Άμυνα
Ο Τζον Μακέιν, μαέστρος της «Αραβικής Άνοιξης» και ο Χαλίφης (2)
![]() |
| Είναι πολιτικοί αντίπαλοι ο Μπαράκ Ομπάμα και ο Τζον Μακέιν, όπως ισχυρίζονται, η μήπως εργάζονται από κοινού για την ιμπεριαλιστική στρατηγική της χώρας τους; |
Τιερί Μεϊσάν, Δίκτυο
Βολταίρος (Γαλλία) (μτφ.
Κριστιάν)
Ποιος είναι λοιπόν ο γερουσιαστής Μακέιν;
Πρόεδρο Ομπάμα, είναι επίσης ένας από τους ανώτερους υπαλλήλους του!
Ρεπουμπλικανικού Ινστιτούτου (IRI, International Republican Institute),
ρεπουμπλικανικού παρακλαδιού της NED / CIA [ 12 ] από τον Ιανουάριο 1993!
Αυτή η δήθεν «ΜΚΟ» ιδρύθηκε επίσημα από τον
Πρόεδρο Ronald Reagan για την επέκταση ορισμένων δραστηριοτήτων της CIA μαζί με τις βρετανικές,
καναδικές και αυστραλιανές μυστικές υπηρεσίες. Σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς της, πρόκειται όντως για διακυβερνητική
υπηρεσία. Ο προϋπολογισμός της εγκρίνεται
από το Κογκρέσο με ένα προϋπολογισμό που εξαρτάται από το Υπουργείο Εξωτερικών.
κόσμο έχουν απαγορεύσει τις δραστηριότητες του στο έδαφος τους, επειδή είναι
μια κοινή υπηρεσία των αγγλοσαξονικών μυστικών υπηρεσιών.
![]() |
|
Κατηγορούμενοι ότι ετοίμασαν την ανατροπή
του προέδρου Χόσνι Μουμπάρακ για λογαριασμό των Αδελφών Μουσουλμάνων, οι δύο υπάλληλοι του Διεθνούς Ρεπουμπλικανικού Ινστιτούτου (IRI) στο Κάιρο, John Tomlaszewski (δεύτερος, δεξιά) και ο Σαμ LaHood (γιος του γραμματέα για τις λιβανο-αμερικανικές μεταφορές μιας δημοκρατικής κυβέρνησης, Ray LaHood) (δεύτερος αριστερά) κατέφυγαν στην πρεσβεία των Ηνωμένων Πολιτειών. Εδώ παρουσιάζονται μαζί με τους γερουσιαστές John McCain και Lindsey Graham κατά την προπαρασκευαστική συνεδρίαση της «Αραβικής Άνοιξης» στη Λιβύη και τη Συρία. Θα απελευθερωθούν από τον Αδελφό Μοχάμεντ Μόρσι όταν ο τελευταίος θα γίνει πρόεδρος της Αιγύπτου. |
Μακέιν για λογαριασμό του Στειτ Ντιπάρτμεντ είναι εντυπωσιακός.
των τελευταίων είκοσι χρόνων.
στο όνομα της «δημοκρατίας», ετοίμασε το αποτυχημένο πραξικόπημα κατά του συνταγματικά
εκλεγμένου προέδρου Ούγκο Τσάβες στη Βενεζουέλα [ 13 ], την ανατροπή του συνταγματικά εκλεγμένου προέδρου Jean-Bertrand Aristide στην Αϊτή [ 14 ], την απόπειρα ανατροπής του συνταγματικά εκλεγμένου
προέδρου Mwai Kibaki στην Κένυα [ 15 ] και, πιο πρόσφατα, του συνταγματικά εκλεγμένου προέδρου
της Ουκρανίας, Βίκτορ Γιανουκόβιτς.
όταν ένας πολίτης παίρνει την πρωτοβουλία για την ανατροπή του καθεστώτος ενός
άλλου κράτους, μπορεί να τον συγχαίρουν αν τα καταφέρνει και αν το νέο καθεστώς
γίνεται σύμμαχο, αλλά θα καταδικαστεί αυστηρά αν οι πρωτοβουλίες του έχουν
αρνητικές συνέπειες για την ίδια τη χώρα του.
γερουσιαστής Μακέιν για τις αντιδημοκρατικές ενέργειες του σε κράτη όπου απέτυχε
και που στράφηκαν εναντίον της Ουάσιγκτον. Στη Βενεζουέλα, για παράδειγμα. Ο λόγος είναι ότι για τις
Ηνωμένες Πολιτείες, ο Τζον Μακέιν δεν είναι προδότης, αλλά πράκτορας.
καλύτερη κάλυψη που μπορεί να φανταστεί κανείς: είναι ο επίσημος αντίπαλος του Μπαράκ
Ομπάμα.
Ως εκ τούτου, μπορεί να ταξιδέψει οπουδήποτε στον κόσμο
(είναι ο Αμερικανός γερουσιαστής που ταξιδεύει το περισσότερο) και να συναντήσει
όποιον θέλει, χωρίς φόβο. Αν οι συνομιλητές
του εγκρίνουν την πολιτική της Ουάσιγκτον, τους υποσχέσει ότι θα συνεχίσει, αν την
καταπολεμούν, φορτώνει την ευθύνη στον Πρόεδρο Ομπάμα.
αιχμάλωτος πολέμου στο Βιετνάμ για 5 χρόνια, όπου βασανίστηκε.
σχεδιαστεί όχι για να του αποσπαστούν πληροφορίες αλλά για να ενσταλάξει ένα
λόγο.
προσωπικότητά του, έτσι ώστε ο ίδιος να κάνει δηλώσεις εναντίον της χώρας του.
αφετηρία το κορεατικό παράδειγμα για το Rand Corporation από
τον καθηγητή Albert Δ Μπίντερμαν, χρησιμοποιήθηκε
ως βάση στις έρευνες που έγιναν στο Γκουαντάναμο και αλλού από τον Δρ Martin Seligman [ 16 ]. Εφαρμόστηκε την εποχή του George W. Bush σε περισσότερους από
80.000 κρατούμενους, και επέτρεψε νε μετατραπούν ορισμένους από αυτούς σε
πραγματικούς μαχητές στην υπηρεσία της Ουάσιγκτον.
Ως εκ τούτου, ο Τζον Μακέιν, ο οποίος είχε σπάσει στο
Βιετνάμ, το καταλαβαίνει τέλεια, γνωρίζει πώς να χειραγωγήσει τζιχαντιστές χωρίς
δεύτερη σκέψη.
Λεβάντε;
αποφάσισαν να καταστρέψουν το πρώην ιρακινό σύμμαχό τους. Έχοντας αφήσει να εννοηθούν στον Πρόεδρο Σαντάμ Χουσεΐν
ότι θεωρούσαν την επίθεση του Κουβέιτ ως ιρακινή εσωτερική υπόθεση, επικαλέστηκαν
αυτή την επίθεση για να κινητοποιήσουν μια ευρεία συμμαχία κατά του Ιράκ. Ωστόσο, λόγω της αντίθεσης της ΕΣΣΔ, δεν ανέτρεψαν το
καθεστώς, αλλά αρκέστηκαν στο να διαχειριστούν τη ζώνη απαγόρευσης πτήσεων.
ήταν αρκετή για να αντισταθμίσει την επιρροή της Επιτροπής για την Απελευθέρωση
του Ιράκ. Οι Ηνωμένες Πολιτείες
επιτέθηκαν και πάλι τη χώρα και αυτή τη φορά ανέτρεψαν τον πρόεδρο Χουσεΐν.
τους σημαντικότερους παράγοντες της επιτροπής.
χώρας για πάνω από ένα χρόνο σε μια ιδιωτική εταιρία [ 17 ], προσπάθησαν να χωρίσουν τη χώρα σε τρία χωριστά κράτη,
αλλά αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν το σχέδιο ενώπιον της αντίστασης του
πληθυσμού.
από το πόρισμα Μπάιντεν-Brownback, αλλά
και πάλι απέτυχαν [ 18 ].
που επιχειρεί να το επιτύχει μέσω ενός μη κρατικού παράγοντα: του Ισλαμικού
Εμιράτου.
![]() |
|
Σε αυτό το έγγραφο, που δημοσιεύθηκε
τον Σεπτέμβριο 2013, ο πρέσβης του Κατάρ στην Τρίπολη ενημερώνει το υπουργείο του ότι μια ομάδα 1.800 Αφρικανών εκπαιδεύτηκε για τζιχάντ στη Λιβύη. Προτείνει να τους μεταφέρει σε τρεις ομάδες στην Τουρκία, για να ενταχθούν στο Ισλαμικό Εμιράτο στη Συρία. |
από πολύ καιρό, πριν ακόμη από τη συνάντηση του Τζον Μακέι με τον Ιμπραχίμ
αλ-Μπάντρι.
καταριανού Υπουργείου Εξωτερικών, που δημοσιεύθηκε από τους φίλους μου James και Joanne Moriarty [ 19 ] δείχνουν ότι 5.000 τζιχαντιστές εκπαιδευτήκαν με έξοδα
του Κατάρ στη Λιβύη του ΝΑΤΟ το 2012, και ότι 2,5 εκατομμύρια δολάρια πληρώθηκαν
την ίδια εποχή στο μέλλοντα Χαλίφη.
Ηνωμένων Πολιτειών πραγματοποιήθηκε μυστική συνεδρίαση κατά την οποία ψήφισε,
κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου, τη χρηματοδότηση μέχρι τον Σεπτέμβριο 2014 του
Μετώπου αλ-Νόσρα (Al-Qaeda) και του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ και το Λεβάντε [20 ].
ακριβώς συμφωνήθηκε στη διάρκεια αυτής της συνεδρίασης που αποκαλύφθηκε από το
βρετανικό πρακτορείο ειδήσεων Reuters [21], και δεδομένου ότι κανένα αμερικανικό μέσο μαζικής
ενημέρωσης δεν τόλμησε να παραβιάσει τη λογοκρισία, είναι πολύ πιθανό ότι ο
νόμος περιλαμβάνει ένα τμήμα σχετικά με τον οπλισμό και την εκπαίδευση των
τζιχαντιστών.
η Σαουδική Αραβία διεκδίκησε στη δημόσια τηλεόραση της Al–Arabiya ότι το Ισλαμικό Εμιράτο ήταν
υπό την εξουσία του πρίγκιπα Αμπντούλ Ραχμάν αλ-Φαϊζάλ, αδελφού του πρίγκιπα
Σαούντ αλ Faisal (Υπουργού Εξωτερικών)
και του πρίγκιπα Τουρκί αλ-Φαϊζάλ (πρεσβευτή της Σαουδικής Αραβίας στις
Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο) [ 22 ].
βήμα στα μισθοφορικά.
ομάδες που πολέμησαν στο Αφγανιστάν, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και στη Τσετσενία
γύρω από τον Οσάμα μπιν Λάντεν, δεν αποτελούν μια προσθετική δύναμη, αλλά ένα
στρατό από μόνο του.
ομάδες στο Ιράκ, τη Λιβύη και τη Συρία, γύρω από το πρίγκιπα Μπαντάρ μπιν
Σουλτάν (Bandar bin Sultan), διαθέτουν εξελιγμένες
υπηρεσίες επικοινωνίας που καλούν για ένταξη και στρατολόγηση, και πολιτικούς
αξιωματούχους, που έμαθαν τη δουλειά στις μεγάλες δυτικές σχολές, ικανούς να αναλάβουν
αμέσως τη διοίκηση ενός εδάφους.
από τη Σαουδική Αραβία και μεταφέρθηκαν από τις τουρκικές μυστικές υπηρεσίες
που τα παρέδωσε στο Ισλαμικό Κράτος. Οι
τελικές λεπτομέρειες συντονιστήκαν από την οικογένεια Μπαρζανί κατά τη διάρκεια
μιας συνάντησης των τζιχαντιστικών ομάδων στο Αμμάν την 1η Ιουνίου 2014 [ 23 ].
Ισλαμικό Κράτος και την Περιφερειακή Κυβέρνηση του Κουρδιστάν ξεκίνησε τέσσερις
ημέρες αργότερα.
σουνιτικό μέρος της χώρας, ενώ η περιφερειακή κυβέρνηση του Κουρδιστάν επέκτεινε
την επικράτεια του πάνω από 40%.
από τις θηριωδίες των τζιχαντιστών, οι θρησκευτικές μειονότητες αποχώρισαν από
τη σουνιτική περιοχή, ανοίγοντας το δρόμο για τη τριχοτόμηση της χώρας.
συμφωνία, το Πεντάγωνο δεν παρενέβη και άφησε το Ισλαμικό Κράτος να συνεχίσει την
επέλαση και τις σφαγές του.
της κουρδικής περιφερειακής κυβέρνησης είχαν υποχωρήσει αμαχητί, και όταν συγκινήθηκε
πολύ η παγκόσμια κοινή γνώμη, ο Πρόεδρος Ομπάμα έδωσε την εντολή για βομβαρδισμό
ορισμένων θέσεων του Ισλαμικό Κράτους.
στο Γενικό Επιτελείο, «Αυτές οι βομβιστικές επιθέσεις είναι απίθανο να επηρεάσουν
τη συνολική ικανότητα του Ισλαμικού Κράτους και τις δραστηριότητες του σε άλλες
περιοχές του Ιράκ ή της Συρίας» [24].
καταστρέψουν το τζιχαντιστικό στρατό, αλλά μόνο να εξασφαλίσουν ότι ο κάθε
παίκτης δεν επικαλύπτει το έδαφος που του έχει ανατεθεί. Στη πραγματικότητα, προς το παρόν, οι βομβαρδισμοί είναι
καθαρά συμβολικά και δεν έχουν καταστρέψει παρά μια χούφτα οχημάτων.
τουρκικού και συριακού ΡΚΚ, σταμάτησε την πρόοδο του Ισλαμικού Κράτους και
άνοιξε ένα διάδρομο που επιτρέπει στους αμάχους να διαφύγουν από τις σφαγές.
σχετικά με το Ισλαμικό Κράτος και το Χαλίφη του.
κατάσκοπος δεν δημοσιεύει τίποτα γι ‘αυτό. Η Gulf Daily News δημοσιεύεται στο Μπαχρέιν, ένα κράτος υπό τη κατοχή των σαουδικών
στρατευμάτων. Το άρθρο αυτό έχει ως
στόχο να απαλλάξει τη Σαουδική Αραβία και τον πρίγκιπα Αμπντούλ Ραχμάν
αλ-Φαϊζάλ από τις ευθύνες τους.
με τους μισθοφορικούς στρατούς του Ευρωπαϊκού δέκατου έκτου αιώνα.
τους πλήρωναν, μια φορά σε ένα στρατόπεδο, άλλη φορά σε ένα άλλο.
σύγχρονος κοντοτιέρος (condottiere).
του Πρίγκιπα Αμπντούλ Ραχμάν (Abdul Rahman) (Μέλος της φατρίας των Sudeiris), δεν θα ήταν έκπληξη να συνεχίσει την εποποιία του στη
Σαουδική Αραβία (μετά από μια σύντομη παράκαμψη στο Λίβανο, ή ακόμα και στο Κουβέιτ)
και να παρέμβει στη βασιλική διαδοχή ευνοώντας τη φατρία των Sudeiris ενάντια στον πρίγκιπα Μιτχάμπ (Mithab) (γιος, και όχι αδελφός του βασιλιά Αμπντουλάχ).
![]() |
| Ο Ιμπραχίμ αλ-Μπαντρί (Ibrahim al-Badri), επίσης γνωστός ως Αμπού Du’a, η ως Αμπού Μπακρ αλ-Μπαγκντάντι, και ως Χαλίφης Ιμπραχίμ, μισθοφόρος του Πρίγκιπα Abdul Rahman al-Faisal, χρηματοδοτούμενος από τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μπορεί να προβεί σε όλες τις
φρικαλεότητες που απαγορεύονται να πράξουν τα Κράτη από τις Συμβάσεις της Γενεύης. |
του, το Ισλαμικό Κράτος αφιέρωσε δύο σελίδες για να καταγγείλει τον γερουσιαστή
Τζον Μακέιν ως «εχθρό» και «σταυροφόρο», υπενθυμίζοντας την υποστήριξή του για
την εισβολή των ΗΠΑ στο Ιράκ.
αμέσως μια ανακοίνωση που χαρακτηρίζει το Ισλαμικό Κράτος ως τη «πιο επικίνδυνη
ισλαμιστική τρομοκρατική ομάδα στον κόσμο» [ 26 ].
για να διασκεδάσει το ακροατήριο.
![]() |
| Μαίος 2013: Ο Τζον Μακέιν και το επιτελείο του Ελεύθερου Συριακού Στρατού. Αριστερά μπροστά, ο Ibrahim al-Badri (ο σημερινός Χαλίφης Ιμπραχίμ), με τον οποίον μιλάει ο γερουσιαστής. Αμέσως αριστερά, ο στρατηγός ταξίαρχος Σάλεμ Ιντρίς (με γυαλιά). |
[12] « La NED, vitrine légale de la CIA » (“The NED, legal storefront of the CIA”), par Thierry Meyssan, Оdnako (Russie), Réseau Voltaire, 6 octobre 2010.
[13] « Opération manquée au Venezuela » (“Operation failed in Venezuela”), par Thierry Meyssan, Réseau Voltaire, 18 mai 2002.
[14] « La CIA déstabilise Haïti » (“The CIA destabilizes Haiti”), Réseau Voltaire, 14 janvier 2004. “Coup d’Etat in Haiti”, by Thierry Meyssan, Voltaire Network, 5 March 2004.
[15] « L’expérience politique africaine de Barack Obama » (” Barack Obama’s African Political experience “), par Thierry Meyssan, Réseau Voltaire, 9 mars 2013.
[16] “The secret behind Guantánamo ”, by Thierry Meyssan, Оdnako (Russia), Voltaire Network, 20 May 2010.
[17] “Who Rules Iraq? ”, by Thierry Meyssan, Voltaire Network, 13 May 2004.
[18] « La balkanisation de l’Irak » (“The Balkanization of Iraq”), par Manlio Dinucci, Traduction Marie-Ange Patrizio, Il Manifesto (Italie), Réseau Voltaire, 17 juin 2014.
[19] “Official Document of the Qatar Embassy: Tripoli Confirms Sending 1800 Islamic Extremists in Trained in Libya to Fight in Syria,” The Truth Libyan War, September 20, 2013.
[20] « Les États-Unis, premiers financiers mondiaux du terrorisme » (“The United States, the world’s leading financier of terrorism”), par Thierry Meyssan, Al-Watan (Syrie), Réseau Voltaire, 3 février 2014.
[21] “Congress Approves Secret US weapons flow to ’moderate’ Syrian rebels” by Mark Hosenball, Reuters, January 27, 2014.
[22] “Islamic State of Iraq and the Levant led by Prince Abdul Rahman”, Translation Alizée Ville, Voltaire Network, 4 February 2014.
[23] “PKK revelations on ISIL attack and creation of “Kurdistan””, Voltaire Network, 8 July 2014.
[24] “U.S. Air Strikes Are Having a Limited Effect on ISIL ” by Ben Watson, Defense One, August 11, 2014.
[25] “’Baghdadi’ Mossad trained, ’”Gulf Daily News, July 15, 2014.
[26] “Statement by senator John McCain on being targeted by terrorist group ISIL as “the ennemy” and “the crusader””, Office of John McCain, 28 July 2014.
Thierry Meyssan – “rencontre entre McCain et Al… από zapataguevara
var _wau = _wau || []; _wau.push([“small”, “wvg1ie6mi5ta”, “m3y”]);
(function() {var s=document.createElement(“script”); s.async=true;s.src=”http://widgets.amung.us/small.js”;
document.getElementsByTagName(“head”)[0].appendChild(s);})();
GEOPOLITICO
Ο Αόρατος Πόλεμος της Πληροφορίας! Γιατί η Ελλάδα δεν κατάφερε ποτέ να αποκτήσει πραγματικά ισχυρές μυστικές υπηρεσίες πληροφοριών
Στους σύγχρονους πολέμους, η πρώτη μάχη δίνεται συχνά πολύ πριν ακουστεί ο πρώτος πυροβολισμός. Δίνεται στις μυστικές υπηρεσίες, στα δίκτυα κατασκοπείας και στα κέντρα στρατηγικής ανάλυσης. Γιατί, όμως, η Ελλάδα δεν επένδυσε διαχρονικά σε αυτό το κρίσιμο πεδίο ισχύος; Ο Θεόδωρος Ατματζίδης αναλύει τις ιστορικές εξαρτήσεις, την πολιτικοποίηση και τις θεσμικές αδυναμίες που, κατά την εκτίμησή του, περιόρισαν την ανάπτυξη των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών.
Γιατί η Ελλάδα, παρά τη γεωστρατηγική της θέση και τις διαρκείς απειλές που αντιμετωπίζει, δεν κατάφερε να οικοδομήσει έναν ισχυρό και αυτόνομο μηχανισμό υπηρεσιών πληροφοριών; Από την ίδρυση της ΚΥΠ και την επιρροή ξένων υπηρεσιών μέχρι την τραγωδία της Κύπρου, την κρίση των Ιμίων και τους πολέμους των Βαλκανίων, ο Θεόδωρος Ατματζίδης αναζητά τις ιστορικές και θεσμικές ρίζες ενός διαχρονικού προβλήματος της ελληνικής εθνικής ασφάλειας. Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα κρίσιμο ερώτημα: μπορεί η Ελλάδα να αποκτήσει στρατηγική αυτονομία στον αθέατο πόλεμο των πληροφοριών;
Εισαγωγή – Όταν οι πόλεμοι κερδίζονται πριν αρχίσουν.
Οι σύγχρονοι πόλεμοι δεν ξεκινούν πλέον με την πρώτη στρατιωτική επίθεση. Στην πραγματικότητα, οι κρίσιμες μάχες συχνά δίνονται πολύ νωρίτερα — στο πεδίο της πληροφορίας, της ανάλυσης και των μυστικών επιχειρήσεων. Οι υπηρεσίες πληροφοριών αποτελούν σήμερα έναν από τους σημαντικότερους μηχανισμούς άσκησης κρατικής ισχύος, καθώς επιτρέπουν στα κράτη να προβλέπουν κρίσεις, να αποτρέπουν απειλές και να επηρεάζουν διεθνείς εξελίξεις πριν αυτές εκδηλωθούν δημόσια¹.
Οι πρόσφατες εντάσεις στη Μέση Ανατολή μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ισραήλ και του Ιράν δείχνουν ξεκάθαρα ότι οι συγκρούσεις αυτές διεξάγονται σε μεγάλο βαθμό μέσα από επιχειρήσεις πληροφοριών, κυβερνοεπιθέσεις και μυστικές επιχειρήσεις δολιοφθοράς². Στις περιπτώσεις αυτές, οι μυστικές υπηρεσίες λειτουργούν ως βασικοί παράγοντες τόσο για την πλευρά που επιτίθεται, όσο και για την πλευρά που αμύνεται.
Σε αυτό το διεθνές περιβάλλον, η ύπαρξη αποτελεσματικών υπηρεσιών πληροφοριών αποτελεί βασικό στοιχείο της εθνικής ασφάλειας. Κράτη όπως το Ισραήλ, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν επενδύσει επί δεκαετίες στη δημιουργία ισχυρών οργανισμών πληροφοριών που επηρεάζουν, όχι μόνο στην ασφάλεια αλλά και στην εξωτερική πολιτική και στη στρατηγική τους σκέψη³.
Η Ελλάδα, ωστόσο, παρά τη γεωπολιτική της θέση σε μια περιοχή υψηλής αστάθειας, δεν ανέπτυξε ποτέ υπηρεσίες πληροφοριών με αντίστοιχη επιχειρησιακή ισχύ και στρατηγική επιρροή.
Το ερώτημα λοιπόν είναι σαφές:
γιατί ένα κράτος που βρίσκεται σε μια από τις πιο ευαίσθητες γεωπολιτικές περιοχές του κόσμου δεν ανέπτυξε ποτέ πραγματικά ισχυρές μυστικές υπηρεσίες;
Η απάντηση βρίσκεται σε έναν συνδυασμό ιστορικών, πολιτισμικών και θεσμικών παραγόντων που διαμόρφωσαν την εξέλιξη του ελληνικού κράτους.
Η ιστορική γέννηση ενός κράτους υπό εξωτερική επιρροή.
Το ελληνικό κράτος δημιουργήθηκε μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον ισχυρών γεωπολιτικών ανταγωνισμών. Η ανεξαρτησία της Ελλάδας τον 19ο αιώνα συνδέθηκε στενά με την παρέμβαση μεγάλων ευρωπαϊκών δυνάμεων.
Παρά το γεγονός ότι η Ελληνική Επανάσταση οργανώθηκε αρχικά μέσω μιας μυστικής επαναστατικής οργάνωσης, της Φιλικής Εταιρείας, η εμπειρία αυτή δεν μετατράπηκε ποτέ σε μόνιμη θεσμική παράδοση κρατικής μυστικής δράσης⁴.
Η Φιλική Εταιρεία λειτούργησε ως επαναστατικό δίκτυο και όχι ως οργανισμός κρατικής διοίκησης. Μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους, οι θεσμοί ασφάλειας αναπτύχθηκαν αποσπασματικά και συχνά υπό την επιρροή ξένων συμβούλων.
Αυτή η πραγματικότητα δημιούργησε μια πολιτική κουλτούρα, στην οποία η εθνική ασφάλεια θεωρούνταν σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένη από ισχυρότερους συμμάχους.
Ο Εμφύλιος Πόλεμος και η μετατόπιση προς την εσωτερική ασφάλεια
Καθοριστικό γεγονός για τη διαμόρφωση των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών υπήρξε ο Ελληνικός Εμφύλιος Πόλεμος.
Ο εμφύλιος δημιούργησε βαθιά κοινωνική πόλωση και επηρέασε σημαντικά τη λειτουργία των θεσμών ασφαλείας⁵.
Οι υπηρεσίες πληροφοριών που δημιουργήθηκαν μετά τον πόλεμο επικεντρώθηκαν κυρίως στην παρακολούθηση εσωτερικών απειλών και όχι στην ανάπτυξη στρατηγικής ανάλυσης διεθνών εξελίξεων.
Το 1953 ιδρύθηκε η Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών, πρόδρομος της σημερινής Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών.
Η δημιουργία της πραγματοποιήθηκε σε στενή συνεργασία με τη Central Intelligence Agency και τη βρετανική Secret Intelligence Service, στο πλαίσιο της δυτικής στρατηγικής του Ψυχρού Πολέμου⁶.
Παρότι αυτή η συνεργασία παρείχε τεχνογνωσία και επιχειρησιακή υποστήριξη, ενίσχυσε ταυτόχρονα μια δομική εξάρτηση από ξένες υπηρεσίες πληροφοριών.
Η κρίση της Κύπρου το 1974
Η κρίση που κορυφώθηκε με την Τουρκική εισβολή στην Κύπρο αποκάλυψε σημαντικά προβλήματα στον ελληνικό μηχανισμό πληροφοριών.
Πολλές μελέτες στρατηγικής ανάλυσης έχουν επισημάνει ότι η ελληνική πλευρά δεν διέθετε επαρκείς μηχανισμούς έγκαιρης προειδοποίησης και στρατηγικής αξιολόγησης των εξελίξεων⁷.
Η κρίση ανέδειξε την ανάγκη για ισχυρότερο συντονισμό μεταξύ πολιτικών και στρατιωτικών θεσμών πληροφοριών.
Η κρίση των Ιμίων και τα όρια της στρατηγικής ανάλυσης.
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν η Κρίση των Ιμίων.
Η κρίση αυτή ανέδειξε τη δυσκολία συντονισμού μεταξύ στρατιωτικών, διπλωματικών και πληροφοριακών μηχανισμών του κράτους. Πολλές αναλύσεις υποστηρίζουν ότι η έλλειψη ολοκληρωμένης στρατηγικής αξιολόγησης των εξελίξεων στο Αιγαίο συνέβαλε στην κλιμάκωση της κρίσης⁸.
Η κουλτούρα της πολιτικοποίησης
Ένα από τα πιο συχνά προβλήματα των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών ήταν η πολιτικοποίηση της διοίκησής τους.
Η διεθνής βιβλιογραφία επισημαίνει ότι οι υπηρεσίες πληροφοριών λειτουργούν αποτελεσματικά μόνο όταν διαθέτουν θεσμική συνέχεια και επαγγελματική αυτονομία.
Στην Ελλάδα, ωστόσο, η διοίκηση των υπηρεσιών συχνά επηρεαζόταν και επηρεάζεται, από τις κυβερνητικές αλλαγές, τους πολιτικούς προϊσταμένους και κυρίως από το κόμμα που κυβερνά. Αυτό είχε και έχει ως αποτέλεσμα:
- περιορισμένη θεσμική μνήμη
- διακοπή επιχειρησιακών σχεδίων
- δυσκολία ανάπτυξης μακροχρόνιων στρατηγικών
Η πολιτισμική διάσταση της μυστικότητας
Ένας λιγότερο προφανής αλλά σημαντικός παράγοντας αφορά στην πολιτισμική διάσταση της μυστικότητας.
Η ελληνική κοινωνία χαρακτηρίζεται από έντονη προφορικότητα, ισχυρά προσωπικά δίκτυα και υψηλό επίπεδο δημόσιας συζήτησης.
Σύμφωνα με συγκριτικές μελέτες πολιτικής κουλτούρας, σε κοινωνίες όπου η εμπιστοσύνη προς τους θεσμούς είναι περιορισμένη, η λειτουργία μηχανισμών μυστικότητας γίνεται δυσκολότερη⁹.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε διαρροές πληροφοριών ή σε περιορισμένη κοινωνική αποδοχή των υπηρεσιών πληροφοριών.
Η εξάρτηση από συμμαχικές πληροφορίες
Η συμμετοχή της Ελλάδας στη North Atlantic Treaty Organization (NATO) ενίσχυσε τη συνεργασία με δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Ωστόσο, η διεθνής βιβλιογραφία επισημαίνει ότι, η υπερβολική εξάρτηση από συμμαχικές πληροφορίες μπορεί να περιορίσει την ανάπτυξη εθνικών δυνατοτήτων ανάλυσης και συλλογής πληροφοριών¹⁰.
Σε αρκετές περιπτώσεις, μικρότερα κράτη λειτουργούν περισσότερο ως δέκτες πληροφοριών παρά ως παραγωγοί στρατηγικής γνώσης¹¹.
Το συγκριτικό παράδειγμα του Ισραήλ
Η περίπτωση του Ισραήλ αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα διαφορετικής στρατηγικής προσέγγισης.
Το κράτος του Ισραήλ, αντιμετωπίζοντας από την ίδρυσή του σοβαρές απειλές ασφαλείας, επένδυσε συστηματικά στη δημιουργία ισχυρών υπηρεσιών πληροφοριών όπως η Mossad, η Aman και η Shin Bet.
Οι υπηρεσίες αυτές λειτουργούν ως βασικοί πυλώνες της εθνικής στρατηγικής και έχουν αναπτύξει ισχυρή κουλτούρα ανάλυσης πληροφοριών και μακροχρόνιου σχεδιασμού¹².
Η στρατηγική κουλτούρα και το βαθύτερο πρόβλημα των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών
Πέρα από τους θεσμικούς και ιστορικούς παράγοντες, η εξέλιξη των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών μπορεί να ερμηνευτεί και μέσα από το θεωρητικό πλαίσιο της Strategic Culture¹³.
Η έννοια της στρατηγικής κουλτούρας αναφέρεται στο σύνολο των ιστορικών εμπειριών, θεσμικών πρακτικών και συλλογικών αντιλήψεων που διαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο ένα κράτος αντιλαμβάνεται την ασφάλεια και χρησιμοποιεί τα μέσα ισχύος ¹4.
Σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, οι στρατηγικές επιλογές ενός κράτους δεν καθορίζονται μόνο από τις υλικές του δυνατότητες αλλά και από τις βαθύτερες πολιτικές και πολιτισμικές παραδόσεις του.
Σε κράτη όπως το Ισραήλ, το Ηνωμένο Βασίλειο ή τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι υπηρεσίες πληροφοριών εντάχθηκαν νωρίς στον πυρήνα της εθνικής στρατηγικής. Οι οργανισμοί πληροφοριών λειτουργούν όχι μόνο ως εργαλεία συλλογής δεδομένων αλλά και ως βασικοί μηχανισμοί στρατηγικής ανάλυσης και χάραξης πολιτικής.
Στην ελληνική περίπτωση, αντίθετα, οι υπηρεσίες πληροφοριών παρέμειναν για μεγάλο χρονικό διάστημα στο περιθώριο της στρατηγικής διαδικασίας λήψης αποφάσεων.
Η λειτουργία τους συνδέθηκε περισσότερο με ζητήματα εσωτερικής ασφάλειας παρά με τη διαμόρφωση μακροχρόνιας γεωπολιτικής στρατηγικής. Αυτή η ιδιαιτερότητα αντανακλά μια ευρύτερη στρατηγική κουλτούρα στην οποία η εξωτερική ασφάλεια αντιμετωπιζόταν κυρίως μέσα από τη διπλωματία και τις διεθνείς συμμαχίες και λιγότερο μέσα από την ανάπτυξη αυτόνομων μηχανισμών πληροφοριών.
Οι Βαλκανικοί πόλεμοι πληροφοριών της δεκαετίας του 1990
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό παράδειγμα των περιορισμών της ελληνικής στρατηγικής στον τομέα των πληροφοριών εμφανίστηκε κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων που ακολούθησαν τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας.
Κατά τη δεκαετία του 1990, αυτή η περιοχή των Βαλκανίων μετατράπηκε σε ένα από τα πιο έντονα πεδία ανταγωνισμού υπηρεσιών πληροφοριών στην Ευρώπη. Δυνάμεις όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ρωσία, η Τουρκία και αρκετά ευρωπαϊκά κράτη ανέπτυξαν εκτεταμένα δίκτυα πληροφοριών στην περιοχή.
Οι συγκρούσεις στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη και αργότερα στο Κόσοβο συνοδεύτηκαν από έντονη δραστηριότητα υπηρεσιών πληροφοριών που περιελάμβανε:
- παρακολούθηση στρατιωτικών κινήσεων
- επιχειρήσεις επιρροής
- υποστήριξη τοπικών πολιτικών και στρατιωτικών δρώντων
- εκτεταμένη συλλογή πληροφοριών για τις πολιτικές εξελίξεις της περιοχής.
Η Ελλάδα, παρά τη γεωγραφική της εγγύτητα και τους ιστορικούς δεσμούς με τα Βαλκάνια, δεν αξιοποίησε πλήρως την ευκαιρία για την ανάπτυξη ισχυρών δικτύων πληροφοριών στην περιοχή.
Αντίθετα, πολλές αναλύσεις επισημαίνουν ότι άλλες περιφερειακές δυνάμεις, ιδιαίτερα η Τουρκία, ανέπτυξαν πιο συστηματική παρουσία πληροφοριών στα Βαλκάνια κατά την ίδια περίοδο 14.
Η περίοδος αυτή ανέδειξε ένα διαχρονικό χαρακτηριστικό της ελληνικής στρατηγικής: την περιορισμένη αξιοποίηση των υπηρεσιών πληροφοριών ως εργαλείου περιφερειακής επιρροής 15.
Συμπέρασμα
Η αδυναμία της Ελλάδας να αναπτύξει ισχυρές υπηρεσίες πληροφοριών δεν αποτελεί απλώς θεσμικό πρόβλημα.
Αντανακλά βαθύτερα χαρακτηριστικά της ελληνικής πολιτικής κουλτούρας: πολιτική αστάθεια, περιορισμένη στρατηγική σκέψη, θεσμική ασυνέχεια και ιστορική εξάρτηση από ισχυρότερες δυνάμεις.
Σε έναν κόσμο όπου οι συγκρούσεις διεξάγονται όλο και περισσότερο στο επίπεδο της πληροφορίας, η ανάπτυξη αποτελεσματικών υπηρεσιών πληροφοριών αποτελεί βασική προϋπόθεση εθνικής ασφάλειας.
Η εμπειρία των Βαλκανικών συγκρούσεων της δεκαετίας του 1990 δείχνει ότι ακόμη και σε περιόδους σημαντικών γεωπολιτικών μεταβολών στην άμεση γειτονιά της, η Ελλάδα δεν αξιοποίησε πλήρως τις υπηρεσίες πληροφοριών ως εργαλείο στρατηγικής επιρροής. Η περίπτωση αυτή επιβεβαιώνει ότι το ζήτημα δεν αφορά μόνο θεσμικές αδυναμίες αλλά και βαθύτερα χαρακτηριστικά της ελληνικής στρατηγικής κουλτούρας.
Το πραγματικό ερώτημα για την Ελλάδα δεν είναι μόνο αν μπορεί να δημιουργήσει ισχυρότερους οργανισμούς πληροφοριών.
Είναι αν μπορεί να αναπτύξει μια μακροχρόνια στρατηγική κουλτούρα εθνικής ασφάλειας.
Πηγές– Βιβλιογραφία
- Christopher Andrew, The Secret World: A History of Intelligence, Yale University Press.
- Michael Herman, Intelligence Power in Peace and War, Cambridge University Press.
- Mark Lowenthal, Intelligence: From Secrets to Policy, CQ Press.
- Richard Clogg, A Concise History of Greece, Cambridge University Press.
- P. Dimitrakis, The Hidden Wars in China & Greece, Routledge.
- C. Capsaskis, British Intelligence Services in Greece 1940–47, Cambridge University Press.
- James Callaghan, The Cyprus Crisis and Intelligence Failures, Strategic Studies Journal.
- Thanos Dokos, Greek Security Policy and the Aegean Crisis.
- Richard Betts, Enemies of Intelligence, Columbia University Press.
- Francis Fukuyama, Trust: The Social Virtues and the Creation of Prosperity.
- Philip Davies & Kristian Gustafson, Intelligence Elsewhere: Spies and Espionage Outside the Anglosphere, Georgetown University Press.
- Ephraim Kahana, Historical Dictionary of Israeli Intelligence.
- Jack Snyder, The Soviet Strategic Culture: Implications for Nuclear Strategy.
- Alastair Johnston, Cultural Realism: Strategic Culture and Grand Strategy.
- Misha Glenny, The Balkans: Nationalism, War and the Great Powers.
GEOPOLITICO
Άλμα στον θόλο της αεράμυνας
Αγορά τρίτου BARAK MX, ήρθαν μονάδες του Drone dome, στον δρόμο το IRON BEAM (λέιζερ) και στο πλάνο το IRON DOME
Του Δρ. Γιάννου Χαραλαμπίδη, ΣΗΜΕΡΙΝΗ
Άλμα αεράμυνας διενεργείται από την Εθνική Φρουρά για να κλείσει ένας θόλος αεράμυνας, ανάλογος με εκείνο της «Ασπίδας του Αχιλλέα». Η Κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε παραγγελία μιας τρίτης συστοιχίας του αντιαεροπορικού αντιβαλλιστικού συστήματος BARAK MX, συστοιχιών ενίσχυσης της αεράμυνας της Κυπριακής Δημοκρατίας, συστοιχιών DRONE DOME και δύο συστημάτων λέιζερ LITE BEAM από το Ισραήλ, που θα αναπτυχθούν στο νησί σε λογικό χρονικό διάστημα. Μέρος των συστοιχιών DRONE DOME βρίσκεται ήδη στην Κύπρο για να κλείσει την τρύπα της χαμηλής ζώνης αεράμυνας και δη για την προστασία των BARAK MX. Είναι, ταυτοχρόνως, στα πλάνα της Εθνικής Φρουράς η αγορά και του IRON DOME με βεληνεκές 70 χιλιόμετρα, προκειμένου να αντικατασταθούν τα ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα BUK.
Τα F-16, ΗΠΑ και Ισραήλ
Η όλη αρχιτεκτονική ενισχύει την υφιστάμενη αντιαεροπορική προστασία σε πολυεπίπεδο σύστημα αποτροπής – σύστημα ζωνών – με δυνατότητες αντιμετώπισης απειλών διαφορετικής εμβέλειας, ταχύτητας, τεχνολογίας και κόστους. Σε αυτόν τον σχεδιασμό περιλαμβάνονται, επίσης, τα 4 ελληνικά F-16, που ανήκουν και αυτά σε συγκεκριμένο σχεδιασμό για την υποστήριξη της Κύπρου σε περίοδο κρίσης. Επειδή, βεβαίως, η Τουρκία ενοχλείται από τις εξελίξεις αυτές, καθότι ουδόλως θέλει την ενίσχυση της αποτροπής των Ελλήνων της Κύπρου, είναι θυμωμένη. Ένα, δε, από τα ζητήματα που θα πρέπει να έχει πάντα κάποιος υπ’ όψιν, είναι τις απειλές της, τις οποίες κανείς δεν δικαιούται να υποτιμά. Γι’ αυτό θα πρέπει να επισημανθεί ότι το Ισραήλ εξασφαλίζει την ανάπτυξη των οπλικών συστημάτων που αγοράζει η Κύπρος από το ίδιο. Είναι, δε, οι αγορές αυτές με την ανοχή των ΗΠΑ, αφού εντάσσονται ως εργαλεία αυτοάμυνας και περιφερειακής ασφάλειας. Σε αυτή την περιφερειακή ασφάλεια εμπίπτει και η Βάση Ανδρέας Παπανδρέου, η οποία, κατόπιν συμφωνίας με την Κυπριακή Δημοκρατία, χρησιμοποιείται από τους Αμερικανούς.
BARAK MX: Η αντιαεροπορική προστασία μέσου και μεγάλου βεληνεκούς
Το ισραηλινό BARAK MX, της Israel Aerospace Industries (IAI), αποτελεί ολοκληρωμένο σύστημα αεράμυνας, με δυνατότητα συνδυασμού ραντάρ AESA, κέντρου διαχείρισης μάχης και διαφορετικών αναχαιτιστικών πυραύλων. Ως γνωστόν, η οικογένεια περιλαμβάνει BARAK SR εμβέλειας 15 χιλιομέτρων, MR 35 χιλιομέτρων, LR 70 χιλιομέτρων και ER 150 χιλιομέτρων. Σύμφωνα με τον κατασκευαστή, δύναται να προσβάλλει εναέριους στόχους σε ύψος έως 30 χιλιομέτρων. Κάθε εκτοξευτής της συγκεκριμένης έκδοσης μπορεί να μεταφέρει οκτώ αναχαιτιστές.
Η προσθήκη τρίτου ολοκληρωμένου συστήματος θα αυξήσει τις δυνατότητες ταυτόχρονων εμπλοκών, την αλληλοεπικάλυψη των ζωνών άμυνας και την ανθεκτικότητα του δικτύου απέναντι σε επιθέσεις κορεσμού. Θα διευκόλυνε επίσης την αντιμετώπιση μαχητικών αεροσκαφών, πυραύλων cruise, UAV και τακτικών βαλλιστικών απειλών.
Συστοιχίες IRON DOME: Η ενδιάμεση αντιπυραυλική ασπίδα
Το IRON DOME, που αναπτύχθηκε από τη Rafael, χρησιμοποιεί τον αναχαιτιστή Tamir και έχει σχεδιαστεί πρωτίστως για την αντιμετώπιση ρουκετών, βλημάτων πυροβολικού και όλμων, ενώ διαθέτει δυνατότητες αντιμετώπισης UAV και άλλων εναέριων απειλών. Η εμβέλειά του κυμαίνεται περίπου μεταξύ 4 και 70 χιλιομέτρων. Μία τυπική συστοιχία περιλαμβάνει ραντάρ εντοπισμού και παρακολούθησης, κέντρο διαχείρισης μάχης και τρεις έως τέσσερις εκτοξευτές, με έως 20 πυραύλους ανά εκτοξευτή.
Υπό αυτές τις συνθήκες, εάν πάρουμε ως παράδειγμα τέσσερις εξοπλισμένες συστοιχίες, θα ήταν δυνατό να διαθέτουν 240 έως 320 έτοιμους προς εκτόξευση αναχαιτιστές Tamir. Το βασικό πλεονέκτημα του IRON DOME είναι η δυνατότητα υπολογισμού της προβλεπόμενης πορείας των εισερχόμενων απειλών, ώστε να επιλέγονται για αναχαίτιση εκείνες που κατευθύνονται σε προστατευόμενες περιοχές. Τι σημαίνει αυτό; Ότι ο συγκεκριμένος τρόπος δράσης περιορίζει την άσκοπη κατανάλωση πυρομαχικών.
Ένα ολοκληρωμένο IRON DOME περιλαμβάνει:
- Ραντάρ EL/M-2084: Εντοπίζει και παρακολουθεί εισερχόμενους στόχους.
- Κέντρο διοίκησης και ελέγχου (BMC): Υπολογίζει την τροχιά των απειλών και εκτιμά εάν κατευθύνονται προς προστατευόμενες περιοχές.
- Εκτοξευτές πυραύλων: Φέρουν τους αναχαιτιστικούς πυραύλους.
- Αναχαιτιστές Tamir: Καταστρέφουν τις απειλές στον αέρα.
- Συστήματα επικοινωνιών και υποστήριξης: Συνδέουν τους αισθητήρες, τη διοίκηση και τους εκτοξευτές.
DRONE DOME: Αντιμετώπιση της απειλής των μη επανδρωμένων
Στον σύγχρονο πόλεμο διαπιστώνει κάποιος τη μαζική χρήση ή, αλλιώς, τις επιθέσεις κατά σμήνη των UAV και των περιφερόμενων πυρομαχικών (loitering ammunition). Η τακτική αυτή έχει μεταβάλει την οικονομία του σύγχρονου πολέμου, διότι ένα φθηνό drone μπορεί να προκαλέσει τον αμυνόμενο να χρησιμοποιήσει δυσανάλογα ακριβό αναχαιτιστικό πύραυλο.
Το DRONE DOME της Rafael αντιμετωπίζει αυτή την ανισορροπία μέσω συνδυασμού αισθητήρων, διενέργειας ηλεκτρονικού πολέμου και συστημάτων εξουδετέρωσης. Στο εν λόγω σύστημα περιλαμβάνονται ραντάρ RPS-42 με εμβέλεια έως 5 χιλιόμετρα και RPS-82 έως και 10 χιλιόμετρα, καθώς και ηλεκτροοπτικοί αισθητήρες των οποίων η δυνατότητα εντοπισμού και αναγνώρισης φτάνει έως και 8 χιλιόμετρα. Παρέχεται περιμετρική, δηλαδή κυκλική, επιτήρηση, 360 μοιρών.
Οι εχθρικές αναχαιτίσεις γίνονται με δύο τρόπους: Πρώτος, παρεμβολές επικοινωνιών (jamming) και δορυφορικής πλοήγησης, που φέρουν την ονομασία (soft kill). Στόχος είναι η απώλεια ελέγχου ή η αδυναμία ολοκλήρωσης της αποστολής του. Δεύτερος, μέσω διασύνδεσης με μέσα φυσικής καταστροφής (hard kill). Σχετικά με αυτήν τη δράση γίνεται χρήση λέιζερ, αναχαιτιστικών πυραύλων, αντιαεροπορικών πυροβόλων ή ειδικών αναχαιτιστικών drones για την καταστροφή ή αχρήστευση του στόχου.
Το DRONE DOME περιλαμβάνει πέντε βασικά υποσυστήματα:
- Ραντάρ RPS-42 ή RPS-82: Εντοπίζει και παρακολουθεί μικρά μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
- Ηλεκτροοπτικούς και υπέρυθρους αισθητήρες (EO/IR): Αναγνωρίζουν οπτικά τους στόχους, ημέρα και νύχτα.
- Αισθητήρες ραδιοσυχνοτήτων (RF): Ανιχνεύουν εκπομπές επικοινωνίας και μπορούν να συμβάλουν στον εντοπισμό του drone ή του χειριστή του.
- Σύστημα ηλεκτρονικών παρεμβολών (jammer): Παρεμβαίνει στην επικοινωνία και στη δορυφορική πλοήγηση των drones.
- Κέντρο διοίκησης C4I: Ενοποιεί τις πληροφορίες των αισθητήρων και διαχειρίζεται την αντιμετώπιση της απειλής.
LITE BEAM (Ελαφρά Δέσμη Λέιζερ): Η νέα διάσταση των όπλων κατευθυνόμενης ενέργειας (λέιζερ)
Το LITE BEAM (Ελαφρά Δέσμη) αποτελεί σύστημα λέιζερ υψηλής ενέργειας, ισχύος 10 kW, με κατασκευάστρια τη Rafael. Πρόκειται για σύστημα σχεδιασμένο για την αντιμετώπιση μικρών drones και εναέριων απειλών χαμηλού ύψους. Έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιεί εμπλοκές σε αποστάσεις έως 3 χιλιομέτρων, υπό κατάλληλες συνθήκες, και προσαρμόζεται σε τροχοφόρα οχήματα 4×4, 6×6 και 8×8, καθώς και σε ερπυστριοφόρες πλατφόρμες.
Το σημαντικότερο πλεονέκτημά του είναι ότι δεν απαιτεί συμβατικούς αναχαιτιστικούς πυραύλους. Το κόστος κάθε εμπλοκής συνδέεται κυρίως με την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας και τη λειτουργική υποστήριξη. Η απόδοση και η αποτελεσματικότητά του εξαρτώνται από την οπτική επαφή, την ατμοσφαιρική διαύγεια και τον χρόνο παραμονής της δέσμης στον στόχο. Επομένως, τα LITE BEAM θα αποτελούσαν για την Κύπρο οπλικά συστήματα εγγύς προστασίας και όχι υποκατάστατο της πυραυλικής αεράμυνας.
Το LITE BEAM αποτελείται από τα ακόλουθα βασικά στοιχεία:
- Μονάδα λέιζερ υψηλής ενέργειας: Παράγει δέσμη λέιζερ ισχύος 10 kW για τη φυσική εξουδετέρωση στόχων.
- Οπτικό σύστημα κατεύθυνσης δέσμης: Εστιάζει την ενέργεια σε συγκεκριμένο σημείο του στόχου.
- Ηλεκτροοπτικούς αισθητήρες: Επιτρέπουν τον εντοπισμό και την παρακολούθηση απειλών ημέρα και νύχτα.
- Σύστημα σταθεροποίησης και σκόπευσης: Διατηρεί την ακρίβεια της δέσμης κατά την παρακολούθηση του στόχου.
- Σύστημα τροφοδοσίας και θερμικής διαχείρισης: Παρέχει την απαιτούμενη ηλεκτρική ενέργεια και υποστηρίζει την ασφαλή λειτουργία του λέιζερ.
- Μονάδα διοίκησης και ελέγχου: Επιτρέπει τη λειτουργία από το όχημα ή από απομακρυσμένο σταθμό και τη διασύνδεση με άλλα συστήματα εντοπισμού.
- Η στρατηγική σημασία για την Κυπριακή Δημοκρατία
Ο συνδυασμός των τεσσάρων διαφορετικών τεχνολογιών θα μπορούσε να δημιουργήσει αλληλοσυμπληρούμενες ζώνες αντιμετώπισης αεροπορικών και πυραυλικών απειλών. Για την Κύπρο, η οποία αντιμετωπίζει τις συνέπειες της τουρκικής κατοχής από το 1974 και βρίσκεται γεωγραφικά κοντά σε περιοχές υψηλής στρατιωτικής δραστηριότητας, μια τέτοια αρχιτεκτονική θα μπορούσε να ενισχύσει την αποτροπή και την προστασία ζωτικών κρατικών υποδομών.
Η αποτελεσματικότητά της, όμως, θα εξαρτηθεί από την ύπαρξη ενιαίου συστήματος διοίκησης και ελέγχου, επαρκών αποθεμάτων πυρομαχικών, αξιόπιστων αισθητήρων και συνεχούς τεχνικής υποστήριξης.
Το ουσιαστικό στρατηγικό ζητούμενο δεν είναι απλώς ο πολλαπλασιασμός των αντιαεροπορικών μέσων, αλλά η συγκρότηση ενός συνεκτικού, ανθεκτικού και οικονομικά βιώσιμου συστήματος αεράμυνας που θα αυξάνει το κόστος της επιθετικής ενέργειας και θα ενισχύει την αποτρεπτική ικανότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ποια αντικείμενα και εγκαταστάσεις προστατεύει κάθε σύστημα

Διευκρίνιση: Τα BARAK MX και IRON DOME εξυπηρετούν κυρίως την άμυνα περιοχών, ενώ τα DRONE DOME και LITE BEAM επικεντρώνονται περισσότερο στην τοπική και προστασία συγκεκριμένων στρατιωτικών εγκαταστάσεων και κρίσιμων υποδομών από εχθρικές εναέριες απειλές. Οι δυνατότητές τους αλληλοσυμπληρώνονται, αλλά η πραγματική κάλυψη εξαρτάται από τη διαμόρφωση, τους αισθητήρες, τη διασύνδεση και τις συνθήκες εμπλοκής.
Διπλή Ασπίδα με Ελλάδα συν το Ισραήλ
Η ενίσχυση της κυπριακής αεράμυνας με ισραηλινά συστήματα BARAK MX, IRON DOME, DRONE DOME και LITE BEAM αποκτά ιδιαίτερη γεωστρατηγική σημασία σε συνάρτηση με την ελληνική «Ασπίδα του Αχιλλέα». Η συμφωνία Ελλάδας–Ισραήλ, ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ, η οποία υπογράφηκε στις 31 Αυγούστου 2026, προβλέπει την ανάπτυξη ολοκληρωμένου δικτύου αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής προστασίας, με συστήματα BARAK MX, SPYDER και David’s Sling, καθώς και σύγχρονα ραντάρ και ενιαίο σύστημα διοίκησης και ελέγχου. Η χρησιμοποίηση κοινών ή τεχνολογικά συμβατών ισραηλινών συστημάτων από Ελλάδα και Κύπρο δημιουργεί προϋποθέσεις για στενότερη συνεργασία στην ανταλλαγή πληροφοριών, στην έγκαιρη προειδοποίηση και στην αντιμετώπιση εναέριων απειλών. Ήδη έχουν γίνει πρώτες συζητήσεις μεταξύ Αθηνών και Λευκωσίας για τη δημιουργία ενός ενιαίου χώρου αεράμυνας με δύο θόλους συν τον έναν του Ισραήλ. Η προοπτική αυτή θα μπορούσε να ενισχύσει την αμυντική συνεργασία των τριών κρατών στην Ανατολική Μεσόγειο. Για την επίτευξη ενιαίου δικτύου απαιτούνται πιο στέρεες πολιτικές αποφάσεις, τεχνική διαλειτουργικότητα και συμφωνημένες διαδικασίες διοίκησης και ελέγχου. Η στρατηγική σημασία μιας τέτοιας συνεργασίας έγκειται στη δυνατότητα συντονισμένης αντιμετώπισης απειλών όπως η τουρκική ή της τρομοκρατίας, που θα έχει ως στόχο την ενίσχυση της αποτρεπτικής ικανότητας Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας.
Όπως αναφέραμε σχετικώς στις 6 Σεπτεμβρίου, η απόσταση Ελλάδας – Κύπρου είναι μεγαλύτερη από το βεληνεκές των βασικών επίγειων συστημάτων αναχαίτισης. Συνεπώς, η «Ασπίδα του Αχιλλέα» δεν καλύπτει την Κύπρο. Κάλυψη του γεωγραφικού κενού πρέπει να συνιστά συνδυασμό Αεροσκαφών Έγκαιρης Προειδοποίησης και Ελέγχου (EMB-145H Erieye της Πολεμικής Αεροπορίας), μαχητικών, κατάλληλων ναυτικών μονάδων και κυπριακής πολυεπίπεδης αεράμυνας.
Εφόσον υπάρχει πρόθεση για ένα κοινό σύστημα αεράμυνας, που ενδεχομένως να φτάνει ώς το Ισραήλ, θα πρέπει να ληφθούν τα εξής μέτρα στη λογική του Δόγματος:
- Κοινή αεροπορική εικόνα [Recognised Air Picture (RAP) – Αναγνωρισμένη Αεροπορική Εικόνα].
Αυτό ισχύει σήμερα. Ελλάδα και Κύπρος ανταλλάσσουν στρατιωτικές πληροφορίες και η Κύπρος διαθέτει πλαίσιο Link 16, «Ζεύξη Τακτικών Δεδομένων 16». Αυτό σημαίνει ότι, εάν ελληνικό AEW&C (Αερομεταφερόμενη Έγκαιρη Προειδοποίηση και Έλεγχος) εντοπίζει αεροσκάφος ανατολικά της Ρόδου, μεταδίδει το ίχνος μέσω Link 16 και αυτό εμφανίζεται σχεδόν άμεσα σε κυπριακό κέντρο επιχειρήσεων ή άλλη συμβατή μονάδα. Ως εκ τούτου, όλα τα ελληνικά και κυπριακά ραντάρ, πλοία και αεροσκάφη τροφοδοτούν αμφίδρομα την ίδια εικόνα στόχων. - Διασύνδεση C2 (Διοίκηση και Έλεγχος). Σήμερα υπάρχουν εθνικά κέντρα και επιχειρησιακή συνεργασία. Αυτό που επιβάλλεται είναι ασφαλής σύνδεση Ελληνικού C2 και Κυπριακού C2 μέσω Gateway. Δηλαδή Πύλης Διασύνδεσης, χωρίς απώλεια εθνικού ελέγχου.
- Σύνδεση αισθητήρων με BARAK. Από τεχνικής άποψης, το BARAK υποστηρίζει δικτυοκεντρική λειτουργία. Συνεπώς, οι ελληνικοί αισθητήρες θα πρέπει να μπορούν να δίνουν δεδομένα στο κυπριακό BARAK και κυπριακοί αισθητήρες στα ελληνικά, μετά από τεχνική πιστοποίηση.
- Εμπλοκή με Δεδομένα Απομακρυσμένου Αισθητήρα. Δεν είναι επιβεβαιωμένο ότι εφαρμόζεται ήδη. Ούτως ή άλλως, πρέπει ο στόχος που εντοπίζεται από ελληνικό ραντάρ να μπορεί να μεταδίδεται σε πραγματικό χρόνο στο κυπριακό σύστημα αεράμυνας, ώστε αυτό να μπορεί να τον αναχαιτίσει, και αντίστροφα.

Αεροσκάφος AEW&C (Αερομεταφερόμενη Έγκαιρη Προειδοποίηση και Έλεγχος).

Το LITE BEAM τοποθετημένο σε θωρακισμένο όχημα, η μονάδα λέιζερ και σε έκθεση αμυντικής βιομηχανίας. Το σύστημα προορίζεται κυρίως για την αντιμετώπιση drones σε αποστάσεις περίπου 2–3 χιλιομέτρων, ανάλογα με τη διαμόρφωση και τις συνθήκες.

Άμυνα
Ελλάδα–Ινδία: Ανοίγει ο δρόμος για αμυντική συνεργασία και ναυπηγεία – Η στρατηγική σημασία του IMEC
Στο επίκεντρο της συνάντησης του Έλληνα υφυπουργού Ναυτιλίας Στέφανου Γκίκα με τον γραμματέα Άμυνας της Ινδίας Rajesh Kumar Singh βρέθηκαν η ναυτική συνεργασία, η ασφάλεια των θαλάσσιων οδών και η ναυπηγική βιομηχανία. Οι συνομιλίες στο Νέο Δελχί αναδεικνύουν τη διεύρυνση των ελληνοϊνδικών σχέσεων σε τομείς στρατηγικής σημασίας, την ώρα που Αθήνα και Νέο Δελχί εξετάζουν τις προοπτικές συνεργασίας τους στον οικονομικό διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC).
Ένα ακόμη βήμα στην ανάπτυξη των στρατηγικών σχέσεων Ελλάδας και Ινδίας πραγματοποιήθηκε στις 8 Οκτωβρίου 2026, με τη συνάντηση του γραμματέα Άμυνας της Ινδίας Rajesh Kumar Singh και του υφυπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Στέφανου Γκίκα στο Νέο Δελχί.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ινδικού υπουργείου Άμυνας, οι δύο πλευρές εξέτασαν τις δυνατότητες ενίσχυσης της αμυντικής και στρατηγικής συνεργασίας, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στη θαλάσσια ασφάλεια, στην προστασία των ακτών και στη ναυπηγική βιομηχανία.
Η ινδική πλευρά υπογράμμισε ότι Ελλάδα και Ινδία, ως δύο χώρες με ισχυρή ναυτική παράδοση και σημαντικά συμφέροντα στις θαλάσσιες μεταφορές, έχουν κοινό ενδιαφέρον για την ασφάλεια των ναυτικών και τη διατήρηση ασφαλών θαλάσσιων διαδρομών.
Defence Secretary Shri Rajesh Kumar Singh met Deputy Minister of Maritime Affairs & Insular Policy of Greece Mr Stefanos Gkikas in New Delhi on October 08, 2026. The two sides discussed #IndiaGreece defence and strategic cooperation with emphasis on #maritimecooperation, coastal security and shipbuilding. As two prominent maritime nations, India and Greece have common interest and stakes in the maritime sector including the need to ensure safety and security of seafares.
@EmbIndiaAthens
@MEAIndia— Ministry of Defence, Government of India (@SpokespersonMoD) October 8, 2026
Η ναυτική διάσταση της στρατηγικής συνεργασίας
Το ενδιαφέρον της συνάντησης δεν περιορίζεται στη ναυτιλία. Η συμμετοχή του ανώτατου υπηρεσιακού αξιωματούχου του ινδικού υπουργείου Άμυνας καταδεικνύει ότι η συνεργασία εξετάζεται και μέσα από το πρίσμα της περιφερειακής ασφάλειας.
Για την Ινδία, η ελεύθερη ναυσιπλοΐα και η προστασία των θαλάσσιων εμπορικών διαδρόμων αποτελούν ζωτικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα. Η Ελλάδα διαθέτει σημαντική εμπορική ναυτιλία, υποδομές λιμένων και ναυπηγικές εγκαταστάσεις, στοιχεία που μπορούν να δημιουργήσουν περιθώρια συνεργασίας με το Νέο Δελχί.
Στο επίπεδο της αμυντικής βιομηχανίας, η αναφορά στα ναυπηγεία παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Θα μπορούσε να αποτελέσει αφετηρία για διερεύνηση κοινών τεχνικών προγραμμάτων, συνεργασίας σε επισκευές πλοίων, θαλάσσια επιτήρηση και τεχνολογίες ναυτικής ασφάλειας.
Προς το παρόν, πάντως, δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένη σύμβαση ή συμφωνία συμπαραγωγής.
Στο βάθος ο οικονομικός διάδρομος IMEC
Η επίσκεψη του Στέφανου Γκίκα στην Ινδία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του διεθνούς φόρουμ «Sagarmanthan: The Great Oceans Dialogue 2026».
Στις επαφές του τέθηκαν επίσης οι προοπτικές ελληνικής συμμετοχής στον οικονομικό διάδρομο IMEC, ο οποίος σχεδιάζεται να συνδέσει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω της Μέσης Ανατολής.
Για την Αθήνα, η συμμετοχή σε αυτή τη γεωοικονομική πρωτοβουλία θα μπορούσε να αναβαθμίσει τον ρόλο ελληνικών λιμένων ως κόμβων διακίνησης αγαθών και να ενισχύσει τη θέση της χώρας στις εμπορικές συνδέσεις Ασίας και Ευρώπης.
Ωστόσο, η υλοποίηση του IMEC εξαρτάται από επενδύσεις, διακρατικές συμφωνίες και τις συνθήκες ασφαλείας στη Μέση Ανατολή.
Η γεωπολιτική παράμετρος
Η αναβάθμιση των ελληνοϊνδικών σχέσεων αποκτά πρόσθετη σημασία στο περιβάλλον της Ανατολικής Μεσογείου και του Ινδικού Ωκεανού.
Η Ελλάδα αναζητεί δυνατότητες διεύρυνσης των στρατηγικών της συνεργασιών πέρα από το παραδοσιακό ευρωατλαντικό πλαίσιο, ενώ η Ινδία επιδιώκει μεγαλύτερη παρουσία στις εμπορικές και ενεργειακές διαδρομές προς την Ευρώπη.
Σε αυτή την εξίσωση πρέπει να συνεκτιμηθούν και οι στενές αμυντικές σχέσεις Τουρκίας–Πακιστάν, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η ελληνοϊνδική προσέγγιση αποτελεί επίσημα αντίβαρο σε αυτές.
Το ουσιαστικό ζητούμενο για την Αθήνα είναι να μετατραπεί η πολιτική σύγκλιση σε συγκεκριμένα προγράμματα οικονομικής, τεχνολογικής και αμυντικής συνεργασίας.
Η συνάντηση στο Νέο Δελχί δείχνει ότι υπάρχουν πεδία κοινού ενδιαφέροντος. Το επόμενο βήμα θα είναι η διαμόρφωση συμφωνιών με μετρήσιμα αποτελέσματα.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας




