Αναλύσεις
Η ψηφιακή παγίδα του Ιράν στους Αμερικανούς
Μία νέα, σκοτεινή διάσταση του πολέμου στη Μέση Ανατολή ανέδειξε ο Σταύρος Καλεντερίδης, παρουσιάζοντας στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο οι Ιρανοί φέρονται να αξιοποίησαν το ψηφιακό αποτύπωμα Αμερικανών στρατιωτικών και συνεργατών τους, προκειμένου να εντοπίσουν τις θέσεις τους και να τους στοχοποιήσουν.
Στην ανάλυσή του, ο Σταύρος Καλεντερίδης μίλησε για έναν πόλεμο που έχει πλέον ξεφύγει από τα όρια των αεροπορικών πληγμάτων και των επιχειρήσεων εντυπωσιασμού. Οι νέοι θάνατοι Αμερικανών στρατιωτικών στην Ιορδανία, τα πλήγματα σε κρίσιμες υποδομές του Ιράν, η ανταπόδοση της Τεχεράνης στο Κουβέιτ και ο κίνδυνος μιας περιορισμένης χερσαίας επιχείρησης συνθέτουν, κατά την εκτίμησή του, ένα σκηνικό γενικευμένης κλιμάκωσης.
Η ψηφιακή ενέδρα του Ιράν
Το πλέον εντυπωσιακό σημείο της ανάλυσης αφορά τις επιχειρήσεις εντοπισμού αμερικανικού προσωπικού μέσα από τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας.
Όπως εξήγησε ο Σταύρος Καλεντερίδης, επικαλούμενος δημοσιεύματα των Financial Times και των New York Times, οι Ιρανοί πραγματοποίησαν συντονισμένες κυβερνοεπιθέσεις σε τηλεπικοινωνιακά δίκτυα της Μέσης Ανατολής. Στόχος ήταν να εντοπιστούν αμερικανικά κινητά τηλέφωνα που χρησιμοποιούσαν υπηρεσίες περιαγωγής –το γνωστό roaming– έξω από τις ΗΠΑ.
Μέσω των λεγόμενων SS7 pings, δηλαδή «σιωπηλών» αιτημάτων προς τα τηλεπικοινωνιακά δίκτυα, μπορούσαν να ελέγξουν ποια τηλέφωνα βρίσκονταν σε περιαγωγή και να προσδιορίσουν κατά προσέγγιση τη θέση τους.
Η επιχείρηση, όμως, δεν σταμάτησε εκεί. Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, αξιοποιήθηκαν ακόμη και εμπορικά δεδομένα διαφημίσεων και οι μοναδικές ψηφιακές ταυτότητες των συσκευών. Με αυτόν τον τρόπο φέρεται να εντοπίστηκαν ξενοδοχεία στα οποία είχαν μεταφερθεί Αμερικανοί στρατιωτικοί, εργολάβοι και πολιτικό προσωπικό μετά την απομάκρυνσή τους από στρατιωτικές βάσεις.
«Το ψηφιακό αποτύπωμα των Αμερικανών στρατιωτών και αξιωματούχων τούς εκθέτει και τους καθιστά ευάλωτους», ήταν το κεντρικό συμπέρασμα του αναλυτή.
Η υπόθεση, όπως σημείωσε, έφτασε μέχρι την αμερικανική Γερουσία. Ο γερουσιαστής Ρον Γουάιντεν φέρεται να προειδοποίησε ότι είναι η πρώτη φορά που εμπορικά τηλεπικοινωνιακά δεδομένα χρησιμοποιούνται για τη στοχοποίηση Αμερικανών στρατιωτών, κάνοντας λόγο για τεράστιο ζήτημα εθνικής ασφάλειας.
Νέοι νεκροί στην Ιορδανία
Ο Σταύρος Καλεντερίδης αναφέρθηκε στον θάνατο δύο ακόμη μελών των αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων έπειτα από ιρανική επίθεση στην Ιορδανία με βαλλιστικό πύραυλο και drones. Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, τέσσερις τραυματίες μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία, ενώ ένας ακόμη στρατιωτικός δηλώθηκε αγνοούμενος.
Ο ίδιος εξέφρασε αμφιβολίες για τον επίσημο αριθμό των αμερικανικών απωλειών, υποστηρίζοντας ότι η Ουάσιγκτον ενδέχεται να αποκρύπτει το πραγματικό μέγεθος του κόστους.
