Αναλύσεις
Η αδύναμη Ευρώπη, η παραγκωνισμένη Ελλάδα και το τέλος της “Συλλογικής Δύσης”
Γράφει ο Κωνσταντίνος Λουκόπουλος, SLpress.gr
«Υπάρχουν δεκαετίες που δεν συμβαίνει τίποτα και εβδομάδες που εμπεριέχουν γεγονότα και εξελίξεις δεκαετιών». Αυτή η γνωστή σε πολλούς φράση που αποδίδεται στον Λένιν αντιπροσωπεύει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την υπό εξέλιξη γεωπολιτική ευρωατλαντική αναδιάταξη και την αναδιαμόρφωση του παγκόσμιου συστήματος στον αστερισμό του Τραμπ.
Οι ΗΠΑ και η Ευρώπη βρίσκονται πλέον σε μία πορεία σύγκρουσης που όλα δείχνουν ότι αυτή θα μετασχηματίσει δομικά τις διατλαντικές σχέσεις αν δεν συμβεί κάτι άλλο …συνταρακτικό για να ανατρέψει αυτήν την πορεία. Αυτή η σύγκρουση πηγαίνει πολύ πέρα από τον πόλεμο στην Ουκρανία και σχετίζεται με αυτό που ονομάζουμε ευρωατλαντική αρχιτεκτονική ασφαλείας αλλά και σε άλλες αντιδιαμετρικές προσεγγίσεις όπως στο κλίμα, στο εμπόριο αλλά και στους τεχνολογικούς κανονισμούς.
Στον πιο βαθύ μετασχηματισμό της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ από το 1940, οι Ευρωπαίοι φάνηκαν σοκαριστικά απροετοίμαστοι! Και όμως τα μηνύματα για το πώς θα πορευόταν ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ στην δεύτερη θητεία του μετά την θριαμβευτική επιστροφή του στον Λευκό Οίκο ήταν πάμπολλα. Η «δυσανεξία» του για τις λεγόμενες νόρμες, τους θεσμούς και για όλα αυτά που θεωρούνται γεωπολιτικά δεδομένα ήταν πασιφανή από την πρώτη του θητεία (2017-2021) ενώ και κατά την διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας δεν άφησε καμία αμφιβολία για το πως θα πορευτεί στα θέματα διεθνούς ασφάλειας.
Με την Ουάσιγκτον να συνδιαλέγεται απ’ ευθείας με την Μόσχα όχι μόνον για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία αλλά και γενικότερα ζητήματα ευρωπαϊκής ασφάλειας ερήμην του Κιέβου και των Βρυξελλών, η Ευρώπη εμφανίζεται σαστισμένη να «ψάχνεται» χωρίς στρατηγική ενόραση. Έναντι συλλογικής απάντησης ο Πρόεδρος της Γαλλίας και ο Πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου προσπαθούν με αυτοσχέδιες ad hoc συνόδους κορυφής να δείξουν ότι είναι σημαντικοί δρώντες χωρίς όμως να πείθουν.
Η Ευρώπη είναι εντελώς απροετοίμαστη
Τόσο ο Μακρόν όσο και ο Στάρμερ πήγαν στον Λευκό Οίκο και στο «reality show» του Τραμπ όπου καλά προετοιμασμένοι απέδωσαν ….φόρο τιμής. Λέγεται μάλιστα ότι ο Βρετανός Πρωθυπουργός έκανε και πρόβα στο πως θα του μιλήσει και πως θα του επιδώσει την πρόσκληση του Βασιλιά Καρόλου Γ’ να επισκεφθεί το Ηνωμένο Βασίλειο. Σε σχετικό άρθρο του ο Αρχισυντάκτης του Αμερικανικού Foreign Policy Ραβί Αγκράουλαλ, επεσήμανε ότι ο Ζελένσκι δεν είχε μελετήσει την θεατρική παράσταση του Στάρμερ που είχε κατακολακεύσει τον Τραμπ και πήγε στον Λευκό Οίκο «απροετοίμαστος»!
Δεν άφησε τον τελευταίο λόγο στον Τράμπ με αποτέλεσμα να παρακολουθήσουμε άφωνοι μία συγκλονιστική διπλωματία «reality», κάτι που λατρεύει λόγω… εμπειρίας ο Αμερικανός Πρόεδρος. Ο Ζελένσκι αν και άνθρωπος της τηλεόρασης δεν ήξερε το σενάριο του τηλεοπτικού του οικοδεσπότη και ξέχασε ότι ο Τραμπ ήθελε να του φέρονται όχι ως ομόλογο ηγέτη αλλά ως παντοδύναμο μονάρχη, προσθέτει στο ίδιο άρθρο του ο Αγκράουαλ. Τα «reality shows» όσο πιο προκλητικά είναι τόσο πιο πετυχημένα θεωρούνται και ο Τραμπ το πέτυχε και πανικόβαλε περισσότερο τους Ευρωπαίους.
Γιατί ο Τραμπ αδειάζει Ζελένσκι και Ευρωπαίους
Ο τερματισμός του πολέμου στην Ουκρανία είναι κορυφαία προτεραιότητα του Τραμπ και πολύ πιο σημαντικός ακόμα και από τους διαφαινόμενους όρους ειρήνης. Πριν όμως ξεκινήσουν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις αυτός ικανοποίησε αρκετές από τις βασικές απαιτήσεις του Πούτιν χωρίς να εξασφαλίσει κάποια σημαντική παραχώρηση για αντάλλαγμα.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία θα μπορούσε οπωσδήποτε να είχε αποφευχθεί και για αυτό ευθύνονται όλες οι εμπλεκόμενες πλευρές και φυσικά δεν είναι μια υπόθεση «άσπρο-μαύρο». Είναι μια πολυπαραγοντική εξίσωση και δεν χωρούν υπεραπλουστεύσεις. Η Ουκρανία έχει χάσει το 20% της επικράτειας της χωρίς να έχει την δυνατότητα να το ανακτήσει με στρατιωτικά μέσα όσο μεγάλη στρατιωτική βοήθεια και αν λάβει καθόσον έχει ξεμείνει από ….στρατιώτες, όπως τονίζεται συχνά από τον γράφοντα στην σχετική του αρθρογραφία.
Είναι πλέον μία κατεστραμμένη χώρα και ένα δυσλειτουργικό κράτος. Δεν πρόκειται να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ (όχι ότι θα εντασσόταν ποτέ βέβαια για να πούμε την αλήθεια) και η Αμερική διεκδικεί τουλάχιστον το 50% του ορυκτού της πλούτου προκειμένου να το εκμεταλλευτεί η ίδια και να αποζημιωθεί όπως απαιτεί ο Αμερικανός Πρόεδρος.
Πού κάνει λάθος ο Τραμπ
Μιλάμε πλέον για διαχείριση ήττας! Γίνεται όμως από τον Τραμπ με λάθος τρόπο. Ο Ζελένσκι έχει κάνει τραγικά στρατηγικά λάθη πριν αλλά και κατά την διάρκεια του πολέμου και η αλήθεια είναι ότι επιχείρησε επανειλημμένα να εμπλέξει το ΝΑΤΟ, ενώ πολλές δηλώσεις του χαρακτηρίζονταν από αμετροέπεια. Όμως με προσωπικές κρίσεις και μνησικακίες δεν μπορεί να υποβαθμιστεί ο ρόλος του. Άλλωστε χωρίς την συναίνεση της Ουκρανίας και της ίδια της Ευρώπης δεν μπορεί οποιαδήποτε συμφωνία Μόσχας – Ουάσιγκτον να είναι λειτουργική.
Όσο υπάρχει ο Τραμπ στον Λευκό Οίκο δεν νομίζουμε ότι θα υφίσταται πλέον «Δύση» ως ενιαίος γεωπολιτικός παράγων! Ο Αμερικανός Πρόεδρος κινείται με ιλιγγιώδη ταχύτητα και όλα δείχνουν ότι ο Πούτιν δεν επιδιώκει απλώς μια ευνοϊκή για την Ρωσία συμφωνία στην Ουκρανία αλλά μία αναθεώρηση της Ευρωατλαντικής Αρχιτεκτονικής Ασφαλείας και αναβίωση των σφαιρών επιρροής. Η νέα αμερικανική διοίκηση θεωρεί την Ευρωπαϊκή Ένωση ως απειλή για τα αμερικανικά συμφέροντα και το ΝΑΤΟ ως μια λέσχη παραβατικών κατώτερων εταίρων όπως επισημαίνει σε σχετικό άρθρο του στην Washington Post o Ισχάαν Ταρούρ.
Και η Ελλάδα που είναι μέσα σε αυτόν τον γεωπολιτικό μετασχηματισμό; Πως θα μπορούσε να εξασφαλιστεί και να μην αποτελέσει θύμα μιας και φαίνεται ότι έχει παραγκωνιστεί; Θα μπορούσαμε να πούμε ότι η χώρα μας είναι ακόμα περισσότερο σαστισμένη από την υπόλοιπη Ευρώπη ίσως γιατί παραδέθηκε στο άρμα της διοίκησης Μπάιντεν. Όμως ως μέλος της Ευρωατλαντικής Συμμαχίας πολύ σωστά έκανε και καταδίκασε την ρωσική στρατιωτική εισβολή στην Ουκρανία, που κατέληξε σε έναν τριετή μέχρι τώρα καταστροφικό πόλεμο όσο ευσταθείς και αν ήταν οι ρωσικές ανησυχίες ασφαλείας!
Εφάρμοσε ως κρατική οντότητα τις επιβληθείσες κυρώσεις, έστω και σε βάρος της οικονομίας της (το τι έκαναν κάποιοι εφοπλιστές είναι άλλο θέμα ). Ήταν όμως τεράστιο λάθος ο «πρωτοπαληκαρισμός» του κ. Μητσοτάκη όπως αποτυπώθηκε και στην γνωστή δήλωση του «είμαστε σε πόλεμο με την Ρωσία» όπως λάθος ήταν και η κατευθυνόμενη αντιρωσική υστερία και φυσικά η δωρεάν παροχή κρισίμου στρατιωτικού υλικού. Δεν ξέρουμε βέβαια πως «εξαργυρώθηκε» για τα εθνικά μας συμφέροντα αυτός ο…πρωτοπαληκαρισμός καθόσον στις διεθνείς σχέσεις ποτέ δεν χαρίζουμε κάτι όταν αυτό μπορούμε να το πουλήσουμε!
Παράθυρο ευκαιρίας για την Τουρκία
Το Λονδίνο κλείνοντας διαχρονικά το μάτι στην Άγκυρα, την προσκάλεσε στην σύνοδο για την Ουκρανία που πραγματοποίησε την Κυριακή όταν όλο αυτό το διάστημα ήταν μία χώρα που έπαιξε με την Ρωσία και την ανακούφισε από τις οικονομικές κυρώσεις της Δύσης. Η Αθήνα παρά το «τεράστιο γεωπολιτικό αποτύπωμα» του κυβερνητικού αφηγήματος και παρά το γεγονός της σημαντικής στρατιωτικής υποστήριξης της Ουκρανίας δεν προσκλήθηκε.
Οι δικαιολογίες του ΥΠΕΞ που εκφράστηκαν μέσω διαρροών ήταν απλά αστειότητες. Θα μου πείτε εδώ δεν μας κάλεσε στην πρώτη σύνοδο του ο Μακρόν παρά το γεγονός ότι προβλέπονται διαβουλεύσεις για τέτοια θέματα στην Ελληνογαλλική Συμφωνία Αμυντικής Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης. Πολλοί βέβαια θα πουν καλύτερα που δεν συμμετείχαμε αλλά θα απαντήσω ότι όπου πάει η Τουρκία θα πρέπει να είμαστε και εμείς εκεί.
Πόσα λεφτά θα δίνουμε ετησίως για την Ουκρανία
Όσο μεγαλώνει το χάσμα ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Ευρώπη ο Ερντογάν θα επιχειρεί να ενισχύσει εισέτι των γεωπολιτικό ρόλο της Τουρκίας. Αυτό συνιστά σοβαρό κίνδυνο για την Ελλάδα και την Κύπρο. Η Τουρκία με βασικό εργαλείο την καθόλου ευκαταφρόνητη πολεμική της βιομηχανία εισέρχεται από την πίσω πόρτα ως «εταίρος» στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία. Παράλληλα λόγω των αδιαμφισβήτητων στρατιωτικών της μεγεθών το αδύναμο και ανίκανο γραφειοκρατικό κατεστημένο των Βρυξελλών και πρόσωπα σαν την ανεκδιήγητη κ. Κάλας σκέφτονται την δημιουργία ειδικής εταιρικής σχέσης στα πλαίσια της Κοινής Ευρωπαϊκής Πολιτικής Άμυνας και Ασφάλειας!
Από την άλλη μεριά η Αμερική διαχρονικά βλέπει χώρο και όχι χώρες. Όμως η νέα διοίκηση Τραμπ όντας διασυνδεδεμένη και με έναν μικρό στρατό δισεκατομμυριούχων και έχοντας μία επιχειρηματική αντίληψη για όλα τα γεωπολιτικά ζητήματα είναι πολύ πιθανόν να δει στην Τουρκία τον… «τοποτηρητή» των αμερικανικών συμφερόντων στην περιοχή. Μην ξεχνάμε την απεριόριστη εκτίμηση του Τραμπ προς τον Ερντογάν και όσα είπε ξανά για αυτόν λίγες ημέρες πριν ορκιστεί. Απλά ας αναλογιστούμε τι θα κάνουμε όταν απαιτήσει την λύση των δύο κρατών στην Κύπρο με αναγνώριση ως κράτους των κατεχομένων (αυτό βέβαια επιδιώκει και το Λονδίνο) ή «δώστε το Καστελόριζο να λυθούν τα προβλήματα και να κάνουμε…. Μπίζνες».
Απαιτείται έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτών των ενδεχομένων από την Ελληνική Κυβέρνηση. Να ενημερωθεί ο ελληνικός λαός για τους κινδύνους που πλανώνται και να μετατραπούν το συντομότερο δυνατόν όλες οι διαθέσιμες πηγές ισχύος της Χώρας σε παράγοντες ισχύος έτσι ώστε να προωθήσει την θέση της στο σε εξέλιξη γεωπολιτικό γίγνεσθαι προκειμένου να είναι δίπλα στα γεγονότα και να μην συρθεί για μία ακόμα φορά από αυτά. Χωρίς μικρομεγαλισμούς και με ευδιάκριτα όρια μεταξύ ευσεβών πόθων και σκληρής πραγματικότητας πρέπει να διασφαλίσουμε όσο το δυνατόν καλύτερα τα εθνικά μας συμφέροντα (σημ. αλήθεια καταγράφονται αυτά σε κάποια…Εθνική Στρατηγική Ασφαλείας;) σε αυτή την περίοδο των κρισίμων γεωπολιτικών τεκτονικών αλλαγών!
Τελευταία ευκαιρία για την Ευρώπη
Τέλος σε ότι αφορά στην Ουκρανία από την στιγμή που είναι ασύμφορο να παραταθεί ο πόλεμος χάριν μιας αδύνατης θετικότερης έκβασης, η προσπάθεια θα πρέπει να επικεντρωθεί στον να στηριχθεί για να χάσει όσο το δυνατόν λιγότερα και η Ρωσία να μην κερδίσει τα πάντα!
Και με την Ευρώπη; Είναι η τελευταία της ευκαιρία για μία πορεία προς την στρατηγική αυτονομία της και αυτό απαιτεί απόκτηση στρατιωτικών δυνατοτήτων. Αυτή η πορεία βέβαια μπορεί να διαρκέσει ίσως και πάνω από μία δεκαετία. Η δομική αδυναμία των Ευρωπαίων συγκρότησης και ανάπτυξης «ειρηνευτικής δύναμης» στην ενδεχόμενη γραμμή κατάπαυσης πυρός μήκους 1000 και πλέον χιλιομέτρων στην Ουκρανία δείχνει ένα βαθύτερο πρόβλημα που πρέπει να αρχίσει να επιλύεται!
GEOPOLITICO
Σμαραγδής: «Στην Ελλάδα είναι επικίνδυνο να είσαι Έλληνας» – Ο Κολοκοτρώνης, η εθνική ταυτότητα και η απάντηση στους επικριτές
Ο σκηνοθέτης μίλησε στην Όλγα Λαθύρη στον Star Κεντρικής Ελλάδας για τη νέα ταινία με επίκεντρο τον Γέρο του Μωριά, την ανάγκη εθνικής ενότητας και τον πολιτισμό ως δύναμη αντίστασης στην ομογενοποίηση.
Με αιχμηρές αναφορές στην παγκοσμιοποίηση, στην υποχώρηση της ελληνικής αυτοπεποίθησης και στις αρνητικές κριτικές που δέχθηκε ο «Καποδίστριας», ο Γιάννης Σμαραγδής παρουσίασε το σκεπτικό της επόμενης κινηματογραφικής του προσπάθειας. Στη συνέντευξή του στην Όλγα Λαθύρη για τον Star Κεντρικής Ελλάδας, αποκάλυψε ότι έχει ολοκληρωθεί η πρώτη μορφή του σεναρίου για τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, τον οποίο αντιμετωπίζει ως φορέα της ελληνικής λαϊκής ψυχής και ως πρότυπο προσφοράς στην πατρίδα.
«Στην ουσία, στην Ελλάδα είναι επικίνδυνο να είσαι Έλληνας», ανέφερε χαρακτηριστικά, διευκρινίζοντας ότι εννοεί την υπεράσπιση μιας «ανώτερης Ελλάδας». Συνέδεσε την τοποθέτησή του με το όραμα του Καποδίστρια και με τις αντιδράσεις απέναντι στην ταινία του, υποστηρίζοντας ότι η ανάδειξη της ελληνικής ιστορίας και ταυτότητας συναντά αντιστάσεις.
Η σύγκρουση με τους κριτικούς και τα ξένα πρότυπα
Ο Σμαραγδής επιτέθηκε σε μεγάλο μέρος της ελληνικής κινηματογραφικής κριτικής, αναγνωρίζοντας πάντως ότι υπάρχουν εξαιρέσεις. Χρησιμοποίησε τον όρο «σύνδρομο της Στοκχόλμης» για να περιγράψει αυτό που ο ίδιος θεωρεί θαυμασμό προς τον «επικυρίαρχο».
Στη δική του ανάγνωση, η παγκοσμιοποίηση επιδιώκει την πολιτισμική ομοιομορφία, με τον αμερικανικό κινηματογράφο να λειτουργεί ως όχημα επιβολής προτύπων. Υποστήριξε ότι η άκριτη υιοθέτησή τους μπορεί να οδηγήσει σε πολιτισμική εξάρτηση, ενώ αντιπαρέβαλε τη δυνατότητα του ελληνικού κινηματογράφου να αναδεικνύει ιστορικές προσωπικότητες και να ενισχύει την αυτογνωσία του κοινού.
«Μας έχουν πείσει ότι είμαστε αδύνατοι να ξαναγίνουμε μεγάλοι», είπε. Κατά τον ίδιο, οι ταινίες του επιχειρούν να αμφισβητήσουν αυτή την εικόνα, υπενθυμίζοντας στους θεατές τις δυνάμεις και τις αξίες που διαθέτουν.
«Ο Κολοκοτρώνης είναι η ελληνική ψυχή»
Για τον Γέρο του Μωριά, ο σκηνοθέτης έδωσε ιδιαίτερο βάρος στον λαϊκό πολιτισμό, στην πίστη, στην παράδοση και στη μετάδοση των αξιών από γενιά σε γενιά.
«Πρώτα απ’ όλα, ο Κολοκοτρώνης είναι η ελληνική ψυχή», υπογράμμισε. Εξήγησε ότι θέλει να φωτίσει, πέρα από τη στρατιωτική του δράση, την εσωτερική διαδρομή ενός ανθρώπου που έφθασε να υπηρετεί κάτι μεγαλύτερο από τον εαυτό του.
Ως κεντρικό νόημα της ταινίας περιέγραψε την υπέρβαση της ατομικής επιδίωξης χάριν μιας ανώτερης αποστολής. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε σε περιστατικά συγχώρεσης και αποφυγής της εκδίκησης, όπως ο ίδιος τα έχει εντάξει στην προσέγγισή του για τον ήρωα.
Παρουσίασε, επίσης, τον Κολοκοτρώνη ως το «alter ego» του Καποδίστρια: τον άνθρωπο της στρατιωτικής πράξης δίπλα στον άνθρωπο του πολιτικού οράματος. Η νέα ταινία, όπως εξήγησε, αποτελεί προέκταση της προηγούμενης, με κοινό άξονα την αφύπνιση της ελληνικής αυτοσυνειδησίας.
Εθνική ενότητα απέναντι στον διχασμό
Η αναφορά στους εμφύλιους της Επανάστασης έφερε τη συζήτηση στη σημερινή Ελλάδα. Ο Σμαραγδής χαρακτήρισε τους εμφύλιους «κατάρα των Ελλήνων» και ζήτησε υπέρβαση της εσωτερικής αντιπαλότητας.
«Να ενωθούμε», τόνισε, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για τον κατακερματισμό και τις κομματικές συγκρούσεις. Συνέδεσε το μήνυμα της ενότητας με την ανάγκη να αποκτήσουν οι νεότερες γενιές ουσιαστική σχέση με την ιστορία τους.
Ενδεικτική ήταν η αφήγησή του για ένα παιδικό πάρτι στις Λιβανάτες, όπου είδε να χρησιμοποιείται ο Spider-Man ως πρότυπο ψυχαγωγίας. Με αφορμή το περιστατικό, εξήγησε ότι επιθυμεί να αναδείξει τον Καποδίστρια και τον Κολοκοτρώνη ως ελληνικά πρότυπα για τα παιδιά.
Η τοποθέτηση για την Τριπολιτσά
Στο τέλος της συνέντευξης, όταν η Όλγα Λαθύρη έθεσε το ζήτημα των τουρκικών αναφορών στη σφαγή της Τριπολιτσάς, ο Σμαραγδής υποστήριξε ότι ο Κολοκοτρώνης απουσίαζε κατά τη σφαγή, συνδέοντας την απουσία του με τη συμφωνία αποχώρησης των Αλβανών.
Απέδωσε τη βία στη συσσωρευμένη οργή από την οθωμανική κυριαρχία, δηλώνοντας παράλληλα ότι η σφαγή «δεν έπρεπε να γίνει». Στην επιχειρηματολογία του επικαλέστηκε τις διώξεις των Ελλήνων, τις γενοκτονίες και την Κύπρο. Οι συγκεκριμένες ιστορικές αναφορές παρουσιάστηκαν ως δικές του εκτιμήσεις στη συνέντευξη.
Το σενάριο και το ζητούμενο της χρηματοδότησης
Στο πρακτικό σκέλος, ο Σμαραγδής ανέφερε ότι συνεργάζεται με τον Μελέτη Μελετόπουλο και τον ιστορικό Νίκο Γιαννόπουλο για την οργάνωση του ιστορικού υλικού. Δήλωσε ότι στόχος του είναι η δραματουργία να στηριχθεί στα πραγματικά περιστατικά.
Η πρώτη μορφή του σεναρίου έχει ολοκληρωθεί, αλλά προηγείται η εξασφάλιση της χρηματοδότησης. Ο σκηνοθέτης έχει τρεις ηθοποιούς στο μυαλό του για τον πρωταγωνιστικό ρόλο, χωρίς να τους έχει ενημερώσει.
Παράλληλα, ανέφερε ότι τον «Καποδίστρια» έχουν παρακολουθήσει περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι και μίλησε για δωρεάν προβολές σε σχολεία και για προβολές σε πολιτιστικά κέντρα διεθνώς. Για τον ίδιο, η συνέχεια αυτής της προσπάθειας έχει σαφή προορισμό: να μεταφέρει στις επόμενες γενιές την ιστορική μνήμη και την πίστη ότι η Ελλάδα μπορεί να δημιουργήσει ξανά.
GEOPOLITICO
Κάλλιο να πείσεις την Ουάσιγκτον να δεχθεί τα Εθνικά Χωρικά Ύδατα σου στα 12 ν.μ. στο Αιγαίο, παρά να κινδυνεύουν τα κυριαρχικά δικαιώματά σου από την Άγκυρα…
Του ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΠΑΥΛΟΥ, Hellas Journal – Όσλο
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έρχεται στην Ελλάδα στον απόηχο του θορύβου που προκλήθηκε με αφορμή τα δημοσιευθέντα από την WSJ για το πώς η Αμερικανίδα Πρέσβης στην Αθήνα Γκίλφοϊλ εκλαμβάνει τον ρόλο της έναντι της ελληνικής κυβέρνησης και του ελλαδικού πολιτικού συστήματος.
Επιπλέον, η επίσκεψη αυτή πραγματοποιείται με δεδομένη τη διαβεβαίωση της Αθήνας ότι, μολονότι έχει ήδη φορτωθεί ο κρατικός προϋπολογισμός με αρκετά δισεκατομμύρια δολάρια εξοπλισμών από τη Γαλλία και το Ισραήλ, νέες γενναιόδωρες εγκρίσεις της ελληνικής κυβέρνησης για αμερικανικά συστήματα είναι ante portas.
Σαφώς η ατζέντα έχει πολλά θέματα συμπεριλαμβανομένης της στρατηγικής συμμαχίας Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ, την Ανατολική Μεσόγειο, τον Κάθετο Άξονα, τα ενεργειακά του ελλαδικού χώρου και την εμπλοκή αμερικανικών εταιρειών, το Κυπριακό, αλλά και το Αιγαίο, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε από την Ουάσιγκτον ο Μιχάλης Ιγνατίου.
Και εδώ αρχίζουν τα δύσκολα. Προφανώς, αντιλαμβάνεται κανείς ότι μιλώντας περί Αιγαίου, ο Πρωθυπουργός, και ο Έλληνας ομόλογος του κ. Ρούμπιο, θα θέσoυν στον Αμερικανό ΥΠΕΞ το ζήτημα των σταθερών τουρκικών επιδιώξεων και απειλών εις βάρος της ελληνικής εθνικής κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της πατρίδος μας.
Και προφανώς, όποιος παρακολουθεί στενά τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις αντιλαμβάνεται ότι είναι δεδομένη η στήριξη που θα παράσχει ο Αμερικανός ΥΠΕΞ στη Ελλάδα και την Κύπρο μας. Υπάρχει όμως, ένα κρίσιμο ερώτημα που αφορά όχι την αμερικανική πλευρά, αλλά την Ελλάδα, την κυβέρνησή της, και κυρίως τους εμπλεκομένους, ορατούς και αοράτους, στην εξωτερική πολιτική της:
Έχουν άραγε αποφασίσει, ο κ. Μητσοτάκης, ο κ. Γεραπετρίτης, η κ. Παπαδοπούλου, ο κ. Δένδιας, να θέσουν στις ΗΠΑ και τον κ. Ρούμπιο, το ένα και μοναδικό ζήτημα που ως άλλο ξίφος του Μεγαλέξανδρου λύνει τον γόρδιο δεσμό στα Ελληνοτουρκικά;
Αυτό που δεν είναι άλλο από την επέκταση των ελληνικών εθνικών χωρικών υδάτων στο Αιγαίο στα 12 ναυτικά μίλια (ή μέχρι τη μέση γραμμή, όπου αυτή αποτελεί το ανώτατο όριο);
Διότι, ας μη γελιόμαστε:
Το κατ᾽εξοχήν ζήτημα στα Ελληνοτουρκικά δεν είναι ούτε το casus belli της Τουρκίας, ούτε το φληνάφημα περί δήθεν κλεισίματος του Αιγαίου και μετατροπής του σε Blue Lagoon με τα 12 νμ ελληνικών ΕΧΥ, που διαδίδεται από χείλη ειδικών νομικών οι οποίοι επικαλούνται προς τούτο την UNCLOS, μολονότι η UNCLOS ακριβώς διασφαλίζει πώς με πλήρη επέκταση δεν προσκόπτεται η διεθνής ναυτιλία!
Ούτε καν είναι πρόβλημα αυτό που είχε ομολογήσει παλαιότερα ο πρώην Αρχηγός της ΕΥΠ, κι επικεφαλής των Διερευνητικών Επαφών Ελλάδας – Τουρκίας, Πρέσβης Παύλος Αποστολίδης, σε συνέντευξή του στην Καθημερινή (5 Νοεμβρίου 2024), ότι αν επεκτείνουμε τα ΕΧΥ μας στο Αιγαίο δεν θα έχουμε τί να διαπραγματευόμαστε με την Τουρκία.
Θέση την οποία επανέλαβε προχθές, (Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026) ο Χρήστος Ροζάκης με άρθρο του στα ΝΕΑ, όπου ούτε λίγο ούτε πολύ παραδέχθηκε ότι η πλήρης επέκταση των ελληνικών ΕΧΥ θα έλυνε για μεγάλο τμήμα του Αιγαίου το ζήτημα οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας.
Το πρόβλημα είναι ότι η Αθήνα δεν θέλει ως τώρα να συμπεριφερθεί διεθνώς, και δη απέναντι στον ισχυρότερο στρατηγικό της σύμμαχο, τις ΗΠΑ, με το ανάστημα που πρέπει και αρμόζει στην Ελλάδα. Γι᾽ αυτό και ανέχεται την Αμερικανίδα Πρέσβη να εκφέρει απειλές που παραπέμπουν σε ιστορίες από το Σικάγο και τη Νέα Υόρκη των αρχών του 20ού αιώνα.
Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει επιτέλους να αντιληφθεί τον ευρύτερο αμερικανικό στρατηγικό σχεδιασμό στην περιοχή και να επιδιώξει τα μέγιστα ανταλλάγματα. Δεν δικαιολογείται πλέον να στερείται εθνικού πολιτικού ρεαλισμού σε αυτή τη συγκυρία όπου μας ζητούνται μέγιστες υπηρεσίες, τις οποίες φυσικά και παρέχουμε.
Δεν νοείται «στρατηγικός σύμμαχος» τέτοιου σπουδαίου εκτοπίσματος, όπως τόσο οι ΗΠΑ ήδη από την εποχή του κ. Πάιατ όσο και η κυβέρνηση Μητσοτάκη συνομολογούν και διατυμπανίζουν για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, ο οποίος να μην τολμά να αξιώσει από τον σύμμαχό του στήριξη σε ενέργειες σύννομες με το Διεθνές Δίκαιο, που αυξάνουν την ισχύ του ιδίου του συμμάχου του!
Τί είδους Στρατηγικός Ελληνοαμερικανικός Διάλογος και τί είδους στρατηγική συμμαχία είναι αυτή, αν οι ΗΠΑ δεν επιθυμούν έμπρακτα την μέγιστη ενίσχυση και ισχύ της εθνικής εδαφικής κυριαρχίας της Ελλάδος;
Η Αθήνα, επομένως, έχει χρέος να δώσει στην αμερικανική πλευρά και στον εκπρόσωπό της ΥΠΕΞ Ρούμπιο τη δυνατότητα να εκφράσει τη βούληση και τη στήριξή της στην επέκταση των ελληνικών Εθνικών Χωρικών Υδάτων στο Αιγαίο.
Όχι την μερική, κουτσουρεμένη, κι επικίνδυνα τμηματική, όπως κάποιοι επιθυμούν, νοτίως της Κρήτης απλώς, κατά μίμηση των λιλιπούτειων Θαλάσσιων Πάρκων στο κεντρικό Αιγαίο, ή του μοντέλου υποχωρητικότητας στην Κάσο. Αλλά την πλήρη, σύμφωνη προς τις επιταγές και προβλέψεις της UNCLOS επέκταση στα 12 νμ (ή το μέγιστο της μέσης γραμμής).
Καλά τα Ραφάλ, οι Μπελαρά, τα F-35, ο Θόλος του Αχιλλέα, και τα δισεκατομμύρια που καταβάλλουμε στους στρατηγικούς εταίρους μας με την προσδοκία διεθνούς προστασίας. Αλλά είναι καλύτερα να ενημερώσεις την Ουάσιγκτον για την επέκταση της εθνικής κυριαρχίας σου, παρά να αναγκαστείς να την εκχωρήσεις στην Άγκυρα.
Διότι όσο αφήνουμε Κερκόπορτες στο Αιγαίο ανοιχτές τόσο ρισκάρουμε εθνικές καταστροφές. Και η Κύπρος δεν κείται μακράν, ούτε χωρικά, ούτε χρονικά…
GEOPOLITICO
Το GSI δοκιμάζει την ελληνική αποφασιστικότητα – Τι κρύβουν τα τουρκικά σενάρια σύγκρουσης
Η ελληνογαλλική συνεννόηση για το καλώδιο, η ενίσχυση της ελληνικής αποτροπής και η στρατηγική συνεργασία με το Ισραήλ βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκπομπής «Direct News». Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας υπογράμμισε ότι η ισχύς των εξοπλισμών αποκτά πραγματικό αντίκρισμα όταν συνοδεύεται από πολιτική βούληση.
Σε κρίσιμο τεστ για την ελληνική αποφασιστικότητα και την προστασία των ενεργειακών υποδομών στην Ανατολική Μεσόγειο εξελίσσεται, σύμφωνα με την ανάλυση του Ανδρέα Μουντζουρούλια στην εκπομπή «Direct News», η προώθηση του Great Sea Interconnector. Παράλληλα, ο δημοσιογράφος παρουσίασε τουρκικά δημοσιεύματα που περιγράφουν σενάρια στρατιωτικής αντιπαράθεσης, επισημαίνοντας ότι πίσω από αυτά συνυπάρχουν ανησυχία για την ελληνική ισχύ και προσπάθεια δημιουργίας κλίματος φόβου.
Το βασικό ερώτημα που έθεσε είναι εάν η Αθήνα θα μετατρέψει τη διπλωματική υποστήριξη και την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων σε έμπρακτη υπεράσπιση των συμφερόντων της.
GSI: Ενημέρωση της Τουρκίας χωρίς αίτημα άδειας
Ο Μουντζουρούλιας αναφέρθηκε σε πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες Αθήνα και Παρίσι βρίσκονται κοντά σε φόρμουλα για την επανεκκίνηση των ερευνών του ηλεκτρικού καλωδίου. Στο πλαίσιο αυτό, ξεχώρισε τη σημασία της 26ης Οκτωβρίου, την οποία παρουσίασε ως προβλεπόμενη ημερομηνία έναρξης ερευνών στον βυθό, ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου.
Όπως ανέφερε, η γαλλική πλευρά αναμένεται να ενημερώσει προκαταβολικά την Άγκυρα για τις εργασίες. Τόνισε, ωστόσο, ότι η ενημέρωση δεν πρέπει να μετατραπεί σε διαδικασία αδειοδότησης από την Τουρκία.
«Άλλο η λέξη ενημέρωση, άλλο η έννοια της αδειοδότησης», υπογράμμισε, εξηγώντας ότι το διακύβευμα είναι να μη γίνει αποδεκτή η τουρκική αξίωση ελέγχου του έργου.
Άσκησε επίσης κριτική στις καθυστερήσεις της ελληνικής πλευράς, υποστηρίζοντας ότι ένα έργο τέτοιας γεωπολιτικής σημασίας απαιτεί πρωτοβουλία και αποφασιστικότητα. Προειδοποίησε για τον κίνδυνο επανάληψης μιας κρίσης όπως εκείνη της Κάσου και σημείωσε ότι οι πραγματικές προθέσεις όλων θα κριθούν στο πεδίο.
Στην εκπομπή παρουσιάστηκαν ως πιθανά σενάρια αντίδρασης της Άγκυρας η έκδοση αντι-NAVTEX και η παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων. Ο ίδιος επικαλέστηκε πληροφορίες για ενδεχόμενη ελληνική ανάπτυξη ναυτικών και αεροπορικών μέσων, διευκρινίζοντας ότι μένει να φανεί πώς θα ενεργήσει η Αθήνα.
Τα τουρκικά σενάρια για ραντάρ και αεροπορικές βάσεις
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο κύμα τουρκικών αναλύσεων που αποδίδουν στην Ελλάδα σχεδιασμούς ηλεκτρονικού πολέμου, παρεμβολής στα τουρκικά ραντάρ και πληγμάτων εναντίον στρατιωτικών εγκαταστάσεων.
Σύμφωνα με όσα μετέφερε ο παρουσιαστής, τα δημοσιεύματα περιγράφουν υποθετικές επιχειρήσεις με Rafale και F-16 Viper, καθώς και προσπάθεια αποδιοργάνωσης της τουρκικής αεράμυνας. Πρόκειται για σενάρια που αποδίδονται σε τουρκικές αναλύσεις και όχι για παρουσίαση επιβεβαιωμένου ελληνικού επιχειρησιακού σχεδίου.
Ο Μουντζουρούλιας έδωσε δύο βασικές ερμηνείες: αφενός ότι η ενίσχυση της ελληνικής αποτροπής προβληματίζει την Τουρκία, αφετέρου ότι η προβολή μιας υποτιθέμενης ελληνικής απειλής εξυπηρετεί την εσωτερική συσπείρωση και την παρουσίαση της Αθήνας ως επιτιθέμενης στη διεθνή κοινότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε τις αναφορές σε τουρκικούς πυραύλους Tayfun και τις απειλές για πλήγματα στην Ελλάδα, τις οποίες χαρακτήρισε μέρος ψυχολογικών επιχειρήσεων.
Επανήλθε, πάντως, στο ζήτημα της πολιτικής απόφασης: η αγορά σύγχρονων οπλικών συστημάτων, όπως επισήμανε, δεν αρκεί από μόνη της για να εξασφαλίσει αποτελεσματική αποτροπή.
Ελλάδα–Ισραήλ και ο ανταγωνισμός στη Μεσόγειο
Η ενίσχυση της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ αποτέλεσε έναν ακόμη κεντρικό άξονα της εκπομπής.
Ο παρουσιαστής αναφέρθηκε σε δηλώσεις του Μπενιαμίν Νετανιάχου για την ενίσχυση της ισραηλινής ναυτικής ισχύος και τις ερμήνευσε ως ένδειξη αυξανόμενης έμφασης στη θαλάσσια ασφάλεια. Συνέδεσε αυτή την κατεύθυνση με τις δυνατότητες συνεργασίας με την Ελλάδα, την προστασία υποθαλάσσιων υποδομών και τους ενεργειακούς διαδρόμους.
Παράλληλα, μετέφερε αναλύσεις της Jerusalem Post για τον ανταγωνισμό Τουρκίας–Ισραήλ, με επίκεντρο τη Συρία και την Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με την παρουσίασή του, η τουρκική προσπάθεια παρεμπόδισης του GSI αφορά ευρύτερα περιφερειακά συμφέροντα, πέρα από την Αθήνα και τη Λευκωσία.
Αναφέρθηκε επίσης σε σκέψεις για στενότερη περιφερειακή συνεργασία, την οποία ορισμένα δημοσιεύματα περιγράφουν ως «μεσογειακό ΝΑΤΟ», διευκρινίζοντας ότι πρόκειται για συζητούμενη ιδέα και όχι για συγκροτημένη συμμαχία.
Η προπαγάνδα για Meta και Unit 8200
Ο Μουντζουρούλιας σχολίασε και δημοσίευμα της Milliyet, το οποίο απέδωσε στον Özay Şendir, σχετικά με υποτιθέμενη ισραηλινή χειραγώγηση των κοινωνικών δικτύων.
Όπως μετέφερε, το δημοσίευμα συνδέει τη Meta και στελέχη με προηγούμενη υπηρεσία στη μονάδα Unit 8200 με την προώθηση περιεχομένου εναντίον της Τουρκίας στην Ελλάδα και την Κύπρο.
Ο ίδιος απέρριψε τους ισχυρισμούς ως ατεκμηρίωτους και τους ενέταξε στην προσπάθεια να παρουσιαστεί η ελληνική στάση ως προϊόν εξωτερικής καθοδήγησης.
P-3B Orion: Η σημασία της ναυτικής επιτήρησης
Στο αμυντικό σκέλος, η εκπομπή στάθηκε στο πρόγραμμα αναβάθμισης των P-3B Orion και στην εκπαίδευση των πληρωμάτων τους.
Ο παρουσιαστής ανέφερε την προσδοκία για δύο επιχειρησιακά αεροσκάφη έως το τέλος του 2026, επισημαίνοντας ότι κρίσιμο ζητούμενο παραμένει η αυτόνομη επιχειρησιακή δράση των ελληνικών πληρωμάτων.
Υπογράμμισε τη σημασία τους για τη ναυτική επιτήρηση, τη συλλογή πληροφοριών και τον ανθυποβρυχιακό πόλεμο, ιδιαίτερα σε μια περιοχή που εκτείνεται από το Αιγαίο και την Κρήτη έως την Κύπρο και τη Μέση Ανατολή.
Ιράκ και χριστιανοί της Συρίας
Στο τελευταίο μέρος, ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε την καταγγελία της Βαγδάτης για 398 τουρκικές παραβιάσεις εδάφους και εναέριου χώρου μέσα σε τέσσερις μήνες, καθώς και την τουρκική επίκληση του δικαιώματος αυτοάμυνας.
Αναφέρθηκε ακόμη σε επίθεση εναντίον χριστιανικής πόλης στην επαρχία Χάμα της Συρίας. Σύμφωνα με όσα μετέφερε, ένοπλοι πυροβόλησαν κατοικίες και καταστήματα, με αποτέλεσμα τον τραυματισμό μιας γυναίκας, ενώ χριστιανικές οργανώσεις κατήγγειλαν ανεπαρκή προστασία από τις δυνάμεις ασφαλείας.
Ζήτησε μεγαλύτερη κινητοποίηση για την προστασία των χριστιανικών κοινοτήτων και κατήγγειλε αυτό που θεωρεί επιλεκτική ευαισθησία απέναντι στις διώξεις τους.
Το μήνυμα που διαπέρασε την εκπομπή ήταν ότι η Ελλάδα χρειάζεται συμμαχίες, στρατιωτική ετοιμότητα και, κυρίως, τη βούληση να στηρίξει τις αποφάσεις της όταν αυτές δοκιμάζονται.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας