Ακολουθήστε μας

GEOPOLITICO

Παπαδάτος: Το επικίνδυνο κενό στην παγκόσμια αρχιτεκτονική ασφαλείας

Ο διδάκτωρ Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Γενεύης, Νίκος Παπαδάτος, αναλύει στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής» τις εξελίξεις στο διεθνές σύστημα, τους ανταγωνισμούς των μεγάλων δυνάμεων και τους κινδύνους για την Ελλάδα.

Δημοσιεύτηκε στις

Τη διαμόρφωση ενός νέου διεθνούς συστήματος, στο οποίο πολλαπλασιάζονται τα κέντρα ισχύος χωρίς να υπάρχουν επαρκείς μηχανισμοί αποτροπής μιας πυρηνικής σύγκρουσης, ανέλυσε ο διδάκτωρ Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Γενεύης, Νίκος Παπαδάτος, σε παρέμβασή του στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής». Ο ίδιος άσκησε κριτική στην ελληνική εξωτερική πολιτική, υπογραμμίζοντας την ανάγκη εφαρμογής μιας στρατηγικής αποτροπής που θα προστατεύει τη χώρα από κινδύνους σε δύο μέτωπα.

Γιατί δεν υπάρχουν προϋποθέσεις για μια νέα Γιάλτα

Ο Νίκος Παπαδάτος εμφανίστηκε επιφυλακτικός απέναντι στις εκτιμήσεις περί μιας νέας Γιάλτας με αφορμή τη συνάντηση των ηγετών των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ρωσίας και της Κίνας, επισημαίνοντας ότι δεν έχουν διαμορφωθεί οι προϋποθέσεις για συνολικές συμφωνίες αναδιάταξης του διεθνούς συστήματος.

Όπως εξήγησε, το σύγχρονο διεθνές σύστημα προσομοιάζει με ένα δίκτυο νευρώνων του ανθρώπινου εγκεφάλου, οι οποίοι διαπλέκονται και επικοινωνούν μεταξύ τους. Πέραν των τριών μεγάλων δυνάμεων, αναδεικνύονται πρόσθετα κέντρα οικονομικής, πολιτικής και στρατιωτικής ισχύος, όπως η Ινδία και η Βραζιλία.

Η πραγματικότητα αυτή καθιστά εξαιρετικά σύνθετη τη διαδικασία διαμόρφωσης μιας νέας διεθνούς αρχιτεκτονικής ασφαλείας.

Το δίδαγμα της κρίσης των πυραύλων της Κούβας

Ο ιστορικός προχώρησε σε αναδρομή στην περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, υπενθυμίζοντας την κρίση των πυραύλων της Κούβας τον Οκτώβριο του 1962, τη συνάντηση του Λίντον Τζόνσον με τον Αλεξέι Κοσίγκιν το 1967 και τις διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στις συμφωνίες SALT I και ABM το 1972, επί Ρίτσαρντ Νίξον και Λεονίντ Μπρέζνιεφ.

Επισήμανε ότι χρειάστηκαν δεκαετίες για να διαμορφωθεί ένα ρυθμιστικό πλαίσιο πυρηνικής αποτροπής και ελέγχου των εξοπλισμών.

Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι δεν θεωρεί τον Ψυχρό Πόλεμο περίοδο σταθερότητας και ασφάλειας. Αντιθέτως, επρόκειτο για ένα εξαιρετικά επικίνδυνο διεθνές σύστημα, το οποίο διέθετε όμως μηχανισμούς διαχείρισης των ανταγωνισμών μεταξύ των υπερδυνάμεων, που σήμερα απουσιάζουν.

Κατά την εκτίμησή του, η συνάντηση στην Κίνα θα μπορούσε να αποτελέσει την αφετηρία μιας σειράς επαφών για τη συγκρότηση ενός αντίστοιχου πλαισίου, ώστε να περιοριστεί τουλάχιστον ο κίνδυνος πυρηνικού ατυχήματος στα ενεργά μέτωπα του πλανήτη.

Δεν διαφαίνεται άμεση λύση στο Ουκρανικό

Ο Νίκος Παπαδάτος εκτίμησε ότι οι συζητήσεις των μεγάλων δυνάμεων θα μπορούσαν να επικεντρωθούν στην τεχνητή νοημοσύνη, στην οικονομική συνεργασία και στη διαχείριση των μεταξύ τους ανταγωνισμών, χωρίς αυτό να συνεπάγεται άμεση διευθέτηση του Ουκρανικού ή της κρίσης στη Μέση Ανατολή.

Ειδικά για την Ουκρανία, υποστήριξε ότι δεν υφίστανται αυτήν τη στιγμή οι αναγκαίες προϋποθέσεις για ουσιαστική συμφωνία, επικαλούμενος το ψυχρό κλίμα που, σύμφωνα με δυτικά δημοσιεύματα, χαρακτήρισε πρόσφατες συνομιλίες στη Μόσχα.

Προειδοποίηση για μεγάλη επίθεση κατά του Ιράν

Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και στην ευρύτερη περιοχή των Στενών του Ορμούζ.

Ο Νίκος Παπαδάτος χαρακτήρισε τα αμερικανικά πλήγματα κατά του Ιράν ως διερευνητικές επιχειρήσεις, οι οποίες, κατά την εκτίμησή του, ενδεχομένως προετοιμάζουν το έδαφος για μια μεγαλύτερη, συνδυασμένη επίθεση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ.

Αναφέρθηκε επίσης στη συγκέντρωση αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων στην περιοχή, καθώς και στη διάσταση του πολέμου πληροφοριών.