Σημείωσε ακόμη ότι η αμερικανική πρεσβεία στην Ιορδανία προειδοποίησε τους πολίτες των ΗΠΑ να αποφεύγουν την Άκαμπα, το αεροδρόμιο και το λιμάνι της περιοχής. Κατά την εκτίμησή του, η Ιορδανία λειτουργεί πλέον ως βασικό προκεχωρημένο φυλάκιο της Δύσης, με αποτέλεσμα να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των ιρανικών αντιποίνων.
Η κλιμάκωση στο Κουβέιτ
Η Τεχεράνη, σύμφωνα με την ανάλυση, στέλνει προς την Ουάσιγκτον ένα απολύτως ξεκάθαρο μήνυμα: κάθε πλήγμα σε ιρανικές υποδομές θα απαντάται με ανάλογο χτύπημα στις υποδομές των αμερικανικών συμμάχων.
«Αν μας χτυπήσετε γέφυρες, εργοστάσια και ενεργειακές εγκαταστάσεις, θα χτυπήσουμε ακριβώς τα ίδια», είναι η λογική της ιρανικής αντίδρασης, όπως την περιέγραψε.
Στο πλαίσιο αυτό, οι Ιρανοί έπληξαν υποδομές αφαλάτωσης και γέφυρες στο Κουβέιτ, αλλά και στρατιωτικούς στόχους που εξυπηρετούν τις αμερικανικές δυνάμεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται εγκαταστάσεις ραντάρ στην αεροπορική βάση Αλί αλ Σάλεμ και άλλες υποδομές υποστήριξης.
Το Κουβέιτ δεν επιλέχθηκε τυχαία. Αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους διαμετακομιστικούς κόμβους των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στον Περσικό Κόλπο. Το μήνυμα της Τεχεράνης, επομένως, απευθύνεται όχι μόνο στην Ουάσιγκτον, αλλά σε όλες τις χώρες της περιοχής που παραχωρούν βάσεις και διευκολύνσεις.
Προετοιμάζεται περιορισμένη εισβολή;
Ιδιαίτερα ανησυχητική ήταν η εκτίμηση του Σταύρου Καλεντερίδη για τον πραγματικό στόχο των αμερικανικών βομβαρδισμών στο νότιο Ιράν.
Οι ΗΠΑ, όπως υποστήριξε, δεν χτυπούν μόνο στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Έχουν πληγεί γέφυρες, σήραγγες, αεροδρόμια, σιδηροδρομικές γραμμές, εγκαταστάσεις ύδρευσης, ηλεκτροδότησης και αποθήκευσης τροφίμων. Το αποτέλεσμα είναι πολύωρες διακοπές ρεύματος, ακόμη και σε περιοχές όπου η θερμοκρασία αγγίζει τους 50 βαθμούς, αλλά και σοβαρά προβλήματα σε νοσοκομεία και μικρές επιχειρήσεις.
Κατά την εκτίμησή του, η συστηματική καταστροφή των συγκοινωνιακών και ενεργειακών υποδομών μπορεί να αποσκοπεί στην αποκοπή του νότιου Ιράν από την υπόλοιπη χώρα.
«Είναι πιθανό να μεθοδεύεται κάποια περιορισμένη στρατιωτική εισβολή», προειδοποίησε, συνδέοντας την απομόνωση της περιοχής με το ενδεχόμενο μετακίνησης δυνάμεων από το Ιράκ.
Παράλληλα, αναφέρθηκε σε πλήγματα κατά πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Χουζεστάν και στο Μπουσέρ. Για την υπό κατασκευή εγκατάσταση στο Χουζεστάν, η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας φέρεται να εκτίμησε ότι δεν υπήρχε πυρηνικό υλικό και, επομένως, άμεσος κίνδυνος διαρροής ραδιενέργειας. Ωστόσο, κάλεσε όλες τις πλευρές να επιδείξουν στρατιωτική αυτοσυγκράτηση κοντά σε πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Το οικονομικό οξυγόνο από την Κίνα
Ο Σταύρος Καλεντερίδης στάθηκε και στην οικονομική προετοιμασία της Τεχεράνης. Κατά την περίοδο της εκεχειρίας, το Ιράν φέρεται να εξήγαγε προς την Κίνα περίπου 70 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, εξασφαλίζοντας έσοδα που υπολογίζονται μεταξύ 5 και 6 δισ. δολαρίων.
Αυτά τα χρήματα αποτελούν το οικονομικό «λίπος» που χρειάζεται το Ιράν για να συνεχίσει τον πόλεμο, να καλύψει τις απώλειες και να χρηματοδοτήσει τις στρατιωτικές και ψηφιακές του επιχειρήσεις.
Ο αγωγός που αλλάζει τον χάρτη
Σημαντικό μέρος της εκπομπής αφιερώθηκε και στον νέο ενεργειακό σχεδιασμό των ΗΠΑ, της Τουρκίας, του Ιράκ και της Συρίας.
Ο αναλυτής αναφέρθηκε στον ρόλο του Τομ Μπάρακ και στο σχέδιο επαναλειτουργίας ή δημιουργίας του ενεργειακού διαδρόμου Κιρκούκ–Μπανιάς. Ένας τέτοιος αγωγός θα μπορούσε να μεταφέρει ιρακινό πετρέλαιο απευθείας στις μεσογειακές ακτές της Συρίας, παρακάμπτοντας τον Περσικό Κόλπο και τα Στενά του Ορμούζ.
Δεν πρόκειται απλώς για έναν αγωγό, αλλά για μια μακροχρόνια οικονομική και γεωπολιτική σύνδεση. Τράπεζες, πετρελαϊκές εταιρείες και κράτη θα επενδύσουν δισεκατομμύρια, ενώ η Τουρκία και η Συρία θα διεκδικήσουν ρόλο διαμετακομιστικού κόμβου.
Την ίδια στιγμή, τουρκικά δημοσιεύματα παρουσιάζουν μια μεγάλη δέσμη κερδών για την Άγκυρα: την ανατροπή του καθεστώτος Άσαντ, την άνοδο του Άχμεντ αλ Σαράα, την πίεση για αφοπλισμό του PKK, τη χαλάρωση των κυρώσεων στη Συρία, τη διευθέτηση της υπόθεσης Halkbank και την προοπτική προμήθειας κινητήρων για το KAAN.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η πληροφορία του αρθρογράφου Αμπντουλκαντίρ Σελβί ότι οι τουρκικοί S-400 έχουν ήδη συμφωνηθεί να μεταφερθούν σε τρίτη χώρα, πιθανότατα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Εάν αυτό ολοκληρωθεί, εκτιμάται ότι θα ανοίξει ο δρόμος για την άρση των αμερικανικών κυρώσεων και την επιστροφή της Τουρκίας στη συζήτηση για τα F-35.
Η τουρκική πρόκληση στη Θράκη
Ο Σταύρος Καλεντερίδης σχολίασε με οξύτητα και την αντίδραση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών για την αναστολή λειτουργίας οκτώ μειονοτικών σχολείων στη Θράκη.
Υπογράμμισε ότι η Συνθήκη της Λωζάνης αναγνωρίζει μουσουλμανική και όχι «τουρκική» μειονότητα, κατηγορώντας την Άγκυρα ότι επιχειρεί να μετατρέψει ένα εκπαιδευτικό και δημογραφικό ζήτημα σε εργαλείο πολιτικής παρέμβασης.
Παράλληλα, άσκησε σκληρή κριτική στο ελληνικό πολιτικό σύστημα για τη διαχρονική αδυναμία του να περιορίσει τη δράση του τουρκικού προξενείου και τις πιέσεις που, όπως ανέφερε, ασκούνται σε Έλληνες μουσουλμάνους πολίτες.
Το τελικό μήνυμα της ανάλυσής του ήταν σαφές: ο πόλεμος δεν κρίνεται πλέον μόνο από τον αριθμό των αεροσκαφών, των πυραύλων και των στρατιωτικών βάσεων. Κρίνεται στα τηλεπικοινωνιακά δίκτυα, στα δεδομένα των κινητών, στους ενεργειακούς διαδρόμους και στις οικονομικές συμμαχίες. Και μέσα σε αυτό το νέο περιβάλλον, ο μύθος της απόλυτης αμερικανικής παντοδυναμίας δείχνει, κατά τον Σταύρο Καλεντερίδη, να δέχεται ένα βαρύ πλήγμα.
GEOPOLITICO
Οι 45 παρανομίες των Τούρκων σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο και το ιστορικό των προκλήσεων του Γιασάρ Γκιουλέρ
Σε νέα αμφισβήτηση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων προχώρησε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας της Τουρκίας, Γιασάρ Γκιουλέρ, δηλώνοντας ότι η Άγκυρα λαμβάνει διπλωματικά και στρατιωτικά μέτρα κατά των ελληνικών πρωτοβουλιών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Ο Τούρκος υπουργός αποκάλυψε ότι κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους πραγματοποιήθηκαν 45 τουρκικές παρεμβάσεις σε πλοία, ενώ επανέλαβε τις αξιώσεις της Άγκυρας περί κυριαρχικής ισότητας και ισότιμου διεθνούς καθεστώτος των Τουρκοκυπρίων.
Την ώρα που Αθήνα και Λευκωσία πραγματοποιούσαν την 4η Διακυβερνητική Σύνοδο στην κυπριακή πρωτεύουσα, ο Γιασάρ Γκιουλέρ επανέφερε στο προσκήνιο το σύνολο σχεδόν των τουρκικών διεκδικήσεων στο Αιγαίο, την Ανατολική Μεσόγειο και το Κυπριακό.
Μιλώντας την Τετάρτη 18 Νοεμβρίου 2026 στην Επιτροπή Σχεδιασμού και Προϋπολογισμού της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας εμφανίστηκε υποστηρικτής του διαλόγου με την Ελλάδα, συνοδεύοντας, ωστόσο, τις αναφορές του στην ειρήνη και τη συνεργασία με προειδοποιήσεις για τη λήψη στρατιωτικών μέτρων.
Αποκάλυψε 45 τουρκικές παρεμβάσεις σε πλοία
Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν τα αριθμητικά στοιχεία που παρουσίασε ο Γκιουλέρ σχετικά με τη δραστηριότητα των τουρκικών δυνάμεων στις δύο θαλάσσιες περιοχές.
Σύμφωνα με τον ίδιο, κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους πραγματοποιήθηκαν:
-
25 παρεμβάσεις στο Αιγαίο.
-
20 παρεμβάσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Οι ενέργειες αυτές περιλάμβαναν παρεμποδίσεις, υποβολή ερωτημάτων και προειδοποιήσεις προς πλοία που, κατά τον ισχυρισμό της Άγκυρας, δραστηριοποιούνταν χωρίς άδεια σε περιοχές τουρκικής θαλάσσιας δικαιοδοσίας.
Ο Γκιουλέρ ανέφερε επίσης ότι οι τουρκικές δυνάμεις παρέχουν συνοδεία και προστασία σε επιστημονικές έρευνες και επιχειρήσεις γεώτρησης των αρμόδιων τουρκικών φορέων.
Οι δηλώσεις αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα υπό το πρίσμα των πρόσφατων εξελίξεων γύρω από το Great Sea Interconnector και της προσπάθειας της Τουρκίας να εμφανιστεί ως αρμόδια αρχή για την αδειοδότηση ερευνητικών δραστηριοτήτων σε θαλάσσιες περιοχές των οποίων τη δικαιοδοσία διεκδικεί μονομερώς.
Επιμένει στην τουρκική γραμμή για το Κυπριακό
Αναφερόμενος στην Κύπρο, ο Γκιουλέρ επανέλαβε τις θέσεις της Άγκυρας περί κυριαρχικής ισότητας και ισότιμου διεθνούς καθεστώτος των Τουρκοκυπρίων, οι οποίες βρίσκονται στον πυρήνα της τουρκικής επιδίωξης για λύση δύο κρατών.
Χρησιμοποίησε εκ νέου τον όρο «Ελληνοκυπριακή Διοίκηση» για την Κυπριακή Δημοκρατία, κατηγορώντας τη Λευκωσία ότι επιχειρεί να ενισχύσει την επιρροή της μέσω εξωτερικής υποστήριξης.
Διεμήνυσε, μάλιστα, ότι η Τουρκία «δεν επιτρέπει τετελεσμένα», επικαλούμενος τα εγγυητικά δικαιώματα και τις λεγόμενες ιστορικές ευθύνες της χώρας του.
Οι αναφορές αυτές επιβεβαιώνονται τόσο από ελληνικά και κυπριακά μέσα ενημέρωσης όσο και από το τουρκικό δημοσίευμα της Aksiyon για την παρουσίαση του προϋπολογισμού του υπουργείου Άμυνας για το 2027.
Το ιστορικό των προκλητικών δηλώσεων του Γιασάρ Γκιουλέρ
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Τούρκος υπουργός Άμυνας συνδυάζει τη ρητορική περί ειρηνικής συνύπαρξης με προειδοποιήσεις στρατιωτικού χαρακτήρα και επαναφορά των τουρκικών διεκδικήσεων.
Από την ανάληψη των υπουργικών του καθηκόντων το 2023, ο Γκιουλέρ έχει επανειλημμένως προβεί σε ανάλογες τοποθετήσεις.
16 Νοεμβρίου 2023 – Αμετακίνητος στη «Γαλάζια Πατρίδα»
Λίγες εβδομάδες πριν από την υπογραφή της Διακήρυξης των Αθηνών, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας δήλωνε ότι η αποφασιστικότητα της χώρας του να προστατεύσει τα συμφέροντά της στη λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα» ήταν απόλυτη. Παράλληλα, υποστήριζε ότι η επιδίωξη ειρηνικών σχέσεων με την Ελλάδα δεν συνεπαγόταν υποχώρηση από τις τουρκικές διεκδικήσεις.
27 Νοεμβρίου 2024 – Στο στόχαστρο τα ελληνικά νησιά
Κατά τη συζήτηση του αμυντικού προϋπολογισμού για το 2025 στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, ο Γκιουλέρ χαρακτήρισε παράνομες τις ελληνικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο, επανέφερε το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών του Αιγαίου και αναφέρθηκε στην αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην Αλεξανδρούπολη, την οποία η Άγκυρα παρακολουθεί στενά.
9 Ιανουαρίου 2025 – «Δεν θα συμβιβαστούμε ποτέ»
Παρακολουθώντας την αεροναυτική άσκηση «Γαλάζια Πατρίδα» από την τουρκική φρεγάτα Salihreis, ο Γκιουλέρ διαμήνυσε ότι η Τουρκία δεν πρόκειται να συμβιβαστεί όσον αφορά το συγκεκριμένο δόγμα.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η οριστική λύση του Κυπριακού πρέπει να βασίζεται στην ύπαρξη δύο χωριστών κρατών και δύο λαών, απορρίπτοντας ουσιαστικά το συμφωνημένο πλαίσιο επίλυσης του Κυπριακού υπό τον ΟΗΕ.
11 Δεκεμβρίου 2025 – Προειδοποιήσεις για μονομερή τετελεσμένα
Μιλώντας στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, επανέλαβε ότι η Άγκυρα δεν θα ανεχθεί ενέργειες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο που θεωρεί αντίθετες προς τα συμφέροντά της, επικαλούμενος εκ νέου τη «Γαλάζια Πατρίδα».
7 Μαρτίου 2026 – Αντίδραση στην ελληνική στρατιωτική ενίσχυση της Κύπρου
Με αφορμή την ανάπτυξη ελληνικών στρατιωτικών δυνάμεων στην Κύπρο, ο Γκιουλέρ επανέλαβε ότι η Τουρκία δεν θα αποδεχθεί μονομερείς κινήσεις στο Αιγαίο.
Επικαλέστηκε τις επιχειρησιακές δυνατότητες του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού, υποστηρίζοντας ότι μπορεί να επιχειρεί σε ένα ευρύ γεωγραφικό τόξο από τη Μεσόγειο μέχρι τη Βαλτική, ενώ αναφέρθηκε στα δόγματα της «Γαλάζιας», της «Ουράνιας» και της «Κυβερνοπατρίδας».
27 Μαΐου 2026 – Απειλές από την Αδριανούπολη
Κατά τη διάρκεια ομιλίας του σε στρατόπεδο στην Αδριανούπολη, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας επανέφερε τις αιτιάσεις περί στρατιωτικοποίησης των ελληνικών νησιών και προειδοποίησε ότι η Τουρκία δεν θα παραμείνει αδιάφορη απέναντι σε εξελίξεις που θεωρεί αντίθετες προς τα συμφέροντά της.
Επικαλέστηκε, μάλιστα, την επιχειρησιακή ετοιμότητα και τις δυνατότητες των τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων για την αντιμετώπιση οποιασδήποτε απειλής.
27 Οκτωβρίου 2026 – Προειδοποιήσεις λίγες ημέρες πριν από την επανέναρξη των ερευνών για το καλώδιο
Μόλις τρεις εβδομάδες πριν από τις σημερινές δηλώσεις του, ο Γκιουλέρ είχε απευθύνει νέο μήνυμα προς Ελλάδα και Κύπρο, αποκλείοντας οποιαδήποτε τουρκική υποχώρηση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Είχε επίσης προειδοποιήσει για αποφασιστική αντίδραση της Τουρκίας απέναντι σε ενέργειες που η ίδια θεωρεί αντίθετες προς τα συμφέροντά της, ενώ είχε επαναφέρει τις αξιώσεις περί κυριαρχικής ισότητας των Τουρκοκυπρίων.
Από τη ρητορική στην καταγραφή επιχειρησιακών ενεργειών
Η ποιοτική διαφορά των δηλώσεων της 18ης Νοεμβρίου 2026 σε σχέση με προηγούμενες τοποθετήσεις του Γιασάρ Γκιουλέρ είναι ότι ο Τούρκος υπουργός δεν περιορίστηκε στην επανάληψη των γνωστών διεκδικήσεων της Άγκυρας, αλλά παρουσίασε συγκεκριμένο αριθμό επιχειρησιακών παρεμβάσεων σε πλοία.
Τα 45 περιστατικά που αποτελούν στην ουσία παρανομίες της Τουρκίας αφορούν την έμπρακτη αμφισβήτηση της θαλάσσιας δικαιοδοσίας στην περιοχή, ιδιαίτερα μετά τις εξελίξεις με το ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo και τη γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Τουρκία.
Υπενθυμίζεται ότι η ελληνική κυβέρνηση, διά του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη, έχει υποστηρίξει ότι η αδειοδότηση των ερευνών για το Great Sea Interconnector πραγματοποιήθηκε αποκλειστικά από τις ελληνικές και κυπριακές αρχές, απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς περί αναγνώρισης τουρκικής αρμοδιότητας.
Ο Γκιουλέρ, πάντως, δεν παρουσίασε αναλυτικό κατάλογο των 45 περιστατικών, ώστε να είναι γνωστά τα εμπλεκόμενα πλοία, οι ακριβείς συντεταγμένες, η φύση των τουρκικών ενεργειών και οι αντιδράσεις που αυτές προκάλεσαν.
Αναλύσεις
Ρωσία, Κίνα και ΗΠΑ αναδιατάσσουν την παγκόσμια ισορροπία – Η Ευρώπη απούσα από τις εξελίξεις
Οι στρατιωτικές κινήσεις στην Ανατολική Ασία και στον Ειρηνικό Ωκεανό δεν αποτελούν απλώς μεμονωμένα περιστατικά. Αντίθετα, δημιουργούν ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό γεωπολιτικό σκηνικό, το οποίο θα πρέπει να παρακολουθήσουμε με ιδιαίτερη προσοχή. Η Ρωσία και η Κίνα αυξάνουν τη στρατιωτική τους δραστηριότητα, ενώ η Ευρώπη φαίνεται για ακόμη μία φορά να βρίσκεται έξω από το τραπέζι των μεγάλων αποφάσεων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αναφορά για την παραβίαση του ιαπωνικού εναέριου χώρου από δύο ρωσικά πολεμικά αεροσκάφη, τα οποία εντοπίστηκαν κοντά στο νησί Οκινουσίμα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τα αεροσκάφη παρέμειναν περίπου τρία λεπτά το καθένα στον ιαπωνικό εναέριο χώρο, προκαλώντας την άμεση απογείωση ιαπωνικών αναχαιτιστικών. Το Τόκιο προχώρησε σε αυστηρή διπλωματική διαμαρτυρία προς τη Μόσχα.
Ακόμη μεγαλύτερο προβληματισμό προκαλεί η πορεία των ρωσικών αεροσκαφών προς την ευρύτερη περιοχή της Ταϊβάν και του Ειρηνικού, καθώς οι σχετικές αναφορές κάνουν λόγο και για παραβιάσεις εναέριων χώρων στην περιοχή της Ταϊβάν και της Νότιας Κορέας. Πρόκειται για κινήσεις που αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα όταν συνδυάζονται με τη συγκέντρωση περισσότερων από 100 πολεμικών πλοίων και σκαφών ακτοφυλακής της Κίνας γύρω από την Ταϊβάν και σε περιοχές του δυτικού Ειρηνικού.
Το ερώτημα είναι τι ακριβώς επιδιώκεται και ποιο μήνυμα στέλνουν αυτές οι στρατιωτικές κινήσεις.
Ο χρονισμός ασφαλώς δεν περνά απαρατήρητος. Στην Κίνα πραγματοποιείται η σύνοδος κορυφής του APEC στη Σεντζέν, όπου ο Σι Τζινπίνγκ υποδέχεται τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Οι τρεις ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν τις διεθνείς εξελίξεις, την περιφερειακή ασφάλεια, αλλά και το ζήτημα των πυρηνικών όπλων. Μάλιστα, ο Αμερικανός πρόεδρος επιδιώκει να ανοίξει τη συζήτηση για τη μείωση των πυρηνικών οπλοστασίων των τριών χωρών.
Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης δύο μεγάλες πολεμικές εστίες, η Ουκρανία και η Μέση Ανατολή, με την κατάσταση στο Ιράν να παραμένει ένα από τα κρίσιμα ζητήματα της διεθνούς ασφάλειας.
Και εδώ προκύπτει ένα πολύ σημαντικό πολιτικό ζήτημα. Πού βρίσκεται η Ευρώπη;
Ένας υποτίθεται απομονωμένος από τη δύση Ρώσος πρόεδρος βρίσκεται στην ίδια συνάντηση με τους ηγέτες των ΗΠΑ και της Κίνας, ενώ η Ευρώπη απουσιάζει. Δεν συμμετέχει ισότιμα, δεν βρίσκεται στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και δεν γνωρίζει ποιες συνεννοήσεις μπορεί να προκύψουν για το μέλλον της διεθνούς ισορροπίας.
Την ώρα που οι μεγάλες δυνάμεις συζητούν για πυρηνικά, πολέμους και περιφερειακή ασφάλεια, η Ευρώπη εξακολουθεί να αναλώνεται σε μια πολιτική που συχνά μοιάζει περισσότερο προσανατολισμένη στην πράσινη μετάβαση παρά στην πραγματική στρατηγική της αυτονομία.
Η Ελλάδα το γνωρίζει καλά από την απολιγνιτοποίηση της Δυτικής Μακεδονίας, ενώ στη Γερμανία είδαμε πρόσφατα την κατεδάφιση εγκαταστάσεων του εργοστασίου ηλεκτροπαραγωγής στο Μόρμπουργκ του Αμβούργου, μιας μονάδας που κατασκευάστηκε με επένδυση περίπου τριών δισεκατομμυρίων ευρώ και λειτούργησε για έξιμισι χρόνια.
Αυτή είναι η αντίφαση της Ευρώπης. Την ώρα που ο κόσμος αναδιατάσσεται, εκείνη μοιάζει να ασχολείται με τα καλαμάκια και να χάνει τη στρατηγική της θέση.
Θεωρώ ότι το επόμενο διάστημα πρέπει να εστιάσουμε ιδιαίτερα στον Ειρηνικό. Οι κινήσεις της Ρωσίας, η στρατιωτική παρουσία της Κίνας γύρω από την Ταϊβάν και η συνάντηση Τραμπ, Πούτιν και Σι Τζινπίνγκ μπορεί να αποτελούν ενδείξεις μιας ευρύτερης αναδιάταξης της παγκόσμιας ισορροπίας δυνάμεων.
Ο κόσμος αλλάζει και το ερώτημα είναι αν η Ευρώπη θα συνεχίσει να παρακολουθεί τις εξελίξεις από απόσταση ή αν θα αποφασίσει επιτέλους να αποκτήσει ουσιαστικό ρόλο στη νέα διεθνή πραγματικότητα.
GEOPOLITICO
Λεωνίδας Χρυσανθόπουλος: Με λάθος αποφάσεις η Ευρώπη δεν μπορεί να φέρει την ειρήνη στην Ουκρανία
Την απόφαση των Ευρωπαίων ηγετών στο Δουβλίνο στις 13 Νοεμβρίου 2026 σχετικά με τη σύνθεση της ευρωπαϊκής διαπραγματευτικής ομάδας για το Ουκρανικό επικρίνει σε άρθρο του ο πρέσβης επί τιμή Λεωνίδας Χρυσανθόπουλος. Αμφισβητεί τη διπλωματική αξιοπιστία κυβερνήσεων που έχουν υιοθετήσει σκληρή στάση απέναντι στη Ρωσία και εκτιμά ότι η συμμετοχή τους δεν δημιουργεί τις προϋποθέσεις ουσιαστικής διαμεσολάβησης. Αντιπροτείνει την αξιοποίηση προσωπικοτήτων και έμπειρων διπλωματών με διεθνές κύρος και ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με τη Μόσχα, το Κίεβο και την Ουάσιγκτον, υπογραμμίζοντας ότι η επίτευξη βιώσιμης ειρήνης απαιτεί ρεαλισμό και διάθεση συμβιβασμού.
Η ΕΥΡΩΠΗ ΣΤΙΣ ΕΙΡΗΝΕΥΤΙΚΕΣ ΣΥΝΟΜΙΛΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΙΑ.ΜΕ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΣΥΜΒΑΛΛΕΙ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ ΣΤΗΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ
Γράφει ο Λεωνίδας Χρυσανθόπουλος
Ο πόλεμος στην Ουκρανία εξακολουθεί να αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες απειλές για την ευρωπαική ασφάλεια αλλά και την οικονομία της.Παρά τις διπλωματικές προσπάθειες και πρωτοβουλίες για την εξεύρεση λύσης,ειρηνευτική συμφωνία δεν έχει ακόμα επιτευχθεί.Το κρίσιμο ερώτημα είναι ποιος και με ποιους όρους θα εκπροσωπήσει την Ευρώπη στις διαπραγματεύσεις.
Στις 13 Νοεμβρίου 2026 στο Δουβλινο oι Ευρωπαίοι «ηγέτες» κατέληξαν σε μια συγκεκριμένη απόφαση.Αντί να ορίσουν έναν και μοναδικό εκπρόσωπο,όπως είχε συζητηθεί αρχικά με το όνομα του Προέδρου του Ευρωπαικού Συμβουλίου ,Αντόνιο Κόστα,αποφάσισαν η ευρωπαική ομάδα διαπραγμάτευσης να αποτελείται από τα θεσμικά οργανα της Ε.Ε και από την Συμμαχία των Προθύμων δηλαδη Γαλλία,Γερμανία,Ιταλία,Πολωνία και Ηνωμένο Βασίλειο που δεν είναι μέλος της ΕΕ.
Η απόφαση αυτή εξασφαλίζει ευρύτερη ευρωπαική εκπροσώπηση ,ωστόσο δεν απαντά σε ένα ουσιαστικό ζήτημα .Διαθέτουν όλοι οι συμμετέχοντες την απαραίτητη διπλωματική αξιοπιστία για να συμβάλλουν στην προσέγγιση των αντιμαχομένων πλευρών?
Η συμμετοχή του Ηνωμένου Βασιλείου αλλά η γενικότερη πολιτική στάση των κυβερνήσεων ,πλήν Ιταλίας,που τήρησαν σκληρή στάση απέναντι στην Ρωσία δημιουργούν ευλόγους προβληματισμούς ως προς την δυνατότητα άσκησης ουσιαστικής διαμεσολάβησης .Επίσης δεν πρόκειται η Μόσχα να δεχθεί παρόμοια σύνθεση εφόσον οι ηγεσίες δεν αλλάξουν.
Συνεπώς θα πρέπει να εξεταστεί σοβαρά η συμμετοχή προσωπικοτήτων ,διπλωματών, και πρώην αξιωματούχων που διατήρησαν μια ουδέτερη και ισορροπημένη στάση κατά την διάρκεια του πολέμου.Πρόσωπα με διεθνές κύρος,εμπειρία και δυνατότητα επικοινωνίας τόσο με την Μόσχα,το Κίεβο οσον και με την Ουάσιγκτων.
Η επίτευξης της ειρήνης απαιτεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας,ρεαλισμό και διάθεση συμβιβασμού.Η Ευρώπη δικαιούται και πρέπει να έχει λόγο στις αποφάσεις που αφορούν την ασφάλεια και την οικονομία της.Ομως η πραγματική της δύναμη δεν θα μετρηθεί από τον αριθμό των εκπροσώπων της στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων αλλά από την ειλικρινή της διάθεση να συμβάλλει στην επίτευξη μιάς βιώσιμης ειρήνης.
Για αυτούς τους λόγους η απόφαση της 13ης Νοεμβρίου της Ευρωπαικής Ενωσης είναι,οπως πολλες άλλες,λανθασμένη και επιβάλλεται να αλλάξει.
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
GEOPOLITICO3 μήνες πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
GEOPOLITICO1 εβδομάδα πρινΤι αναφέρει η διακοίνωση της Γαλλίας στην Τουρκία: «Δεν εμπλεκόμαστε στις διαφορές σας με την Ελλάδα»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
GEOPOLITICO3 μήνες πρινΙνδός στρατηγός προειδοποιεί τον Ερντογάν: «Θα κάνουμε κομμάτια κάθε τουρκική αρμάδα που θα σπεύσει να βοηθήσει το Πακιστάν»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΣύμβαση ΟΗΕ της Βαρκελώνης: “Άγκυρα, έχεις υπογράψει”! “Αθήνα για ποιον λόγο σιωπάς”;
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΠροσχέδιο Νόμου, για “ΑΟΖ και 12 μίλια” των ακαδημαϊκών χαρτών: ΟΗΕ-Σεβίλλης