Άμυνα
Νίκος Μιχαηλίδης: «Για τη Δύση και την Ελλάδα ο Ερντογάν είναι ο διάβολος που γνωρίζουμε καλύτερα»
— Πόσο εφτάψυχος μπορεί να αποδειχθεί ο Ερντογάν;
Ο Ερντογάν έχει αποδειχθεί ένας πολύ πραγματιστής πολιτικός με σημαντική ικανότητα ελιγμών. Έχει δημιουργήσει ακροατήρια σε διάφορες κοινωνικές ομάδες στο εσωτερικό που τον λατρεύουν ως θεό παρά την κάκιστη κατάσταση της οικονομίας και τους πρόσφατους καταστροφικούς σεισμούς που επιβάρυναν δραματικά την κατάσταση στη χώρα αυτή. Τα ποσοστά αποδοχής του παραμένουν υψηλά. Άλλωστε στην Τουρκία, σε αντίθεση με την Ελλάδα, η οικονομία δεν είναι πάντα ο βασικός παράγοντας που διαμορφώνει τη στάση των πολιτών έναντι της ηγεσίας τους.
Το μεγαλοϊδεατικό όραμα που τους προσφέρει για μια Τουρκία σε ρόλο υπερδύναμης, το οποίο στηρίζεται σε έναν ιδιότυπο ισλαμοεθνικισμό και στην ανάπτυξη εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας, έστω και αν σήμερα πολλοί πεινούν και ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας, καλλιεργεί μια ελπίδα στους οπαδούς του για ένα λαμπρό μέλλον ή έναν «χρυσό τουρκικό αιώνα», όπως συχνά παρουσιάζεται από την καθεστωτική προπαγάνδα.
Έχει καταφέρει να διαμορφώσει ένα ισχυρό, υπερεθνικιστικό, μεγαλοϊδεατικό αφήγημα για τη χώρα και έχει «εγκλωβίσει» τους ανταγωνιστές του σε αυτό, οι οποίοι και αναγκάζονται να παίζουν επικοινωνιακά με τους όρους που έχει θέσει ο ίδιος. Εξαίρεση αποτελεί το φιλοκουρδικό κόμμα HDP, το οποίο όμως έχει αποδυναμωθεί αρκετά λόγω φυλακίσεων και διώξεων χιλιάδων στελεχών του.
Ακόμα και σήμερα, λοιπόν, με τη διεθνή κριτική που δέχεται, τη φθορά της εικοσαετούς διακυβέρνησης, τις περιπέτειες στην εξωτερική πολιτική, τα σκάνδαλα, τη διαφθορά, τη διάλυση των θεσμών, με την τραγική κατάσταση της οικονομίας και τους καταστροφικούς σεισμούς, ο Ερντογάν παραμένει ένας δύσκολος αντίπαλος. Οι μέχρι τώρα δημοσκοπήσεις δείχνουν μόνο οριακό προβάδισμα του συνασπισμού των κεμαλοεθνικιστών υπό τον Κιλιτσντάρογλου.
Μας συμφέρει μια κυβέρνηση στην Τουρκία που θα σέβεται το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας στην πράξη και όχι μόνο στα λόγια, δεν θα καλλιεργεί τον επεκτατισμό και αναθεωρητισμό και την παρέμβαση στα εσωτερικά των γειτόνων της, μια τουρκική κυβέρνηση φιλελληνική. Αυτό όμως αποτελεί ουτοπία.
— Τι πιστεύετε ότι θα προτιμούσε η Δύση;
Φαίνεται πως αρκετοί στη Δύση θα προτιμούσαν μάλλον να παραμείνει ο Ερντογάν στην εξουσία ως ο «διάβολος που ήδη γνωρίζουμε». Θεωρώ πως πολλά θα κριθούν και από τις ισορροπίες και συνεννοήσεις στο εσωτερικό κρίσιμων κρατικών υπηρεσιών. Όπως είναι γνωστό στους ειδικούς, στη διακυβέρνηση της Τουρκίας, πέρα από τα κόμματα, πολύ σημαντικό ρόλο, ίσως σημαντικότερο, παίζουν μερικές κρίσιμες κρατικές υπηρεσίες.
Να μην ξεχνούμε ότι η Τουρκία δεν είναι μια δυτικού τύπου χώρα, δεν έχει ουσιαστική κοινοβουλευτική πολιτική παράδοση και κουλτούρα. Είναι διαχρονικά αυταρχική, με περίπλοκη κοινωνική, εθνοτική και θρησκευτική δομή και με την άσκηση ωμής βίας να παραμένει συστατικό στοιχείο της πολιτικής κουλτούρας και των πολιτικών διεργασιών. Αποτελεί ένα απολύτως προβληματικό κατάλοιπο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Είναι μια βαθύτατα αυταρχική χώρα με πολυκομματική βιτρίνα.

— Ποια είναι τα επικρατέστερα σενάρια για την επόμενη μέρα;
Το μόνο που μπορώ να πω με σχετική βεβαιότητα είναι ότι την επόμενη μέρα κυρίαρχο ρόλο στα τουρκικά πολιτικά πράγματα θα συνεχίσουν να έχουν οι υπηρεσίες πληροφοριών της Τουρκίας, που είναι ίσως και ο μόνος θεσμός πλέον με τεράστια θεσμική μνήμη, οργάνωση και συνέχεια που βγήκε αλώβητος από τις μαζικές εκκαθαρίσεις στελεχών του κρατικού μηχανισμού την επαύριον του ψευδοπραξικοπήματος του 2016. Η ΜΙΤ είναι η υπηρεσία που διασφαλίζει τη συνέχεια και ενότητα του τουρκικού κράτους και είναι σε θέση, ανάμεσα στα άλλα, να επηρεάζει και τις εκλογικές αναμετρήσεις.
Να υπενθυμίσω στους αναγνώστες σας ότι ούτως ή άλλως οι εκλογές αυτές δεν είναι δημοκρατικές, μια και αρκετές χιλιάδες στελέχη του 3ου μεγαλύτερου κόμματος, του φιλοκουρδικού, βρίσκονται στη φυλακή.
Πάντως, όποιος κι αν εκλεγεί, θα κληθεί, άμεσα να αντιμετωπίσει τις ανθρωπιστικές και οικονομικές συνέπειες του καταστροφικού σεισμού. Η ανοικοδόμηση θα χρειαστεί τεράστια κεφάλαια. Από πού θα τα λάβουν; Είτε από τον δυτικό κόσμο, είτε από τις χώρες του Κόλπου, είτε από την Κίνα. Αυτό βέβαια θα έρθει και με σημαντικές δεσμεύσεις που μένει να δούμε ποιες θα είναι. Αν εκλεγούν οι κεμαλοεθνικιστές, δεν θα είναι απλή υπόθεση η μεταβίβαση της εξουσίας.
Αν, πάντως, υποθέσουμε ότι αναλαμβάνουν την εξουσία, δεν θα είναι ιδιαίτερα εύκολο να κυβερνήσουν, γιατί σημαντικά τμήματα του κρατικού μηχανισμού ελέγχονται από το ΑΚΡ. Πώς θα συνυπάρξουν; Θα γίνουν μαζικές διώξεις και εκκαθαρίσεις; Τι συνέπειες θα έχει αυτό στην κοινωνική και πολιτική σταθερότητα; Αυτά είναι κάποια κρίσιμα ερωτήματα στα οποία είναι δύσκολο να απαντήσουμε με βεβαιότητα αυτήν τη στιγμή. Θα χρειαστούν αρκετά χρόνια για να απο-ερντογανοποιηθεί ο κρατικός μηχανισμός. Επιπλέον, θα πρέπει να δούμε τι θα συμβεί στη δομή και τις ισορροπίες στο εσωτερικό των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων. Αυτό είναι ιδιαιτέρως κρίσιμο και θα κρίνει πολλά για το μέλλον της χώρας αυτής.
Αν, από την άλλη, «επανεκλεγεί» ο Ερντογάν, με ή χωρίς νοθεία, πιστεύω πως η εξέλιξη στο εσωτερικό θα είναι περισσότερο «ομαλή» διότι θα πρόκειται για συνέχιση της εξουσίας του ίδιου δικτύου ανθρώπων.
— Σε περίπτωση νίκης της αντιπολίτευσης, οι στοχεύσεις της χώρας πιστεύετε ότι θα παραμείνουν οι ίδιες;
Ας δούμε από ποιους αποτελείται η περιβόητη συμμαχία της αντιπολίτευσης. Κεντρικός πυρήνας, οι παραδοσιακοί κεμαλιστές του CHP, εντός του οποίου κυριαρχεί η μιλιταριστική, εθνικιστική πτέρυγα ‒ μην ξεχνάμε άλλωστε ότι παραδοσιακά είναι το κόμμα των στρατιωτικών. Ακολουθεί το κόμμα IYI της Άκσενερ, που προέρχεται από την παντουρκική ακροδεξιά, το μικρό ισλαμικό κόμμα του συντηρητικού ισλαμιστή Τ. Καραμολάογλου και τα μικρότερα κόμματα του γνωστού ισλαμο-μεγαλοϊδεάτη Νταβούτογλου και του ήπιου ισλαμομεταρρυθμιστή Μπαμπατζάν. Οι δύο τελευταίοι λαμβάνουν πολύ χαμηλά ποσοστά. Επιπλέον, όπως ο δήλωσε ο Κιλιτσντάρογλου, αν κυβερνήσει, θα διορίσει αντιπροέδρους τον δήμαρχο Άγκυρας Μ. Γιαβάς (προέρχεται από την ακροδεξιά) και τον δήμαρχο Κωνσταντινούπολης Ε. Ιμάμογλου από το κεμαλικό CHP.
Αυτός ο συνασπισμός πιστεύω ότι θα ακολουθήσει μια πιο παραδοσιακή, κεμαλική εξωτερική πολιτική, χωρίς περιττές περιπέτειες και παρεμβάσεις στο εξωτερικό (π.χ. ίσως να επανεξετάσουν την αποστολή στρατευμάτων σε κάποιες χώρες και τη δημιουργία στρατιωτικών βάσεων, από τα οποία θεωρούν ότι δεν εξυπηρετείται το εθνικό συμφέρον). Για Ελλάδα και Κύπρο δεν βλέπω καμία ουσιαστική αλλαγή προς το καλύτερο. Άλλωστε, αν δείτε τι λένε τα επιτελεία εξωτερικής πολιτικής αυτού του συνασπισμού, θα καταλάβετε ότι θα επιδιώξουν βελτίωση των σχέσεων με Αίγυπτο και Ισραήλ, ώστε να επανέλθουν στο ενεργειακό παιχνίδι στην περιοχή μας, και θα συνεχίσουν την παραδοσιακή κεμαλική πολιτική έναντι ημών. Επίσης, θα αλλάξει η ρητορική τους, θα παρουσιαστούν ως «μεταρρυθμιστές» και θα ζητήσουν βελτίωση σχέσεων με ΗΠΑ και Ε.Ε., αποφεύγοντας τις ρητορικές οξύνσεις και τον λαϊκισμό του Ερντογάν, ενώ θα προσπαθήσουν να αντλήσουν οικονομική βοήθεια. Βασική επιδίωξή τους θα είναι και η αποτροπή ίδρυσης κουρδικής πολιτικής δομής στη Συρία, η επιστροφή των Σύριων προσφύγων, η επανένωση της Συρίας και βελτίωση των σχέσεων μαζί της. Πιθανότατα θα ζητήσουν επιπλέον χρήματα από Ε.Ε. και ΟΗΕ αλλά και αναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας για το προσφυγικό.
Η πολιτική τους θα στραφεί γύρω από τον βασικό τους φόβο, το κουρδικό ζήτημα και τις διαφορετικές εκφάνσεις του, εσωτερικές και διεθνείς. Εδώ τις ισορροπίες θα επηρεάσουν και οι ψηφοφόροι του φιλοκουρδικού κόμματος HDP, οι οποίοι ασφυκτιούν και προσδοκούν πως η ηγεσία και χιλιάδες στελέχη του κόμματος θα απελευθερωθούν. Αυτό μένει να δούμε αν και πώς θα συμβεί.
Συνοπτικά, θα έλεγα πως οι κεμαλοεθνικιστές θα εστιάσουν στην οικονομική αναδιάρθρωση και στην αντιμετώπιση των συνεπειών του σεισμού, στην ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και του στρατού, στη διασφάλιση στοιχειώδους εσωτερικής κοινωνικής αρμονίας και στην εκδίωξη των Σύριων προσφύγων, στην αποκατάσταση της εικόνας της χώρας στη Δύση και στη διαχείριση των βασικών ζητημάτων εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας με προτεραιότητα στη διπλωματία. Υποσχέθηκαν και εκδημοκρατισμό, αλλά βέβαια αυτές οι υποσχέσεις στην Τουρκία ακούγονται εδώ και εκατό περίπου χρόνια, με τα γνωστά αποτελέσματα.
— Πώς εξηγείται την τουρκική «επίθεση φιλία»; Αρκετοί υποστηρίζουν ότι είναι θέμα τακτικής, οπότε θα είναι παροδική. Συμφωνείτε;
Ναι, συμφωνώ. Η Τουρκία άλλαξε προς το παρόν τακτική έναντι ημών γιατί δεν μπορεί να κάνει αλλιώς, λόγω της τεράστιας καταστροφής από τους σεισμούς και των άλλων αδιεξόδων στην εξωτερική της πολιτική. Το τουρκικό κράτος βάζει μια προσωρινή άνω τελεία στις καθημερινές ωμές στρατιωτικές απειλές και στην εμπρηστική ρητορική, αλλά συνεχίζει την αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας, καλύπτοντάς τες πίσω από μια ρητορική διαλόγου και δήθεν φιλίας, ενώ πλέον μιλούν και για δύο κράτη στη Κύπρο. Όλες οι διεκδικήσεις του, και η «γαλάζια πατρίδα», παραμένουν στο τραπέζι και σταδιακά τις κανονικοποιεί ως τμήμα της εξωτερικής του πολιτικής. Θα έλεγα ότι προς το παρόν θα βλέπουμε έναν, επιτρέψτε μου τον αδόκιμο όρο, λιγότερο «καουμπόικο» και πιο «σοφιστικέ» τουρκικό επεκτατισμό, ο οποίος ίσως να είναι και περισσότερο επικίνδυνος για τη χώρα μας.
— Σας ανησυχεί, σε περίπτωση ήττας του, ένα πιθανό σενάριο μη παράδοσης της εξουσίας από τον Ερντογάν; Τελικά, τι συμφέρει τη χώρα μας να συμβεί στις τουρκικές εκλογές;
Τίποτα δεν με ανησυχεί, αρκεί ο ελληνικός κρατικός μηχανισμός να είναι καλά προετοιμασμένος για οποιοδήποτε σενάριο και οι κυβερνητικοί αρμόδιοι να μην παρασύρονται από ουτοπικές προσεγγίσεις για τις προθέσεις της Άγκυρας. Υπάρχουν πληροφορίες που αναφέρουν ότι ο Ερντογάν ίσως να αμφισβητήσει το αποτέλεσμα των εκλογών, παρότι ελέγχει όλους τους σχετικούς θεσμούς. Κάτι τέτοιο θα οδηγούσε σε περαιτέρω αποδυνάμωση και εσωστρέφεια αυτήν τη χώρα. Όλα αυτά είναι σενάρια, όπως αναφέρατε. Αναμένουμε τη συνέχεια. Μας συμφέρει μια κυβέρνηση στην Τουρκία που θα σέβεται το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας στην πράξη και όχι μόνο στα λόγια, δεν θα καλλιεργεί τον επεκτατισμό και αναθεωρητισμό και την παρέμβαση στα εσωτερικά των γειτόνων της, μια τουρκική κυβέρνηση φιλελληνική. Αυτό όμως αποτελεί ουτοπία. Τέτοιο κόμμα εξουσίας στην Τουρκία δεν υπάρχει. Όλα συναγωνίζονται στον ανθελληνισμό, στο σοβινισμό και στον μεγαλοϊδεατικό υπερεθνικισμό και λαϊκισμό. Νομίζω όμως πως η επανεκλογή του πραγματιστή, λαϊκιστή, φθαρμένου και περισσότερο ευάλωτου Ερντογάν είναι το λιγότερο κακό σενάριο για εμάς, για διάφορους λόγους. Είναι ο «διάβολος που γνωρίζουμε» καλύτερα.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.
