Διεθνή
Γενοκτονίες: Ο ρόλος των θρησκειών στη διάπραξη γενοκτονιών
κατά τήν πίστη καί τήν πρακτική ἤ παράδοσή τους, στήν διάπραξη γενοκτονίας. Νομικά, ἱστορικά
καί κοινωνιολογικά δεδομένα καί ἀπόψεις.
Διοικητικῶν Δικαστηρίων
ὁμιλίας στήν Αθήνα, πού ἔγινε τόν Δεκέμβριο τοῦ 2013 σέ συνάντηση ἐκπροσώπων τῶν Ποντιακῶν Σωματείων Νοτίου Ἑλλάδος
καί ἐκπροσώπων ὀργανώσεων Ἀρμενίων καί Ἀσσυρίων πού δραστηριοποιοῦνται γιά τήν ἀναγνώριση
τῆς γενοκτονίας ὑπό τῶν τούρκων, τῶν χριστιανικῶν πληθυσμῶν τῆς Μικρᾶς Ἀσίας – τέθηκαν
μέσα σέ ἀγκύλες, ὁρισμένα κρίσιμα δεδομένα ἤ ἀπόψεις, πού δέν κατέστη δυνατόν
νά λεχθοῦν στήν ὁμιλία, ἐλλείψει χρόνου]
Ὁ
ὅρος γενοκτονία (genocide)
εἰσήχθη ἀπό ἕναν δικηγόρο πού ζοῦσε στίς
Η.Π.Α. , Ἑβραῖο ἐκ Πολωνίας, τόν Raphael
Lemkin
(1900-1959), ὁ ὁποῖος ἤθελε νά περιγράψῃ μέ μία λέξη νομικῶς πρόσφορη, αὐτό που
ὑπέστη ὁ ἑβραϊκός λαός ἐπί χιτλερικοῦ ναζισμοῦ. Ἀρχικά λοιπόν ἡ γενοκτονία, ὁρίσθηκε
ἀπό τόν Raphael
Lemkin,
ὡς “ἕνα συντονισμένο σχέδιο πού ἀπαρτίζεται ἀπό διάφορες πράξεις καί ἔχει ὡς
σκοπό τήν καταστροφή τῶν οὐσιαστικῶν θεμελίων τῆς ζωῆς ἐθνικῶν ὁμάδων, μέ τόν
σκοπό τοῦ ἐκμηδενισμοῦ τῶν ἴδιων τῶν ὁμάδων αὐτῶν” (“a coordinated plan
of
different
actions
aiming
at
the
destruction
of
essential
foundations
of
the
life
of
national
groups,
with
the
aim
of
annihilating
the
groups
themselves”).
τήν Σύμβαση Προστασίας και τιμωρίας τοῦ ἐγκλήματος τῆς γενοκτονίας,
(Ο.Η.Ε. 9 Δεκεμβρίου 1948), ὁρίσθηκε ἡ γενοκτονία ὡς ἕνα διεθνές ἔγκλημα, τό ὁποῖο
τά συμβαλλόμενα κράτη ἀνέλαβαν τήν ὑποχρέωση, νά τό ἐμποδίζουν καί νά τό τιμωροῦν.
Σύμφωνα μέ τή Σύμβαση αὐτή: Γενοκτονία
σημαίνει κάποια ἤ κάποιες ἀπό τίς ἀκόλουθες πράξεις , ἐφ’ ὅσον πράττονται μέ
τόν σκοπό τῆς ὁλικῆς ἤ μερικῆς καταστροφῆς μιᾶς ἐθνικῆς, φυλετικῆς ἤ θρησκευτικῆς
ὁμάδος: α) Δολοφονία μελῶν τῆς ὁμάδος, β) Πρόκληση σοβαρῆς σωματικῆς ἤ ψυχικῆς
βλάβης σέ μέλη τῆς ὁμάδος, γ) Μετά προθέσεως δημιουργία σέ βάρος τῆς ὁμάδος
συνθηκῶν ζωῆς, οἱ ὁποῖες ἔχουν ὑπολογισθῆ ἔτσι, ὥστε νά ἐπιφέρουν τήν φυσική
καταστροφή της, ἐν ὅλῳ ἤ ἐν μέρει, δ) ‘Επιβολή μέτρων πού ἔχουν ὡς σκοπό νά ἐμποδίσουν
γεννήσεις ἐντός τῆς ἐν λόγῳ ὁμάδος, καί ε) Ἐξαναγκασμένη μεταφορά παιδιῶν τῆς ὁμάδας
σέ ἄλλη ὁμάδα.
ἀνωτέρω ὁρισμό, υἱοθετοῦν ἡ Διεθνής Σύμβαση τῆς Ρώμης για τό καταστατικό τοῦ
Διεθνοῦς Ποινικοῦ Δικαστηρίου (καθώς καί ἀντίστοιχες Διεθεῖς Συμβάσεις, σχετικά μέ τά διεθνῆ
ποινικά δικαστήρια γιά τήν Γιουγκοσλαβία καί γιά τήν Ρουάντα).
ὁ ὅρος γενοκτονία ὅσο καί ὁ ὅρος ὁλοκαύτωμα εἶναι θρησκευτικοί ὅροι. Διότι καί ὁ
ὅρος ὁλοκαύτωμα εἶναι ψαλμικός ὅρος καί ἀναφέρεται στά ὁλοκαυτώματα δηλαδή στίς
θυσίες ὑπό τῶν Ἑβραίων πρός τόν Θεό τῆς Παλιαᾶς Διαθήκης, ἀλλά καί ἡ Ἑλληνική λέξη γένος, ὅταν λέμε
γενοκτονία, ἐμπεριέχει τήν ὀρθόδοξη χριστιανική πίστη τοῦ Ἑλληνικοῦ ἔθνους (τοῦ
Ἑλληνόφωνου, ἤ μέ Ἑλληνική συνείδηση, τμήματος τῶν Ρωμηῶν), ἤ ὅπως δύναται νά
λεχθῆ καί ἀλλιῶς, ὁ ὅρος γενοκτονία ἀναφέρεται στήν ὁλική ἤ μερική ἐξολόθευση ἡμῶν
ὡς Ἑλλήνων καί ὡς ὀρθοδόξων χριστιανῶν – ἀνεξαρτήτως τοῦ τό εἰς ποῖο ἀπό τά δύο
αὐτά χαρακτηριστικά στόχευε ὁ ἐχθρός ἑκάστοτε.
καί ἀπό τήν πλευρά τῶν θυτῶν, ὑπάρχει τό θρησκευτικό στοιχεῖο καί μάλιστα ἀρρωστημένη
θρησκευτικότητα: Τό θέλημα τοῦ μεσσία Φῦρερ, ἐκτελοῦν ὡς θέλημα Θεοῦ οἱ ναζί,
τυφλά δέ καί ἀσυζητητί, καθ’ὅτι Γερμανοί. Ἐνῶ οἱ τοῦρκοι ἀφηνιάζουν μέ σαρκικά
πάθη μέχρι τήν ἡδονή σέ φόνους, μέ τό πού τούς δίνει τό ἐλεύθερο ἀντί τοῦ Ἀλλάχ
ὁ Κεμάλ καί οἱ ἰμάμηδες πού συμπορεύονται μέ αὐτόν.
στήν ἱστορία γενοκτονία, μποροῦμε νά ποῦμε ὅτι εἶναι ἡ δολοφονία ἀπό τόν Κάϊν
τοῦ Ἄβελ, δηλαδή τοῦ ἑνός τετάρτου τῆς τότε ἀνθρωπότητος, μέ κίνητρο τήν ζήλια
γιά τό ὅτι ὁ Θεός ἐδέχετο τήν ἁγνή θυσιαστική προσφορά τοῦ Ἄβελ (τό καλλίτερο ζῶο)
καί ὄχι τήν ἐλαττωματική σέ θυσιαστικότητα προσφορά τοῦ Κάϊν (ἄλλο ζῶο του).
λοιπόν μποροῦμε νά ποῦμε ὅτι τό κίνητρο γιά τήν γενοκτονία τήν δίδει ἡ ἀσέβεια
πρός τόν ἀληθινό Θεό, διότι ἄλλως ὁ ἄνθρωπος ἀρκεῖται στήν λεία τοῦ πολέμου καί
τό πολύ στήν ὑποδούλωση τοῦ ἀντιπάλου λαοῦ ἤ μέρους αὐτοῦ. Ἡ πέραν τῶν ἀναγκῶν ἑνός
πολέμου, φυσική ἐξόντωσις τοῦ ἄλλου λαοῦ, ἐν ὅλῳ ἤ ἐν μέρει, ἐμπεριέχει κατ’ ἀρχήν ἰδιαίτερο μίσος καί φθόνο, “θρησκευτικοῦ”
χαρακτῆρος, πέραν τῶν στόχων τοῦ πολέμου.
θέμα τοῦ τί εἶναι θρησκεία”. Στήν ἀρχαιότητα,
“θρησκεία”, ἤ στά ρωμαϊκά “religio”,
ἦταν ὁ δεσμός τῶν ἀνθρώπων ὡς κοινωνίας μιᾶς ἤ περισσοτέρων πόλεων, μέ τούς
θεούς. Ἡ βασική διάκριση ἦταν μεταξύ εὐσεβείας και ἀσεβείας. Σχεδόν ὅλοι ἐφοβοῦντο
ἤ ἐσέβοντο τούς θεούς. Πολλοί λίγοι ἔδειχναν ἀσέβεια ἤ ὕβρη, πρός τούς θεούς. Ὅλοι
ἐστρέφοντο πρός τους θεούς τους ἤ πρός τόν Θεό. Ὁ ἀθεϊσμός δέν ἦταν ἁπλῶς ἄγνωστος,
ἦταν ἀδιανόητος.
τό μίσος ὁρισμένων άνθρώπων κατά τοῦ σταυρωθέντος καί ἀναστάντος Χριστοῦ. Συνιστᾶ
στήν χειρότερη μορφή του, ὄχι ἁπλῆ ἀμφιβολία, ἀλλά μανιακή ἔμπρακτη ἄρνηση τῆς
εὐσεβείας πρός τόν ἀληθινό Θεό, τόν Θεό τῆς Ὀρθοδοξίας, τόσο τῆς Παλαιᾶς ὅσο
καί τῆς Καινῆς Διαθήκης. Προξενεῖ ὡς ἐκ τούτου γενοκτονίες χριστιανῶν καί δή ὀρθοδόξων.
Ὅπως ἀκριβῶς ἄλλωστε καί οἱ μορφές τῆς ἀσεβείας πού κρύβονται μέσα σέ λεγόμενες
θρησκεῖες.
ἀπό τούς πλέον ἐγκρίτους στό θέμα, ὅπως ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός, καί ὁ Ἅγιος
Εἰρηναῖος τῆς Λυών, συγκαταλέγουν μεταξύ τῶν αἱρέσεων αὐτά πού σήμερα ἀποκαλοῦμε
θρησκεῖες. Ἀκόμη καί τά φιλοσοφικά ρεύματα, μετά Χριστόν, ὡς ἀνθρώπινες
θρησκευτικές προσπάθειες στερούμενες τῆς θείας ἀποκαλύψεως τῶν θείων ἀληθειῶν,
θεωροῦνται φυσικά ὡς πλανεμένες πίστεις μέ πρακτικές καί τελετές βδελυκτές στόν
Ἅγιο καί Ἀληθινό Τριαδικό Θεό, καί
χαρακτηρίζονται καί ἀντικρούονται στίς ρίζες τους, ὡς αἱρέσεις.
Μωάμεθ ἀπολυτοποιούμενη, ὁ λεγόμενος σήμερα μουσουλμανισμός, θεωρεῖται ἀπό τόν Ἅγιο
Ἰωάννη τόν Δαμασκηνό ὡς αἵρεση.
τήν Ὀρθοδοξία, πολλές αἱρέσεις ἤ θρησκεῖες, εἶναι δυνατόν καί θεωρητικῶς, καί
πρακτικῶς, νά ἐκτραποῦν σέ μαζικές δολοφονίες ἤ γενοκτονίες. Δέν διαπράττουν ὅμως
τέτοια πράγματα ὅλες. Γι’ αὐτό καί προστατεύεται
ἡ θρησκευτική ἐλευθερία τῶν ὀπαδῶν τους, και κατ’ ἀρχήν καί τῶν ἰδίων.
πιό πάνω νομική ἔννοια διαπράττει ἐκείνη ἡ αἵρεση ἤ θρησκεία πού γίνεται
καταστροφική. Καί γίνεται, ὅπως στήν περίπτωση τοῦ μουσουλμανισμοῦ ὅπως τόν
ζήσαμε σέ διάφορες χρονικές στιγμές ἤ περιοχές, ὑπό τήν τουρκοκρατία, ἀλλά
κυρίως ἀπό τό 1914 μέχρι τό 1924 σέ ὅλην τήν Μικρά Ἀσια.
ἡ ἄρνηση τῆς γενοκτονίας ἀπό αὐτόν πού τήν διέπραξε, συνιστᾶ ὄχι μόνο συνέχισή
της θεωρητικά, ἀλλά καί προετοιμασία νέων σφαγῶν. Γι’ αὐτό καί ἡ συγνώμη από
τούς τούρκους, θά εἶναι ὄχι μόνο λυτρωτική γι’ αὐτούς, ἀλλά καί θά ἀποτρέψει ἐπανάλειψη
τῶν ἰδίων ἐγκλημάτων σέ βάρος μας.
μουσουλμανισμό, πρέπει νά σημειώσουμε ὅτι σύμφωνα μέ τόν “ἀχτιναμέ”
τοῦ ἰδίου τοῦ Μωάμεθ πρέπει να γίνεται σεβαστή καί ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία καί ἡ ἱεραρχία
της καί οἱ ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες ὡς κτίρια, καί γενικά οἱ εὐσεβεῖς χριστιανοί, αὐτοί
πού ζοῦν ἀσκητικά. Ὁ ἀχτιναμές, εἶναι πιό ἔγκυρος καί ἀπό τό κοράνι, τό ὁποῖο
σχεδόν σίγουρα κυκλοφόρησε πολύ μετά ἀπό τόν θάνατο τοῦ Μωάμεθ. Διότι, ὁ “ἀχτιναμές”
φέρει δακτυλικό ἀποτύπωμα τοῦ Μωάμεθ καί ὑπογραφές πολλῶν μαρτύρων, εἶχε δοθεῖ
δέ ἀπό τόν ἴδιο, σέ ἀντιπροσωπεία μοναχῶν πού τόν ἐπισκέφθηκαν ἀπό τήν Ἱερά
Μονή Ἁγίας Αἰκατερίνης τοῦ Σινᾶ, καί τοῦ ζήτησαν μία ἔγγραφη διαβεβαίωση ὅτι
δέν θά τούς βλάψει ἄν καταλάβει τήν
περιοχή.
“ἀχτιναμέ”, εὐνοεῖ φυσικά τήν ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ἔναντι τῶν ἄλλων
χριστιανικῶν ὁμολογιῶν, καί, πιστεύω γι’ αὐτό, ἡ γνησιότητά του ἀμφισβητήθηκε ἀπό
δυτικούς μελετητές. Ἀλλά τοῦτο, μέ βάση
τήν γλῶσσα στήν ἀραβική, πού ἔχει ἐκφράσεις καί λέξεις μεταγενέστερες τοῦ 7ου
αἰῶνος. Ὡστόσο, αὐτό εἶναι φυσικό γιά σωζόμενο μεταγενέστερο ἀντίγραφο πού ἔπρεπε
νά εἶναι κατανοητό γιά νά ἐπιτελῆ τήν λειτουργία του: τήν προστασία τῆς Μονῆς αὐτῆς,
καί ἄλλων μοναστηριῶν ἀργότερα, ἀπό σφαγές καί ἀκρότητες τῶν μουσουλμάνων
κατακτητῶν.
ἀχτινεμές, ὡς περιεχόμενο, ἀνταποκρίνεται στήν ζωή τοῦ Μωάμεθ, ὅσο ἔστω τήν
γνωρίζουμε, περισσότερο καί ἀπό τό κοράνιο. Διότι ἡ πίστη τοῦ Μωάμεθ εἶναι αὐτή
πού ἀπηχεῖται στόν κύριο χρησμό τῆς Σίβυλλας (τόν ἀναφέρει ἐν ἐκτάσει ὁ Ἅγιος
Θεόφιλος Ἀντιοχείας, Β μ.Χ αἰών), πυξίδα για τούς εἰδωλολατρικούς λαούς ἀπό τήν
ἀρχαιότητα, σέ ὅλη τήν Ἀνατολική Μεσόγειο ἀλλά καί δυτικότερα. Ὁ χρησμός αὐτός ἐδόθη
ἀπό τόν ἕνα Θεό, σέ μία πυθία περίφημη σέ ὅλη τήν ἀρχαιότητα, ἤδη ἀρκετούς πρό
Χριστοῦ αἰῶνες, κανείς ὅμως δέν γνωρίζει
πότε καί ποῦ ἔζησε, διότι σύντομα ὅπως φαίνεται ξεφύτρωσαν καί ἄλλες
πυθίες μέ τό ἴδιο ὄνομα, ἐδῶ καί κεῖ, καί μέ διαφορετικούς χρησμούς. Μέ τόν
προαναφερθέντα λοιπόν χρησμό, προτρέπονται
οἱ ἄνθρωποι ἀπό τόν ἕνα Θεό, νά παύσουν νά λατρεύουν μέ δεισιδαιμονίες καί
πλάνες, καί οὐσιαστικῶς προλέγεται ἀλλά μέ ἐκφράσεις αἰνιγματικές γιά ἕναν μή ὀρθόδοξο
χριστιανό (τάχα ποιητικές) ἡ Ὀρθόδοξη
χριστιανική πίστη καί λατρεία. Θά μποροῦσε κανείς νά πεῖ ὅτι ὁ χρησμός αὐτός εἶναι
ἡ βάση τῆς πίστεως τοῦ Μωάμεθ; Μά φυσικά, ἀφοῦ τά βιβλία πού μπέρδευαν τούς
γνήσιους χρησμούς τῆς πρώτης καί γνωστῆς Σίβυλλας, μέ εἰδωλολατρικούς ἤ
δυσνοήτους χρησμούς ἄλλων συνωνόματών της πυθιῶν τῆς ἀρχαιότητας, κυκλοφόρησαν
στήν Ἀλεξάνδρεια καί γενικά στόν πολιτισμένο κόσμο τῆς ἐποχῆς, ἐνῶ ἡ παράδοση
γιά τό τί εἶπε ἡ πρώτη Σίβυλλα, εἶναι πιθανότατο νά ἔχῃ διατηρηθῆ χωρίς τέτοιες
προσμίξεις στήν μακρινή Ἀραβία, μέ τόν παλαιό τρόπο τῆς σχετικά πολιτισμένης ὅλης
περιοχῆς , τόν προφορικό ποητικό λόγο, ὡς λόγια σοφίας ἀπό παλαιά. Τό θέμα χρειάζεται περισσότερη ἔρευνα ἀπό ἱστορικούς
ἀλλά δικούς μας, συνειδητούς ὀρθοδόξους χριστιανούς, διότι καί στήν δύση καί
στόν σημερινό ἀκραιφνῆ μουσουλμανισμό, ὑπάρχουν
ἰσχυρά κίνητα γιά ψευδῆ πορίσματα. Εἶναι πάντως καί αὐτός ἕνας παραπάνω
λόγος ὑπέρ τοῦ συπεράσματος, ὅτι ὁ ἀχτιναμές ἀποδίδει πιό πιστά τήν πίστη τοῦ
Μωάμεθ ἀπό ὅ,τι τό κοράνιο] .
τοῦ “ἀχτιναμέ” τοῦ Μωάμεθ, εἶναι πρόδηλη καί προκύπτει ἀπό ἕνα ἁπλό
γεγονός: Ἡ Ἱερά Μονή τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης του Σινᾶ, εὑρισκόμενη σέ περιοχή πού
λίγο ἀργότερα κατακτήθηκε ἀπό τούς μουσουλμάνους Ἄραβες, (ἐνῶ μᾶλλον ἀκόμη
γραπτό κοράνιο δέν ὑπῆρχε), ἐνῶ ζοῦσαν ἀκόμη μάρτυρες πού ὑπέγραψαν τόν ἀχτιναμέ,
δέν καταστράφηκε οὔτε οἱ μοναχοί της σκοτώθηκαν, ὅπως ἔγινε σέ ὅλα τά ἄλλα
μοναστήρια πού κατελήφθησαν κατά τούς ἴδιους χρόνους τότε.
Ὁ αὐτοκράτορας τῆς Ἀνατολικῆς Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας Μαυρίκιος, τέλος 6ου
μ.Χ. αἰῶνος, μᾶς πληροφορεῖ ὅτι οἱ τοῦρκοι (ἐμφανισθέντες ἤδη τότε στήν περιοχή
– ἀπό τήν πλευρά τῆς Περσίας; ἤ ἀπό αὐτήν τοῦ Καυκάσου; δέν λέγεται στήν Anthologie de
la Strategie,
ἔκδ. Robert Laffont,
Paris), πολεμᾶνε ἀλλιώτικα ἀπό τούς ἄλλους λαούς : Μόλις ὑπογράψουν συνθήκη εἰρήνης,
κυττάζουν πῶς θά τήν καταπατήσουν γιά νά διεκδικήσουν ἤ γιά νά ἁρπάξουν καί ἄλλα.
Καί ὅταν ἐπιτίθενται, δέν σταματοῦν τήν ἐπίθεση οὔτε ἔξω ἀπό τά σύνορα, οὔτε ἐξω
ἀπό τά τείχη τοῦ ἀντιπάλου, ὅπως κάνουν ὅλοι οἱ ἄλλοι λαοί. Οἱ τοῦρκοι ἐπιμένουν
μέ πολιορκία καί δέν βιάζονται. Περιμένουν να ἐξαντληθοῦν τά ἐφόδια.
Στεροῦν τό πόσιμο νερό. Και δέν κάνουν ἐπίθεση. Ἐπί μέρες ἤ ἑβδομάδες ἤ
μῆνες…Ὅσο χρειασθῆ. Περιμένουν δέ, ὄχι “μέχρι νά ὡριμάσει τό φροῦτο”, ἀλλά ὥσπου νά χαλαρώσῃ ἤ
νά ἐξαντληθῆ τό “θήραμα”.
τακτική τους δηλαδή, θά λέγαμε, μέ τόν
κυνηγό πού κυνηγάει ζῶα, ὅπως λαγούς ἤ ἀλεποῦδες.
Καί μποροῦμε νά καταλάβουμε, ὅτι ὅταν στίς ἐπιθέσεις κατά τῆς Ρόδου ἤ τῆς
Κρήτης, ἔφερναν πρώτους-πρώτους τούς γενίτσαρους, γιά νά κάνουν ἐπιθέσεις στά
τείχη, τούς ἔβλεπαν ὡς ἀναλώσιμο “κρέας”: Δέν ἀνῆκαν στήν σάρκα τους,
στήν φυλή τους καί ἦσαν οἱ πρῶτοι ἀναλώσιμοι.
κανείς τό βαθύ πρόβλημα συνενοήσεως καί εἰρηνικῆς συνυπάρξεως, πόσο μᾶλλον
“φιλίας”, ὅταν λαός μέ τέτοια ἰδιοσυγκρασία, ἀσπάζεται τόν
μουσουλμανισμό καί υἱοθετεῖ παράδοση πονηρῶν στρατηγμάτων ἀπό τούς ἄραβες, στά ὁποῖα
περιλαμβάνονται ἀκόμη καί στρατηγήματα τοῦ…Θεοῦ! Σέ αὐτά, ὁ Ἀλλάχ ἐξαπατᾶ τόν
σατανᾶ, γιατί εἶναι πιό πονηρός ὁ Ἀλλάχ ἀπό αὐτόν, ἀλλά ξεγελᾶ καί τούς ἀνθρώπους,
γιά νά τούς κάνει νά κάνουν αὐτά πού θέλει “Ἐκεῖνος”, ἀλλά νά τά
κάνουν μόνοι τους, πέφτοντας στήν παγίδα ὅσων ἐκεῖνος, ὁ Ἀλλάχ, τούς ἄφισε νά
νομίζουν…(βλ. Rene Khawam, Le Livre des
Ruses, Phepus Libretto, Paris
1976). Ὅταν ἡ πονηρία τέτοιων στρατηγημάτων μεταφέρεται στίς σχέσεις μέ τούς ἀλλοδόξους,
ἡ θρασύδειλη ἐνέδρα, ἡ δολοφονία καί ἡ
σφαγή μέ δόλο, ἐνδύονται τόν θρησκευτικό μανδύα τῆς … “εὐσέβειας”. Ἡ
γενοκτονία ἤ ἡ συνέχιση σφαγῶν καί ἐθνικῶν ἐκκαθαρίσεων, γίνεται πλέον θέμα προσευχῶν
“στόν Ἀλλάχ” καί εὐνοϊκῶν συνθηκῶν.
Κράτους καί Ἐκκλησίας-θρησκειῶν, ἔχει ὡς βάση ὄχι τήν κοινωνιολογική ἔννοια τῆς
θρησκείας, ὡς “πακέτου” που περιλαμβάνει ἡγεσία, ὀπαδούς, δόγματα καί
πρακτικές καί πού πρέπει νά θεωρεῖται ἴσο μέ τά ἄλλα ὅμοια “πακέτα”-
θρησκεῖες σέ μία πολυπολιτισμική καί πολυθρησκευτική κοινωνία (μοντέλο ἰδίως τῶν
Η.Π.Α. μέχρι σήμερα), οὔτε τήν μαχητικά ἀντίθεη, καί γιά λόγους τακτικῆς ἠπίως ἄθεη,
“λαϊσιτέ” (μοντέλο κυρίως Γαλλίας), ἀλλά – τήν διάκριση μεταξύ ἀφ’ ἑνός μέν τῆς εὐσεβείας,
πού ταυτίζεται μέ ὅλη τήν ὀρθόδοξη χριστιανική παράδοση τῆς Ἐκκλησίας καί
σέβεται νομικῶς τήν ὅποια, ἔστω πλανεμένη, εὐσέβεια θρησκειῶν ἤ αἱρέσεων καί τῶν
ὀπαδῶν τους, ἀφ’ ἐτέρου δέ τῆς ἀσεβείας.
πρότυπο, ἀποκλείονται ἐντελῶς οἱ γενοκτονίες.
λαϊσιτέ, ἡ κλίνη του προκρούστη ἐνδέχεται καί μάλιστα, θά ἔλεγα ὅτι, ἔξω ἀπό τά
φῶτα δημοσιότητος τῆς δυτικῆς Εὐρώπης,
τείνει, νά χρησιμοποιηθῆ. Ἔτσι ἔγινε π.χ. στήν κουμουνιστική Ἀλβανία κατά τῶν Ἑλλήνων
ὡς Ἐλλήνων καί κατά τῶν χριστιανῶν ὡς χριστιανῶν, καί δή τῶν ὀρθοδόξων. Ἀντίστοιχα
ἔγιναν, καί σε πολλές ἄλλες κουμουνιστικές χῶρες.
Η.Π.Α. βάζει στό περιθώριο τῆς main stream
society, τήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ὅπως καί κάθε
σχεδόν ὀρθοδοξία. [ Ἦταν συμβατό μέ ἐμᾶς
καί τό πρότυπό μας, παλαιότερα. Ἀλλά τό πολυθρησκευτικό πρότυπο ἄλαξε πυρῆνα
καί στοχεύει στήν καταστροφή κάθε μόνιμης ἐθνικῆς ἤ βαθύτερης θρησκευτικῆς ἤ ἔμπρακτης
κοινωνικῆς ταυτότητας, καί τοῦτο κατά τη γνώμη μου ὀφείλεται πραγματικά στό ὅτι
οἱ Η.Π.Α. περί τό 1993 ἀνέλαβαν τήν ἐπίσημη διεθνῆ ὑποστήριξη τῆς Σαηεντόλοτζυ,
ἀναγνωρίζοντάς την καί ὡς θρησκεία. Αὐτή, ὡς ὀργάνωση δέν εἶναι θρησκεία, χαρακτηρίζεται,
νομίζω εὔστοχα, ὡς καταστροφική λατρεία ἤ ὁλοκληρωτική αἵρεση ὡς πρός τήν πίστη
καί τήν ζωή τῶν ὀπαδῶν της, ἐνῶ ἔχει χαρακτηρισθῆ στό παρελθόν, καθόλου ἀπώτερο,
ὡς ὀργάνωση οἰκονομικοῦ ἐγκλήματος, ἀλλά τό θέμα εἶναι τεράστιο, διότι στήν Ἑλλάδα
διενεργοῦσε παρακολουθήσεις, ἐνῶ στήν Γερμανία παρακολουθεῖται ἀπό εἰκοσαετίας
περίπου, ἀπό τήν Ὑπηρεσία Προστασίας τοῦ Γερμανικοῦ Συντάγματος ] . Βλέπουμε
λοιπόν στήν στάση τῶν Η.Π.Α., στήν Συρία καί ἀλλοῦ, ὅτι δέν ὑπάρχει κατά βάθος
κάν ἀνοχή γιά τήν Ὀρθοδοξία καί τούς ὀρθοδόξους χριστιανούς. Θά δοῦμε, ἤ καί θά
ὑποστοῦμε, λοιπόν γενοκτονίες μέ βάση ἰδέες διεθνοῦς συμπεριφορᾶς ἤ καί ἐσωτερικοῦ
δικαίου πού ἐμπνέει τό πρότυπο αὐτό [πόσο
μᾶλλον, πού οἱ Η.Π.Α. ἔχουν υἱοθετήσει οὐσιαστικῶς
στήν πράξη, ὡς “θρησκεία τοῦ κράτους”, τόν ἐπιστημονικοφανῆ σατανισμό τῆς Σαηεντόλοτζυ,
πού μποροστά του ὠχριᾶ κάθε “ρεαλιστικός” ἀμοραλισμός στίς πολιτικές,
οἰκονομικές καί κοινωνικές ἐπιλογές].
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση
Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ...
Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού
Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...
Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;
Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...
Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...
EurAsia Review: Ποιοι προστατεύουν τα κυκλώματα λαθρεμπορίου στα σύνορα Ιράν, Πακιστάν και Αφγανιστάν – Ο σκοτεινός ρόλος παραγόντων ασφαλείας
Ένα εκτεταμένο σύστημα παράνομου εμπορίου, διαφθοράς και πολιτικής προστασίας περιγράφει σε ανάλυσή του το EurAsia Review. Από τα καύσιμα και...
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας