Από την Αρμενική εφημερίδα Αζάτ Ορ

Η Αρμενία έθεσε ενώπιον των Ηνωμένων Εθνών το ζήτημα των 19 Αρμενίων που κρατούνται από το Αζερμπαϊτζάν, χαρακτηρίζοντάς το επείγον ανθρωπιστικό ζήτημα.

Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Αρμενίας στον ΟΗΕ, Παρουίρ Χοβανισιάν, αναφέρθηκε στην υπόθεση κατά την τοποθέτησή του στη γενική συζήτηση της Τρίτης Επιτροπής της Γενικής Συνέλευσης, στο πλαίσιο της 81ης συνόδου της. Η Τρίτη Επιτροπή είναι αρμόδια για ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων, κοινωνικά και ανθρωπιστικά θέματα.

Ο Χοβανισιάν τόνισε ότι, παρά τη συνέχιση των προσπαθειών για την εδραίωση της ειρήνης στην περιοχή, εξακολουθούν να υπάρχουν επείγοντα ανθρωπιστικά ζητήματα που χρήζουν αντιμετώπισης. Μεταξύ αυτών, ανέφερε την παρατεταμένη κράτηση 19 Αρμενίων στο Αζερμπαϊτζάν, την ανάγκη διαλεύκανσης της τύχης και της τύχης των αγνοουμένων, καθώς και τις υποθέσεις  εξαφανίσεων. Όπως σημείωσε, η επίλυση αυτών των ανθρωπιστικών ζητημάτων θα μπορούσε να συμβάλει στην εδραίωση της ειρήνης, στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης και στην προώθηση της συμφιλίωσης στην περιοχή. Παράλληλα, επανέλαβε τη στήριξη της Αρμενίας στην περαιτέρω ενίσχυση του συστήματος ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ, με στόχο την πρόληψη των παραβιάσεων και τη διασφάλιση της λογοδοσίας.

Αναφέρθηκε, επίσης, στις πρωτοβουλίες της Αρμενίας για την ενίσχυση των μηχανισμών προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την ισότητα των φύλων, τα δικαιώματα των παιδιών και την πρόληψη των παραβιάσεων.

Οι 19 Αρμένιοι κρατούμενοι

Οι 19 Αρμένιοι κρατούνται στο σωφρονιστικό συγκρότημα Ουμπάκι, στην περιοχή Καραντάγκ του Μπακού. Οι 16 από αυτούς έχουν ήδη καταδικαστεί από το Στρατιωτικό Δικαστήριο του Μπακού, σε διαδικασίες που η αρμενική πλευρά και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν χαρακτηρίσει άδικες και προσχηματικές.

Μεταξύ των κρατουμένων βρίσκονται οκτώ πρώην πολιτικοί και στρατιωτικοί ηγέτες του Αρτσάχ, οι οποίοι συνελήφθησαν από τις αζερικές δυνάμεις τον Σεπτέμβριο του 2023, κατά την έξοδό τους από την περιοχή, μετά τον μαζικό εκτοπισμό περισσότερων από 120.000 Αρμενίων από τις πατρογονικές τους εστίες. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο εκτοπισμός εντάσσεται στο πλαίσιο της εθνοκάθαρσης που διέπραξε το Αζερμπαϊτζάν στο Αρτσάχ.

Στις 5 Φεβρουαρίου 2026, το Στρατιωτικό Δικαστήριο του Μπακού καταδίκασε σε ισόβια κάθειρξη τον πρώην πρόεδρο του Αρτσάχ Αραΐκ Χαρουτιουνιάν, τον πρώην υπουργό Εξωτερικών Νταβίτ Μπαμπαγιάν, τον πρώην πρόεδρο της Εθνοσυνέλευσης Νταβίτ Ισχανιάν, τον πρώην διοικητή του Στρατού Λεβόν Μνατσακανιάν και τον πρώην υπαρχηγό του Στρατού Νταβίτ Μανούκιάν.

Οι πρώην πρόεδροι του Αρτσάχ Αρκάντι Γουκάσιαν και Μπάκο Σαακιάν καταδικάστηκαν σε 20 χρόνια κάθειρξης.

Ο πρώην υπουργός Επικρατείας Ρουμπέν Βαρντανιάν δικάστηκε ξεχωριστά και καταδικάστηκε σε 20 χρόνια κάθειρξης στις 17 Φεβρουαρίου 2026.

Όσον αφορά τους υπόλοιπους κρατουμένους, οι άμαχοι Μαντάτ Παπαγιάν και Μελικσέτ Πασαγιάν καταδικάστηκαν σε 19 χρόνια κάθειρξης, ο Γκαρίκ Μαρτιροσιάν σε 18 χρόνια, οι Νταβίτ Αλαχβερντιάν και Λεβόν Μπαλαγιάν σε 16 χρόνια, ενώ οι Έρικ Γκαζαριάν, Γκουρκέν Στεπανιάν και Βασίλ Μπεγκλαριάν σε 15 χρόνια.

Η Διεθνής Αμνηστία έχει χαρακτηρίσει τις καταδικαστικές αποφάσεις «παρωδία» και «χλεύη της δικαιοσύνης».

Καταγγελίες για τις συνθήκες κράτησης

Η παρέμβαση της Αρμενίας στον ΟΗΕ έρχεται μετά από σειρά καταγγελιών και αποκαλύψεων σχετικά με τις συνθήκες κράτησης των Αρμενίων στο σωφρονιστικό συγκρότημα Ουμπάκι, στο Μπακού.

Την 1η Οκτωβρίου, ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Νταβίτ Μπαμπαγιάν δημοσιοποίησε ηχητικό μήνυμα, στο οποίο υποστήριξε ότι η απόφαση του Εφετείου του Μπακού ήταν κατά 99,9% αντιγραφή της πρωτόδικης απόφασης. Παράλληλα, κατήγγειλε ότι τα επιχειρήματα της υπεράσπισής του λογοκρίθηκαν και δεν συμπεριλήφθηκαν στα πρακτικά της εφετειακής διαδικασίας.

Στις 16 Σεπτεμβρίου, ο Ρουμπέν Βαρντανιάν απηύθυνε δημόσια έκκληση προς την Επίτροπο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Αζερμπαϊτζάν, Σαμπίνα Αλιγίεβα. Στην έκκλησή του κατέγραψε συγκεκριμένες παραβιάσεις της ίδιας της αζερικής νομοθεσίας σχετικά με τη μεταχείριση των 19 κρατουμένων και κάλεσε τις αρχές να εφαρμόσουν τους δικούς τους νόμους.

Στις 4 Σεπτεμβρίου, η δικηγόρος Σιρανούς Σαχακιάν δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι Αρμένιοι κρατούμενοι έχουν υποστεί βασανιστήρια. Σύμφωνα με τις καταγγελίες της, σε ορισμένους αφαιρέθηκαν διά της βίας τατουάζ με σταυρούς, ενώ κρατούμενοι υποχρεώθηκαν να διαβάζουν το Κοράνι.

Η Σαχακιάν υποστήριξε, επίσης, ότι οι κρατούμενοι βρίσκονται σε πλήρη απομόνωση από τους υπόλοιπους φυλακισμένους και ότι έχουν εμφανιστεί σε δικαστικές διαδικασίες φέροντας κατάγματα, τα οποία, σύμφωνα με τις καταγγελίες, προκλήθηκαν από ξυλοδαρμούς.

Χωρίς ανεξάρτητη πρόσβαση στους κρατουμένους

Τον Σεπτέμβριο του 2025, το Αζερμπαϊτζάν απέλασε τη Διεθνή Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού, τερματίζοντας, σύμφωνα με το δημοσίευμα, την τελευταία ανεξάρτητη δυνατότητα πρόσβασης στους Αρμένιους κρατουμένους.

Τον Αύγουστο του 2023, ο πρώην εισαγγελέας του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, Λουίς Μορένο Οκάμπο, δημοσίευσε νομική γνωμοδότηση, στην οποία υποστήριξε ότι ο εννιάμηνος αποκλεισμός του Αρτσάχ από το Αζερμπαϊτζάν, που προηγήθηκε της στρατιωτικής επιχείρησης του Σεπτεμβρίου 2023, συνιστούσε γενοκτονία βάσει της Σύμβασης για τη Γενοκτονία.

Στις 17 Νοεμβρίου 2023, το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, με ψήφους 13 έναντι 2, διέταξε το Αζερμπαϊτζάν να διασφαλίσει ότι οι Αρμένιοι που είχαν εγκαταλείψει το Αρτσάχ μετά τις 19 Σεπτεμβρίου 2023 θα μπορούσαν να επιστρέψουν με ασφάλεια, χωρίς εμπόδια και χωρίς καθυστέρηση.

Η υπόθεση των 19 Αρμενίων κρατουμένων εξακολουθεί, επομένως, να αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ανθρωπιστικά ζητήματα που συνδέονται με τις συνέπειες της σύγκρουσης στο Αρτσάχ και τις σχέσεις Αρμενίας–Αζερμπαϊτζάν.

Διαβάστε όλα τα άρθρα της εφημερίδας στο PDF

Σε ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση εισέρχεται η στρατιωτική αντιπαράθεση της Σαουδικής Αραβίας με τους Χούθι της Υεμένης, μετά τις νέες πυραυλικές επιθέσεις που αναστάτωσαν τη σαουδαραβική πρωτεύουσα και προκάλεσαν σοβαρά προβλήματα στις αεροπορικές μετακινήσεις.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian, στις 9 Οκτωβρίου, οι Χούθι ανέλαβαν την ευθύνη για επίθεση με πυραύλους εναντίον του διεθνούς αεροδρομίου King Khalid στο Ριάντ.

Η ανακοίνωση της οργάνωσης συνοδεύτηκε από αναφορές για εκρήξεις, καπνό και φλόγες στην ευρύτερη περιοχή του αεροδρομίου.

Οι σαουδαραβικές αρχές δεν επιβεβαίωσαν πλήρως τον ισχυρισμό των Χούθι ότι επλήγη απευθείας το αεροδρόμιο. Η σαουδαραβική πλευρά έκανε λόγο για αναχαιτίσεις πυραύλων και πτώση συντριμμιών σε περιοχές της πρωτεύουσας.

Περισσότερες από 100 ακυρώσεις πτήσεων

Σύμφωνα με τους Financial Times, περισσότερες από 100 πτήσεις ακυρώθηκαν λόγω της κατάστασης ασφαλείας στο Ριάντ.

Μεγάλες αεροπορικές εταιρείες, μεταξύ των οποίων η Lufthansa και η Air India, ανέστειλαν υπηρεσίες προς τη σαουδαραβική πρωτεύουσα, ενώ προβλήματα καταγράφηκαν και σε άλλα αεροδρόμια της χώρας.

Η αναστάτωση στην αεροπορική δραστηριότητα αναδεικνύει τις επιπτώσεις που μπορούν να έχουν οι πυραυλικές επιθέσεις ακόμη και όταν αναχαιτίζονται.

Το ζήτημα αποκτά πρόσθετη σημασία λόγω των μεγάλων διεθνών οικονομικών και ενεργειακών διοργανώσεων που πρόκειται να φιλοξενηθούν στη Σαουδική Αραβία.

Συντρίμμια πυραύλων σε κατοικημένες περιοχές

Η σαουδαραβική πλευρά ανέφερε ότι δύο πύραυλοι αναχαιτίστηκαν πάνω από το Ριάντ.

Συντρίμμια φέρεται να προκάλεσαν ζημιές σε ιατρική εγκατάσταση και νηπιαγωγείο, επιβεβαιώνοντας τον κίνδυνο που αντιμετωπίζει ο άμαχος πληθυσμός από τη συνεχιζόμενη κλιμάκωση.

Παράλληλα, οι Χούθι ισχυρίστηκαν ότι προκάλεσαν ζημιές σε αεροσκάφος των σαουδαραβικών αερογραμμών.

Ο συγκεκριμένος ισχυρισμός δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα και πρέπει να αντιμετωπίζεται με επιφύλαξη.

Η στρατιωτική αντιπαράθεση επεκτείνεται

Οι νέες επιθέσεις ακολουθούν την κλιμάκωση των στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Υεμένη, όπου οι δυνάμεις της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης, με σαουδαραβική αεροπορική υποστήριξη, επιχειρούν να ανακτήσουν εδάφη που βρίσκονται υπό τον έλεγχο των Χούθι.

Ιδιαίτερη σημασία έχουν οι επιχειρήσεις κοντά στην πόλη Ταΐζ, στο Άντεν και στην περιοχή των Στενών Μπαμπ ελ Μαντέμπ.

Η συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εμπορικές διαδρομές μεταξύ της Μεσογείου και του Ινδικού Ωκεανού.

Η αστάθεια εκεί μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του κόστους μεταφορών, επιβάρυνση των ασφαλίστρων της ναυτιλίας και καθυστερήσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα.

Η εμπλοκή Τουρκίας και Πακιστάν

Η κλιμάκωση των επιθέσεων επιταχύνει τις διαδικασίες ενεργοποίησης της τριμερούς αμυντικής συμφωνίας Σαουδικής Αραβίας–Τουρκίας–Πακιστάν.

Η Άγκυρα εξετάζει την παροχή αμυντικών συστημάτων και τεχνικής υποστήριξης, ενώ το Ισλαμαμπάν διατηρεί στενές στρατιωτικές σχέσεις με το Ριάντ.

Η ενίσχυση της σαουδαραβικής άμυνας μπορεί να επηρεάσει τον συσχετισμό δυνάμεων στην περιοχή, χωρίς να εγγυάται τον τερματισμό των επιθέσεων.

Αντίθετα, η διεύρυνση της στρατιωτικής εμπλοκής περισσότερων χωρών δημιουργεί τον κίνδυνο περαιτέρω περιφερειοποίησης της σύγκρουσης.

Η σύνδεση με το Ιράν

Οι Χούθι διατηρούν στενούς δεσμούς με την Τεχεράνη, η οποία υποστηρίζει πολιτικά και στρατιωτικά την οργάνωση.

Η εξέλιξη αυτή καθιστά τη σύγκρουση στην Υεμένη μέρος του ευρύτερου πλέγματος αντιπαραθέσεων στη Μέση Ανατολή.

Ωστόσο, η ιρανική υποστήριξη στους Χούθι δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι κάθε συγκεκριμένη επίθεση σχεδιάστηκε ή διατάχθηκε από την Τεχεράνη.

Η Σαουδική Αραβία βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με ένα σύνθετο πρόβλημα ασφαλείας: την προστασία των ενεργειακών της εγκαταστάσεων, τη διασφάλιση των αεροπορικών μετακινήσεων και τον περιορισμό της απειλής κατά των θαλάσσιων διαδρομών.

Η σύγκρουση στην Υεμένη δεν περιορίζεται πλέον στα πεδία των χερσαίων επιχειρήσεων. Επηρεάζει άμεσα την ασφάλεια της Σαουδικής Αραβίας και τη λειτουργία κρίσιμων διεθνών μεταφορικών δικτύων.

Η αναζωπύρωση του πολέμου στην Υεμένη θέτει σε δοκιμασία την αμυντική συνεργασία Σαουδικής Αραβίας, Πακιστάν και Τουρκίας, με αναφορές για μεταφορά στρατιωτικών μέσων και προσωπικού προς το σαουδαραβικό έδαφος. Ωστόσο, η έκταση της εμπλοκής κάθε χώρας παραμένει κρίσιμο και αμφισβητούμενο ζήτημα.

Το The Cradle, σε δημοσίευμά του στις 8 Οκτωβρίου, επικαλείται ρεπορτάζ των New York Times, σύμφωνα με το οποίο ανώνυμος ανώτερος Πακιστανός στρατιωτικός αξιωματούχος ανέφερε ότι μαχητικά της πακιστανικής Πολεμικής Αεροπορίας χρησιμοποιήθηκαν σε πλήγματα κατά της οργάνωσης Ανσαράλλαχ, γνωστής ως Χούθι.

Την ίδια ημέρα, όμως, το πακιστανικό υπουργείο Ενημέρωσης απέρριψε τον συγκεκριμένο ισχυρισμό ως «ψευδή και κατασκευασμένο». Όπως μετέδωσε το κρατικό Radio Pakistan, το υπουργείο κάλεσε τα διεθνή μέσα να αποφεύγουν εικασίες για τη χρησιμοποίηση των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων στο πλαίσιο της κοινής αμυντικής συμφωνίας της Μέκκας. Συνεπώς, η συμμετοχή πακιστανικών αεροσκαφών σε βομβαρδισμούς δεν μπορεί να παρουσιαστεί ως επιβεβαιωμένο γεγονός.

Ο στρατιωτικός εκπρόσωπος του Πακιστάν, Άχμεντ Σαρίφ Τσόντρι, είχε επιβεβαιώσει στο CNN ότι πακιστανικές δυνάμεις βρίσκονται στη Σαουδική Αραβία. Η δήλωση αυτή αφορά τη στρατιωτική παρουσία στο βασίλειο, χωρίς να επιβεβαιώνει συμμετοχή σε αεροπορικές επιθέσεις κατά της Υεμένης.

Στο τουρκικό σκέλος, η Türkiye Gazetesi υποστηρίζει ότι έχουν μεταφερθεί στη Σαουδική Αραβία περισσότεροι από 200 στρατιωτικοί ειδικοί, μαζί με συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και πυραυλικά συστήματα. Η εφημερίδα περιγράφει ένα «μοντέλο Λιβύης»: παροχή τεχνολογικής, τακτικής και επιμελητειακής υποστήριξης στις δυνάμεις που πολεμούν τους Χούθι.

Το ίδιο ρεπορτάζ αναφέρει ότι δεν αναμένεται τουρκική επιθετική δράση στην Υεμένη και ότι η ευρύτερη ανάπτυξη δυνάμεων απαιτεί κοινοβουλευτική έγκριση. Επομένως, η αναφορά σε αποστολή ειδικών δεν ταυτίζεται με επιβεβαιωμένη ανάπτυξη τουρκικών μονάδων μάχης στην Υεμένη.

Το Reuters μεταδίδει επίσης, επικαλούμενο δύο αξιωματούχους, ότι η τουρκική συνδρομή αφορά κυρίως αμυντική και τεχνική υποστήριξη.

Προσοχή απαιτεί και η αναφορά σε Σύρους στρατιώτες. Το The Cradle υποστηρίζει ότι εκατοντάδες Σύροι μαχητές έχουν αναπτυχθεί υπέρ της σαουδαραβικής πλευράς. Ωστόσο, το τουρκικό άρθρο στο οποίο παραπέμπει περιγράφει διαφορετικό ισχυρισμό: παρουσία περισσότερων από 400 πρώην στρατιωτικών του καθεστώτος Άσαντ στα μέτωπα της Σαναά και της Ταΐζ, στο πλαίσιο αναφορών για ενίσχυση του στρατοπέδου των Χούθι. Δεν τεκμηριώνει την αποστολή Σύρων στρατιωτών υπέρ του Ριάντ.

Παράλληλα, το Reuters αναφέρει ότι οι Χούθι κλιμακώνουν τις επιθέσεις κατά της Σαουδικής Αραβίας, με στόχους αεροδρόμια και ενεργειακές εγκαταστάσεις. Το κίνημα ανακοίνωσε πλήγμα στο αεροδρόμιο του Ριάντ, ενώ η σαουδαραβική πλευρά ανέφερε ζημιές από συντρίμμια αναχαιτισμένου πυραύλου.

Η αλληλουχία επιθέσεων και στρατιωτικών ενισχύσεων αυξάνει τον κίνδυνο ευρύτερης περιφερειακής εμπλοκής. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν η υποστήριξη των συμμάχων του Ριάντ θα περιοριστεί στην προστασία του σαουδαραβικού εδάφους ή θα επεκταθεί σε άμεση συμμετοχή στον πόλεμο της Υεμένης.