GEOPOLITICO
Η Ινδία ανοίγει αμυντική αγορά στην Κεντρική Ασία: Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν επιλέγουν Akash
Νέους πελάτες στην Κεντρική Ασία αποκτά η ινδική αμυντική βιομηχανία, με το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν να προστίθενται στους αγοραστές του αντιαεροπορικού συστήματος Akash. Η εξέλιξη ενισχύει την εξαγωγική παρουσία του Νέου Δελχί σε μια περιοχή όπου κυριαρχεί ακόμη ο σοβιετικός και ρωσικός εξοπλισμός.
Την εξαγωγή των συστημάτων στις δύο χώρες επιβεβαίωσε ο γραμματέας Άμυνας της Ινδίας, Ρατζές Κουμάρ Σινγκ, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο Asian News International στις αρχές Οκτωβρίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Catherine Putz στο The Diplomat, στις 13 Οκτωβρίου 2026.
Ο Ινδός αξιωματούχος παρουσίασε το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μέσου βεληνεκούς ως παράδειγμα της προόδου της αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.
Όπως ανέφερε, πρώτη πελάτισσα ήταν η Αρμενία, η οποία απέκτησε πολλαπλές πυροβολαρχίες. Ακολούθησαν οι εξαγωγές προς το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η παραγωγή έχει σταθεροποιηθεί, υπάρχουν επιπλέον παραγγελίες για τις ινδικές Ένοπλες Δυνάμεις και αναμένονται νέοι πελάτες από άλλες περιοχές του κόσμου.
Επιβεβαίωση από την Ινδία, χωρίς λεπτομέρειες για τις συμφωνίες
Οι δηλώσεις Σινγκ επιβεβαιώνουν προηγούμενο δημοσίευμα του ινδικού επιχειρηματικού περιοδικού BW Businessworld, τον Ιούλιο, το οποίο επικαλούνταν επίσημα στοιχεία και περιλάμβανε τις δύο χώρες στους εξαγωγικούς προορισμούς του Akash.
Σύμφωνα με το ANI, την προσθήκη τους στον κατάλογο των αγοραστών επιβεβαίωσαν τόσο ο Οργανισμός Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης της Ινδίας, DRDO, όσο και το ινδικό υπουργείο Άμυνας.
Ωστόσο, ούτε το Τατζικιστάν ούτε το Τουρκμενιστάν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως, σύμφωνα με το δημοσίευμα. Δεν έχουν γνωστοποιηθεί ο αριθμός των συστημάτων, η αξία των συμφωνιών και τα χρονοδιαγράμματα παραδόσεων. Συνεπώς, η ινδική επιβεβαίωση δεν αρκεί για να προσδιοριστεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται η παραλαβή και η επιχειρησιακή ένταξή τους.
Περισσότεροι προμηθευτές στην Κεντρική Ασία
Η επιλογή ινδικών συστημάτων εντάσσεται στη σταδιακή διαφοροποίηση των προμηθευτών των κρατών της Κεντρικής Ασίας. Παρότι μεγάλο μέρος του εξοπλισμού τους παραμένει σοβιετικής ή ρωσικής προέλευσης, στις ένοπλες δυνάμεις της περιοχής προστίθενται κινεζικά, τουρκικά, ινδικά και δυτικά μέσα.
Το The Diplomat, επικαλούμενο σχετικό ρεπορτάζ του RFE/RL, αναφέρει ότι το Τουρκμενιστάν παρουσίασε στην παρέλαση της ανεξαρτησίας του, στις 27 Σεπτεμβρίου, το κινεζικό σύστημα αεράμυνας FK-2000. Παρουσιάστηκαν επίσης βραζιλιάνικα αεροσκάφη A-29 Super Tucano και ιταλικά εκπαιδευτικά Leonardo M-346.
Το Τατζικιστάν έχει εμφανίσει κινεζικά συστήματα αεράμυνας HQ-17AE και τεθωρακισμένα οχήματα κινεζικής κατασκευής, ενώ το Κιργιστάν έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια διάφορους τύπους τουρκικών στρατιωτικών drones.
Η εικόνα δείχνει ότι οι κυβερνήσεις της περιοχής αναζητούν περισσότερες επιλογές για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών τους. Αυτό δεν σημαίνει άμεση ανατροπή της θέσης της Ρωσίας, αλλά διεύρυνση των διαθέσιμων συνεργασιών.
Το προηγούμενο της Αρμενίας
Η Αρμενία αποτελεί το προηγούμενο εξαγωγικό παράδειγμα για το Akash. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρώτη πυροβολαρχία παραδόθηκε τον Νοέμβριο του 2024 και περιλάμβανε τέσσερις εκτοξευτές και ένα ραντάρ Rajendra. Δεύτερη παράδοση φέρεται να πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 2025.
Τα στοιχεία αυτά προσφέρουν μια εικόνα της εξαγωγικής πορείας του συστήματος, χωρίς να επιτρέπουν συμπεράσματα για το μέγεθος ή τη σύνθεση των παραγγελιών του Τατζικιστάν και του Τουρκμενιστάν.
Η παλαιότερη σχέση με το Τατζικιστάν
Η αμυντική παρουσία της Ινδίας στο Τατζικιστάν έχει βαθύτερες ρίζες. Το The Diplomat επικαλείται έκθεση της Oxus Society, σύμφωνα με την οποία η συνεργασία αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000, με σημαντικό σταθμό την ανακαίνιση της αεροπορικής βάσης Αϊνί.
Τα σχέδια για εγκατάσταση ινδικών στρατιωτικών μέσων στη βάση δεν προχώρησαν, καθώς η Ντουσάνμπε στράφηκε στη Μόσχα και συμφώνησε να επιτρέψει τη χρήση της από ρωσικές δυνάμεις. Η Ινδία είχε επίσης πρόσβαση στην αεροπορική βάση Φαρχόρ, κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, χωρίς μόνιμη παρουσία.
Κατά το δημοσίευμα, πριν από τις συμφωνίες για το Akash δεν είχαν καταγραφεί ινδικές πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού στις δύο χώρες.
Η νέα εξαγωγική εξέλιξη προσφέρει στο Νέο Δελχί ένα επιπλέον έρεισμα στην Κεντρική Ασία. Για τους αγοραστές, όμως, η διεύρυνση των προμηθευτών συνοδεύεται από την πρόκληση της διαλειτουργικότητας: διαφορετικά συστήματα πρέπει να μπορούν να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσα στην ίδια αμυντική δομή.
GEOPOLITICO
Δένδιας–Πιστόριους στην Κρήτη: Αμυντική συνεργασία και SPARTAN ARROW στο επίκεντρο
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
Συνάντηση με τον Γερμανό υπουργό Άμυνας Μπόρις Πιστόριους πραγματοποιεί σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, στο Πεδίο Βολής Κρήτης ο Νίκος Δένδιας, με αντικείμενο την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη διμερή αμυντική συνεργασία.
Σύμφωνα με την προαναγγελία του ΥΠΕΘΑ, οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στις προκλήσεις άμυνας και ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, στη συνεργασία Ελλάδας–Γερμανίας στους τομείς της αμυντικής βιομηχανίας και της τεχνολογίας και στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.
Η συνάντηση θα συνδυαστεί με παρακολούθηση βολών στο πλαίσιο της άσκησης αεράμυνας «SPARTAN ARROW – 26».
Οι δύο υπουργοί αναμένεται να παρακολουθήσουν βολές των συστημάτων PATRIOT και LEFLASYS-OZELOT, καθώς και βολή πιστοποίησης του νέου συστήματος IRIS-T SLM. Η άσκηση διοργανώνεται κάθε χρόνο από τις γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις στο NATO Missile Firing Installation, το Πεδίο Βολής Κρήτης.
Οι κοινές δηλώσεις στον Τύπο έχουν προγραμματιστεί περίπου στις 14:40.
Η ατζέντα συνδέει τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα με την πρακτική συνεργασία στη βιομηχανία, στην τεχνολογία και στην εκπαίδευση. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας