Αναλύσεις
Νέα πώληση 27.000 βομβών μέσω…τριγώνου ΗΠΑ-Ισραήλ-Τουρκία
Μια συμφωνία όπλων αξίας 660 εκατομμυρίων δολαρίων με τις ΗΠΑ θα προμηθεύσει το Ισραήλ με περισσότερες από 20.000 βόμβες MK-80 που παράγονται σε εργοστάσιο στο Τέξας, ιδιοκτησίας τουρκικής αμυντικής εταιρείας, μια ασυνήθιστη λεπτομέρεια που αποκαλύφθηκε σε έγγραφα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ παρακάμπτει για άλλη μια φορά το Κογκρέσο.
Μια συμφωνία όπλων αξίας 660 εκατομμυρίων δολαρίων με τις ΗΠΑ θα προμηθεύσει το Ισραήλ με περισσότερες από 20.000 βόμβες MK-80 που παράγονται σε εργοστάσιο στο Τέξας, ιδιοκτησίας τουρκικής αμυντικής εταιρείας, μια ασυνήθιστη λεπτομέρεια που αποκαλύφθηκε σε έγγραφα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ παρακάμπτει για άλλη μια φορά το Κογκρέσο.
Η κυβέρνηση Τραμπ προχωρά με μια μεγάλη πώληση όπλων στο Ισραήλ αξίας περίπου 660 εκατομμυρίων δολαρίων, συμπεριλαμβανομένων περισσότερων από 27.000 βομβών, σε μια συμφωνία που περιέχει μια ασυνήθιστη λεπτομέρεια: τα πυρομαχικά παράγονται από μια εταιρεία που ανήκει σε μια τουρκική εταιρεία κατασκευής αμυντικού εξοπλισμού.
Η πώληση, που ανακοινώθηκε αργά την Παρασκευή από το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, περιλαμβάνει χιλιάδες βόμβες σειράς MK-80 και σχετικό εξοπλισμό. Ο Υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι ο πόλεμος με το Ιράν αποτελεί «έκτακτη ανάγκη που απαιτεί άμεση πώληση», επιτρέποντας στην κυβέρνηση να παρακάμψει τη διαδικασία αναθεώρησης του Κογκρέσου που απαιτείται κανονικά για τις εξαγωγές όπλων.
Όπως αναφέρεται στη συμφωνία, το Ισραήλ θα λάβει περισσότερες από 20.000 βόμβες συνολικής αξίας περίπου 660 εκατομμυρίων δολαρίων. Σύμφωνα με την επίσημη ανάλυση, το πακέτο περιλαμβάνει 12.000 βόμβες BLU-110A/B, βάρους περίπου μισού τόνου η καθεμία, αξίας περίπου 151,8 εκατομμυρίων δολαρίων. Το Ισραήλ θα λάβει επίσης 10.000 βόμβες βάρους περίπου 250 κιλών, 5.000 βόμβες μικρής διαμέτρου, καθώς και τεχνικές, υλικοτεχνικές και υποστηρικτικές υπηρεσίες.
Το Ισραήλ αναμένεται να χρηματοδοτήσει την αγορά εν μέρει χρησιμοποιώντας τα 3,8 δισεκατομμύρια δολάρια σε ετήσια στρατιωτική βοήθεια των ΗΠΑ που λαμβάνει.
Η συναλλαγή σηματοδοτεί την πρώτη φορά από τότε που ο Τραμπ ξεκίνησε τη δεύτερη θητεία του που η κυβέρνηση έχει επικαλεστεί επίσημα τις εξουσίες έκτακτης ανάγκης για να παρακάμψει το Κογκρέσο, προκειμένου να επιταχύνει την πώληση όπλων στο Ισραήλ.
Η κυβέρνηση έχει ήδη προωθήσει πολλά πακέτα στρατιωτικής βοήθειας παρακάμπτοντας τις άτυπες διαδικασίες αναθεώρησης στο Καπιτώλιο, αλλά μέχρι τώρα απέφευγε να κηρύξει επίσημη κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

Βόμβες JDAM σε ισραηλινή αεροπορική βάση ( Φωτογραφία: Γιοάβ Ζίτουν )
Πριν από ένα μήνα, το Υπουργείο Εξωτερικών παρέκαμψε την εξέταση του Κογκρέσου για να εγκρίνει τέσσερα πακέτα όπλων για το Ισραήλ αξίας 6,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων, συμπεριλαμβανομένων επιθετικών ελικοπτέρων Apache και τεθωρακισμένων οχημάτων, μετά από μήνες καθυστερήσεων στις επιτροπές του Κογκρέσου.
Η αρχή έκτακτης ανάγκης χρησιμοποιείται σπάνια, αλλά δεν είναι πρωτοφανής. Η κυβέρνηση Μπάιντεν επικαλέστηκε την ίδια διάταξη δύο φορές το 2023 για να στείλει βλήματα αρμάτων μάχης και πυρομαχικά πυροβολικού στο Ισραήλ λίγο μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου, και τη χρησιμοποίησε επίσης το 2022 για να επιταχύνει τις παραδόσεις όπλων στην Ουκρανία μετά την εισβολή της Ρωσίας.
Ο ίδιος ο Τραμπ χρησιμοποίησε την εξουσία κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του το 2019 σε μια αμφιλεγόμενη κίνηση για να εγκρίνει πωλήσεις όπλων ύψους 8,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων στη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, επικαλούμενος τις εντάσεις με το Ιράν.
Οι βόμβες MK-80 στο τρέχον πακέτο είχαν τεθεί υπό άτυπη εξέταση στο Κογκρέσο, αλλά δεν είχαν ακόμη λάβει έγκριση από τις αρμόδιες επιτροπές προτού η κυβέρνηση προχωρήσει στην κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης.
Η κίνηση αυτή έχει προκαλέσει έντονη κριτική από τους νομοθέτες, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι υπονομεύει την εποπτεία του Κογκρέσου.
«Η χρήση της έκτακτης ανάγκης δημιουργεί μια θεμελιώδη αντίφαση στην καρδιά της αιτιολόγησης αυτού του πολέμου από την κυβέρνηση», δήλωσε ο βουλευτής Γκρέγκορι Μικς από τη Νέα Υόρκη, ο κορυφαίος Δημοκρατικός στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων.
«Η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα επιμείνει ότι είναι πλήρως προετοιμασμένη για πόλεμο με το Ιράν, ωστόσο η βιασύνη να παρακαμφθεί το Κογκρέσο λέει μια πολύ διαφορετική ιστορία».
Στο τέλος της ανακοίνωσης του Υπουργείου Εξωτερικών, έγγραφα αποκάλυψαν ότι ο κύριος ανάδοχος του έργου είναι η Repkon USA, με έδρα το Γκάρλαντ του Τέξας.

Κογκρέσο των ΗΠΑ ( Φωτογραφία: Brendan Smialowski/ AFP )
Ωστόσο, η εταιρεία δεν ανήκει σε αμερικανική εταιρεία.
Η Repkon USA είναι θυγατρική της τουρκικής εταιρείας κατασκευής όπλων Repkon.
Τον Μάρτιο του 2025, η τουρκική εταιρεία αγόρασε τις εγκαταστάσεις παραγωγής στο Garland από τον αμερικανικό γίγαντα άμυνας General Dynamics. Το εργοστάσιο είναι η μόνη εγκατάσταση στις Ηνωμένες Πολιτείες που είναι ικανή να παράγει σώματα βομβών για τη σειρά MK-80, τα οποία χρησιμεύουν ως το βασικό εξάρτημα για τα κιτ ακριβείας καθοδήγησης JDAM που χρησιμοποιούνται ευρέως από τον αμερικανικό στρατό και την ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία.
Ο Τζιμ Φέιν, ερευνητής στο συντηρητικό Ίδρυμα Heritage, επέκρινε την Επιτροπή Ξένων Επενδύσεων στις Ηνωμένες Πολιτείες (CFIUS) για την έγκριση της εξαγοράς πέρυσι, επιτρέποντας ουσιαστικά σε μια εταιρεία ξένης ιδιοκτησίας να ελέγχει την παραγωγή ενός βασικού εξαρτήματος στην αλυσίδα εφοδιασμού του στρατού των ΗΠΑ.
Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η συμφωνία θα μπορούσε να δημιουργήσει μια πιθανή ευπάθεια στην αλυσίδα εφοδιασμού τόσο για τις αμερικανικές όσο και για τις συμμαχικές δυνάμεις.
Παρόλο που η Τουρκία παραμένει μέλος του ΝΑΤΟ και οι σχέσεις μεταξύ Τραμπ και Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχουν βελτιωθεί, η Άγκυρα ακολουθεί ολοένα και περισσότερο πολιτικές που συγκρούονται με τα συμφέροντα των ΗΠΑ.
Η Τουρκία αγόρασε το ρωσικό σύστημα αεράμυνας S-400, γεγονός που οδήγησε στην απομάκρυνσή της από το πρόγραμμα μαχητικών αεροσκαφών F-35 και στην επιβολή κυρώσεων από τις ΗΠΑ το 2020.
Η Άγκυρα έχει επίσης διεξάγει επιχειρήσεις εναντίον κουρδικών δυνάμεων στη Συρία που υποστηρίζονται από τις Ηνωμένες Πολιτείες και έχει επανειλημμένα απειλήσει την Ελλάδα.
Κυρίως για το Ισραήλ, η Τουρκία έχει υποστηρίξει σθεναρά τη Χαμάς από τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου και έχει επιβάλει διπλωματικό και οικονομικό μποϊκοτάζ στο Ισραήλ.
Παρά τη στάση αυτή, μια εταιρεία που συνδέεται με την Τουρκία ουσιαστικά προμηθεύει πλέον βαριές βόμβες στον ισραηλινό στρατό μέσω της αμερικανικής θυγατρικής της.
Ειδικοί σε θέματα ασφάλειας λένε ότι η Repkon διατηρεί στενούς δεσμούς με την τουρκική κυβέρνηση μέσω συμβάσεων και κανονιστικών εγκρίσεων, γεγονός που εγείρει την πιθανότητα η Άγκυρα να ασκήσει έμμεση πίεση στην παραγωγή εάν κλιμακωθούν οι γεωπολιτικές εντάσεις.
Ακόμα και χωρίς μια κατηγορηματική άρνηση κατασκευής όπλων —μια κίνηση που θα μπορούσε να προκαλέσει μια μεγάλη αντιπαράθεση με την Ουάσινγκτον— οι αναλυτές λένε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να επηρεάσει την αλυσίδα εφοδιασμού μέσω καθυστερήσεων στην παραγωγή, εργασιακών διαφορών ή τεχνικών ζητημάτων που επιβραδύνουν τις παραδόσεις κατά τη διάρκεια μιας κρίσης.
Η Repkon συμμετέχει επίσης σε άλλα προγράμματα παραγωγής πυρομαχικών στις ΗΠΑ και πρόσφατα κέρδισε συμβόλαιο για την κατασκευή μιας μονάδας παραγωγής εκρηκτικών στο Κεντάκι.
Το Υπουργείο Εξωτερικών υπερασπίστηκε την πώληση, λέγοντας ότι τα όπλα θα συμβάλουν στην εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ ενισχύοντας έναν βασικό περιφερειακό σύμμαχο.
Στην επίσημη ανακοίνωσή του, το υπουργείο ανέφερε ότι η πώληση «θα υποστηρίξει την εξωτερική πολιτική και την εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών, συμβάλλοντας στη βελτίωση της ασφάλειας ενός στρατηγικού περιφερειακού εταίρου που αποτελεί σημαντική δύναμη για την πολιτική σταθερότητα και την οικονομική πρόοδο στη Μέση Ανατολή».
Αμερικανοί αξιωματούχοι πρόσθεσαν ότι οι βόμβες θα ενισχύσουν την ικανότητα του Ισραήλ να αντιμετωπίζει απειλές, θα ενισχύσουν την άμυνα της χώρας και θα χρησιμεύσουν ως σημαντικό αποτρεπτικό μέσο.
Ταυτόχρονα, ο εξέχων ρόλος μιας τουρκικής εταιρείας στην παραγωγή βασικών εξαρτημάτων για τα όπλα υπογραμμίζει το ολοένα και πιο περίπλοκο πλέγμα συμμαχιών και ανταγωνιστικών συμφερόντων στη Μέση Ανατολή – όπου, σε ορισμένες περιπτώσεις, η ικανότητα του Ισραήλ να πολεμά εξαρτάται από όπλα που κατασκευάζονται από έναν από τους πιο ένθερμους επικριτές του, καταλήγει το εβραϊκό δημοσίευμα.
Αναλύσεις
Κύμα οργής σε Ιταλία, Αλβανία και Βέλγιο – Συγκρούσεις με την αστυνομία, εμπρησμοί και δεκάδες συλλήψεις
Οι διαδηλωτές αφού απωθήθηκαν από το γραφείο του Ράμα, κατευθύνθηκαν στο Ανώτατο Δικαστήριο όπου έριξαν μολότοφ με αποτέλεσμα να καούν πολλά γραφεία, να κινδυνεύουν γειτονικά κτίρια και να καεί ένα αυτοκίνητο. Την ίδια ώρα μία άλλη ομάδα πέταξε βόμβες μολότοφ εναντίον των αστυνομικών στην κεντρική λεωφόρο και στην είσοδο πρώην ιστορικού ξενοδοχείου, όπου βρίσκονται τα γραφεία της Τράπεζας Αλβανίας. Ακόμα, πέταξαν πέτρες και κομμάτια από μάρμαρα σπάζοντας τα παράθυρα του κτιρίου.
Νέα σειρά κινητοποιήσεων πραγματοποιήθηκε σήμερα σε μεγάλες πόλεις της Ιταλίας, κυρίως στο Μιλάνο, στο Τορίνο, στην Μπολόνια και στη Ρώμη.
Στην ιταλική πρωτεύουσα μεγάλη πορεία οργανώθηκε από το συνδικάτου Cgil, το οποίο μετρά 4,5 εκατομμύρια μέλη, με στόχο την ευθεία αμφισβήτηση της γραμμής της κυβέρνησης Μελόνι. Ο γραμματέας του συνδικάτου, ο Μαουρίτσιο Λαντίνι, ανακοίνωσε ότι στις 20 Νοεμβρίου το Cgil θα κατέβει σε γενική απεργία. Πρόκειται για την ίδια ημέρα για την οποία έχει οριστεί πανευρωπαϊκή απεργία φοιτητών.
Σε διαμαρτυρία που οργανώθηκε στην Μπολόνια, ένας μικρός αριθμός νεαρών διαδηλωτών με καλυμμένο το πρόσωπο συγκρούστηκε με την αστυνομία πετώντας πέτρες και μπουκάλια. Οι αστυνομικές δυνάμεις έκαναν χρήση γκλοπ και δακρυγόνων.

Κινητοποίηση κατά της αύξησης του κόστους ζωής και της ανόδου της τιμής των καυσίμων πραγματοποιήθηκε και στο Τορίνο, με συνθήματα αμφισβήτησης του ακροδεξιού κόμματος “Εθνικό Μέλλον”, του πρώην στρατηγού Ρομπέρτο Βανάτσι.
Στο Μιλάνο, σε διαδήλωση κατά της ακρίβειας, σημειώθηκαν συγκρούσεις στην κεντρική πλατεία Ντουόμο. Μειοψηφία διαδηλωτών, πάντα με καλυμμένο πρόσωπο, πέταξε πυροσβεστήρες, καπνογόνα και τραπεζάκια των καφέ μπαρ στους αστυνομικούς, οι οποίοι χρησιμοποίησαν γκλοπ και προχώρησαν σε ρίψεις νερού. Σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, υπάρχουν τραυματίες και τουλάχιστον μια νεαρή κοπέλα και ένας αστυνομικός φέρουν τραύματα στο κεφάλι. Έως τώρα πραγματοποιήθηκαν πενήντα προσαγωγές. Τουρίστες και κάτοικοι που βρίσκονταν στο κέντρο της πόλης, έσπευσαν να βρουν καταφύγιο σε καταστήματα και πολυκατοικίες γύρω από την πλατεία του Ντουόμο.

Συνεχίζονται οι συγκρούσεις και στην Αλβανία
Εκτός ελέγχου και απρόβλεπτη είναι και η κατάσταση στο κέντρο των Τιράνων για πέμπτη ημέρα, με συγκρούσεις μεταξύ αστυνομίας και διαδηλωτών, μάχες σώμα με σώμα, φωτιές στον δρόμο και σε κτίρια, πολλούς τραυματίες, βανδαλισμούς και λεηλασίες.
Ασπίδα προστασίας στο πρωθυπουργικό μέγαρο σχηματίζουν οι ειδικές δυνάμεις καταστολής RENEA, η παρουσία των οποίων έχει δυναμιτίσει την ήδη τεταμένη κατάσταση. Οι διαδηλωτές αφού απωθήθηκαν από το γραφείο του Ράμα, κατευθύνθηκαν στο Ανώτατο Δικαστήριο όπου έριξαν μολότοφ με αποτέλεσμα να καούν πολλά γραφεία, να κινδυνεύουν γειτονικά κτίρια και να καεί ένα αυτοκίνητο. Την ίδια ώρα μία άλλη ομάδα πέταξε βόμβες μολότοφ εναντίον των αστυνομικών στην κεντρική λεωφόρο και στην είσοδο πρώην ιστορικού ξενοδοχείου, όπου βρίσκονται τα γραφεία της Τράπεζας Αλβανίας. Ακόμα, πέταξαν πέτρες και κομμάτια από μάρμαρα σπάζοντας τα παράθυρα του κτιρίου. Σε κοντινή απόσταση μια ομάδα κουκουλοφόρων έσπασε την είσοδο και τα παράθυρα της τράπεζας ΟΤΡ και στη συνέχεια την πυρπόλησαν

Πριν από λίγο υπήρξε αντίδραση για την κατάσταση αυτή του Καθολικού Αρχιεπισκόπου Σκόδρας Τζιοβάνι Περαγκίνε, ο οποίος υποστήριξε πως οι ηγεσίες πρέπει να αναλαμβάνουν την ευθύνη των πράξεών τους. Ειδικότερα είπε:
“Όταν η εμπιστοσύνη στους θεσμούς κλονίζεται και η κοινωνική ειρήνη τίθεται σε κίνδυνο, είναι καθήκον όσων κυβερνούν να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους και να ενεργήσουν χωρίς καθυστέρηση λαμβάνοντας με θάρρος δύσκολες αποφάσεις, εάν το απαιτεί το καλό της χώρας”.
Οι διαδηλωτές να ζητούν την παραίτηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα και καταγγέλλουν τις συνθήκες διδασκαλίας και τα δικαιώματα εγγραφής στα πανεπιστήμια.
Ο υπουργός Δικαιοσύνης Τόνι Γκόγκου κατήγγειλε τις επιθέσεις που “δεν στρέφονται κατά της κυβέρνησης”, αλλά κατά “δύο ανεξάρτητων θεσμών που υπηρετούν τη χώρα και τους πολίτες της”.
Για πρώτη φορά από την έναρξη αυτών των συγκεντρώσεων, η αστυνομία έκανε χρήση σφαιρών από καουτσούκ, σύμφωνα με δημοσιογράφους του Γαλλικού Πρακτορείου που βρίσκονταν στο σημείο.
Σύμφωνα με την αλβανική νομοθεσία, η αστυνομία δεν επιτρέπεται να κάνει χρήση σφαιρών από καουτσούκ κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων παρά μόνο σε ακραίες περιπτώσεις.
“Σήμερα, για πρώτη φορά από την έναρξη των διαδηλώσεων, η αστυνομία έκανε χρήση σφαιρών από καουτσούκ, ένα ακραίο μέτρο, γνωρίζοντας ότι υπάρχουν ανήλικοι ηλικίας 16 και 17 ετών ανάμεσα στους διαδηλωτές”, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο φοιτητής Ρέντι Τάκου.
Ο αρχηγός της αστυνομίας Σκεντέρ Χίτα δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι έγινε “περιορισμένη” χρήση σφαιρών από καουτσούκ. “Όλα τα μέσα που χρησιμοποιήθηκαν εφαρμόστηκαν με περιορισμένο τρόπο και χρησιμοποιήθηκε αποκλειστικά πιστοποιημένος εξοπλισμός, εγκεκριμένος για τέτοιες καταστάσεις σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης”, πρόσθεσε.

Σύμφωνα με τον Χίτα, 167 άτομα συνελήφθησαν κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων αυτής της εβδομάδας και έχουν κινηθεί ποινικές διαδικασίες σε βάρος 388 ατόμων.
Επτά αστυνομικοί έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα και αποτελούν αντικείμενο πειθαρχικής έρευνας για υπέρβαση των καθηκόντων τους.
Συγκρούσεις διαδηλωτών και αστυνομίας στις Βρυξέλλες
Εκατοντάδες άτομα, στην πλειονότητά τους νέοι, διαδήλωσαν σήμερα και στις Βρυξέλλες, με διαδηλωτές να συγκρούονται με την αστυνομία, σε ταραχές που εν μέρει πυροδοτήθηκαν από τις διαδηλώσεις στη γειτονική Γαλλία.
Βελγικά φοιτητικά κινήματα τονίζουν ότι διαμαρτύρονται για το αυξανόμενο κόστος της εκπαίδευσης, καθώς και για μεταρρυθμίσεις που, όπως φοβούνται, θα καταστήσουν την τριτοβάθμια εκπαίδευση λιγότερο προσβάσιμη.

Διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στο κέντρο των Βρυξελλών, με πολλούς να φορούν μάσκες και φώναζαν αντιφασιστικά συνθήματα. Η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων και κανόνια νερού, ενώ διαδηλωτές ανέτρεψαν ένα αυτοκίνητο, σύμφωνα με αυτόπτη μάρτυρα του Reuters.
Ο Βέλγος υπουργός Εσωτερικών Μπερνάρ Κεντέν δήλωσε σε ανάρτησή του στο X ότι «αυτό που εκτυλίσσεται στις Βρυξέλλες δεν αποτελεί πλέον μια απλή διαμαρτυρία» και ότι «θα χρησιμοποιηθούν όλα τα απαραίτητα μέσα για την αποκατάσταση της τάξης απέναντι στους ταραχοποιούς».

Μια διαδήλωση πραγματοποιήθηκε επίσης στην πόλη Λιέγη, όπου νωρίτερα αυτόν τον μήνα φοιτητές είχαν διαδηλώσει σχετικά με το γαλλόφωνο εκπαιδευτικό σύστημα, καταγγέλοντας το αυξανόμενο κόστος της εκπαίδευσης και τις δυσκολίες πρόσβασης σε εκπαιδευτικό υλικό.
tovima.gr
Αναλύσεις
Η Γερμανία αλλάζει γραμμή απέναντι στην Κίνα
Η επιφυλακτική στάση της Γερμανίας αναφορικά με τις σχέσεις με το Πεκίνο αρχίζει να αλλάζει. Επί χρόνια το Βερολίνο εμπόδιζε μια πιο σκληρή γραμμή απέναντι στις αθέμιτες, όπως τις χαρακτηρίζει η ΕΕ, εμπορικές πρακτικές της Κίνας, φοβούμενη αντίποινα που θα μπορούσαν να πλήξουν τους Γερμανούς εξαγωγείς.
Η επιφυλακτική στάση της Γερμανίας αναφορικά με τις σχέσεις με το Πεκίνο αρχίζει να αλλάζει. Επί χρόνια το Βερολίνο εμπόδιζε μια πιο σκληρή γραμμή απέναντι στις αθέμιτες, όπως τις χαρακτηρίζει η ΕΕ, εμπορικές πρακτικές της Κίνας, φοβούμενη αντίποινα που θα μπορούσαν να πλήξουν τους Γερμανούς εξαγωγείς.
Τους τελευταίους μήνες όμως η γερμανική κυβέρνηση επιδεικνύει πολύ μεγαλύτερη προθυμία για σκληρότερη στάση. Την περασμένη εβδομάδα ο καγκελάριος Μερτς και ο Γάλλος πρόεδρος Μακρόν απέστειλαν από κοινού επιστολή στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ζητώντας ένα νέο εργαλείο που θα επιτρέπει τον αποκλεισμό ενός εμπορικού εταίρου από την ενιαία αγορά της ΕΕ, εφ’ όσον συνεχίζει να προσφεύγει σε αθέμιτες πρακτικές.
Η επιστολή, η οποία είχε σαφώς στο στόχαστρο το Πεκίνο, προειδοποιούσε πως ένα τέτοιο μέτρο είναι αναγκαίο απέναντι σε χώρες που «επιδιώκουν σκόπιμα να υπονομεύσουν […] τους όρους δίκαιου ανταγωνισμού στην αγορά με πολιτικά ή οικονομικά μέσα».
Το κινεζικό Υπουργείο Εμπορίου ανέφερε ότι η Ευρώπη θα «υποστεί τις συνέπειες» εάν υιοθετήσει ένα τέτοιο σχέδιο, η παρουσίαση του οποίου συνέπεσε χρονικά με τις κρίσιμες εμπορικές συνομιλίες ΕΕ-Κίνας στο Πεκίνο.
Το κόστος της αδράνειας
Ο Νόα Μπάρκιν, ανώτερος σύμβουλος για θέματα Κίνας στην ερευνητική εταιρεία Rhodium Group, δήλωσε στην DW ότι οι απειλές για την εξαγωγική βιομηχανική δύναμη της Γερμανίας «έπεισαν τον Μερτς και τους στενότερους συμβούλους του πως τα οφέλη της δράσης υπερτερούν του κόστους της αδράνειας».
Πριν από την πανδημία οι δύο οικονομίες αναπτύσσονταν παράλληλα και η γερμανική βιομηχανία επωφελείτο από την άνοδο της Κίνας. Από το 2021 ωστόσο η Κίνα υποχώρησε από τη δεύτερη στην ένατη θέση μεταξύ των μεγαλύτερων εξαγωγικών αγορών της Γερμανίας, σύμφωνα με στοιχεία της Germany Trade & Invest για το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Οι Κινέζοι ανταγωνιστές έχουν καλύψει γρήγορα το τεχνολογικό χάσμα και επωφελούνται από πολύ χαμηλότερα κόστη και κρατικές επιδοτήσεις. Η πίεση αυτή γίνεται ιδιαιτέρως αισθητή στη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία, στη μηχανολογία ακριβείας και στη χημική βιομηχανία.
Γιατί αλλάζει η πολιτική του Βερολίνου;
Οι πωλήσεις των γερμανικών αυτοκινητοβιομηχανιών στην Κίνα έχουν μειωθεί αισθητά, παρ’ ότι κάποτε η χώρα αποτελούσε τη δεύτερη μεγαλύτερη αγορά τους. Σύμφωνα με στοιχεία της Rhodium Group, οι γερμανικές εξαγωγές αυτοκινήτων προς την Κίνα κατέρρευσαν κατά 66% μεταξύ 2022 και 2025.
Οι μεγάλες γερμανικές μάρκες αντιμετωπίζουν πλέον έντονο ανταγωνισμό από ένα νέο κύμα κινεζικών κατασκευαστών ηλεκτρικών οχημάτων και σε άλλες μεγάλες αγορές, συμπεριλαμβανομένης της Ευρώπης, γεγονός που οδηγεί σε πολλές απολύσεις και ενδεχομένως και λουκέτα σε εργοστάσια.
Μόνο στη Γερμανία οι εισαγωγές καινούριων αυτοκινήτων κινεζικής κατασκευής αυξήθηκαν κατά 121% τους πρώτους επτά μήνες του έτους, σύμφωνα με την ομοσπονδιακή στατιστική υπηρεσία Destatis. Συνολικά τα κινεζικής κατασκευής οχήματα αντιστοιχούσαν σχεδόν στο 14% του συνόλου των εισαγόμενων οχημάτων.
«Αφού έχαναν συνεχώς μερίδιο αγοράς στην Κίνα, […] φαίνεται ότι πλέον [ο ανταγωνισμός] πλήττει τις δραστηριότητές τους και στην ευρωπαϊκή αγορά αυτοκινήτων», δήλωσε στην DW ο Αντρέας Μίσερ, συνεργάτης του Ινστιτούτου Mercator για τις Κινεζικές Σπουδές (MERICS) με έδρα το Βερολίνο.
Ο Μίσερ ανέφερε ότι η πίεση από το ισχυρό λόμπι της γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας ήταν καθοριστική για τη «μεταβαλλόμενη στάση του Βερολίνου απέναντι στα εργαλεία εμπορικής άμυνας».
Αυξάνονται οι πιέσεις από τη βιομηχανία
Μεταξύ των πολλών επικεφαλής γερμανικών επιχειρήσεων που τους τελευταίους μήνες έχουν ζητήσει πιο σκληρή στάση, ο Όλιβερ Ρίχτμπεργκ Richtberg, επικεφαλής εξωτερικού εμπορίου στη VDMA, την ένωση μηχανολογικών βιομηχανιών της Γερμανίας, το έθεσε μάλλον με τον πιο ωμό τρόπο:
«Αυτή τη στιγμή αποβιομηχανοποιούμαστε εξαιτίας αθέμιτων μέτρων – και οι περισσότερες εταιρείες δεν είναι πλέον διατεθειμένες να το αποδεχθούν», δήλωσε ο Ρίχτμπεργκ στην εφημερίδα WELT am Sonntag τον Αύγουστο.
Σύμφωνα με την Eurostat, το έλλειμμα της ΕΕ στο εμπόριο αγαθών με την Κίνα ανερχόταν πέρυσι σε περίπου 360 δισεκατομμύρια ευρώ – ουσιαστικά δηλαδή ένα δισεκατομμύριο ευρώ ημερησίως — και διευρύνθηκε εκ νέου το πρώτο εξάμηνο του 2026.
Ενώ οι Βρυξέλλες προσπαθούν να αντιμετωπίσουν το ντάμπινγκ φθηνών κινεζικών προϊόντων, ένας ξεχωριστός νόμος για τη βιομηχανική προστασία και άλλα μέτρα κατά του οικονομικού εξαναγκασμού συναντούν αντιδράσεις τόσο από το Πεκίνο όσο και στο εσωτερικό της ΕΕ.
Δικλείδα ασφαλείας για τυχόν αντίποινα
Ο Νόμος Βιομηχανικής Επιτάχυνσης της ΕΕ, που προτάθηκε τον Μάρτιο, έχει στόχο να επαναφέρει μεταποιητικές επενδύσεις στην Ευρώπη, ευνοώντας εταιρείες με έδρα στην ΕΕ σε δημόσιες συμβάσεις και επιδοτήσεις. Οι ξένες επενδύσεις σε καίριους τομείς θα εγκρίνονται μόνο εάν οι Ευρωπαίοι εταίροι διατηρούν τον πλειοψηφικό έλεγχο, κάτι που το Πεκίνο έχει χαρακτηρίσει ως διάκριση.
Η Ένωση Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (ACEA) προειδοποίησε τον περασμένο μήνα πως το σχέδιο κάνει ελάχιστα για να αντιμετωπίσει την απειλή από φθηνότερους Κινέζους ανταγωνιστές. Σε έγγραφο θέσεων ανέφερε πως το κίνητρο για παραγωγή εντός της Ένωσης πρέπει να είναι αρκετά μεγάλο, ώστε να «αντισταθμίζει το επιπλέον κόστος της τοπικής παραγωγής».
Κύρια ανησυχία του Βερολίνου ήταν το ενδεχόμενο η Κίνα να επιβάλει νέους περιορισμούς στις εξαγωγές ορυκτών σπάνιων γαιών και των μαγνητών που κατασκευάζονται από αυτά. Το Πεκίνο διαθέτει σχεδόν ασφυκτικό έλεγχο σε αυτά τα στοιχεία, τα οποία είναι απαραίτητα για τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αλλά και την αμυντική βιομηχανία.
Το Bloomberg επικαλέστηκε την περασμένη εβδομάδα ανώνυμους Γερμανούς αξιωματούχους, σύμφωνα με τους οποίους ένας νέος ευρωπαϊκός «διακόπτης» θα μπορούσε να λειτουργήσει ως δικλείδα ασφαλείας, προκειμένου το Πεκίνο να μην μπλοκάρει αυτές τις εξαγωγές. Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα του Bloomberg, οι Βρυξέλλες εξετάζουν επίσης μονομερείς περιορισμούς στον αριθμό των υβριδικών αυτοκινήτων που μπορεί να εξάγει η Κίνα στην ΕΕ.
Πρόσθετα εμπορικά μέτρα στο τραπέζι της ΕΕ
Ίσως προκειμένου να αποφευχθεί μια τόσο ανοιχτή αντιπαράθεση, η ΕΕ και η Κίνα κατέληξαν την περασμένη εβδομάδα σε μια «κοινή συνεννόηση» που θα μπορούσε να μειώσει κατά περισσότερο από το ήμισυ τις κινεζικές εξαγωγές υβριδικών και plug-in υβριδικών οχημάτων προς την ΕΕ, σύμφωνα με τον επίτροπο Εμπορίου της ΕΕ Μάρος Σέφτσοβιτς, ο οποίος ηγήθηκε της ευρωπαϊκής αντιπροσωπείας στις συνομιλίες στο Πεκίνο.
Όπως προκύπτει από δημοσιεύματα, η συμφωνία θα θέτει ανώτατο όριο 350.000 οχημάτων ετησίως σε αυτές τις κινεζικές εισαγωγές, με το όριο να αυξάνεται κατά 6% κάθε χρόνο για τέσσερα χρόνια.
Σύμφωνα με υπολογισμούς του MERICS, η ΕΕ αποτελεί σημαντικότερη εξαγωγική αγορά για την Κίνα από ό,τι οι ΗΠΑ. Το πρώτο εξάμηνο του έτους οι κινεζικές εξαγωγές προς την ΕΕ ανήλθαν σε 254 δισεκατομμύρια δολάρια – έναντι 172 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς τις ΗΠΑ.
Αυτό θα μπορούσε να προσφέρει στους διαπραγματευτές της ΕΕ ισχυρότερα μέσα πίεσης, καθώς προσπαθούν να αποφύγουν έναν εμπορικό πόλεμο, προστατεύοντας ταυτοχρόνως την Ευρώπη από το νέο κύμα υπερπροσφοράς κινεζικών εξαγωγών.
Όπως δήλωσε στην DW ο Μίσερ, «η ΕΕ διαθέτει μεγαλύτερη διαπραγματευτική ισχύ από όση μερικές φορές πιστεύει».
Πηγη: DW
Αναλύσεις
BrahMos στην Κύπρο; Η Ινδία, τα ελληνικά Viper και το μέτωπο του καλωδίου
Η αντιπαράθεση για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου, η τουρκική πίεση προς τη Γαλλία και η αναβάθμιση των αμυντικών σχέσεων με την Ινδία βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκπομπής «Direct News» με τον Ανδρέα Μουντζουρούλια. Ο δημοσιογράφος συνέδεσε τις εξελίξεις γύρω από τον Great Sea Interconnector (GSI) με ένα ευρύτερο διακύβευμα: την αποφασιστικότητα Αθήνας και Λευκωσίας να προχωρήσουν σε έργα στρατηγικής σημασίας απέναντι στις τουρκικές διεκδικήσεις.
Η αντιπαράθεση για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου, η τουρκική πίεση προς τη Γαλλία και η αναβάθμιση των αμυντικών σχέσεων με την Ινδία βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκπομπής «Direct News» με τον Ανδρέα Μουντζουρούλια. Ο δημοσιογράφος συνέδεσε τις εξελίξεις γύρω από τον Great Sea Interconnector (GSI) με ένα ευρύτερο διακύβευμα: την αποφασιστικότητα Αθήνας και Λευκωσίας να προχωρήσουν σε έργα στρατηγικής σημασίας απέναντι στις τουρκικές διεκδικήσεις.
Στην ανάλυσή του υποστήριξε ότι η Άγκυρα επιχειρεί να αποκτήσει στην πράξη δικαίωμα παρέμβασης στις υποθαλάσσιες υποδομές της Ανατολικής Μεσογείου. Παράλληλα, έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στη γαλλική παρουσία, στις επαφές με την Ινδία και στην ενίσχυση της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ.
Οι δύο αντι-NAVTEX και η πίεση για το καλώδιο
Σύμφωνα με όσα παρουσίασε στην εκπομπή, η Τουρκία προχώρησε σε δύο αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας ελληνικές και κυπριακές αρμοδιότητες. Ο ίδιος συνέδεσε την πρώτη με την άσκηση «Ευνομία» και την προετοιμασία επανέναρξης των ερευνών για τον GSI.
Για τη δεύτερη διευκρίνισε ότι αφορά διαφορετικό έργο: το καλώδιο οπτικών ινών East to Med Data Corridor, το οποίο συνδέεται με την ψηφιακή διασύνδεση Ασίας και Ευρώπης. Στη δική του ανάγνωση, οι αντιδράσεις και στα δύο πεδία αποτυπώνουν την προσπάθεια της Άγκυρας να επιβάλει λόγο στις θαλάσσιες δραστηριότητες σε περιοχές που διεκδικεί.
Ο Μουντζουρούλιας απέδωσε ιδιαίτερη σημασία σε δημοσιεύματα της Hürriyet και του TR Haber, τα οποία, όπως ανέφερε, προβάλλουν απαίτηση γραπτής ενημέρωσης ή συγκατάθεσης της Τουρκίας για τις εργασίες του ηλεκτρικού καλωδίου. Εκτίμησε ότι έτσι επιχειρείται να μεταφερθεί η πίεση και στο Παρίσι, λόγω της εμπλοκής της γαλλικής Nexans.
Η «Ευνομία» και το ερώτημα της γαλλικής παρουσίας
Κεντρικό σημείο της εκπομπής αποτέλεσε η πιθανή σύνδεση της πολυεθνικής άσκησης «Ευνομία», με τη συμμετοχή Ελλάδας, Κύπρου, Γαλλίας και Ιταλίας, με την ασφάλεια των εργασιών για τον GSI.
Επικαλούμενος πληροφορίες του, ο παρουσιαστής τοποθέτησε την πιθανή επανεκκίνηση των εργασιών γύρω στις 26 Οκτωβρίου, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο χρονικής μετατόπισης. Διατύπωσε επίσης την εκτίμηση ότι ελληνικά και γαλλικά πολεμικά πλοία ενδέχεται να παραμείνουν στην περιοχή μετά τις δραστηριότητες της άσκησης.
Η αναφορά αυτή παρουσιάστηκε ως πληροφορία και εκτίμηση του δημοσιογράφου για τον σχεδιασμό των επόμενων ημερών. Ο ίδιος τόνισε άλλωστε ότι η στάση των εμπλεκομένων θα κριθεί στην πράξη.
Στο ίδιο πλαίσιο, ανέφερε ότι η Nexans έχει κινηθεί προς Αθήνα και Λευκωσία για τις απαιτούμενες διαδικασίες, ενώ επικαλέστηκε αμερικανική διπλωματική υποστήριξη προς το έργο.
«Δεν είναι ένα απλό καλώδιο»
Το βασικό πολιτικό μήνυμα του Μουντζουρούλια ήταν ότι η υπόθεση υπερβαίνει την ενεργειακή διάσταση.
«Δεν είναι ένα απλό καλώδιο», υπογράμμισε, υποστηρίζοντας ότι ενδεχόμενη υποχώρηση υπό τουρκική πίεση θα ενίσχυε πολιτικά τις διεκδικήσεις της «Γαλάζιας Πατρίδας» και του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Ταυτόχρονα, επέμεινε ότι η Ελλάδα οφείλει να στηρίζεται πρωτίστως στις δικές της δυνατότητες και αποφάσεις. Η συνεργασία με τη Γαλλία, το Ισραήλ και τις ΗΠΑ αποκτά, κατά την ανάλυσή του, ουσιαστική αξία όταν συνοδεύει την ελληνική αποφασιστικότητα.
Η Ινδία και το σενάριο των BrahMos για την Κύπρο
Σημαντικό μέρος της εκπομπής αφιερώθηκε στις επαφές του Ινδού αξιωματούχου Άμυνας σε Ελλάδα και Κύπρο και στη συνάντησή του με τον αρχηγό ΓΕΕΘΑ Δημήτριο Χούπη. Ο παρουσιαστής τις συνέδεσε με την ανάπτυξη συνεργασίας στις ασκήσεις, στην ανταλλαγή πληροφοριών και στην αμυντική βιομηχανία.
Κατά την εκτίμησή του, οι επισκέψεις στέλνουν μήνυμα στήριξης προς Αθήνα και Λευκωσία, σε μια περίοδο αυξανόμενης τουρκικής πίεσης.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε σε ανάλυση των Times of India για πιθανή απόκτηση πυραύλων BrahMos από την Κυπριακή Δημοκρατία. Ο Μουντζουρούλιας δήλωσε ότι γνωρίζει την ύπαρξη σχετικών επαφών, χωρίς να παρουσιάσει ολοκληρωμένη συμφωνία αγοράς.
Αντίστοιχα, αναφέρθηκε στο ενδεχόμενο ινδοαρμενικής συμπαραγωγής συστημάτων Pinaka Mk2, εντάσσοντάς το στην ευρύτερη παρουσία της Ινδίας στον Καύκασο.
Ελληνικά μαχητικά και ενίσχυση της κυπριακής άμυνας
Ο δημοσιογράφος στάθηκε επίσης στην παρουσία ελληνικών F-16 Viper στην Κύπρο και στην αξιοποίηση σύγχρονων συστημάτων από την Εθνική Φρουρά. Αναφέρθηκε σε ισραηλινή αντιαεροπορική τεχνολογία, μη επανδρωμένα μέσα και σενάρια ανακατάληψης εδάφους.
Ερμήνευσε αυτές τις δραστηριότητες ως βήματα ουσιαστικής επαναφοράς του Ενιαίου Αμυντικού Δόγματος. Παράλληλα, παρουσίασε τις πτήσεις ελληνικών μαχητικών στην περιοχή του Καστελλόριζου ως έμπρακτη επιβεβαίωση της επιχειρησιακής παρουσίας της Πολεμικής Αεροπορίας.
Στην προσέγγισή του, η ενίσχυση της Κύπρου και η σταθερή ελληνική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο αποτελούν αλληλένδετες προϋποθέσεις αποτροπής.
Ισραήλ, Βαλκάνια και οι υπόλοιπες εστίες έντασης
Στην ευρύτερη επισκόπηση, ο Μουντζουρούλιας σχολίασε τουρκικές αναλύσεις για τη συνεργασία Ελλάδας–Ισραήλ και την ισραηλινή παρουσία στα Βαλκάνια. Εκτίμησε ότι οι αμυντικές και οικονομικές συνεργασίες του Ισραήλ στην περιοχή προκαλούν ανησυχία στην Άγκυρα.
Αναφέρθηκε ακόμη σε δηλώσεις στελέχους της AfD υπέρ της γερμανοτουρκικής συνεργασίας και επικριτικές προς την Ελλάδα, καθώς και σε αναφορές για συνεργασία Βουλγαρίας, Ρουμανίας και Τουρκίας στη Μαύρη Θάλασσα. Παράλληλα, ανέδειξε το μήνυμα του Αμερικανού γερουσιαστή Ρικ Σκοτ από την Πράσινη Γραμμή υπέρ της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Στο ουκρανικό, άσκησε κριτική στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι και επανέλαβε την αντίθεσή του σε ενδεχόμενη αποστολή ελληνικών Patriot. Τέλος, μετέφερε δημοσιογραφικά σενάρια για πιθανή νέα επιχείρηση κατά του Ιράν, τα οποία παρουσίασε ως ενδεχόμενα.
Η κεντρική θέση της εκπομπής ήταν σαφής: κατά τον Μουντζουρούλια, η πορεία του GSI θα αποτελέσει κρίσιμη δοκιμασία για την ελληνική αποτροπή και για το πρακτικό αντίκρισμα των στρατηγικών συνεργασιών στην Ανατολική Μεσόγειο.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΙνδός στρατηγός προειδοποιεί τον Ερντογάν: «Θα κάνουμε κομμάτια κάθε τουρκική αρμάδα που θα σπεύσει να βοηθήσει το Πακιστάν»