεταβολές που περιέγραψε στην τοπική πολιτική ισορροπία και με την τουρκική προσπάθεια να αποκτήσει ευνοϊκότερους συνομιλητές.

Στον αντίποδα, επικαλούμενος επαφές με πηγές από το Ισραήλ, υποστήριξε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνεννοήσεις με τα Εμιράτα, ώστε το Αμπού Ντάμπι να ασκήσει πρόσθετη επιρροή στην οικογένεια Χαφτάρ για την αποτροπή της επικύρωσης.

«Το Ισραήλ θα κάνει ό,τι μπορεί για να μην επικυρωθεί η συμφωνία», ανέφερε, μεταφέροντας την εικόνα που, όπως είπε, είχε από τις πηγές του. Στην ίδια εξίσωση τοποθέτησε την Αίγυπτο, εκτιμώντας ότι ούτε το Κάιρο επιθυμεί μια τέτοια εξέλιξη.

Το συμπέρασμά του για την Αθήνα ήταν σαφές: η σύμπτωση συμφερόντων με άλλες περιφερειακές δυνάμεις δημιουργεί περιθώρια δράσης, τα οποία η ελληνική διπλωματία οφείλει να αξιοποιήσει.

Το ευρωπαϊκό χαρτί της Αθήνας

Ο Μουντζουρούλιας στάθηκε ιδιαίτερα στη δυνατότητα αξιοποίησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως υποστήριξε, η ανάγκη της Λιβύης για επενδύσεις, χρηματοδότηση και συνεργασία στο μεταναστευτικό προσφέρει στην Ελλάδα διαπραγματευτικά εργαλεία.

Κατά την προσέγγισή του, η Αθήνα πρέπει να συνδέσει τις ευρωπαϊκές σχέσεις με τη Λιβύη με την προάσπιση των ελληνικών συμφερόντων. Η παρέμβαση τρίτων χωρών χρειάζεται, επομένως, να συνοδεύεται από ενεργή ελληνική παρουσία και συγκεκριμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες.

LORA: Πληροφορίες για συμπαραγωγή στην Ελλάδα

Στο εξοπλιστικό σκέλος, ο παρουσιαστής μετέφερε πληροφορίες για συζητήσεις με το Ισραήλ σχετικά με το πυραυλικό σύστημα LORA. Όπως ανέφερε, το ενδιαφέρον περιλαμβάνει την προοπτική μεταφοράς τεχνογνωσίας και δημιουργίας παραγωγικής υποδομής στην Ελλάδα.

Στην εκπομπή έγινε λόγος για δυνατότητα πληγμάτων ακριβείας σε αποστάσεις έως 500 χιλιομέτρων. Ο Μουντζουρούλιας εκτίμησε ότι, εφόσον προχωρήσει η συνεργασία που περιέγραψε, θα ενισχυθούν τόσο οι δυνατότητες αποτροπής όσο και η ελληνική αμυντική βιομηχανία.

Η συγκεκριμένη αναφορά παρουσιάστηκε ως πληροφορία για διαπραγματεύσεις και σχεδιασμό. Ο ίδιος έθεσε την υλοποίηση της συμφωνίας ως προϋπόθεση για τις επιχειρησιακές δυνατότητες που ανέλυσε.

Ινδία: Κοινές παραγωγές και ναυπηγική συνεργασία

Εκτενή αναφορά έκανε και στην προσέγγιση με την Ινδία. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, οι επαφές επικεντρώνονται στην κατάρτιση οδικού χάρτη βιομηχανικής συνεργασίας, με προοπτική κοινοπραξιών, συμπαραγωγής αμυντικών προϊόντων και ανάπτυξης τεχνολογιών.

Ανάμεσα στα πεδία ενδιαφέροντος ανέφερε τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τα συστήματα αντιμετώπισής τους, τους πυραύλους και τα στρατιωτικά οχήματα. Ιδιαίτερη θέση απέδωσε στη ναυπηγική συνεργασία και στη σύνδεση της ελληνικής τεχνογνωσίας με την ινδική βιομηχανία.

Στην ανάλυσή του, οι σχέσεις Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Ινδίας μπορούν να διαμορφώσουν ένα πλέγμα συνεργασίας από την Ανατολική Μεσόγειο έως τον Ινδικό Ωκεανό, με πρακτικό περιεχόμενο στην άμυνα, στην εκπαίδευση και στη θαλάσσια ασφάλεια.

Η Κύπρος και η προοπτική ινδικών πλοίων

Για την Κύπρο, ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε πληροφορίες για ινδική υποστήριξη στη ναυτική εκπαίδευση, στην τεχνική υποστήριξη και στην ανάπτυξη επιχειρησιακών δυνατοτήτων.

Πρόσθεσε ότι εξετάζεται από την ινδική πλευρά η διάθεση μεταχειρισμένων πολεμικών πλοίων σε προσιτό κόστος. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι αναμένει περισσότερα στοιχεία για τον τύπο των πλοίων και για το εάν η σκέψη αυτή θα προχωρήσει.

Σχολιάζοντας παράλληλα τις απειλητικές δηλώσεις του Ερχάν Αρικλί, υποστήριξε ότι η Λευκωσία ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες της και ότι τα σημερινά δεδομένα διαφέρουν από εκείνα του 1974.

Δορυφόροι, ναυτικές μονάδες και νέα όπλα

Στην εκπομπή παρουσιάστηκαν επίσης τουρκικά δημοσιεύματα για τις ελληνικές δυνατότητες δορυφορικής επιτήρησης. Ο παρουσιαστής στάθηκε στην αξία της συλλογής πληροφοριών και στην προοπτική καλύτερης παρακολούθησης στρατιωτικών δραστηριοτήτων.

Αναφέρθηκε ακόμη σε συζητήσεις για δύο ιταλικά ναρκοθηρευτικά, σε παρουσίαση των συστημάτων SPEAR και SPEAR EW στην Πολεμική Αεροπορία, καθώς και στο γερμανικό ενδιαφέρον για προγράμματα υποβρυχίων και τεθωρακισμένων.

Για τα υποβρύχια, υποστήριξε ότι η Ελλάδα πρέπει να αξιοποιήσει τον ανταγωνισμό των προμηθευτών, επιδιώκοντας την καλύτερη επιχειρησιακή λύση και ισχυρότερους όρους συνεργασίας.

Κλείνοντας, σχολίασε την επίσκεψη Δένδια στη Σαουδική Αραβία, σημειώνοντας ότι δεν διέθετε ακόμη το περιεχόμενο των συναντήσεων. Συνέδεσε ως εκτίμηση την κινητικότητα με την ελληνική παρουσία μέσω των Patriot και με τις περιφερειακές αμυντικές συνεννοήσεις.

Το βασικό μήνυμα της εκπομπής ήταν ότι οι διπλωματικές συνεργασίες αποκτούν ουσία όταν συνοδεύονται από παραγωγικές συμφωνίες, τεχνογνωσία και ενίσχυση της αποτροπής. Για τον Μουντζουρούλια, η Ελλάδα έχει μπροστά της ευκαιρίες που απαιτούν ενεργή διπλωματία και συνέχεια στην υλοποίηση.