Όπως υποστήριξε, κατά τρόπο αντίστοιχο με την παροχή πληροφοριών από χώρες του ΝΑΤΟ προς την Ουκρανία, η Ρωσία και η Κίνα συνδράμουν το Ιράν μέσω πληροφοριών και εξοπλιστικών προγραμμάτων.

Ο κίνδυνος για την Ελλάδα

Ο ιστορικός προειδοποίησε ότι η εμπλοκή ευρωπαϊκών χωρών στην αντιπαράθεση θα μπορούσε να καταστήσει και την Ελλάδα χώρο εκδήλωσης αντιποίνων.

Στο πλαίσιο αυτό, κάλεσε τους διαμορφωτές της ελληνικής και της ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής να κινηθούν με γνώμονα την αποτροπή και όχι την επιθετική συμμετοχή σε κάθε διεθνή αναμέτρηση.

Αναγνώρισε, πάντως, ότι η συγκεκριμένη επιλογή είναι δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι έχουν ήδη αναληφθεί δεσμεύσεις στο πλαίσιο των επαφών με την αμερικανική πλευρά.

Η ρηματική διακοίνωση και οι χειρισμοί για το καλώδιο

Στο τελευταίο μέρος της παρέμβασής του, ο Νίκος Παπαδάτος άσκησε κριτική στους χειρισμούς της ελληνικής κυβέρνησης για τις έρευνες και τη μελλοντική πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, Great Sea Interconnector.

Επικαλέστηκε τη συνέντευξη που του παραχώρησε ο καθηγητής Βενιαμίν Καρακωστάνογλου σχετικά με τις προεκτάσεις της προσφυγής σε τρίτη δύναμη για την αποστολή ρηματικής διακοίνωσης.

Αντιπαρέβαλε τη σημερινή ελληνική πολιτική με τη στάση του Ανδρέα Παπανδρέου κατά την ελληνοτουρκική κρίση του 1987, αναφερόμενος επίσης στον Κωνσταντίνο Καραμανλή και στην αντίθεση των δύο ιστορικών ηγετών στη διεύρυνση της ατζέντας των ελληνοτουρκικών διαφορών.

Κατά την άποψή του, η διαμεσολάβηση της γαλλικής πλευράς δεν εξυπηρετεί την προώθηση των ελληνικών συμφερόντων ούτε στο ζήτημα της οριοθέτησης των θαλασσίων ζωνών ούτε στην προστασία των ελληνικών νησιών απέναντι στις τουρκικές διεκδικήσεις.

Η Τουρκία επιχειρεί να εξαφανίσει τα νησιά από τον χάρτη

Ο Νίκος Παπαδάτος αναφέρθηκε στο παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα επιχειρεί μέσω αυτού να αντιμετωπίσει τα ελληνικά νησιά σαν να μην υπάρχουν στον γεωγραφικό και νομικό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.

Επέκρινε, παράλληλα, την ελληνική διπλωματική προετοιμασία στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, τόσο ως προς τους χάρτες που παρουσιάστηκαν όσο και ως προς την αδυναμία αποτύπωσης των ελληνικών θέσεων στα συμπεράσματα σχετικής συζήτησης.

Καταλήγοντας, υπογράμμισε την ανάγκη επαναπροσδιορισμού της ελληνικής στρατηγικής με επίκεντρο την αποτροπή και την αποφυγή ενός ενδεχόμενου πλήγματος κατά της ελληνικής επικράτειας από δύο πλευρές.

GEOPOLITICO

Φαραντούρης: Κάθε κατεργάρης στον πάγκο του! Έχουμε όπλα απέναντι στην Τουρκία

Την αξιοποίηση της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, την επιβολή κυρώσεων σε Τουρκία και Λιβύη και την ένταξη της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα στην ατζέντα των ευρωβρετανικών διαπραγματεύσεων ζητά ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Νίκος Φαραντούρης, ασκώντας κριτική στην ελληνική κυβέρνηση και στις ευρωπαϊκές ηγεσίες.

Δημοσιεύτηκε

στις

Την ανάγκη η Ελλάδα να αξιοποιήσει αποτελεσματικότερα τα θεσμικά, διπλωματικά και οικονομικά εργαλεία που διαθέτει ως κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπογράμμισε ο Νίκος Φαραντούρης σε παρέμβασή του στη Thessalia TV στις 18 Νοεμβρίου 2026.

Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ μίλησε από το Λονδίνο, όπου βρέθηκε στο πλαίσιο των εργασιών της επιτροπής ευρωβρετανικών σχέσεων, αναφερόμενος στις διεργασίες επαναπροσέγγισης της Βρετανίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση, στη διεκδίκηση των Γλυπτών του Παρθενώνα, στην περιθωριοποίηση της Ευρώπης στις διεθνείς εξελίξεις και στην αντιμετώπιση του τουρκικού αναθεωρητισμού.

Να καταστούν ευρωπαϊκό ζήτημα οι τουρκικές διεκδικήσεις

Ο Νίκος Φαραντούρης υποστήριξε ότι η Αθήνα και η Λευκωσία οφείλουν να συντονίσουν τις ενέργειές τους, οικοδομώντας συμμαχίες εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και διεκδικώντας ουσιαστική στήριξη απέναντι στις αναθεωρητικές πρωτοβουλίες της Τουρκίας και της Λιβύης.

Κατά την εκτίμησή του, όσο οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν τις συγκεκριμένες απειλές ως διμερή ζητήματα της Ελλάδας με την Τουρκία ή τη Λιβύη, περιορίζεται η δυνατότητα άσκησης αποτελεσματικής πίεσης.

Αντιθέτως, η ανάδειξή τους σε ευρωπαϊκές διαφορές θα μπορούσε να δημιουργήσει διαφορετικές συνθήκες στη διπλωματική διαπραγμάτευση.

«Μέχρι στιγμής δεν το έχουμε κάνει όσο θα έπρεπε», ανέφερε χαρακτηριστικά, διερωτώμενος γιατί η ελληνική κυβέρνηση δεν έχει ακόμη ζητήσει την επιβολή κυρώσεων στη Λιβύη.

Η ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής και το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο άρθρο 42, παράγραφος 7, της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, επαναφέροντας την πρότασή του για αξιοποίηση της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής ως αποτρεπτικού εργαλείου απέναντι στην Τουρκία.

Όπως ανέφερε, είχε ζητήσει από τον πρωθυπουργό να ενημερώσει τους Ευρωπαίους εταίρους στην προηγούμενη Σύνοδο Κορυφής ότι, σε περίπτωση τουρκικής στρατιωτικής παρεμπόδισης της υλοποίησης της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, η Αθήνα είναι διατεθειμένη να προσφύγει στη συγκεκριμένη ρήτρα.

Ο ευρωβουλευτής εκτίμησε ότι μια τέτοια προειδοποίηση θα υποχρέωνε τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να αναλάβουν τις ευθύνες τους και θα μπορούσε να οδηγήσει στην άσκηση διπλωματικών, πολιτικών και οικονομικών πιέσεων προς την Άγκυρα.

«Ξέρετε πρακτικά τι σημαίνει αυτό; Ότι κάθε κατεργάρης στον πάγκο του», δήλωσε.

Υπενθύμισε, μάλιστα, το προηγούμενο της Γαλλίας, η οποία επικαλέστηκε τη ρήτρα το 2015, μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι.

«Δεν μπορούμε να είμαστε συνεχώς εμείς του δούναι. Πρέπει να έχουμε και κάτι λαμβάνειν», υπογράμμισε, τονίζοντας ότι η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη πρέπει να έχει πρακτικό αντίκρισμα όταν απειλούνται τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.

Βολές κατά των ευρωπαϊκών ηγεσιών

Ο Νίκος Φαραντούρης εξέφρασε έντονο προβληματισμό για την απουσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης από σημαντικές διεθνείς διαβουλεύσεις για το μέλλον της Ουκρανίας και τη διαμόρφωση των νέων παγκόσμιων συσχετισμών ισχύος.

Απέδωσε την κατάσταση στις «λιποβαρείς» ευρωπαϊκές ηγεσίες, οι οποίες, κατά την άποψή του, αδυνατούν να αντιληφθούν τις τεκτονικές μεταβολές που συντελούνται στο διεθνές σύστημα, παραμένοντας προσκολλημένες σε επιμέρους εθνικά συμφέροντα.

Όπως σημείωσε, είναι προς το συμφέρον της Ελλάδας η Ευρώπη να αποκτήσει στρατηγική συνέπεια και να λειτουργήσει ως παράγοντας ειρήνης, ασφάλειας και σταθερότητας.

Τάχθηκε υπέρ της συγκρότησης ευρωστρατού και της ανάπτυξης κοινής ευρωπαϊκής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας, επισημαίνοντας ότι ακόμη και χωρίς ενιαία στρατιωτική δύναμη η ΕΕ διαθέτει σημαντικό οικονομικό και διπλωματικό κεφάλαιο, το οποίο δεν αξιοποιεί επαρκώς.

Τα Γλυπτά του Παρθενώνα στην ευρωβρετανική ατζέντα

Μια σημαντική πρωτοβουλία σχετικά με την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα γνωστοποίησε ο ευρωβουλευτής από τη βρετανική πρωτεύουσα. Όπως αποκάλυψε, ζήτησε από τους συναδέλφους του στην επιτροπή ευρωβρετανικών σχέσεων να ενταχθεί επισήμως το ζήτημα στην ατζέντα των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Βρετανίας.

Στόχος της πρωτοβουλίας είναι η επιστροφή των Γλυπτών να πάψει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ελληνοβρετανική υπόθεση και να αποτελέσει αντικείμενο διεκδίκησης από το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η πρότασή του βρήκε θετική ανταπόκριση από ευρωβουλευτές της Ιρλανδίας, της Ιταλίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας, καθώς και από μέλη του βρετανικού κοινοβουλίου.

Αναφέρθηκε επίσης στη δίωρη συνάντησή του με τον λόρδο Κλάνκαρτι, μέλος της Βουλής των Λόρδων, ο οποίος έχει υποστηρίξει δημοσίως την επανένωση των Γλυπτών για ιστορικούς, πολιτιστικούς, ηθικούς και αισθητικούς λόγους.

Ο Φαραντούρης επικαλέστηκε δημοσκοπήσεις που καταγράφουν αυξανόμενη υποστήριξη της βρετανικής κοινής γνώμης στην επιστροφή των Γλυπτών, ακόμη και μεταξύ ψηφοφόρων του Νάιτζελ Φάρατζ.

Κάλεσε, τέλος, την ελληνική κυβέρνηση να κινητοποιηθεί περισσότερο, αξιοποιώντας την ευνοϊκή συγκυρία και συνεχίζοντας την προσπάθεια που διεθνοποίησε η Μελίνα Μερκούρη.

Επαναπροσέγγιση Βρετανίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης

Ο ευρωβουλευτής αναφέρθηκε στις διεργασίες επανεκκίνησης των σχέσεων Λονδίνου και Βρυξελλών, δέκα χρόνια μετά το δημοψήφισμα για το Brexit.

Εξήγησε ότι οι νέες γεωπολιτικές συνθήκες δημιουργούν ισχυρά κίνητρα συνεργασίας, καθώς αμφότερες οι πλευρές έχουν περισσότερα να κερδίσουν ενώνοντας τις δυνάμεις τους.

Στο επίκεντρο των συνομιλιών βρίσκονται ζητήματα όπως η εσωτερική αγορά, η κινητικότητα των φοιτητών, η επιστημονική συνεργασία, η ανταλλαγή γνώσεων και πληροφοριών.

Απέφυγε, ωστόσο, να καλλιεργήσει προσδοκίες για επιστροφή της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση ή για επανένωση των Γλυπτών εντός του 2027, υπογραμμίζοντας ότι υπάρχουν ακόμη σημαντικά βήματα που πρέπει να πραγματοποιηθούν.

Τι σημαίνει η επαναπροσέγγιση για τους Έλληνες αγρότες

Η συζήτηση επεκτάθηκε στις οικονομικές επιπτώσεις του Brexit στον πρωτογενή τομέα και ιδιαίτερα στους παραγωγούς της Θεσσαλίας.

Ο Νίκος Φαραντούρης χαρακτήρισε τη Βρετανία σημαντική αγορά για τα ελληνικά αγροτικά, κτηνοτροφικά και γαλακτοκομικά προϊόντα, υπογραμμίζοντας ότι η αποκατάσταση στενότερων εμπορικών σχέσεων θα μπορούσε να λειτουργήσει προς όφελος των Ελλήνων παραγωγών.

Σε αντιδιαστολή με τις χώρες της Mercosur, υποστήριξε ότι η βρετανική αγορά προσφέρει σημαντικές δυνατότητες για τις ελληνικές εξαγωγές.

Χαιρέτισε επίσης την περιοδεία του Νίκου Ανδρουλάκη στη Θεσσαλία, αναφέροντας ότι ο πρωτογενής τομέας αποτελεί προτεραιότητα του ΠΑΣΟΚ, ιδιαίτερα υπό το βάρος των προβλημάτων που συνδέονται με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, τις ζωονόσους και την επιδείνωση της οικονομικής θέσης των παραγωγών.

Η άγνωστη πράξη αντίστασης των Ελλήνων φοιτητών στο Λονδίνο

Με αφορμή την επέτειο του Πολυτεχνείου, ο ευρωβουλευτής αναφέρθηκε στη συνάντησή του με Έλληνες φοιτητές και νέους εργαζομένους στη βρετανική πρωτεύουσα.

Υπενθύμισε την κατάληψη της ελληνικής πρεσβείας στο Λονδίνο από Έλληνες φοιτητές, λίγες ώρες μετά το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967, χαρακτηρίζοντάς την μία από τις πρώτες πράξεις αντίστασης στη δικτατορία των συνταγματαρχών.

Όπως είπε, η συγκεκριμένη ενέργεια συνέβαλε στη διεθνοποίηση του μηνύματος κατά της δικτατορίας, ενώ στην Ελλάδα δεν έγινε ευρύτερα γνωστή εξαιτίας της λογοκρισίας.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Κοττάκης: Το τέλος της αυτοδυναμίας και η νέα αρχιτεκτονική της εξουσίας

Πιθανές κυβερνητικές συνεργασίες, ο ρόλος του Ευάγγελου Βενιζέλου, ο παράγοντας Αντώνης Σαμαράς και η δυσκολία επίτευξης αυτοδυναμίας από τη Νέα Δημοκρατία. Ο Μανώλης Κοττάκης εκτιμά ότι η χώρα εισέρχεται σε μια μεταβατική πολιτική περίοδο και ανοίγει τη συζήτηση για την ανάγκη υιοθέτησης ενός ισχυρού προεδρικού συστήματος διακυβέρνησης.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Τα σενάρια για την επόμενη ημέρα των εθνικών εκλογών, τις διεργασίες στο εσωτερικό του πολιτικού συστήματος, αλλά και την ανάγκη επαναπροσδιορισμού του εθνικού συμφέροντος της Ελλάδας σε έναν κόσμο που αλλάζει, ανέλυσε ο διευθυντής της εφημερίδας «Εστία», Μανώλης Κοττάκης, σε παρέμβασή του στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής».

Αφορμή για τη συζήτηση αποτέλεσε το συνέδριο της «Ναυτεμπορικής» για την εμπορική ναυτιλία, το οποίο, πέραν των οικονομικών και επιχειρηματικών ζητημάτων, παρουσίασε ιδιαίτερο πολιτικό ενδιαφέρον λόγω της συνύπαρξης σημαντικών προσωπικοτήτων της ελληνικής πολιτικής ζωής.

Ο διπλός ρόλος του Ευάγγελου Βενιζέλου

Ο Μανώλης Κοττάκης στάθηκε στην παρουσία του Αλέξη Τσίπρα στην ομιλία του Ευάγγελου Βενιζέλου, στις μεταξύ τους επαφές, αλλά και στη διαρκή κινητικότητα που παρουσιάζει το τελευταίο διάστημα ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ.

Κατά την εκτίμησή του, οι δημόσιες παρεμβάσεις του Ευάγγελου Βενιζέλου κινούνται σε δύο διαφορετικές πολιτικές κατευθύνσεις:

  • Στο πεδίο της οικονομίας, προς ένα σενάριο συνεργασίας των δυνάμεων της Κεντροαριστεράς.

  • Στο πεδίο των εθνικών θεμάτων, προς ένα σενάριο συνεργασίας μεταξύ Νέας Δημοκρατίας και ΠΑΣΟΚ.

Ο δημοσιογράφος επισήμανε ότι ο κ. Βενιζέλος έχει ασκήσει σοβαρή κριτική στην οικονομική πολιτική της κυβέρνησης, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα έχασε μια σημαντική ευκαιρία μετά την έξοδο από τα μνημόνια και ότι δεν αξιοποιήθηκαν με τον ενδεδειγμένο τρόπο οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης.

Στον αντίποδα, στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται, σύμφωνα με την ανάλυση Κοττάκη, υπέρ μιας περισσότερο τολμηρής προσέγγισης στα ελληνοτουρκικά, έχοντας αναφερθεί στην ανάγκη υπέρβασης του «συνδρόμου της Ζυρίχης».

Ο Μανώλης Κοττάκης εκτίμησε ότι ο Ευάγγελος Βενιζέλος επιδιώκει να διατηρήσει έναν υπερκομματικό ρόλο, ο οποίος θα μπορούσε υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να τον φέρει στο επίκεντρο των μετεκλογικών εξελίξεων. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι πρόκειται για δική του πολιτική ερμηνεία και όχι για πληροφορία που προέρχεται από συνομιλία του με τον πρώην πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ.

Καθοριστικής σημασίας θεωρεί επίσης τη σειρά κατάταξης των κομμάτων στις εκλογές, καθώς διαφορετικά περιθώρια διαπραγμάτευσης θα έχει ο Νίκος Ανδρουλάκης εάν το ΠΑΣΟΚ αναδειχθεί δεύτερη πολιτική δύναμη και διαφορετικά εάν καταλάβει την τρίτη θέση.

Ο παράγοντας Σαμαράς και το ζήτημα Μητσοτάκη

Ξεχωριστή παράμετρο στην εξίσωση της επόμενης ημέρας αποτελεί, κατά τον Μανώλη Κοττάκη, ο Αντώνης Σαμαράς.

Στη συζήτηση έγινε αναφορά στο γεγονός ότι ο πρώην πρωθυπουργός και ο υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης βρέθηκαν στο ίδιο τραπέζι κατά τη διάρκεια του συνεδρίου.

Ο διευθυντής της «Εστίας» εκτίμησε ότι ο παράγοντας Σαμαράς θα μπορούσε να υπεισέλθει στην εξίσωση μιας μελλοντικής κυβερνητικής συνεργασίας, εφόσον σε αυτήν δεν βρίσκεται ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Εμφανίστηκε, μάλιστα, κατηγορηματικός ως προς την εκτίμησή του ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να συμμετάσχει ο Αντώνης Σαμαράς σε κυβερνητικό σχήμα μαζί με τον σημερινό πρωθυπουργό.

Η Νέα Δημοκρατία θύμα της στρατηγικής της

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Μανώλης Κοττάκης στον κατακερματισμό του πολιτικού συστήματος, χαρακτηρίζοντας τη Νέα Δημοκρατία θύμα της ίδιας της στρατηγικής της.

Όπως εξήγησε, κατά την περίοδο των μνημονίων η οικονομική κατάρρευση της χώρας προκάλεσε τη διάλυση του παραδοσιακού δικομματισμού και την εμφάνιση πολλών νέων πολιτικών σχηματισμών.

Στις εκλογές του 2019 φάνηκε να ανασυγκροτείται ένας ισχυρός διπολισμός. Ωστόσο, κατά την εκτίμησή του, η στρατηγική αποδυνάμωσης του δεύτερου ισχυρότερου κόμματος οδήγησε εκ νέου στον κατακερματισμό του πολιτικού σκηνικού.

Επικαλούμενος δημοσκοπικά ευρήματα που συζητήθηκαν στην εκπομπή, αναφέρθηκε σε πρόθεση ψήφου της τάξης του 24% για τη Νέα Δημοκρατία και στο ενδεχόμενο ακόμη και ενδεκακομματικής Βουλής.

Έθεσε, δε, το ερώτημα πώς είναι δυνατόν να παρουσιάζεται τέτοια αποσύνθεση του πολιτικού συστήματος σε μια περίοδο κατά την οποία η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η χώρα έχει επιτύχει σημαντικές οικονομικές επιδόσεις.

Πρώτα οι πολιτικές, μετά οι κυβερνητικές συνεργασίες

Ο Μανώλης Κοττάκης άσκησε κριτική και στον τρόπο με τον οποίο διεξάγεται η δημόσια συζήτηση για τις μετεκλογικές συνεργασίες.

Όπως επισήμανε, πριν εξεταστεί ποιος θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός και πόσες κοινοβουλευτικές έδρες θα διαθέτει κάθε κόμμα, πρέπει να προηγηθεί μια ουσιαστική συζήτηση για τις πολιτικές που έχει ανάγκη η Ελλάδα.

Στο επίκεντρο αυτής της συζήτησης τοποθέτησε την οικονομία, τα ελληνοτουρκικά, την προστασία των κυριαρχικών δικαιωμάτων και τη θέση της χώρας στη νέα διεθνή αρχιτεκτονική.

Προειδοποίησε ότι υπάρχουν δυνάμεις στο εξωτερικό που επιθυμούν μια μικρότερη Ελλάδα, περιορισμένη στα έξι ναυτικά μίλια στο Αιγαίο, ενώ αναφέρθηκε και στο προηγούμενο της Κάσου ως ενδεικτικό των τουρκικών επιδιώξεων.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η επαναφορά της Ρωσίας στο επίκεντρο των διεθνών διεργασιών και οι σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ, Ρωσίας και Κίνας επιβάλλουν στην Ελλάδα να επανεξετάσει τις παραμέτρους της εξωτερικής της πολιτικής.

Το παράδειγμα της Βουλγαρίας και το ακριβό ρεύμα στην Ελλάδα

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα της ανάγκης χάραξης πολιτικής με γνώμονα το εθνικό συμφέρον, ο δημοσιογράφος χρησιμοποίησε την ενεργειακή στρατηγική της Βουλγαρίας.

Όπως υποστήριξε, η γειτονική χώρα επένδυσε σημαντικούς πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης σε υποδομές αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας με μπαταρίες.

Αντιθέτως, η Ελλάδα, κατά την ανάλυσή του, εξάγει φθηνή ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από φωτοβολταϊκά κατά τη διάρκεια της ημέρας και, λόγω της ανεπάρκειας υποδομών αποθήκευσης, αναγκάζεται να αγοράζει ακριβότερη ενέργεια τις ώρες αυξημένης ζήτησης.

Ο Μανώλης Κοττάκης άσκησε κριτική στον υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκο Τσάφο για τις καθυστερήσεις στις επενδύσεις αποθήκευσης, συνδέοντάς τες με τη διατήρηση της εξάρτησης από το ακριβό φυσικό αέριο.

Ξεκαθάρισε ότι δεν αμφισβητεί τον δυτικό προσανατολισμό της Ελλάδας και τις πολιτισμικές της αξίες, υπογραμμίζοντας, όμως, ότι η χώρα δεν πρέπει να επωμίζεται δυσανάλογο οικονομικό κόστος εξαιτίας αυτού του προσανατολισμού.

Γιατί μια κυβέρνηση 151 βουλευτών δεν αποτελεί λύση

Αναφερόμενος στην εκλογική στρατηγική του Κυριάκου Μητσοτάκη, ο Μανώλης Κοττάκης εκτίμησε ότι βασική επιδίωξη του πρωθυπουργού είναι να εξασφαλίσει το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα στην πρώτη εκλογική αναμέτρηση.

Δεν απέκλεισε, ωστόσο, το ενδεχόμενο σχηματισμού κυβέρνησης συνεργασίας από την πρώτη κάλπη, χωρίς να απαιτηθεί δεύτερη εκλογική αναμέτρηση.

Εμφανίστηκε επίσης ιδιαίτερα επιφυλακτικός απέναντι στο σενάριο μιας αυτοδύναμης κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας με οριακή πλειοψηφία 151 βουλευτών, υπενθυμίζοντας τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν στο παρελθόν οι κυβερνήσεις του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και του Κώστα Καραμανλή.

Ανεξαρτήτως του κυβερνητικού σχήματος που θα προκύψει, προέβλεψε ότι η Ελλάδα εισέρχεται σε μια μεταβατική περίοδο συνολικής αναδιάταξης του πολιτικού τοπίου, εκφράζοντας αμφιβολίες για το κατά πόσο η επόμενη κυβέρνηση θα εξαντλήσει την τετραετία.

Η πρόταση για ισχυρό προεδρικό σύστημα

Το ενδιαφέρον σημείο της παρέμβασης του Μανώλη Κοττάκη ήταν η πρότασή του για μια ευρύτερη θεσμική αλλαγή στο μοντέλο διακυβέρνησης της Ελλάδας.

Ο δημοσιογράφος τάχθηκε υπέρ ενός ισχυρού προεδρικού συστήματος, το οποίο, κατά την άποψή του, θα εξασφάλιζε μεγαλύτερη κυβερνητική σταθερότητα και δυνατότητα μακροπρόθεσμου στρατηγικού σχεδιασμού.

Αναφέρθηκε στα διαφορετικά πολιτειακά μοντέλα των ΗΠΑ, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Γαλλίας, της Ρωσίας και της Τουρκίας, εστιάζοντας στη δυνατότητα άσκησης πολιτικής με σταθερό χρονικό ορίζοντα.

Χρησιμοποίησε ως παράδειγμα την περίπτωση του Νίκου Αναστασιάδη στην Κύπρο, ο οποίος βρέθηκε αντιμέτωπος με την τραπεζική κρίση και το κούρεμα των καταθέσεων το 2013, αλλά παρέμεινε στην προεδρία για δύο συνεχόμενες θητείες.

Αναφέρθηκε ακόμη στο πλεονέκτημα του μακροπρόθεσμου σχεδιασμού που διαθέτει η Κίνα, διευκρινίζοντας ότι το κινεζικό πολιτικό σύστημα δεν αποτελεί δημοκρατικό πρότυπο για την Ελλάδα και τη Δύση.

Το ζητούμενο, κατά τον ίδιο, είναι η διαμόρφωση ενός δημοκρατικού μοντέλου που δεν θα θυσιάζει τον μακροπρόθεσμο εθνικό σχεδιασμό στις ανάγκες της εκάστοτε εκλογικής συγκυρίας.

Η κοινωνική συνοχή προϋπόθεση πολιτικής σταθερότητας

Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο Μανώλης Κοττάκης αναφέρθηκε στη διεύρυνση της απόστασης μεταξύ επιχειρηματικών κερδών και εισοδημάτων των εργαζομένων.

Επικαλούμενος οικονομικά στοιχεία, υποστήριξε ότι η διαφορά αυτή αυξήθηκε από 19 δισ. ευρώ το 2019 σε 36 δισ. ευρώ το 2026.

Τόνισε ότι η κερδοφορία των επιχειρήσεων αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της ελεύθερης οικονομίας, αλλά η διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και της πολιτικής σταθερότητας προϋποθέτει να μην αφήνονται πίσω οι εργαζόμενοι.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Η βεβήλωση των ιερών συμβόλων και τα νομικά όρια της καλλιτεχνικής ελευθερίας

Πού σταματά η καλλιτεχνική ελευθερία και πού αρχίζει η προσβολή της θρησκευτικής συνείδησης; Με αφορμή την υπόθεση του βουλευτή Νίκου Παπαδόπουλου, ο καθηγητής Αλέξιος Παναγόπουλος αναλύει το συνταγματικό και νομικό πλαίσιο προστασίας των θρησκευτικών ελευθεριών, τη νομολογία των ευρωπαϊκών δικαστηρίων και την ευθύνη Πολιτείας και Εκκλησίας για τη διαφύλαξη του σεβασμού των ιερών συμβόλων.

Δημοσιεύτηκε

στις

Η περίπτωση του βουλευτή Νίκου Παπαδόπουλου – πατέρα έξι τέκνων και δρ. Θωρακοχειρουργού

Γράφει ο Ακαδημαϊκός και Καθηγητής DDDr. Dr.Habil. Παναγόπουλος Π. Αλέξιος

Η δημόσια συζήτηση που προκλήθηκε από την υπόθεση του βουλευτή Νίκου Παπαδόπουλου και τις αντιδράσεις γύρω από την απεικόνιση ιερών προσώπων επαναφέρει ένα ουσιώδες ερώτημα: ποια είναι τα συνταγματικά και νομικά όρια της καλλιτεχνικής ελευθερίας όταν αυτή συγκρούεται με τη θρησκευτική συνείδηση και τον σεβασμό των ιερών συμβόλων;

Ο πρώην Μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιος είχε επισημάνει, με χαρακτηριστικό τρόπο, ότι η προσβολή μιας ιερής μορφής δεν αποτελεί απλώς αισθητική διαφωνία για τον πιστό, αλλά μπορεί να βιώνεται ως βαθιά προσβολή της ίδιας της θρησκευτικής του ταυτότητας, γιατί η βεβήλωση και δαιμονοποίηση της Παναγίας και του Αγίου Γεωργίου, δεν είναι τέχνη, αλλά προσβολή.

Στην εκκλησιαστική προφορική παράδοση αποδίδεται στον Άγιο Κοσμά τον Αιτωλό η χαρακτηριστική φράση: «Έναν άνθρωπο να με υβρίσει, να φονεύσει τον πατέρα μου, τη μητέρα μου, τον αδελφό μου και ύστερα το μάτι να μου βγάλει, έχω χρέος σαν Χριστιανός να τον συγχωρήσω. Το να υβρίσει τον Χριστό μου και την Παναγία μου, δεν θέλω να τον βλέπω». Η απόδοση αυτή είναι από τη προφορική παράδοση τών Διδαχών του Αγίου (πρβλ. Μενούνος, Καντιώτης, κ.α.).

1. Το συνταγματικό πλαίσιο.

Το άρθρο 3 του Συντάγματος αναγνωρίζει την Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία του Χριστού ως επικρατούσα θρησκεία στην Ελλάδα. Η διάταξη αυτή, ωστόσο, δεν αναιρεί τη θρησκευτική ελευθερία και την ισότιμη προστασία των γνωστών θρησκειών, όπως κατοχυρώνονται στο άρθρο 13.

Παράλληλα, το άρθρο 2 θέτει τον σεβασμό και την προστασία της ανθρώπινης αξίας ως πρωταρχική υποχρέωση της Πολιτείας, ενώ το άρθρο 25 επιβάλλει την αποτελεσματική προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Επομένως, η θρησκευτική συνείδηση δεν αποτελεί ιδιωτική υπόθεση χωρίς συνταγματική σημασία, αλλά προστατευόμενο αγαθό μιας δημοκρατικής κοινωνίας.

2. Θρησκευτική ελευθερία και καλλιτεχνική έκφραση.

Το άρθρο 9 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου προστατεύει την ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας. Αντίστοιχα, το άρθρο 10 προστατεύει την ελευθερία της έκφρασης και της καλλιτεχνικής δημιουργίας.

Καμία από τις δύο ελευθερίες δεν είναι απεριόριστη. Η άσκησή τους απαιτεί στάθμιση, ιδίως όταν προσβάλλονται δικαιώματα τρίτων ή διακυβεύεται η θρησκευτική ειρήνη.

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, στην υπόθεση Otto-Preminger-Institut κατά Αυστρίας (1994), αναγνώρισε περιθώριο εκτίμησης των κρατών για την προστασία των θρησκευτικών αισθημάτων. Αντίθετα, στην υπόθεση Sekmadienis Ltd κατά Λιθουανίας (2018), έκρινε ότι η επιβολή κυρώσεων για διαφημίσεις με θρησκευτικές απεικονίσεις δεν δικαιολογήθηκε επαρκώς. Συνεπώς, η απλή πρόκληση θρησκευτικής ενόχλησης δεν αρκεί αυτομάτως για την επιβολή περιορισμών.

3. Τα όρια της ποινικής προστασίας.

Απαιτείται ιδιαίτερη νομική ακρίβεια. Το άρθρο 191Α του Ποινικού Κώδικα δεν θεσπίζει γενικό ποινικό αδίκημα για κάθε προσβλητική απεικόνιση θρησκευτικού συμβόλου. Η παράγραφος 2 αφορά φθορά ή ρύπανση τόπων ιδιαίτερης θρησκευτικής σημασίας, υπό τις ειδικότερες προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος.

Το άρθρο 200 ΠΚ προστατεύει τη θρησκευτική συνάθροιση και την ομαλή τέλεση της λατρείας. Το άρθρο 378 ΠΚ αφορά την καταστροφή ή φθορά ξένης ιδιοκτησίας, εφόσον συντρέχουν τα νόμιμα στοιχεία. Αντίθετα, τα παλαιότερα άρθρα 198 και 199 ΠΚ, περί κακόβουλης βλασφημίας και καθύβρισης θρησκευμάτων, έχουν καταργηθεί με τον νέο Ποινικό Κώδικα του 2019.

Επομένως, ο χαρακτηρισμός μιας πράξης ως ηθικά ή θρησκευτικά βέβηλης δεν συνεπάγεται αυτομάτως και ποινική της απαξία. Κάθε περίπτωση απαιτεί εξατομικευμένη εξέταση των πραγματικών περιστατικών και των εφαρμοστέων διατάξεων.

4. Η ευθύνη της Πολιτείας και της Εκκλησίας.

Η Πολιτεία οφείλει να προστατεύει τη θρησκευτική ελευθερία, να εφαρμόζει τον νόμο χωρίς διακρίσεις και να διασφαλίζει την αναλογική στάθμιση των συγκρουόμενων δικαιωμάτων. Η Εκκλησία, από την πλευρά της, έχει ποιμαντική και πνευματική ευθύνη να διατυπώνει με σαφήνεια τη θέση της, υπερασπιζόμενη τον σεβασμό των ιερών συμβόλων χωρίς να υποκαθιστά τη Δικαιοσύνη.

Η Ορθόδοξη εικόνα δεν αποτελεί απλώς καλλιτεχνικό αντικείμενο. Για τον πιστό ενσωματώνει θεολογικό, εκκλησιολογικό και νομοκανονικό νόημα, ιστορική μνήμη και βιωματική σχέση με την πίστη του. Αυτό δεν καταργεί την καλλιτεχνική ελευθερία, αλλά καθιστά αναγκαίο τον σεβασμό της θρησκευτικής συνείδησης.

Συμπέρασμα.

Η δημοκρατία οφείλει να προστατεύει τόσο την ελευθερία της καλλιτεχνικής έκφρασης, όσο και τη θρησκευτική συνείδηση του λαού της Επικρατούσας. Η πρώτη δεν μπορεί να μετατρέπεται σε άλλοθι για κάθε προσβολή, όπως και η δεύτερη δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως πρόσχημα για αυθαίρετη λογοκρισία.

Το ζητούμενο είναι η συνταγματική ισορροπία, η νομική ακρίβεια και ο αμοιβαίος σεβασμός.

Η πίστη δεν απαιτεί προνόμια. Απαιτεί σεβασμό, ιερών και οσίων. Και ο σεβασμός της θρησκευτικής συνείδησης αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση μιας πραγματικά δημοκρατικής κοινωνίας, που ως προοίμιο του Συντάγματος της έχει ως κορωνίδα το όνομα της Αγίας Τριάδας. Συνεπώς κάθε τι που προκαλεί ή σκανδαλίζει ή προσβάλλει έστω και με τη μορφή της τέχνης την πίστη και τα ιδανικά του Γένους, ελέγχεται νομικά και ποινικά. Η νομοκανονική μας παράδοση θέλει τα λόγια του Διδασκάλου Κοσμά Αιτωλού να έχουν ουσιαστική, καθοριστική σημασία στον πυρήνα της Ελληνορθόδοξης παράδοσης μας.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αναλύσεις3 ώρες πριν

Ιαπωνία – Ινδία: Ενισχύουν τη στρατιωτική συνεργασία με φόντο την Κίνα – Συμφωνία για πυραυλικές δοκιμές και εξοπλισμούς

Το Τόκιο αποκτά πρόσβαση σε ινδικά πεδία βολής για την εκπαίδευση με πραγματικά πυρά, ενώ Νέο Δελχί και Ιαπωνία προωθούν...

GEOPOLITICO4 ώρες πριν

Φαραντούρης: Κάθε κατεργάρης στον πάγκο του! Έχουμε όπλα απέναντι στην Τουρκία

Την αξιοποίηση της ρήτρας αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, την επιβολή κυρώσεων σε Τουρκία και Λιβύη και την ένταξη της επιστροφής των...

GEOPOLITICO5 ώρες πριν

Κοττάκης: Το τέλος της αυτοδυναμίας και η νέα αρχιτεκτονική της εξουσίας

Πιθανές κυβερνητικές συνεργασίες, ο ρόλος του Ευάγγελου Βενιζέλου, ο παράγοντας Αντώνης Σαμαράς και η δυσκολία επίτευξης αυτοδυναμίας από τη Νέα...

Αναλύσεις5 ώρες πριν

Η μεγάλη ανατροπή των συσχετισμών

Η σύγκριση της συνάντησης Τραμπ–Πούτιν–Σι με τη Διάσκεψη της Γιάλτας, η μετατόπιση του κέντρου ισχύος προς την Ανατολή, ο κίνδυνος...

Απόψεις5 ώρες πριν

Ανοιχτή επιστολή προς την Τριμερή Ελλάδας, Κύπρου, Αιγύπτου: Εξετάστε άμεσα την ALEX!

Χ. Κηπουρός: Με μεγάλο σεβασμό προς τους αναγνώστες, όσοι συμμερίζεστε τη στρατηγική προοπτική της «ALEX», «υπογράψτε» συμβολικά αφήνοντας ένα Like...

Δημοφιλή