Αναλύσεις
Η Ελλάδα πρόδωσε την Κύπρο
Ο Αλέξανδρος Σημιοφορίδης περιέγραψε στις «Ανιχνεύσεις» πώς παρακολουθούσε βήμα προς βήμα την τουρκική απόβαση, την ώρα που η Αθήνα κώφευε – Οι εκτιμήσεις για χερσαία επέμβαση στο Ιράν, η επόμενη ημέρα στην Τουρκία και το εθνικό δίλημμα της Ελλάδας
Μια μαρτυρία που ξύνει την πιο βαθιά πληγή του σύγχρονου Ελληνισμού παρουσιάστηκε στην εκπομπή «Καφές της Κυριακής» των «Ανιχνεύσεων Web TV», με τον Παντελή Σαββίδη. Ο Αλέξανδρος Σημιοφορίδης, στέλεχος του κλιμακίου της ΚΥΠ στην Κερύνεια το 1974, περιέγραψε λεπτό προς λεπτό την προετοιμασία και την εκτέλεση της τουρκικής εισβολής, υποστηρίζοντας ότι η Αθήνα γνώριζε, ενημερωνόταν συνεχώς και δεν αντέδρασε.
Η εκπομπή, στην οποία συμμετείχαν επίσης ο τουρκολόγος Βασίλης Κυρατζόπουλος, ο ιρανολόγος Αλέξης Λεκάκης και ο διεθνολόγος Θρασύβουλος Ευτυχίδης, κινήθηκε σε τρεις μεγάλους άξονες: την προδοσία της Κύπρου, τη νέα πολεμική κλιμάκωση γύρω από το Ιράν και τις Στενές του Ορμούζ και τη θέση της Ελλάδας μέσα σε έναν κόσμο που αλλάζει βίαια.
Οι ενδείξεις υπήρχαν από τον Απρίλιο
Η κατάθεση του Αλέξανδρου Σημιοφορίδη ήταν καταπέλτης. Όπως ανέφερε, η τουρκική προετοιμασία δεν άρχισε μετά το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου. Ήταν ορατή ήδη από τον Απρίλιο του 1974.
Κατά τα προηγούμενα χρόνια, η 39η Μεραρχία πραγματοποιούσε συνήθως μία αποβατική άσκηση τον Σεπτέμβριο, με τη συμμετοχή ενός συντάγματος. Την άνοιξη του 1974, όμως, το σκηνικό άλλαξε. Και τα τρία συντάγματα της μεραρχίας πραγματοποίησαν διαδοχικές αποβατικές ασκήσεις.
Για έναν έμπειρο αξιωματικό που παρακολουθούσε συστηματικά τις τουρκικές κινήσεις, το μήνυμα ήταν ξεκάθαρο: η Τουρκία δεν εκπαιδευόταν απλώς. Προετοιμαζόταν για πραγματική επιχείρηση.
Ο Σημιοφορίδης υποστήριξε ότι το πραξικόπημα του Ιωαννίδη χρησιμοποιήθηκε ως αφορμή για ένα σχέδιο που είχε ήδη μπει στην τελική ευθεία. Κατά την εκτίμησή του, η χουντική ηγεσία πίστεψε ότι η Τουρκία θα καταλάμβανε ένα περιορισμένο ποσοστό του νησιού και ότι το υπόλοιπο τμήμα της Κύπρου θα ενωνόταν με την Ελλάδα.
Ήταν μια εγκληματική ψευδαίσθηση, με ανυπολόγιστο τίμημα.
«Θα περάσουμε άσχημο καλοκαίρι»
Ο ίδιος περιέγραψε ότι είχε προειδοποιήσει ανώτερό του, ο οποίος είχε μεταβεί στην Κύπρο από την Αθήνα. Βλέποντας την αδιαφορία απέναντι στις τουρκικές προετοιμασίες, του ζήτησε να επιστρέψει στην πρωτεύουσα και να κινητοποιήσει την ηγεσία.
«Ενεργοποιηθείτε. Θα περάσουμε άσχημο καλοκαίρι», ήταν, σύμφωνα με τη μαρτυρία του, η προειδοποίησή του.
Τίποτε δεν έγινε.
Ακόμη και μετά το πραξικόπημα, όταν πλέον ο κίνδυνος τουρκικής εισβολής ήταν παραπάνω από ορατός, κανείς δεν επικοινώνησε μαζί του για να ζητήσει ενημέρωση. Εκείνος συνέχισε να στέλνει πληροφοριακά δελτία, φτάνοντας, όπως είπε, ακόμη και τα 16 μέσα σε μία ημέρα.
Η σιωπή της Αθήνας ήταν εκκωφαντική.
Η νηοπομπή ερχόταν χωρίς μέτρα ασφαλείας
Ο Σημιοφορίδης περιέγραψε επίσης τις κινήσεις των τουρκικών μονάδων προς την παραλία της Μερσίνης. Οι Τούρκοι διαμόρφωσαν τον χώρο, έκοψαν δέντρα και δημιούργησαν τις κατάλληλες συνθήκες για τη συγκέντρωση και τη φόρτωση των δυνάμεων.
Στις 19 Ιουλίου, περίπου στις 17:00, η φόρτωση είχε ολοκληρωθεί. Ακολούθησε αναφορά της δύναμης –αξιωματικοί, οπλίτες, άρματα, πυροβόλα και οχήματα– και στη συνέχεια δόθηκε η ευχή για «καλή επιτυχία». Η νηοπομπή ξεκίνησε για την Κύπρο.
Από το κλιμάκιο της Κερύνειας, ο Σημιοφορίδης παρακολουθούσε τις επικοινωνίες και την πορεία της. Τα ξημερώματα αντίκρισε τα τουρκικά πλοία μπροστά του.
Η εικόνα που περιέγραψε είναι αποκαλυπτική: οι Τούρκοι στρατιώτες βρίσκονταν στα καταστρώματα χωρίς εμφανή μέτρα ασφαλείας, σαν να ήταν βέβαιοι ότι δεν θα δεχθούν οργανωμένη επίθεση.
Κατά τη μαρτυρία του, 13 τουρκικά άρματα είχαν αποβιβαστεί περίπου ένα εικοσιτετράωρο νωρίτερα και κινούνταν ανενόχλητα στην περιοχή του Πέντε Μιλίου. Ένας Ελληνοκύπριος τού ζήτησε αντιαρματικό όπλο για να τα χτυπήσει, αλλά ο ίδιος δεν διέθετε τέτοιο οπλισμό και τον παρέπεμψε σε στρατιωτική μονάδα.
«Έλεγα κάθε τρία-τέσσερα λεπτά τι κατέβαινε»
Όταν άρχισε η κύρια απόβαση, ο Σημιοφορίδης εγκατέστησε μια πρόχειρη αλυσίδα επικοινωνίας και από την ταράτσα οικοδομής κατέγραφε με κιάλια όσα συνέβαιναν στην ακτή.
«Κάθε τρία-τέσσερα λεπτά έλεγα τι κατέβαινε», ανέφερε. Άρματα, πυροβόλα, οχήματα και στρατιωτικές δυνάμεις αποβιβάζονταν σχεδόν ανενόχλητα.
Οι αναφορές διαβιβάζονταν στην αίθουσα επιχειρήσεων. Συνολικά, όπως είπε, είχαν σταλεί 16 σήματα. Παρ’ όλα αυτά, η αντίδραση που περίμενε δεν ήρθε ποτέ.
Η εκτίμησή του ήταν σκληρή: εάν στην παραλία βρισκόταν μια οργανωμένη δύναμη με μία μοίρα πυροβολικού και ένα τάγμα πεζικού, η απόβαση θα μπορούσε να είχε αποκρουστεί στην αρχική της φάση.
«Δεν θα πατούσε κανένας Τούρκος. Θα είχε γεμίσει πτώματα η παραλία», είπε χαρακτηριστικά, αποδίδοντας την επιτυχία του Αττίλα όχι σε κάποια ακατανίκητη τουρκική υπεροχή, αλλά στην απουσία ελληνικής αντίδρασης.
Αιχμαλωσία και βασανιστήρια
Ο Σημιοφορίδης συνελήφθη και κρατήθηκε αιχμάλωτος. Περιέγραψε στέρηση νερού, κακομεταχείριση και βασανιστήρια, με στόχο να αποκαλύψει πληροφορίες.
«Δεν ενδώσαμε πουθενά. Περάσαμε άσχημα, αλλά δεν είπαμε τίποτα», ανέφερε.
Τελικά, τέσσερις Έλληνες ανταλλάχθηκαν με δέκα Τούρκους αξιωματικούς. Παρά όσα είχε ζήσει και παρά το γεγονός ότι οι προειδοποιήσεις του είχαν αγνοηθεί, συνέχισε την υπηρεσία του στον Έβρο και αργότερα στην Κωνσταντινούπολη.
Όταν ρωτήθηκε εάν όσα συνέβησαν το 1974 ήταν αποτέλεσμα προδοσίας ή ανικανότητας, η απάντησή του δεν άφησε περιθώρια παρερμηνείας:
«Και τα δύο μαζί».
Σαββίδης: «Η Ελλάδα πρόδωσε την Κύπρο»
Ο Παντελής Σαββίδης προχώρησε σε ένα από τα σκληρότερα συμπεράσματα της εκπομπής. Τόνισε ότι ολόκληρη η στρατιωτική ηγεσία της εποχής έπρεπε να είχε οδηγηθεί σε στρατοδικείο και ότι η ατιμωρησία κρατά ανοικτό τον κίνδυνο επανάληψης ανάλογων εθνικών εγκλημάτων.
«Υπάρχει σαφής προδοσία και κανείς μέχρι σήμερα δεν έχει πληρώσει γι’ αυτό», υπογράμμισε.
Όπως ανέφερε, όταν η Αθήνα πληροφορείται ότι τουρκικά άρματα έχουν ήδη δημιουργήσει προγεφύρωμα, βλέπει τον αποβατικό στόλο να κατευθύνεται προς την Κερύνεια και εξακολουθεί να μιλά για «άσκηση», δεν μπορεί πλέον να γίνεται λόγος για ένα απλό λάθος εκτίμησης.
Το συμπέρασμά του ήταν ωμό: «Η Ελλάδα πρόδωσε την Κύπρο».
Ιράν: Προετοιμάζεται χερσαία επέμβαση;
Στο δεύτερο μεγάλο μέρος της εκπομπής, ο Αλέξης Λεκάκης ανέλυσε τη νέα φάση των πολεμικών επιχειρήσεων γύρω από το Ιράν.
Σύμφωνα με την εκτίμησή του, οι αμερικανικές επιθέσεις επικεντρώθηκαν στα νότια παράλια του Ιράν, στις περιοχές γύρω από τα Στενά του Ορμούζ και τον Κόλπο του Ομάν. Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε στα χτυπήματα εναντίον γεφυρών, σηράγγων και οδικών αρτηριών που συνδέουν τα παράλια με την ενδοχώρα.
Στόχος ενδέχεται να είναι η διακοπή της επιμελητείας των ιρανικών στρατιωτικών βάσεων, η απομόνωση του Μπαντάρ Αμπάς και η εξουδετέρωση των δυνατοτήτων του Ιράν να ελέγχει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά.
Παράλληλα, μετέφερε την εκτίμηση που διατυπώνεται στο Ιράν ότι τα πλήγματα μπορεί να αποτελούν προοίμιο χερσαίας επέμβασης για τον έλεγχο των παραλίων και του Ορμούζ. Ο ίδιος, πάντως, εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις, επισημαίνοντας ότι μια αμερικανική χερσαία δύναμη θα μετατρεπόταν σε εύκολο στόχο για τους ιρανικούς πυραύλους.
Η εκεχειρία ως ελιγμός
Στη συζήτηση εξετάστηκε το ενδεχόμενο η προηγούμενη συμφωνία και η προσωρινή διακοπή των επιχειρήσεων να αποτέλεσαν έναν τακτικό ελιγμό της Ουάσινγκτον.
Οι ΗΠΑ, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν, χρειάζονταν χρόνο για να αναπληρώσουν αποθέματα Tomahawk και αναχαιτιστικών πυραύλων Patriot, να αποκαταστήσουν τη ροή πετρελαίου και να περιορίσουν την ενεργειακή πίεση στην παγκόσμια οικονομία. Παράλληλα, τέθηκε και το ζήτημα των συνταγματικών χρονικών ορίων για τη διεξαγωγή πολεμικών επιχειρήσεων χωρίς έγκριση του Κογκρέσου.
Ο Λεκάκης σημείωσε ότι το Ιράν διεύρυνε την απάντησή του, πλήττοντας αμερικανικές βάσεις σε περισσότερες χώρες της περιοχής, με σκοπό να αυξήσει το ανθρώπινο, στρατιωτικό και πολιτικό κόστος για την Ουάσινγκτον.
Η μάχη διαδοχής στην Τουρκία
Ο Βασίλης Κυρατζόπουλος υποστήριξε ότι το πραγματικό πρόβλημα στην Τουρκία δεν περιορίζεται στο πρόσωπο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, αλλά αφορά το σύστημα που έχει διαμορφωθεί γύρω του.
Όπως ανέφερε, στο εσωτερικό του κυβερνητικού στρατοπέδου σχηματίζονται τρεις βασικοί πόλοι για τη διαδοχή: η ομάδα του Μπιλάλ Ερντογάν, εκείνη του γαμπρού του Τούρκου προέδρου και ο κύκλος του Χακάν Φιντάν. Την ίδια ώρα, συνεχίζονται οι συλλήψεις στελεχών της αντιπολίτευσης, δημάρχων, επιχειρηματιών και επαγγελματιών.
Ο τουρκολόγος προειδοποίησε ότι η Τουρκία χρειάστηκε μία δεκαετία προετοιμασίας, από το 1964 μέχρι το 1974, για να πραγματοποιήσει την εισβολή στην Κύπρο. Κατά συνέπεια, η Ελλάδα οφείλει να αντιμετωπίζει με ιδιαίτερη σοβαρότητα τη συγκέντρωση αποβατικών δυνατοτήτων απέναντι από τα ελληνικά νησιά, την ενίσχυση της 4ης Στρατιάς και τις μεγάλες τουρκικές παραγγελίες μη επανδρωμένων συστημάτων.
Το εθνικό δίλημμα της Ελλάδας
Ο Θρασύβουλος Ευτυχίδης περιέγραψε έναν κόσμο που περνά από την αμερικανική μονοπολικότητα σε μια κατακερματισμένη πολυπολική πραγματικότητα. Η Κίνα, οι BRICS, οι περιφερειακές συμμαχίες και η αποδυνάμωση των διεθνών οργανισμών δημιουργούν ένα νέο, πολύ πιο επικίνδυνο περιβάλλον.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στην αναβάθμιση της Τουρκίας μέσα στο ΝΑΤΟ. Όπως επισημάνθηκε, η Ελλάδα δεν μπορεί να παραδίδει άκριτα την ασφάλειά της σε μια Συμμαχία στην οποία συμμετέχει και ενισχύεται η χώρα που διατυπώνει τις βασικότερες απειλές εναντίον της.
Ο Παντελής Σαββίδης έθεσε τελικά το πραγματικό ερώτημα: Τι θα πράξει η Ελλάδα εάν τα αμερικανικά συμφέροντα προϋποθέτουν τη στήριξη της Τουρκίας σε βάρος των ελληνικών εθνικών δικαίων;
Η απάντηση της εκπομπής ήταν καθαρή. Ούτε άκριτη προσκόλληση στις Ηνωμένες Πολιτείες ούτε τυφλή φιλορωσική τοποθέτηση. Πρώτα και πάνω από όλα, το ελληνικό εθνικό συμφέρον.
«Η Ελλάδα στους Έλληνες».
GEOPOLITICO
Σμαραγδής: «Στην Ελλάδα είναι επικίνδυνο να είσαι Έλληνας» – Ο Κολοκοτρώνης, η εθνική ταυτότητα και η απάντηση στους επικριτές
Ο σκηνοθέτης μίλησε στην Όλγα Λαθύρη στον Star Κεντρικής Ελλάδας για τη νέα ταινία με επίκεντρο τον Γέρο του Μωριά, την ανάγκη εθνικής ενότητας και τον πολιτισμό ως δύναμη αντίστασης στην ομογενοποίηση.
Με αιχμηρές αναφορές στην παγκοσμιοποίηση, στην υποχώρηση της ελληνικής αυτοπεποίθησης και στις αρνητικές κριτικές που δέχθηκε ο «Καποδίστριας», ο Γιάννης Σμαραγδής παρουσίασε το σκεπτικό της επόμενης κινηματογραφικής του προσπάθειας. Στη συνέντευξή του στην Όλγα Λαθύρη για τον Star Κεντρικής Ελλάδας, αποκάλυψε ότι έχει ολοκληρωθεί η πρώτη μορφή του σεναρίου για τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, τον οποίο αντιμετωπίζει ως φορέα της ελληνικής λαϊκής ψυχής και ως πρότυπο προσφοράς στην πατρίδα.
«Στην ουσία, στην Ελλάδα είναι επικίνδυνο να είσαι Έλληνας», ανέφερε χαρακτηριστικά, διευκρινίζοντας ότι εννοεί την υπεράσπιση μιας «ανώτερης Ελλάδας». Συνέδεσε την τοποθέτησή του με το όραμα του Καποδίστρια και με τις αντιδράσεις απέναντι στην ταινία του, υποστηρίζοντας ότι η ανάδειξη της ελληνικής ιστορίας και ταυτότητας συναντά αντιστάσεις.
Η σύγκρουση με τους κριτικούς και τα ξένα πρότυπα
Ο Σμαραγδής επιτέθηκε σε μεγάλο μέρος της ελληνικής κινηματογραφικής κριτικής, αναγνωρίζοντας πάντως ότι υπάρχουν εξαιρέσεις. Χρησιμοποίησε τον όρο «σύνδρομο της Στοκχόλμης» για να περιγράψει αυτό που ο ίδιος θεωρεί θαυμασμό προς τον «επικυρίαρχο».
Στη δική του ανάγνωση, η παγκοσμιοποίηση επιδιώκει την πολιτισμική ομοιομορφία, με τον αμερικανικό κινηματογράφο να λειτουργεί ως όχημα επιβολής προτύπων. Υποστήριξε ότι η άκριτη υιοθέτησή τους μπορεί να οδηγήσει σε πολιτισμική εξάρτηση, ενώ αντιπαρέβαλε τη δυνατότητα του ελληνικού κινηματογράφου να αναδεικνύει ιστορικές προσωπικότητες και να ενισχύει την αυτογνωσία του κοινού.
«Μας έχουν πείσει ότι είμαστε αδύνατοι να ξαναγίνουμε μεγάλοι», είπε. Κατά τον ίδιο, οι ταινίες του επιχειρούν να αμφισβητήσουν αυτή την εικόνα, υπενθυμίζοντας στους θεατές τις δυνάμεις και τις αξίες που διαθέτουν.
«Ο Κολοκοτρώνης είναι η ελληνική ψυχή»
Για τον Γέρο του Μωριά, ο σκηνοθέτης έδωσε ιδιαίτερο βάρος στον λαϊκό πολιτισμό, στην πίστη, στην παράδοση και στη μετάδοση των αξιών από γενιά σε γενιά.
«Πρώτα απ’ όλα, ο Κολοκοτρώνης είναι η ελληνική ψυχή», υπογράμμισε. Εξήγησε ότι θέλει να φωτίσει, πέρα από τη στρατιωτική του δράση, την εσωτερική διαδρομή ενός ανθρώπου που έφθασε να υπηρετεί κάτι μεγαλύτερο από τον εαυτό του.
Ως κεντρικό νόημα της ταινίας περιέγραψε την υπέρβαση της ατομικής επιδίωξης χάριν μιας ανώτερης αποστολής. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε σε περιστατικά συγχώρεσης και αποφυγής της εκδίκησης, όπως ο ίδιος τα έχει εντάξει στην προσέγγισή του για τον ήρωα.
Παρουσίασε, επίσης, τον Κολοκοτρώνη ως το «alter ego» του Καποδίστρια: τον άνθρωπο της στρατιωτικής πράξης δίπλα στον άνθρωπο του πολιτικού οράματος. Η νέα ταινία, όπως εξήγησε, αποτελεί προέκταση της προηγούμενης, με κοινό άξονα την αφύπνιση της ελληνικής αυτοσυνειδησίας.
Εθνική ενότητα απέναντι στον διχασμό
Η αναφορά στους εμφύλιους της Επανάστασης έφερε τη συζήτηση στη σημερινή Ελλάδα. Ο Σμαραγδής χαρακτήρισε τους εμφύλιους «κατάρα των Ελλήνων» και ζήτησε υπέρβαση της εσωτερικής αντιπαλότητας.
«Να ενωθούμε», τόνισε, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για τον κατακερματισμό και τις κομματικές συγκρούσεις. Συνέδεσε το μήνυμα της ενότητας με την ανάγκη να αποκτήσουν οι νεότερες γενιές ουσιαστική σχέση με την ιστορία τους.
Ενδεικτική ήταν η αφήγησή του για ένα παιδικό πάρτι στις Λιβανάτες, όπου είδε να χρησιμοποιείται ο Spider-Man ως πρότυπο ψυχαγωγίας. Με αφορμή το περιστατικό, εξήγησε ότι επιθυμεί να αναδείξει τον Καποδίστρια και τον Κολοκοτρώνη ως ελληνικά πρότυπα για τα παιδιά.
Η τοποθέτηση για την Τριπολιτσά
Στο τέλος της συνέντευξης, όταν η Όλγα Λαθύρη έθεσε το ζήτημα των τουρκικών αναφορών στη σφαγή της Τριπολιτσάς, ο Σμαραγδής υποστήριξε ότι ο Κολοκοτρώνης απουσίαζε κατά τη σφαγή, συνδέοντας την απουσία του με τη συμφωνία αποχώρησης των Αλβανών.
Απέδωσε τη βία στη συσσωρευμένη οργή από την οθωμανική κυριαρχία, δηλώνοντας παράλληλα ότι η σφαγή «δεν έπρεπε να γίνει». Στην επιχειρηματολογία του επικαλέστηκε τις διώξεις των Ελλήνων, τις γενοκτονίες και την Κύπρο. Οι συγκεκριμένες ιστορικές αναφορές παρουσιάστηκαν ως δικές του εκτιμήσεις στη συνέντευξη.
Το σενάριο και το ζητούμενο της χρηματοδότησης
Στο πρακτικό σκέλος, ο Σμαραγδής ανέφερε ότι συνεργάζεται με τον Μελέτη Μελετόπουλο και τον ιστορικό Νίκο Γιαννόπουλο για την οργάνωση του ιστορικού υλικού. Δήλωσε ότι στόχος του είναι η δραματουργία να στηριχθεί στα πραγματικά περιστατικά.
Η πρώτη μορφή του σεναρίου έχει ολοκληρωθεί, αλλά προηγείται η εξασφάλιση της χρηματοδότησης. Ο σκηνοθέτης έχει τρεις ηθοποιούς στο μυαλό του για τον πρωταγωνιστικό ρόλο, χωρίς να τους έχει ενημερώσει.
Παράλληλα, ανέφερε ότι τον «Καποδίστρια» έχουν παρακολουθήσει περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι και μίλησε για δωρεάν προβολές σε σχολεία και για προβολές σε πολιτιστικά κέντρα διεθνώς. Για τον ίδιο, η συνέχεια αυτής της προσπάθειας έχει σαφή προορισμό: να μεταφέρει στις επόμενες γενιές την ιστορική μνήμη και την πίστη ότι η Ελλάδα μπορεί να δημιουργήσει ξανά.
GEOPOLITICO
Κάλλιο να πείσεις την Ουάσιγκτον να δεχθεί τα Εθνικά Χωρικά Ύδατα σου στα 12 ν.μ. στο Αιγαίο, παρά να κινδυνεύουν τα κυριαρχικά δικαιώματά σου από την Άγκυρα…
Του ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΠΑΥΛΟΥ, Hellas Journal – Όσλο
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έρχεται στην Ελλάδα στον απόηχο του θορύβου που προκλήθηκε με αφορμή τα δημοσιευθέντα από την WSJ για το πώς η Αμερικανίδα Πρέσβης στην Αθήνα Γκίλφοϊλ εκλαμβάνει τον ρόλο της έναντι της ελληνικής κυβέρνησης και του ελλαδικού πολιτικού συστήματος.
Επιπλέον, η επίσκεψη αυτή πραγματοποιείται με δεδομένη τη διαβεβαίωση της Αθήνας ότι, μολονότι έχει ήδη φορτωθεί ο κρατικός προϋπολογισμός με αρκετά δισεκατομμύρια δολάρια εξοπλισμών από τη Γαλλία και το Ισραήλ, νέες γενναιόδωρες εγκρίσεις της ελληνικής κυβέρνησης για αμερικανικά συστήματα είναι ante portas.
Σαφώς η ατζέντα έχει πολλά θέματα συμπεριλαμβανομένης της στρατηγικής συμμαχίας Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ, την Ανατολική Μεσόγειο, τον Κάθετο Άξονα, τα ενεργειακά του ελλαδικού χώρου και την εμπλοκή αμερικανικών εταιρειών, το Κυπριακό, αλλά και το Αιγαίο, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε από την Ουάσιγκτον ο Μιχάλης Ιγνατίου.
Και εδώ αρχίζουν τα δύσκολα. Προφανώς, αντιλαμβάνεται κανείς ότι μιλώντας περί Αιγαίου, ο Πρωθυπουργός, και ο Έλληνας ομόλογος του κ. Ρούμπιο, θα θέσoυν στον Αμερικανό ΥΠΕΞ το ζήτημα των σταθερών τουρκικών επιδιώξεων και απειλών εις βάρος της ελληνικής εθνικής κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της πατρίδος μας.
Και προφανώς, όποιος παρακολουθεί στενά τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις αντιλαμβάνεται ότι είναι δεδομένη η στήριξη που θα παράσχει ο Αμερικανός ΥΠΕΞ στη Ελλάδα και την Κύπρο μας. Υπάρχει όμως, ένα κρίσιμο ερώτημα που αφορά όχι την αμερικανική πλευρά, αλλά την Ελλάδα, την κυβέρνησή της, και κυρίως τους εμπλεκομένους, ορατούς και αοράτους, στην εξωτερική πολιτική της:
Έχουν άραγε αποφασίσει, ο κ. Μητσοτάκης, ο κ. Γεραπετρίτης, η κ. Παπαδοπούλου, ο κ. Δένδιας, να θέσουν στις ΗΠΑ και τον κ. Ρούμπιο, το ένα και μοναδικό ζήτημα που ως άλλο ξίφος του Μεγαλέξανδρου λύνει τον γόρδιο δεσμό στα Ελληνοτουρκικά;
Αυτό που δεν είναι άλλο από την επέκταση των ελληνικών εθνικών χωρικών υδάτων στο Αιγαίο στα 12 ναυτικά μίλια (ή μέχρι τη μέση γραμμή, όπου αυτή αποτελεί το ανώτατο όριο);
Διότι, ας μη γελιόμαστε:
Το κατ᾽εξοχήν ζήτημα στα Ελληνοτουρκικά δεν είναι ούτε το casus belli της Τουρκίας, ούτε το φληνάφημα περί δήθεν κλεισίματος του Αιγαίου και μετατροπής του σε Blue Lagoon με τα 12 νμ ελληνικών ΕΧΥ, που διαδίδεται από χείλη ειδικών νομικών οι οποίοι επικαλούνται προς τούτο την UNCLOS, μολονότι η UNCLOS ακριβώς διασφαλίζει πώς με πλήρη επέκταση δεν προσκόπτεται η διεθνής ναυτιλία!
Ούτε καν είναι πρόβλημα αυτό που είχε ομολογήσει παλαιότερα ο πρώην Αρχηγός της ΕΥΠ, κι επικεφαλής των Διερευνητικών Επαφών Ελλάδας – Τουρκίας, Πρέσβης Παύλος Αποστολίδης, σε συνέντευξή του στην Καθημερινή (5 Νοεμβρίου 2024), ότι αν επεκτείνουμε τα ΕΧΥ μας στο Αιγαίο δεν θα έχουμε τί να διαπραγματευόμαστε με την Τουρκία.
Θέση την οποία επανέλαβε προχθές, (Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026) ο Χρήστος Ροζάκης με άρθρο του στα ΝΕΑ, όπου ούτε λίγο ούτε πολύ παραδέχθηκε ότι η πλήρης επέκταση των ελληνικών ΕΧΥ θα έλυνε για μεγάλο τμήμα του Αιγαίου το ζήτημα οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας.
Το πρόβλημα είναι ότι η Αθήνα δεν θέλει ως τώρα να συμπεριφερθεί διεθνώς, και δη απέναντι στον ισχυρότερο στρατηγικό της σύμμαχο, τις ΗΠΑ, με το ανάστημα που πρέπει και αρμόζει στην Ελλάδα. Γι᾽ αυτό και ανέχεται την Αμερικανίδα Πρέσβη να εκφέρει απειλές που παραπέμπουν σε ιστορίες από το Σικάγο και τη Νέα Υόρκη των αρχών του 20ού αιώνα.
Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει επιτέλους να αντιληφθεί τον ευρύτερο αμερικανικό στρατηγικό σχεδιασμό στην περιοχή και να επιδιώξει τα μέγιστα ανταλλάγματα. Δεν δικαιολογείται πλέον να στερείται εθνικού πολιτικού ρεαλισμού σε αυτή τη συγκυρία όπου μας ζητούνται μέγιστες υπηρεσίες, τις οποίες φυσικά και παρέχουμε.
Δεν νοείται «στρατηγικός σύμμαχος» τέτοιου σπουδαίου εκτοπίσματος, όπως τόσο οι ΗΠΑ ήδη από την εποχή του κ. Πάιατ όσο και η κυβέρνηση Μητσοτάκη συνομολογούν και διατυμπανίζουν για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, ο οποίος να μην τολμά να αξιώσει από τον σύμμαχό του στήριξη σε ενέργειες σύννομες με το Διεθνές Δίκαιο, που αυξάνουν την ισχύ του ιδίου του συμμάχου του!
Τί είδους Στρατηγικός Ελληνοαμερικανικός Διάλογος και τί είδους στρατηγική συμμαχία είναι αυτή, αν οι ΗΠΑ δεν επιθυμούν έμπρακτα την μέγιστη ενίσχυση και ισχύ της εθνικής εδαφικής κυριαρχίας της Ελλάδος;
Η Αθήνα, επομένως, έχει χρέος να δώσει στην αμερικανική πλευρά και στον εκπρόσωπό της ΥΠΕΞ Ρούμπιο τη δυνατότητα να εκφράσει τη βούληση και τη στήριξή της στην επέκταση των ελληνικών Εθνικών Χωρικών Υδάτων στο Αιγαίο.
Όχι την μερική, κουτσουρεμένη, κι επικίνδυνα τμηματική, όπως κάποιοι επιθυμούν, νοτίως της Κρήτης απλώς, κατά μίμηση των λιλιπούτειων Θαλάσσιων Πάρκων στο κεντρικό Αιγαίο, ή του μοντέλου υποχωρητικότητας στην Κάσο. Αλλά την πλήρη, σύμφωνη προς τις επιταγές και προβλέψεις της UNCLOS επέκταση στα 12 νμ (ή το μέγιστο της μέσης γραμμής).
