Ακολουθήστε μας

Διεθνή

Μία αναδυόμενη υπερδύναμη: Πού οδεύει η Ινδία του Μόντι

Δημοσιεύτηκε στις

Ο Ναρέντρα Μόντι αλλάζει την πορεία της Ινδίας

Ευαγγελία Μπίφη

Η εκλογική διαδικασία θα διαρκέσει εβδομάδες, με τις κάλπες να στήνονται μεταξύ Απριλίου και Μαΐου. Περισσότεροι από 900 εκατομμύρια είναι οι εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι, σε σύνολο πληθυσμού 1,4286 δισεκατομμυρίων κατοίκων -ελαφρώς υψηλότερος από τα 1,4257 δισεκατομμύρια κατοίκους της Κίνας.

Η Ινδία ξεπέρασε εντός του 2023 την Κίνα ως η πολυπληθέστερη χώρα στον κόσμο καθώς γινόταν ταυτόχρονα ορατή η ενίσχυση του γεωπολιτικού βάρους της. H στρατηγική επένδυση των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ινδία, ως αντίβαρο στον κινεζικό επεκτατισμό ήλθε σε πρώτο πλάνο τον Ιούνιο όταν ο Τζο Μπάιντεν υποδέχθηκε με τιμές και έστρωσε για πρώτη φορά το κόκκινο χαλί για τον Ναρέντρα Μόντι στον Λευκό Οίκο προς εδραίωση «μίας εκ των πλέον καθοριστικών εταιρικών σχέσεων του 21ου αιώνα», όπως δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.

Ήταν μία γερή δόση realpolitik από τον Τζο Μπάιντεν, ο οποίος και υποσκέλισε το ζήτημα της διάβρωσης της δημοκρατίας στην Ινδία επί Μόντι στο «βωμό» των ραγδαίων μεταβολών που έχει επιφέρει στις διεθνείς γεωπολιτικές ισορροπίες ο ρωσικός πόλεμος στην Ουκρανία, και μίας ολοένα και πιο επεκτατικής και επιθετικής Κίνας στον Ινδο-Ειρηνικό και τη Νότια Σινική Θάλασσα. 

Ο Ινδο-Ειρηνικός είναι η περιοχή όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες χρειάζονται την Ινδία περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο αυτή τη στιγμή. Αμφότερες Ουάσινγκτον και Νέο Δελχί επιχειρούν να αποκρούσουν την αυξανόμενη επιρροή της Κίνας στη γεωπολιτικό αυτό χώρο και πέραν αυτού, ενώ ταυτόχρονα η ίδια η Ινδία διαγκωνίζεται με την Κίνα για την «ηγεσία» των BRICS, καθώς επιχειρείται η σφυρηλάτηση μίας νέας παγκόσμιας τάξης πραγμάτων, χωρίς την ηγεμονία των ΗΠΑ.

Το Νέο Δελχί μπορεί από τη μία να μην έχει καταδικάσει τον πόλεμο στην Ουκρανία, διατηρώντας τη λεγόμενη «στρατηγική αυτονομία» του, αλλά δεν έχει διστάσει να εξοργίσει το Πεκίνο προχωρώντας σε κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με τις ΗΠΑ, ενώ εξακολουθεί να μετέχει ενεργά στο σχήμα στρατηγικού διαλόγου Quad για τον Ινδο-Ειρηνικό, που συμπεριλαμβάνει τις ΗΠΑ, την Αυστραλία και την Ιαπωνία. Η Ινδία επιδιώκει να μεγιστοποιήσει τον ζωτικό της χώρο.

Σε αυτό το γεωπολιτικό περιβάλλον ανέβηκε προ μηνών στο βήμα του αμερικανικού Κογκρέσου το ίδιο πρόσωπο στο οποίο είχε απαγορευθεί η είσοδος στις Ηνωμένες Πολιτείες το 2005, καθώς επί των ημερών του ως κυβερνήτη του κρατιδίου Γκουτζαράτ έλαβε χώρα το πογκρόμ εναντίον των μουσουλμάνων. Επί πρωθυπουργίας Μόντι, οι διακρίσεις εναντίον των μουσουλμάνων έχουν επιδεινωθεί σταθερή είναι η εκστρατεία επιβολής της εθνικιστικής ινδουιστικής ιδεολογίας, δημοσιογράφοι «φιμώνονται», ενώ πολιτικοί της αντιπολίτευσης αντιμετωπίζουν διώξεις. 

Ο Ναρέντρα Μόντι ηγείται της Ινδίας σχεδόν εδώ και μία δεκαετία, από το 2014, και το κόμμα του Bharatiya Janata (BJP), ένα από τα δύο μεγαλύτερα κόμματα μαζί με το Ινδικό Εθνικό Κογκρέσο, κυριαρχεί στη βόρεια και κεντρική Ινδία. Σε αυτές τις εκλογές 28 κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν συγκροτήσει τη συμμαχία υπό την ονομασία INDIA επιδιώκοντας να τον ανατρέψουν, ωστόσο λίγοι αμφιβάλλουν ότι θα εξασφαλίσει και τρίτη θητεία στην πρωθυπουργία.

Το Ιταλικό Ινστιτούτο Διεθνών Πολιτικών Μελετών (ISPI) υπογραμμίζει ότι το καθεστώς Μόντι στηρίζεται σε τέσσερις πυλώνες:

Ο πρώτος είναι η εδραίωση του ινδουιστικού εθνικισμού ως κυρίαρχης ιδεολογίας. Το ένα δισεκατομμύριο και πλέον Ινδουιστές της χώρας είναι η ατμομηχανή της πολιτικής του πορείας. Οι υποστηρικτές του αναγνωρίζουν την ενίσχυση της θέσης της Ινδίας στην παγκόσμια σκηνή, γεγονός που επισκιάζει την υποδαύλιση της εχθρότητας προς τη μεγάλη μουσουλμανική μειονότητα των 120 εκατομμυρίων.

Ο μεγαλοπρεπής ναός που σχεδιάζει να εγκαινιάσει στις 24 Ιανουαρίου στην Αγιοντίγια, σύμβολο της πολιτικής δύναμης του ινδουιστικού εθνικισμού, σκοπεύει να είναι το πετράδι στο στέμμα της ανερχόμενης ινδουιστικής Ινδίας. 

Ο δεύτερος πυλώνας είναι ένας αυταρχισμός. Οι εκλογές στην Ινδία μέχρι σήμερα είναι ελεύθερες και δίκαιες. Η προστασία όμως των πολιτικών ελευθεριών και των ατομικών δικαιωμάτων αποδυναμώνονται. Αυξάνεται ο έλεγχος στα μέσα ενημέρωσης και τους πανεπιστημιακούς, εισάγονται νέων νόμοι που ποινικοποιούν όλο και περισσότερο του πολιτικούς αντιπάλους, στοχοποιούνται συστηματικά οι πολιτικοί της αντιπολίτευσης με υποθέσεις διαφθοράς, ενισχύεται ο έλεγχος των ανεξάρτητων θεσμών.

Ο τρίτος πυλώνας είναι η οικονομική ανάπτυξη. Σε αντίθεση με τους άλλους αυταρχικούς ηγέτες παγκοσμίως, της ίδιας «ομοταξίας», όπως ο Μπολσονάρο ή ο Ερντογάν, η κυβέρνηση Μόντι υπήρξε συνετή στην οικονομική διαχείριση: Ο πληθωρισμός και το ισοζύγιο πληρωμών κινήθηκαν σε ελεγχόμενα επίπεδα. Η αύξηση του ΑΕΠ της Ινδίας κυμαίνεται πλέον στο 6% και αναμένεται να επιταχυνθεί. 

Η Ινδία προσπαθεί να τοποθετηθεί ως εναλλακτική λύση στην Κίνα ως επενδυτικός προορισμός και επαναπροσδιορίζεται ως κρίσιμος κόμβος στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού. Η κυβέρνηση δίνει κίνητρα για την εγκατάσταση της παραγωγής στην Ινδία. Η Apple έχει ήδη αρχίσει να μεταφέρει την παραγωγή της και το 20% του συνόλου των iPhone πιθανώς θα παράγεται στην Ινδία στο εγγύς μέλλον.

Εκφράζονται, ωστόσο, αμφιβολίες για το κατά πόσο θα πετύχει αυτή η πολιτική. Ενώ το εργατικό δυναμικό της Ινδίας μετακινείται από τη γεωργία προς τη βιομηχανική παραγωγή, η Ινδία εξακολουθεί να μην παράγει θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας και η ανεργία των πτυχιούχων είναι υψηλή. Η κυβέρνηση κατηγορείται επίσης ότι συγκεντρώνει το κεφάλαιο σε λίγους, ευνοώντας τρεις-τέσσερις μεγάλους ομίλους, με την ελπίδα ότι θα γίνουν αρκετά ισχυροί για να ανταγωνιστούν σε παγκόσμιο επίπεδο. 

Ο τέταρτος πυλώνας που στηρίζεται το καθεστώς Μόντι είναι οι πολιτικές πρόνοιας. Η κυβέρνηση έχει επεκτείνει τη διαθεσιμότητα δωρεάν σιτηρών τροφίμων στο 80% του πληθυσμού και εφαρμόζει τέσσερα προγράμματα κοινωνικής στήριξης, από τα οποία αναμένει εκλογικά οφέλη:

α) παροχή βοηθημάτων σε μετρητά

β) βελτίωση της υγιεινής

γ) παροχή αερίου μαγειρέματος στα νοικοκυριά

δ) επέκταση του δικτύου υδροδότησης. Τα επιτεύγματα της κυβέρνησης σε αυτά τα προγράμματα μπορεί να μην είναι θεαματικά σε τόσο μεγάλο πληθυσμό, αλλά αρκούν για να δημιουργήσουν πολιτική υποστήριξη. 

Παραδοσιακά, οι πολιτικοί αναλυτές που μελετούσαν την Ινδία έκαναν διάκριση μεταξύ των θεμάτων της «ελίτ» και των θεμάτων της «λαϊκής μάζας» σημειώνει από πλευράς του το εδρεύων στην Ουάσινγκτον think-tank Carnegie Endowment for International Peace. Στην πρώτη κατηγορία ανήκουν η εξωτερική πολιτική, η εθνική ασφάλεια και το διεθνές εμπόριο. Οι «μάζες» ασχολούνται με θέματα όπως ο πληθωρισμός, η ανεργία και τα επιδόματα πρόνοιας. 

Ο Μόντι έχει αναμφισβήτητα σπάσει το αόρατο φράγμα μεταξύ αυτών των δύο κατηγοριών. «Κατέβασε» την εξωτερική πολιτική και την εθνική ασφάλεια στις μάζες. Για παράδειγμα, δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι τρομοκρατικές επιθέσεις στη Βομβάη το 2009 και ο πόλεμος με το Πακιστάν το 1999, δύο μείζονα κατά τα άλλα γεγονότα, επηρέασαν την έκβαση των εκλογών που ακολούθησαν.

Τον 2019 δεν συνέβη το ίδιο, όταν ένας βομβιστής αυτοκτονίας σκότωσε 40 άνδρες των ινδικών παραστρατιωτικών δυνάμεων στο Τζαμού και Κασμίρ. Τα στοιχεία των δημοσκοπήσεων έδειξαν ότι ο Μόντι κατόρθωσε να βγει ενισχυμένος από την κρίση. Μία σκληρή γραμμή κατά του Πακιστάν και της Κίνας, των βασικών προκλήσεων της Ινδίας στο εξωτερικό μέτωπο, ενισχύει τη θέση του Μόντι και «αφοπλίζει» την αντιπολίτευση που αδυνατεί ούτως ή άλλως εδώ και καιρό να θέσει την πολιτική ατζέντα.

Με δεδομένο, τέλος, το γεγονός ότι σε άλλες ισχυρές χώρες όπου θα γίνουν εκλογές, περιλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, είναι πιθανό να αλλάξουν οι κυβερνήσεις, η παραμονή Μόντι στην εξουσία θα τον καταστήσει ισχυρή πολιτική προσωπικότητα στην παγκόσμια σκηνή, χωρίς να έχει να ζηλέψει κάτι από τους Βλαντιμίρ Πούτιν ή Ρετζεπ Ταγίπ Ερντογάν, με την ουσιαστική διαφορά βεβαίως ότι ο Ινδός ηγέτης εμπνέει εμπιστοσύνη στη Δύση.

Πηγή: liberal.gr

Ο Σταύρος Καλεντερίδης, ξεκίνησε τις σπουδές του στην Αθήνα, σπουδάζοντας Πολιτική Επιστήμη στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έπειτα από τέσσερα χρόνια συμμετοχής στα φοιτητικά όργανα συνδιοίκησης της σχολής του και σε διάφορες οργανώσεις νέων, αποφάσισε να συνεχίσει τις σπουδές του στο εξωτερικό. Στη Βοστόνη των Η.Π.Α. ολοκλήρωσε δύο μεταπτυχιακά προγράμματα, στις Διεθνείς Σχέσεις (Αμερικανική εξωτερική πολιτική) και στην Επικοινωνία (Πολιτική Επικοινωνία), ενώ παράλληλα εργάστηκε στο Ελληνικό Προξενείο της Βοστόνης, στη σχολή του ως βοηθός έρευνας και σε δύο πολιτικές καμπάνιες Αμερικανών πολιτικών (Δημοκρατικών – Ρεπουμπλικάνων). Μετά από τρία χρόνια στις Η.Π.Α., άκουσε το κάλεσμα της πατρίδας του και επέστρεψε πίσω με μεγάλο πόθο για προσφορά στην Ελλάδα. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος δύο κοινωφελών οργανισμών, του δέλτα – πολιτική επανάσταση (πολιτικός οργανισμός) και της Λεοντίδας (ίδρυμα προώθησης θεμάτων ιστορίας, πολιτισμού και δημοκρατίας). Σήμερα ζει και εργάζεται στην Αθήνα, ασχολείται με διάφορα εγχειρήματα πολιτικής διπλωματίας και δημοκρατίας, γράφει πολιτικά άρθρα, σχολιάζει την επικαιρότητα και συνεχίζει την προσωπική του μελέτη στην ιστορία και την πολιτική φιλοσοφία.

Συνέχεια ανάγνωσης

Διεθνή

Προειδοποίηση της Ελβετίας: Το υψηλό ευρωπαϊκό χρέος θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια κρίση του ευρώ

Τα αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη και πέραν αυτής εγκυμονούν κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα και θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια κρίση του ευρώ, δήλωσε την Παρασκευή η Ελβετίδα υπουργός Οικονομικών, Κάριν Κέλερ-Σούτερ.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Τα αυξανόμενα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη και πέραν αυτής εγκυμονούν κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα και θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν μια κρίση του ευρώ, δήλωσε την Παρασκευή η Ελβετίδα υπουργός Οικονομικών, Κάριν Κέλερ-Σούτερ.

Μιλώντας στον ελβετικό δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα SRF, στην Μπανγκόκ —στο περιθώριο των ετήσιων συναντήσεων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας—, η Κέλερ-Σούτερ ανέφερε ότι και οι τιμές της ενέργειας εντείνουν τις ανησυχίες μεταξύ των υπευθύνων χάραξης πολιτικής.

Η Ελβετία διαθέτει ένα από τα χαμηλότερα επίπεδα δημόσιου χρέους στην Ευρώπη, ωστόσο η Κέλερ-Σούτερ τόνισε ότι, στο τρέχον περιβάλλον, είναι σημαντικό να εξετάζεται η ευρύτερη εικόνα.

«Είμαστε τόσο στενά διασυνδεδεμένοι σε διεθνές επίπεδο, ώστε καθιστάμεθα επίσης ευάλωτοι, για παράδειγμα, στην περίπτωση που προκύψει κρίση χρέους εξαιτίας του δημόσιου χρέους μεγάλων χωρών. Σκέφτομαι συγκεκριμένα τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και την Ευρώπη. Υπάρχει η περίπτωση της Γαλλίας — κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει σε κρίση του ευρώ», δήλωσε η Κέλερ-Σούτερ στο δίκτυο SRF.

Το δημόσιο χρέος της Γαλλίας, τα δημοσιονομικά ελλείμματα και η υποτονική οικονομική ανάπτυξη έχουν εντείνει τις ανησυχίες για την κατάσταση των δημόσιων οικονομικών της, καθώς ο πολιτικός κατακερματισμός έχει καταστήσει πιο περίπλοκες τις προσπάθειες δημοσιονομικής εξυγίανσης.

 

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες

Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.

Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.

Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.

Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.

Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.

Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία

Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.

Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.

Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».

Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.

Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.

Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC

Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.

Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.

Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.

Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.

Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.

Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.

Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.

Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία

Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.

Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.

Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.

Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.

Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.

Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.

Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ

Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.

Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.

Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.

Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.

Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.

Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας

Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.

Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.

Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.

Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.

Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.

Το μήνυμα προς το Πακιστάν

Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.

Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.

Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.

Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.

Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.

Συνέχεια ανάγνωσης

Διεθνή

Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς

Δημοσιεύτηκε

στις

Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.

Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο

Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.

Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.

Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.

Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές

Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.

Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.

Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς

Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.

Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.

Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών

Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.

Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.

Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.

Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αναλύσεις6 λεπτά πριν

Γιατί το Πεντάγωνο ανησύχησε τόσο πολύ για τα βομβαρδιστικά B-1 στην Αγγλία

Το περιστατικό συμβολίζει τη σταδιακή υποχώρηση της αμερικανικής επιρροής και την αυξανόμενη αβεβαιότητα στο διεθνές περιβάλλον, όπου αντίπαλοι όπως το...

Άμυνα36 λεπτά πριν

Παρέλαση από το μέλλον: Τα υπερσύγχρονα συστήματα «Spyder» και «David’s Sling»

Η φετινή παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου δεν θα έχει σχέση με τις προηγούμενες, αναφέρουν από το υπουργείο Εθνικής Αμυνας, καθώς...

Αναλύσεις1 ώρα πριν

Αντι-NAVTEX της Τουρκίας ανοιχτά της Καρπάθου μετά την ελληνική οδηγία για άσκηση

Η Άγκυρα απάντησε στην ελληνική NAVTEX για πολυεθνική άσκηση με αντι-οδηγία, αξιώνοντας δικαιοδοσία στην περιοχή ανοιχτά της Καρπάθου. Η Αθήνα...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Εγκολφόπουλος: «Δεν χρειάζεται καμία ενημέρωση της Τουρκίας για το καλώδιο»

Την πεποίθηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου θα προχωρήσει στην προβλεπόμενη διαδρομή, χωρίς να απαιτείται ενημέρωση ή συναίνεση της Τουρκίας,...

Αναλύσεις2 ώρες πριν

Η «σύγκρουση» στην κορυφή της ΕΕ και «Made in Europe» στην Τουρκία

Όταν όμως και σήμερα, πολιτειακοί αξιωματούχοι (Κυβέρνησης και Βουλής) σε Κύπρο κι Ελλάδα προωθούν την «θετική ατζέντα» προς την Τουρκία,...

Δημοφιλή