Σταύρος Καλεντερίδης: Συμπληρώνονται τα κομμάτια του παζλ για την εγκατάλειψη του Μαδούρο από το καθεστώς του

👉 Ποιος έκλεισε τα ραντάρ και έδωσε την εντολή να μπουν ανενόχλητοι οι αμερικανοί;
👉 Ο ρόλος των υπουργών και των Κουβανών μισθοφόρων
👉 Το πολιτικό στίγμα του κινήματος της Μαρίας Καρυστιανού

Γράφει ο Σάι Γκαλ, Times of Israel

Τα άκρα της Ευρώπης αποκαλύπτουν τον πυρήνα της. Από την Κύπρο έως τη Γροιλανδία, η κυριαρχία δεν χάνεται σε στιγμές κρίσης, αλλά διαβρώνεται μέσω της ανοχής, της ρουτίνας και της καθυστέρησης. Ό,τι φαίνεται μακρινό ή περιφερειακό είναι συχνά το σημείο όπου δοκιμάζεται πρώτα η ευρωπαϊκή βούληση — και όπου το μέλλον της αποφασίζεται σιωπηρά.

Για μισό αιώνα, η Κύπρος σήκωσε το κόστος της ευρωπαϊκής διστακτικότητας. Ό,τι έγινε ανεκτό σκλήρυνε σε ρουτίνα και ό,τι έγινε ρουτίνα ξέφυγε από τον έλεγχο. Σήμερα, η ίδια λογική δοκιμάζεται αλλού. Από την Ανατολική Μεσόγειο έως την Αρκτική, το ερώτημα δεν είναι πλέον αν αμφισβητείται η κυριαρχία, αλλά αν η Ευρώπη είναι πρόθυμη να την επιβάλει πριν η διάβρωση γίνει μη αναστρέψιμη. Και σε μια εποχή που διαμορφώνεται από τον Πρόεδρο Τραμπ, όπου η ηγεσία μετριέται ολοένα περισσότερο με συναλλαγές, οι συμμαχίες αντέχουν μόνο εκεί όπου η ισχύς επιλέγει την αυτοσυγκράτηση αντί για τη μοχλευση.

Σημείωμα υπουργικού συμβουλίου, που κυκλοφορεί διακριτικά σε όλη την Ευρώπη: η γραμμή είναι σαφής. Η Γροιλανδία ανήκει στους Γροιλανδούς. Τα σύνορα εντός του ΝΑΤΟ δεν είναι διαπραγματευτικά χαρτιά.

Η Ευρώπη το έχει ξαναδεί. Η Κύπρος το ζει εδώ και πέντε δεκαετίες. Ένα στρατιωτικό τετελεσμένο σκλήρυνε σε μονιμότητα μέσω πολιτικών μέσων: υποδομές, κοινωφελείς υπηρεσίες, εποικισμός, εξάρτηση. Η Αμμόχωστος αναδιαμόρφωσε τα δεδομένα επί του εδάφους. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου αναγνωρίζει τον αποτελεσματικό έλεγχο της Τουρκίας. Η Ευρώπη καταδίκασε, προσαρμόστηκε και προχώρησε. Το δίκαιο έμεινε στο χαρτί. Η εξάρτηση έγινε πραγματικότητα.

Η κυριαρχία διαβρώνεται με συσσώρευση, όχι με διακήρυξη.

Ό,τι αποκαλύπτει πλήρως η Κύπρος, το δείχνει τώρα σε περίγραμμα η Γροιλανδία. Στον κατεχόμενο βορρά, η μη αναστρεψιμότητα ενσωματώθηκε στην καθημερινότητα μέσω νερού, ηλεκτρισμού, δεδομένων και διοίκησης. Ο έλεγχος ενσωματώθηκε στη ρουτίνα. Στη Γροιλανδία, τα εργαλεία διαφέρουν αλλά η λογική παραμένει: δικαιώματα βάσεων, κεφάλαιο, κρίσιμα ορυκτά, συνδεσιμότητα, αφήγημα. Όχι κατάκτηση, αλλά μετατροπή. Όχι σημαίες, αλλά λειτουργίες.

Η Κύπρος αποκαλύπτει επίσης το ευρωπαϊκό αντανακλαστικό. Για χρόνια, η Ένωση διαχειρίστηκε την κατοχή αντί να την αντιμετωπίσει: πλαίσια ανανεώθηκαν, εντολές παρατάθηκαν, βοήθεια προγραμματίστηκε. Το αποτέλεσμα ήταν λειτουργική συνενοχή, μια παρανομία σταθεροποιημένη από τη διαδικασία. Ο κίνδυνος για τη Γροιλανδία δεν είναι ο εξαναγκασμός, αλλά η επανάληψη. Όταν η Ευρώπη προτιμά τη διαχείριση από την επιβολή, η πίεση παγιώνεται σε γεγονός πριν καν ονοματιστεί.

Η διάκριση έχει σημασία, διότι δεν είναι κάθε χρήση ισχύος παράνομη, αλλά ούτε κάθε επίκληση νομιμότητας αντέχει.

Η Βενεζουέλα είναι διαφορετικός νομικός φάκελος. Μια στενά ορισμένη εξωεδαφική επιχείρηση κατά ενός καθεστώτος που λειτουργεί ως εγκληματική επιχείρηση, κατηγορούμενου για ναρκοτρομοκρατία και διασυνοριακή βλάβη, μπορεί να υποστηριχθεί ως αυτοάμυνα βάσει του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ — αλλά μόνο υπό αυστηρή αναγκαιότητα και αναλογικότητα, και μόνο με αποδείξεις που ελέγχονται δημόσια. Η κυριαρχία δεν είναι άδεια εξαγωγής αρπακτικότητας. Αν ένα κράτος δεν θέλει ή δεν μπορεί να ανακόψει μια άμεση και συνεχιζόμενη απειλή, η χρήση βίας μπορεί να είναι νόμιμη για την εξουδετέρωσή της, προσωρινά και χωρίς εδαφική αξίωση. Από τη στιγμή που η γλώσσα της ασφάλειας μετατοπίζεται σε έλεγχο, αποζημίωση ή πόρους, η νομιμότητα καταρρέει σε εξαγωγή.

Η απελευθέρωση δεν είναι συναλλαγή.
Ο πλούτος ανήκει στον λαό — όχι ως πληρωμή, εγγύηση ή λάφυρο.

Η Γροιλανδία δεν έχει τέτοιο έναυσμα.

Δεν υπάρχει εγκληματικό καθεστώς, ούτε διασυνοριακή απειλή, ούτε ισχυρισμός ανικανότητας ή απροθυμίας. Η Γροιλανδία είναι μια αυτοδιοικούμενη δημοκρατία εντός του Βασιλείου της Δανίας, εδραιωμένη σε δεσμευτικές συνταγματικές ρυθμίσεις που αναγνωρίζουν το δικαίωμα αυτοδιάθεσης του γροιλανδικού λαού βάσει του διεθνούς δικαίου. Το μέλλον της δεν μπορεί να αναπλαισιωθεί ως στρατηγική αναγκαιότητα άλλου κράτους. Όταν ασκείται πίεση εδώ, δεν πρόκειται για επιβολή νόμου αλλά για μοχλευση. Η γλώσσα της ασφάλειας συνδυάζεται με χρήμα, επενδύσεις και αναπόφευκτο. Όχι προσάρτηση με τη βία, αλλά με τη λειτουργία.

Είναι η ίδια μέθοδος που γνωρίζει η Ευρώπη από την Κύπρο. Ό,τι έχτισε η Άγκυρα στον κατεχόμενο βορρά μέσω υποδομών, υπηρεσιών και εξάρτησης, δοκιμάζει τώρα η Ουάσινγκτον στη Γροιλανδία μέσω δικαιωμάτων βάσεων, κεφαλαίου, στρατηγικής συνδεσιμότητας και αφηγήματος. Διαφορετικοί δρώντες, διαφορετικά θέατρα, ίδια λογική.

Όχι κατάκτηση, αλλά μετατροπή. Όχι σημαίες, αλλά λειτουργίες.
Η κυριαρχία δεν αρπάζεται· υπερανταγωνίζεται, μέχρι οι εναλλακτικές να μοιάζουν επικίνδυνες, μοναχικές και μη ρεαλιστικές.

Το μοτίβο ήταν ορατό πολύ πριν από τις πρόσφατες δηλώσεις του Προέδρου Τραμπ. Μόνιμη διπλωματική παρουσία στο Νουούκ. Διευρυμένες ρυθμίσεις βάσεων. Στρατηγικές υποδομές. Κεφάλαιο τοποθετημένο με συναίνεση και συμμαχική ευπρέπεια. Αυτά δεν ήταν σήματα αλλά γεγονότα, χτισμένα με υπογραφές και προϋπολογισμούς — και άρα δυσκολότερα στην αναστροφή. Η Ευρώπη απάντησε διαδικαστικά. Η Ουάσινγκτον ενήργησε. Παρουσία και κεφάλαιο διαμόρφωσαν τα αποτελέσματα.

Πριν από δύο μήνες, στο High North News, ανέπτυξα το επιχείρημα ότι η Γροιλανδία θα γινόταν το επόμενο τεστ κυριαρχίας της Ευρώπης.

Το τεστ είναι πλέον ενεργό. Όχι λόγω ρητορικής, αλλά επειδή η εξάρτηση συσσωρεύεται ταχύτερα από το δίκαιο. Οι δημοσκοπήσεις και τα βήματα στο βήμα κερδίζουν χρόνο. Οι βάσεις, οι επενδύσεις και η συνδεσιμότητα δημιουργούν βαρύτητα. Η ήπια προσάρτηση δεν αφορά σημαίες, αλλά το να καθιστά την εναλλακτική —την απόσταση από τις Ηνωμένες Πολιτείες— επικίνδυνη, μοναχική και ακριβή.

Η Κύπρος έχει σημασία στην Ιερουσαλήμ. Η Γροιλανδία επίσης, πίσω από κλειστές πόρτες.

Το Ισραήλ δεν ανέθεσε ποτέ την κυριαρχία του. Όχι ως δόγμα, αλλά ως επιβίωση. Οι συμμαχίες αντέχουν μόνο όταν δεν αντικαθιστούν την ελευθερία απόφασης, αποτροπής και δράσης. Οι εγγυήσεις ισχύουν μέχρι να γίνουν υπό όρους. Υπό τον Πρόεδρο Τραμπ, η αμερικανική ισχύς παραμένει καθοριστική, αλλά πλαισιώνεται πιο ανοιχτά μέσω συμφωνιών, αποδόσεων και μετρήσιμου οφέλους. Αυτό μετατοπίζει το έδαφος κάτω από τους συμμάχους. Δεν πρόκειται πλέον για θεωρητική συζήτηση, αλλά για στρατηγική πραγματικότητα. Η Ευρώπη ανακαλύπτει εκ νέου ό,τι το Ισραήλ έμαθε εδώ και καιρό: η αυτονομία δεν είναι απομάκρυνση από τους συμμάχους· είναι αυτό που κρατά τις συμμαχίες αξιόπιστες όταν τα συμφέροντα τιμολογούνται. Η καθυστέρηση έχει κόστος. Η κυριαρχία που μένει ανενεργή δεν περιμένει υπομονετικά, ούτε καν μεταξύ φίλων.

Η Ευρώπη οφείλει τώρα να ενεργήσει βάσει του δικού της δικαίου. Η εγγύηση για την Κύπρο έχει μετατοπιστεί: η Τουρκία την παραβίασε, η Βρετανία αποχώρησε και η ευθύνη βαραίνει πλέον την Ευρώπη. Η Κύπρος είναι έδαφος της ΕΕ υπό κατοχή, και αυτή η κατοχή πρέπει να τερματιστεί. Η ίδια σαφήνεια απαιτείται και στον Βορρά. Η Γροιλανδία, παρότι εκτός της Ένωσης από το 1985, είναι ευρωπαϊκή ως προς το δίκαιο, τον λαό και τις συνέπειες, και δεν πωλείται. Μια Ένωση που ανέχεται παραβιασμένες εγγυήσεις στην Κύπρο και ασάφεια στη Γροιλανδία, κηρύσσει την κυριαρχία διαπραγματεύσιμη.

Η ισχύς που καθυστερεί είναι ισχύς που αρνείται.

Γιώργος Αϋφαντής: Στη Βενεζουέλα ο Τραμπ είπε “we are in charge”. Οι ΗΠΑ επέβαλλαν τη θέλησή τους. Αυτός είναι ο ορισμός της στρατιωτικής νίκης. Το είπε ο Τραμπ. Σειρά έχει η Κούβα και η Κολομβία.