Καλά τα Ραφάλ, οι Μπελαρά, τα F-35, ο Θόλος του Αχιλλέα, και τα δισεκατομμύρια που καταβάλλουμε στους στρατηγικούς εταίρους μας με την προσδοκία διεθνούς προστασίας. Αλλά είναι καλύτερα να ενημερώσεις την Ουάσιγκτον για την επέκταση της εθνικής κυριαρχίας σου, παρά να αναγκαστείς να την εκχωρήσεις στην Άγκυρα.
Διότι όσο αφήνουμε Κερκόπορτες στο Αιγαίο ανοιχτές τόσο ρισκάρουμε εθνικές καταστροφές. Και η Κύπρος δεν κείται μακράν, ούτε χωρικά, ούτε χρονικά…
GEOPOLITICO
Το GSI δοκιμάζει την ελληνική αποφασιστικότητα – Τι κρύβουν τα τουρκικά σενάρια σύγκρουσης
Η ελληνογαλλική συνεννόηση για το καλώδιο, η ενίσχυση της ελληνικής αποτροπής και η στρατηγική συνεργασία με το Ισραήλ βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκπομπής «Direct News». Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας υπογράμμισε ότι η ισχύς των εξοπλισμών αποκτά πραγματικό αντίκρισμα όταν συνοδεύεται από πολιτική βούληση.
Σε κρίσιμο τεστ για την ελληνική αποφασιστικότητα και την προστασία των ενεργειακών υποδομών στην Ανατολική Μεσόγειο εξελίσσεται, σύμφωνα με την ανάλυση του Ανδρέα Μουντζουρούλια στην εκπομπή «Direct News», η προώθηση του Great Sea Interconnector. Παράλληλα, ο δημοσιογράφος παρουσίασε τουρκικά δημοσιεύματα που περιγράφουν σενάρια στρατιωτικής αντιπαράθεσης, επισημαίνοντας ότι πίσω από αυτά συνυπάρχουν ανησυχία για την ελληνική ισχύ και προσπάθεια δημιουργίας κλίματος φόβου.
Το βασικό ερώτημα που έθεσε είναι εάν η Αθήνα θα μετατρέψει τη διπλωματική υποστήριξη και την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων σε έμπρακτη υπεράσπιση των συμφερόντων της.
GSI: Ενημέρωση της Τουρκίας χωρίς αίτημα άδειας
Ο Μουντζουρούλιας αναφέρθηκε σε πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες Αθήνα και Παρίσι βρίσκονται κοντά σε φόρμουλα για την επανεκκίνηση των ερευνών του ηλεκτρικού καλωδίου. Στο πλαίσιο αυτό, ξεχώρισε τη σημασία της 26ης Οκτωβρίου, την οποία παρουσίασε ως προβλεπόμενη ημερομηνία έναρξης ερευνών στον βυθό, ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου.
Όπως ανέφερε, η γαλλική πλευρά αναμένεται να ενημερώσει προκαταβολικά την Άγκυρα για τις εργασίες. Τόνισε, ωστόσο, ότι η ενημέρωση δεν πρέπει να μετατραπεί σε διαδικασία αδειοδότησης από την Τουρκία.
«Άλλο η λέξη ενημέρωση, άλλο η έννοια της αδειοδότησης», υπογράμμισε, εξηγώντας ότι το διακύβευμα είναι να μη γίνει αποδεκτή η τουρκική αξίωση ελέγχου του έργου.
Άσκησε επίσης κριτική στις καθυστερήσεις της ελληνικής πλευράς, υποστηρίζοντας ότι ένα έργο τέτοιας γεωπολιτικής σημασίας απαιτεί πρωτοβουλία και αποφασιστικότητα. Προειδοποίησε για τον κίνδυνο επανάληψης μιας κρίσης όπως εκείνη της Κάσου και σημείωσε ότι οι πραγματικές προθέσεις όλων θα κριθούν στο πεδίο.
Στην εκπομπή παρουσιάστηκαν ως πιθανά σενάρια αντίδρασης της Άγκυρας η έκδοση αντι-NAVTEX και η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων. Ο ίδιος επικαλέστηκε πληροφορίες για ενδεχόμενη ελληνική ανάπτυξη ναυτικών και αεροπορικών μέσων, διευκρινίζοντας ότι μένει να φανεί πώς θα ενεργήσει η Αθήνα.
Τα τουρκικά σενάρια για ραντάρ και αεροπορικές βάσεις
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο κύμα τουρκικών αναλύσεων που αποδίδουν στην Ελλάδα σχεδιασμούς ηλεκτρονικού πολέμου, παρεμβολής στα τουρκικά ραντάρ και πληγμάτων εναντίον στρατιωτικών εγκαταστάσεων.
Σύμφωνα με όσα μετέφερε ο παρουσιαστής, τα δημοσιεύματα περιγράφουν υποθετικές επιχειρήσεις με Rafale και F-16 Viper, καθώς και προσπάθεια αποδιοργάνωσης της τουρκικής αεράμυνας. Πρόκειται για σενάρια που αποδίδονται σε τουρκικές αναλύσεις και όχι για παρουσίαση επιβεβαιωμένου ελληνικού επιχειρησιακού σχεδίου.
Ο Μουντζουρούλιας έδωσε δύο βασικές ερμηνείες: αφενός ότι η ενίσχυση της ελληνικής αποτροπής προβληματίζει την Τουρκία, αφετέρου ότι η προβολή μιας υποτιθέμενης ελληνικής απειλής εξυπηρετεί την εσωτερική συσπείρωση και την παρουσίαση της Αθήνας ως επιτιθέμενης στη διεθνή κοινότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε τις αναφορές σε τουρκικούς πυραύλους Tayfun και τις απειλές για πλήγματα στην Ελλάδα, τις οποίες χαρακτήρισε μέρος ψυχολογικών επιχειρήσεων.
Επανήλθε, πάντως, στο ζήτημα της πολιτικής απόφασης: η αγορά σύγχρονων οπλικών συστημάτων, όπως επισήμανε, δεν αρκεί από μόνη της για να εξασφαλίσει αποτελεσματική αποτροπή.
Ελλάδα–Ισραήλ και ο ανταγωνισμός στη Μεσόγειο
Η ενίσχυση της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ αποτέλεσε έναν ακόμη κεντρικό άξονα της εκπομπής.
Ο παρουσιαστής αναφέρθηκε σε δηλώσεις του Μπενιαμίν Νετανιάχου για την ενίσχυση της ισραηλινής ναυτικής ισχύος και τις ερμήνευσε ως ένδειξη αυξανόμενης έμφασης στη θαλάσσια ασφάλεια. Συνέδεσε αυτή την κατεύθυνση με τις δυνατότητες συνεργασίας με την Ελλάδα, την προστασία υποθαλάσσιων υποδομών και τους ενεργειακούς διαδρόμους.
Παράλληλα, μετέφερε αναλύσεις της Jerusalem Post για τον ανταγωνισμό Τουρκίας–Ισραήλ, με επίκεντρο τη Συρία και την Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με την παρουσίασή του, η τουρκική προσπάθεια παρεμπόδισης του GSI αφορά ευρύτερα περιφερειακά συμφέροντα, πέρα από την Αθήνα και τη Λευκωσία.
Αναφέρθηκε επίσης σε σκέψεις για στενότερη περιφερειακή συνεργασία, την οποία ορισμένα δημοσιεύματα περιγράφουν ως «μεσογειακό ΝΑΤΟ», διευκρινίζοντας ότι πρόκειται για συζητούμενη ιδέα και όχι για συγκροτημένη συμμαχία.
Η προπαγάνδα για Meta και Unit 8200
Ο Μουντζουρούλιας σχολίασε και δημοσίευμα της Milliyet, το οποίο απέδωσε στον Özay Şendir, σχετικά με υποτιθέμενη ισραηλινή χειραγώγηση των κοινωνικών δικτύων.
Όπως μετέφερε, το δημοσίευμα συνδέει τη Meta και στελέχη με προηγούμενη υπηρεσία στη μονάδα Unit 8200 με την προώθηση περιεχομένου εναντίον της Τουρκίας στην Ελλάδα και την Κύπρο.
Ο ίδιος απέρριψε τους ισχυρισμούς ως ατεκμηρίωτους και τους ενέταξε στην προσπάθεια να παρουσιαστεί η ελληνική στάση ως προϊόν εξωτερικής καθοδήγησης.
P-3B Orion: Η σημασία της ναυτικής επιτήρησης
Στο αμυντικό σκέλος, η εκπομπή στάθηκε στο πρόγραμμα αναβάθμισης των P-3B Orion και στην εκπαίδευση των πληρωμάτων τους.
Ο παρουσιαστής ανέφερε την προσδοκία για δύο επιχειρησιακά αεροσκάφη έως το τέλος του 2026, επισημαίνοντας ότι κρίσιμο ζητούμενο παραμένει η αυτόνομη επιχειρησιακή δράση των ελληνικών πληρωμάτων.
Υπογράμμισε τη σημασία τους για τη ναυτική επιτήρηση, τη συλλογή πληροφοριών και τον ανθυποβρυχιακό πόλεμο, ιδιαίτερα σε μια περιοχή που εκτείνεται από το Αιγαίο και την Κρήτη έως την Κύπρο και τη Μέση Ανατολή.
Ιράκ και χριστιανοί της Συρίας
Στο τελευταίο μέρος, ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε την καταγγελία της Βαγδάτης για 398 τουρκικές παραβιάσεις εδάφους και εναέριου χώρου μέσα σε τέσσερις μήνες, καθώς και την τουρκική επίκληση του δικαιώματος αυτοάμυνας.
Αναφέρθηκε ακόμη σε επίθεση εναντίον χριστιανικής πόλης στην επαρχία Χάμα της Συρίας. Σύμφωνα με όσα μετέφερε, ένοπλοι πυροβόλησαν κατοικίες και καταστήματα, με αποτέλεσμα τον τραυματισμό μιας γυναίκας, ενώ χριστιανικές οργανώσεις κατήγγειλαν ανεπαρκή προστασία από τις δυνάμεις ασφαλείας.
Ζήτησε μεγαλύτερη κινητοποίηση για την προστασία των χριστιανικών κοινοτήτων και κατήγγειλε αυτό που θεωρεί επιλεκτική ευαισθησία απέναντι στις διώξεις τους.
Το μήνυμα που διαπέρασε την εκπομπή ήταν ότι η Ελλάδα χρειάζεται συμμαχίες, στρατιωτική ετοιμότητα και, κυρίως, τη βούληση να στηρίξει τις αποφάσεις της όταν αυτές δοκιμάζονται.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας