Αναλύσεις
H ηλεκτρική διασύνδεση των Δωδεκανήσων και η Τουρκία
Το έργο του καλωδίου ηλεκτρικής ενέργειας, που στοχεύει να συνδέσει τα Δωδεκάνησα με το κύριο ηπειρωτικό δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας, χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέσω της CINEA, ενέκρινε στις 16 Νοεμβρίου 2026 επιχορήγηση ύψους 228,9 εκατομμυρίων ευρώ για το Έργο Σύνδεσης Ηλεκτρικής Ενέργειας των Δωδεκανήσων, που υλοποιείται από τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, τον ΑΔΜΗΕ.
Θα εγκατασταθεί γραμμή υψηλής τάσης συνεχούς ρεύματος, διπλής κατεύθυνσης, χωρητικότητας ενός γιγαβάτ, μεταξύ της ηπειρωτικής Ελλάδας και της Κω. Η γραμμή, ξεκινώντας από την Κω, θα συνδέσει επιπλέον τα νησιά της Ρόδου και της Καρπάθου, καθώς και 13 μικρότερα νησιά: Κάσος, Χάλκη, Σύμη, Κάλυμνος, Ψέριμος, Τέλενδος, Νίσυρος, Τήλος, Λέρος, Λειψοί, Γυαλί, Πάτμος και Αρκιοί (Μαράθι).
Το έργο προβλέπει τη διασύνδεση των νησιών μεταξύ τους και με το εθνικό ηλεκτρικό δίκτυο. Το συνολικό κόστος υπολογίζεται σε περίπου 1,48 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ το μήκος του υποβρύχιου καλωδίου φτάνει τα 1.290 χιλιόμετρα. Το έργο έχει ανατεθεί στην ελληνική εταιρεία Hellenic Cables. Η σημασία αυτής της επένδυσης είναι ιδιαίτερα μεγάλη για την ενεργειακή ασφάλεια των νησιών.
Η διασύνδεση με το ηπειρωτικό δίκτυο μπορεί να περιορίσει την εξάρτηση από τις αυτόνομες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής, να ενισχύσει την αξιοπιστία της ηλεκτροδότησης και να δημιουργήσει καλύτερες προϋποθέσεις για την αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Παράλληλα, η διασύνδεση των νησιών αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής στρατηγικής για τη δημιουργία ισχυρότερων ενεργειακών δικτύων.
Η Ελλάδα, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, έχει τη δυνατότητα να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ενεργειακή αρχιτεκτονική της Ανατολικής Μεσογείου. Τα νησιά δεν αποτελούν απλώς τουριστικούς προορισμούς. Αποτελούν κρίσιμα σημεία μιας ευρύτερης εθνικής και ευρωπαϊκής υποδομής. Η ενεργειακή τους επάρκεια συνδέεται με την οικονομική δραστηριότητα, την καθημερινότητα των κατοίκων, την ανάπτυξη των επιχειρήσεων και την ασφάλεια των υποδομών. Το έργο των Δωδεκανήσων, επομένως, δεν έχει μόνο τεχνική ή οικονομική διάσταση. Έχει και στρατηγική σημασία. Το ζητούμενο είναι να προχωρήσει με συνέπεια, να ολοκληρωθεί σύμφωνα με τον σχεδιασμό και να αποδώσει τα αναμενόμενα οφέλη στις τοπικές κοινωνίες και στην ελληνική οικονομία.
Η τουρκική στάση στο Αιγαίο
Το συγκεκριμένο έργο παρουσιάζει ιδιαίτερο γεωπολιτικό ενδιαφέρον, καθώς θα πρέπει να εξεταστεί και το πώς ενδέχεται να αντιδράσει η Τουρκία. Η τουρκική πλευρά προβάλλει διεκδικήσεις σε μεγάλο μέρος του Αιγαίου, το οποίο υπολογίζει σε περίπου 89.392 τετραγωνικά χιλιόμετρα, υποστηρίζοντας ότι εμπίπτει στην τουρκική υφαλοκρηπίδα και την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ).
Σύμφωνα με τις τουρκικές θέσεις, τα ελληνικά νησιά δεν θα πρέπει να έχουν πλήρη επήρεια στον καθορισμό των θαλάσσιων ζωνών. Η Άγκυρα υποστηρίζει ότι τα νησιά διαθέτουν χωρικά ύδατα, αλλά πέρα από αυτά διεκδικεί θαλάσσιες περιοχές έως και τη μέση του Αιγαίου, θεωρώντας ότι εμπίπτουν στη δική της υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ.
Επομένως, ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά το πώς θα αντιδράσει η τουρκική πολιτική ηγεσία στην προώθηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης των Δωδεκανήσων, αλλά και ποια θα είναι η στάση της ελληνικής κυβέρνησης απέναντι σε ενδεχόμενες τουρκικές αντιδράσεις.
Ένας επιπλέον παράγοντας που μπορεί να περιπλέξει την κατάσταση είναι το ενδεχόμενο να θεσμοθετηθεί τελικά στην Τουρκία το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας». Σε μια τέτοια περίπτωση, το ενδιαφέρον θα επικεντρωθεί ακόμη περισσότερο στις εξελίξεις γύρω από το έργο, ιδιαίτερα όταν ξεκινήσουν οι θαλάσσιες έρευνες και οι εργασίες για την εγκατάσταση των καλωδίων.
Το ερώτημα που προκύπτει είναι πώς θα κινηθεί η Άγκυρα, εφόσον θεωρήσει ότι οι έρευνες και οι εργασίες πραγματοποιούνται σε θαλάσσιες περιοχές τις οποίες εντάσσει στις διεκδικήσεις της στο πλαίσιο της «Γαλάζιας Πατρίδας». Σε αυτή την περίπτωση, δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο νέων εντάσεων στην περιοχή, με τις εξελίξεις να δοκιμάζουν τόσο τις ελληνοτουρκικές σχέσεις όσο και την αποφασιστικότητα της Αθήνας να προχωρήσει στην υλοποίηση ενός έργου στρατηγικής σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια των Δωδεκανήσων.
Αναλύσεις
Η Κομισιόν ανοίγει την πόρτα του SEPA στην Τουρκία – Στο «κάδρο» και οι τράπεζες των κατεχομένων υπό τη σκιά ξεπλύματος χρήματος – Παρέμβαση Χατζηπαντέλα
Τουρκία, SEPA, Κομισιόν, κατεχόμενα, Κύπρος, Κυπριακό, Μιχάλης Χατζηπαντέλας, Μαρία Λουίς Αλμπουκέρκε, Βάλντις Ντομπρόβσκις, ξέπλυμα χρήματος, τράπεζες, Ευρωπαϊκή Ένωση, ευρωτουρκικές σχέσεις, ψευδοκράτος
Ένα παρασκήνιο ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών, επαφών και επίσημων δηλώσεων βρίσκεται πίσω από την προσπάθεια της Τουρκίας να ενταχθεί στο ευρωπαϊκό σύστημα πληρωμών (SEPA), με την Κομισιόν να ανοίγει έμμεσα, μέσω τουρκικών τραπεζών, την πόρτα της Ευρώπης και στο μη αναγνωρισμένο τραπεζικό σύστημα των κατεχομένων, το οποίο δεν διέπεται από τους αυστηρούς ευρωπαϊκούς κανόνες εποπτείας και σκιάζεται από σοβαρές περιπτώσεις ξεπλύματος χρήματος και χρηματοδότησης τρομοκρατίας.
Το αξιοσημείωτο είναι ότι η Άγκυρα δεν κινείται μόνη της. Η προοπτική ένταξής της, τέθηκε στο τραπέζι με πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήδη από τον περασμένο Φεβρουάριο, ενώ τον Ιούλιο ο Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις χαιρέτισε δημόσια την επίσημη εκδήλωση ενδιαφέροντος της Τουρκίας.
Το ζήτημα αφορά στον Ενιαίο Χώρο Πληρωμών σε Ευρώ (SEPA), μέσω του οποίου πολίτες και επιχειρήσεις μπορούν να μεταφέρουν χρήματα σε ευρώ μεταξύ τραπεζών 41 χωρών και περιοχών, με ταχύτερες και οικονομικότερες διαδικασίες.
Από τον Φεβρουάριο στο τραπέζι
Ο Ευρωπαίος αξιωματούχος, Γιούργκις Βιλτσίνσκας, είχε προχωρήσει ένα ακόμη βήμα διαβεβαιώνοντας από τον Μάρτιο ότι η Κομισιόν είναι έτοιμη να στηρίξει την Τουρκία στην προσπάθεια ένταξής της, νοουμένου ότι θα συμμορφωθεί με τους ευρωπαϊκούς κανόνες για τις πληρωμές, ενισχύοντας μεταξύ άλλων τη νομοθεσία για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος και την προστασία προσωπικών δεδομένων.
Χαιρέτισε η Κομισιόν
Η επόμενη σημαντική εξέλιξη καταγράφηκε στις 2 Ιουλίου, κατά τον Οικονομικό Διάλογο Υψηλού Επιπέδου ΕΕ – Τουρκίας στην Κωνσταντινούπολη, υπό τη συμπροεδρία του Επιτρόπου Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις και του Τούρκου υπουργού Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ.
Οι κινήσεις αυτές επιβεβαιώνουν ότι το ζήτημα έχει ήδη συζητηθεί σε υψηλό ευρωπαϊκό επίπεδο. Δεν σημαίνουν, ωστόσο, ότι έχει εγκριθεί η ένταξη της Τουρκίας ή ότι έχει επιβεβαιωθεί η υποβολή ολοκληρωμένης αίτησης.
Τα κατεχόμενα
Το ζήτημα προσλαμβάνει ιδιαίτερες διαστάσεις, δεδομένης της συνεχιζόμενης άρνησης της Τουρκίας να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία, αλλά και των οικονομικών και τραπεζικών διασυνδέσεών της με τα κατεχόμενα.
Ο βασικός προβληματισμός αφορά στο ενδεχόμενο, χρήματα που προέρχονται από δραστηριότητες στα κατεχόμενα να μεταφέρονται μέσω τουρκικών τραπεζών προς άλλες ευρωπαϊκές χώρες με μεγαλύτερη ευκολία, εφόσον η Τουρκία ενταχθεί στον SEPA.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν οι συναλλαγές που ενδέχεται να περνούν από τράπεζες ή άλλα κυκλώματα διακίνησης χρημάτων στα κατεχόμενα, χωρίς επαρκείς ελέγχους για την πραγματική προέλευση και τον τελικό παραλήπτη τους. Το ζητούμενο είναι να αποκλειστεί το ενδεχόμενο αξιοποίησης αυτών των διαδρομών για ξέπλυμα χρήματος, παράκαμψη διεθνών κυρώσεων, χρηματοδότηση της τρομοκρατίας ή φοροδιαφυγή.
Οι ανησυχίες για το τραπεζικό σύστημα των κατεχομένων δεν είναι αβάσιμες. Ήδη, από το 2004, το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών είχε κατονομάσει τη First Merchant Bank για ξέπλυμα χρήματος και διασυνδέσεις με το οργανωμένο έγκλημα. Στο επίκεντρο καταγγελιών για χρηματοδότηση της Χαμάς βρέθηκε και η Mondial Bank, της οποίας η άδεια ανακλήθηκε τον Ιούνιο του 2026 για παραβάσεις, μεταξύ άλλων, της νομοθεσίας κατά του ξεπλύματος χρήματος και της χρηματοδότησης τρομοκρατίας.
Ακόμα και το ίδιο το ψευδοκράτος σε ανακοίνωση του στις 28 Ιανουαρίου 2026, αναγνωρίζει αύξηση ύποπτων τραπεζικών συναλλαγών, με λογαριασμούς τρίτων προσώπων και ανεξήγητες διακινήσεις χρημάτων.
Σαφώς, η συμμετοχή της Τουρκίας δεν θα σήμαινε αυτομάτως ένταξη των τραπεζών των κατεχομένων στον SEPA, ούτε κατάργηση των ελέγχων. Θα μπορούσε, ωστόσο, να δημιουργήσει περισσότερες δυνατότητες μεταφοράς χρημάτων μέσω συμμετεχουσών τουρκικών τραπεζών.
Παρέμβαση Χατζηπαντέλα
Γνωρίζοντας τις τουρκικές επιδιώξεις, ο ευρωβουλευτής Μιχάλης Χατζηπαντέλας παρενέβη με επιστολή προς την αρμόδια Επίτροπο, Μαρία Λουίς Αλμπουκέρκε, αρμόδια για τις Χρηματοπιστωτικές Υπηρεσίες και την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, ζητώντας αυστηρή και διαφανή αξιολόγηση.
Επικαλούμενος την έκθεση της Κομισιόν για την Τουρκία του 2025, επισημαίνει σοβαρές ελλείψεις στο κράτος δικαίου, στην προστασία προσωπικών δεδομένων και στους μηχανισμούς καταπολέμησης της απάτης.
Υποδεικνύει, παράλληλα, ότι η στενότερη ενσωμάτωση των τουρκικών τραπεζών στις ευρωπαϊκές υποδομές πληρωμών δεν μπορεί να εξετάζεται ανεξάρτητα από το Κυπριακό και την άρνηση αναγνώρισης της Δημοκρατίας. Ζητά, μάλιστα, συνάντηση με την Επίτροπο.
Υπάρχει, όμως, ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο. Τα επίσημα κριτήρια ένταξης στον SEPA, προβλέπουν ότι πρέπει να εξετάζονται ακόμη και πολιτικά ζητήματα, εφόσον ενδέχεται να πλήξουν την αξιοπιστία του ευρωπαϊκού συστήματος πληρωμών. (EPC061-14, έκδοση 6.2, σελ. 4, παράγραφος 3.E(i)). Στο ίδιο έγγραφο προβλέπεται ρητά ότι, πριν από την ένταξη νέας χώρας, πρέπει να έχει προηγηθεί διαβούλευση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις αρμόδιες τραπεζικές ή άλλες εποπτικές Αρχές της υποψήφιας χώρας και υπό την προϋπόθεση ότι δεν έχουν διατυπωθεί αντιρρήσεις. (EPC061-14, έκδοση 6.2, σελ. 4, παράγραφος 3.E(ii))
Συνεπώς, η Κομισιόν δεν έχει μεν την τελική αρμοδιότητα έγκρισης, αλλά η θέση της αποτελεί ουσιαστικό μέρος της προβλεπόμενης διαδικασίας.
Τι δεν είπε στην απάντηση η Αλμπουκέρκε
Ιδιαίτερα ερωτήματα προκαλεί υπό το φως των προηγούμενων εξελίξεων η απάντηση της Επιτρόπου Αλμπουκέρκε στον Κύπριο ευρωβουλευτή.
Παρότι η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε προτείνει από τον Φεβρουάριο στην Άγκυρα να εξετάσει την ένταξή της στον SEPA και ο Επίτροπος Ντομπρόβσκις είχε χαιρετίσει δημόσια τον Ιούλιο την επίσημη εκδήλωση ενδιαφέροντος της Τουρκίας, η Αλμπουκέρκε δεν κάνει καμία αναφορά στις εξελίξεις αυτές.
Αντίθετα, περιορίζεται να εξηγήσει ότι την τελική απόφαση λαμβάνει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Πληρωμών και ότι η Κομισιόν διατυπώνει γνώμη μόνο εφόσον της ζητηθεί. Προχωρεί, μάλιστα, ένα βήμα παραπέρα, αναφέροντας ότι «εάν η Τουρκία υποβάλει αίτηση», θα ακολουθηθούν οι καθιερωμένες διαδικασίες.
Η διατύπωση αυτή μπορεί να εξηγείται από το γεγονός ότι η επιστολή πρόθεσης δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αίτηση. Δεν εξηγεί, όμως, γιατί η Επίτροπος δεν αναφέρει καθόλου τις προηγούμενες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες και την επίσημη τουρκική κίνηση, την οποία είχε ήδη χαιρετίσει μέλος της ίδιας Επιτροπής.
Η Αλμπουκέρκε δεν απαντά επί της ουσίας στις ανησυχίες που θέτει ο κ. Χατζηπαντέλας για το Κυπριακό, τη μη αναγνώριση της Δημοκρατίας και τους ελέγχους των χρηματικών συναλλαγών.
Το ερώτημα, πλέον, δεν είναι μόνο εάν και πότε θα υποβληθεί ολοκληρωμένη αίτηση από την Τουρκία. Είναι γιατί η Κομισιόν, ενώ είχε ήδη αναδείξει δημόσια την προοπτική ένταξης, επιλέγει στην απάντησή της προς τον Κύπριο ευρωβουλευτή να περιοριστεί στις διαδικασίες, χωρίς να τοποθετηθεί επί των συγκεκριμένων ζητημάτων που του θέτει. Και κυρίως, κατά πόσο οι ευρωπαϊκοί θεσμοί θα συνυπολογίσουν τις ιδιαιτερότητες του Κυπριακού και την ανάγκη αποτελεσματικού ελέγχου των συναλλαγών που συνδέονται με τα κατεχόμενα.
philenews.com
Αναλύσεις
Le Figaro : Μια χώρα παραδομένη στη βαρβαρότητα και την άγρια βία
Οι διαδηλώσεις της 17ης Οκτωβρίου 2026 θα μείνουν στην ιστορία ως σημείο καμπής στη σύγχρονη ιστορία της Γαλλίας. Από τη μία πλευρά, ένας αστικός ανταρτοπόλεμος, τον οποίο διεξήγαγαν ακτιβιστές και ταραχοποιοί άρτια εξοπλισμένοι και οργανωμένοι, λεηλάτησε τις 50 μεγαλύτερες πόλεις της Γαλλίας, προκάλεσε δύο θανάτους στο περιθώριο των συγκρούσεων, τραυμάτισε σχεδόν 1.000 αστυνομικούς και χωροφύλακες, λεηλάτησε περίπου 3.000 καταστήματα και προκάλεσε καταστροφές που εκτιμώνται σε 1,2 δισεκατομμύρια ευρώ. Από την άλλη πλευρά, σε ένα πρωτοφανές φαινόμενο από τον Μάιο του 1968, το κράτος κατέρρευσε, χάνοντας ολοκληρωτικά τον έλεγχο της δημόσιας τάξης.
Αναλύσεις
Αναστάσιος Λαυρέντζος: «Η Ελλάδα έκανε άλλη μία υποχώρηση στην Τουρκία – Κινδυνεύουμε να χάσουμε τη γεωπολιτική μας σημασία»
Τον κίνδυνο να υποβαθμιστεί ο στρατηγικός ρόλος Ελλάδας και Κύπρου στην Ανατολική Μεσόγειο, εφόσον η Αθήνα οδηγηθεί σε καθεστώς συνδιαχείρισης με την Τουρκία, επισήμανε ο αναλυτής και σύμβουλος επιχειρήσεων Αναστάσιος Λαυρέντζος, μιλώντας στη Βασιλική Πολίτου στον Θήτα FM. Συνδέοντας τις τελευταίες ελληνοτουρκικές εξελίξεις με τον ανταγωνισμό ΗΠΑ–Κίνας, τον εμπορικό διάδρομο IMEC και τις ενεργειακές οδεύσεις, υποστήριξε ότι το διακύβευμα δεν περιορίζεται στους φυσικούς πόρους, αλλά επεκτείνεται στη θέση του Ελληνισμού στον νέο παγκόσμιο γεωπολιτικό χάρτη.
Παρέμβαση στον Θήτα FM και στην εκπομπή της Βασιλικής Πολίτου
Τον κίνδυνο να υποβαθμιστεί ο στρατηγικός ρόλος Ελλάδας και Κύπρου στην Ανατολική Μεσόγειο, εφόσον η Αθήνα οδηγηθεί σε καθεστώς συνδιαχείρισης με την Τουρκία, επισήμανε ο αναλυτής και σύμβουλος επιχειρήσεων Αναστάσιος Λαυρέντζος, μιλώντας στη Βασιλική Πολίτου στον Θήτα FM. Συνδέοντας τις τελευταίες ελληνοτουρκικές εξελίξεις με τον ανταγωνισμό ΗΠΑ–Κίνας, τον εμπορικό διάδρομο IMEC και τις ενεργειακές οδεύσεις, υποστήριξε ότι το διακύβευμα δεν περιορίζεται στους φυσικούς πόρους, αλλά επεκτείνεται στη θέση του Ελληνισμού στον νέο παγκόσμιο γεωπολιτικό χάρτη.
«Δεν βρισκόμαστε σε νέα Γιάλτα, αλλά στην αρχή μιας παγκόσμιας σύγκρουσης»
Ο Αναστάσιος Λαυρέντζος ξεκίνησε την παρέμβασή του αναλύοντας τη συνάντηση των μεγάλων δυνάμεων, απορρίπτοντας τον χαρακτηρισμό «νέα Γιάλτα».
Όπως εξήγησε, η ιστορική Διάσκεψη της Γιάλτας πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο κατά την οποία η έκβαση του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου είχε ουσιαστικά κριθεί, ενώ σήμερα η διεθνής αντιπαράθεση βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.
Κατά την εκτίμησή του, ο κόσμος διέρχεται μια βαθιά μεταβολή των συσχετισμών ισχύος, με επίκεντρο την οικονομική άνοδο της Ασίας και ειδικότερα της Κίνας.
Η μεταφορά παραγωγικών δραστηριοτήτων, κεφαλαίων και θέσεων εργασίας από τη Δύση προς την Ασία έχει προκαλέσει μετατόπιση του παγκόσμιου οικονομικού κέντρου βάρους. Αυτή η διαδικασία, σύμφωνα με τον αναλυτή, συνοδεύεται από αντίστοιχες μεταβολές στην πολιτική και στρατιωτική ισχύ.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρούν να διαχειριστούν αυτή τη μετάβαση αξιοποιώντας την υφιστάμενη στρατιωτική και διπλωματική τους υπεροχή.
Ο ίδιος χαρακτήρισε τη σημερινή κατάσταση ως έναν «ιδιότυπο παγκόσμιο πόλεμο», στον οποίο οι συγκρούσεις εκδηλώνονται ταυτόχρονα στο οικονομικό, εμπορικό, τεχνολογικό και γεωστρατηγικό πεδίο.
Η αμερικανική στρατηγική περιορισμού της Κίνας
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους δασμούς που επέβαλε η κυβέρνηση Τραμπ.
Σύμφωνα με τον Λαυρέντζο, οι δασμοί δεν πέτυχαν ουσιαστική μείωση των αμερικανικών εμπορικών ελλειμμάτων, αλλά συνέβαλαν στη γεωγραφική ανακατανομή των εισαγωγών.
Οι ΗΠΑ, όπως υποστήριξε, επιδιώκουν να περιορίσουν τη χρηματοδότηση της κινεζικής οικονομικής ισχύος μέσω των εμπορικών τους ελλειμμάτων, ενισχύοντας εναλλακτικούς παραγωγικούς εταίρους, όπως το Βιετνάμ και το Μεξικό.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε τη διαμόρφωση ενός οικονομικού, εμπορικού και στρατιωτικού δακτυλίου γύρω από την Κίνα, με τη συμμετοχή χωρών της περιοχής του Ινδοειρηνικού.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η αμερικανική στρατηγική αποσκοπεί στον έλεγχο των σημαντικότερων ενεργειακών και εμπορικών διαδρόμων.
Το Ιράν, η Ουκρανία και η Ταϊβάν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων
Ο αναλυτής συνέδεσε τον ανταγωνισμό των μεγάλων δυνάμεων με τον πόλεμο στην Ουκρανία και την αντιπαράθεση στη Μέση Ανατολή.
Κατά την εκτίμησή του, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν καταφέρει, σε συνεργασία με το Ισραήλ, να επιβάλουν την επιδιωκόμενη αλλαγή στάσης στην ηγεσία της Τεχεράνης, γεγονός που δημιουργεί σημαντική στρατηγική εκκρεμότητα.
Υποστήριξε ότι η Ουάσιγκτον θα επιθυμούσε περιορισμό της ρωσικής και κινεζικής υποστήριξης προς το Ιράν, προσφέροντας ενδεχομένως ανταλλάγματα σε άλλα γεωπολιτικά μέτωπα.
Για τη Ρωσία, το βασικό διαπραγματευτικό πεδίο είναι η Ουκρανία και η ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας. Για την Κίνα, κεντρικό ζήτημα αποτελεί η Ταϊβάν και ο βαθμός της αμερικανικής δέσμευσης στην ασφάλειά της.
Στην ατζέντα τοποθέτησε επίσης τον έλεγχο των πυρηνικών εξοπλισμών, σημειώνοντας ότι το Πεκίνο δύσκολα θα αποδεχθεί περιορισμούς πριν προσεγγίσει τα πυρηνικά επίπεδα των ΗΠΑ και της Ρωσίας.
Ο Λαυρέντζος εκτίμησε ότι οι συνομιλίες δεν αποσκοπούν σε οριστική διευθέτηση των διεθνών ανταγωνισμών, αλλά στη διαμόρφωση επιμέρους συμφωνιών μεταξύ κρατών που εξακολουθούν να βρίσκονται σε αντιπαράθεση.
Ο IMEC και η στρατηγική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου
Στο δεύτερο μέρος της συζήτησης, η Βασιλική Πολίτου έθεσε το ζήτημα των ενεργειακών και εμπορικών διαδρόμων, με ιδιαίτερη αναφορά στον Great Sea Interconnector και στον IMEC.
Ο Αναστάσιος Λαυρέντζος χαρακτήρισε τον GSI βασική υποδομή, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για σχεδιασμό που προϋπήρχε της σημερινής γεωπολιτικής συγκυρίας.
Ωστόσο, εκτίμησε ότι το μεγαλύτερο στρατηγικό διακύβευμα είναι ο IMEC, ο εμπορικός διάδρομος που σχεδιάζεται να συνδέσει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω Μέσης Ανατολής και Μεσογείου.
Σύμφωνα με την περιγραφή του, η Κύπρος και η Κρήτη μπορούν να αποκτήσουν ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο αυτής της διασύνδεσης.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στον Κάθετο Διάδρομο φυσικού αερίου, μέσω του οποίου αμερικανικό LNG από τη Ρεβυθούσα και την Αλεξανδρούπολη μπορεί να διοχετεύεται προς τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης.
Η εξέλιξη αυτή, όπως τόνισε, προσδίδει πρόσθετη στρατηγική σημασία στην Ελλάδα.
«Αν οδηγηθούμε σε συνδιαχείριση, δεν θα χάσουμε μόνο φυσικό πλούτο»
Το σημαντικότερο σημείο της παρέμβασής του αφορούσε τις τουρκικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τις συνέπειες μιας ενδεχόμενης ελληνοτουρκικής συνδιαχείρισης.
Ο Λαυρέντζος υποστήριξε ότι η περιοχή μεταξύ Κάσου, Κρήτης και Κύπρου αποκτά ακόμη μεγαλύτερη γεωπολιτική αξία εξαιτίας των σχεδιαζόμενων διεθνών εμπορικών διασυνδέσεων.
Προειδοποίησε ότι μια ενδεχόμενη επιβολή συνεκμετάλλευσης ή συνδιαχείρισης δεν θα επηρέαζε μόνο την αξιοποίηση πιθανών υποθαλάσσιων κοιτασμάτων και αλιευτικών πόρων.
Θα μπορούσε, κατά την εκτίμησή του, να στερήσει από την Ελλάδα και την Κύπρο τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν πλήρως τη στρατηγική τους θέση σε έναν από τους σημαντικότερους σχεδιαζόμενους εμπορικούς διαδρόμους.
Με άλλα λόγια, το ζήτημα δεν αφορά αποκλειστικά την οικονομία, αλλά τη μελλοντική γεωπολιτική βαρύτητα των δύο κρατών.
Αιχμές για την ελληνική στάση απέναντι στην Τουρκία
Ο αναλυτής άσκησε ιδιαίτερα αυστηρή κριτική στους χειρισμούς της ελληνικής πλευράς κατά τις πρόσφατες εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Υποστήριξε ότι η Ελλάδα προχώρησε σε ακόμη μία υποχώρηση έναντι των τουρκικών απαιτήσεων, επικρίνοντας ειδικότερα την επιλογή ενημέρωσης της Τουρκίας με εμπλοκή της Γαλλίας.
Κατά τον ίδιο, η συγκεκριμένη διαδικασία έφερε έναν σημαντικό ευρωπαϊκό σύμμαχο σε δύσκολη θέση, καθώς το Παρίσι διατηρεί και δικά του συμφέροντα στις σχέσεις του με την Άγκυρα.
Εκτίμησε, μάλιστα, ότι τέτοιου είδους χειρισμοί ενδέχεται να δημιουργήσουν την εντύπωση έμμεσης αναγνώρισης τουρκικών δικαιωμάτων στην περιοχή.
Πρόκειται για πολιτική και γεωστρατηγική αξιολόγηση του ίδιου του αναλυτή και όχι για διαπιστωμένη νομική μεταβολή του καθεστώτος των θαλάσσιων ζωνών.
Η παρέμβαση ολοκληρώθηκε με την επισήμανση ότι οι εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται αποκομμένες από τη συνολικότερη αναδιάταξη των διεθνών συσχετισμών ισχύος.
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
GEOPOLITICO3 μήνες πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
GEOPOLITICO2 εβδομάδες πρινΤι αναφέρει η διακοίνωση της Γαλλίας στην Τουρκία: «Δεν εμπλεκόμαστε στις διαφορές σας με την Ελλάδα»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
GEOPOLITICO3 μήνες πρινΣύμβαση ΟΗΕ της Βαρκελώνης: “Άγκυρα, έχεις υπογράψει”! “Αθήνα για ποιον λόγο σιωπάς”;
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΠροσχέδιο Νόμου, για “ΑΟΖ και 12 μίλια” των ακαδημαϊκών χαρτών: ΟΗΕ-Σεβίλλης
-
Άμυνα2 μήνες πρινΤουρκική στρατιωτική κινητικότητα απέναντι από τη Σάμο: Η 51η Ταξιαρχία Καταδρομών στο Σόκε