Πέντε πετρελαιοφόρα πλοία κατελήφθησαν από το Αμερικανικό πολεμικό ναυτικό τον τρέχοντα μήνα σε διάφορα σημεία του πλανήτη, από τα στενά της Σιγκαπούρης μέχρις τον βόρειο Ατλαντικό ωκεανό, με την κατηγορία ότι μετέφεραν παράνομο πετρέλαιο από την Βενεζουέλα.
Εν τούτοις, οι καταλήψεις πλοίων και πετρελαιοφόρων στην ανοικτή θάλασσα, εν συνεχεία της Αμερικανικής επεμβάσεως στην Βενεζουέλα, είναι ένα προηγούμενο που προβληματίζει το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (ΙΜΟ) και κατ’ επέκτασιν τις υπερπόντιες ναυτιλιακές χώρες – άρα και την Ελλάδα έστω κι αν αποσιωπάται επισήμως το γεγονός.
Η διαστολή της «σφαίρας επιρροής» των ΗΠΑ από της Λατινικής Αμερικής, Γροιλανδίας μέχρις Ιράν, θέτει κι ένα πρόβλημα στην Αμερικανική κυβέρνηση όχι μόνο ισχύος για να ελέγξει 1.470 απηρχαιωμένα «τάνκερς» ανά την υφήλιο αλλά και ιστορίας καθώς ήταν εκείνη που ίδρυσε το 1945 τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών στον Άγιο Φραγκίσκο και τα εν συνεχεία παρακλάδια όπως τον ΙΜΟ το 1948 στην Γενεύη, το Συμβούλιο Οικονομικών και Κοινωνικών υποθέσεων (ECOSOC), ακόμη και την διεθνή συνθήκη θαλασσίων ζωνών και κυριαρχίας UNCLOS το 1982 στην Ζαμάϊκα της Καραβαϊκής θαλάσσης.
Με την διεύρυνση των Αμερικανικών επεμβάσεων ανά τον κόσμο είναι σαν «η Αμερική να πυροβολεί τα πόδια της». Ακριβέστερα να διαψεύδει την ιστορία της ως ειρηνικής χώρας κι ηγέτιδος του πλανήτη. Πρόκειται για παγκόσμιο ζήτημα που δεν αφορά μόνο την «σκιώδη αρμάδα» , η οποία διακινεί παρανόμως πετρέλαιο αλλά και τους νομίμους στόλους ναυτικών χωρών, ακόμη και τον μοναδικό αριθμό ταυτότητος κάθε πλοίου, που αλλάζει στα «σκοτεινά πετρελαιοφόρα»
Εάν συνεχιστεί η τακτική των συλλήψεων πλοίων στην ανοικτή θάλασσα θα κλονιστεί η εμπιστοσύνη των πλοιοκτητών και ναυλωτών και σιγά-σιγά το θαλάσσιο εμπόριο (το 80% του παγκοσμίου) θα περάσει στο έλεγχο της Κίνας και Ρωσίας που δεν φοβούνται να διακινδυνεύσουν ένοπλες συγκρούσεις με την Αμερική.
Η εμβέλεια του Αμερικανικού πολεμικού ναυτικού δεν συνοδεύεται με αντίστοιχη ναυπηγική ικανότητα που έχει περάσει στην Κίνα, Ιαπωνία και Νότιο Κορέα. Τα μικρά Ελληνικά ναυπηγεία δεν μπορούν ν’ ανταγωνιστούν ναυπηγικούς κολοσσούς, ακόμη κι αν δεχθούν μεγάλες Αμερικανικές επενδύσεις όπως σχεδιάζεται να γίνουν στην Ελευσίνα.
*Ο Κωνσταντίνος Κόλμερ εγεννήθη στην Αθήνα, όπου σπούδασε νομικά και οικονομικά. Ειργάσθη ως δημοσιογράφος σε αθηναϊκές εφημερίδες και ανταποκριτής ξένου Τύπου επί 45ετία. Σήμερα είναι οικονομικός αναλυτής και συγγράφει ένα επίκαιρο βιβλίο πολιτικοοικονομικού περιεχομένου κάθε χρόνο. Το επόμενο θα είναι αφιερωμένο στον γεωπολιτικό ρόλο της Ελλάδος στην περιοχή της νοτιανατολικής Μεσογείου.
Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.
Με «καταιγισμό» θεμάτων και ξεκάθαρο στίγμα ότι μπαίνουμε σε περίοδο γενικευμένης αποσταθεροποίησης, άνοιξε η εκπομπή Direct News με τον Ανδρέα Μουντζουρούλια, βάζοντας στο ίδιο κάδρο Γάζα – Ιράν – Κίνα – Κέρας της Αφρικής – τουρκικές κινήσεις σε Θράκη/Δωδεκάνησα – Κυπριακό.
1) Ελλάδα – Γάζα: “Κλειδώνει” ελληνική δύναμη Η εκπομπή ξεκινά από πληροφορίες/δημοσίευμα που, όπως τονίζεται, επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα θα στείλει στρατιωτική δύναμη στη Γάζα, με σχήμα που παραπέμπει σε ειδικό τάγμα και αποστολή υγειονομικού και μηχανικού (και τροχοφόρα/τεθωρακισμένα υποστήριξης), υπό αμερικανική διοίκηση. Στο σκεπτικό που παρουσιάζεται, η παρουσία ελληνικής και ενδεχομένως ελληνοκυπριακής δύναμης λειτουργεί ως αντίβαρο στην ιδέα ανάπτυξης τουρκικών στρατευμάτων στη Γάζα – κάτι που περιγράφεται ως «κόκκινη γραμμή» για το Ισραήλ. Η εκπομπή επιμένει ότι η Ελλάδα δεν πάει «μπροστά στη γραμμή», αλλά σε ρόλους υποστήριξης/ανασυγκρότησης, με στόχο και γεωπολιτικό αποτύπωμα: παρουσία σε ζώνες κρίσης = αύξηση βάρους.
2) Ιράν: από διαπραγμάτευση σε προετοιμασία πολέμου Στο δεύτερο μέτωπο, το μήνυμα είναι ωμό: «πάμε για πολεμική αναμέτρηση». Γίνεται αναφορά σε σενάρια παρατεταμένης επιχείρησης εβδομάδων ή και μηνών, με το πλαίσιο να «κουμπώνει» πάνω σε:
δημόσιες τοποθετήσεις Τραμπ περί αλλαγής καθεστώτος,
αμερικανικές κινήσεις για βόμβες κατά καταφυγίων και ετοιμότητα B-2,
πληροφορίες ότι η συνάντηση στη Γενεύη (17/2) μπορεί να είναι τυπική, με την αμερικανική πρόταση για το πυρηνικό να εμφανίζεται απορριφθείσα από την Τεχεράνη. Η εκπομπή “τραβάει” την μεγάλη εικόνα: το Ιράν δεν είναι μόνο Ιράν. Είναι και οικονομικός/ενεργειακός μοχλός πίεσης προς την Κίνα, μέσω περιορισμού ροών πετρελαίου και κλιμάκωσης.
3) Κίνα – Ρωσία: ποιος μπαίνει πόσο βαθιά Για τη Ρωσία, η ανάγνωση που δίνεται είναι πως κινείται περιορισμένα και «μετρημένα» (στήριξη, συστήματα, δημόσια κάλυψη), χωρίς διάθεση άμεσης σύγκρουσης. Για την Κίνα, αντίθετα, παρουσιάζεται εικόνα επιθετικής εμπλοκής: αερογέφυρες, ναυτική παρουσία, και κυρίως δορυφορική “κάλυψη”/παροχή πληροφοριών που “καρφώνει” κινήσεις ΗΠΑ/Ισραήλ στην περιοχή.
4) Κέρας της Αφρικής: η επόμενη εστία μετά το Ιράν Ένα από τα πιο βαριά κομμάτια της εκπομπής είναι η μεταφορά της σύγκρουσης Τουρκίας–Ισραήλ στο Κέρας της Αφρικής. Η εκπομπή μιλά για:
τουρκική ενίσχυση στη Σομαλία (άρματα M48/M60, πολεμικά πλοία, πεζοναύτες, F-16, σχέδια για βάσεις),
ισραηλινό ενδιαφέρον για Σομαλιλάνδη και πιθανές βάσεις,
την αιγυπτιακή εμπλοκή και τον ανταγωνισμό με την Αιθιοπία (φράγμα/νερό). Το συμπέρασμα: “εκεί θα παιχτούν πολλά”, γιατί μιλάμε για θαλάσσιες οδούς, διαδρόμους, ορυκτά, νερό – δηλαδή σκληρή γεωπολιτική, όχι θεωρία.
5) Ελληνοτουρκικά – Θράκη/Δωδεκάνησα και Κυπριακό Η εκπομπή σηκώνει θέμα τουρκικού αφηγήματος “τουρκικής μειονότητας” όχι μόνο στη Θράκη αλλά και σε Ρόδο/Κω, ως κλιμακούμενη γραμμή πίεσης. Παράλληλα χαρακτηρίζει «περίεργη και απαράδεκτη» την υπόθεση επιθεώρησης/παρουσίας αμερικανικών υπηρεσιών στο παράνομο αεροδρόμιο στα κατεχόμενα, με τρόπο που – όπως υποστηρίζεται – δίνει έδαφος σε γκρίζες αναγνώσεις.
6) Άμυνα: “Κύμων” και ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα που η Ελλάδα μένει εκτός Γίνεται αναφορά στην έντονη δραστηριότητα γύρω από τη φρεγάτα ΚΙΜΩΝ, ενώ καταγράφεται ως αρνητική εξέλιξη η απουσία της Ελλάδας από ευρωπαϊκό σχήμα για πλήγμα μεγάλου βάθους (deep strike) – με την εκτίμηση ότι αντί συμμετοχής στην παραγωγή, θα πάμε σε αγορά.
7) Τουρκία – Kaan και TCG Anadolu: προπαγάνδα vs πραγματικότητα Κλείνοντας, η εκπομπή “χτυπά” το τουρκικό αφήγημα για το KAAN, υποστηρίζοντας ότι χωρίς αμερικανικούς κινητήρες δεν μπορεί να πετάξει, παρά τα deals/προβολή. Για το TCG Anadolu τονίζει ότι είναι πλατφόρμα drones/ελικοπτεροφόρο και όχι «αεροπλανοφόρο», ενώ υπογραμμίζει ότι στο Αιγαίο αποτελεί ευάλωτο στόχο σε περίπτωση σύγκρουσης.
Η αεροπορική Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» αποκτά, πλέον, αμερικανικό και συμμαχικό χαρακτήρα, με την προοπτική να έχει τη δυνατότητα φιλοξενίας φίλιων δυνάμεων του ΝΑΤΟ, της ΕΕ και του Ισραήλ, ειδικώς σε περιόδους κρίσης. Ήδη, η Κυπριακή Δημοκρατία έχει υπογράψει συμφωνία με τις ΗΠΑ, εξ ου και οι προσφορές για την αναβάθμιση της Βάσης. Όπως πληροφορούμαστε, το κόστος υπολογίζεται να φτάσει περίπου τα 30 εκατομμύρια ευρώ. Τα δεδομένα αυτά και ειδικότερα η όποια εναλλακτική επιλογή μπορεί η Κύπρος να προσφέρει στις ΗΠΑ, στο ΝΑΤΟ και σε άλλους συμμάχους δυσαρεστεί την Τουρκία, η οποία δυσανασχετεί. Ούτε στους Βρετανούς αρέσουν τα τεκταινόμενα, αλλά με ποιο αιτιολογικό θα πουν όχι στους Αμερικανούς, οι οποίοι εντάσσουν το όλο εγχείρημα στη συμμαχική συλλογική ασφάλεια;
Διοίκηση, επιχειρησιακές ικανότητες
Συναφείς πληροφορίες αναφέρουν ότι, επί τη βάσει της συμφωνίας μεταξύ Κύπρου και ΗΠΑ, η διοίκηση της Βάσης παραμένει στην Εθνική Φρουρά, δηλαδή στην Κυπριακή Δημοκρατία. Επιχειρησιακά, όμως, θα είναι δύσκολο να πιστέψει κάποιος ότι δεν θα είναι υπό την αιγίδα των ΗΠΑ, όταν μάλιστα τις αφορά άμεσα και όταν πρόκειται για συντονισμό ενεργειών. Ταυτοχρόνως, θα ήταν δυνατό να επισημανθούν τα ακόλουθα:
Πρώτον: Οι Αμερικανοί θα προσφέρουν το “know how” για την αναβάθμιση της Βάσης, που θα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων: 1. Επιμήκυνση του διαύλου του αεροδρομίου. 2. Νέα ραντάρ και άλλα συστήματα επικοινωνίας, που θα είναι συνδεμένα με τις κυπριακές και αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Ή και με άλλες συμμαχικές. 3. Ενίσχυση του εγγύς συστήματος αεράμυνας της Βάσης. Γίνεται δε αντιληπτό ότι θα είναι δικτυωμένο κατ’ ελάχιστον με τις ΗΠΑ. 4. Σύγχρονες υπόγειες αποθήκες καυσίμων.
Δεύτερο: Θα υπάρχει δυνατότητα: 1) Στάθμευσης και ανεφοδιασμού ελικοπτέρων (από αεροπλανοφόρα), καθώς και μεταγωγικών και μαχητικών αεροσκαφών. 2) Παροχής πάσης φύσεως διευκολύνσεων σε περιόδους ειρήνης, αλλά κυρίως κρίσεων (μεταφορά στρατευμάτων, τραυματιών ή/και ανάληψη ανθρωπιστικών δράσεων), που καθιστά τη Βάση κόμβο για επιχειρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και Μέση Ανατολή. 3) Επιχειρήσεων επιτήρησης, θαλάσσιας έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποστήριξης UAV ή αεροσκαφών ναυτικής συνεργασίας. 4) Κοινών ασκήσεων με Κύπρο και εταίρους, που σημαίνει την ενίσχυση διαλειτουργικότητας με δυνάμεις ΝΑΤΟϊκών κρατών στην περιοχή και με το Ισραήλ, με το οποίο ήδη υπάρχει μια τέτοια συνεργασία.
Δαπάνες και ανταλλάγματα
Για την κάλυψη των δαπανών, που ειδικώς για την Κύπρο θεωρούνται ως επένδυση στον τομέα της ασφάλειας και της όποιας γεωπολιτικής και γεωστρατηγικής αναβάθμισης, υπάρχουν δυο επιλογές: Η μία είναι να βρεθεί μια φόρμουλα να πληρωθούν από κοινού με τις ΗΠΑ και η άλλη είναι να γίνει πλήρης ανάληψη των εξόδων από την κυπριακή Κυβέρνηση στη λογική τής «μεγαλύτερης αυτονομίας» ή/και με την ανταλλαγή από πλευράς Αμερικανών σε οπλικά συστήματα εφόσον δεν υπάρχει πλέον το εμπάργκο και οι σχέσεις των δύο χωρών έχουν περάσει σε μια νέα φάση.
Ο μονοπωλιακός ρόλος που σπάει και το Ιντζιρλίκ
Τόσο η Άγκυρα όσο και το Λονδίνο, που διαθέτουν Βάσεις στο νησί, βλέπουν τον άλλοτε δικό τους «μονοπωλιακό» ρόλο να σπάει, με τους Αμερικανούς να έχουν πλέον μια Βάση στην Ανατολική Μεσόγειο για πολλαπλές χρήσεις, που αναβαθμίζει την Κύπρο γεωπολιτικά και γεωστρατηγικά. Υπάρχει μάλιστα σύνδεση με τη Βάση του Ιντζιρλίκ στην Τουρκία, στην εξής στρατηγική λογική: 1. Η μεν Βάση αυτή χρησιμοποιείται για τη Μέση Ανατολή, πλησίον της Συρίας και του Ιράκ για βαριά επιχειρησιακή χρήση διαθέτοντας ακόμη και πυρηνικά, παρότι οι ΗΠΑ ποτέ δεν επιβεβαίωσαν ή διέψευσαν κάτι τέτοιο. Η δε Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» μπορεί να καλύπτει την Ανατολική Μεσόγειο και την ασφάλεια του Ισραήλ ως κύριου συμμάχου των ΗΠΑ, και στο οποίο προσφέρεται στρατηγικό βάθος και ενίσχυση της αποτροπής. 2. Η Βάση στην Πάφο δημιουργεί συνθήκες στρατηγικής ευελιξίας στις ΗΠΑ και μερική εναλλακτική επιλογή – σε σχέση με το Ιντζιρλίκ – όταν η Τουρκία, όπως συνέβη το 2016, υψώνει φωνή και ενεργεί έως και εκβιαστικά, προκαλώντας προβλήματα στις σχέσεις της με τους Αμερικανούς. Εξ ου και οι όποιες αντιδράσεις της Άγκυρας για τη γεωστρατηγική αναβάθμιση της Κύπρου.
Οφέλη και ασφάλεια
Τα οφέλη των ΗΠΑ, ή ακόμη και του Ισραήλ από τις εξελίξεις αυτές, είναι δεδομένα. Το ερώτημα είναι τι πρόσθετα οφέλη θα έχει η ίδια η Κυπριακή Δημοκρατία και δη στην πράξη. Συν του ότι θα πρέπει να ιδωθεί στις πραγματικές της διαστάσεις, αλλά και μελλοντικά. Γιατί τονίζονται αυτά; Διότι, για παράδειγμα, και στην Ελλάδα διαθέτουν Βάσεις οι ΗΠΑ, αλλά τα «ήπια νερά του Αιγαίου» διατηρούνται – εν μέσω συχνών τουρκικών τρικυμιών – λόγω των υποχωρήσεων των Αθηνών και της εμπέδωσης των γκρίζων ζωνών και μιας μορφής συγκυριαρχίας, την οποία διεκδικεί και οικοδομεί η Άγκυρα. Από την άλλη, θα μπορούσε να ισχυριστεί κάποιος ότι, εάν δεν ήταν οι ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ, θα ήταν δυνατό να ήταν χειρότερα τα πράγματα στο Αιγαίο για την Ελλάδα, καθώς και λιγότερες οι πιθανότητες αποτροπής πολέμου, τον οποίο οι ΗΠΑ δεν επιθυμούν, για ευνόητους λόγους. Κατά το παρελθόν, η Βάση «Α. Παπανδρέου» δεχόταν ενοχλήσεις από τους Τούρκους, που μετρούσαν αντιστάσεις και αντιδράσεις. Καταγράφονται, μάλιστα, και επεισόδια, που αφορούσαν τον εγκλωβισμό τουρκικών αεροσκαφών και δη από τους ρωσικούς πυραύλους TOR-M1, που είναι ακόμη σε λειτουργία. Λαμβάνοντας υπόψη τις νέες συνθήκες, που θα δημιουργηθούν, οι πιθανότητες τέτοιων προκλητικών πρακτικών μειώνονται δραματικά, διότι πώς οι Τούρκοι θα ήταν δυνατό να κτυπήσουν μια Βάση, όπου εδρεύουν και οι Αμερικανοί; Συνεπώς, είναι θετική η αναβάθμιση της Βάσης «Α. Παπανδρέου» για τη γεωστρατηγική της σημασία και τον συμμαχικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει, αλλά θα ήταν σφάλμα να εμφανιστεί ως πανάκεια της επίλυσης των ζητημάτων ασφάλειας και απειλών από την Τουρκία, κάτι που είναι συναφές με μια ευρύτερη στρατηγική, η οποία περιλαμβάνει τις υφιστάμενες συνθήκες, και εκείνες που θα δημιουργηθούν στο βάθος χρόνου, σε συνάρτηση με το Κυπριακό και την πολιτειακή μορφή της λύσης.
Στρατηγική σύνδεση με Βάση, Ελλάδα και λύση…
Επειδή τα περί στρατηγικής και της σημασίας μιας τέτοιας συμμαχικής σχέσης, ο γραφών και οι στήλες αυτές υποστήριζαν και ανέλυαν επί μακρόν, θα ήταν δυνατό να επισημανθούν τα εξής:
Πρώτον, πού είναι η Ελλάδα στο κάδρο των εξελίξεων, όταν η Βάση της Πάφου ονομάζεται «Ανδρέας Παπανδρέου», λόγω του ότι είχε οικοδομηθεί για τη μόνιμη στάθμευση ελληνικών πολεμικών αεροσκαφών στο πλαίσιο του Δόγματος του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου ένεκα της κατοχής και στη νομική, ηθική και εθνική λογική των εγγυητικών της δικαιωμάτων, εφόσον η Κύπρος είναι υπό κατοχήν και επιβάλλεται η υπεράσπιση της κυριαρχίας της;
Δεύτερο, ποια είναι η σύνδεση της όποιας γεωστρατηγικής αναβάθμισης με τις εξελίξεις στο Κυπριακό; Δηλαδή θα οικοδομείται αυτή η σχέση με τις ΗΠΑ: 1) Για μια διχοτομική λύση ομοσπονδίας ή για την αποκατάσταση της παραβιασθείσας εννόμου τάξεως από την Τουρκία και της πλήρους εφαρμογής των αρχών και αξιών της ΕΕ και των ιδίων των ΗΠΑ, όπως αυτές καταγράφονται στο Σύνταγμα των Αμερικανών; 2) Για να μοιραστούν εν συνεχεία σε μιαν αποστρατιωτικοποιημένη Κύπρο, τμήματα της κυπριακής κυριαρχίας, οι Αμερικανοί με τους Βρετανούς και τους Τούρκους. Εφόσον δε οι τελευταίοι είναι οι πιο ισχυροί στην περιοχή, σε αυτούς θα αναθέσουν οι Σύμμαχοι την ευθύνη για τα δικά μας θέματα ασφάλειας. Τονίζεται, μάλιστα, ότι οι Βάσεις, καθότι συνιστούν τμήμα της άμυνα κ.λπ, ανήκουν στον σκληρό πυρήνα της κυριαρχίας των κρατών. Ως εκ τούτου, εάν δεν μπορούν να ασκούν την κυριαρχία τους αξιοπρεπώς και επαρκώς, καθίστανται προτεκτοράτα. Βεβαίως, στο παιχνίδι είναι και οι Ισραηλινοί, που βρίσκονται σε αντιπαράθεση με τους Τούρκους, άρα, ορθώς μπορεί να ισχυριστεί κάποιος ότι θα μπορούσαν να διαδραματίσουν εξισορροπητικό ρόλο προς δικό μας όφελος. Όμως, δεν πρέπει να ξεχνούμε ότι οι ΗΠΑ επιδιώκουν να τα βρουν οι δυο σύμμαχοί τους, δηλαδή το Ισραήλ και η Τουρκία. Ποιος, μάλιστα, ξέρει τι θα συμβεί όταν θα φύγει ο Νετανιάχου; Και αν τελικά αλλάξει η υφιστάμενη κατάσταση μεταξύ των δύο χωρών, ποια θα είναι η δική μας τύχη; Θα μπει ή όχι στον πολυτεμαχισμό της κυριαρχίας μας – εκτός των άλλων – και το Ισραήλ; Και θα συμβεί αυτός ο πολυτεμαχισμός, πότε; Εάν η λύση δεν είναι δημοκρατική και αν πρόκειται για μια ομοσπονδία, συνομοσπονδιακού χαρακτήρα, δυο ισότιμων συνιστώντων κρατών με πολιτική ισότητα και διχοτομημένη την εκτελεστική εξουσία και στην ουσία την κυριαρχία στη βάση της εκ περιτροπής Προεδρίας και των κρυφών βέτο…
