Πριν από την έναρξη της ευρείας ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, τον Φεβρουάριο του 2022, η Κοστιαντίνιβκα, η οποία αποτελεί κομβικό σημείο της λεγόμενης «ζώνης των φρουρίων» στα ανατολικά, ήταν γνωστή ως πόλη περίπου 66.000 κατοίκων, με ανεπτυγμένη βιομηχανία υαλουργίας, καθώς και με στρατηγική θέση στη διασταύρωση δύο μεγάλων οδικών αξόνων και τη λειτουργία σημαντικού σιδηροδρομικού κόμβου.

Από το 2014 και έπειτα, η πόλη απέκτησε αυξημένη στρατηγική σημασία για την ουκρανική πολεμική προσπάθεια, καθώς οι κοντινές περιοχές Τορέτσκ και Χορλίβκα βρίσκονταν στη γραμμή επαφής με τις υποστηριζόμενες από τη Ρωσία κατοχικές δυνάμεις.

Το 2025, η κατάσταση άρχισε σταδιακά να επιδεινώνεται, καθώς οι ρωσικές δυνάμεις ολοκλήρωσαν την κατάληψη του Τορέτσκ και πέρασαν το κανάλι Σιβέρσκι Ντονέτς – Ντονμπάς ανατολικά της Κοστιαντινίβκα, το οποίο για χρόνια αποτελούσε ευνοϊκή φυσική αμυντική γραμμή για την Ουκρανία. Την ίδια στιγμή, οι σφοδρές μάχες σε άλλα σημεία του μετώπου οδήγησαν την ουκρανική διοίκηση να δώσει χαμηλότερη προτεραιότητα στην Κοστιαντινίβκα, μεταφέροντας επίλεκτες ομάδεςγ ια να αντιμετωπίσουν τη ρωσική επίθεση στην Ντομπροπίλια, δυτικά της πόλης.

Ως το τέλος της χρονιάς, η κατάσταση στον ανεφοδιασμό συνέχισε να χειροτερεύει και μέχρι τον χειμώνα, όπως ανέφεραν στρατιώτες που πολεμούσαν στην περιοχή, σχεδόν κανένα όχημα και ελάχιστα μη επανδρωμένα οχήματα εδάφους (UGV) μπορούσαν να μπουν ή να βγουν από την πόλη χωρίς να χτυπηθούν.

Κρανίου τόπος – Την κατακτήσαμε, λέει το Κρεμλίνο, διαψεύδει το Κίεβο

Σήμερα, η Κοστιαντίνιβκα έχει μετατραπεί σε κρανίου τόπο, με – μόλις και μετά βίας 2.000 ηρωικούς κατοίκους – γεμάτη κρατήρες από εκρήξεις και ερείπια που καπνίζουν, ισοπεδωμένη από επιθέσεις με drones, πυροβολικό και, τις τελευταίες εβδομάδες, από τις καταστροφικές ρωσικές κατευθυνόμενες βόμβες ολίσθησης (glide bombs).

Οι ρωσικές δυνάμεις είναι αποφασισμένες τους τελευταίους μήνες να καταλάβουν την πόλη, η οποία αποτελεί κρίσιμο τμήμα της λεγόμενης «ζώνης των φρουρίων» (fortress belt), της βασικής ουκρανικής αμυντικής γραμμής στην ανατολική περιφέρεια του Ντονέτσκ.

Με μικρούς θύλακες Ρώσων στρατιωτών να έχουν ήδη κάνει την εμφάνισή τους στις δυτικές, νότιες και ανατολικές συνοικίες της πόλης, η Κοστιαντίνιβκα κινδυνεύει, σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές, ειδικούς σε πληροφορίες ανοικτών πηγών, Ουκρανούς και δυτικούς παρατηρητές, να πέσει ολοκληρωτικά στα χέρια της Ρωσίας πριν από το τέλος του καλοκαιριού.

Μάλιστα, σε δηλώσεις του προς δημοσιογράφους αργά το βράδυ της 3ης Ιουλίου, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, υποστήριξε ότι η πόλη είχε ήδη καταληφθεί πλήρως από τις ρωσικές δυνάμεις, χωρίς ωστόσο να παρουσιάσει οποιαδήποτε απόδειξη.

Παράλληλα, σε ξεχωριστό βίντεο – χωρίς ημερομηνία – που δημοσιοποίησε το Κρεμλίνο, ο Βλαντίμιρ Πούτιν εμφανίστηκε να ευχαριστεί Ρώσους στρατιώτες, δηλώνοντας ότι η κατάληψη της Κοστιαντίνιβκα έχει «μείζονα στρατηγική σημασία».

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι απέρριψε τους ισχυρισμούς, μια μέρα μετά, χαρακτηρίζοντάς τους «άλλο ένα ρωσικό ψέμα», ενώ δεν δίστασε να καλέσει τον Πούτιν «να συναντηθούν στην Κοστιαντίνιβκα.

Αντίθετη εικόνα από τις ουκρανικές επιτυχίες βαθιά μέσα στο ρωσικό έδαφος

Ωστόσο, η μάχη της Ουκρανίας για την υπεράσπιση της πόλης – κλειδί στο Ντονμπάς, έρχεται σε αντίθεση με την επιτυχία της εκστρατείας επιθέσεων μεγάλου βεληνεκούς με drones κατά ρωσικών διυλιστηρίων πετρελαίου σε Μόσχα, Κριμαία και Αγία Πετρούπολη, η οποία έχει προκαλέσει ελλείψεις καυσίμων σε ολόκληρη τη Ρωσία και ολοένα μεγαλύτερους πονοκεφάλους στο Κρεμλίνο.

Παράλληλα, αποτελεί μια ζοφερή υπενθύμιση ότι οι ουκρανικές δυνάμεις, οι οποίες υστερούν τόσο σε αριθμό όσο και σε οπλισμό, συνεχίζουν να πολεμούν απέναντι σε έναν ρωσικό στρατό που δείχνει διατεθειμένος να αποδεχθεί ασύλληπτα μεγάλες απώλειες, καθώς μετρά περίπου 1,4 εκατομμύρια νεκρούς και τραυματίες από την έναρξη των συγκρούσεων.

«Η κατάσταση γύρω από την Κοστιαντίνιβκα εξελίσσεται προς το δυσμενέστερο δυνατό σενάριο», ανέφερε τον περασμένο μήνα η ομάδα ερευνών ανοικτών πηγών Deep State, η οποία διατηρεί δεσμούς με τον ουκρανικό στρατό. Σύμφωνα με την ίδια, οι ρωσικές δυνάμεις «έχουν κυριολεκτικά φτάσει στα περίχωρα της πόλης από όλες τις πλευρές, ασκούν συνεχή πίεση και διεισδύουν σταδιακά στο εσωτερικό του οικισμού».

«Με βάση την εξέλιξη προηγούμενων αστικών μαχών, θα έλεγα ότι η κατάσταση στην Κοστιαντίνιβκα είναι ιδιαίτερα δυσμενής για τους Ουκρανούς», δήλωσε στο RadioFree Europe ο Φινλανδός αντισυνταγματάρχης Γιούχα Κούκολα.

«Οι Ρώσοι κατάφεραν σε όλη τη διάρκεια της άνοιξης να διαταράξουν τον ανεφοδιασμό και την εναλλαγή των ουκρανικών μονάδων, να εξαντλήσουν τους Ουκρανούς με drones, βόμβες ολίσθησης και έμμεσα πυρά και τελικά να διασπάσουν τις γραμμές τους τον Ιούνιο», σημείωσε ο Κούκολα, ο οποίος διδάσκει στη Ομάδα Έρευνας Ρωσικών Στρατιωτικών και Θεμάτων Ασφάλειας του Εθνικού Πανεπιστημίου Άμυνας στο Ελσίνκι. «Συνήθως αυτό αποτελεί ένδειξη ότι μια πόλη σύντομα θα πέσει, επειδή γίνεται εξαιρετικά δύσκολο να ανεφοδιαστούν, να διοικηθούν και να μετακινηθούν οι αμυνόμενες δυνάμεις μέσα σε αυτή».

«Η Κοστιαντίνιβκα είναι αυτή τη στιγμή κομβικό σημείο. Η Ρωσία μόλις έστειλε ακόμη 11.000 στρατιώτες αποκλειστικά για την προέλαση προς την πόλη», είπε από την πλευρά του, στο ίδιο μέσο, ο απόστρατος συνταγματάρχης του ουκρανικού στρατού και στρατιωτικός αναλυτής Σερχίι Χράμπσκι. «Τη χρειάζονται απεγνωσμένα».

Διείσδυση και σταδιακή κατάληψη

Κατά τη διάρκεια του χειμώνα, ενώ η ουκρανική άμυνα στο υπόλοιπο μέτωπο των 1.100 χιλιομέτρων σταθεροποιούνταν σταδιακά, οι πρώτες ρωσικές ομάδες διείσδυσης άρχισαν να εισέρχονται στις αραιοκατοικημένες συνοικίες στα άκρα της Κοστιαντινίβκα. Εκμεταλλευόμενοι τις κακές καιρικές συνθήκες και τα ολοένα μεγαλύτερα κενά ανάμεσα στις ουκρανικές θέσεις, Ρώσοι στρατιώτες κρύβονταν στα υπόγεια σπιτιών, προσπαθώντας να συγκεντρωθούν και να κινηθούν βαθύτερα μέσα στην πόλη.

Για μεγάλο διάστημα, ωστόσο, η κατάσταση παρέμενε υπό έλεγχο, καθώς οι περισσότερες ομάδες διείσδυσης εντοπίζονταν γρήγορα και γίνονταν στόχος ουκρανικών ομάδων drones. Έτσι, οι ρωσικές δυνάμεις προέλασαν με έναν από τους βραδύτερους ρυθμούς που έχουν καταγραφεί σε οποιονδήποτε πόλεμο του τελευταίου αιώνα, σύμφωνα με το Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών (CSIS), με έδρα την Ουάσινγκτον. Στην Κοστιαντίνιβκα, είναι χαρακτηριστικό πως οι ρωσικές δυνάμεις προωθούνταν κατά μέσο όρο μόλις 50 μέτρα την ημέρα, σύμφωνα με έκθεση του CSIS που δημοσιεύθηκε την 1η Ιουλίου.

Την άνοιξη, η κατάσταση άρχισε να επιδεινώνεται. Μέχρι τον Μάιο, το «φρούριο» της Κοστιαντινίβκα είχε ήδη διαρραγεί.

Εκμεταλλευόμενες πιο αδύναμες ουκρανικές ταξιαρχίες, οι ρωσικές ομάδες διείσδυσης μετατράπηκαν από ένα συνεχές πρόβλημα που μπορούσε να αντιμετωπιστεί, σε ένα «κύμα» που γινόταν όλο και δυσκολότερο να ανακοπεί.

Στις αρχές Ιουνίου, η διοίκηση του 19ου Σώματος Στρατού, που είναι υπεύθυνο για την άμυνα της πόλης, παραδέχθηκε ότι περισσότεροι από 100 Ρώσοι στρατιώτες βρίσκονταν πλέον μέσα στον αστικό ιστό της Κοστιαντινίβκα, επαναλαμβάνοντας τη γνώριμη φράση ότι «η κατάσταση είναι δύσκολη αλλά υπό έλεγχο».

Πλέον, ουκρανικό πεζικό και ομάδες drones εξακολουθούν να κρατούν θέσεις στην πόλη, όμως βίντεο με γεωγραφικό εντοπισμό που εμφανίζονται στο διαδίκτυο δείχνουν ολοένα και περισσότερους Ρώσους στρατιώτες στο εσωτερικό της.

«Δεν υπάρχει ούτε ένα κτίριο που να μην έχει χτυπηθεί από ρωσικές αεροπορικές επιδρομές», δήλωσε στο Reuters ο Ουκρανός στρατιωτικός αναλυτής και πρώην αξιωματικός πληροφοριών Ιβάν Στουπάκ, ο οποίος εκτίμησε ότι μέχρι το τέλος του καλοκαιριού το μεγαλύτερο μέρος της πόλης θα βρίσκεται υπό ρωσικό έλεγχο.

