Γράφει ο Λεωνίδας Χρυσανθόπουλος, πρέσβης επί τιμή

Δεν είναι η πρώτη φορά που οι ΗΠΑ, μέσω Τραμπ, δείχνουν ενδιαφέρον για την Γροιλανδία. Το 1867, ο τότε ΥΠΕΞ των ΗΠΑ William Seward έρριξε την ιδέα να αγοραστούν από την Δανία η Γροιλανδία και η Ισλανδία. Η πρόταση αυτή έγινε αμέσως μετά την αγορά της Αλάσκας από την Ρωσία. Το 1910, ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Κοπεγχάγη πρότεινε να δοθεί στην Δανία η νήσος Μιντινάο που είναι στις Φιλιππίνες σε αντάλλαγμα για την Γροιλανδία και τις Δανικές Δυτικές Ινδίες. Δεν είχε δοθεί συνέχεια σ’ αυτήν την πρόταση γιατί μετά από μερικά χρόνια ξέσπασε ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος και το ενδιαφέρον των ΗΠΑ στράφηκε προς τα εκεί. Πάντως, λίγο αργότερα οι ΗΠΑ αγόρασαν τις Δανικές Δυτικές Ινδίες (είναι οι σημερινές Παρθένες Νήσοι) από την Κοπεγχάγη για 25 εκατ. δολάρια σε χρυσό. Η Δανία είχε δεχτεί αυτήν τη συναλλαγή για να μην πέσουν τα εν λόγω νησιά στα χέρια των Γερμανών. Στη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου και μετά την κατάληψη της Δανίας από την Γερμανία, οι ΗΠΑ ανέλαβαν την προστασία και άμυνα της Γροιλανδίας. Το 1946, οι ΗΠΑ ζήτησαν επισήμως από την Δανία να αγοράσουν την Γροιλανδία έναντι του ποσού των 100 εκατ. δολαρίων σε χρυσό. Στις 14 Δεκεμβρίου του 1946, ο ΥΠΕΞ των ΗΠΑ James Byrne έκανε αυτήν την πρόταση στον Δανό ομόλογό του στη Νέα Υόρκη. Η πρόταση απορρίφθηκε αλλά επετράπη στις ΗΠΑ να έχουν στρατιωτικές βάσεις στο νησί. Σήμερα λειτουργεί μόνο μία.

Ο πληθυσμός της Γροιλανδίας ανέρχεται σε περίπου 60.000 άτομα τα περισσότερα των οποίων ανήκουν στη φυλή των Ινουίτ , οι πρόγονοι των οποίων ανήκαν στον πολιτισμό Thule. Ο πολιτισμός αυτός εμφανίστηκε αρχικά στην βορειοανατολική Σιβηρία, μετανάστευσε πριν από αιώνες μέσω της Αλάσκας και του Καναδά στην Βόρειο Αμερική κι από εκεί έφθασαν στην Γροιλανδία. Ινουίτ υπάρχουν και στο αρκτικό τμήμα του Καναδά και στην Σιβηρία και μιλούν όλοι την ίδια γλώσσα. Η Γροιλανδία αποτελεί αυτόνομο τμήμα της Δανίας και απολαμβάνει όλα τα οικονομικά πλεονεκτήματα που παρέχει η Ευρωπαϊκή Ένωση στις περιφέρειες.

Ο λαός της Γροιλανδίας θα ήθελε ασφαλώς την ανεξαρτησία του. Μια ανεξάρτητη Γροιλανδία θα ήταν ό,τι καλύτερο γι’ αυτήν τη χώρα. Ως αυτόχθων λαός οι Γροιλανδοί θα μπορούσαν να αυτοδιοικούνται περισσότερο προς το συμφέρον τους, να διαχειρίζονται πιο ορθολογικά τους πόρους τους, τις παραδόσεις τους και τον πολιτισμό τους. Για να δρομολογηθεί αυτή η λύση θα χρειαστεί μια συνεννόηση μεταξύ της ανεξάρτητης πλέον Γροιλανδίας και των μεγάλων και γειτονικών δυνάμεων καθώς και των μεγάλων δυνάμεων μεταξύ τους, αφού προηγουμένως θα έχει συμφωνήσει η Δανία προς τούτο αναλογιζόμενη το μη χείρον βέλτιστον.

Αν ηρεμήσουν τα πνεύματα και οι ΗΠΑ σταματήσουν τις απειλές περί κατάληψης της νήσου, θα μπορούσαν: οι Ηνωμένες Πολιτείες να παράσχουν υποδομές και εγγυήσεις ασφαλείας, ο Καναδάς και οι σκανδιναβικές χώρες τεχνογνωσία και διοικητική υποστήριξη, η Ρωσία υποστήριξη στον τομέα υποδομών στον αρκτικό κύκλο, η Κίνα τεχνολογία και η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδότηση έργων βιώσιμης ανάπτυξης και ναυτιλίας. Η ανεξάρτητη Γροιλανδία θα μπορεί να συνάπτει συμφωνίες με τις παραπάνω χώρες, συμφωνίες οικονομικής συνεργασίας και για επενδύσεις. Με τον τρόπο αυτό εξαλείφεται ένα επιχείρημα των ΗΠΑ ότι η Γροιλανδία κινδυνεύει από την Ρωσία και την Κίνα και θεμελιώνονται οι βάσεις για μια ειρηνική συνεργασία που θα είναι προς όφελος όλων στην Αρκτική. Αρκεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ να πειστεί να συναινέσει.

Γράφει η Αφροδίτη Μάνου

Δεν γράφω για να υπερασπιστώ την Καρυστιανού πολιτικά, αφού δεν ανήκω στο κόμμα της όπως και σε κανένα άλλο κόμμα και αφού καθένας έχει δικαίωμα να συμφωνεί ή να διαφωνεί μαζί της και η ίδια φαίνεται να τα καταφέρνει μια χαρά για τον εαυτό της.

Μεγάλα παιδιά είσαστε όλοι.

Γράφω για να υπερασπιστώ τον άνθρωπο που υψώθηκε απ’ την προσωπική του τραγωδία, με την “ακραία” αλλά υπέροχη και άκρως θεμιτή φιλοδοξία να πάρει το τιμόνι τής χώρας, για να συναντήσει τη δικαιοσύνη στην πατρίδα της και δέχεται άνανδρες και αθέμιτες επιθέσεις από τους μεροκαματιάρηδες της Εξουσίας.

Τη θαυμάζω γι’ αυτό και τη συμπονώ ταυτόχρονα.

Αμφιβάλλω τα μάλα για την επιτυχία του εγχειρήματος, γιατί το σύστημα, η σάπια ελληνική μας πολιτεία, το χταπόδι τής ασφυκτικής διαπλοκής, φρονώ, ότι δεν θα το επιτρέψει, αλλά θεωρώ ηθική μου υποχρέωση να την υπερασπιστώ, έχοντας εγώ η ίδια γίνει μόνιμος στόχος του ίδιου πολιτικού υπόκοσμου που προσπαθεί τώρα να εξοντώσει εκείνη και βέβαια δεν θα τα καταφέρει!

Στη χωματερή της ιστορίας

Ουδεμία έκπληξη προκαλεί το που ο Άδωνις Γεωργιάδης ‼️ και ο Σωκράτης Φάμελος (φερέφωνο του Τσίπρα και της Όλγας) αφού διέσπασαν τους Συγγενείς, χαρακτηρίζουν την Καρυστιανού ακροδεξιά.
Θα κάνουν κι άλλα.
Από κοινού.
Αλλά τα Τέμπη θα τους θάψουν μαζί.
Στη χωματερή της Ιστορίας. 🚩
Σύντομα

Γράφει η Μανταλένα Παπαδοπούλου, ΕΣΤΙΑ

«Το Ιράν διεξάγει έναν πόλεμο εναντίον των «τρομοκρατών», δήλωσε ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου της «Ισλαμικής Δημοκρατίας» Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάρ και το ερώτημα που τίθεται πλέον ανοιχτά είναι ποιος είναι τελικά ο τρομοκράτης.

Οι διαδηλώσεις που ξέσπασαν τις τελευταίες ημέρες του 2025 και συνεχίζουν μέχρι σήμερα, είχαν αφετηρία την οικονομική κατάρρευση. Τη ραγδαία υποτίμηση του εθνικού νομίσματος, τον ανεξέλεγκτο πληθωρισμό και μια ακρίβεια που καθιστά αβέβαιη την ίδια την επιβίωση, ακόμα και της μεσαίας τάξης. Η ανακοίνωση περί διανομής κουπονιών διατροφής για τους επόμενους τέσσερις μήνες ώστε να καλύπτει έως και το 92% του πληθυσμού, υπογράμμισε μια πραγματικότητα που παραπέμπει σε συνθήκες πολέμου.

Στην πρώτη γραμμή βρέθηκαν οι έμποροι, παρόλο που σαν κοινωνική ομάδα είναι παραδοσιακά προσκείμενη στο καθεστώς και είχαν υποστηρίξει οικονομικά την θεοκρατία με την Ισλαμική Επανάσταση του 1979. Ωστόσο, 47 χρόνια καταπίεσης του ιρανικού λαού από την κατ’ ευφημισμό δημοκρατία (θεοκρατικό καθεστώς κατ’ ουσίαν), οδήγησαν στην μετατροπή μιας οικονομικής διαμαρτυρίας σε ευρεία αντικαθεστωτική εξέγερση, η οποία εξαπλώθηκε ταχύτατα σε περισσότερες από 100 πόλεις σε όλη την χώρα.

Δεν πρόκειται για μεμονωμένο φαινόμενο. Από το 1979 μέχρι σήμερα, το Ιράν έχει γνωρίσει αλλεπάλληλες εξεγέρσεις, με κορύφωση το 2022, όταν ο θάνατος της Μαχσά Αμινί πυροδότησε τη μαζική αντίδραση των γυναικών απέναντι στη θεοκρατική καταπίεση. Σήμερα, η νεολαία και οι γυναίκες βρίσκονται και πάλι στον πυρήνα της αντίστασης.

Ο ιρανικός λαός φαίνεται να συνειδητοποιεί ότι το καθεστώς ως έχει, δεν μεταρρυθμίζεται, δεν εξευγενίζεται, δεν αλλάζει εκ των έσω. Δεν διαθέτει την πολιτική και διπλωματική ισχύ να πείσει για άρση του εμπάργκο, δεν μπορεί να απεγκλωβιστεί από τον ιδεολογικό και γεωπολιτικό του προσανατολισμό, ώστε να επιδιώξει σχέσεις αμοιβαίου συμφέροντος με τις ισχυρές χώρες της Δύσης. Η προοπτική οικονομικής ανάκαμψης παραμένει ανύπαρκτη. Το καθεστώς του Αλί Χαμενεΐ  έχει αποδυναμωθεί αισθητά τα τελευταία χρόνια, ενώ η περιφερειακή του επιρροή έχει συρρικνωθεί και δεν διαφαίνεται πλέον ουσιαστική εξωτερική στήριξη αντίστοιχη του παρελθόντος.

Οι Ιρανοί βγήκαν στους δρόμους με κίνδυνο της ζωής τους, ζητώντας ανατροπή. Το καθεστώς απάντησε με ακραία βία και μαζική χρήση πραγματικών πυρών εναντίον των πολιτών του. Η χώρα βρέθηκε σε σχεδόν πλήρη επικοινωνιακό αποκλεισμό, χωρίς πρόσβαση στο διαδίκτυο και κατ’ επέκταση στον έξω κόσμο. Οι αρχές «κλείδωσαν» τους πολίτες τους εντός των τειχών και προχώρησαν σε μια από τις σκληρότερες κατασταλτικές επιχειρήσεις των τελευταίων δεκαετιών. Ο ακριβής αριθμός των θυμάτων παραμένει άγνωστος, καθώς η διάχυση αξιόπιστης πληροφορίας είναι σχεδόν αδύνατη. Οι εκτιμήσεις, ωστόσο, κάνουν λόγο για χιλιάδες συλλήψεις, εκατοντάδες ή χιλιάδες νεκρούς και τραυματίες. Ενώ οι διαδηλωτές καταγγέλλουν αιματηρή καταστολή, οι αρχές, καλώντας τους Ευρωπαίες πρεσβευτές, επιχείρησαν να μεταθέσουν την ευθύνη της βίας στους ίδιους τους διαμαρτυρόμενους, υποβαθμίζοντας τα τραγικά γεγονότα σε απλές «ταραχές».

Πολλοί υποστηρίζουν ότι τις διαδηλώσεις και τη βία υποκίνησαν Αμερικανοί πράκτορες και η Μοσάντ. Ωστόσο, μισός αιώνας πολιτικής καταπίεσης, οικονομικής και κοινωνικής ασφυξίας αρκεί για να εξηγήσει τον επαναλαμβανόμενο ξεσηκωμό. Η άοπλη κοινωνία δεν βγαίνει στους δρόμους απέναντι σε πολυβόλα από καθοδήγηση, αλλά από απόγνωση. Δεν μπορεί να θεωρούμε ότι όλος αυτός ο κόσμος που αντιστέκεται τόσες μέρες είναι εξαγορασμένος από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Είναι τουλάχιστον άδικο για τους Ιρανούς.

Κι αν από τη μια πλευρά οι ΗΠΑ και το Ισραήλ τάσσονται υπέρ μιας αλλαγής στο Ιράν ενάντια στον σκοταδισμό, όπως την αξιώνει μεγάλο μέρος της κοινωνίας, από την άλλη πλευρά είναι αποκαλυπτική η επιλεκτική ευαισθησία των διεθνών «ανθρωπιστών». Διατηρείται μια προκλητική σιωπή. Όταν μια εξέγερση δεν εντάσσεται στο επιθυμητό γεωπολιτικό αφήγημα, όταν εμφανίζεται να στηρίζεται από το Ισραήλ, τότε ως φαίνεται η ελευθερία, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η ισοτιμία, οι αγώνες ενάντια στην έμφυλη καταπίεση πάνε περίπατο. Και τότε, μαζί με τις μπούρκες, πέφτουν και οι μάσκες.

Το διεθνές σύστημα διανύει μια περίοδο κατά την οποία ο αναθεωρητισμός τείνει να υπερισχύει της αναζήτησης ισορροπίας και φαίνεται να επανακαθορίζονται σφαίρες επιρροής από τις μεγάλες δυνάμεις. Σε αυτό το περιβάλλον, ευνοείται η εξέγερση αυτή. Γεωπολιτικά η θέση του Ιράν είναι κομβική και, ως εκ τούτου, δεν πρόκειται να αφεθεί στην τύχη του.

Ας μην ξεχνάμε, όμως, ότι πρόκειται για ένα από τα ανθεκτικότερα καθεστώτα στον κόσμο. Η εμπειρία του 1979 λειτουργεί ως διαρκής υπενθύμιση. Ο Αγιατολάχ Χομεϊνί υποσχέθηκε ελευθερίες, κοινωνική δικαιοσύνη, πλουραλισμό, διαβεβαιώνοντας ότι δεν θα κυβερνά η θρησκεία. Μόλις, όμως, σταθεροποίησε την εξουσία του, δεν εξόντωσε πρώτα τους «εχθρούς της επανάστασης», αλλά τους πρώην συμμάχους του, αριστερούς και άλλους ιδεολογικούς συνοδοιπόρους. Την ίδια τύχη ακριβώς έχουν και οι σημερινοί αντιφρονούντες, παρόλο που ο σημερινός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν είναι μετριοπαθέστερος και έχουν σημειωθεί ορισμένα βήματα τα τελευταία χρόνια.

Η εξέλιξη της κρίσης παραμένει αβέβαιη και τα διακινούμενα σενάρια πολλά. Υπό τις παρούσες συνθήκες, η άμεση και πλήρης ανατροπή του καθεστώτος δεν αποτελεί ρεαλιστικό σενάριο, καθώς δεν υπάρχει δομημένη αντιπολίτευση. Εξάλλου κάθε τέτοια προσπάθεια δημιουργίας αντίπαλου δέους θα ήταν καταδικασμένη εν τη γενέσει της και πιθανότατα θα πνιγόταν στον αίμα.

Πιθανότερη φαίνεται μια ελεγχόμενη μετάβαση σε ηπιότερη ηγεσία στο πλαίσιο της «Ισλαμικής Δημοκρατίας», η οποία όμως προϋποθέτει την «απομάκρυνση» του Αλί Χαμενεΐ . Ο 86χρονος ανώτατος ηγέτης δεν αναμένεται να παραδοθεί ή να φύγει οικειοθελώς. Ούτε είναι ρεαλιστικό να θεωρηθεί ότι μπορεί να ανατραπεί αποκλειστικά από έναν άοπλο λαό.

Η πιθανότητα εξωτερικής παρέμβασης θεωρείται ιδιαίτερα αυξημένη, ιδίως υπό το πρίσμα των τοποθετήσεων του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Παρέμβαση, ωστόσο, δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη άμεση στρατιωτική εμπλοκή. Μπορεί να λάβει και οικονομική ή διπλωματική μορφή, μέσω αυστηρότερων κυρώσεων, ενίσχυσης του εμπάργκο, με στόχο την στήριξη αλλαγών εντός του συστήματος εξουσίας. Σε μια συγκυρία όπου η Ρωσία και η Κίνα δεν εμφανίζονται έτοιμες να υπερασπιστούν ενεργά το καθεστώς, μια τέτοια παρέμβαση μπορεί να έχει «χειρουργικό» χαρακτήρα, που δεν θα έχει στόχο την άμεση και ολοκληρωτική ανατροπή της ηγεσίας, αλλά μια ελεγχόμενη μετεξέλιξη του συστήματος εξουσίας, και τη δημιουργία προϋποθέσεων νέας σχέσης αμοιβαίου συμφέροντος με τη Δύση. Τυχόν απαντήσεις του Ιράν σε πλήγματα είναι πιθανόν να υπάρξουν, δύσκολα όμως θα ανατρέψουν τον διαφαινόμενο σχεδιασμό για αλλαγή εντός του καθεστώτος, ίσως με τον Πεζεσκιάν να παραμένει.

Κλείνοντας, το ερώτημα «ποιος είναι ο τρομοκράτης» δεν είναι μόνο ρητορικό. Ούτε, δυστυχώς, αυταπόδεικτο. Οι πολίτες που αντιστέκονται, οι γυναίκες και η νεολαία που διεκδικούν ελευθερίες, η μεσαία τάξη που πλέον μάχεται για την επιβίωση, συνιστούν την αντίθεση στη βία. Ένα καθεστώς που καταπιέζει, σκοτώνει, και φιμώνει πως ονομάζεται;