Σχέδιο για τριμερή “δύναμη ταχείας αντίδρασης” Ελλάδας–Ισραήλ–Κύπρου, με δυνατότητα ανάπτυξης σε ξηρά, θάλασσα και αέρα σε περίπτωση κρίσης, βρίσκεται στο τραπέζι των επαφών των τριών χωρών, σύμφωνα με δημοσίευμα της Jerusalem Post. Η εφημερίδα αναφέρει ότι το θέμα συζητήθηκε σε επίπεδο ανώτερων αξιωματούχων στις 18 Δεκεμβρίου 2025, με τρεις πηγές να τοποθετούν την πρωτοβουλία στο πλαίσιο ευρύτερης προσπάθειας αποτροπής απέναντι στη στρατιωτική και στρατηγική δραστηριότητα της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Μη μόνιμη μονάδα – “κουμπί” ενεργοποίησης σε κρίση

Κατά το ρεπορτάζ, η ιδέα δεν αφορά μόνιμη, σταθερά ανεπτυγμένη δύναμη, αλλά έναν σχηματισμό που θα συγκροτείται και θα ενεργοποιείται γρήγορα όταν απαιτηθεί, ανάλογα με το πεδίο (χερσαίο, ναυτικό, αεροπορικό). Η πρωτοβουλία περιγράφεται ως σε προκαταρκτικό στάδιο σχεδιασμού και αξιολόγησης, με “βαριά” εμπλοκή ισραηλινών δομών όπως η IAF, η Διεύθυνση Διεθνών Σχέσεων του IDF και το Ισραηλινό Ναυτικό, μέσω διακλαδικών και κυβερνητικών διαύλων.

Τα μεγέθη που “παίζουν”: 2.500 στελέχη (1.000+1.000+500)

Η Jerusalem Post μεταφέρει ότι, το concept που συζητήθηκε προβλέπει δύναμη περίπου 2.500 στελεχών: 1.000 από Ελλάδα, 1.000 από Ισραήλ και 500 από Κύπρο, με τις συνομιλίες να συνεχίζονται. Κεντρική στόχευση, σημειώνεται, είναι ακόμη και η ίδια η συζήτηση να λειτουργήσει ως μήνυμα προς τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Από τις συσκέψεις στα πολιτικά “κλειδώματα”

Το ρεπορτάζ “δένει” χρονικά την κινητικότητα της 18ης Δεκεμβρίου με την τριμερή κορυφής που ακολούθησε λίγες ημέρες μετά, στις 22 Δεκεμβρίου 2025, όταν Κυριάκος Μητσοτάκης και Νίκος Χριστοδουλίδης βρέθηκαν στο Ισραήλ για συνάντηση με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου. Στη συγκεκριμένη σύνοδο, οι τρεις χώρες επαναβεβαίωσαν τη βούλησή τους για εμβάθυνση συνεργασίας σε ασφάλεια, ενέργεια και συνδεσιμότητα, με τον Νετανιάχου να δηλώνει ότι θα προωθήσουν τον IMEC (India–Middle East–Europe Economic Corridor) και τον Great Sea Connector.

Παράλληλα, η Jerusalem Post περιγράφει πως προηγήθηκαν επαφές σε “κλειστά” κανάλια: αναφορά σε συναντήσεις στην Ελλάδα τον Νοέμβριο (με συμμετοχή του στρατιωτικού γραμματέα του Ισραηλινού πρωθυπουργού και υπηρεσιακού συμβούλου εθνικής ασφαλείας), καθώς και επαφές σε επίπεδο αεροπορίας ανάμεσα σε Κύπρο–Ελλάδα–Ισραήλ.

Τουρκία: Συρία, Γάζα, Λιβύη και “θαλάσσια κυριαρχία”

Η εφημερίδα αποτυπώνει το ευρύτερο σκεπτικό αποτροπής με φόντο την τουρκική κινητικότητα: από την προσπάθεια της Άγκυρας να ενισχύσει το αποτύπωμά της στη Συρία (μεταξύ άλλων και με ανάπτυξη συστημάτων αεράμυνας), μέχρι την επιδίωξη ρόλου στη Γάζα και τις διαβουλεύσεις με τα δύο αντίπαλα κέντρα εξουσίας στη Λιβύη για πιθανή νέα θαλάσσια συμφωνία που θα της έδινε ισχυρότερο πάτημα στον θαλάσσιο χώρο Βόρειας/Ανατολικής Μεσογείου.

Επιχειρησιακή “ραχοκοκαλιά”: ασκήσεις, αντιαεροπορικά, Spike NLOS

Στο επιχειρησιακό επίπεδο, η Jerusalem Post σημειώνει ότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει τριμερείς ασκήσεις ναυτικών και αεροποριών. Επιπλέον, παραθέτει αναφορές από την Ελλάδα ότι το ισραηλινό σύστημα Spike NLOS (“Long Lance”) περνά από το στάδιο της προμήθειας στην επιχειρησιακή ενσωμάτωση στον Ελληνικό Στρατό, με στόχο πλήρη επιχειρησιακή ικανότητα έως το καλοκαίρι και έμφαση σε νησιά ανατολικού Αιγαίου και Έβρο (μέσα από ένα πιο δικτυοκεντρικό πλέγμα αισθητήρων/διοίκησης-ελέγχου).

Αθήνα–Τελ Αβίβ: αντι-drone και κυβερνοχώρος

Η γραμμή εμβάθυνσης επιβεβαιώθηκε και δημόσια στις 20 Ιανουαρίου 2026, όταν ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας, μετά τη συνάντησή του στην Αθήνα με τον Ισραηλινό ομόλογό του Ισραέλ Κατζ, ανακοίνωσε συνεργασία σε αντι-drone δυνατότητες (με έμφαση σε σμήνη UAV και ομάδες μη επανδρωμένων υποθαλάσσιων οχημάτων) και στην κυβερνοασφάλεια.

Με λίγα λόγια: η τριμερής δεν μένει σε δηλώσεις. “Χτίζει” μηχανισμούς, τεχνολογία και σενάρια άμεσης αντίδρασης — και το μήνυμα που εκπέμπεται είναι ότι η Ανατολική Μεσόγειος δεν θα μείνει χωρίς αντίβαρα σε μια περίοδο που η Τουρκία επιχειρεί να ανοίξει ταυτόχρονα μέτωπα επιρροής από Συρία και Γάζα μέχρι Λιβύη.

Ο στρατηγικός ρόλος που καλείται να διαδραματίσει η Ελλάδα ως κομβικός σύμμαχος των Ηνωμένων Πολιτειών στην ευαίσθητη περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου, καθώς και στο ευρύτερο τόξο που περιλαμβάνει τη Βόρεια Αφρική, επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο. Το ενδιαφέρον αυτό αναζωπυρώνεται καθώς καταγράφεται αύξηση των προσδοκιών από την πλευρά της Ουάσιγκτον για ουσιαστικότερη ελληνική συνδρομή στους γεωπολιτικούς σχεδιασμούς, αλλά και για τη διοχέτευση πόρων σε εξοπλιστικά προγράμματα αμερικανικής προέλευσης. Σύμφωνα με σχετική ανάλυση που δημοσιεύει η εφημερίδα Καθημερινή, τα συγκεκριμένα ζητήματα ενδέχεται να συμπεριληφθούν στην ατζέντα μιας πιθανής συνάντησης με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, υπό την προϋπόθεση ότι οι διεθνείς συνθήκες θα επιτρέψουν την πραγματοποίησή της.

Επί του παρόντος, η οριστικοποίηση ενός τέτοιου ραντεβού δεν θεωρείται δεδομένη, καθώς οι προτεραιότητες της αμερικανικής διπλωματίας εστιάζουν σε άλλα μέτωπα. Παράλληλα, καθίσταται σαφές ότι η ελληνική κυβέρνηση τηρεί μια διακριτή στάση σε ορισμένα διεθνή ζητήματα. Ειδικότερα, σε περίπτωση που υπάρξει κλιμάκωση της κρίσης σχετικά με τη Γροιλανδία, μια περιοχή την οποία οι Ευρωπαίοι εταίροι θεωρούν «κόκκινη γραμμή», η Αθήνα αναμένεται να ευθυγραμμιστεί με την ευρωπαϊκή θέση, τασσόμενη ανοιχτά απέναντι στις επιδιώξεις της Ουάσιγκτον.

Στο πεδίο του διπλωματικού παρασκηνίου, ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, βρίσκεται στη Νέα Υόρκη, χωρίς ωστόσο να έχει προγραμματιστεί επίσημη συνάντηση με τον Αμερικανό ομόλογό του. Εξετάζεται, ωστόσο, το ενδεχόμενο επίσκεψης με στόχο την επανεκκίνηση των διμερών σχέσεων, ένα ζήτημα που παραμένει σε εκκρεμότητα. Την ίδια στιγμή, το Μέγαρο Μαξίμου αναζητεί εναλλακτικούς διαύλους επικοινωνίας για την προσέγγιση της αμερικανικής ηγεσίας.

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί στην Αθήνα η έντονη κινητικότητα που παρατηρείται, με κεντρικό πρόσωπο τον πρέσβη των ΗΠΑ στην Άγκυρα και ειδικό απεσταλμένο για τη Συρία, Τομ Μπάρακ. Ο Αμερικανός διπλωμάτης φαίνεται να λειτουργεί ως διαμεσολαβητής μεταξύ του Πρωθυπουργού του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, και της τουρκικής ηγεσίας. Η χρονική συγκυρία κρίνεται κρίσιμη, καθώς στην Άγκυρα γνωρίζουν ότι έως τα τέλη Οκτωβρίου αναμένεται εκλογική αναμέτρηση στο Ισραήλ. Το γεγονός αυτό εντείνει την αμερικανική πίεση προς τον κ. Νετανιάχου για εξομάλυνση των σχέσεων με τον Πρόεδρο της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, κυρίως όσον αφορά τις εξελίξεις στο συριακό μέτωπο.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Καθημερινής, η πρόσφατη τριμερής σύνοδος κορυφής Ελλάδας – Κυπριακής Δημοκρατίας – Ισραήλ στα Ιεροσόλυμα δεν έγινε δεκτή με ενθουσιασμό από την Ουάσιγκτον. Οι δημόσιες τοποθετήσεις του Μπενιαμίν Νετανιάχου κατά της Τουρκίας θεωρήθηκε ότι υπονομεύουν το κλίμα προσέγγισης που επιχειρούσε να διαμορφώσει η αμερικανική διπλωματία στις τουρκοϊσραηλινές σχέσεις.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η δυσφορία των ΗΠΑ για τις επιλογές της Αθήνας στον τομέα των εξοπλισμών. Παρά την παραγγελία 20 μαχητικών αεροσκαφών F-35, τα τελευταία έτη τα μεγάλα εξοπλιστικά προγράμματα των Ενόπλων Δυνάμεων έχουν κατευθυνθεί κυρίως προς τη γαλλική και την ισραηλινή αμυντική βιομηχανία. Η ενόχληση στην Ουάσιγκτον επιτείνεται από το γεγονός ότι πολλά ισραηλινά συστήματα βασίζονται σε αμερικανική τεχνολογία, ενώ η επιλογή τους γίνεται χωρίς τις χρονοβόρες διαδικασίες αξιολόγησης που απαιτούνται για τα αμερικανικά συστήματα.

Ενδεικτικό των προθέσεων είναι ότι κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 αναμένεται να προχωρήσουν με ταχείς ρυθμούς οι διαδικασίες για την «Ασπίδα », ένα πρόγραμμα που βασίζεται σχεδόν εξ ολοκλήρου σε ισραηλινή τεχνογνωσία. Παράλληλα, η ελληνική κυβέρνηση εξετάζει σοβαρά την ενεργοποίηση της προαίρεσης για την προσθήκη ακόμη 8 έως 12 μαχητικών F-35 στην υφιστάμενη παραγγελία, καθώς και την προμήθεια νέων μεταγωγικών αεροσκαφών από τις ΗΠΑ, σε μια προσπάθεια εξισορρόπησης των σχέσεων με την αμερικανική αμυντική βιομηχανία.

Όπως επισημαίνει η Καθημερινή, η Ελλάδα βρίσκεται εγκλωβισμένη ανάμεσα σε αντικρουόμενες πιέσεις: από τη μία πλευρά, υφίσταται η ανάγκη διατήρησης στενών δεσμών με το Ισραήλ και τη Γαλλία και, από την άλλη, η απαίτηση ικανοποίησης των αμερικανικών προσδοκιών τόσο σε γεωπολιτικό όσο και σε εξοπλιστικό επίπεδο. Όλα αυτά λαμβάνουν χώρα σε μια περίοδο κατά την οποία οι ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο παραμένουν εξαιρετικά ρευστές.