Ακολουθήστε μας

Πολιτική

Τα λάθη που έκανε το ελληνικό κράτος με τους Πομάκους και τους έριξε στην αγκαλιά της Άγκυρας

Δημοσιεύτηκε στις

Τα λάθη της ελληνικής διοίκησης με τους ΠομάκουςΑυτά που έριξαν ένα μέρος των γηγενών αρχαιοθρακών Πομάκων στην αγκαλιά της Άγκυρας

Γράφει ο Παράσχος Ανδρούτσος
Για τους Πομάκους λίγα έχουν γραφεί. Κάνοντας μια σύντομη αναδρομή στο παρελθόν, θα εντοπίσουμε τα γεγονότα και τις εξελίξεις που πραγματοποιήθηκαν στον χώρο όπου σήμερα ζουν οι Πομάκοι. Τα στοιχεία αυτά συνδυασμένα με την σημερινή πραγματικότητα δίνουν την εικόνα του ζητήματος. Η ιστορική αναδρομή που ακολουθεί μας βοηθάει να εντοπίσουμε τις εγκαταστάσεις, μετακινήσεις και συγχωνεύσεις των λαών στον θρακικό χώρο και ειδικά στην ορεινή Ροδόπη.

Ως γνωστόν στην Ροδόπη και γύρω από αυτήν κατοικούσαν οι Αγριάνες, οι Βίστωνες, οι Οδρύσσες, Κίκονες, Δίοι, Βησσοί που ήταν φύλα συγγενικά των Ελλήνων. Στην αρχαϊκή εποχή 700 – 500 π.Χ. αρχίζει ο ουσιαστικός εποικισμός της Θράκης από τους Έλληνες του νότου. Η οικονομική και πολιτιστική επαφή φέρνει τους Θράκες κοντά στο ελληνικό πνεύμα και τις αξίες του. Την κλασική εποχή 500-323 π.Χ. ο εξελληνισμός των Θρακών προωθείται περισσότερο μάλιστα στα χρόνια του Φιλίππου Β’ και του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Πολλοί είναι οι Αγριάνες που πολέμησαν με τον Μ. Αλέξανδρο στην εκστρατεία του στην Ασία.

Στους βυζαντινούς χρόνους Αχριδώ ονομαζόταν η περιοχή της ευρύτερης περιοχής της Ροδόπης όπου κατοικούσαν και οι αρχαίοι Θράκες. Έτσι η ονομασία Άχρεν είναι παραφθορά του Αγριάνας, ή προέρχεται από την λέξη Αχριδώ που στα σλαβικά σημαίνει βράχος.
Όταν πρωτοήλθαν οι Τούρκοι στον θρακικό χώρο βρήκαν στην ορεινή Ροδόπη τους Θρακοέλληνες και τους αποκάλεσαν Άχρεν, δηλαδή κατοίκους της Αχριδώς όπως ονομαζόταν τότε. Για την λέξη Πομάκος πάλι οι γνώμες διίστανται, οι Τούρκοι την λέξη την δέχονταν σαν παραφθορά του Πατσινάκ, κάτι όμως που δεν ισχύει καθώς το μόνο κοινό της λέξης Πομάκ με την λέξη Πατσινάκ – Πετσινέγος είναι η κατάληξη (-ακ). Άλλη ερμηνεία υποστηρίζει ότι ο Μέγας Αλέξανδρος όταν απέλυσε μετά την εκστρατεία του τους Πομάκους ονομάσθηκαν απόμαχοι – πομάχοι – Πομάκοι. Πιθανότερη πάντως είναι η βουλγαρική προέλευση από το Pomagam και Pomost που σημαίνει βοηθώ – βοήθεια. Το ιδίωμα των Πομάκων συμπληρώνεται με τουρκικές και ορισμένο αριθμό ελληνικών λέξεων. Σήμερα η πομακική γλώσσα υποχωρεί σταδιακά σε ανησυχητικό βαθμό καθώς η τουρκική αντικαθιστά και επισπεύδει την εξαφάνιση του ιδιώματος. Οι βουλγαρικές βιαιότητες του παρελθόντος, η συντονισμένη τουρκική πολιτική στην ορεινή Θράκη, η υποχρεωτική διδασκαλία της τουρκικής γλώσσας στα μειονοτικά σχολεία όπου φοιτούν τα Πομακόπουλα, αποτελούν τους κύριους λόγους για την εκούσια ή αναγκαστική αποβολή αυτού του ιδιώματος. Η Πολιτεία προωθεί έτσι τον γλωσσικό ευνουχισμό των Πομάκων με εξαιρετικά δυσμενείς συνέπειες, για την συνείδηση και ψυχική τους σύνδεση με το ελληνικό στοιχείο. Αν εκλείψει η διαφοροποίηση της γλώσσας μοιραία θα αφομοιωθούν από τους Τουρκόφωνους. Με τις σημερινές συνθήκες οδηγούνται στην γλωσσική γενοκτονία, που λίγο διαφέρει από την φυσική εξόντωση μια και αναφερόμαστε σε λαό που διατήρησε πολλούς αιώνες σε αντίξοες συνθήκες την ταυτότητά του και την χάνει μέσα σε λίγες δεκαετίες της ελληνικής δημοκρατίας κάτι που δεν μπόρεσε να αλλάξει η Οθωμανική αυτοκρατορία στα 557 χρόνια που βρισκόταν στην Θράκη.
Οι πάμπολλες επιδρομές, μετακινήσεις και εγκαταστάσεις πληθυσμών ιδιαίτερα στα βυζαντινά χρόνια αποκλείουν την υπόθεση της διατήρησης των αρχαίων φυλών στην αρχική τους μορφή.
Στα τέλη του 7ου αιώνα ο Ιουστινιανός ο Ρινότμητος επιβάλλει αναγκαστικό μετοικισμό των χριστιανών Σλάβων Σμολένων της Μακεδονίας. Οι Σμολένοι ήταν εκχριστιανισμένο σλαβικό φύλο εχθρικό των Βουλγάρων. Η ειρηνική άφιξη και εγκατάσταση των Σμολένων στην Ροδόπη δημιούργησε νέες σχέσεις και πληθυσμιακές πραγματικότητες.
Έτσι η κοινή θρησκεία, η συνοίκηση και ο βουλγαρικός κίνδυνος έφεραν ενότητα, κοινές αντιλήψεις και τρόπο ζωής, δημιουργώντας μια νέα πληθυσμιακή ομάδα που έμελλε να φθάσει στην εποχή μας με την ονομασία “Πομάκοι”.
Οι Πετσινέγοι με συμμάχους τους Κουμάνους το 1087 επιτέθηκαν κατά του Βυζαντίου με αρχηγό τον Τζεγκλού Χαν κατέστρεψαν την Θράκη και έφθασαν στα πρόθυρα της Κωνσταντινούπολης. Ο Αλέξιος Α’ κατάφερε να εξαγοράσει τους Κουμάνους και όταν οι Πετσινέγοι το 1091 ξαναεπιτέθηκαν, καταστράφηκαν ολοσχερώς απ’ τον βυζαντινό στρατό κοντά στο σημερινό Χειμώνιο του Ν. Έβρου.
Οι Τούρκοι ιστορικοί θεωρούν τους Πομάκους απογόνους των Κουμάνων και Πετσενέγων. Αβάσιμοι ισχυρισμοί γιατί οι λίγοι Πετσενέγοι που απόμειναν μετά την ήττα τους εγκαταστάθηκαν στην Μακεδονία όπου δαμάστηκαν οριστικά. Οι Πετσενέγοι και οι Κουμάνοι ήταν πρόσκαιροι επιδρομείς όπως και τόσοι άλλοι που αφομοιώθηκαν ή εξαφανίσθηκαν. Το να θεωρηθούν πρόγονοι των Πομάκων είναι αβάσιμο μια και στις λαϊκές εκδηλώσεις, στα ήθη και έθιμα, στη γλώσσα, στα τοπωνύμια δεν μοιάζουν καθόλου.
Η περίοδος της Τουρκοκρατίας χαρακτηρίζεται απ’ την προσπάθεια για την μεταβολή της εθνολογικής σύνθεσης του Θρακιώτικου πληθυσμού μεταφέροντας οι Σουλτάνοι Οθωμανούς από άλλα μέρη. Οι επιμιξίες τους όμως με τους Πομάκους ήταν ελάχιστες ή ανύπαρκτες μια και οι Τούρκοι διαμένανε στην πεδιάδα ενώ οι Πομάκοι στον ορεινό όγκο της Ροδόπης. Οι Τούρκοι συνεχίζοντας την εποικιστική πολιτική, στις αρχές του 16ου αιώνα έφεραν στην Θράκη Γιουρούκους από την Μ. Ασία που κατέλαβαν τα εύφορα τμήματα της πεδιάδας της Ροδόπης και της Ξάνθης.
Στα περισσότερα πομακικά χωριά υπάρχουν ερείπια βυζαντινών εκκλησιών και άλλα πειστήρια της προ του εξισλαμισμού περιόδου. Αυτό εξηγείται γιατί οι Πομάκοι ήταν πριν όλοι χριστιανοί και αργότερα αλλαξοπίστησαν. Σε ορισμένα χωριά όμως αυτά τα πειστήρια δεν υπάρχουν γιατί χτίστηκαν μετά την αλλαξοπιστία τους.
Η θρησκεία διαμόρφωσε την εθνική συνείδηση πολλών Πομάκων, που σήμερα ταυτίζεται με τις τουρκικές αντιλήψεις. Στην αρχαιότητα ο Θεός Διόνυσος, κατείχε τα πρωτεία στην λατρεία των Θρακών. Αργότερα το βυζαντινό κράτος υιοθετεί και επίσημα την χριστιανική θρησκεία που διαδίδεται και σ’ όλη την Θράκη μένοντας μέχρι τον 17ο αιώνα. Στα μέσα του 17ου αιώνα βλέπουμε να επιβάλουν δια της βίας τον μουσουλμανισμό και τους Πομάκους. Τότε ήταν που γκρέμισαν 218 εκκλησίες και 336 παρεκκλήσια της εποχής του Μωάμεθ Δ’ και του τρισκατάρατου Βεζύρη Μεχμέτ Κιόπρουλου. Υπάρχουν βέβαια στοιχεία κατά τα οποία οι Κιζιλμπάσηδες, Πομάκοι αιρετικοί μουσουλμάνοι αντέδρασαν στον εξισλαμισμό, ώσπου τον αποδέχθηκαν με την βία, αλλά όχι στην ορθόδοξη μορφή του.
Στην αλλαξοπιστία οδήγησαν οι πιέσεις της διοίκησης των νεοαφιχθέντων Γιουρούκων όπως και οι οικονομικές ελαφρύνσεις των εξωμοτών. Οι παράγοντες αυτοί δημιούργησαν το κατάλληλο ψυχολογικό κλίμα της προσχώρησης στο Ισλάμ. Η αλλαξοπιστία τότε ήταν η μόνη λογική επιλογή.
Με την λήξη του Β’ Βαλκανικού Πολέμου το 1913, η Δυτική Θράκη έμεινε στην Βουλγαρία, συμπεριλαμβάνοντας το μεγαλύτερο μέρος των Πομάκων. Στο χρονικό διάστημα 1912-1918 οι Πομάκοι δέχθηκαν πιέσεις ώστε να εκβουλγαριστούν. Στις 31 Δεκεμβρίου 1918 οκτώ Πομάκοι βουλευτές της βουλγαρικής Βουλής ζήτησαν από τον Γάλλο στρατηγό Fr. D. Esperey να ενταχθεί ολόκληρη η περιοχή τους στον ελληνικό χώρο. Το 1919 διενεργήθηκε στον Εχίνο δημοψήφισμα, με το οποίο ζητούσαν οι Πομάκοι να ενωθεί η περιοχή τους με την Ελλάδα. Το 1923 υπογράφηκε στη Λωζάνη η Σύμβαση περί Ανταλλαγής των πληθυσμών μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας. Για τους μουσουλμάνους η Συνθήκη προέβλεπε σχολική εκπαίδευση στη μητρική τους γλώσσα, κάτι που στην πράξη δεν εφαρμόστηκε για τους Πομάκους και τους Ρομά αλλά ίσχυσε μόνο για τους Τουρκόφωνους, διαπράττοντας έτσι το κράτος ένα ανεπανόρθωτο ίσως σφάλμα τακτικής εξομοιώνοντας τους αυτόχθονες με τους λοιπούς μουσουλμάνους.
Το 1946 όταν πραγματοποιούνταν ο Συνέδριο Ειρήνης των Παρισίων ο Χαμδή Χουσεΐν Φεχμή Μπέης και ο Χακκή Σουλεϊμάν Μπέης ζήτησαν με υπόμνημα την ενσωμάτωση όλων των Πομάκων της Ροδόπης στην Ελλάδα. Το 1936 η δικτατορία του Μεταξά δημιούργησε τις επιτηρούμενες ζώνες, από την Ήπειρο ως την ορεινή Θράκη. Οι κύριες περιοχές κατοικίας των Πομάκων έγιναν απαγορευμένες και ελεγχόμενες με μπάρες από τον στρατό. Για την είσοδο στις περιοχές αυτές χρειαζόταν άδεια εισόδου από την Αστυνομία. Οι Επιτηρούμενες Ζώνες καταργήθηκαν στις 17-11-1995.
Στα 1941-1944 το σκηνικό των εχθροπραξιών στήθηκε και πάλι, αλλά κράτησε όσο και η βουλγαρική παρουσία. Η βάρβαρη στάση των Βουλγάρων τροφοδότησε το μίσος των Πομάκων για κάθε τι το χριστιανικό, δίνοντας έτσι την ευκαιρία στην τουρκική επεκτατική πολιτική να αναλάβει τα ηνία για να προσεταιρισθεί και εθνικά τον πομακικό πληθυσμό. Το 1954 τέθηκε σε ισχύ ο νόμος “περί τουρκικής μειονότητας Θράκης” με την ονομασία “τουρκική”, καταργώντας την ονομασία “μουσουλμανική”, που αναγνωρίζει η Συνθήκη της Λωζάνης. Χάρη της συνοχής του ΝΑΤΟ και του καλού κλίματος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, λόγω δήθεν του κινδύνου του βουλγαρικού κομουνισμού οι Πομάκοι αφέθηκαν ουσιαστικά στα χέρια της τουρκικής προπαγάνδας. Έκτοτε η ελληνική πολιτική απέναντι στους Πομάκους ουσιαστικά δεν έχει αλλάξει. Μέσα από την εκπαίδευση οι Πομάκοι μαθητές γκετοποιούνται και αναγκάζονται να διδάσκονται – πλην της ελληνικής – την τουρκική γλώσσα, ενώ η μητρική τους γλώσσα αγνοείται παντελώς (κατά παράβαση της Συνθήκης της Λωζάνης), όπου οι μειονοτικοί θα πρέπει να διδάσκονται υποχρεωτικά την μητρική τους γλώσσα (τουρκική, πομακική, ρομά).
Η μουσουλμανική θρησκεία στη Θράκη χρησιμοποιείται από την Τουρκία μέσω του τουρκικού προξενείου και ορισμένου τουρκόφωνου τύπου για να συκοφαντήσει, να απειλήσει και να δημιουργήσει αντιπομακικό κλίμα μίσους, για οποιαδήποτε πομάκικη κίνηση π.χ. ίδρυση πολιτιστικών συλλόγων Πομάκων, εφημερίδας κλπ. Ένα από τα στοιχεία που διαφοροποιούν τους Πομάκους από τις δύο άλλες ομάδες της μειονότητας είναι η γλώσσα τους. Η γλώσσα αυτή δεν υπήρχε σε γραπτή μορφή μέχρι το 1995. Έκτοτε σε εκδόσεις που κυκλοφόρησαν έγινε χρήση του ελληνικού και του λατινικού αλφάβητου για την ορθότερη απόδοσή τους. Στη δημώδη μεσαιωνική και νεότερη πομακική ποίηση, λείπουν οι αναφορές για Έλληνες που να προβάλλονται σαν εχθροί, το αντίθετο βέβαια επιβεβαιώνεται με τα τραγούδια τους για τους Τούρκους και τους Βουλγάρους.
Είναι γνωστό ότι, πριν λίγες δεκαετίες, το να αποκαλούσε κάποιος έναν Πομάκο Τούρκο, θεωρούνταν ατιμωτικό. Σήμερα με την επήρεια του Παντουρκισμού πολλοί Πομάκοι δηλώνουν ότι είναι γνήσιοι Τούρκοι. Αυτό βέβαια οφείλεται και στην τραγική ανικανότητα, ατόμων της Διοίκησης που έρχονταν σε επαφή με τους Πομάκους για να κατανοήσουν τις ιδιαιτερότητες του ζητήματος, κάτι βέβαια που σημάδεψε την πορεία και την μελλοντική τους ύπαρξη.
Οι Πομάκοι ζουν σε 160 οικισμούς της ορεινής Θράκης στη Θράκη. Ορισμένοι βέβαια έχουν σχεδόν εγκαταλειφθεί με τους Πομάκους να έχουν κατεβεί στις πόλεις και σε πεδινά χωριά. Αποτελούν το 34% του συνόλου της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη. Στον νομό Ξάνθης ξεπερνούν το 60% των μουσουλμάνων. Εκτός από την Ελλάδα, Πομάκοι υπάρχουν σήμερα και στην Βουλγαρία, όπου ο αριθμός τους ξεπερνά τα 270.000 άτομα όπως και στην Τουρκία περί τα 70.000 άτομα. Μερικά από τα πομακικά χωριά στο νομό Ροδόπης είναι τα εξής: Άνω Βυρσίνη, Μυρτίσκη, Σμιγάδα, Εσοχή, Κύμη, Κόβαλος, Κάρδαμος, Κάτω Βυρσίνη, Ραγάδα, Τσούκα, Βούρλα, Χλόη, Κέχρος, Κερασιά, Χαράδρα, Σαρακηνή, Μελίταινα, Σήμα, Κρυστάλλη, Αστραία, Πολύαρνος, Τάλης, Ταγγαίο, Πόα, Διχάλα, Μύτικας, Νυμφαία κλπ. Τα κυριότερα πεδινά χωριά που δέχθηκαν Πομάκους είναι το Κοπτερό, ο Μίσχος, ο Ληνός, ο Ίασμος, ο Πολύανθος, ο Σώστης, τα Δουκάτα, το Λύκειο, οι Σάπες, το Αρσάκειο κλπ.
Όταν άνοιξαν τα σύνορα της Νυμφαίας σε συνάντηση που είχα με Πομάκους κατοίκους του Ρόζεγκραντ που είναι το πρώτο χωριό μπαίνοντας από το τελωνείο της Νυμφαίας στα δεξιά με ενημέρωσαν ότι έχουν συγγενείς στον οικισμό της Νυμφαίας. Όταν μάλιστα άνοιξαν τα σύνορα τους αναζήτησαν και τους βρήκαν να κατοικούν οι περισσότεροι στην Κομοτηνή. Όταν τους επισκέφτηκαν τους είπανε ότι αυτοί είναι Τούρκοι και να πάνε να μάθουν τουρκικά για να συνεννοούνται. Οπότε μου εξέφρασαν την απορία πως γίνεται ο παππούς μας μέχρι να πεθάνει που μας έλεγε είμαστε Πομάκοι και πως οι απόγονοι των αδελφών του που ζούσαν στην Νυμφαία και στην Κομοτηνή να είναι Τούρκοι. Την ίδια αντιμετώπιση με ενημέρωσαν ότι είχαν και Πομάκοι του οικισμού Τσακαλάροβο της Βουλγαρίας από συγγενείς τους στα χωριά του Γιακά.
Αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία πάλι για τις συνέπειες που έχει η μετανάστευση των Πομάκων όλα αυτά τα χρόνια από τα ορεινά και για τους ίδιους που εκτουρκίζονται, αλλά και για την εθνολογική σύνθεση των περιοχών όπου εγκαθίστανται παράδειγμα στον Ίασμο, όπως και στις βορειοανατολικές συνοικίες της Κομοτηνής που δέχτηκαν και συνέχισαν να δέχονται μεγάλο αριθμό Πομάκων, που προτιμούν να συνοικούν με τους ομόθρησκούς τους. Η θρησκεία λοιπόν είναι το ουσιαστικό κριτήριο για την επιλογή της συνοικίας όπου θα εγκατασταθεί η πομάκικη οικογένεια. Έτσι με την κάθοδό τους αφομοιώνονται από τους μουσουλμανικούς πληθυσμούς του κάμπου κάτι που συνεπάγεται τον εκτουρκισμό τους, την ψυχική απομάκρυνση από το ελληνικό στοιχείο και την αριθμητική ενίσχυση των πληθυσμών με τουρκική συνείδηση. Ένας λόγος του μεταναστευτικού ρεύματος ήταν επειδή οι κάτοικοι ασχολούνταν με την κτηνοτροφία που δέχθηκε σοβαρό πλήγμα όταν χωρίς προγραμματισμό πραγματοποιήθηκε η αναδάσωση ορεινών περιοχών και απαγορεύτηκε η βοσκή των αιγοπροβάτων.
Στον χώρο της εκπαίδευσης η κατάσταση είναι προβληματική. Τα Πομακόπουλα ειδικά των χωριών ξεκινώντας τον κύκλο της μόρφωσης, εισάγονται στα μειονοτικά σχολεία όπου μαθαίνουν την ξένη προς την μητρική τους γλώσσα τουρκική. Ο Πομάκος με την οικογένειά του μιλά την πομακική, στο μειονοτικό σχολείο μαθαίνει υποχρεωτικά την τουρκική και πρέπει να γνωρίζει ελληνικά για τις συναλλαγές με τους Έλληνες. Όμως που να δώσει βαρύτητα: Στην μητρική; Στην ελληνική που είναι το μόνο εφόδιο για την εισαγωγή στο ελληνικό σύστημα Παιδείας ή στην άχρηστη τουρκική που του επιβάλλεται;
Η δημιουργία δημοσίων μειονοτικών σχολείων με την διδασκαλία της ελληνικής και πομακικής θεωρείται αναγκαίο μέτρο. Το σχολείο σαν θεσμός συμβάλλει στην κοινωνικοποίηση και την ένταξη των ατόμων στον εθνικό τρόπο σκέψης και ζωής. Στην περίπτωση των Πομάκων εξυπηρετεί την αντικοινωνικότητα και την ένταξή τους στις πάγιες εθνικιστικής επιδιώξεις της τουρκικής βουλιμίας.
Οποιαδήποτε προσπάθεια για αλλαγές στις υπάρχουσες καταστάσεις και σχέσεις στο χώρο των Πομάκων θα αποτύχει αν δεν στηριχθεί στην εκπαίδευση. Εύλογα συνάγεται ότι η επέμβαση των υπευθύνων και η εξουδετέρωση των μηχανισμών του μίσους εξυπηρετεί όχι μόνο το εθνικό συμφέρον αλλά και την ειρήνη στην πολυπαθή γη της Θράκης.
Τέλος σε ανάλυση της γενετικής σύστασης των Πομάκων με το DNA προσδιορισμό των αλληλόμορφων γονιδίων που καθορίζουν λευκοκυτταρικά αντίγονα (HLA) έδειξε ότι, πληθυσμιακές ομάδες που βρίσκονται γενετικά πλησιέστερα προς τους Πομάκους είναι οι Έλληνες και οι Βούλγαροι, παρά οι Τούρκοι. Ως εκ τούτου τα γενετικά στοιχεία απορρίπτουν το σενάριο που προβλέπει ότι οι Πομάκοι έχουν τουρκική προέλευση. Η παραλλαγή της αιμοσφαιρίνης που ονομάζεται αιμοσφαιρίνη Hbo-Arab, παρουσιάζει την μεγαλύτερη συχνότητα παγκοσμίως στους Πομάκους. Η συγκεκριμένη μετάλλαξη Hbo-Arab, δημιουργήθηκε στους Πομάκους 2.000 χρόνια περίπου πριν.
Ο χρόνος εμφάνισης της Hbo-Arab στους Έλληνες Πομάκους δεν υποστηρίζει την άποψη ότι είναι εξισλαμισμένοι Σλάβοι. Οι Πομάκοι ζουν από την αρχαιότητα στην περιοχή της οροσειράς της Ροδόπης. Είναι οι απόγονοι ενός προγονικού πληθυσμού της Θράκης, που ζει στην περιοχή για εκατοντάδες χρόνια. Τα διαθέσιμα γενετικά δεδομένα δείχνουν ότι η γενετική διαφοροποίηση των Πομάκων από τον γενικό ελληνικό πληθυσμό είναι πολύ μικρή. Όπως και με τα αντίστοιχα δεδομένα από άλλους πληθυσμούς Ευρωπαίων παρά σε Αφρικανού ή Ασιάτες Μογγόλους, Τούρκους κλπ. Η άποψη δηλαδή που υποστηρίζεται από τους Τούρκους περί τουρκογενούς προέλευσης των Πομάκων απορρίπτεται “τελεσίδικα”. Όπως και η άποψη που υποστηρίζεται από Βουλγάρους ιστορικούς ότι οι Πομάκοι είναι σλάβοι απορρίπτεται επίσης.
Οι επιστήμονες που μελέτησαν και ανέλυσαν το γονιδίωμα των Πομάκων, έφεραν στο φως τέσσερις παραλλαγές γονιδίων που επηρεάζουν την διαστολική αρτηριακή πίεση, τα επίπεδα της γλυκόζης (σακχάρου), τον αριθμό των λευκών αιμοσφαιρίων και τα επίπεδα της αιμοσφαιρίνης. Έτσι ανακαλύφθηκε μια γονιδιακή παραλλαγή που έχει ιατρική σημασία και αφορά χαρακτηριστικά σχετικά με την καρδιαγγειακή νόσο, την πιο συχνή αιτία θανάτου παγκοσμίως. Οι μοναδικές αλληλουχίες του DNA προστατεύουν την καρδιά των Πομάκων και συντελούν στην σωστή διαβίωση τους στον ορεινό όγκο της Ροδόπης.

Πηγές
Αντώνης Λιάπης, διδάκτωρ Κοινωνιολογίας
Passport Πομακοχώρια, Νίκος Κόκας
Υπουργείο Τουριστικής Ανάπτυξης Ε.Ο.Τ.
Κωνσταντίνος Τριανταφυλλίδης, καθηγητής Γενετικής και Γενετικής Ανθρώπου Α.Π.Θ.
Ελευθερία Ζεγγίνη, καθηγήτρια γενετικής

Αναδημοσίευση από www.xronos.gr

Ο Σάββας Καλεντερίδης γεννήθηκε στη Βέργη Σερρών το 1960. Το 1977 εισήλθε στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, από την οποία αποφοίτησε το 1981, ως ανθυπίλαρχος. Υπηρέτησε σε διάφορες μονάδες των τεθωρακισμένων και των καταδρομών και σε κρίσιμες θέσεις στο εξωτερικό. Το Μάρτιο του 2000, ενώ φοιτούσε στην Ανωτάτη Σχολή Πολέμου, παραιτήθηκε από τις τάξεις του Ελληνικού Στρατού, με το βαθμό του αντισυνταγματάρχη. Από το φθινόπωρο του 2000 ίδρυσε και διευθύνει τον εκδοτικό οίκο Ινφο-Γνώμων. Με το ψευδώνυμο Κώστας Νικοπολίδης μετέφρασε από τα τουρκικά και επιμελήθηκε την έκδοση του βιβλίου "Κράτος συμμορία", Εκδόσεις Τουρίκη, ενώ μετέφρασε από τα τουρκικά και την "Έκθεση Σουσουρλούκ", που συμπεριλήφθηκε στο ομώνυμο βιβλίο των Εκδόσεων Α.Α. Λιβάνη. Σε συνεργασία με το ίδρυμα "Φίλοι Λαογραφικού Μουσείου Μέλπως Μερλιέ" συμμετείχε και προλόγισε την έκδοση του διπλού CD "Τραγούδια του Πόντου, Ηχογραφήσεις του 1930" και του CD "Τραγούδια από τις παράλιες πόλεις του Πόντου και της Μικράς Ασίας". Επιμελήθηκε επίσης της έκδοσης του δίτομου έργου "Ανάλυση της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, Μύθος και πραγματικότητα", του βιβλίου "Οι μειονότητες στην Τουρκία" και των ιστορικών ταξιδιωτικών οδηγών "Κάτω Ιταλία - Μεγάλη Ελλάδα", "Σικελία", "Ρόδος - Σύμη - Καστελόριζο - Καρία - Λυκία", "Χίος - Σμύρνη", "Βουλγαρία - Ανατολική Ρωμυλία", "Καππαδοκία - Κεντρική Ανατολία" και "Κωνσταντινούπολη - Μαρμαράς". Έγραψε τους ιστορικούς ταξιδιωτικούς οδηγούς "Κοζάνη, στην αγκαλιά των βουνών", "Ιωνία, Σάμος - Έφεσος - Μίλητος - Πριήνη", "Δυτικός Πόντος, Βιθυνία - Παφλαγονία" και "Ανατολικός Πόντος, Κοτύωρα - Κερασούντα - Τραπεζούντα - Αργυρούπολη - Καρς". Αναλύσεις και άρθρα του Σάββα Καλεντερίδη, με κύριο θέμα την Τουρκία και άλλα περιφερειακά ζητήματα, έχουν δημοσιευθεί στις εφημερίδες "Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία" και "Παρόν" και στα περιοδικά "Άμυνα και διπλωματία", "Απόρρητο Δελτίο" και "Διπλωματία".

GEOPOLITICO

Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου

Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του Σταθμού Ηρακλείου. Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία για την επανέναρξη των ερευνών της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου, με το γαλλικής σημαίας πλοίο «Abeille Marengo».

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Νέο επεισόδιο στον ανταγωνισμό για τις θαλάσσιες αρμοδιότητες στην Ανατολική Μεσόγειο προκαλεί η Τουρκία, αυτή τη φορά σε περιοχή από την οποία προβλέπεται να διέλθει το ερευνητικό σκάφος που θα πραγματοποιήσει εργασίες για το υποθαλάσσιο καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου.

Ο τουρκικός Σταθμός Αττάλειας εξέδωσε ναυτική αγγελία, αμφισβητώντας την αρμοδιότητα του ελληνικού Σταθμού Ηρακλείου σε θαλάσσια περιοχή νότια του Καστελλόριζου.

Η τουρκική ενέργεια σημειώθηκε λίγες ώρες μετά την έκδοση ελληνικής NAVTEX, με την οποία δεσμεύτηκε η συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή για τη διεξαγωγή της πολυεθνικής άσκησης πυρών «EUNOMIA», στις 19 Οκτωβρίου.

Η Άγκυρα απάντησε εκδίδοντας δική της NAVTEX, υποστηρίζοντας ότι η περιοχή εμπίπτει στη δική της ζώνη ευθύνης για την έκδοση ναυτικών αγγελιών.

Μάλιστα, προχώρησε στην επανέκδοση της αγγελίας για τη συμμαχική άσκηση, χρησιμοποιώντας ακριβώς τις ίδιες συντεταγμένες που είχαν περιληφθεί στην ελληνική ανακοίνωση.

Η κίνηση αυτή δεν αφορά την πραγματοποίηση διαφορετικής τουρκικής άσκησης, αλλά τη διεκδίκηση της αρμοδιότητας έκδοσης της σχετικής ναυτικής προειδοποίησης.

Το γαλλικό ερευνητικό και η επανεκκίνηση του Great Sea Interconnector

Το περιστατικό αποκτά ευρύτερη γεωπολιτική διάσταση καθώς συνδέεται χρονικά και γεωγραφικά με την προετοιμασία για την επανέναρξη των εργασιών του Great Sea Interconnector.

Πρόκειται για το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης–Κύπρου, το οποίο προβλέπει την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου υψηλής τάσης συνεχούς ρεύματος 500 kV.

Στις 14 Οκτωβρίου, η γαλλική Nexans, ανάδοχος του καλωδίου, προχώρησε στις απαραίτητες ενέργειες για την έκδοση NAVTEX, ενώ παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης της συμμετοχής του γαλλικής σημαίας ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo».

Το συγκεκριμένο πλοίο πρόκειται να πραγματοποιήσει προκαταρκτικές υποθαλάσσιες έρευνες στη διαδρομή μεταξύ της Κορακιάς Ηρακλείου και της Κύπρου.

Οι εργασίες περιλαμβάνουν τη χαρτογράφηση του βυθού, την εξέταση της μορφολογίας του και τον προσδιορισμό της καταλληλότερης όδευσης για την τοποθέτηση των καλωδίων.

Η περιοχή νότια του Καστελλόριζου, στην οποία εκδηλώθηκε η νέα τουρκική αμφισβήτηση, περιλαμβάνεται στη σχεδιαζόμενη πορεία του ερευνητικού.

Δεν έχει, ωστόσο, ανακοινωθεί ακόμη οριστική ημερομηνία έναρξης των νέων ερευνών.

Το έγγραφο του Λιμενικού και η προθεσμία της 16ης Οκτωβρίου

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το έγγραφο του Αρχηγείου του Λιμενικού Σώματος, με ημερομηνία 14 Οκτωβρίου 2026, το οποίο αφορά την αίτηση εξαίρεσης για τη χρήση του γαλλικού πλοίου.

Σύμφωνα με το έγγραφο, το αίτημα είχε υποβληθεί στις 9 Οκτωβρίου από το ναυτικό πρακτορείο «Δ. Πατρίκιος ΙΚΕ», για λογαριασμό της ιταλικής Next Geosolutions Europe SpA.

Η ιταλική εταιρεία έχει αναλάβει τις προκαταρκτικές υποθαλάσσιες έρευνες για λογαριασμό της Nexans.

Η χρησιμοποίηση πρόσθετου ερευνητικού σκάφους κρίθηκε απαραίτητη εξαιτίας των ιδιαίτερα απαιτητικών τεχνικών χαρακτηριστικών της προβλεπόμενης όδευσης.

Συγκεκριμένα, οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν σε περιοχές μεγάλου βάθους, με απότομες υποθαλάσσιες πλαγιές και γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά που απαιτούν εξειδικευμένο εξοπλισμό.

Το Λιμενικό κάλεσε τις αρμόδιες λιμενικές αρχές και τους ναυτιλιακούς φορείς να διερευνήσουν εάν υπάρχουν διαθέσιμα πλοία ελληνικής σημαίας με αντίστοιχες δυνατότητες.

Η προθεσμία για την υποβολή των σχετικών απαντήσεων λήγει σήμερα, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου, στις 13:00.

Το έγγραφο κοινοποιήθηκε, μεταξύ άλλων, στο υπουργείο Εξωτερικών και στο Γενικό Επιτελείο Ναυτικού.

Οι έρευνες έχουν παράταση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026

Σημαντική λεπτομέρεια αποτελεί το γεγονός ότι οι υποθαλάσσιες έρευνες είχαν αρχικά εγκριθεί από το υπουργείο Εξωτερικών τον Ιούνιο του 2024.

Με νεότερη απόφαση, τον Φεβρουάριο του 2026, δόθηκε παράταση της σχετικής έγκρισης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.

Η επανέναρξη των εργασιών προϋποθέτει την ολοκλήρωση των απαιτούμενων διαδικασιών, ενώ προβλέπεται ενημέρωση της Υδρογραφικής Υπηρεσίας και της Διοίκησης Υποβρυχίων του Πολεμικού Ναυτικού τουλάχιστον 72 ώρες πριν από την έναρξη των ερευνών.

Η επίσημη ανακοίνωση του Λιμενικού επιβεβαιώνει την υποβολή αίτησης για τη χρησιμοποίηση του «Abeille Marengo», χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει ήδη δοθεί η τελική έγκριση ή ότι το πλοίο έχει ξεκινήσει τις εργασίες του.

Η «EUNOMIA» και το γεωπολιτικό μήνυμα στην Ανατολική Μεσόγειο

Η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA» πραγματοποιείται στο πλαίσιο της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου, Γαλλίας και Ιταλίας για τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.

Σύμφωνα με τις δημοσιευμένες πληροφορίες, το πρόγραμμα δραστηριοτήτων εκτείνεται από τις 16 έως τις 22 Οκτωβρίου, με επιπλέον δραστηριότητα στις 26 Οκτωβρίου. Η συγκεκριμένη NAVTEX που επικαλείται το Liberal αφορά άσκηση πυρών στις 19 Οκτωβρίου.

Η τουρκική παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή σημειώνεται σε περιοχή που συνδέεται με τον σχεδιασμό ενός ευρωπαϊκού ενεργειακού έργου.

Η Άγκυρα δεν αμφισβητεί απλώς μια ναυτική ανακοίνωση. Επαναφέρει τη διεκδίκησή της περί αρμοδιότητας έκδοσης NAVTEX σε μια θαλάσσια ζώνη όπου η ελληνική πλευρά προετοιμάζει δραστηριότητες που αφορούν την ηλεκτρική διασύνδεση.

Πρέπει, ωστόσο, να διακρίνεται η αρμοδιότητα έκδοσης ναυτικών αγγελιών από την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Πρόκειται για διαφορετικά νομικά ζητήματα και η έκδοση μιας NAVTEX δεν καθορίζει από μόνη της κυριαρχικά δικαιώματα.

Το κρίσιμο τεστ για την Αθήνα: Τι θα συμβεί όταν φτάσει το γαλλικό σκάφος;

Το πραγματικό ενδιαφέρον πλέον μετατοπίζεται στην επόμενη φάση.

Όταν ολοκληρωθεί η αδειοδότηση και εκδοθεί η NAVTEX για τις έρευνες του «Abeille Marengo», θα διαπιστωθεί εάν η Τουρκία περιοριστεί σε νέα αμφισβήτηση μέσω ναυτικών αγγελιών ή προχωρήσει σε άλλες ενέργειες.

Το προηγούμενο των εντάσεων γύρω από τις έρευνες για το καλώδιο καθιστά το συγκεκριμένο ερώτημα ιδιαίτερα σημαντικό για την Αθήνα και τη Λευκωσία.

Επιπλέον, η συμμετοχή γαλλικής εταιρείας και πλοίου γαλλικής σημαίας προσδίδει στο θέμα ευρωπαϊκή διάσταση, χωρίς να συνεπάγεται αυτομάτως στρατιωτική ή διπλωματική αντίδραση του Παρισιού.

Η απάντηση θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη των εργασιών και τις αποφάσεις των εμπλεκόμενων κυβερνήσεων.

Η ουσία είναι ότι το Great Sea Interconnector επανέρχεται στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης πριν ακόμη αρχίσουν οι νέες έρευνες.

Η ελληνική πλευρά έχει ενεργοποιήσει τη διαδικασία για την επιστροφή του ερευνητικού σκάφους στη θάλασσα. Η Τουρκία, από την πλευρά της, επέλεξε να επαναφέρει την αμφισβήτηση της αρμοδιότητας του Ηρακλείου με αφορμή την άσκηση «EUNOMIA».

Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν οι νέες έρευνες θα προχωρήσουν χωρίς παρεμπόδιση ή εάν το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου θα αποτελέσει ξανά πεδίο έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Ελευθερία» Λονδίνου: Αδιέξοδο στο Κυπριακό, νέα εποχή στις σχέσεις Βρετανίας–ΕΕ και τα μηνύματα Ρούμπιο προς την Τουρκία

Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ομογενειακής εφημερίδας η αμετακίνητη στάση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό, οι πολιτικές εξελίξεις στο Ηνωμένο Βασίλειο και η ερμηνεία της επίσκεψης του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Αθήνα από τον τουρκικό Τύπο. Ξεχωριστή θέση κατέχουν η 66η επέτειος της Κυπριακής Ανεξαρτησίας και η δυναμική παρουσία των Ελληνοκυπρίων στη βρετανική αυτοδιοίκηση.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Με πλούσια θεματολογία γύρω από τις διεθνείς εξελίξεις, το Κυπριακό, τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και τη δραστηριότητα της ελληνικής και κυπριακής ομογένειας κυκλοφόρησε την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026 το 1308ο φύλλο της εβδομαδιαίας εφημερίδας «Ελευθερία» του Λονδίνου.

Η έκδοση αναδεικνύει τις διπλωματικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, τις προσπάθειες επαναπροσέγγισης του Ηνωμένου Βασιλείου με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και τον ενεργό ρόλο του απόδημου ελληνισμού στη δημόσια ζωή της Βρετανίας.

Κυπριακό: Καμία ουσιαστική μετακίνηση από την τουρκική πλευρά

Ένα από τα κεντρικά πολιτικά θέματα της εφημερίδας αφορά τη συνάντηση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν.

Με τίτλο «Καμία μετακίνηση της τουρκικής πλευράς στο Κυπριακό», η «Ελευθερία» επισημαίνει ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε περιορισμένης σημασίας ζητήματα, χωρίς να σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος στον πυρήνα του προβλήματος.

Οι συμφωνίες αφορούν την κοινή παρουσία των δύο ηγετών στο 6ο Δικοινοτικό Φεστιβάλ Ειρήνης στην Πύλα, τη συμμετοχή τους σε συνεδριάσεις τεχνικών επιτροπών και τον προγραμματισμό νέας συνάντησης.

Ωστόσο, σύμφωνα με την εφημερίδα, η τουρκική πλευρά εξακολουθεί να θέτει ως προϋπόθεση για την επανέναρξη των ουσιαστικών συνομιλιών την αποδοχή της λεγόμενης «κυριαρχικής ισότητας».

Το δημοσίευμα στρέφει επίσης την προσοχή στην επικείμενη επίσκεψη της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, και στο ερώτημα αν θα μπορέσει να επανεκκινήσει η διαπραγματευτική διαδικασία πριν ολοκληρωθεί η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες.

Η επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα και η αντίδραση του τουρκικού Τύπου

Ξεχωριστή θέση στην έκδοση καταλαμβάνει το άρθρο του δημοσιογράφου Χρήστου Κωνσταντινίδη, με τίτλο «Πώς ερμήνευσε η Τουρκία την επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα», το οποίο εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης αντιμετώπισαν τα μηνύματα του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών.

Η ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα και η προβολή της Ελλάδας ως στρατηγικού εταίρου των Ηνωμένων Πολιτειών αποτέλεσαν αντικείμενο σχολιασμού από τουρκικές εφημερίδες και αναλυτές.

Στο επίκεντρο βρίσκονται η αμερικανική στρατηγική στην Ανατολική Μεσόγειο, η ελληνοαμερικανική αμυντική συνεργασία, η ενεργειακή ασφάλεια και η στάση της Ουάσινγκτον απέναντι στις ελληνοτουρκικές διαφορές.

Σε άλλη παρέμβαση της έκδοσης, ο ακαδημαϊκός Αυγουστίνος Αυγουστή θέτει το ερώτημα κατά πόσο οι θετικές δηλώσεις της αμερικανικής πλευράς συνοδεύονται από συγκεκριμένες δεσμεύσεις για τα ελληνικά και κυπριακά συμφέροντα.

Βρετανία και Ευρωπαϊκή Ένωση: Ανοίγει η συζήτηση για υπέρβαση του Brexit

Στο βρετανικό μέτωπο, η «Ελευθερία» αφιερώνει εκτενές δημοσίευμα στην προσπάθεια της κυβέρνησης του Άντι Μπέρναμ να διαμορφώσει μια νέα σχέση με τις Βρυξέλλες.

Ο Βρετανός πρωθυπουργός εμφανίζεται να θεωρεί ανεπαρκές το σημερινό πλαίσιο συνεργασίας, υποστηρίζοντας ότι το Brexit προκάλεσε μεγαλύτερη οικονομική ζημιά από τα αναμενόμενα οφέλη.

Η εφημερίδα αναφέρεται στην προγραμματισμένη για τις 20 Νοεμβρίου σύνοδο κορυφής Ευρωπαϊκής Ένωσης–Ηνωμένου Βασιλείου στις Βρυξέλλες, όπου αναμένεται να εξεταστούν νέες συμφωνίες για το εμπόριο, την κινητικότητα των νέων και την οικονομική συνεργασία.

Στη συζήτηση περιλαμβάνονται ακόμη η πιθανότητα στενότερης σύνδεσης της Βρετανίας με την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση, καθώς και οι προοπτικές μιας νέας συζήτησης για την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας μετά τις επόμενες γενικές εκλογές.

Ουκρανία και Ιράν: Αμυντική συνεργασία και ζητήματα ασφάλειας

Στη διεθνή επικαιρότητα, η εφημερίδα παρουσιάζει τη συνάντηση του Βρετανού πρωθυπουργού με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Λονδίνο.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, βασικά θέματα των συνομιλιών αποτέλεσαν η ενίσχυση της ουκρανικής αεράμυνας, η διάθεση νέων πυραυλικών συστημάτων και η αντιμετώπιση των ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Παράλληλα, καταγράφονται οι βρετανικές ανησυχίες για πιθανή ιρανική εμπλοκή σε περιστατικό ασφαλείας στη στρατιωτική βάση RAF Fairford, που χρησιμοποιείται από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Η εφημερίδα αποδίδει στον Μπέρναμ την εκτίμηση ότι η εμπλοκή των Φρουρών της Επανάστασης είναι «σχεδόν βέβαιη».

Η ομογένεια τίμησε την Κυπριακή Ανεξαρτησία

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην 66η επέτειο της ανακήρυξης της Κυπριακής Ανεξαρτησίας.

Η εφημερίδα καταγράφει την επετειακή εκδήλωση που διοργάνωσαν στο βόρειο Λονδίνο η Κυπριακή Υπάτη Αρμοστεία και η Ελληνική Κυπριακή Αδελφότητα Λονδίνου, παρουσία διπλωματών, εκπροσώπων της Εκκλησίας, της βρετανικής αυτοδιοίκησης και της ομογένειας.

Ο Ύπατος Αρμοστής Κυριακός Κούρος αναφέρθηκε στη σημασία διατήρησης της ιστορικής μνήμης, στην ανάγκη τερματισμού της τουρκικής κατοχής και στη συμβολή της κυπριακής παροικίας στην ενημέρωση της βρετανικής κοινωνίας για το Κυπριακό.

Στην εκδήλωση μίλησαν επίσης ο πρόεδρος της Αδελφότητας Φάνος Θεοφάνους και η δήμαρχος Μπάρνετ Zahra Beg, η οποία περιέγραψε τις εντυπώσεις της από πρόσφατη επίσκεψή της στην κατεχόμενη Μόρφου.

Τιμή στους 17 ομογενείς δημοτικούς συμβούλους

Η Εθνική Κυπριακή Ομοσπονδία Ηνωμένου Βασιλείου τίμησε 17 ομογενείς δημοτικούς συμβούλους, οι οποίοι εξελέγησαν στις τοπικές εκλογές και προσφέρουν στις κοινότητες όπου ζουν.

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στις 10 Οκτωβρίου, με συμμετοχή της αναπληρώτριας Υπάτης Αρμοστή Άννας Παπασάββα, του προέδρου της Ομοσπονδίας Χρίστου Καραολή και εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Η παρουσία των Ελληνοκυπρίων σε θεσμικές θέσεις από το Λονδίνο μέχρι το Κάρντιφ και άλλες βρετανικές πόλεις παρουσιάζεται ως σημαντικό κεφάλαιο για την ενίσχυση της πολιτικής εκπροσώπησης της ομογένειας.

Ιστορική μνήμη, ελληνική πολιτική και πολιτισμός

Στις υπόλοιπες σελίδες της έκδοσης παρουσιάζονται ακόμη οι εξελίξεις στην ελληνική πολιτική σκηνή, η συζήτηση για τον περιορισμό της πρόσβασης παιδιών κάτω των 15 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και οι δημοσιογραφικές αναφορές στην αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από την αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα.

Ιστορικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το αφιέρωμα στον Παύλο Μελά και τον Μακεδονικό Αγώνα, ενώ η εφημερίδα φιλοξενεί παρουσίαση του βιβλίου της Tanya Liveras Candy για τη ζωή και τη δολοφονία του Ανδρέα Λιβέρα κατά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στη Βομβάη το 2008.

Στην έκδοση περιλαμβάνονται επίσης αφιερώματα στην εκπαιδευτική, πολιτιστική και κοινωνική δραστηριότητα των Ελλήνων και Κυπρίων της Βρετανίας.

Με το νέο της φύλλο, η «Ελευθερία» του Λονδίνου συνδυάζει την ελληνική και κυπριακή επικαιρότητα με τις εξελίξεις στη βρετανική και διεθνή πολιτική σκηνή, δίνοντας παράλληλα χώρο στους ανθρώπους και τους θεσμούς που διατηρούν ζωντανή την παρουσία του ελληνισμού στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο

Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.

Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.

Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.

Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων

Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.

Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.

Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.

Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.

Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας

Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».

Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.

Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.

Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία

Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.

Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.

Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.

Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων

Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.

Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.

Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.

Το αίτημα για τα Corsair

Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.

Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.

Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.

Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή

Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.

Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Ιστορία - Πολιτισμός35 λεπτά πριν

Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού

Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...

Αναλύσεις47 λεπτά πριν

Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;

Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...

GEOPOLITICO47 λεπτά πριν

Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου

Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...

GEOPOLITICO1 ώρα πριν

EurAsia Review: Ποιοι προστατεύουν τα κυκλώματα λαθρεμπορίου στα σύνορα Ιράν, Πακιστάν και Αφγανιστάν – Ο σκοτεινός ρόλος παραγόντων ασφαλείας

Ένα εκτεταμένο σύστημα παράνομου εμπορίου, διαφθοράς και πολιτικής προστασίας περιγράφει σε ανάλυσή του το EurAsia Review. Από τα καύσιμα και...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Σοβαρή καταγγελία για το Σαχτάρ-ΑΕΚ! Χειρονομίες Τούρκων οπαδών προς τους Έλληνες – Συνελήφθησαν αστραπιαία από την αγγλική αστυνομία

Οι Τούρκοι βρέθηκαν στο Λονδίνο για τον προπονητή της ουκρανικής ομάδας Αρντά Τουράν, ο οποίος ακούγεται για τον πάγκο της...

Δημοφιλή