Προθάλαμος ΝΑΤΟ και κυριαρχία
Εποικοδομητικά ομιλούντες, ποια είναι η στρατηγική επιβίωσης επί όλων αυτών των ερωτημάτων, κύριε Πρόεδρε; Η αναβάθμιση της Βάσης «Α. Παπανδρέου» και η εμπλοκή των ΗΠΑ πρέπει στρατηγικά ν’ αποτελεί βήμα και εργαλείο για σωστά παραπέρα βήματα, για μια βιώσιμη δημοκρατική λύση με προθάλαμο την ένταξη στο ΝΑΤΟ, που θα απαλλάσσει πλήρως την Κύπρο από τον στρατό κατοχής και θα δημιουργεί ένα νέο σύστημα ασφάλειας και εγγυήσεων, το οποίο δεν θα τεμαχίζει, αλλά θ’ αποκαθιστά την εδαφική ακεραιότητα, καθώς και τη μία και ενιαία κυριαρχία ενός ενιαίου κράτους.
Η Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» µε ένθετη φωτογραφία τα αµερικανικά ελικοφόρα αεροσκάφη V22-Osrpey. Η σύνθετη δορυφορική φωτογραφία είχε ληφθεί κατά τη διάρκεια της κρίσης και του πολέµου στη Μέση Ανατολή. Αποτελεί αδιάψευστο µάρτυρα ότι η Βάση της Πάφου χρησιµοποιείται ήδη από τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ. Το επόµενο βήµα είναι αυτό της αναβάθµισης.
Bitter Winter: Επιστρέφει από την εξορία το Feng Shui από το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας! Από λαϊκή πρακτική “εξευγενισμένη” γλώσσα κρατικού σχεδιασμού
Απογυμνωμένο από πνεύματα και μυστικισμό, επαναδιατυπώνεται με όρους οικολογίας, βιωσιμότητας και τεχνοκρατικού αστικού σχεδιασμού.
Σε μια Κίνα που διακηρύσσει τον αθεϊσμό ως θεμέλιο της ιδεολογικής της ταυτότητας, το Feng Shui –η παραδοσιακή κινεζική γεωμαντεία– επιστρέφει από την «εξορία» της δεισιδαιμονίας στο κέντρο της κρατικής νομιμοποίησης. Αυτό υποστηρίζει ο Ιταλός κοινωνιολόγος των θρησκειών Massimo Introvigne, σε άρθρο του στο περιοδικό Bitter Winter για τη θρησκευτική ελευθερία και τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Κίνα, το οποίο εκδίδεται από το CESNUR , το Κέντρο Μελετών για τις Νέες Θρησκείες, με έδρα το Τορίνο της Ιταλίας. Στο κείμενο σχολιάζεται ανάλυση του καθηγητή Andrew Stokols για τη σύγχρονη αξιοποίηση του Feng Shui από το Chinese Communist Party.
Από «φεουδαρχική δεισιδαιμονία» σε εργαλείο κρατικής ισχύος
Για δεκαετίες, το ΚΚ Κίνας κατήγγελλε το Feng Shui ως «παλαιό έθιμο» και κατάλοιπο φεουδαρχικής σκέψης. Κατά την Πολιτιστική Επανάσταση, τάφοι προγόνων καταστράφηκαν και κάθε σύνδεση με πνευματικές παραδόσεις τέθηκε στο στόχαστρο.
Σήμερα, όμως, σύμφωνα με τον Introvigne, η εικόνα έχει αλλάξει. Το Feng Shui δεν επιστρέφει ως λαϊκή πρακτική, αλλά ως «εξευγενισμένη» γλώσσα κρατικού σχεδιασμού. Απογυμνωμένο από πνεύματα και μυστικισμό, επαναδιατυπώνεται με όρους οικολογίας, βιωσιμότητας και τεχνοκρατικού αστικού σχεδιασμού.
Βουνά μετατρέπονται σε «οικολογικές ραχοκοκαλιές», ποτάμια σε «πολιτιστικούς διαδρόμους», και η παραδοσιακή έννοια του longmai –οι «φλέβες του δράκου»– αποκτά αποδεκτή θέση σε κρατικά πολεοδομικά σχέδια.
Δύο μέτρα και δύο σταθμά
Η αντίφαση είναι εμφανής. Ιδιωτική προσφυγή σε γεωμάντεις μπορεί να θεωρηθεί ιδεολογική παρέκκλιση και να επιφέρει πειθαρχικές κυρώσεις. Την ίδια ώρα, ο Πρόεδρος Xi Jinping προωθεί την «εξαιρετική παραδοσιακή κινεζική κουλτούρα» ως πηγή εθνικής νομιμοποίησης.
Η λογική είναι σαφής: αφαιρέστε τα πνεύματα των προγόνων, κρατήστε τα βουνά και τα νερά, και η γεωμαντεία μετατρέπεται σε πολεοδομία «με κινεζικά χαρακτηριστικά».
Από τη Σενζέν έως τη Σιόνγκ’αν
Παραδείγματα που παραθέτει η ανάλυση αποτυπώνουν τη στροφή:
Στη Σενζέν, η επιχειρηματική ζώνη Futian οργανώθηκε σε πλέγμα εννέα τετραγώνων, ευθυγραμμισμένο με το πάρκο Lianhuashan, θυμίζοντας περισσότερο τελετουργική πόλη παρά σύγχρονο CBD.
Στη Γκουανγκζού, η οροσειρά του Baiyun διατηρήθηκε ως «οικολογικός άξονας», παρότι θεωρείται και «φλέβα δράκου».
Στη νέα πόλη Σιόνγκ’αν, το φιλόδοξο σχέδιο αποσυμφόρησης του Πεκίνου, η γεωγραφική ακαταλληλότητα του εδάφους «διορθώθηκε» με ευθυγράμμιση προς τον αρχαίο ναό Tanzhe, προσδίδοντας κοσμική νομιμοποίηση στο έργο.
Στην περίπτωση της Σιάν, η ίδρυση παραρτήματος των Εθνικών Αρχείων Πολιτισμού στους πρόποδες των βουνών Qinling παρουσιάστηκε ως εναρμονισμένη με τη «φλέβα του δράκου» της περιοχής – ένα μήνυμα ότι το κεντρικό κράτος, και όχι οι τοπικοί αξιωματούχοι, είναι ο θεματοφύλακας του φυσικού και πνευματικού τοπίου της Κίνας.
Γεωμαντεία χωρίς φαντάσματα
Το συμπέρασμα της ανάλυσης είναι ότι το Feng Shui δεν αποτελεί πλέον γραφική επιβίωση του παρελθόντος, αλλά ευέλικτο εργαλείο εξουσίας. Το Κόμμα δεν το εξάλειψε· το οικειοποιήθηκε. Ελέγχοντας την ερμηνεία του, ελέγχει και τη συμβολική τάξη του χώρου.
Η προσαρμοστικότητα του Feng Shui το καθιστά ιδανικό για ένα κράτος που επιδιώκει να εμφανίζεται ταυτόχρονα σύγχρονο και βαθιά ριζωμένο στην παράδοση. Στο νέο αυτό πλαίσιο, ο αστικός χάρτης της Κίνας γίνεται ταυτόχρονα χάρτης πολιτικής εξουσίας.
Όπως σημειώνει ο Introvigne, ακόμη και σε ένα καθεστώς που θεμελιώθηκε στον ιστορικό υλισμό, οι «φλέβες του δράκου» αποδεικνύονται βαθύτερες από τον Μαρξ.