«Αργά αλλά σταθερά, οι ρωσικές δυνάμεις διείσδυσαν στην πόλη. Διείσδυση. Ένας-ένας. Όχι με μεγάλες ομάδες εφόδου, αλλά με μικρές ομάδες. Ένας, το πολύ δύο άνδρες από ομάδες εφόδου εισχωρούν στην πόλη», είπε. «Καταλαμβάνουν ένα μισοκατεστραμμένο συγκρότημα κατοικιών, ένα παλιό εργοστάσιο και απλώς περιμένουν να φτάσουν οι σύντροφοί τους».

Ο Στουπάκ ανέφερε ότι πριν από λίγες ημέρες μίλησε με έναν στρατιώτη που πολεμά στην Κοστιαντίνιβκα. «Μου παραδέχθηκε ότι “η πόλη γλιστρά από τα χέρια μας πολύ πιο γρήγορα απ’ όσο είχαμε ποτέ φανταστεί”», είπε.

«Καθώς η Κοστιαντίνιβκα αποτελεί ξεκάθαρα το βασικό σημείο της ρωσικής προσπάθειας, είναι πλέον μόνο θέμα χρόνου μέχρι να πέσει», είπε, από την πλευρά του, ο Κούκολα. «Με βάση προηγούμενες περιπτώσεις, θα έδινα στους υπερασπιστές της Κοστιαντίνιβκα το πολύ έναν μήνα, ίσως ακόμη και μόνο μία ή δύο εβδομάδες».

Απαντώντας στους ρωσικούς ισχυρισμούς περί κατάληψης της Κοστιαντίνιβκα, ο Ζελένσκι διατύπωσε το Σάββατο μια χαρακτηριστικά σκωπτική πρόταση: αν πράγματι η πόλη βρίσκεται υπό ρωσικό έλεγχο, τότε ο Πούτιν θα μπορούσε να τον συναντήσει εκεί για ειρηνευτικές συνομιλίες. «Όμως η πραγματικότητα είναι ότι δεν θα περάσει ποτέ τη γραμμή του μετώπου — η πραγματικότητα είναι πολύ διαφορετική από όσα λέει ο Πούτιν», έγραψε σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Η πρόβλεψη για «γκρίζα ζώνη» και οι στόχοι των Ρώσων

Σε συνέντευξή του στο τηλεοπτικό δίκτυο TSN, ο αρχηγός των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων, στρατηγός Ολεξάντρ Σίρσκι, τόνισε ότι οι ρωσικές δυνάμεις προετοιμάζονται για μια πιθανή νέα επίθεση στα βόρεια, από τη ρωσική περιφέρεια του Μπριάνσκ, με στόχο «να επεκτείνουν το μέτωπο και να μας στερήσουν εφεδρείες».

Το κατά πόσο η ενδεχόμενη πτώση της Κοστιαντίνιβκα θα αποτελέσει σημείο καμπής ή μια τακτική ήττα για την Ουκρανία παραμένει ανοιχτό ερώτημα.

Περίπου 30 χιλιόμετρα βορειότερα βρίσκεται το Κραματόρσκ, μία από τις δύο πόλεις – μαζί με το Σλοβιάνσκ – που αποτελούν την καρδιά της «ζώνης των φρουρίων», του συμπλέγματος ουκρανικών αμυντικών θέσεων. Ανάμεσα στο Κραματόρσκ και την Κοστιαντίνιβκα, πάνω στον αυτοκινητόδρομο H-20, βρίσκεται και η μικρότερη πόλη Ντρουζκίβκα, εκεί που οι κάτοικοι αναγκάζονται να φύγουν καθώς οι συγκρούσεις πλησιάζουν.

«Η Κοστιαντίνιβκα αποτελεί την “πύλη” για το άνοιγμα του αμυντικού συμπλέγματος Σλοβιάνσκ-Κραματόρσκ», ανέφερε στην ανάλυσή της η ομάδα Deep State. «Όταν πέσει η Κοστιαντίνιβκα — και αυτό είναι θέμα χρόνου — σειρά θα έχει η Ντρουζκίβκα, η οποία σήμερα διαδραματίζει εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στην επιμελητεία, και στη συνέχεια το Κραματόρσκ», δύο ακόμη μεγαλύτερες πόλεις που αποτελούν την καρδιά του ελεύθερου ουκρανικού τμήματος της περιφέρειας του Ντονέτσκ από το 2014.

Η άμυνα αυτών των μεγάλων πόλεων προετοιμάζεται εδώ και χρόνια και, παρότι η Ρωσία θα επιχειρήσει να καταστήσει εξαιρετικά δύσκολες τις γραμμές ανεφοδιασμού προς και από αυτές, θα βρεθεί αντιμέτωπη με μια πρόκληση διαφορετική από οτιδήποτε έχει καταφέρει μέχρι σήμερα στον πόλεμο πλήρους κλίμακας.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η ουκρανική ηγεσία, ο στρατός και ο πληθυσμός θεωρούν ότι η παραχώρηση του υπόλοιπου Ντονέτσκ με αντάλλαγμα μια υπόσχεση ειρήνης από τη Μόσχα θα ήταν στρατηγικά απαράδεκτη.

Ο Χράμπσκι εκτίμησε ότι οι ουκρανικές δυνάμεις θα επιχειρήσουν να καθηλώσουν τους Ρώσους μέσα στην Κοστιαντίνιβκα και να τους προκαλέσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερες απώλειες. Όπως εκτιμάται, οποιαδήποτε προέλαση είναι πιθανό να είναι μακρά και αιματηρή για τις ρωσικές δυνάμεις, θυμίζοντας τις αντίστοιχες πολιορκίες άλλων πόλεων της ανατολικής Ουκρανίας, όπως το Ποκρόφσκ και η Αβντιίβκα. «Θα παραμείνει μια γκρίζα ζώνη για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα», πρόσθεσε.

protothema.gr

Γράφει ο Κώστας Βενιζέλος, Φιλελεύθερος

Δεν αμφισβητούνται οι προθέσεις της Προσωπικής Απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών στο Κυπριακό. Άλλωστε ερχόμενη από την μακρινή Κολομβία, έχοντας προσωπικές φιλοδοξίες ανέλιξης, προφανώς και θέλει να πετύχει. Όλοι οι προκάτοχοί της απέτυχαν. Αυτό καθιστά το Κυπριακό άλυτο; Όχι. Η αποτυχία έγκειται στο γεγονός ότι το Κυπριακό αντιμετωπίζεται ως ένα θέμα «εμφυλίου» και δυο περιοχών, που ζουν πλάι- πλάι και προσπαθούν να βρουν μια κοινή ομπρέλα συνεννόησης. Αντιμετωπίζεται ως δικοινοτική διαφορά.
Αυτή η προσέγγιση, αφήνει στα αζήτητα την Τουρκία. Αυτό το κληρονόμησε η κ. Ολγκίν και συνεχίζει από το… σημείο που το βρήκε. Έρχεται περιοδικά στο νησί, βλέπει τους ίδιους και τους ίδιους και διαμορφώνει ιδέες.

Σε μια από τις περιπτώσεις, που έχει συναντήσει Κύπριους με διαφορετική προσέγγιση, ήταν εκείνη με τους Τουρκοκύπριους Σενέρ Λεβέντ και Όζ Καραχάν. Ο τελευταίος με άρθρο του ( Φιλελεύθερος, Ιανουάριος 2026), σημείωσε ότι η κ. Ολγκίν, τους ανέφερε πως κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι άνθρωποι «προσαρμόστηκαν» στην τρέχουσα κατάσταση στην Κύπρο. Η λέξη που χρησιμοποίησε στα αγγλικά ήταν «accommodated». Με βάση αυτό το σκηνικό, σύμφωνα με το άρθρο του Οζ, η αξιωματούχος του ΟΗΕ είπε ότι η «κοινωνία των πολιτών» στην Κύπρο φαινόταν να έχει μετατραπεί σε βιομηχανία! Αυτά και πολλά άλλα τους είπε και η δημοσιοποίηση των όσων αναφέρθηκαν στη συνάντηση εκείνη, που ήταν και η μοναδική, δεν διαψεύσθηκαν.
Μετά την ολοκλήρωση της πρόσφατης περιοδείας της στην περιοχή, στο καθιερωμένο μήνυμά της, περιορίσθηκε σε ευχολόγια. Παρά το γεγονός ότι, με βάση τις εξαγγελίες, βρισκόμαστε στο παρά πέντε της σύγκλησης νέας άτυπης Πενταμερής Διάσκεψης για το Κυπριακό, ωστόσο, δεν αναφέρθηκε σε οτιδήποτε που να παραπέμπει σε αυτή την εξέλιξη. Η όποια νότα αισιοδοξίας περνά μέσα από ευχολόγια. Και σε υποδείξεις.

Σε αυτή την μακρά αποτίμηση της κ. Ολγκίν, αναζητείται η Τουρκία, η κατοχική δύναμη. Δεν… εντοπίζεται πουθενά. Κάνει αναφορά «σε Αθήνα και Άγκυρα». Η απόλυτη εξίσωση. Εντοπίζει το πρόβλημα στην έλλειψη εμπιστοσύνης, στην καχυποψία. «Κατανοώ πόσο δύσκολο είναι να πιστέψει κανείς σε μια διαφορετική Κύπρο. Όμως, μην εγκαταλείπετε την προσπάθεια, μην παραμένετε αιχμάλωτοι ενός δύσκολου παρελθόντος», ανέφερε η κ. Ολγκίν. Τι εννοεί «μια διαφορετική Κύπρο;» Μήπως ελεύθερη και απαλλαγμένη από την κατοχική δύναμη; Μακάρι. Δεν φαίνεται, ωστόσο, ότι αυτό εννοεί. Η αναφορά σε «αιχμάλωτους του παρελθόντος», εννοεί τους Ελληνοκύπριους και τους Τουρκοκύπριους, που είναι και τα θύματα της κατοχής. Είναι οι αιχμάλωτοι της κατοχής. Και προφανώς, ένας τρίτος, που δεν γνωρίζει το Κυπριακό ( όσο η κ. Ολγκίν!!!), θα διερωτηθεί: Γιατί τσακώνονται; Ποιος έκανε εισβολή; Έγινε εισβολή; Μια χαρά βολεύεται η Τουρκία με τις απορίες αυτές.

Η κ. Ολγκίν αν και διαψεύδει τα όσα είδαν το φως της δημοσιότητας και πιστώθηκαν σε δικές της ιδέες, ωστόσο, παραδέχεται ότι διερευνά προτάσεις. Πρόκειται για ιδέες που περιγράφουν ένα μοντέλο χαλαρής, ξεχαρβαλωμένης, ομοσπονδίας.

Επειδή ακούει, λοιπόν, διάφορους από τη βιομηχανία της κοινωνίας των πολιτών ( δικός της ο χαρακτηρισμός) και επιλεκτικά συναντά κόμματα, για να μην ακούσει άλλη άποψη και χαλάσει η σούπα*, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι «χρειάζεται ειλικρινής πολιτική βούληση». Εξισώνοντας τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, που προκάλεσε την κινητικότητα και το διορισμό της, με τον σιωπηρό Έρχιουρμαν. Για τον οποίο αναφέρει πως δεν είναι αυτός που αποφασίζει, αλλά η Τουρκία. Την ίδια ώρα, πανηγυρίζει όταν οι Τούρκοι δεν αναφέρονται σε λύση δυο κρατών ή δεν διαφωνούν σε κινητικότητα. Κι ας δεν τοποθετούνται επί της ουσίας.

• Παραμονές της συνόδου στο Μπούργκερνστοκ( 2004) , αξιωματούχος του ΟΗΕ είπε πως δεν θα αξιολογήσει και δεν θα περιλάβει στο σχέδιο τις παρατηρήσεις της Λευκωσίας, επειδή η συμφωνία είχε συνταχθεί κι όλα ήταν έτοιμα. Βέβαια, στο πeαρά πέντε, περιλήφθηκαν στο σχέδιο Ανάν, τα δέκα σημεία Ζιγιάλ, που καθόρισαν και το παιχνίδι.