Ακολουθήστε μας

Άμυνα

Δεν είναι άτρωτα τα F – 35, αρκεί εγκαίρως να πάρουμε τα μέτρα μας – Ιδού η πρόταση

Δημοσιεύτηκε στις

Η ΕΓΚΑΙΡΗ
ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΕΝΑΝΤΙ ΑΠΕΙΛΩΝ STEALTH 
Αντιπτέραρχος ε.α. (Μ) Θεόδωρος Γιαννιτσόπουλος
Επίτιμος Διευθυντής Γ’ Κλάδου ΓΕΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Πολλές και σημαντικές αποφάσεις από την
Ηγεσία του ΥΠΕΘΑ έχουν εξαγγελθεί τελευταία, όπως η αναβάθμιση των αεροσκαφών
Ναυτικής Συνεργασίας P 3, που ξεκίνησε ήδη στην ΕΑΒ Α.Ε., η αναβάθμιση των
αεροσκαφών F -16, για τα οποία έχει ήδη αποσταλεί σχετική επιστολή αίτημα  ( LOR ) προς την Αμερικανική Κυβέρνηση καθώς
επίσης δηλώσεις για αναβάθμιση των αεροσκαφών Μ 2000, αγορά αεροσκαφών 5ης
γενιάς, προκειμένου να αντιμετωπίσουμε την επερχόμενη απειλή των αεροσκαφών F –
35 αλλά και το σύνολο της απειλής, όπως ραγδαία μετεξελίσσεται βελτιούμενη.

Αρκούν άραγε αυτά
από μόνα τους για την επιτυχή αντιμετώπιση της απειλής, χωρίς την βοήθεια ενός
Συστήματος Αεροπορικού Ελέγχου ( ΣΑΕ ) και συστήματος Αεράμυνας, ικανού να
αποκαλύψει έγκαιρα την απειλή και να ενεργοποιήσει σύμφωνα με την επικρατούσα
αμυντική αντίληψη όλα τα  βήματα της « αλύσου
κατάρριψης » ενός στόχου εισβολέα ( X-Ray ) ? 
Η ανάλυση που
ακολουθεί δείχνει ότι ΔΕΝ αρκούν από μόνα τους . Σε κάθε περίπτωση, για την
επιτυχή αντιμετώπιση των νέων απειλών απαιτείται μία νέα, ολιστική προσέγγιση,
η οποία θα λαμβάνει υπόψη όλα τα στάδια της αλύσου κατάρριψής τους.  Διαφορετικά, κινδυνεύουμε να κάνουμε για άλλη
μία φορά σημαντικές επενδύσεις από το υστέρημα και τις θυσίες  του Ελληνικού Λαού, οι οποίες όμως δεν θα
αποδώσουν, αν δεν υπάρχει η κατάλληλη υποδομή για την έγκαιρη προειδοποίηση, την
αποκάλυψη και στοχοποίηση της απειλής.
ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΤΑΚΤΙΚΗ
            Σύμφωνα με την επικρατούσα επιχειρησιακή
τακτική, η “άλυσος κατάρριψης” (εκ του “kill chain”) ενός στόχου –
εισβολέα, περιλαμβάνει τα ακόλουθα βήματα:
  • αποκάλυψη (detection)
  • αναγνώριση (identification)
  • παρακολούθηση (tracking)
  • επιλογή όπλου/τρόπου αντίδρασης (weapon/asset selection)
  • εμπλοκή (engagement)
  • αποτίμηση (assessment)
Εικόνα 1:
Απεικόνιση της αλύσου κατάρριψης (“kill chain”) για ένα ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα που βασίζεται σε
ραντάρ επιτήρησης VHF, το οποίο αποκαλύπτει και παρακολουθεί τον στόχο. Στη
συνέχεια, υποδεικνύει τη θέση του στόχου σε ένα ραντάρ X-Band, το οποίο αναλαμβάνει την καθοδήγηση πυραύλου εναντίον
του (http://www.ausairpower.net/APA-2009-01.html).
Τα πρώτα στάδια επιτυγχάνονται συνήθως
από ένα ραντάρ επιτήρησης, ενώ στη συνέχεια χρησιμοποιείται ραντάρ ελέγχου
πυρός (μαχητικού αεροσκάφους ή αντιαεροπορικού συστήματος) σε υψηλότερη
συχνότητα για μεγαλύτερη ακρίβεια, με τη βοήθεια του οποίου εξαπολύεται κάποιο
όπλο (πύραυλος αέρος-αέρος ή εδάφους-αέρος, αντίστοιχα). Στην καθημερινότητα
της ΠΑ (η οποία βέβαια δεν φτάνει μέχρι το “kill”), τα τρία
τελευταία στάδια μεταφράζονται σε απογείωση/καθοδήγηση Α/Φ ετοιμότητας,
αναχαίτιση και εκδίωξη του εισβολέα από τον εθνικό εναέριο χώρο και το FIR. Σε κάθε
περίπτωση, το πρώτο στάδιο για την όποια αμυντική αντίδραση είναι η αποκάλυψη
του στόχου – εισβολέα, δηλαδή η έγκαιρη προειδοποίηση.
ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ
ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ (ΣΑΕ)
Το υφιστάμενο Σύστημα Αεροπορικού
Ελέγχου (ΣΑΕ) αποτελείται από ένα αρκετά πυκνό δίκτυο σταθερών και κινητών
ραντάρ επιτήρησης, που καλύπτει ικανοποιητικά τον χώρο ενδιαφέροντος. Τα ραντάρ
του ΣΑΕ λειτουργούν στις μπάντες συχνοτήτων L και S, οι οποίες
αποτελούν έναν καλό συμβιβασμό μεταξύ των απαιτήσεων ακρίβειας, εμβέλειας (για συνήθεις στόχους), μεγέθους
κεραίας και κόστους. Έτσι, στην παρούσα φάση, κάθε Α/Φ που εισέρχεται στον
χώρο ενδιαφέροντος ανιχνεύεται, εντοπίζεται και αναγνωρίζεται.
Εικόνα 2:
Το ραντάρ επιτήρησης UHF του (υπό ανάπτυξη) αντιαεροπορικού –
αντιβαλλιστικού συστήματος MEADS, το οποίο
καλύπτει 360° αποκαλύπτοντας στόχους σε μεγάλες αποστάσεις, τους
οποίους αναθέτει στο ραντάρ ελέγχου πυρός που λειτουργεί στην X-Band, για καθοδήγηση πυραύλου εναντίον τους (www.meads-amd.com).
           
Όμως, η φίλη και
σύμμαχος Τουρκία πρόκειται λίαν συντόμως να αποκτήσει Α/Φ stealth, με μικρό ίχνος
ραντάρ ή RCS (Radar Cross Section). Πιο συγκεκριμένα, έχει ήδη τοποθετήσει παραγγελίες για
30 F-35A της Lockheed Martin, ενώ έχει
εξαγγείλει ότι προτίθεται να προμηθευτεί συνολικά 100 – 120 Α/Φ του τύπου,
απολαμβάνοντας ανάλογες βιομηχανικές επιστροφές, οι οποίες αναμένεται να
ανέλθουν σε ύψος 12 δισ. USD. Τα εν λόγω Α/Φ εμφανίζουν πολύ μικρότερο RCS από τα συνήθη Α/Φ
(0,0015 m² σύμφωνα με διαρροές της USAF, έναντι RCS της τάξης των 2,5 m² για ένα τυπικό
οπλισμένο μαχητικό), με αποτέλεσμα να αποκαλύπτονται σε πολύ μικρότερες
αποστάσεις σε σχέση με τα συμβατικά Α/Φ.
Σύμφωνα με
εμπεριστατωμένες εκτιμήσεις, ενώ π.χ. ένα F-16 εμφανίζεται σε
αποστάσεις άνω των 200 ναυτικών μιλίων σε ένα τυπικό ραντάρ επιτήρησης, το F-35 αποκαλύπτεται
σε λιγότερο από το 1/3 της απόστασης αυτής, τουλάχιστον όσον αφορά στα ραντάρ
που λειτουργούν στην S-Band. Ακόμα περισσότερο, δεδομένης της “συρρίκνωσης” των
περιοχών αποκάλυψης των υφιστάμενων ραντάρ, είναι δυνατή η σχεδίαση διαδρομής
ανάμεσά τους, η οποία παρέχει πολύ μικρές πιθανότητες αποκάλυψης για το εν λόγω
Α/Φ, ακόμα και σε μεσαία – μεγάλα ύψη. Με τον τρόπο αυτόν, καθίσταται δυνατή
μία απροειδοποίητη, αιφνιδιαστική επίθεση, χωρίς δυνατότητα έγκαιρης
αντίδρασης. Κάτι τέτοιο θα επέτρεπε π.χ. τον βομβαρδισμό του διαδρόμου Π/Γ της
111ΠΜ, αχρηστεύοντας έτσι το αεροδρόμιο με τα περισσότερα μαχητικά Α/Φ της ΠΑ,
τα οποία θα παραμείνουν καθηλωμένα στο έδαφος. Ή την καταστροφή αντιαεροπορικών
συστημάτων Patriot – Hawk – Tor M1, πριν αυτά προλάβουν να ενεργοποιηθούν, καθώς τα ραντάρ
τους είναι συνήθως σε αναμονή και τίθενται σε λειτουργία κατόπιν υπόδειξης του
ΣΑΕ. Ή την επίτευξη πλήγματος σε πλοία του ΠΝ (όταν πιστοποιηθούν όπλα αέρος –
επιφανείας στο F-35), καθώς και το ΠΝ βασίζεται στην ΠΑ για την έγκαιρη
προειδοποίηση. Θα πρέπει να επισημανθεί ότι την ευθύνη για την αεράμυνα της
χώρας την φέρει η ΠΑ, η οποία θα βρεθεί εκτεθειμένη έναντι των άλλων Κλάδων των
ΕΔ εάν δεν μπορέσει να τους παράσχει αεροπορική εικόνα, προειδοποιώντας τους
αναλόγως.
Εικόνα 3:
Το ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης ELM-2090U UHF ULTRA της ισραηλινής IAI-ELTA, το οποίο
μπορεί να αποκαλύψει στόχους χαμηλού RCS και
βαλλιστικούς πυραύλους σε αποστάσεις άνω των 500 km. Aνάλογα με την απαιτούμενη λειτουργία και επιδόσεις, μπορεί να αποτελείται
από 1 ή 6 ή 22 στοιχεία (cluster). Στην
εικόνα φαίνεται το σύστημα C6, με 6 στοιχεία (www.iai.co.il).
            Ακόμα χειρότερα, η Τουρκία διαθέτει
ένα σημαντικό οπλοστάσιο βαλλιστικών πυραύλων (TR-300Β Kasirga, J-600Τ Yildirim, Bora) και πυραύλων
πλεύσης ή cruise (Popeye, SLAM-ER και κυρίως SOM – Stand Off Missile). Και οι δύο ανωτέρω κατηγορίες πυραύλων (βαλλιστικοί – cruise) είναι πολύ
δύσκολα ανιχνεύσιμες από ένα δίκτυο συμβατικών ραντάρ. Επίσης, η Τουρκία
διαθέτει έναν διαρκώς αυξανόμενο στόλο UAV (Anka-S, Heron, Gnat, Karayel,
Bayraktar TB2 & B κλπ, συμπεριλαμβανομένων των UCAV Harpy που πλήττουν ραντάρ),
τα οποία είναι δύσκολα ανιχνεύσιμα από ραντάρ λόγω μικρού ίχνους και χαμηλού
ύψους πτήσης, ενώ παράλληλα αναπτύσσει συστήματα Ηλεκτρονικού Πολέμου (π.χ. Koral), τα οποία
δυσχεραίνουν έτι περαιτέρω την επίγνωση της επιχειρησιακής κατάστασης.
Εικόνα 4:
Το ραντάρ CETC JY-27A Skywatch-V, το πρώτο κινεζικό ραντάρ VHF AESA,
στην έκθεση αεροναυτικού υλικού Zhuhai στην Κίνα,
το Νοέμβριο 2014 (http://aviationweek.com/technology/new-radars-irst-strengthen-stealth-detection-claims).
            Διαπιστώνεται λοιπόν ότι υπάρχουν
ορισμένες αδυναμίες στο υφιστάμενο ΣΑΕ. Αν και είναι επαρκές για τις παραβάσεις
– παραβιάσεις συμβατικών μαχητικών Α/Φ, είναι πολύ λιγότερο αποτελεσματικό
έναντι άλλων απειλών. Και χωρίς το πρώτο βήμα, δηλαδή την αποκάλυψη – ανίχνευση
του εισβολέα, δεν είναι δυνατόν να ξεκινήσει η άλυσος κατάρριψής του. 
ΑΝΑΓΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ – ΕΚΣΥΓΡΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΑΕ
            Κατόπιν τούτων, κρίνεται απαραίτητη
η αναβάθμιση – εκσυγχρονισμός του υφιστάμενου δικτύου ραντάρ, ώστε να είναι σε
θέση να αντιμετωπίσει τις νέες απειλές, σε ένα ρεαλιστικό πλαίσιο, δεδομένης
της τρέχουσας δημοσιονομικής συγκυρίας. Κατ’ αρχάς, θα πρέπει να σημειωθεί ότι
με την υπάρχουσα τεχνολογία δεν είναι δυνατή η αντιμετώπιση όλων των ανωτέρω
απειλών από έναν και μόνο τύπο ραντάρ αλλά απαιτείται συνδυασμός διαφορετικών
αισθητήρων. Έτσι, ξεκινώντας από την κύρια μελλοντική απειλή, η οποία είναι τα
Α/Φ stealth, και λαμβάνοντας υπόψη δημοσιεύματα στον διεθνή τύπο αλλά και ανάλογες
εμφανίσεις νέων ραντάρ (ιδίως “ανατολικής” προελεύσεως), διαπιστώνεται ότι η
σημαντικότερη “anti-stealth” προσέγγιση είναι η χρήση ραντάρ χαμηλών συχνοτήτων.
            Αυτό συμβαίνει διότι σε χαμηλότερες συχνότητες, το μήκος κύματος της
ακτινοβολίας γίνεται συγκρίσιμο με βασικά δομικά στοιχεία του Α/Φ – στόχου,
όπως οι πτέρυγες, το/α κάθετο/α σταθερό/ά, τα πηδάλια ύψους-βάθους κλπ. Έτσι, η
κύρια τεχνική μείωσης του RCS, που είναι η βελτιστοποίηση του σχήματος με σκοπό την
ανάκλαση της προσπίπτουσας ακτινοβολίας σε άσχετες κατευθύνσεις (διαφορετικές
από το εκπέμπον ραντάρ) δεν αποδίδει πλέον, καθότι η ακτινοβολία βρίσκεται σε
περιοχή συντονισμού και σκεδάζεται προς όλες τις κατευθύνσεις. Επιπρόσθετα, τα
υλικά απορρόφησης ακτινοβολίας (Radar Absorbent Material – RAM) που χρησιμοποιούνται ως επικάλυψη αποδίδουν λιγότερο σε
χαμηλότερες συχνότητες.
Εικόνα 5: Το ρωσικό σύστημα NEBO–M το οποίο περιλαμβάνει 3 διασυνδεδεμένα ραντάρ, στις μπάντες VHF,  L και S/X, καθώς και έναν σταθμό σύντηξης δεδομένων. Ο συνδυασμός 3 ραντάρ σε
διαφορετικές συχνότητες επιτρέπει αυξημένες δυνατότητες αναγνώρισης στόχου,
προφανώς χωρίς IFF (https://www.rt.com/news/233959-russia-deploys-nebo-radars/)
            Σε
ανάλογα συμπεράσματα οδηγεί πρόσφατη δημοσίευση των Αξιωματικών Μηχανικών της
ΠΑ Τουζόπουλου, Μποβιάτση και Ζηκίδη, η οποία αποτελεί μάλιστα συνέχεια
διπλωματικής εργασίας της Σχολής Ικάρων, προσεγγίζοντας το θέμα μέσω
προσομοίωσης σε Η/Υ. Πιο συγκεκριμένα, προτάθηκε μία διαδικασία δημιουργίας
τρισδιάστατου μοντέλου του στόχου, με βάση διαθέσιμες πληροφορίες και εικόνες.
Στη συνέχεια, το μοντέλο αυτό εισάγεται στον κώδικα POFACETS, μιας εφαρμογής
που τρέχει σε περιβάλλον MATLAB και προβλέπει το RCS του αντικειμένου, με τη μέθοδο της Φυσικής Οπτικής
(Physical Optics). Η προσέγγιση αυτή εφαρμόστηκε στα Α/Φ F-16 και F-35, καθώς και
στον κινεζικό βαλλιστικό πύραυλο Dong-Feng 15, με
αποτελέσματα τα οποία βρίσκονται πολύ κοντά σε αντίστοιχες τιμές που έχουν
δημοσιευθεί σε ανοικτές πηγές. Τα ευρήματα της υπόψη εργασίας επιβεβαιώνουν τα
ακόλουθα:
  1. Το F-35 έχει όντως πολύ μικρό RCS, της
    τάξης του 0,01 m² στην X-Band (γύρω στα 10 GHz). Με
    άλλα λόγια, αν και το RCS του δεν είναι τόσο μικρό όσο υπονόησε η USAF, είναι
    τουλάχιστον 100 φορές μικρότερο από το RCS ενός F-16C.
  2. Το RCS του F-35 αυξάνεται με το μήκος κύματος της ακτινοβολίας,
    δηλαδή καθώς μειώνεται η συχνότητα. Ειδικά στα VHF, δεν
    μπορεί καν να θεωρηθεί stealth.
Εικόνα 6: Το μέσο RCS (σε dBsm ή deciBel ως προς 1 m²) του F-35 στον εμπρόσθιο και τον οπίσθιο τομέα συναρτήσει της συχνότητας (σε GHz), χωρίς χρήση υλικών που απορροφούν την ακτινοβολία (RAM – Radar Absorbent Material). Είναι προφανές ότι στις χαμηλές συχνότητες, π.χ. στα
150 Mhz (VHF), στα 600 MHz (UHF) και στα 1,2 GHz (L-Band), το RCS του F-35 εμφανίζεται αυξημένο
σε σχέση με τις υψηλότερες συχνότητες. Παρά τις όποιες ατέλειες του μοντέλου
και τους περιορισμούς του αλγορίθμου εκτίμησης του RCS, η τάση είναι
σαφής. Αυτό αποτελεί το σημαντικότερο συμπέρασμα της εργασίας των
Τουζόπουλου-Μποβιάτση-Ζηκίδη (http://www.scienpress.com/download.asp?ID=184991).
            Κατόπιν
τούτων, ως πρώτο βήμα για την αναβάθμιση του ΣΑΕ προτείνεται η εγκατάσταση
αριθμού σύγχρονων ραντάρ AESA pulse-Doppler που θα
εκπέμπουν κατά προτίμηση στην μπάντα VHF (γύρω στα 150 MHz) ή διαφορετικά στα UHF (γύρω στα 600 Mhz), με ανώτερη επιτρεπόμενη συχνότητα
λειτουργίας στην μπάντα L (1,2 – 1,4 GHz). Τα ραντάρ αυτά θα πρέπει να
διαθέτουν και δυνατότητα αποκάλυψης βαλλιστικών πυραύλων με εκτίμηση της
θέσης εκτόξευσης και του σημείου κρούσης. Επίσης, θα πρέπει να είναι κινητά,
ώστε να μπορούν να μετακινηθούν σε νέες θέσεις (άγνωστες στον αντίπαλο), εάν
απαιτηθεί.
            Επιπρόσθετο πλεονέκτημα ενός ραντάρ V/UHF είναι ότι δεν ανιχνεύεται ούτε παρεμβάλλεται από τα
συνήθη συστήματα αυτοπροστασίας μαχητικών Α/Φ, ενώ δεν μπορεί να στοχοποιηθεί
από πυραύλους αντι-ραντάρ όπως ο AGM-88 HARM, ούτε από το UCAV Harpy. Τέλος, δεδομένου ότι δεν υπολείπονται σε επιδόσεις, τα
προτεινόμενα ραντάρ μπορούν να αντικαταστήσουν ισάριθμα υφιστάμενα ραντάρ που
λειτουργούν στην S-Band, ώστε να μην επιβαρύνεται η ΠΑ με την λειτουργία
επιπρόσθετων συστημάτων.
            Ένα
δίκτυο ραντάρ χαμηλών συχνοτήτων εκτιμάται ότι καλύπτει την βασική απαίτηση
κάλυψης του χώρου ενδιαφέροντος, όσον αφορά απειλές Α/Φ stealth και βαλλιστικών πυραύλων, τουλάχιστον
σε μεσαία και μεγάλα ύψη. Για την κάλυψη των χαμηλών υψών, καθώς και έναντι
απειλών τύπου cruise, προτείνεται η ανάπτυξη ενός δικτύου παθητικών ραντάρ (Passive Radar ή ακριβέστερα Passive Coherent Location Radar – PCL Radar). Τα παθητικά ραντάρ
βασίζονται σε υφιστάμενες εκπομπές (π.χ., FM, TV, DVB-T, GSM, 3G κλπ) και ανιχνεύουν τυχόν σήματα, τα οποία ανακλώνται σε
στόχο, αποτελώντας “αντίγραφα” των εκπομπών από τους ανάλογους σταθμούς,
μετατοπισμένα τόσο στο πεδίο του χρόνου (λόγω μεγαλύτερης διανυθείσας
απόστασης), όσο και στο πεδίο της συχνότητας (λόγω φαινομένου Doppler).
Εικόνα 7: Τα παθητικά ραντάρ (PCL) βασίζονται στην
σύγκριση του σήματος που λαμβάνεται από έναν υφιστάμενο σταθμό FM, TV, GSM κλπ,
και ανάλογου σήματος μέσω ανάκλασης από τον στόχο. Το δεύτερο σήμα αποτελεί
“αντίγραφο” του πρώτου, σε πολύ χαμηλότερη στάθμη, με μία χρονική καθυστέρηση
και με μία μετατόπιση στο φάσμα της συχνότητας (https://www.researchgate.net/publication/306372794_Parousiase_-_Exetase_Ylopoieses_Pathetikou_Rantar_PASSIVE_RADAR).
            Τα κύρια
πλεονεκτήματα που παρέχουν είναι κεκαλυμμένη λειτουργία, με αποτέλεσμα να είναι
αδύνατος ο εντοπισμός τους από δέκτες RWR/ESM και η στοχοποίησή τους από όπλα τύπου HARM και Harpy, ενώ εκτιμάται ότι έχουν ικανοποιητικές επιδόσεις έναντι
απειλών stealth αλλά και πυραύλων
τύπου cruise, καθώς οι συχνότητες των εκπομπών που αναφέρθηκαν είναι αρκετά χαμηλές.
Βεβαίως, δεν μπορούν να καλύψουν από μόνα τους τον εναέριο χώρο, καθόσον δεν
μπορούν να αποκαλύψουν στόχους σε μεγάλα ύψη, αφού εκεί δεν υπάρχει επαρκής
ακτινοβολία. Τέλος, θα πρέπει να επισημανθεί ότι  το κόστος προμήθειας και ιδίως το κόστος
υποστήριξης εκτιμώνται ότι είναι χαμηλότερα σε σχέση με ένα ενεργητικό ραντάρ,
καθώς δεν περιλαμβάνουν εξειδικευμένες και ακριβές διατάξεις εκπομπής και λήψης
υψίσυχνης ακτινοβολίας.
            Διαπιστώνεται
ότι πολλές χώρες αναπτύσσουν συστήματα παθητικού ραντάρ, πολύ συχνά εν κρυπτώ.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το σύστημα Silent Sentry 2 της Lockheed Martin, το οποίο αν και παρουσιάστηκε επισήμως το 1999, πλέον δεν εμφανίζεται
καθόλου. Ανάλογη τύχη είχε και το σύστημα CELLDAR που παρουσιάσθηκε στο Ην. Βασίλειο. Στην παρούσα φάση, το μόνο σύστημα
παθητικού ραντάρ που διατίθεται στην “δυτική” αγορά είναι το Homeland Alerter 100 της γαλλικής Thales, ενώ πιο πρόσφατα παρουσίασαν ανάλογα συστήματα η
Γερμανία (εταιρεία EADS) και η Ιταλία (AULOS της Selex Sistemi Integratti). Τέλος, θα πρέπει να αναφερθεί και μία ελληνική
προσπάθεια, το Hellenic Multitarget
Passive System – HEMPAS, παλαιότερα γνωστό και ως CCIAS, το οποίο αποτέλεσε πρόταση της “Ομάδας Θεσσαλονίκης”. Το
σύστημα αυτό συνδυάζει στοιχεία παθητικού ραντάρ, ενεργητικού πολυστατικού
ραντάρ (όπου οι κεραίες εκπομπής και λήψης βρίσκονται σε διαφορετικές θέσεις)
και συστήματος ηλεκτρονικών μέτρων υποστήριξης (ESM – Electronic Support Measures), τα οποία μπορούν να ανιχνεύσουν έναν στόχο χρησιμοποιώντας τις εκπομπές
του ιδίου του στόχου.
Εικόνα 8: Το παθητικό ραντάρ Homeland Alerter 100 της Thales  (https://www.thalesgroup.com/en/worldwide/homeland-alerter-100)
            Η
διάδοση της ραδιοτεχνολογίας
ελεγχόμενης από λογισμικό (Software Defined Radio − SDR) έχει επιτρέψει την
ανάπτυξη συστημάτων παθητικού ραντάρ με χαμηλό κόστος,
ακόμα και από μη κυβερνητικούς φορείς, όπως πανεπιστήμια και μικρότερες
εταιρείες. Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, εκτιμάται ότι η ανάπτυξη ενός τέτοιου συστήματος είναι εντός των δυνατοτήτων της εγχώριας
βιομηχανίας, σε συνεργασία με φορείς της ΠΑ και ενδεχομένως με ακαδημαϊκούς
φορείς. Η εγχώρια ανάπτυξη θα επιτρέψει τη δημιουργία συστήματος που θα
καλύπτει ακριβώς τις απαιτήσεις της ΠΑ και των ΕΔ εν γένει, ενώ εκτιμάται ότι
το χαμηλό κόστος του συστήματος θα επιτρέψει την κάλυψη του ευρύτερου χώρου
ενδιαφέροντος.
            Ο
συνδυασμός δικτύου ενεργητικών ραντάρ χαμηλών συχνοτήτων και παθητικών –
πολυστατικών ραντάρ εκτιμάται ότι καλύπτει ικανοποιητικά τον χώρο
ενδιαφέροντος, αποστερώντας στον αντίπαλο την ικανότητα απροειδοποίητου
πλήγματος, παρέχοντας αεροπορική εικόνα σε όλους τους Κλάδους.
Επιπρόσθετα,  επιτρέπει στα αντιαεροπορικά
συστήματα να εμπλέξουν στόχους ακόμα και χωρίς να τους έχει εντοπίσει το ραντάρ
τους. Παράλληλα, το κόστος προμήθειας – ανάπτυξης υπολογίζεται ότι είναι
σαφώς μικρότερο από το κόστος προμήθειας ενός και μόνο Α/Φ F-35, ενώ επίσης το κόστος υποστήριξης είναι πολύ μικρό, εν
συγκρίσει με το κόστος της επιχειρησιακής εκμετάλλευσης ενός στόλου Α/Φ.
ΑΝΑΓΚΗ ΕΞΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΠΙΠΡΟΣΘΕΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΩΝ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΝ
            Όμως,
η φιλοσοφία σχεδίασης του F-35 έχει ως σκοπό την διάσπαση της αλύσου κατάρριψής του (“breaking of the kill chain”). Δηλαδή, ακόμα κι αν αποκαλυφθεί από ραντάρ
επιτήρησης, δεν ανιχνεύεται σε ικανή απόσταση από ραντάρ ελέγχου πυρός. Ή ακόμα
κι αν το δει το ραντάρ ελέγχου πυρός, ίσως δεν θα το βρει το ραντάρ του
πυραύλου. Επομένως, απαιτούνται και άλλα μέτρα πέραν της αναβάθμισης του ΣΑΕ,
όπως η χρήση τακτικών δικτύων δεδομένων (Tactical Data Link) για μεταφορά εικόνας από το ΣΑΕ στα Α/Φ αναχαίτισης
(τόσο στα F-16, όσο και στα Μ2000), τα οποία θα έχουν εξαιρετικά
μειωμένη αποκάλυψη έναντι του F-35 (λίγο περισσότερο από 10 ναυτικά μίλια), καθώς αυτό
παρουσιάζει το ελάχιστο RCS στην περιοχή
λειτουργίας των ραντάρ Α/Φ. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να εξασφαλιστεί η
δυνατότητα εξαπόλυσης όπλου αέρος-αέρος σε στόχο (track) που παρέχεται από
το ΣΑΕ, ακόμα κι αν αυτός δεν “επιβεβαιωθεί” από το ραντάρ του Α/Φ.
            Επίσης,
θα πρέπει να ληφθεί υπόψη και ο θερμικό ίχνος του F-35. Αν και έχουν καταβληθεί
φιλότιμες προσπάθειες για τη μείωσή του (όπως ψύξη υποσυστημάτων του μέσω του
συστήματος καυσίμου), αυτό δεν μπορεί σε καμμία περίπτωση να μηδενιστεί. Λαμβάνοντας
υπόψη ότι το Α/Φ δεν είναι βελτιστοποιημένο ως προς την αεροδυναμική αλλά
αποτελεί έναν συμβιβασμό μεταξύ αεροδυναμικής, δυνατότητας κάθετης
απο/προσγείωσης (για το F-35B) και μείωσης του RCS, αυτό οδηγεί στην
απαίτηση για τον ισχυρότερο αεροκινητήρα μαχητικού Α/Φ στον κόσμο (με την
υψηλότερη θερμοκρασία θαλάμου καύσεως), ώστε να έχει αξιοπρεπείς επιδόσεις.
Επομένως, το θερμικό του ίχνος δεν μπορεί να θεωρηθεί αμελητέο. Επομένως, θα
πρέπει να εξεταστεί η ενσωμάτωση συστήματος InfraRed Search & Track (IRST) στα F-16, σύστημα το
οποίο εκτιμάται ότι θα επιτρέψει μεγαλύτερες αποστάσεις αποκάλυψης του F-35, σύμφωνα και με
την πρακτική που πλέον ακολουθείται σε όλα τα σύγχρονα Α/Φ. 
Εικόνα 9:
Το σύστημα Skyward G-IRST (Infra-Red Search & Track) του Α/Φ Gripen NG, ένα
από τα πιο εξελιγμένα συστήματα σήμερα, της Finmeccanica – Selex ES (http://www.leonardocompany.com/en/-/skyward-g-irst)
Εικόνα 10: Α/Φ F-16 εκτελεί πτήση
δοκιμής με το σύστημα IRST Legion Pod της Lockheed Martin, ενώ πρόσφατα και η Northrop Grumman πρότεινε το
ανάλογο σύστημα OpenPod  (http://www.lockheedmartin.com/us/news/press-releases/2015/june/mfc-063015-lockheed-martin-legion-pod.html)
ΠΥΡΑΥΛΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΕΡΑΜΥΝΑΣ ΒΛΗΜΑΤΩΝ ΕΔΑΦΟΥΣ ΑΕΡΟΣ (SAM)
Το πυραυλικό σύστημα αεράμυνας της χώρας μας είναι δομημένο ως ένα πολύ -επίπεδο σύστημα που περιλαμβάνει συστήματα βλημάτων εδάφους
– αέρος (SAM ) όπως
S-300 and PATRIOT (Long Range), HAWK (Middle Range), SKYGARD III “VELOS” ,
CROTALE NG, TOR-M1,  OSA / GECKO (SHORAD), και
ASRAD,  STINGER (VSHORAD).
Εικόνα 11 : ΣΥΣΤΗΜΑ
S 300
Εικόνα 12 : ΣΥΣΤΗΜΑ
PATRIOT 
Μέχρι σήμερα έχουν
εγκατασταθεί περισσότερες από 200 μοίρες συστημάτων PATRIOT σε 12 χώρες σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων των
ΗΠΑ και 5 μελών του ΝΑΤΟ. Μεταξύ των χωρών περιλαμβάνονται η Ολλανδία, η
Γερμανία, η Ιαπωνία, το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία, το Κουβέιτ, η Ταϊβάν, η
Ελλάδα, η Ισπανία, η Κορέα και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ).
Η ΠΑ προμηθεύτηκε
το σύστημα το 2000 στην έκδοσή του PDB-5 Config3 / PAC-2, με πλήρη ένταξη
στην αντιαεροπορική άμυνα σε διάστημα 2 ετών.
Από εγκατάστασης,
επιχειρησιακής ανάπτυξης και ένταξης του PATRIOT από την ΠΑ στο ΣΑΕ, το σύστημα έχει υποστεί σημαντικές
αναβαθμίσεις, με στόχο τόσο την αποτελεσματική αντιμετώπιση των εξελισσόμενων απειλών
όσο και την σημαντική βελτίωση της αξιοπιστίας των υποσυστημάτων του και κατ’
επέκταση του μέσου χρόνου μεταξύ βλαβών (MTBF).
Πολλές χώρες
χρήστες έχουν ήδη προχωρήσει στην αναβάθμιση των συστημάτων τους στην έκδοση
του συστήματος των ΗΑΕ, με εφαρμογή και εγκατάσταση των αντίστοιχων συλλογών
αναβάθμισης (Upgrade Kits), ενώ αρκετές έχουν ήδη αποφασίσει να προχωρήσουν και υπέγραψαν ήδη
σχετικές συμβάσεις.
Η Πολωνία εκδήλωσε
το ενδιαφέρον για συστήματα νέας παραγωγής, με πιθανή την ανάπτυξη νέου συστήματος
(Next Generation) PATRIOT, που θα βασίζεται σε νέες τεχνολογίες (State of the Art) και θα
ενσωματώνει σύγχρονες επιχειρησιακές απαιτήσεις και αποφάσισε πρόσφατα την
απόκτησή του, με στόχο την αξιοποίησή του και πέραν του 2040. Η Γερμανία έχει
εκδηλώσει το ενδιαφέρον για εκσυγχρονισμό των συστημάτων της σε αυτήν τη νέα
έκδοση. Βασικές καινοτομίες του νέου συστήματος προβλέπεται να είναι η
τεχνολογία του RADAR(360° AESA) καθώς και η κάλυψη των αναγκών διαμόρφωσης απομεμακρυσμένης πυροδότησης
και εμπλοκής, μόνο με την χρήση AMG και LS νέας σχεδίασης και
χωρίς το σταθμό ελέγχου εκτοξευτήρα (ECS ή CRG).
Η πρόσφατη επιλογή
του νέου συστήματος (Next Generation) PATRIOT από την Πολωνία
(21/4/2015) δίδει τη δυνατότητα στην ΠΑ να θέσει έγκαιρα τόσο τις απαιτήσεις της
διαμόρφωσης των συστημάτων για κάλυψη συγκεκριμένων επιχειρησιακών της
απαιτήσεων όσο και την έγκαιρη διασφάλιση μέγιστης δυνατής συμμετοχής της
εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας, ικανοποιώντας έτσι σε πολύ μεγάλο βαθμό τις
απαιτήσεις Εν Συνεχεία Υποστήριξης ( Security of Supply) των συστημάτων.
Κρίνεται αναγκαίο
να ενημερωθεί επίσημα η ΠΑ από την κατασκευάστρια εταιρεία RAYTHEON του συστήματος PATRIOT, επί όλων των ανωτέρω αναβαθμίσεων, προκειμένου να αξιολογηθούν
επιχειρησιακά και να ληφθούν σοβαρά υπόψη τόσο στο πλαίσιο αντικατάστασης των HAWK, όσο και στον έγκαιρο προγραμματισμό εξασφάλισης όλων
των απαιτήσεων υποστήριξης καθώς και στην αξιολόγηση των δυνατοτήτων των
εξελιγμένων συστημάτων και της συμβατότητάς τους με αυτά της ΠΑ.
ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ SAM
Ο σημερινός όμως τρόπος,
που τα πυραυλικά συστήματα αεράμυνας των ΕΔ αξιοποιούνται επιχειρησιακά και η
αδυναμία πλήρους δικτυοκεντρικής  
διαχείρισής τους, δεν επιτρέπει τη μεγιστοποίηση της επιχειρησιακής τους
αποτελεσματικότητας σε πραγματικό χρόνο.
Σήμερα το σύστημα
αεράμυνας της χώρας δεν διαθέτει σύστημα SAMOC ( Surface to Air Missile Operational Center ), ως σύστημα  συνολικής ( ολιστικής
) διαχείρισης πυραυλικών συστημάτων αεράμυνας σε πραγματικό χρόνο ικανό να
διαχειρίζεται, να διοικεί, να αξιοποιεί και να ελέγχει σε πραγματικό χρόνο και
με μέγιστη αποτελεσματικότητα όλα τα πυραυλικά συστήματα που διαθέτουν οι ΕΔ,
έτσι ώστε :
·       Να δίνει λύσεις και να προτείνει σενάρια,  βάσει κριτηρίων, που εκ των προτέρων να τίθενται
από τον χρήστη, ανάλογα με τις 
επιχειρησιακές του ανάγκες. 
·       Να αξιοποιεί πλήρως την 
υφιστάμενη υποδομή και τα υπάρχοντα μέσα, αντιμετωπίζοντας συγκεκριμένες
απειλές .
·       Να δίνει μέγιστη αποτελεσματικότητα στα εντασσόμενα σε
αυτό συστήματα, που διαθέτουν οι ΕΔ.
·       Να αξιοποιεί τα παρόντα και μελλοντικά συστήματα  και υποδομές με σύγχρονο και μεταφερόμενο
Κέντρο Ελέγχου, αντιμετωπίζοντας την απειλή και καταφέρνοντας  το μέγιστο πλήγμα.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Συνοψίζοντας, οι
προτάσεις για την αντιμετώπιση των νέων απειλών, συμπεριλαμβανομένου (και
κυρίως) του Α/Φ F-35, έχουν ως ακολούθως:
·        
Εγκατάσταση
κατάλληλου δικτύου ραντάρ χαμηλών συχνοτήτων, τα οποία θα λειτουργούν στις
μπάντες VHF/UHF/L (κατά προτίμηση σε V/UHF), με τη μέγιστη
δυνατή εγχώρια συμμετοχή στην προμήθεια και εν συνεχεία υποστήριξη, τα οποία
μπορούν να αντικαταστήσουν αντίστοιχα υφιστάμενα ραντάρ της ΠΑ.
·        
Ανάπτυξη και
εγκατάσταση δικτύου παθητικών – πολυστατικών ραντάρ για κάλυψη χαμηλών και
μεσαίων υψών, πράγμα το οποίο εκτιμάται ότι βρίσκεται εντός των δυνατοτήτων της
εγχώριας βιομηχανίας, σε συνεργασία βέβαια με την ΠΑ και το ΥΠΕΘΑ.
·        
Διασύνδεση στο ΣΑΕ
όλων των αντιαεροπορικών πυραυλικών συστημάτων και εγκατάσταση συστήματος SAMOC – GBADOC (Ground Base Air Defense Operating Center), με
σκοπό την αξιοποίηση των Α/Α συστημάτων με αυτόματο και αλληλοκαλυπτόμενο
τρόπο, για τη μέγιστη επιχειρησιακή απόδοσή τους.
·        
Να αξιολογηθούν
επιχειρησιακά όλες οι προαναφερόμενες αναβαθμίσεις του συστήματος PATRIOT,
προκειμένου να ληφθούν σοβαρά υπόψη τόσο στο πλαίσιο αντικατάστασης των HAWK, όσο
και στον έγκαιρο προγραμματισμό εξασφάλισης όλων των απαιτήσεων υποστήριξης
καθώς και στην αξιολόγηση των δυνατοτήτων των εξελιγμένων συστημάτων και της
συμβατότητάς τους με αυτά της ΠΑ.
·        
Διασύνδεση όλων των
Α/Φ (συμπεριλαμβανομένων των Μ2000) μέσω Tactical Data Link, με σκοπό την παροχή εικόνας και την εμπλοκή στόχων που
θα παρέχεται από το ΣΑΕ, ακόμα και χωρίς “επιβεβαίωση” από το ραντάρ του Α/Φ.
·        
Έμφαση στη θερμική
ακτινοβολία: ένταξη στο επικείμενο πακέτο αναβάθμισης των F 16, πλέον των συστημάτων αναβάθμισης CCIP και συστημάτων IRST και χρήση πυραύλων IR, όπου είναι
δυνατόν.
·        
Ανάπτυξη κατάλληλων
τεχνικών για αντιμετώπιση του αντιπάλου, με σκοπό την βέλτιστη εκμετάλλευση των
πλεονεκτημάτων των φίλιων Α/Φ (μεγαλύτερος αριθμός πυραύλων, σφαιρική εικόνα μέσω
του Data Link κλπ) και
ελαχιστοποίηση των δυνατοτήτων του αντιπάλου.
            Σε
κάθε περίπτωση, για την επιτυχή αντιμετώπιση των νέων απειλών απαιτείται μία
νέα, ολιστική προσέγγιση, η οποία θα λαμβάνει υπόψη όλα τα στάδια της αλύσου
κατάρριψής τους. Διαφορετικά, κινδυνεύουμε να κάνουμε μία σημαντική επένδυση
για την αναβάθμιση των Α/Φ F-16 (ενδεχομένως και των Μ2000) με τους κόπους του
ελληνικού λαού, η οποία όμως δεν θα αποδώσει, αν δεν υπάρχει η κατάλληλη
υποδομή κατ’ αρχάς για την αποκάλυψη και στοχοποίηση της απειλής. Χωρίς έγκαιρη
προειδοποίηση, τα αναβαθμισμένα F-16 θα παραμείνουν στο έδαφος αναξιοποίητα
και εκτεθειμένα, κινδυνεύοντας να επιβεβαιώσουν τη ρήση (παραφράζοντας τον
τίτλο μίας παλαιότερης πολεμικής ταινίας) “τα όμορφα αεροπλάνα, όμορφα καίγονται”…
ΠΗΓΕΣ
  1. K.
    Zikidis, A. Skondras and C. Tokas, “Low Observable Principles, Stealth
    Aircraft and Anti-Stealth Technologies”, Journal of Comp. & Modelling,
    Scienpress Ltd, vol.4, no.1, 2014, 129-165, http://www.scienpress.com/download.asp?ID=1040
  2. Mark
    Ayton Ed., “F-35 Special 2014”, Air International, Key
    Publishing Ltd
  3. Bill
    Sweetman, “New Radars, IRST Strengthen Stealth-Detection
    Claims”, Aviation Week & Space Technology, 16-03-15, http://www.aviationweek.com/technology/new-radars-irst-strengthen-stealth-detection-claims
  4. belisarius21.wordpress.com, “Πολεμική
    Αεροπορία: Επικίνδυνη Αυταρέσκεια”, 18-09-16, https://belisarius21.wordpress.com/2016/09/18/%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%B5%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CE%AE-%CE%B1%CE%B5%CF%81%CE%BF%CF%80%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1-%CE%B5%CF%80%CE%B9%CE%BA%CE%AF%CE%BD%CE%B4%CF%85%CE%BD%CE%B7-%CE%B1%CF%85%CF%84%CE%B1%CF%81/
  5. Απτχος ε.α. (Μ) Θεόδωρος Γιαννιτσόπουλος,
    “Αντιμετώπιση των “αόρατων” (stealth) απειλών στο Αιγαίο”, 17-02-17, http://www.militaire.gr/%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BC%CE%B5%CF%84%CF%8E%CF%80%CE%B9%CF%83%CE%B7-%CF%84%CF%89%CE%BD-%CE%B1%CF%8C%CF%81%CE%B1%CF%84%CF%89%CE%BD-stealth-%CE%B1%CF%80%CE%B5%CE%B9%CE%BB%CF%8E%CE%BD-%CF%83/
  6. e-amyna.com, “Συνοπτικός οδηγός των τουρκικών Μη Επανδρωμένων
    Αεροσκαφών”, 17-01-17, http://e-amyna.com/%cf%83%cf%85%ce%bd%ce%bf%cf%80%cf%84%ce%b9%ce%ba%cf%8c%cf%82-%ce%bf%ce%b4%ce%b7%ce%b3%cf%8c%cf%82-%cf%84%cf%89%ce%bd-%cf%84%ce%bf%cf%85%cf%81%ce%ba%ce%b9%ce%ba%cf%8e%ce%bd-%ce%bc%ce%b7-%ce%b5%cf%80/
  7. e-amyna.com, “Επεκτείνεται το βαλλιστικό πρόγραμμα της
    Τουρκίας”, 22-02-17, http://e-amyna.com/%ce%b5%cf%80%ce%b5%ce%ba%cf%84%ce%b5%ce%af%ce%bd%ce%b5%cf%84%ce%b1%ce%b9-%cf%84%ce%bf-%ce%b2%ce%b1%ce%bb%ce%bb%ce%b9%cf%83%cf%84%ce%b9%ce%ba%cf%8c-%cf%80%cf%81%cf%8c%ce%b3%cf%81%ce%b1%ce%bc%ce%bc/
  8. P. Touzopoulos, D. Boviatsis and K. C.
    Zikidis, “Constructing a 3D model of a complex object from 2D images, for
    the purpose of estimating its Radar Cross Section (RCS)”, Journal of Comp.
    & Modelling, Scienpress Ltd, vol.7, no.1, 2017, 15-228, http://www.scienpress.com/download.asp?ID=184991
  9. Κωνσταντίνος Γρίβας, “Η «λατρεία» του F-35 και η
    επικίνδυνη πίστη στην τουρκική παντοδυναμία”, περιοδικό
    “Επίκαιρα”, 31-03-17, http://www.armynow.net/ybridikos-polemos-latreia-f-35/

Σχετικά θέματα
Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Χτίζεται ισχυρός αμυντικός άξονας μεταξύ Ελλάδας και Ινδίας! Η κίνηση Δένδια και η γεωπολιτική απάντηση στη συνεργασία Τουρκίας–Πακιστάν

Η Αθήνα ανοίγει νέα σελίδα στη στρατηγική συνεργασία με το Νέο Δελχί, επενδύοντας στην αμυντική βιομηχανία, τις κοινές στρατιωτικές ασκήσεις και την ασφάλεια των θαλάσσιων διαδρόμων. Η συνάντηση του Νίκου Δένδια με τον Ινδό πρέσβη αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς η σύμπλευση Ελλάδας και Ινδίας αναπτύσσεται παράλληλα με τη στενή στρατιωτική συνεργασία Άγκυρας και Ισλαμαμπάντ.

Δημοσιεύτηκε

35 λεπτά πριν

στις

8 Οκτωβρίου 2026

από τον

Η Ελλάδα διευρύνει το αποτύπωμά της στον διεθνή γεωπολιτικό χάρτη, αναπτύσσοντας στρατηγικές σχέσεις με χώρες που μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και των θαλάσσιων οδών που συνδέουν την Ευρώπη με την Ασία. Σε αυτή την κατεύθυνση εντάσσεται και η εμβάθυνση της αμυντικής συνεργασίας με την Ινδία, μία από τις μεγαλύτερες στρατιωτικές δυνάμεις παγκοσμίως.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν στις 8 Οκτωβρίου 2026, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, συναντήθηκε με τον πρέσβη της Ινδίας στην Αθήνα, Ravi Shankar, με αντικείμενο τις προοπτικές περαιτέρω ανάπτυξης των διμερών αμυντικών σχέσεων και τις προκλήσεις στο περιφερειακό περιβάλλον ασφαλείας.

Η διπλωματική αυτή επαφή αποκτά ιδιαίτερη σημασία εάν εξεταστεί σε συνδυασμό με τις πρωτοβουλίες που έχουν αναλάβει οι δύο χώρες τα τελευταία χρόνια. Η Ελλάδα και η Ινδία δεν περιορίζονται πλέον σε διακηρύξεις καλών προθέσεων, αλλά έχουν ήδη αναπτύξει ένα συγκεκριμένο πλαίσιο στρατιωτικής συνεργασίας, που περιλαμβάνει κοινές ασκήσεις, ανταλλαγή επιχειρησιακής τεχνογνωσίας και ενίσχυση των δεσμών μεταξύ των αμυντικών τους βιομηχανιών.

Η συμφωνία Δένδια–Singh που άνοιξε τον δρόμο

Καθοριστικής σημασίας για την πορεία των ελληνοϊνδικών σχέσεων υπήρξε η επίσημη επίσκεψη του Νίκου Δένδια στο Νέο Δελχί, στις 9 Φεβρουαρίου 2026, και η συνάντησή του με τον Ινδό ομόλογό του Rajnath Singh.

Οι δύο υπουργοί υπέγραψαν Κοινή Δήλωση Προθέσεων για την ενίσχυση της διμερούς αμυντικής βιομηχανικής συνεργασίας, η οποία προβλέπει την επεξεργασία πενταετούς οδικού χάρτη. Παράλληλα, ανταλλάχθηκε το Πρόγραμμα Διμερούς Στρατιωτικής Συνεργασίας για το 2026.

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία επιχειρεί να συνδέσει την ελληνική «Ατζέντα 2030» με την ινδική πολιτική αμυντικής αυτοδυναμίας «Aatmanirbhar Bharat», δημιουργώντας προϋποθέσεις για τη συνεργασία επιχειρήσεων, ερευνητικών κέντρων και αμυντικών οργανισμών.

Για την Αθήνα, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στη δυνατότητα πρόσβασης σε νέες τεχνολογίες και στην ανάπτυξη εγχώριων παραγωγικών δυνατοτήτων. Αντίστοιχα, η Ινδία αποκτά έναν πρόσθετο εταίρο στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στο ΝΑΤΟ, με στρατηγική γεωγραφική θέση στην Ανατολική Μεσόγειο.

Από τα ελληνικά F-16 στην Ινδία μέχρι τις ινδικές φρεγάτες στο Αιγαίο

Η ελληνοϊνδική στρατιωτική συνεργασία έχει αποκτήσει ήδη επιχειρησιακό περιεχόμενο.

Τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο του 2024, τέσσερα ελληνικά μαχητικά F-16 Block 52+ Advanced της 336 Μοίρας συμμετείχαν στη διεθνή αεροπορική άσκηση «Tarang Shakti 24», στην αεροπορική βάση Jodhpur της Ινδίας.

Η συγκεκριμένη αποστολή αποτέλεσε ένα σημαντικό βήμα για την Πολεμική Αεροπορία, καθώς ελληνικά μαχητικά επιχειρούσαν σε μία ιδιαίτερα απομακρυσμένη γεωγραφική περιοχή, αποκτώντας εμπειρία συνεργασίας με αεροπορικές δυνάμεις διαφορετικών επιχειρησιακών δογμάτων.

Ανάλογη σημασία είχε και η παρουσία ινδικών μαχητικών Su-30MKI στις ελληνικές ασκήσεις «ΗΝΙΟΧΟΣ», με την αεροπορική συνεργασία να δημιουργεί δυνατότητες ανταλλαγής τακτικών γνώσεων και εμπειρίας.

Ακόμη πιο χαρακτηριστική ήταν η ναυτική άσκηση που πραγματοποιήθηκε στις 17 και 18 Σεπτεμβρίου 2025 στο Μυρτώο Πέλαγος και στο κεντρικό Αιγαίο.

Στην άσκηση συμμετείχαν η ελληνική φρεγάτα «Θεμιστοκλής», το υποβρύχιο «Πιπίνος», σκάφος ανορθόδοξου πολέμου της Διοίκησης Υποβρυχίων Καταστροφών και η ινδική φρεγάτα INS Trikand.

Οι δύο πλευρές εκπαιδεύτηκαν σε αντικείμενα ανθυποβρυχιακού πολέμου, αντιμετώπισης αεροπορικών απειλών, επιχειρήσεων επιφανείας και ανταλλαγής επιχειρησιακής εικόνας.

Η παρουσία ινδικής πολεμικής μονάδας στο Αιγαίο αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική διάσταση. Καταδεικνύει τη δυνατότητα του Νέου Δελχί να αναπτύσσει στρατιωτική συνεργασία πέρα από τον Ινδικό Ωκεανό, σε μία περιοχή που αποτελεί κομβικό σημείο σύνδεσης της Ευρώπης με την Ασία.

Ο παράγοντας Τουρκία–Πακιστάν

Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της ελληνοϊνδικής προσέγγισης είναι η ευρύτερη γεωπολιτική πραγματικότητα που διαμορφώνεται γύρω από τις σχέσεις Τουρκίας και Πακιστάν.

Άγκυρα και Ισλαμαμπάντ έχουν αναπτύξει στενή στρατιωτική συνεργασία, η οποία περιλαμβάνει εξοπλιστικά προγράμματα, αμυντική τεχνολογία και εκπαίδευση στρατιωτικού προσωπικού.

Η Τουρκία επιδιώκει να ενισχύσει την παρουσία της στη Νότια Ασία, ενώ το Πακιστάν αντιμετωπίζει την Ινδία ως τον βασικό στρατηγικό ανταγωνιστή του.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η προσέγγιση Ελλάδας και Ινδίας δημιουργεί ένα ενδιαφέρον πλέγμα γεωπολιτικών συγκλίσεων.

Για την Αθήνα, η Ινδία αποτελεί έναν εταίρο με σημαντικό στρατιωτικό, οικονομικό και διπλωματικό βάρος. Για το Νέο Δελχί, η Ελλάδα προσφέρει δυνατότητες συνεργασίας σε μία περιοχή όπου η Τουρκία επιχειρεί να διευρύνει την επιρροή της.

Αυτό δεν σημαίνει ότι έχει δημιουργηθεί επίσημη στρατιωτική συμμαχία εναντίον της Άγκυρας και του Ισλαμαμπάντ. Ωστόσο, η σύγκλιση των στρατηγικών συμφερόντων μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερη σημασία, ιδιαίτερα στους τομείς της θαλάσσιας ασφάλειας, της αμυντικής τεχνολογίας και της διπλωματικής συνεργασίας.

Η ουσία βρίσκεται στο γεγονός ότι η Ελλάδα αποκτά περισσότερες επιλογές στις διεθνείς συνεργασίες της, ενώ η Ινδία ενισχύει την παρουσία της στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ελλάδα–Κύπρος–Ινδία: Μια συνεργασία με προοπτική στην Ανατολική Μεσόγειο

Στην εξίσωση της ελληνοϊνδικής προσέγγισης αποκτά ξεχωριστή θέση και η Κυπριακή Δημοκρατία.

Κατά την επίσκεψη του Προέδρου Νίκου Χριστοδουλίδη στην Ινδία, στις 20–23 Μαΐου 2026, οι δύο χώρες αναβάθμισαν τις σχέσεις τους σε στρατηγική εταιρική σχέση και ανακοίνωσαν οδικό χάρτη αμυντικής συνεργασίας για την περίοδο 2026–2031.

Οι συμφωνίες περιλαμβάνουν συνεργασία στην αμυντική βιομηχανία, την κυβερνοασφάλεια, τις αναδυόμενες τεχνολογίες και τη θαλάσσια ασφάλεια.

Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί προϋποθέσεις για έναν ευρύτερο συντονισμό μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Ινδίας, χωρίς να έχει συγκροτηθεί επίσημο τριμερές στρατιωτικό σχήμα.

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά ο οικονομικός διάδρομος Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC), ο οποίος φιλοδοξεί να αναβαθμίσει τη συνδεσιμότητα μεταξύ ασιατικών και ευρωπαϊκών αγορών.

Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας και της Κύπρου μπορεί να τους προσφέρει ρόλο στη διαμόρφωση νέων εμπορικών και ενεργειακών διαδρομών. Σύμφωνα με δηλώσεις του Γάλλου ειδικού απεσταλμένου για τον IMEC, τόσο η Ελλάδα όσο και η Κύπρος συγκαταλέγονται στις χώρες που έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για συμμετοχή στην πρωτοβουλία.

Η ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών, η προστασία των υποθαλάσσιων υποδομών και η ανάπτυξη ενεργειακών διασυνδέσεων δημιουργούν πρόσθετα πεδία σύγκλισης.

Drones, ηλεκτρονικός πόλεμος και αμυντική τεχνολογία

Η επόμενη φάση της ελληνοϊνδικής συνεργασίας αναμένεται να κριθεί σε μεγάλο βαθμό στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας.

Η Ινδία έχει επενδύσει στην εγχώρια ανάπτυξη πυραυλικών συστημάτων, μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ηλεκτρονικών συστημάτων και στρατιωτικών πλατφορμών.

Η Ελλάδα, από την πλευρά της, επιχειρεί να ενισχύσει τις δυνατότητες της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας και να ενσωματώσει νέες τεχνολογίες στις Ένοπλες Δυνάμεις.

Τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τα συστήματα αντιμετώπισης drones, ο ηλεκτρονικός πόλεμος, η τεχνητή νοημοσύνη και οι ναυτικές τεχνολογίες αποτελούν πιθανά πεδία συνεργασίας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η δυνατότητα σύνδεσης ινδικών αμυντικών επιχειρήσεων με ελληνικές εταιρείες και ερευνητικούς οργανισμούς.

Πρόκειται, ωστόσο, για προοπτικές που μένει να αποκτήσουν συγκεκριμένο συμβατικό και παραγωγικό περιεχόμενο. Μέχρι στιγμής, η διμερής συμφωνία του Φεβρουαρίου συνιστά κυρίως το θεσμικό πλαίσιο για την ανάπτυξη τέτοιων συνεργασιών.

Το στρατηγικό διακύβευμα για την Αθήνα

Η εμβάθυνση των σχέσεων με το Νέο Δελχί έχει ευρύτερη σημασία για την ελληνική εξωτερική πολιτική.

Σε μια περίοδο κατά την οποία οι στρατηγικοί ανταγωνισμοί επεκτείνονται από την Ανατολική Μεσόγειο έως τον Ινδοειρηνικό, η Ελλάδα επιδιώκει να δημιουργήσει ένα ευρύτερο δίκτυο συνεργασιών, πέρα από τους παραδοσιακούς ευρωπαϊκούς και ατλαντικούς συμμάχους της.

Η Ινδία αποτελεί έναν σημαντικό συνομιλητή σε αυτή την προσπάθεια, καθώς διαθέτει αυξανόμενη διεθνή οικονομική επιρροή, ισχυρές Ένοπλες Δυνάμεις και ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ασφάλεια των διεθνών εμπορικών οδών.

Η στενότερη συνεργασία δεν μεταβάλλει αυτομάτως τις στρατιωτικές ισορροπίες στο Αιγαίο ούτε συνεπάγεται ότι το Νέο Δελχί θα εμπλακεί σε ενδεχόμενη ελληνοτουρκική κρίση.

Δημιουργεί, όμως, πρόσθετες δυνατότητες διπλωματικής συνεννόησης, στρατιωτικής εκπαίδευσης και αμυντικής τεχνολογικής ανάπτυξης.

Από την άλλη πλευρά, η Ινδία αποκτά μεγαλύτερη πρόσβαση σε ένα κρίσιμο γεωγραφικό περιβάλλον, συνδέοντας σταδιακά τα στρατηγικά της συμφέροντα στον Ινδικό Ωκεανό με τις εξελίξεις στη Μεσόγειο.

Το βασικό ζητούμενο πλέον είναι η μετατροπή αυτής της δυναμικής σε συγκεκριμένα αποτελέσματα. Οι κοινές στρατιωτικές ασκήσεις, οι συμφωνίες αμυντικής βιομηχανίας και η συνεργασία στην προστασία θαλάσσιων υποδομών θα αποτελέσουν τα κριτήρια με τα οποία θα αξιολογηθεί το πραγματικό βάθος των ελληνοϊνδικών σχέσεων.

Η συνάντηση Δένδια με τον Ινδό πρέσβη εντάσσεται, σύμφωνα με το σχετικό δημοσίευμα, σε αυτή την προσπάθεια.

Από τα ελληνικά F-16 που πέταξαν στους ουρανούς της Ινδίας έως την παρουσία της φρεγάτας INS Trikand στο Αιγαίο, Αθήνα και Νέο Δελχί έχουν ήδη κάνει ουσιαστικά βήματα προσέγγισης.

Το ερώτημα είναι αν αυτή η σχέση θα εξελιχθεί σε έναν σταθερό άξονα αμυντικής και στρατηγικής συνεργασίας, με διάρκεια και συγκεκριμένο επιχειρησιακό αποτύπωμα.

Συνέχεια ανάγνωσης

Άμυνα

Μπαλτζώης: «Αν δώσουν Meteor στην Τουρκία, θα αισθανθούμε προδομένοι»

Ο αντιστράτηγος ε.α. και πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ Γιάννης Μπαλτζώης παρεμβαίνει στον Θήτα FM και τη Βασιλική Πολίτου και αναλύει τις κρίσιμες εξελίξεις γύρω από την άμυνα και τα ελληνοτουρκικά.

Δημοσιεύτηκε

10 ώρες πριν

στις

8 Οκτωβρίου 2026

από τον

Σοβαρό προβληματισμό για τη διεύρυνση της αμυντικής συνεργασίας της Γαλλίας με την Τουρκία εξέφρασε ο αντιστράτηγος ε.α. και πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ, Γιάννης Μπαλτζώης, σε παρέμβασή του στον Θήτα FM και τη Βασιλική Πολίτου, βάζοντας στο επίκεντρο το ενδεχόμενο η Άγκυρα να αποκτήσει κρίσιμα οπλικά συστήματα ευρωπαϊκής προέλευσης, όπως οι πύραυλοι αέρος-αέρος Meteor.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στην επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, στις νέες αμερικανικές προτάσεις για εξοπλιστικά προγράμματα δισεκατομμυρίων, αλλά και στην ανάγκη να ενισχυθεί επιτέλους ο Στρατός Ξηράς, τον οποίο χαρακτήρισε ουσιαστικά τον «μεγάλο αδικημένο» των ελληνικών εξοπλισμών.

«Υπάρχει πικρία για τη Γαλλία»

Με αφορμή τον οδικό χάρτη αμυντικής συνεργασίας Γαλλίας–Τουρκίας, ο Γιάννης Μπαλτζώης εμφανίστηκε επιφυλακτικός, σημειώνοντας ότι το πλήρες περιεχόμενο της συμφωνίας πρέπει πρώτα να γίνει γνωστό.

Δεν έκρυψε, ωστόσο, την «πικρία» του από τις εξελίξεις, υπενθυμίζοντας ότι η Ελλάδα έχει επενδύσει τεράστια ποσά στην αμυντική σχέση με τη Γαλλία μέσω προγραμμάτων όπως οι φρεγάτες και τα μαχητικά Rafale.

Η Αθήνα, όπως υποστήριξε, θα έπρεπε να έχει εξασφαλίσει ότι ορισμένα στρατηγικής σημασίας οπλικά συστήματα δεν θα καταλήξουν στα χέρια της Τουρκίας.

Ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ έκανε μάλιστα σύγκριση με το παρελθόν, υποστηρίζοντας ότι επί δεκαετίες η Γαλλία απέφευγε να προμηθεύει την Τουρκία με συγκεκριμένα συστήματα που είχε αγοράσει η Ελλάδα, αναφέροντας ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τα Mirage.

«Στο παρελθόν απαιτούσαμε και δεν έπαιρναν οι Τούρκοι αυτά τα οπλικά συστήματα», τόνισε.

Η κόκκινη γραμμή των Meteor

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους πυραύλους Meteor, οι οποίοι βρίσκονται στο ελληνικό οπλοστάσιο μέσω των Rafale και θα μπορούσαν να αποτελέσουν σημαντικό πολλαπλασιαστή ισχύος και για τα τουρκικά Eurofighter.

Ο Μπαλτζώης περιέγραψε τον Meteor ως ένα εξαιρετικά προηγμένο όπλο αέρος-αέρος, με πολύ μεγάλη εμβέλεια και υψηλή ταχύτητα, υπογραμμίζοντας τη σημασία του για την εναέρια μάχη πέραν του οπτικού ορίζοντα.

Για το ενδεχόμενο παραχώρησης του συγκεκριμένου όπλου στην Τουρκία ήταν κατηγορηματικός:

«Τότε θα αισθανθούμε προδομένοι».

Έθεσε, όμως, και ένα κρίσιμο ερώτημα προς την ελληνική πλευρά:

Ζήτησε πράγματι η Αθήνα από το Παρίσι να αποκλειστεί η Τουρκία από συγκεκριμένα γαλλικά οπλικά συστήματα;

«Αν δεν συμφωνήσαμε σε αυτό, τότε κάπου πρέπει να ψαχτούμε. Κάτι δεν κάνουμε καλά», ανέφερε, αφήνοντας σαφείς αιχμές για τον τρόπο με τον οποίο διαπραγματεύεται η Ελλάδα τις μεγάλες αμυντικές συμφωνίες της.

«Το ότι παίρνουν και οι Τούρκοι δεν είναι καλό για εμάς»

Ο αντιστράτηγος ε.α. στάθηκε στη γενικότερη προσπάθεια της Άγκυρας να εισέλθει βαθύτερα στο ευρωπαϊκό αμυντικό οικοσύστημα.

Η συνεργασία τουρκικών εταιρειών με μεγάλους ευρωπαϊκούς ομίλους, σε συνδυασμό με την προσπάθεια προμήθειας Eurofighter και τη διεύρυνση των σχέσεων με τη Γαλλία, δημιουργεί, κατά τον ίδιο, νέα δεδομένα για την Ελλάδα.

«Το ότι παίρνουν και οι Τούρκοι δεν είναι καλό για εμάς», ήταν η χαρακτηριστική του τοποθέτηση.

Γιατί θεωρεί τόσο σημαντική την επίσκεψη Ρούμπιο

Μεγάλο μέρος της συζήτησης αφορούσε την επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα.

Ο Γιάννης Μπαλτζώης τόνισε ότι η παρουσία του ίδιου του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στον στρατηγικό διάλογο έχει ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα, σε αντίθεση με προηγούμενες περιπτώσεις κατά τις οποίες οι ΗΠΑ εκπροσωπούνταν από χαμηλότερου επιπέδου αξιωματούχους.

Υπενθύμισε επίσης ότι ο Ρούμπιο, από την περίοδο που ήταν γερουσιαστής, είχε ταχθεί επανειλημμένα υπέρ ελληνικών και κυπριακών θέσεων στο Κογκρέσο.

«Τα εθνικά θέματα τα ξέρει πάρα πολύ καλά», επισήμανε.

Την ίδια ώρα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι πίσω από τη δημόσια εικόνα των καλών σχέσεων Τραμπ–Ερντογάν τα πράγματα είναι περισσότερο σύνθετα.

Κατά την ανάλυσή του, παρά τη θερμή ρητορική της Ουάσιγκτον απέναντι στον Τούρκο πρόεδρο, οι ΗΠΑ εξακολουθούν να καθυστερούν κρίσιμα εξοπλιστικά ζητήματα της Τουρκίας.

Μπαλτζώης για ΗΠΑ και Τουρκία: «Παίζουν καθυστερήσεις»

Ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ υποστήριξε ότι η Ουάσιγκτον χρησιμοποιεί τις καθυστερήσεις ως μέσο άσκησης πίεσης απέναντι στην Άγκυρα.

Αναφέρθηκε στα F-16 και στα κιτ εκσυγχρονισμού, λέγοντας ότι η Τουρκία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές δυσκολίες ως προς την υλοποίηση όσων επιδιώκει.

Παρομοίασε μάλιστα την αμερικανική τακτική με τις καθυστερήσεις σε έναν ποδοσφαιρικό αγώνα:

«Πετάνε την μπάλα στην εξέδρα και καθυστερεί ο αγώνας. Αυτό κάνουν αυτή τη στιγμή».

Κατά τον Μπαλτζώη, πρόκειται για συνειδητή πρακτική της αμερικανικής διοίκησης, όταν δεν επιθυμεί να προχωρήσει γρήγορα στην υλοποίηση μιας συμφωνίας.

Πακέτο δισεκατομμυρίων από τις ΗΠΑ

Ο Γιάννης Μπαλτζώης αναφέρθηκε εκτενώς και στις νέες εξοπλιστικές ανάγκες της Ελλάδας από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Σύμφωνα με όσα παρουσίασε στην εκπομπή, στο τραπέζι βρίσκονται προγράμματα συνολικής αξίας αρκετών δισεκατομμυρίων, που αφορούν μεταξύ άλλων:

  • πυραύλους και κατευθυνόμενα όπλα,
  • νέα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου για τα F-16 Viper,
  • υποστήριξη ελληνικών F-16,
  • υποστήριξη των ελικοπτέρων MH-60 του Πολεμικού Ναυτικού και των Black Hawk,
  • καθώς και πιθανή ενίσχυση του Στρατού Ξηράς με τεθωρακισμένα οχήματα Stryker.

Έδωσε ιδιαίτερο βάρος στην ανάγκη να αποκτήσει η Πολεμική Αεροπορία πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς για τα F-16 Viper και τα μελλοντικά F-35.

«Ο Στρατός Ξηράς είναι ο μεγάλος αδικημένος»

Ο Μπαλτζώης χαιρέτισε επίσης τις συζητήσεις για ενίσχυση του Στρατού Ξηράς με Stryker.

«Μακάρι να τα πάρουμε, γιατί υστερούμε πάρα πολύ», σημείωσε, προσθέτοντας:

«Ο Στρατός είναι ο μεγάλος αδικημένος».

Η παρατήρηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς μεγάλο μέρος των ελληνικών εξοπλιστικών προγραμμάτων των τελευταίων ετών έχει επικεντρωθεί στην Πολεμική Αεροπορία και το Πολεμικό Ναυτικό.

Drones και νέος τρόπος πολέμου

Στη συζήτηση τέθηκε και το ζήτημα των drones, καθώς τα πεδία των συγκρούσεων από την Ουκρανία μέχρι τη Μέση Ανατολή έχουν αναδείξει τον καθοριστικό ρόλο των μη επανδρωμένων συστημάτων.

Ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για τις ελληνικές κινήσεις στον συγκεκριμένο τομέα.

«Κάτι κάνουμε. Προχωράμε», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η χώρα αρχίζει να εισέρχεται πιο ενεργά στην ανάπτυξη και παραγωγή τέτοιων συστημάτων.

Η «βόμβα» στο τέλος της συνέντευξης

Λίγο πριν από την ολοκλήρωση της παρέμβασής του, ο Γιάννης Μπαλτζώης προχώρησε και σε μία πολιτική αναφορά, επικαλούμενος δημοσίευμα του Αλέξη Τάρκα.

Μετέφερε τον ισχυρισμό ότι στην Ουάσιγκτον υπάρχει εκτίμηση για τις μελλοντικές πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα και συνέδεσε αυτή την εκτίμηση με την προσπάθεια να κλείσουν εγκαίρως σημαντικές συμφωνίες κατά την επίσκεψη Ρούμπιο.

Πρόκειται για ισχυρισμό που ο ίδιος απέδωσε ρητά σε σχετικό δημοσίευμα και όχι για επίσημη θέση της αμερικανικής κυβέρνησης.

Η αναφορά προκάλεσε την αντίδραση της Βασιλικής Πολίτου, η οποία σχολίασε χαρακτηριστικά:

«Ρίξατε μία βόμβα, κύριε Μπαλτζώη».

 

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Ελληνική NAVTEX για αεροναυτική άσκηση στη θάλασσα του Καστελλόριζου

Αεροναυτική άσκηση χωρίς πυρά, νοτιοανατολικά της Ρόδου και στις θαλάσσιες προσβάσεις του συμπλέγματος του Καστελλόριζου

Δημοσιεύτηκε

1 ημέρα πριν

στις

7 Οκτωβρίου 2026

από τον

Αεροναυτική άσκηση χωρίς πυρά, νοτιοανατολικά της Ρόδου και στις θαλάσσιες προσβάσεις του συμπλέγματος του Καστελλόριζου, προβλέπει η NAVTEX 1249/26 της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού, από τον Σταθμό Ηρακλείου. Πρόκειται για την ευρύτερη περιοχή στην οποία η Άγκυρα έχει επιχειρήσει να επιβάλει τη μονομερή οριοθέτηση του θαλάσσιου πάρκου Φέτιγιε–Κας.

Η ναυτιλιακή προειδοποίηση εκδόθηκε στις 5 Οκτωβρίου και προσδιόριζε ως χρόνο διεξαγωγής της άσκησης την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026, από τις 05:00 έως τις 09:00 UTC, δηλαδή από τις 08:00 έως τις 12:00 ώρα Ελλάδας.

Στο μήνυμα αναγράφονται ρητά οι γεωγραφικοί προσδιορισμοί «KASTELORIZO SEA» και «SOUTHEAST OF RODOS ISLAND», ενώ διευκρινίζεται ότι οι αεροναυτικές ασκήσεις προβλέπονταν χωρίς εκτέλεση πυρών. Παράλληλα, καλούνται οι ναυτιλλόμενοι να αποφεύγουν τη διέλευση από την αναφερόμενη περιοχή.

Ο έλεγχος των επτά συντεταγμένων επιβεβαιώνει ότι η NAVTEX αφορά τον θαλάσσιο χώρο νοτιοανατολικά της Ρόδου, με το βόρειο τμήμα της περιοχής να προσεγγίζει το σύμπλεγμα Μεγίστης, Ρω και Στρογγύλης. Το πολύγωνο εκτείνεται αρκετά νοτιότερα, έως το γεωγραφικό πλάτος 35°03΄ Βόρεια, και δυτικά έως το γεωγραφικό μήκος 28°10΄ Ανατολικά.

Τα όρια που αναφέρονται στη NAVTEX είναι:

Σημείο Βόρειο πλάτος Ανατολικό μήκος
1 36°05,00΄ 28°44,00΄
2 36°02,40΄ 29°20,58΄
3 36°09,28΄ 29°29,82΄
4 36°08,50΄ 29°34,58΄
5 36°06,48΄ 29°37,77΄
6 35°03,00΄ 29°38,00΄
7 35°30,00΄ 28°10,00΄

Η γεωγραφική θέση της αναγγελθείσας άσκησης αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της τουρκικής απόφασης για το θαλάσσιο πάρκο Φέτιγιε–Κας. Η οριοθέτηση που παρουσίασε η Άγκυρα εκτείνεται στη θαλάσσια περιοχή γύρω από το Καστελλόριζο και πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων, προκαλώντας την αντίδραση της Αθήνας.

Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών είχε επισημάνει ότι η μονομερής ανακήρυξη τουρκικών πάρκων πέραν της τουρκικής αιγιαλίτιδας ζώνης δεν παράγει έννομα αποτελέσματα ούτε μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένα. Στο πεδίο όμως η Τουρκία προσπαθεί να επιβάλλει το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τα φαντάσματα της Κάσου διαψεύδουν τις κυβερνητικές δικαιολογίες.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO35 λεπτά πριν

Χτίζεται ισχυρός αμυντικός άξονας μεταξύ Ελλάδας και Ινδίας! Η κίνηση Δένδια και η γεωπολιτική απάντηση στη συνεργασία Τουρκίας–Πακιστάν

Η Αθήνα ανοίγει νέα σελίδα στη στρατηγική συνεργασία με το Νέο Δελχί, επενδύοντας στην αμυντική βιομηχανία, τις κοινές στρατιωτικές ασκήσεις...
GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Φαραντούρης: Ναυάγιο IMEC όπως EastMed; Η απάντηση της Κομισιόν

Προειδοποίηση για τον κίνδυνο να ναυαγήσει το πρότζεκτ εμπορικής σύνδεσης Ινδίας – Ευρώπης μέσω Ελλάδας (ΙΜΕC), απηύθυνε σήμερα απ’ το...
GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Μαυρίδης προς ΕΕ: Επιβολή κυρώσεων στον επιδρομέα αντί για “θετική ατζέντα”

Παρέμβαση του Ευρωβουλευτή Κώστα Μαυρίδη ενώπιον του Ραφαέλε Φίτο, Ειδικού Εκπροσώπου της Ευρ. Επιτροπής για το Κυπριακό και Εκτελεστικού Αντιπροέδρου...
GEOPOLITICO3 ώρες πριν

Κεραυνοί Παυλόπουλου για Ρούμπιο: Ύμνοι στην Ελλάδα, σιωπή για casus belli και κατοχή της Κύπρου

Αιχμηρή κριτική του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας στον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών για την ομιλία του στην Πνύκα. Ο Προκόπης Παυλόπουλος...
GEOPOLITICO4 ώρες πριν

«Ελευθερία» Λονδίνου: Ισχυρό μήνυμα Ρούμπιο για την Ελλάδα, τιμή στην Κυπριακή Ανεξαρτησία και δυναμική παρουσία της ομογένειας

Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ιστορικής ελληνικής εφημερίδας του Λονδίνου οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις, η γεωστρατηγική σημασία της Κύπρου, η...

Δημοφιλή