Γενικά θέματα
Γεωπολιτική εναντίον γεωοικονομίας: Οι στόχοι της ΕΕ, των ΗΠΑ και της Κίνας
Οι Βρυξέλλες, που βρίσκονται σε άβολη θέση λόγω της έντασης του ανταγωνισμού μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, προσπαθούν να καθορίσουν μια «συνεκτική στρατηγική» για την αντιμετώπιση της Κίνας. Ωστόσο, ενώ η θέση της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και του Ζοζέπ Μπορέλ, καθώς και της κυρίαρχης ομάδας της διοίκησης στις Βρυξέλλες, είναι «φιλοατλαντική», δεν μπορεί να ειπωθεί το ίδιο για την πλειοψηφία όσων έχουν τον κύριο λόγο στη διαμόρφωση της πολιτική της ΕΕ, συγκεκριμένα τις πολιτικές και επιχειρηματικές ελίτ σε εθνικό επίπεδο. Το πώς θα συμφιλιωθούν αυτά τα δύο ρεύματα και πώς θα βρεθεί μια ισορροπία μεταξύ της φαινομενικά απαραίτητης εγγύτητας με την Ουάσιγκτον και της διατήρησης οικονομικά στενών σχέσεων με το Πεκίνο, είναι ένα δύσκολο ερώτημα.
Λίγες ώρες μετά την ομιλία του προέδρου των ΗΠΑ σχετικά με την ταχεία απόψυξη των σχέσεων με την Κίνα στο τέλος της συνόδου κορυφής της G7 στις 19-21 Μαΐου 2023 στη Χιροσίμα, το Πεκίνο διέταξε ορισμένες από τις εταιρείες υποδομής του να σταματήσουν να αγοράζουν από τη Micron, την αμερικανική εταιρεία κατασκευής τσιπ. Ο λόγος είναι το τελικό ανακοινωθέν της G7, από το οποίο είναι σαφές ότι η Κίνα θα βρεθεί υπό αυξημένη οικονομική πίεση από τις πιο ανεπτυγμένες χώρες της Ευρώπης, της Βόρειας Αμερικής και την Ιαπωνία, παρά την αλλαγή στο λεξιλόγιο, στο οποίο ο όρος «αποσύνδεση» αντικαθίσταται από τον όρο «ελαχιστοποίηση των κινδύνων»
Η σύνοδος κορυφής των G7 κατέδειξε την επιτυχία των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας να πείσουν ευρωπαϊκές χώρες όπως η Γερμανία και η Γαλλία να υιοθετήσουν μια πιο επιθετική στάση κατά της Κίνας. Συγκεκριμένα, ακόμη και πριν από τη σύνοδο κορυφής των G7, η Ιαπωνία, οι ΗΠΑ και η ΕΕ συντόνισαν ένα μεγάλο μέρος των πολιτικών τους έναντι της Κίνας, προσπαθώντας να βρουν μια ισορροπία μεταξύ της «εθνικής ασφάλειας» και των οικονομικών συμφερόντων.
Έτσι, αντί για έναν πλήρη οικονομικό διαχωρισμό από την Κίνα, η Δύση προσδιορίζει στρατηγικά τομείς όπου η συνεργασία φέρεται να αποτελεί στρατηγικό κίνδυνο. Είναι αλήθεια ότι δεν υπάρχει πλήρης συμφωνία λόγω της μεγάλης εξάρτησης της ΕΕ από την Κίνα, επομένως τα μέλη των G7 δεν συμφώνησαν σε νέους ελέγχους εξαγωγών [1] ή μέσων, κατά του λεγόμενου «κινεζικού εξαναγκασμού».
ΕΕ: ΕΛΑΧΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΕΖΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ
Η νέα ορολογία προέρχεται από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Συγκεκριμένα, στην ιστορικής σημασίας ομιλία της στις 30 Μαρτίου 2023 για τις σχέσεις ΕΕ-Κίνας [2], η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ζήτησε «ελαχιστοποίηση του κινδύνου» από την Κίνα. Προσπαθώντας να παρουσιάσει τη μείωση της εξάρτησης από το Πεκίνο ως μια λιγότερο ριζική απόκλιση από την «αποσύνδεση» που προωθούν οι ΗΠΑ, είπε ότι η ΕΕ δεν θέλει να διακόψει οικονομικούς, κοινωνικούς, πολιτικούς ή επιστημονικούς δεσμούς. Τόνισε ότι η Κίνα είναι ζωτικός εμπορικός εταίρος για την ΕΕ –αντιπροσωπεύοντας το 9% των εξαγωγών εμπορευμάτων και περισσότερο από το ένα πέμπτο των εισαγωγών εμπορευμάτων της ΕΕ (20,8%)– και ότι, αν και οι ανισορροπίες αυξάνονται υπέρ της Κίνας, το μεγαλύτερο μέρος του διμερούς εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών παραμένουν αμοιβαία επωφελείς και «χωρίς κινδύνους».
Σχετικά με το τελευταίο, στις Βρυξέλλες θεωρούν ότι ο οικονομικός διαχωρισμός δεν θα ήταν ούτε επιθυμητός ούτε εφικτός, λαμβάνοντας υπόψη το εκτεταμένο διμερές εμπόριο και τις χιλιάδες ευρωπαϊκές εταιρείες, με υποκαταστήματα και εργοστάσια στην Κίνα. Ως εκ τούτου, συνιστάται μια προσέγγιση στην οποία η ΕΕ επιβάλλει μεγαλύτερους φραγμούς σε τομείς όπου η Κίνα παραβιάζει τον ελεύθερο ανταγωνισμό ή όπου οι Βρυξέλλες κρίνουν ότι υπάρχουν ευαίσθητα ζητήματα ασφάλειας. Συγκεκριμένα, η πρόθεση είναι να μειωθεί η έκθεση και να αυξηθεί η αντίσταση στην Κίνα μέσω μεγαλύτερων μηχανισμών ελέγχου, εμπορικών μέσων και νέων αμυντικών εργαλείων.
Τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα προετοιμάζουν ήδη δύο νέα εργαλεία για την «υπεράσπιση της εμπορικής κυριαρχίας» [3]. Έτσι, στην πρόσφατα προταθείσα βιομηχανική πολιτική, η ΕΕ εισήγαγε ορισμένα εμπόδια για τους Κινέζους παραγωγούς τεχνολογιών στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, όταν συμμετέχουν στις δημόσιες συμβάσεις στην ευρωπαϊκή αγορά. Επιπλέον, με τον νόμο για τις κρίσιμες πρώτες ύλες, η ΕΕ θέλει να βασίζεται λιγότερο στη Κίνα, σε αυτόν τον τομέα. Ωστόσο, αυτές οι κινήσεις είναι αρκετά προσεκτικές και σίγουρα ασύγκριτες με αυτές του Λευκού Οίκου. Δεν υπάρχει συναίνεση στις Βρυξέλλες για αποσύνδεση, καθώς θεωρείται ότι πρέπει να διατηρηθεί η μερίδα του λέοντος στο εμπόριο με την Κίνα και ότι η ΕΕ μπορεί ταυτόχρονα να αυξήσει την αντίσταση της σε ορισμένους στρατηγικούς τομείς. Ο λόγος για αυτό είναι ότι, με την ακόμη αυξανόμενη σημασία για τις ευρωπαϊκές εταιρείες, η κινεζική αγορά έχει γίνει στρατηγικά σημαντική για την ΕΕ.
Η φυσική τάση του Πεκίνου να εξαρτάται λιγότερο από τον κόσμο και ο κόσμος να εξαρτάται περισσότερο από αυτό, είναι ιδιαίτερα προβληματική για την ΕΕ σε τομείς όπως οι σιδηρόδρομοι υψηλής ταχύτητας, η τεχνολογία ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, οι κρίσιμες πρώτες ύλες όπως το λίθιο ή το κοβάλτιο, ή τεχνολογίες για κβαντικούς υπολογιστές, ρομποτική ή τεχνητή νοημοσύνη που θα είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομική και εθνική ασφάλεια. Καθώς ο στόχος των Βρυξελλών είναι μια οικονομία, και ιδιαίτερα η βιομηχανία, πιο ανταγωνιστική και ανθεκτική, οι δεσμοί με την Κίνα θα πρέπει να περιοριστούν σε τομείς όπου το εμπόριο και οι επενδύσεις αποτελούν κίνδυνο για την ΕΕ: ορισμένες ευαίσθητες τεχνολογίες, αγαθά διπλής χρήσης ή επενδύσεις που συνοδεύονται από «αναγκαστική» μεταφορά τεχνολογίας ή γνώσης.
Ως εκ τούτου, ο προτεινόμενος νόμος για τις κρίσιμες πρώτες ύλες, ο οποίος στοχεύει στη διαφοροποίηση και τη διασφάλιση της προμήθειας τους από την ΕΕ, φαίνεται να έχει νόημα. Για παράδειγμα, υπάρχουν περιοχές όπου η ΕΕ βασίζεται σε έναν μόνο προμηθευτή –την Κίνα– για το 98% των προμηθειών της σε σπάνιες γαίες, το 93% σε μαγνήσιο και το 97% σε λίθιο. Επιπλέον, η ζήτηση της ΕΕ για αυτά τα υλικά θα αυξηθεί απότομα, καθώς επιταχύνεται ο ψηφιακός και ο πράσινος μετασχηματισμός. Οι μπαταρίες που τροφοδοτούν ηλεκτρικά οχήματα στην ΕΕ προβλέπεται να αυξήσουν τη ζήτηση λιθίου κατά 17 φορές έως το 2050.
Ένα άλλο μέρος της στρατηγικής μείωσης του κινδύνου είναι η καλύτερη χρήση των υφιστάμενων εμπορικών μέσων της ΕΕ. Τα τελευταία χρόνια, οι Βρυξέλλες έχουν εισαγάγει μέτρα ασφαλείας, είτε πρόκειται για 5G, άμεσες ξένες επενδύσεις ή ελέγχους εξαγωγών. Η ΕΕ έχει κανόνες που μπορούν να καταστείλουν τις οικονομικές στρεβλώσεις, ιδίως μέσω του κανονισμού για τις ξένες επιδοτήσεις. Επιπλέον, αναμένεται ότι η ΕΕ θα αναπτύξει σύντομα ένα στοχευμένο μέσο για εξερχόμενες επενδύσεις, το οποίο θα αφορά ένα μικρό αριθμό ευαίσθητων, δυνητικά στρατιωτικών, τεχνολογιών.
Η ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΚΙΝΑ
Αυτό που είναι νέο από τον Φεβρουάριο του 2022 είναι ο πόλεμος στην Ουκρανία και η σχετική εκτίμηση από αναλυτές στις Βρυξέλλες ότι η Κίνα θα μπορούσε να τον χρησιμοποιήσει για να ενισχύσει τη γεωπολιτική της θέση, ειδικά εάν η Μόσχα δεν κερδίσει. Η άποψη ότι οι Βρυξέλλες πρέπει να «ανταποκριθούν» στις παγκόσμιες φιλοδοξίες του Πεκίνου είναι αναμφισβήτητη, αλλά το κλειδί είναι να καθοριστεί η ένταση της απάντησης.
Αυτό που γίνεται σαφές είναι ότι το λεγόμενο ζήτημα της Κίνας είναι πολύ πιο σημαντικό και σύνθετο από το ζήτημα της Ρωσίας. Η αυξανόμενη αντίληψη στον πυρήνα της ΕΕ είναι ότι η φιλοδοξία της Κίνας δεν είναι τίποτα λιγότερο από το να οικοδομήσει μια νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων, με το Πεκίνο στο επίκεντρό της. Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, για το Πεκίνο, η επιταγή της ασφάλειας και του ελέγχου υπερτερεί της λογικής της ελεύθερης αγοράς και του ανοιχτού εμπορίου, με ένα εναλλακτικό όραμα για μια παγκόσμια τάξη στην οποία τα ατομικά δικαιώματα θα υποτάσσονται στην εθνική ασφάλεια. Μια τέτοια προσέγγιση από το Πεκίνο, σύμφωνα με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έχει ήδη παρατηρηθεί με την Πρωτοβουλία Belt and Road, τις νέες διεθνείς τράπεζες ή άλλα ιδρύματα με επικεφαλής την Κίνα, καθώς και μέσω της διαμεσολάβησης μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ιράν, αλλά και της υποστήριξης της Μόσχας στη σύγκρουση στην Ουκρανία.
Το ότι το Πεκίνο αναγνωρίζει όλους τους κινδύνους της αλλαγής της πολιτικής των Βρυξελλών, φαίνεται και από τη δήλωση του υπουργού Εξωτερικών της Κίνας, Κιν Γκανγκ [4], ο οποίος χαρακτήρισε την «ελαχιστοποίηση του κινδύνου» ως «αποκινεζοποίηση», δηλαδή ως διαχωρισμό από τη συνεργασία, τη σταθερότητα και την ανάπτυξη. Επιπλέον, τα κινεζικά αντίμετρα αποτελούν πρόβλημα για τις Βρυξέλλες. Για παράδειγμα, οι πρόσφατες προτάσεις της ΕΕ για την επιβολή κυρώσεων σε κινεζικές εταιρείες για την υποστήριξη της Ρωσίας, αντιμετωπίστηκαν με προειδοποίηση από το Πεκίνο ότι θα αντιδράσει κατάλληλα, τιμωρώντας τις εταιρείες της ΕΕ. Η Κίνα έχει χρησιμοποιήσει περιστασιακά την ισχύ της στην αγορά ως όπλο. Ένα καλό παράδειγμα είναι το de facto μποϊκοτάζ των λιθουανικών προϊόντων, μετά το άνοιγμα γραφείου αντιπροσωπείας της Ταϊβάν στο Βίλνιους το 2021.
ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΠΕΚΙΝΟΥ
Σύμφωνα με τον αρθρογράφο των Financial Times, Μάρτιν Σέντμπι [5], σε πολιτικό επίπεδο, το Πεκίνο θέλει να διχάσει τη Δύση, την οποία συσπείρωσε ο πόλεμος στην Ουκρανία. Οικονομικά, η Κίνα θέλει να αποτρέψει οποιεσδήποτε κινήσεις της ΕΕ για τον περιορισμό της πρόσβασης της στην κοινή αγορά. Με στόχο τη διατήρηση των οικονομικών δεσμών της ΕΕ και την εξάρτηση από την Κίνα όσο το δυνατόν περισσότερο, το Πεκίνο υποστηρίζει τις προσπάθειες των Ευρωπαίων να αποστασιοποιηθούν από την Ουάσιγκτον, τροφοδοτώντας τη δυσαρέσκεια τους για το ότι οι προτεραιότητες εξωτερικής πολιτικής της Ουάσιγκτον και τα εμπορικά συμφέροντα των ΗΠΑ, επηρεάζουν καθοριστικά και τις αποφάσεις των ευρωπαϊκών χωρών.
Η ελπίδα της ΕΕ είναι ότι ο Σι Τζινπίνγκ θα μπορέσει να πείσει τον Πούτιν να εγκαταλείψει την Ουκρανία, αλλά όπως τονίζει ο Σέντμπι, εάν οι Βρυξέλλες δεν μπορούν να απειλήσουν αξιόπιστα τα οικονομικά συμφέροντα του Πεκίνου, η Κίνα, από τη φύση των συμφερόντων της, θα ενεργήσει ενάντια στους στρατηγικούς στόχους της ΕΕ. Υπό αυτή την έννοια, η απειλή της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ότι η ΕΕ θα μπορούσε να εμποδίσει τις επιχειρηματικές συμφωνίες της Κίνας με την Ευρώπη εάν το Πεκίνο παραμείνει στην τρέχουσα πορεία του, είναι μια νέα και πιο επιθετική προσέγγιση, τουλάχιστον από την ελίτ των Βρυξελλών.
Ωστόσο, θα είναι δύσκολο να πειστούν τα μέλη της ΕΕ να συσπειρωθούν πίσω από αυτή την πιο μαχητική στάση. Κατά κάποιο τρόπο, ο πιο ήπιος τόνος από την Ουάσιγκτον βοηθά τις Βρυξέλλες, αφού τουλάχιστον σε ρητορικό επίπεδο ο λόγος έχει αμβλυνθεί (τώρα η «αποσύνδεση» θεωρείται καταστροφική). Ωστόσο, η δήλωση του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ ότι η χώρα θα υποτάξει την οικονομική πολιτική στην εθνική ασφάλεια και τα ανθρώπινα δικαιώματα, ζητώντας συνεργασία στην καταπολέμηση παγκόσμιων προκλήσεων όπως η κλιματική αλλαγή και η κρίση χρέους, δεν είναι κάτι νέο σε σχέση με το Πεκίνο. Αυτό που είναι νέο, είναι η αυξημένη προσπάθεια για τη δημιουργία μιας κοινής διατλαντικής προσέγγισης.
Ωστόσο, υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι η ΕΕ δεν είναι διατεθειμένη να αναδιαμορφώσει τις οικονομικές της φιλοδοξίες υπό τις ασαφείς ακόμη συστημικές απειλές του Πεκίνου, όπως γίνονται αντιληπτές στον Λευκό Οίκο. Σχετικές με αυτό είναι οι δηλώσεις Μακρόν ότι η Ευρώπη δεν είναι υποτελής των ΗΠΑ, δηλαδή η επιβεβαίωση της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, καθώς και η κριτική για την «οπλοποίηση» του δολαρίου, που δημιουργεί πρόσθετο κόστος για τις ευρωπαϊκές εταιρείες (αναγκάζοντας να εγκαταλείψουν τις δραστηριότητές τους και να διακόψουν τους δεσμούς τους με τρίτες χώρες ή να αντιμετωπίσουν σοβαρές δευτερεύουσες κυρώσεις). Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ, φαίνεται να συμμερίζεται καταρχήν τη θέση του Γάλλου προέδρου.
Πρόβλημα για τη δημιουργία μιας συνεκτικής διατλαντικής προσέγγισης για την Κίνα, θα δημιουργηθεί επίσης από την «επιχειρηματική Ευρώπη», η οποία δύσκολα θα επιτρέψει τον περιορισμό της οικονομικής συνεργασίας με την Κίνα (οι αμερικανικές επιχειρήσεις έχουν υποχωρήσει αφού οικοδομείται δικομματική συναίνεση στο Κογκρέσο των ΗΠΑ εδώ και πέντε χρόνια, ότι η Κίνα απειλεί την αμερικανική παγκόσμια κυριαρχία).
ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΩΝ ΒΡΥΞΕΛΛΩΝ
Έτσι, στην πολιτική οικονομία της ΕΕ, οι στρατηγικές προτεραιότητες που καθορίζονται από ένα μέρος του ανώτερου κλιμακίου της ελίτ των Βρυξελλών δεν ευθυγραμμίζονται με τα εμπορικά συμφέροντα μεγάλων εταιρειών σε βασικά κράτη της ΕΕ, καθώς και με τα εδραιωμένα ένστικτα του μέσου και χαμηλότερου τμήματος της διοίκησης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σε πολλές μικρότερες ευρωπαϊκές οικονομίες, για την εμβάθυνση του εμπορίου. Συγκεκριμένα, η πρόσβαση στην κινεζική αγορά για πολλές εταιρείες από την ΕΕ είναι ουσιαστικής σημασίας, όχι μόνο όσον αφορά τις εξαγωγές, αλλά και για την επέκταση της παραγωγής στη χώρα αυτή.
Υπό αυτή την έννοια, είναι ενδεικτική η δήλωση του εκτελεστικού διευθυντή της Mercedes-Benz [6], ο οποίος πιστεύει ότι η διακοπή των δεσμών με την Κίνα θα ήταν «αδιανόητη για ολόκληρη σχεδόν τη γερμανική βιομηχανία». Η σημασία της Κίνας είναι τεράστια και ο γερμανικός κολοσσός BASF επενδύει περίπου 10 δισ. ευρώ στην οικονομία που είναι η μεγαλύτερη και μια από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές χημικών προϊόντων. Σε σχέση με τα προηγούμενα, σε μια ερευνητική έκθεση που δημοσιεύθηκε πρόσφατα από αυστριακό think tank, εκτιμάται ότι η Γερμανία, σε περίπτωση αποσύνδεσης με την Κίνα, θα κατέγραφε πτώση του ΑΕΠ της τάξης του 2% ετησίως (που ισοδυναμεί με απώλεια 60 δις. ευρώ.
Είναι ενδεικτικό ότι οι ευρωπαϊκές άμεσες επενδύσεις στον κινεζικό τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας έφτασαν το ρεκόρ των 6,2 δισ. ευρώ, ενώ οι επενδύσεις σε όλους τους υπόλοιπους κλάδους ανήλθαν σε μόλις 1,5 δισ. ευρώ το 2022 – που είναι μια μεγάλη αλλαγή σε σύγκριση με το 2018, όταν οι άμεσες επενδύσεις στην αυτοκινητοβιομηχανία ανήλθαν σε 1,7 δις. και 5,5 δισ. σε άλλους τομείς. Μια τόσο ισχυρή άνοδος δείχνει ότι ο τομέας του αυτοκινήτου έχει γίνει κυρίαρχος στις ευρωπαϊκές επενδύσεις στην Κίνα, παρά την επιδείνωση των σχέσεων μεταξύ Βρυξελλών και Πεκίνου. Φυσικά, τα εμπορικά κέρδη πηγαίνουν κυρίως σε εταιρικούς μετόχους στην ΕΕ, αλλά όχι σε ευρωπαίους εργαζόμενους, μικρές εταιρείες και χώρες που συνδέονται με τη γερμανική αλυσίδα εφοδιασμού αυτοκινήτων. Όπως συμβαίνει συχνά, αυτό που είναι καλό για τη Volkswagen δεν είναι απαραίτητα καλό για την Ευρώπη.
Ωστόσο, ακόμη και όταν ξένες εταιρείες προσπαθούν να υπερασπιστούν το μερίδιό τους στη μεγαλύτερη αγορά αυτοκινήτων στον κόσμο, οι κινεζικές εταιρείες, με τη βοήθεια κρατικών επιδοτήσεων και κάθετα ολοκληρωμένων αλυσίδων εφοδιασμού, κυριαρχούν ολοένα και περισσότερο. Στην κατηγορία των ηλεκτρικών οχημάτων, 8 από τα 10 κορυφαία ηλεκτρικά μοντέλα που πωλούνται στην Κίνα το 2023 είναι κινεζικές μάρκες. Σε σχέση με αυτή την εξέλιξη, ενώ ορισμένοι αυξάνουν τις επενδύσεις, η αμερικανική «Ford» θα μειώσει τις επενδύσεις στη Κίνα λόγω του ανταγωνισμού των τοπικών αντιπάλων στα ηλεκτρικά οχήματα.
Το γεγονός ότι η κατάσταση δεν είναι ρόδινη για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις στην Κίνα, τόσο λόγω των αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων, όσο και λόγω των νέων πιο περιοριστικών κανονισμών του Πεκίνου, υποδηλώνεται επίσης από τη μετατόπιση της εστίασης των εταιρειών από την ΕΕ, οι οποίες επί του παρόντος επικεντρώνονται στον μετριασμό των κινδύνων και στην οικοδόμηση πιο ανθεκτικών αλυσίδων εφοδιασμού (ενώ πριν από μερικά χρόνια ήταν απασχολημένες με τις δυνατότητες επένδυσης στην Κίνα). Κατά συνέπεια, η αποτελεσματικότητα της κινεζικής αγοράς μειώνεται καθώς όλο και περισσότερες εταιρείες, προκειμένου να μετριάσουν τους κινδύνους, διαχωρίζουν τις δραστηριότητές τους στην Κίνα από τις παγκόσμιες δραστηριότητές τους.
Ενώ οι μεγαλύτερες ευρωπαϊκές εταιρείες συνεχίζουν να επενδύουν (μόνο τέσσερις εταιρείες αντιπροσώπευαν περισσότερο από το ένα τρίτο των επενδύσεων της ΕΕ στην Κίνα μεταξύ 2018-2021), οι περισσότερες από αυτές που δραστηριοποιούνται ήδη στην Κίνα απλώς διατηρούν την παρουσία τους, ενώ σχεδόν καμία νέα ευρωπαϊκή εταιρεία δεν έχει εισέλθει στη κινεζική αγορά τα τελευταία τρία χρόνια. Στα τέλη του 2022, το σωρευτικό ποσό των επενδύσεων της ΕΕ στην Κίνα τα τελευταία 20 χρόνια ήταν περίπου 165 δισεκατομμύρια ευρώ – περίπου το ίδιο ποσό που επενδύουν οι εταιρείες της ΕΕ στις ΗΠΑ κάθε 12 μήνες.
Είναι αλήθεια ότι οι κινεζικές «επενδύσεις εκ του μηδενός» στην Ευρώπη ανθούν, αυξανόμενες έως και 53% το 2022, γεγονός που οφείλεται κυρίως σε πολλά μεγάλα έργα, σχεδόν αποκλειστικά επικεντρωμένα στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας, συγκεκριμένα στην κατασκευή εργοστασίων μπαταριών στη Γερμανία, την Ουγγαρία, τη Βρετανία και Γαλλία. Σε σχέση με αυτά, το πρόβλημα για την ΕΕ είναι ότι η σχεδιαζόμενη μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και η σταδιακή κατάργηση των κινητήρων εσωτερικής καύσης, καθώς και ο ψηφιακός μετασχηματισμός ή η πρόοδος στη βιοτεχνολογία, 5G και 6G και στα νανοϋλικά, είναι σχεδόν αδύνατη εάν υπάρχει αποσύνδεση από την Κίνα.
Παρά τα εντυπωσιακά στοιχεία, το εμπόριο μεταξύ των δύο οικονομιών είναι πολύ κάτω από ένα δυνητικό επίπεδο [7]. Για παράδειγμα, παρόλο που η Κίνα είναι μια τεράστια αγορά, οι ευρωπαϊκές εξαγωγές σε αυτήν τη χώρα είναι σχετικά μικρές (230 δισεκατομμύρια ευρώ το 2022) – μόνο ελαφρώς υψηλότερες (κατά 23%) από τις εξαγωγές σε οκτώ εκατομμύρια Ελβετία. Επίσης, οι εξαγωγές αγαθών της ΕΕ προς τις ΗΠΑ είναι πολύ υψηλότερες (509 δισ. ευρώ) και έχουν διπλασιαστεί σε σύγκριση με το 2012. Επιπλέον, η ΕΕ καταγράφει διαρκώς αυξανόμενο έλλειμμα με την Κίνα – οι εισαγωγές 626 δισ. ευρώ έχουν αυξηθεί δυόμισι φορές σε σχέση με το τα τελευταία 10 χρόνια, ενώ η αύξηση των εξαγωγών στη χώρα αυτή ήταν κατά το ήμισυ βραδύτερη (για σύγκριση, οι εισαγωγές από τις ΗΠΑ ύψους 358 δισ. ευρώ είναι σημαντικά χαμηλότερες, αν και έχουν διπλασιαστεί από το 2012).
Η ΑΠΟΔΥΝΑΜΩΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ
Το 2008, πληρώθηκαν μόνο 63 λεπτά του ευρώ στο δολάριο. τον Μάιο του τρέχοντος έτους, το αμερικανικό νόμισμα αξίζει 92 λεπτά του ευρώ. Πριν από μιάμιση δεκαετία, η οικονομία της ΕΕ ήταν ελαφρώς μεγαλύτερη από την αμερικανική, αλλά μετά ήρθε η «Ευρωσκλήρωση». Έτσι, το 2022, η αμερικανική οικονομία, εκφρασμένη σε όρους αγοραστικής δύναμης, ήταν 25% μεγαλύτερη από τις οικονομίες της ΕΕ και της Βρετανίας. Οι ΗΠΑ είναι πολύ πιο πλούσιες από την ΕΕ σήμερα – το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε ισοτιμία αγοραστικής δύναμης είναι σχεδόν 50% υψηλότερο από ό,τι στην ΕΕ.
Επομένως, τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, η οικονομική, τεχνολογική και στρατιωτική ισχύς της ΕΕ σε σχέση με τις ΗΠΑ εξασθενεί και ο πόλεμος στην Ουκρανία έδειξε μόνο τη βαθιά εξάρτηση των Ευρωπαίων από τους Αμερικανούς στον τομέα της ασφάλειας, παρά τις δηλώσεις στην ΕΕ για την επίτευξη «στρατηγικής αυτονομίας». Είναι σαφές ότι οι Ευρωπαίοι δεν συμφωνούν σε βασικά στρατηγικά ζητήματα και ότι η ηγεμονία της Ουάσιγκτον επιβάλλεται ως πρακτική επιλογή.
Ακριβώς όπως στον Ψυχρό Πόλεμο, η Ευρώπη ήταν το κέντρο του ανταγωνισμού υπερδυνάμεων, ο Λευκός Οίκος αναμένει και πάλι από την ΕΕ να προσαρμόσει τις πολιτικές της στη στρατηγική των ΗΠΑ, για τον περιορισμό της Κίνας [8]. Ενώ πολλοί στην ΕΕ, ειδικά τα ανώτερα κλιμάκια της διοίκησης των Βρυξελλών, είναι ουσιαστικά έτοιμοι να ακολουθήσουν την πορεία της Ουάσιγκτον και κατά συνέπεια προτείνουν μια ενιαία, πειθαρχημένη και ισχυρή θέση σε σχέση με το Πεκίνο, το ταξίδι του Μακρόν στην Κίνα τον Απρίλιο του 2023, καθώς και το ταξίδι του Σολτς τον Νοέμβριο του 2022, δείχνουν ότι υπάρχει ισχυρή αντίσταση σε μια τέτοια κατεύθυνση στην εξωτερική πολιτική.
Και σε αυστηρά διανοητικό επίπεδο, υπάρχουν επίσης ορισμένες διαφωνίες σχετικά με την άποψη της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, ιδιαίτερα τη σχέση της με την Κίνα. Ενδεικτική είναι η σκέψη του Μαρκ Λέοναρντ [9], ενός από τους κορυφαίους διανοητές της δεξαμενής σκέψης με επιρροή – το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Εξωτερικών Σχέσεων (ECFR). Σύμφωνα με τον ίδιο, η μάχη για την παγκόσμια υπεροχή δεν είναι μεταξύ δημοκρατιών και αυταρχιών, αλλά μεταξύ διαφορετικών μοντέλων παγκόσμιας τάξης. Συγκεκριμένα, οι δυτικοί ηγέτες πιστεύουν ότι υπερασπίζονται μια τάξη βασισμένη σε κανόνες, από αναθεωρητικές δυνάμεις όπως η Κίνα και η Ρωσία, ότι δηλαδή ο κόσμος πολώνεται μεταξύ δημοκρατιών που σχετίζονται με το κράτος δικαίου και επιθετικών απολυταρχιών, ενώ η Δύση χρειάζεται μια καλύτερη αφήγηση για να πείσει άλλες (αναπτυσσόμενες) χώρες ότι, μεταξύ άλλων, ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει σημαντικές επιπτώσεις για αυτούς.
Από την άλλη, η Κίνα αναπτύσσει μια «διαφορετική εκδοχή δημοκρατίας», κύριος στόχος της οποίας είναι η χειραφέτηση του «Τρίτου Κόσμου» από την κυριαρχία της Δύσης. Ενώ η Ουάσιγκτον θέλει να αυξήσει την επιρροή της μέσω της παγκόσμιας πόλωσης, το Πεκίνο προτιμά έναν πιο κατακερματισμένο κόσμο. Δηλαδή, η Κίνα δεν θέλει να αντικαταστήσει τη θέση των ΗΠΑ, αλλά να εκληφθεί ως φίλος των αναπτυσσόμενων χωρών που φιλοδοξούν να έχουν μεγαλύτερη επιρροή στην πλανητική σκηνή. Σε σχέση με αυτό, οι Βρυξέλλες θα πρέπει να λάβουν υπόψη την επιρροή της Κίνας στις αναπτυσσόμενες χώρες, οι περισσότερες από τις οποίες ήταν απρόθυμες να υποστηρίξουν τις δυτικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας και όπου η εικόνα της Κίνας ως μη επιθετικής δύναμης, έχει ενισχυθεί. Αυτές οι χώρες συχνά βλέπουν τη γεωπολιτική επιρροή της Κίνας ως αντίβαρο στη Δύση, άρα και στην ΕΕ.
Το μήνυμα που θέλει να στείλει το μεγαλύτερο μέρος της πολιτικής ελίτ της Δύσης γίνεται όλο και πιο ξεκάθαρο. Δηλαδή, όταν άτομα σε υπεύθυνες θέσεις στην ΕΕ και τις ΗΠΑ σήμερα μιλούν για αποσύνδεση ή ελαχιστοποίηση του κινδύνου από την Κίνα, στέλνουν στην πραγματικότητα ένα μήνυμα στους επιχειρηματικούς κύκλους για το πώς να προσαρμόσουν τις επενδύσεις και τις προσδοκίες τους στο μέλλον, υπονοώντας πολιτικά προβλήματα σε περίπτωση «υπερβολικής» εξάρτησης από τη μεγάλη κινεζική παραγωγική ικανότητα. Είναι ένα είδος ήπιας ώθησης της οικονομίας για να βρει από μόνη της νέες ευκαιρίες, δηλαδή νέες αλυσίδες εφοδιασμού. Οι επιχειρήσεις αναμένεται να προετοιμαστούν εκ των προτέρων για χειροτέρευση των πολιτικών σχέσεων μεταξύ της ανεπτυγμένης Δύσης και της Κίνας με έναν ευκολότερο και φθηνότερο τρόπο, κάτι που είναι σίγουρα καλύτερο από μια οξεία κρίση στις σχέσεις αυτές, που θα οδηγούσαν σε μεγάλες διαταραχές της αγοράς.
Αυτό που γίνεται νέα πραγματικότητα είναι ότι οι πολιτικοί της Δύσης, συμπεριλαμβανομένων πρακτικά των δύο κομμάτων στις ΗΠΑ και ενός μεγάλου μέρους των πολιτικών κομμάτων εξουσίας και των εκλεγμένων ηγετών στις χώρες της ΕΕ, αλλά όχι το σύνολο της επιχειρηματικής ελίτ, λαμβάνουν μια απόφαση που πιστεύουν ότι είναι καλή μακροπρόθεσμα, για τους πολίτες τους ή τουλάχιστον τις ελίτ. Ο χρόνος θα δείξει αν έχουν δίκιο.
Τέλος, η απλή επιβεβαίωση του ρόλου των G7 στην ίσως ιστορική σύνοδο κορυφής στη Χιροσίμα σηματοδοτεί μια νέα εποχή που ορίζεται από τον ανταγωνισμό υπερδυνάμεων. Και αυτή τη φορά, όπως και στον Ψυχρό Πόλεμο, οι ΗΠΑ συγκεντρώνουν συμμάχους στην Ευρώπη και την Ασία για να πολεμήσουν για να διατηρήσουν το ηγεμονικό καθεστώς της Δύσης.
ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ
- https://www.ft.com/content/76c7d489-ca32-4f9c-b0c2-d89c24d8e223
- https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/speech_23_2063
- https://www.euractiv.com/section/economy-jobs/news/eu-china-trade-de-risking-or-defending/
- https://www.fmprc.gov.cn/mfa_eng/zxxx_662805/202305/t20230511_11075089.html
- https://www.ft.com/content/c32b36f7-08e7-4243-bc53-4ecb71e434a0
- https://www.ft.com/content/aa3472f2-c8d5-4a80-8a24-5b6b7c2fd7bc
- https://www.friendsofeurope.org/insights/eu-china-trade-and-investment-unbalanced-and-well-below-potential/
- https://ecfr.eu/publication/the-art-of-vassalisation-how-russias-war-on-ukraine-has-transformed-transatlantic-relations/
- https://ecfr.eu/article/xi-jinpings-idea-of-world-order/
ΠΗΓΗ: Goeurope.org
Γενικά θέματα
Η πετρελαϊκή «μάχη» που ενώνει Τραμπ-Πούτιν και δισεκατομμυριούχους του Κόλπου
Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».
Οι συνομιλίες της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία έχουν διευρυνθεί και περιλαμβάνουν πλέον μια υπό διαπραγμάτευση συμφωνία δισεκατομμυρίων δολαρίων για την εξαγορά διεθνών περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil, σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times».
Η συμφωνία, η οποία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και τελεί υπό την αίρεση της έγκρισης της αμερικανικής κυβέρνησης και του Κρεμλίνου, αφορά ένα εκτεταμένο χαρτοφυλάκιο πετρελαιοπηγών, διυλιστηρίων και πρατηρίων καυσίμων της Lukoil σε διάφορες χώρες.
Σύμφωνα με τους «New York Times», στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται κοινοπραξία με επικεφαλής τον Αμερικανό επενδυτή Τοντ Μπόελι, στην οποία συμμετέχουν επίσης επενδυτικοί όμιλοι από τη Μέση Ανατολή. Στην προτεινόμενη συμφωνία συμμετέχει και η αμερικανική κυβέρνηση, μέσω της U.S. International Development Finance Corporation (DFC).
Στο τραπέζι των συνομιλιών Τραμπ-Πούτιν
Οι πολύμηνες διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με οκτώ πρόσωπα με γνώση της υπόθεσης που επικαλούνται οι «New York Times», συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να αποκαταστήσει οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία στο πλαίσιο των συνομιλιών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Το ζήτημα της Lukoil φέρεται να τέθηκε από τον Βλαντιμίρ Πούτιν κατά τη συνάντησή του με τους Αμερικανούς διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Κρεμλίνο, στις 5 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε την προώθηση της συμφωνίας ως ένδειξη ότι η Ρωσία και οι Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να συνεργαστούν επιχειρηματικά.
Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές φέρεται να απάντησαν ότι θα εργαστούν για την προώθηση της συμφωνίας, τόσο ως ένδειξη «καλής θέλησης» προς το Κρεμλίνο όσο και με στόχο τη μείωση των διεθνών τιμών ενέργειας.
Η ενδεχόμενη συμφωνία παρουσιάζει ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές. Η έγκρισή της από τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να οδηγήσει στην απελευθέρωση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων από τις αμερικανικές κυρώσεις, αυξάνοντας παράλληλα την αξία τους.
Οι διασυνδέσεις των επενδυτών
Στην κορυφή της κοινοπραξίας βρίσκεται ο Αμερικανός επενδυτής Τοντ Μπόελι, συνιδιοκτήτης των Los Angeles Dodgers και γνωστός υποστηρικτής του Τραμπ. Στο επενδυτικό σχήμα συμμετέχουν επίσης επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Οι «New York Times» επισημαίνουν ότι ορισμένοι από τους επενδυτές διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με πρόσωπα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ.
Μεταξύ αυτών είναι οι αδελφοί Μουτάζ και Ράμεζ αλ-Χαγιάτ από το Κατάρ, οι οποίοι έχουν συνεργαστεί με τον Τζάρεντ Κούσνερ και την Ιβάνκα Τραμπ για τη χρηματοδότηση επενδυτικού σχεδίου στην Αλβανία.
Στην κοινοπραξία συμμετέχει επίσης επενδυτικό ταμείο με έδρα το Αμπού Ντάμπι, το οποίο ελέγχεται από τον σεΐχη Ταχνούν μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχιάν, σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο ίδιος συνδέεται με επενδύσεις στην World Liberty Financial, την εταιρεία κρυπτονομισμάτων της οικογένειας Τραμπ.
Παράλληλα, επενδυτικό ταμείο που συνδέεται με τον σεΐχη Ταχνούν αποτελεί σημαντικό μέτοχο της εταιρείας private equity που ίδρυσε ο Κούσνερ μετά την αποχώρησή του από τον Λευκό Οίκο.
Τα ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων
Οι διασυνδέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο προσωπικές επιχειρηματικές σχέσεις μπορεί να διασταυρώνονται με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων για μια συμφωνία που συνδέεται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.
Οι «New York Times» αναφέρουν ότι δεν υπάρχει ένδειξη πως ο Γουίτκοφ ή ο Κούσνερ πρόκειται να αποκομίσουν προσωπικό οικονομικό όφελος από τη συμφωνία. Ωστόσο, η υπόθεση έχει εγείρει ζητήματα σχετικά με τις σχέσεις μεταξύ των εμπλεκόμενων επιχειρηματιών και προσώπων του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ.
Η Χούι Τσεν, πρώην εισαγγελέας και σύμβουλος σε θέματα οικονομικού εγκλήματος και δεοντολογίας, χαρακτήρισε τις διασυνδέσεις «ανησυχητικές» και έθεσε το ερώτημα κατά πόσο προσωπικά συμφέροντα θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αξιολόγηση των υποψήφιων αγοραστών.
Από την πλευρά του, εκπρόσωπος του Γουίτκοφ απέρριψε οποιοδήποτε ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός διαπραγματευτής δεν λαμβάνει μισθό και καλύπτει ο ίδιος τα έξοδα των ταξιδιών του στο πλαίσιο της αποστολής του για λογαριασμό του Τραμπ.
Η κούρσα για τα περιουσιακά στοιχεία της Lukoil
Η Lukoil είχε θέσει προς πώληση τα διεθνή περιουσιακά της στοιχεία μετά την επιβολή αμερικανικών κυρώσεων. Αρκετοί υποψήφιοι αγοραστές είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον, μεταξύ των οποίων και μεγάλοι αμερικανικοί ενεργειακοί όμιλοι.
Τον Ιανουάριο, η επενδυτική εταιρεία Carlyle είχε καταλήξει σε προκαταρκτική συμφωνία για την εξαγορά σημαντικού μέρους του διεθνούς χαρτοφυλακίου της Lukoil. Η συμφωνία, ωστόσο, δεν ολοκληρώθηκε, καθώς απαιτούσε την έγκριση της αμερικανικής κυβέρνησης.
Στη συνέχεια, ο όμιλος υπό τον Μπόελι εμφανίστηκε ως ένας από τους βασικούς διεκδικητές των περιουσιακών στοιχείων.
Η αξία των διεθνών περιουσιακών στοιχείων της Lukoil είχε υπολογιστεί από την ίδια την εταιρεία σε περίπου 20 δισ. δολάρια στις αρχές του έτους. Ωστόσο, οι οικονομικοί όροι της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας δεν έχουν γίνει γνωστοί.
Ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης
Η αμερικανική κυβέρνηση συμμετέχει στην προτεινόμενη συμφωνία μέσω της U.S. International Development Finance Corporation, η οποία επενδύει και παρέχει χρηματοδότηση για έργα στο εξωτερικό.
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία για τη Lukoil θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια των ΗΠΑ, να εξυπηρετήσει στόχους της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής και να συμβάλει στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τους Αμερικανούς.
Η συμφωνία, ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το οποίο είναι αρμόδιο για την εφαρμογή των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.
Η ενεργειακή διάσταση
Στο υπό διαπραγμάτευση χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται διυλιστήρια της Lukoil στην Ολλανδία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία, καθώς και άλλες ενεργειακές υποδομές και πρατήρια καυσίμων σε διάφορες χώρες.
Η ενεργειακή διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι η αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Ρωσία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη Μόσχα ώστε να προχωρήσει σε συμβιβασμούς για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Ο Ρώσος οικονομικός απεσταλμένος Κίριλ Ντμίτριεφ έχει επίσης εμπλακεί στη διαδικασία, ενώ, σύμφωνα με τους «New York Times», έχει δηλώσει ότι ο διάλογος ΗΠΑ-Ρωσίας συνεχίζεται σε πολλούς τομείς, μεταξύ των οποίων και η ενέργεια.
Η συμφωνία για τη Lukoil παραμένει, πάντως, ανοικτή και δεν έχει οριστικοποιηθεί. Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από τις απαιτούμενες εγκρίσεις των αμερικανικών αρχών και της ρωσικής πλευράς.
skpress.gr
Γενικά θέματα
Πώς μια «Ελληνίδα» έγινε το «θεμέλιο» της Εθνικής Πινακοθήκης της Ουγγαρίας
Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.
Πριν λίγο καιρό επισκεφθήκαμε την Εθνική Πινακοθήκη της Ουγγαρίας στη Βουδαπέστη, ένα από τα πλέον σημαντικά μουσεία της χώρας, στο οποίο παρουσιάζεται με μοναδικό τρόπο η εξέλιξη της ουγγρικής εικαστικής τέχνης από τον 11ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βρίσκεται στο Βασιλικό Ανάκτορο του Κάστρου της Βούδας και ιδρύθηκε το 1957 με βάση κυρίως τις ουγγρικές συλλογές του Μουσείου Καλών Τεχνών. Η συλλογή της περιλαμβάνει περίπου 110.00 έργα.
Στον πρώτο όροφο της Πινακοθήκης συναντήσαμε την «Ελληνίδα». Πρόκειται για ένα έργο του Jakob Marastoni (1804-1860), ενός ζωγράφου ιταλικής καταγωγής που εγκαταστάθηκε και εργάστηκε στην Πέστη και έγινε μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της ουγγρικής τέχνης.
Το έργο του με τίτλο «Ελληνίδα», φιλοτεχνημένο το 1845, θεωρείται εξαιρετικά σημαντικό για τη δημιουργία της συλλογής της Ουγγρικής Εθνικής Πινακοθήκης. Είναι το πρώτο έργο που σηματοδότησε την έναρξη της συστηματικής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής στα εθνικά ιδρύματα. Είναι επίσης το πιο γνωστό και εμβληματικό έργο του ζωγράφου.
Οι διαστάσεις του είναι 77Χ61,5 cm περίπου. Το μοντέλο δεν είναι Ελληνίδα, αλλά η σύζυγος του Marastoni, η Giovanna Bianchi, με καταγωγή από τη Βενετία. Ο ζωγράφος την απεικόνισε με παραδοσιακή (ή φανταστική) ελληνική φορεσιά της εποχής, σύμφωνα με τη μόδα του ρομαντισμού. Η εικόνα συνδυάζει εξωτισμό, ελαφρύ ερωτισμό και ιδανική ομορφιά.
Η ιστορία
Το 1845 η Pest Art Society — η πρώτη καλλιτεχνική εταιρεία στην Ουγγαρία — αγόραζε κάθε χρόνο ένα έργο από την ετήσια έκθεσή της για να το δωρίσει στο Ουγγρικό Εθνικό Μουσείο, το οποίο τότε περιλάμβανε και την πινακοθήκη.
Η «Ελληνίδα» του Marastoni ήταν αυτό που επέλεξαν και δώρισαν τον Νοέμβριο του 1845. Έτσι, καταγράφηκε ως το πρώτο έργο στη συλλογή ζωγραφικής του μουσείου. Το Εθνικό Μουσείο είχε ήδη κάποιες δωρεές, αλλά η συστηματική συλλογή ουγγρικής τέχνης ξεκινάει ουσιαστικά με αυτό το έργο. Η Εθνική Πινακοθήκη κληρονόμησε αυτή τη συλλογή από το Εθνικό Μουσείο.
Η επιλογή του προκάλεσε έντονες συζητήσεις και αποτέλεσε το «πρώτο καλλιτεχνικό σκάνδαλο» της εποχής, λόγω του ερωτισμού που απέπνεε το μοντέλο. Ωστόσο ο πίνακας αυτός ήταν και ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ενίσχυσε την εθνική συζήτηση για την τέχνη.
Σήμερα, το έργο παραμένει εμβληματικό και εκτίθεται συχνά ως αφετηρία της συλλογής ζωγραφικής του 19ου αιώνα στην Πινακοθήκη. Συμβολίζει το πώς η ουγγρική τέχνη χτίστηκε με συνεισφορές από ξένους καλλιτέχνες που ενσωματώθηκαν στη χώρα, όπως ο Marastoni.
Η δημιουργία της Πινακοθήκης
Αν κάνετε περίπατο στην οδό Deák Ferenc στο κέντρο της πόλης ίσως αξίζει κάποιες φορές να σηκώσετε το βλέμμα πάνω από τις βιτρίνες των καταστημάτων. Το βλέμμα σας θα συναντήσει όχι μόνο κλασικές προσόψεις, αλλά και αναμνηστικές πλάκες, όπως για παράδειγμα εκείνη στον αριθμό 21, όπου αναγράφεται: «Η Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής – ιδρυθείσα από τον Jakab Marastoni».
Η Πέστη του 19ου αιώνα ήταν μια πραγματικά πολυπολιτισμική πόλη. Γερμανοί, Ούγγροι, Έλληνες, Ιταλοί, Σέρβοι και πολλές άλλες μικρότερες εθνότητες ζούσαν εδώ δίπλα-δίπλα ειρηνικά. Ο καθένας καλλιεργούσε τον δικό του πολιτισμό, αλλά ένα πράγμα τους ένωνε: όλοι ήθελαν να είναι και Ούγγροι και επιδίωκαν να υπηρετήσουν τον ουγγρικό πολιτισμό με τις δραστηριότητές τους.
Εκείνη την εποχή ο Marastoni υπέβαλε την αίτησή του για την ακαδημία ζωγραφικής στο Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών, όταν ιδρύθηκε εντός του Ουγγρικού Εθνικού Μουσείου ο Σύλλογος Εθνικής Πινακοθήκης, ένα «τμήμα που συνέλεγε αποκλειστικά ουγγρική ζωγραφική».
Όλα αυτά συνέβησαν το 1845 και αυτή η μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μπορεί να ήταν αποτέλεσμα του γεγονότος ότι εκείνη τη χρονιά το Εθνικό Μουσείο ήθελε να τιμήσει δεόντως την πεντηκοστή επέτειο της ανάληψης καθηκόντων του αρχιδούκα Ιωσήφ της Αυστρίας.
Ο σύλλογος που έφερε το όνομα του αρχιδούκα εγκρίθηκε τελικά από το Βασιλικό Συμβούλιο των Κυβερνητών τον Σεπτέμβριο του 1845. Η Εθνική Πινακοθήκη του αρχιδούκα Ιωσήφ μπορεί, επομένως, να θεωρηθεί ως το πρώτο εθνικό ίδρυμα που συνέλεγε ουγγρικούς πίνακες.
Η πινακοθήκη δέχθηκε δωρεές έργων τόσο από συλλόγους, όσο και από ιδιώτες, και ανάμεσά τους το σημαντικότερο ήταν το έργο του Jakab Marastoni «H Ελληνίδα», το οποίο δωρήθηκε στην πινακοθήκη τον Νοέμβριο του 1845 από την Καλλιτεχνική Εταιρεία της Πέστης. Έτσι, μπορεί να πει κανείς ότι η ιστορία της μουσειακής συλλογής ουγγρικής ζωγραφικής ξεκίνησε με την «Ελληνίδα».
Αλλά γιατί μια Ελληνίδα; Το σύγχρονο (όχι αρχαίο) ελληνικό θέμα εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή ζωγραφική με την Ελληνική Επανάσταση ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τη δεκαετία του 1820. Φυσικά, οι συμπάθειες του ευρωπαϊκού ρομαντισμού προς τους Έλληνες άσκησαν επιρροή και στην ουγγρική τέχνη.
Οι Έλληνες, και ιδιαίτερα οι Ελληνίδες, αποτελούσαν συχνά θέμα στην ουγγρική ζωγραφική του 19ου αιώνα, και κατά μία έννοια η «Ελληνίδα» κατέληξε να αντιπροσωπεύει ένα εξωτικό θέμα αρωματισμένο με ερωτισμό.
Και αν σήμερα βρίσκουμε την «Ελληνίδα» να αποκαλύπτει ανοιχτά την ομορφιά και τη γοητεία της, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι επρόκειτο για θέμα μόδας. Και όσο κι αν μας γνέφει σαγηνευτικά αυτή η όμορφη γυναίκα, με την ιστορική έννοια το έργο αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα της ουγγρικής μουσειολογίας.
Ο ζωγράφος
Ο Jakab Marastoni (Giacomo Marastoni) γεννήθηκε το 1804 στη Βενετία και σπούδασε στην περίφημη Ακαδημία Καλών Τεχνών.
Ταξίδεψε στη Βιέννη στις αρχές της δεκαετίας του 1830, πέρασε από τη σημερινή Μπρατισλάβα το 1833 και εγκαταστάθηκε οριστικά στην Πέστη το 1836. Έγινε περιζήτητος πορτρετίστας μεταξύ αριστοκρατικών και αστικών οικογενειών, αλλά και κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικών συνεδριάσεων.
Το 1846 ίδρυσε την Πρώτη Ουγγρική Ακαδημία Ζωγραφικής στην Πέστη – την πρώτη ιδιωτική σχολή αποκλειστικά για ζωγραφική στην Ουγγαρία. Ανάμεσα στους μαθητές του περιλαμβάνονται σημαντικοί Ούγγροι καλλιτέχνες όπως ο Károly Lotz, ο Mihály Zichy, ο Soma Orlai Petrich κ.ά. Το 1846 έγινε Επίτιμος Πολίτης της Πέστης.
Στα τελευταία χρόνια της ζωής του ασχολήθηκε με την δαγκεροτυπία ήταν ο πρώτος επαγγελματίας αυτής της τεχνικής στην Ουγγαρία. Πέθανε σε ψυχιατρική κλινική και η σχολή του έκλεισε λίγο μετά.
tovima.gr
Γενικά θέματα
Ούμαρ Κρέμλεφ: Ο άνθρωπος του Πούτιν που «εισέβαλε» στον αμερικανικό αθλητισμό
Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο
Πριν γίνει γνωστός ως Ούμαρ Κρέμλεφ, ο 43χρονος που χρόνια αργότερα θα συνδεόταν ακόμη και με το πολυτελές πάρτι του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στις Μπαχάμες, ήταν γνωστός με το όνομα Ούμαρ Λουτφουλόεφ. Μέχρι τον Μάρτιο του 2010, το όνομα Κρέμλεφ παρέμενε ουσιαστικά άγνωστο.
Όταν «πάτησε» τα 28 κι έχοντας, σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής, καταδίκες για εκβιασμό και ξυλοδαρμό, είδε τις φιλοδοξίες του για καριέρα στην πυγμαχία να σβήνουν εξαιτίας της έλλειψης πειθαρχίας και θέλησε να κάνει μια νέα αρχή για να ανεβεί τα σκαλοπάτια της ρωσικής κοινωνίας.
Ο 43χρονος μεγάλωσε στο Σερπούχοφ, μια πόλη περίπου 120.000 κατοίκων, 60 μίλια νότια της Μόσχας και 5.729 μίλια ανατολικά του Little Pipe Cay, του νησιού στις Μπαχάμες που νοίκιασε για τον γιο του Αμερικανού προέδρου. Γεννημένος από μητέρα Τατζίκα σε μουσουλμανική οικογένεια, «παντρεύτηκε» αρχή τον ρόλο του αουτσάιντερ.
Σύμφωνα με το ρωσικό ερευνητικό μέσο Proekt, καταδικάστηκε για εκβιασμό το 2004 και για ξυλοδαρμό το 2007, αν και οι ακριβείς συνθήκες των υποθέσεων παραμένουν ασαφείς. Ο ίδιος δεν έχει αρνηθεί τις καταδίκες.
Οι Night Wolves εμφανίστηκαν την περίοδο της Περεστρόικα, της οικονομικής αναδιάρθρωσης της δεκαετίας του 1980, ως μια ομάδα μοτοσικλετιστών και φίλων της ροκ μουσικής. Επικεφαλής τους ήταν ο Αλεξάντερ Ζαλντοστάνοφ, γνωστός ως «Χειρουργός», στενός φίλος του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Μέσα σε αυτόν τον ετερόκλητο κόσμο που ο Κρεμλέφ άρχισε να καλλιεργεί τις σχέσεις που θα τον μετέτρεπαν από πυγμάχο σε ισχυρό παράγοντα της ρωσικής κοινωνίας. Η σημαντικότερη από αυτές ήταν με τον Αλεξέι Ρουμπέζνι, υποστράτηγο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Προστασίας (FSO) ψηλόβαθμων κρατικών αξιωματούχων, με τον οποίο έγιναν αχώριστοι.
Το 2016, ο Ρουμπέζνι ήταν πλέον επικεφαλής της Υπηρεσίας Ασφαλείας του Προέδρου και ο Κρεμλέφ είχε αποκτήσει, με αυτό τον τρόπο, πρόσβαση στον Πούτιν. Έκτοτε, η καριέρα του απογειώθηκε.
Ανέβηκε γρήγορα στην ιεραρχία και το 2017 ανέλαβε την ηγεσία της Ρωσικής Ομοσπονδίας Πυγμαχίας. Όμως η ορεξη του Κρεμλέφ είχε ανοίξει και δεν χόρταινε. Η Association Internationale de Boxe Amateur (AIBA – Διεθνής Ομοσπονδία Ερασιτεχνικής Πυγμαχίας) βρισκόταν τότε σε βαθιά κρίση, αντιμέτωπη με καταγγελίες διαφθοράς που οδήγησαν το 2019 στην αρχική αναστολή της από τους Ολυμπιακούς Αγώνες ως φορέα που είχε την ευθύνη της ολυμπιακής πυγμαχίας.
Ο Κρεμλέφ υποσχέθηκε σαρωτικές μεταρρυθμίσεις και την εξόφληση χρέους που υπολογιζόταν στα 16 εκατ. δολάρια, με στόχο ο οργανισμός να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας. Έτσι, το 2020 κέρδισε με άνεση την ψηφοφορία για την προεδρία, ενώ το γεγονός ότι μιλούσε από ελάχιστα έως καθόλου αγγλικά δεν αποτέλεσε εμπόδιο. Και όπως έκανε με τον ίδιο του τον εαυτό, και σε αυτή την περίπτωση έκανε το restart με τον ίδιο τρόπο: άλλαξε το όνομα του οργανισμού σε International Boxing Association (IBA).
Ακολούθησε συνεργασία της IBA με την Gazprom, τον ρωσικό κρατικό ενεργειακό κολοσσό, με συνέπεια το χρέος να μηδενιστεί και τα χρηματικά έπαθλα να αυξηθούν. «Γιατί να μην μπορούν οι ερασιτέχνες πυγμάχοι να πληρώνουν τα στεγαστικά τους δάνεια και να στηρίζουν τις οικογένειές τους;» είχε δηλώσει τότε ο Κρεμλέφ.
Το 2022, η IBA ήρε περιορισμούς που είχαν επιβληθεί νωρίτερα την ίδια χρονιά και επέτρεψε σε Ρώσους και Λευκορώσους πυγμάχους να αγωνίζονται με τις εθνικές σημαίες και τους ύμνους τους, ενώ απέκλεισε από τις τάξεις της την Ουκρανική Ομοσπονδία Πυγμαχίας. Την επόμενη χρονιά, ωστόσο, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) ψήφισε – με αφορμή τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία – υπέρ της αφαίρεσης από την IBA της ιδιότητας της παγκόσμιας ομοσπονδίας του αθλήματος.
Ο Κρεμλέφ γίνεται ο «σκιώδης δήμαρχος»
Ωστόσο, δεν ήταν μόνο οι πυγμάχοι του Κρεμλέφ που πληρώνονταν καλά. Το 2019, μια εταιρεία του απέκτησε το δικαίωμα να γίνει ο μοναδικός διαχειριστής της εθνικής λοταρίας της Ρωσίας. Σε ένα μοτίβο που θα επαναλαμβανόταν αρκετές φορές, η λοταρία έγινε σύντομα χορηγός της IBA.
Τα επόμενα χρόνια, ο Κρεμλέφ απέκτησε μερίδια σε τρεις από τις μεγαλύτερες στοιχηματικές εταιρείες της Ρωσίας, τις Fonbet, Liga Stavok και Pari. Ρωσικά μέσα ενημέρωσης έχουν αναφέρει ότι οι συμφωνίες αυτές είχαν την υποστήριξη του Αντρέι Κόστιν, του υπό κυρώσεις χρηματοδότη και προέδρου της συνδεδεμένης με το Κρεμλίνο τράπεζας VTB, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί «τραπεζίτης-κουμπαράς του Πούτιν».
Οι εταιρείες αυτές φαίνεται ότι είχαν συνολικά έσοδα περίπου 625 δισ. ρούβλια (5,5 δισ. λίρες) το 2023, ενώ η Liga Stavok αποτελεί πλέον βασικό εταίρο της IBA.
Ο Κρεμλέφ είχε επίσης αποκτήσει σταδιακά τον έλεγχο της Tsupis, μιας εταιρείας πληρωμών που συνδέει τους παίκτες με τις στοιχηματικές εταιρείες και εισπράττει προμήθεια από κάθε ποντάρισμα. Το 2021, ο Πούτιν εξέδωσε διάταγμα κατά της απάτης, το οποίο παραχώρησε στην Tsupis μονοπώλιο σε αυτή την εξαιρετικά επικερδή δραστηριότητα. Την ίδια περίοδο, οι φορείς που ρύθμιζαν την αγορά στοιχημάτων πέρασαν επίσης υπό τον έλεγχο του Κρεμλέφ και ενοποιήθηκαν σε έναν κοινό εποπτικό οργανισμό, με αρκετά μέλη του διοικητικού συμβουλίου να προέρχονται, σύμφωνα με δημοσιεύματα, από το δίκτυό του στον χώρο της πυγμαχίας.
Στη γενέτειρά του, το Σερπούχοφ, καθώς εξελισσόταν σε ολιγάρχη, ο Κρεμλέφ απέκτησε το προσωνύμιο «σκιώδης δήμαρχος», έχοντας συγκεντρώσει ένα εντυπωσιακό χαρτοφυλάκιο ακινήτων. Κάποια από αυτά φέρεται να περιήλθαν στην κατοχή του μετά την αναδιανομή περιουσιακών στοιχείων του φυλακισμένου πρώην δημάρχου Αλεξάντερ Σεστούν.
Πηγές αναφέρουν ότι απέκτησε γεωργικές εκτάσεις, βιομηχανικές εγκαταστάσεις, ένα λιμάνι, ένα εμπορικό κέντρο και ένα ξενοδοχείο, ενώ το 2024, ο Κρεμλέφ φέρεται να επωφελήθηκε και από απαλλοτρίωση. Τον Φεβρουάριο, το Κρεμλίνο κατέσχεσε τη Rolf, τη μεγαλύτερη αντιπροσωπεία αυτοκινήτων της Ρωσίας, από τον Σεργκέι Πετρόφ, τον εξόριστο ιδιοκτήτη της και πρώην βουλευτή της αντιπολίτευσης και μέχρι τον Σεπτέμβριο, η εταιρεία είχε περάσει στον Κρεμλέφ μέσω συμφωνίας ύψους 35 δισ. ρουβλίων.
Σε ανακοίνωσή της, η Rolf παρουσίασε τον Κρεμλέφ ως νέο ιδιοκτήτη της, χαρακτηρίζοντάς τον «στρατηγικό επενδυτή, ο οποίος θα επιτρέψει στην εταιρεία να διατηρήσει τη μοναδική εταιρική κουλτούρα της και να διευρύνει το φάσμα των δραστηριοτήτων της, με έμφαση στην αύξηση της αποτελεσματικότητας και την προσέλκυση νέων συνεργατών και πελατών».
Ένας από αυτούς τους νέους συνεργάτες, σύμφωνα με μεταγενέστερα δημοσιεύματα του Proekt, ήταν η IBA.
Η πίστη στον Πούτιν
Έχοντας συγκεντρώσει προσωπική περιουσία που υπολογίζεται έως και σε 300 εκατ. λίρες και αναλαμβάνοντας παράλληλα και άλλα αξιώματα – μεταξύ αυτών την προεδρία της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ταβλιού – ο Κρεμλέφ δεν έκρυβε ποτέ τις πολιτικές του συμπάθειες.
«Χάρη σε έναν άνθρωπο, σήμερα υπάρχουν πραγματικά κάθε είδους ευκαιρίες να κερδίσεις χρήματα και να επιδιώξεις περισσότερα», είχε δηλώσει σε βιντεοσκοπημένη συνέντευξη το 2024, την οποία εντόπισε ο Guardian. «Αυτός ο άνθρωπος, φυσικά, είναι ο πρόεδρός μας, Βλαντίμιρ Βλαντιμίροβιτς Πούτιν».
Λίγους μήνες αργότερα, η Ουκρανία του επέβαλε κυρώσεις, χωρίς να βρίσκεται, ωστόσο, υπό κυρώσεις από τη Βρετανία, τις ΗΠΑ ή την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Τον Απρίλιο, ο Πούτιν απένειμε στον Κρεμλέφ το Παράσημο της Φιλίας, ενώ λίγες ημέρες πριν από τον γάμο του Τραμπ Τζούνιορ, ο Κρεμλέφ συνόδευσε τον Ρώσο πρόεδρο σε επίσκεψη στην Κίνα, επιμένοντας πάντως ότι δεν βρισκόταν εκεί με επίσημη ιδιότητα.
Τα οφέλη για την οικογένειά του
Όπως συμβαίνει συχνά με τις οικογένειες ισχυρών και εύπορων πατριαρχών, και οι συγγενείς του Κρεμλέφ φαίνεται ότι επωφελήθηκαν από την άνοδό του. Το 2024, η ρωσική Novaya Gazeta ανέφερε ότι είχε παραχωρήσει στην τότε 21χρονη σύζυγό του, Αναστάσια Λεστσίνσκαγια, ένα κουρείο και ένα καφέ στο Σερπούχοφ, καθώς και πολυτελή αυτοκίνητα. Μάλιστα, αψηφώντας πλήρως τους νόμους, οι Porsche, Lamborghini και Aston Martin που φέρεται να της ανήκαν έχουν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, συγκεντρώσει περίπου 50 κλήσεις από την τροχαία της περιφέρειας της Μόσχας.
Η Λεστσίνσκαγια ήταν γνωστή δημιουργός στο TikTok και το ένα από τα δύο μέλη του διδύμου «twinsrussian».
Ωστόσο, η δίδυμη αδελφή της είναι εκείνη που έχει προσελκύσει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Η Εκατερίνα Λεστσίνσκαγια διευθύνει τη φιλοπουτινική οργάνωση Healthy Fatherland, ένα αθλητικό και πατριωτικό κίνημα στο οποίο το Κίεβο έχει επιβάλει κυρώσεις για τον φερόμενο ρόλο του στην απαγωγή, την απέλαση και την αναγκαστική μεταφορά παιδιών από την Ουκρανία. Η ίδια έχει επίσης συναντηθεί επανειλημμένα με τον Ρώσο πρόεδρο.
Και φαίνεται πως αυτή ακριβώς η σύνδεση του Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ ήταν που ώθησε τη Μελάνια Τραμπ – η οποία έχει μεσολαβήσει σε συμφωνίες με Ρώσους αξιωματούχους για την επιστροφή Ουκρανών παιδιών – να πάρει αποστάσεις από τον γάμο του θετού γιου της, με εκπρόσωπό της να δηλώνει: «Η κυρία Τραμπ δεν έχει και δεν είχε ποτέ καμία σχέση με τον κ. Κρεμλέφ».
Ασαφής ο τρόπος σύνδεσης του Τραμπ Τζούνιορ με τον Κρεμλέφ
Ο Τραμπ Τζούνιορ, όμως, έχει. Το πώς ακριβώς ο γιος του Αμερικανού προέδρου μπήκε στον κύκλο του Κρεμλέφ παραμένει ασαφές. Εκπρόσωπος του γιου του Αμερικανού προέδρου δήλωσε ότι οι δύο άνδρες, αμφότεροι λάτρεις του κυνηγιού, γνωρίστηκαν μέσω κοινού φίλου και «δέθηκαν χάρη στην αγάπη τους για την πυγμαχία και τις δραστηριότητες στη φύση».
Επιπλέον, ο Τραμπ Τζούνιορ είχε επαφή με την πυγμαχία από μικρή ηλικία, λόγω της δραστηριότητας του πατέρα του ως διοργανωτή αγώνων. Στα δέκα του χρόνια είχε παρακολουθήσει από κοντά τον Μάικ Τάισον να διαλύει τον Μάικλ Σπινκς μέσα σε μόλις 91 δευτερόλεπτα στο Trump Plaza Hotel του Ατλάντικ Σίτι.
Ο κοινός φίλος μέσω του οποίου γνωρίστηκαν δεν έχει κατονομαστεί, ωστόσο αμφότεροι διατηρούν στενές σχέσεις με έναν Τούρκο επιχειρηματία, τον Κάαν Καρακάγια. Ο Καρακάγια φέρεται, μάίστα, να ήταν παρών σε ένα αμφιλεγόμενο κυνηγετικό ταξίδι στη Μογγολία το 2019, κατά το οποίο ο Τραμπ Τζούνιορ πυροβόλησε και σκότωσε ένα απειλούμενο πρόβατο.
Τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, σε εκδήλωση της IBA στην Κωνσταντινούπολη, στην οποία παρευρέθηκε και ο Μάνι Πακιάο, παγκόσμιος πρωταθλητής σε οκτώ διαφορετικές κατηγορίες βάρους, ο Κρεμλέφ ανακοίνωσε τον διορισμό του Καρακάγια ως εκπροσώπου της οργάνωσης στην Τουρκία.
«Ο Κάαν υπήρξε μια γέφυρα ανάμεσα σε διαφορετικούς κόσμους, ένας φίλος που φέρνει τους ανθρώπους κοντά», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ.
«Ηγέτης και φίλος»
Ο Τραμπ Τζούνιορ παρευρέθηκε στην ίδια εκδήλωση της IBA και κάθισε δίπλα στον Κρεμλέφ πάνω στη σκηνή. Οι δύο άνδρες φαίνεται ότι διατηρούσαν ήδη τότε φιλική σχέση, παρά τα περιορισμένα αγγλικά του Ρώσου, ενώ ο Κρεμλέφ, σε μια ιδιαίτερα θερμή αναφορά, δήλωσε ότι ήταν «υπερήφανος που βρίσκεται εδώ με τον φίλο μου» και υποσχέθηκε ότι εκείνος και ο Τραμπ Τζούνιορ θα «προστατεύσουν τη διαφάνεια στην πυγμαχία και θα ανοίξουν τον δρόμο για την επόμενη γενιά».
Από την πλευρά του, ο Τραμπ Τζούνιορ επαίνεσε τον 43χρονο για το γεγονός ότι «επανέφερε την καθαρότητα της πυγμαχίας» και «αποκατέστησε την πραγματική δικαιοσύνη» στο άθλημα – μια αναφορά, όπως φαίνεται, στην πολιτική της IBA να μην επιτρέπει σε βιολογικούς άνδρες να αγωνίζονται στη γυναικεία πυγμαχία. «Είμαι υπερήφανος που αποκαλώ τον Ούμαρ όχι μόνο ηγέτη αλλά και φίλο», είχε δηλώσει, σύμφωνα με δελτίο Τύπου της IBA που είχε τον χαρακτηριστικό τίτλο: «Ούμαρ Κρεμλέφ και Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ ενώνουν τις δυνάμεις τους».
Η θέση του για την πυγμάχο Ιμάν Κελίφ
Η IBA βρέθηκε ακόμη περισσότερο στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων του Παρισιού το 2024, γεγονός που δημιούργησε μια ευκαιρία την οποία ο Κρεμλέφ μπορούσε να αξιοποιήσει.
Στους Αγώνες, η ΔΟΕ χρησιμοποίησε δική της μονάδα πυγμαχίας για τη διοργάνωση του τουρνουά, καθώς η IBA είχε ήδη αποβληθεί. Η διοργάνωση, ωστόσο, βρέθηκε στο επίκεντρο έντονης αντιπαράθεσης όταν επετράπη στην Αλγερινή πυγμάχος Ιμάν Κελίφ να αγωνιστεί στην κατηγορία των 66 κιλών γυναικών, μολονότι είχε αποκλειστεί από το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της προηγούμενης χρονιάς επειδή δεν είχε περάσει εξετάσεις επαλήθευσης φύλου.
Κι ενώ η IBA του Κρεμλέφ είχε αποκλείσει την Κελίφ από τις διοργανώσεις της, η ΔΟΕ της επέτρεψε να αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες με βάση το γεγονός ότι στο διαβατήριό της αναγράφεται ως γυναίκα. Ακολούθησε διεθνής αντιπαράθεση, με την Κελίφ να κερδίζει ομόφωνα όλους τους αγώνες της και να κατακτά τελικά το χρυσό μετάλλιο.
«Είναι ξεκάθαρα καθορισμένο: ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες, ο ανδρικός αθλητισμός για άνδρες. Ο γυναικείος αθλητισμός είναι για γυναίκες», είχε δηλώσει ο Κρεμλέφ στο TalkSPORT, μεταφέροντας, μάλιστα, το μήνυμα αυτό στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, στέλνοντας ανοιχτή επιστολή 1.100 λέξεων στον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε πρόσφατα υπογράψει εκτελεστικό διάταγμα που απαγόρευε στις τρανς γυναίκες να αγωνίζονται στις γυναικείες κατηγορίες αθλημάτων.
Στην επιστολή, ο Κρεμλέφ έγραφε: «Είναι ζωτικής σημασίας όλοι οι αθλητές να αγωνίζονται επί ίσοις όροις και η θέση σας στο ζήτημα αποτελεί σημαντικό βήμα προς την επίτευξη αυτού του στόχου», ενώ επιτέθηκε και στη ΔΟΕ, λέγοντας: «Η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή και η σημερινή ηγεσία της έχουν, δυστυχώς, οδηγήσει το Ολυμπιακό Κίνημα σε παρακμή με τις κοντόφθαλμες ενέργειές τους και την κακή διοίκηση».
Ο Κρεμλέφ έριξε επίσης στον Αμερικανό πρόεδρο άλλο ένα «τυράκι». «Το τελευταίο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Πυγμαχίας της IBA στις Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιήθηκε το 2007 στο Σικάγο. Ενδιαφερόμαστε πολύ να επαναφέρουμε τη διοργάνωση στη χώρα σας και είμαστε περισσότερο από έτοιμοι να συνεργαστούμε προς αυτή την κατεύθυνση» έγραψε, ενώ έκλεισε την επιστολή του παραλλάσσοντας δύο από τις αγαπημένες φράσεις του Τραμπ: «Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτά τα σημαντικά ζητήματα. Προσβλέπουμε με μεγάλη αισιοδοξία στην πιθανότητα να συνεργαστούμε για να κάνουμε ξανά σπουδαίο το Ολυμπιακό Κίνημα, να προωθήσουμε το άθλημα της πυγμαχίας και να υπερασπιστούμε τα δικαιώματα των αθλητών σε ολόκληρο τον κόσμο».
Η αντιπαράθεση με τους Σαουδάραβες
Το 2025, η IBA ανέβασε ακόμη περισσότερο στροφές. Σύμφωνα με πληροφορίες της Telegraph, στην Κωνσταντινούπολη η ομάδα του Κρεμλέφ προσέφερε στον γνωστό Βρετανό πυγμάχο Τάισον Φιούρι αμοιβή 50 εκατ. λιρών προκειμένου να αγωνιστεί σε μία από τις διοργανώσεις της IBA. Ο Φιούρι, ωστόσο, επέλεξε να υπογράψει συμφωνία τριών αγώνων με τον Τούρκι Αλ-Σέιχ, αξιωματούχο της κυβέρνησης της Σαουδικής Αραβίας.
Ο Κρεμλέφ αποτελεί, ουσιαστικά, τον ισχυρότερο promoter του αθλήματος στην Ανατολική Ευρώπη, αποτελώντας άμεση πρόκληση για την επιρροή του Αλ-Σέιχ και των Σαουδαράβων στην πυγμαχία και για τον έλεγχό τους σε ορισμένους από τους σημαντικότερους αγώνες του αθλήματος.
Άνθρωποι από τον χώρο της πυγμαχίας περιγράφουν τον Κρεμλέφ ως «μια χαρισματική προσωπικότητα που εμφανίζεται σε εκδηλώσεις και διοργανώσεις περιστοιχισμένος από μια πολυάριθμη ομάδα συνεργατών, σχεδόν σαν αρχηγός κράτους». Οι ομιλίες του είναι συχνά φορτισμένες συναισθηματικά και δυναμικές, με επαναλαμβανόμενες αναφορές στον τρόπο με τον οποίο η πυγμαχία μπορεί να αλλάξει τις ζωές των νέων ανθρώπων.
«Συχνά δεν έχει ιδιαίτερη έκφραση στο πρόσωπό του, κι όμως αποπνέει μια ευγένεια και μια ταπεινότητα», δήλωσε άνθρωπος του χώρου.
Το περασμένο καλοκαίρι, η IBA λάνσαρε και δικό της πρωτάθλημα πυγμαχίας χωρίς γάντια. Οι πρώτοι αγώνες πραγματοποιήθηκαν στη Μόσχα, όμως ήταν το ντεμπούτο στις ΗΠΑ, στο Μαϊάμι, το φετινό καλοκαίρι που τράβηξε την προσοχή.
Συμπαρουσιαστής της εκδήλωσης ήταν ο Άντριου Τέιτ, ο Βρετανός πρώην kickboxer και αυτοαποκαλούμενος μισογύνης, ο οποίος δεν ανέβηκε ποτέ στη σκηνή, καθώς συνελήφθη έξω από τον χώρο της διοργάνωσης. Ο Τέιτ και ο αδελφός του, Τρίσταν, βρίσκονται αντιμέτωποι με έκδοση στη Βρετανία, όπου αντιμετωπίζουν συνολικά 59 κατηγορίες, μεταξύ των οποίων βιασμό, αδικήματα που συνδέονται με εμπορία ανθρώπων για σεξουαλική εκμετάλλευση και άσεμνες εικόνες παιδιού. Και οι δύο αρνούνται οποιαδήποτε παρανομία.
Γλυκάθηκε με το Παγκόσμιο Κύπελλο και το UFC Freedom στον Λευκό Οίκο
Ωστόσο, δύο άλλες διοργανώσεις του καλοκαιριού φαίνεται ότι ενέπνευσαν περισσότερο τον Κρεμλέφ: το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA υπό τον Τζάνι Ινφαντίνο και το UFC Freedom 250 του Ντέινα Γουάιτ, που φιλοξενήθηκε σε κήπο του Λευκού Οίκου.
«Ο Κρεμλέφ είδε πώς ο Ντέινα και ο Ινφαντίνο κατάφεραν να πάρουν αυτό που ήθελαν», δήλωσε παράγοντας του αθλητισμού. «Θέλει κι αυτός ένα κομμάτι από αυτή την πίτα».
«Και το να έχεις πρόσβαση στον Ντον Τζούνιορ είναι μια καλή αρχή», πρόσθεσε η ίδια πηγή.
Μάλλον πέρασε τα όρια και το «πληρώνει»
Στην προσπάθειά του, όμως, να αποκτήσει κυρίαρχη θέση στον παγκόσμιο αθλητισμό, ο Κρεμλέφ ίσως να πέρασε τα όρια. Η Ομοσπονδπια της οποίας ηγείται, απέχει πολύ από το να ανακτήσει τον έλεγχο της ολυμπιακής πυγμαχίας, καθώς τι χάσμα με τη ΔΟΕ δεν γεφυρώνεται, και η ζημιά που προκάλεσε το «εξαιρετικά γενναιόδωρο γαμήλιο δώρο» του – όπως το χαρακτήρισαν ο κύριος και η κυρία Τραμπ Τζούνιορ – φαίνεται ότι βαρύνει κυρίως τον ίδιο.
Παρότι στο νησί στις Μπαχάμες βρίσκονταν μόλις περίπου 50 άνθρωποι, ο Κρεμλέφ είχε φτάσει συνοδευόμενος από μεγάλη ομάδα Ρώσων, οι οποίοι απομονώνονταν από τους υπόλοιπους και μιλούσαν μεταξύ τους, σύμφωνα με το ProPublica. Η παρουσία και η συμπεριφορά τους είχε προκαλέσει, μάλιστα, απορίες στους άλλους καλεσμένους.
Και ύστερα τραβήχτηκε μια ομαδική φωτογραφία, όπου το ξυρισμένο κεφάλι του Κρεμλέφ διακρίνεται μισοκρυμμένο στο πίσω μέρος, ενώ στο κέντρο βρίσκονται η Ιβάνκα Τραμπ, ο Τζάρεντ Κούσνερ, η Τίφανι Τραμπ και άλλοι.
«Τι σκεφτόταν;» σχολίασε στην Telegraph πρόσωπο από κύκλους Ρώσων ολιγαρχών. «Είναι ένας μπράβος που κατάφερε να βρεθεί στη σωστή πλευρά του προέδρου και ενθουσιάστηκε υπερβολικά».
Πρώτα ήταν η Μελάνια Τραμπ που πήρε αποστάσεις. Στη συνέχεια, εκπρόσωπος του Έρικ Τραμπ, αδελφού του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, δήλωσε για τον Κρεμλέφ: «Ο Έρικ δεν έχει απολύτως καμία ιδέα ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος και δεν έχει ακούσει ποτέ το όνομά του». Και μετά ήρθε το τελειωτικό χτύπημα από τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ: «Δεν έχω ιδέα ποιος είναι ο Ούμαρ. Δεν τον έχω ξανακούσει ποτέ».
protothema.gr
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας