Το 2025, το Ισραήλ υπέγραψε συμβόλαια εξαγωγών αμυντικού εξοπλισμού ύψους ρεκόρ ύψους 19,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων . Η Ευρώπη αντιπροσώπευε το 36% και η Βόρεια Αμερική μόλις το 13%. Η αγορά μετατοπίστηκε. Το ισραηλινό κεφάλαιο και η στρατηγική προσοχή δεν άλλαξαν.

Η ίδια η αμερικανική βιομηχανική δραστηριότητα μπορεί να είναι παραπλανητική. Τον Νοέμβριο του 2025, η Raytheon-Rafael Protection Systems (R2S), μια κοινοπραξία μεταξύ της Rafael και της αμερικανικής Raytheon, εξασφάλισε σύμβαση ύψους 1,25 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την κατασκευή αναχαιτιστικών πυραύλων Tamir για τον Iron Dome στο Αρκάνσας. Ο πελάτης, ωστόσο, ήταν το Ισραήλ. Η τεχνολογία και η ζήτηση ήταν ισραηλινές· η παραγωγή ήταν αμερικανική.

Στην Israel Aerospace Industries (IAI), 751 εκατομμύρια δολάρια από τα 900 εκατομμύρια δολάρια που εισπράττει από τη Βόρεια Αμερική προήλθαν από τον Όμιλο Αεροπορίας, κυρίως από μετατροπές, συντήρηση και εξαρτήματα αεροσκαφών. Οι εργασίες σε εξαρτήματα F-16 και F-15 συνιστούν επίσης υπεργολαβία στο πλαίσιο αμερικανικών προγραμμάτων και όχι υιοθέτηση ενός ισραηλινού συστήματος όπλων από το Πεντάγωνο.

Η Ευρώπη αφηγείται μια διαφορετική ιστορία. Περίπου 1,28 δισεκατομμύρια δολάρια από τα 1,57 δισεκατομμύρια δολάρια των ευρωπαϊκών εσόδων της IAI προήλθαν από τους στρατιωτικούς της ομίλους.¹ Ακόμη και η Elbit Systems, η οποία έχει δημιουργήσει μια σημαντική αμερικανική αμυντική επιχείρηση, απέφερε 2,14 δισεκατομμύρια δολάρια στην Ευρώπη έναντι 1,66 δισεκατομμυρίων δολαρίων στη Βόρεια Αμερική.²

Τα εθνικά στοιχεία για τις εξαγωγές καταγράφουν πρόσφατα υπογεγραμμένες συμβάσεις. Τα εταιρικά στοιχεία καταγράφουν αναγνωρισμένα έσοδα. Πρόκειται για ξεχωριστά μέτρα, αλλά μαζί αποκαλύπτουν την απόκλιση μεταξύ των πελατών του Ισραήλ και των βιομηχανικών του προτεραιοτήτων.

Το μνημόνιο στρατιωτικής βοήθειας ΗΠΑ-Ισραήλ του 2016 εδραίωσε αυτή την απόκλιση. Καλύπτοντας τα οικονομικά έτη 2019-2028, παρέχει 3,3 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως σε στρατιωτική χρηματοδότηση και άλλα 500 εκατομμύρια δολάρια για συνεργατική πυραυλική άμυνα, ενώ παράλληλα τερματίζει σταδιακά την άδεια του Ισραήλ να δαπανά την αμερικανική βοήθεια στην εγχώρια παραγωγή. Αυτή η εξαίρεση, γνωστή ως Offshore Procurement (Υπεράκτια Προμήθεια ), εξαφανίζεται εντελώς το 2028.

Τον Φεβρουάριο του 2026, η Ουάσινγκτον επισημοποίησε την υποκείμενη λογική μέσω της Στρατηγικής Μεταφοράς Όπλων «Η Αμερική Πρώτα» : οι μεταφορές όπλων θα προωθούσαν την αμερικανική εξωτερική πολιτική, ενώ οι ξένες αγορές και κεφάλαια θα επεκτείνουν την αμερικανική παραγωγή και παραγωγική ικανότητα.

Η Αμερική σχεδίασε μια πολιτική για τη δική της βιομηχανία. Η αποτυχία του Ισραήλ ήταν να χρηματοδοτήσει αυτήν την πολιτική σαν να ήταν δική της.

Το Υπουργείο Άμυνας του Ισραήλ έθεσε τις χρηματοδοτούμενες από τις ΗΠΑ προμήθειες ως προεπιλογή. Τα στελέχη και τα διοικητικά συμβούλια συνέχισαν να εγκρίνουν αμερικανικές θυγατρικές, εργοστάσια και μεταφορές παραγωγής, ακόμη και όταν η αμερικανική ζήτηση δεν μπορούσε να δικαιολογήσει την επένδυση. Αντί για τη ζήτηση και την απόδοση, μέτρησαν την παρουσία.

Το χειρότερο είναι αυτό που δεν φτάνει ποτέ στο τραπέζι της λήψης αποφάσεων. Εναλλακτικές λύσεις στην αμερικανική εξάρτηση, συμπεριλαμβανομένης της ανεξάρτητης ανάπτυξης, των ευρωπαϊκών συνεργασιών και των εναλλακτικών ρυθμίσεων παραγωγής, προκύπτουν εντός των αμυντικών εταιρειών μόνο και μόνο για να σταματήσουν πριν φτάσουν στο Υπουργείο Άμυνας. Όχι επειδή εξετάστηκαν και απορρίφθηκαν, αλλά επειδή η απόρριψη είναι προκαθορισμένη.

Το αποτέλεσμα είναι ένα βέτο χωρίς απόφαση, χωρίς ψηφοφορία, χωρίς πρακτικά. Η διοίκηση αυτολογοκρίνεται· το κράτος δεν χρειάζεται να αντιταχθεί επίσημα. Η θεσμική δειλία παράγει εξάρτηση και αποκλείει τη διαφωνία.

Πίσω από αυτό το βέτο κρύβεται μια ξεπερασμένη αντίληψη: η Αμερική είναι στρατηγική· η Ευρώπη είναι αγορά.

Η Ουάσινγκτον μπορεί να επιλέξει τα θέατρα των επιχειρήσεων της, να ανακατευθύνει τις δυνάμεις της προς τον Ινδο-Ειρηνικό και να θεωρήσει την Τουρκία ως στρατηγικό πλεονέκτημα όπου η Ιερουσαλήμ βλέπει απειλή. Το Ισραήλ και η Ευρώπη δεν μπορούν να ξεφύγουν από τη γεωγραφία τους. Η Μεσόγειος και η Ερυθρά Θάλασσα, οι ενεργειακές οδοί, οι εμπορικοί διάδρομοι, οι υποδομές επικοινωνιών και οι απειλές από το Ιράν και τη Ρωσία τις δεσμεύουν ήδη σε ένα κοινό περιβάλλον ασφαλείας.

Η Γερμανία απέκτησε το Arrow 3, το ανώτερης βαθμίδας σύστημα βαλλιστικής πυραυλικής άμυνας του Ισραήλ, με την έγκριση των ΗΠΑ. Στη Φινλανδία, το BARAK MX της IAI και το David’s Sling της Rafael ανταγωνίζονταν για τον ίδιο πελάτη. Το David’s Sling επικράτησε και απαιτούσε επίσης την έγκριση των ΗΠΑ επειδή αναπτύχθηκε από κοινού με την Ουάσινγκτον. Η Σλοβακία απέκτησε το BARAK MX.⁴

Η Ελλάδα κατασκευάζει ένα διαφορετικό μοντέλο. Η συμφωνία Achilles Shield , αξίας περίπου 3 δισεκατομμυρίων ευρώ , που υπογράφηκε τον Αύγουστο του 2026, συνδυάζει τα συστήματα Rafael και IAI σε μια ενιαία, πολυεπίπεδη αρχιτεκτονική αεράμυνας σχεδιασμένη από το Ισραήλ, που περιλαμβάνει τα David’s Sling, SPYDER και BARAK MX. Αντί να αγοράζει μεμονωμένες μπαταρίες, η Αθήνα προμηθεύεται ένα ολοκληρωμένο αμυντικό πλαίσιο, παράλληλα με τη συμμετοχή της ελληνικής βιομηχανίας και τη μεταφορά τεχνολογίας.

Η ολοκλήρωση δεν εξαλείφει τις αμερικανικές απαιτήσεις έγκρισης που συνδέονται με τα μεμονωμένα συστήματα. Καθιερώνει μια διαφορετική αρχή: οι ισραηλινές δυνατότητες μπορούν να διαμορφώσουν την αρχιτεκτονική της άμυνας ενός ευρωπαϊκού κράτους, αντί να παραμείνουν ξεχωριστές προμήθειες.

Η Ευρώπη ήδη μετατρέπει την ισραηλινή τεχνολογία σε ευρωπαϊκή στρατιωτική ισχύ. Το Ισραήλ δεν έχει ακόμη μετατρέψει την ευρωπαϊκή του αγορά σε δικό του βιομηχανικό βάθος. Οι συμβάσεις του παραμένουν αποσυνδεδεμένες από οποιαδήποτε κοινή στρατηγική που διέπει το κεφάλαιο, την ιδιοκτησία, τα δικαιώματα ανάπτυξης, την κατασκευή και τις αλυσίδες εφοδιασμού.

Η ευρωπαϊκή πολιτική καθιστά απαραίτητη την βιομηχανική οχύρωση. Η Ισπανία έχει επιβάλει νομικό εμπάργκο στο εμπόριο άμυνας με το Ισραήλ. Η Γαλλία περιόρισε τη συμμετοχή του Ισραήλ στο Eurosatory. Η Ιταλία ανέστειλε την αυτόματη ανανέωση της διμερούς συμφωνίας αμυντικής συνεργασίας.⁵

Η απάντηση δεν είναι άλλη μια εκστρατεία δημοσίων σχέσεων για ένα εκθεσιακό περίπτερο. Στην Αεροπορική Έκθεση του Παρισιού το 2025 , μαύρα χωρίσματα έκρυβαν τις ισραηλινές εκθέσεις, ωθώντας τον Πρόεδρο Ισαάκ Χέρτζογκ να παρομοιάσει τα εμπόδια με ένα «ισραηλινό γκέτο». Τον Ιούνιο του 2026, οι διοργανωτές έκλεισαν ξανά τα ισραηλινά περίπτερα στο Eurosatory. Οι Ισραηλινοί εκθέτες δήλωσαν ότι είχαν συμμορφωθεί με τους γαλλικούς περιορισμούς. Οι διοργανωτές αμφισβήτησαν την εκτίμησή τους.⁶

Ένας μαύρος τοίχος δεν είναι γκέτο. Το Ολοκαύτωμα δεν είναι ρητορικό πυρομαχικό για μια έκθεση όπλων.

Το Ισραήλ πρέπει αντ’ αυτού να ενσωματωθεί στην ευρωπαϊκή απασχόληση, τους προμηθευτές, την παραγωγή και το κεφάλαιο, έτσι ώστε ο αποκλεισμός της ισραηλινής βιομηχανίας να επιφέρει επίσης κόστος στα ευρωπαϊκά συμφέροντα.

Μια συμφωνία δημιουργεί έσοδα. Μια αρχιτεκτονική δημιουργεί ενδιαφερόμενους φορείς.

Το πρόγραμμα «Δράση για την Ευρώπη» της Ευρωπαϊκής Ένωσης , γνωστό ως SAFE , καθιστά επείγουσα τη διάκριση. Παρέχει έως και 150 δισεκατομμύρια ευρώ σε μακροπρόθεσμα δάνεια σε κράτη μέλη για αμυντικές προμήθειες και βιομηχανική ενίσχυση.

Σύμφωνα με τους κανόνες του, τα εξαρτήματα που προέρχονται εκτός ΕΕ, των κρατών της ΕΖΕΣ του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου και της Ουκρανίας δεν μπορούν να υπερβαίνουν το 35% του εκτιμώμενου κόστους των εξαρτημάτων του τελικού προϊόντος. Για ευαίσθητα συστήματα, συμπεριλαμβανομένης της αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας, οι ανάδοχοι πρέπει επίσης να διαθέτουν τη νόμιμη εξουσία να ορίζουν, να προσαρμόζουν και να αναπτύσσουν τον σχεδιασμό που προμηθεύονται χωρίς περιορισμούς που επιβάλλονται από τρίτες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας αντικατάστασης εξαρτημάτων που υπόκεινται σε περιορισμούς.⁷

Ακόμη και μια εταιρεία με έδρα την ΕΕ υπό ισραηλινό έλεγχο μπορεί να συμμετάσχει, υπό την επιφύλαξη ελέγχου ασφαλείας, μέτρων μετριασμού ή προβλεπόμενων εγγυήσεων. Η ισραηλινή ιδιοκτησία δεν συνεπάγεται αυτόματα αποκλεισμό. Ούτε μια ευρωπαϊκή διεύθυνση παρέχει επιλεξιμότητα.

Το SAFE απαιτεί γνήσια βιομηχανική ουσία: διαχείριση, εγκαταστάσεις, παραγωγή, εξαρτήματα και δικαιώματα ανάπτυξης. Χρηματοδοτεί την ευρωπαϊκή βιομηχανική ικανότητα, όχι απλώς ξένο εξοπλισμό που παραδίδεται μέσω ευρωπαϊκής θυγατρικής.

Κάθε νέα ισραηλινή αμυντική επένδυση στην Αμερική θα πρέπει επομένως να απαιτεί έναν αναγνωρίσιμο πελάτη, αξιόπιστη ζήτηση για προμήθειες και μετρήσιμη αξία που διατηρείται στο Ισραήλ. Χωρίς αυτά, ανταγωνίζεται άμεσα τις ευρωπαϊκές επενδύσεις που έχουν ήδη μια αγορά και μια πιθανή διαδρομή προς προμήθειες που υποστηρίζονται από το SAFE.

Η πρώτη προτεραιότητα είναι η πολυεπίπεδη αεροπορική και πυραυλική άμυνα.

Ο Σιδερένιος Θόλος, η Σφεντόνα του Δαυίδ και το Βέλος εξαρτώνται από τις Ηνωμένες Πολιτείες σε διαφορετικό βαθμό. Η αμερικανική χρηματοδότηση, η κοινή ανάπτυξη, η κατασκευή, τα κρίσιμα εξαρτήματα και οι εγκρίσεις εξαγωγών έχουν συμβάλει στην αμυντική ισχύ του Ισραήλ. Ωστόσο, όταν αυτές οι εξαρτήσεις συσσωρεύονται με έναν σύμμαχο, ένα επίσημο βέτο καθίσταται περιττό. Η ίδια η εξάρτηση γίνεται ένα καθεστώς εξουσιοδότησης.

Το Ισραήλ χρειάζεται μια παράλληλη αρχιτεκτονική που σταδιακά καθιστά την αμερικανική εξάρτηση προαιρετική: ένα στρώμα βραχείας εμβέλειας ικανό για παραγωγή σε καιρό πολέμου χωρίς αμερικανική χρηματοδότηση ή χωρητικότητα· ένα στρώμα μεσαίου βεληνεκούς που το Ισραήλ μπορεί να κατασκευάζει και να εξάγει χωρίς αμερικανική έγκριση· και ένα στρώμα ανώτερης βαθμίδας που μπορεί να αναπτύσσει, να επεκτείνει και να πουλάει ανεξάρτητα ή με Ευρωπαίους εταίρους.

Τα υπάρχοντα από κοινού αναπτυγμένα συστήματα παραμένουν. Αλλά γίνονται επιλογή, όχι προϋπόθεση.

Το Ισραήλ έχει ήδη επιδείξει την αρχή αυτή.

Το BARAK 8 προέκυψε από εκτεταμένη συνεργασία με την Ινδία, συμπεριλαμβανομένου του Οργανισμού Έρευνας και Ανάπτυξης Άμυνας, δημιουργώντας τεχνογνωσία, υποδομές και μια αγορά για το IAI. Στη συνέχεια, η εταιρεία ανέπτυξε και χρηματοδότησε ανεξάρτητα το BARAK MX, διατηρώντας μεγαλύτερη ελευθερία στην επόμενη γενιά.⁸

Η συνεργασία ήταν ένα εφαλτήριο, όχι ένα λουκέτο.

Η Ευρώπη απαιτεί την ίδια πειθαρχία. Η τοπική παραγωγή και η μεταφορά τεχνολογίας είναι απαραίτητες, αλλά η προϋπάρχουσα ισραηλινή πνευματική ιδιοκτησία πρέπει να παραμείνει ισραηλινή. Τα δικαιώματα ανάπτυξης πρέπει να συμφωνηθούν πριν από τη μεταφορά, διαχωρίζοντας την εξουσία του Ευρωπαίου εταίρου να προσαρμόσει το σύστημα που αποκτήθηκε από την ιδιοκτησία της υποκείμενης ισραηλινής τεχνολογίας. Το Ισραήλ πρέπει να διατηρήσει τα δικαιώματα ιδιοκτησίας του, τα δικαιώματα εκμετάλλευσης, τα έσοδα από την υποστήριξη του κύκλου ζωής και τη συμμετοχή του στις επόμενες γενιές.

Αυτή η διάκριση είναι απαραίτητη στο πλαίσιο του SAFE. Οι Ευρωπαίοι εταίροι πρέπει να διαθέτουν επαρκή σχεδιαστική εξουσία για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του προγράμματος, χωρίς να καταργούνται άσκοπα τα δικαιώματα του Ισραήλ στην υπάρχουσα τεχνολογία του ή στις μελλοντικές εξελίξεις. Το τι ανήκει σε ποιον, ποιος μπορεί να την τροποποιήσει, ποιος μπορεί να την εξάγει και ποιος κερδίζει από τους διαδόχους του πρέπει να διευθετείται συμβατικά και όχι να διαπραγματεύεται μετά τη μετακίνηση της παραγωγής.

Ούτε το Ισραήλ χρειάζεται εργοστάσιο σε κάθε ευρωπαϊκή χώρα. Χρειάζεται μερικούς σημαντικούς κόμβους.

Ήδη έχει ερείσματα σε όλη την ήπειρο. Η Ελλάδα θα μπορούσε να γίνει ένα κύριο κέντρο: ένας καθιερωμένος πελάτης, μια ολοκληρωμένη αρχιτεκτονική μέσω της Ασπίδας του Αχιλλέα και μια βιομηχανική βάση ικανή να υποστηρίξει την ευρύτερη ευρωπαϊκή ζήτηση. Η Κύπρος προσθέτει ένα ακόμη κράτος μέλος της ΕΕ εντός της ίδιας στρατηγικής γεωγραφίας, με δικές της αμυντικές ανάγκες και πρόσβαση σε ευρωπαϊκούς μηχανισμούς χρηματοδότησης.

Τέτοιοι κόμβοι μπορούν να επικεντρώσουν την ανάπτυξη, την κατασκευή, τη συντήρηση και το κεφάλαιο αντί να τα διασκορπίσουν σε μεμονωμένες εθνικές επενδύσεις.

Αλλά η βιομηχανική βάση της Ευρώπης πρέπει επίσης να εξυπηρετεί το Ισραήλ στον πόλεμο.

Η εξωτερική ζήτηση μπορεί να χρηματοδοτήσει την παραγωγική ικανότητα που το Ισραήλ δεν θα μπορούσε οικονομικά να διατηρήσει μόνο του σε καιρό ειρήνης. Η ισραηλινή προτεραιότητα, η δεσμευμένη παραγωγή και το δικαίωμα ανακατεύθυνσης της παραγωγής πρέπει να καταγράφονται εκ των προτέρων σε συμβάσεις, με τις απαραίτητες κυβερνητικές άδειες εξασφαλισμένες και όχι αναλαμβανόμενες.

Ένα ευρωπαϊκό εργοστάσιο που εξυπηρετεί τους Ευρωπαίους πελάτες του αλλά δεν μπορεί να προμηθεύσει το Ισραήλ όταν ξεκινήσει ο πόλεμος αποτελεί εξαγωγικό πλεονέκτημα και όχι στρατηγικό βάθος.

Ο χρόνος δεν είναι με το μέρος του Ισραήλ

Η Ευρώπη δεν περιμένει. Από την εισβολή της Ρωσίας, έχει ενσωματώσει γρήγορα την Ουκρανία στο αμυντικό βιομηχανικό της σύστημα .

Το Κίεβο προσφέρει ακριβώς το πλεονέκτημα πάνω στο οποίο χτίστηκε η αμυντική φήμη του Ισραήλ: νέα εμπειρία στο πεδίο της μάχης, σύντομους κύκλους ανάπτυξης και την ικανότητα μετατροπής των απαιτήσεων της πρώτης γραμμής σε αξιοποιήσιμη τεχνολογία. Η Ευρώπη χρηματοδοτεί ήδη αυτή την ολοκλήρωση μέσω κοινής παραγωγής, προγραμμάτων καινοτομίας και συνεργασιών στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας.

Η Ουκρανία δεν είναι απλώς ένας ακόμη ανταγωνιστής. Γίνεται πηγή τεχνολογίας που βασίζεται στο πεδίο της μάχης εντός του ίδιου του ευρωπαϊκού βιομηχανικού συστήματος.

Αν οι ισραηλινές αμυντικές εταιρείες δεν εισέλθουν τώρα στην ευρωπαϊκή παραγωγή, η Ευρώπη δεν θα τις περιμένει.

Ήδη χτίζει την εναλλακτική λύση.

Πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας, ισραηλινά όπλα τελευταίας τεχνολογίας, ελληνικά μαχητικά και προοπτική ενιαίας αμυντικής κάλυψης στην Ανατολική Μεσόγειο. Ο Δρ. Διεθνών Σχέσεων Γιάννος Χαραλαμπίδης, μιλώντας στην τηλεόραση του ΣΙΓΜΑ, παρουσίασε τον σχεδιασμό για την αντιαεροπορική προστασία της Κυπριακής Δημοκρατίας, αναλύοντας τη σημασία του τόσο για την αποτροπή της τουρκικής απειλής όσο και για τη στρατηγική συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ.

Τέσσερις ζώνες αεράμυνας για την προστασία της Κύπρου

Στη δημιουργία ενός πολυεπίπεδου αμυντικού θόλου, με δυνατότητα αντιμετώπισης εχθρικών αεροσκαφών, μη επανδρωμένων συστημάτων, ρουκετών και πυραύλων, προχωρεί η Κυπριακή Δημοκρατία, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Δρ. Διεθνών Σχέσεων Γιάννος Χαραλαμπίδης στην τηλεόραση του ΣΙΓΜΑ.

Ο αναλυτής εξήγησε, με τη βοήθεια σχετικού γραφήματος, ότι ο σχεδιασμός της Εθνικής Φρουράς βασίζεται σε διαφορετικές ζώνες αναχαίτισης, οι οποίες λειτουργούν συμπληρωματικά, δημιουργώντας μια ολοκληρωμένη αρχιτεκτονική αεράμυνας.

Πρώτη και εξωτερική ζώνη αποτελεί το ισραηλινό σύστημα Barak, για το οποίο ο Χαραλαμπίδης ανέφερε βεληνεκές 150 χιλιομέτρων. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που επικαλέστηκε, συστήματα της συγκεκριμένης κατηγορίας βρίσκονται ήδη στην Κύπρο, ενώ έχει παραγγελθεί και τρίτο.

Όπως επισήμανε, για την πλήρη και επαρκή κάλυψη του νησιού θα απαιτούνταν ακόμη μία μονάδα.

Η δεύτερη ζώνη αφορά το γνωστό ισραηλινό σύστημα Iron Dome, με τον αναλυτή να αναφέρει βεληνεκές περίπου 70 χιλιομέτρων. Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, η προμήθειά του βρίσκεται στο στάδιο του σχεδιασμού και αναμένεται σχετικό κονδύλι που υπολογίζεται στα 200 εκατομμύρια ευρώ.

Στην τρίτη ζώνη εντάσσεται το Drone Dome, σύστημα αντιμετώπισης μη επανδρωμένων απειλών, με εμβέλεια που ο Χαραλαμπίδης προσδιόρισε μεταξύ 10 και 20 χιλιομέτρων. Όπως υποστήριξε, έχει ήδη παραγγελθεί και μέρος του βρίσκεται στην Κύπρο.

Τελευταία βαθμίδα είναι το Iron Beam, το ισραηλινό σύστημα κατευθυνόμενης ενέργειας με λέιζερ.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο οικονομικό πλεονέκτημα της τεχνολογίας λέιζερ, καθώς μπορεί να περιορίσει την ανάγκη κατανάλωσης συμβατικών πυρομαχικών για την αντιμετώπιση ορισμένων απειλών.

Ο Χαραλαμπίδης εκτίμησε ότι η Κύπρος θα μπορούσε να αποκτήσει πρόσβαση στο συγκεκριμένο σύστημα σε εύλογο χρονικό διάστημα, χωρίς ωστόσο να προσδιορίσει συγκεκριμένη ημερομηνία.

Ο ρόλος των ελληνικών μαχητικών στον αμυντικό σχεδιασμό

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η αναφορά του στα ελληνικά μαχητικά αεροσκάφη και στον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν στην αεράμυνα της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Ο Χαραλαμπίδης υποστήριξε ότι τα ελληνικά μαχητικά αποτελούν μέρος της ευρύτερης αποτρεπτικής αρχιτεκτονικής, επισημαίνοντας ότι η αεροπορική ισχύς εξακολουθεί να είναι κρίσιμο στοιχείο κάθε ολοκληρωμένου συστήματος αεράμυνας.

Έφερε μάλιστα ως παράδειγμα την Τουρκία, η οποία αναπτύσσει τη δική της αρχιτεκτονική αεράμυνας και στηρίζεται σημαντικά στη χρησιμοποίηση μαχητικών αεροσκαφών για αποτρεπτικούς σκοπούς.

Το μήνυμά του ήταν ότι η προστασία της Κύπρου δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ζήτημα εγκατάστασης αντιαεροπορικών συστημάτων, αλλά ως ένα συνολικό πλέγμα δυνατοτήτων, στο οποίο συνδυάζονται χερσαία μέσα, αισθητήρες, αεροπορική ισχύς και συστήματα διοίκησης και ελέγχου.

Η μεγάλη εικόνα: Ενιαία αεράμυνα από την Ελλάδα μέχρι το Ισραήλ

Το σημαντικότερο στρατηγικό στοιχείο της παρέμβασης ήταν η προοπτική διασύνδεσης των συστημάτων αεράμυνας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ.

Ο Χαραλαμπίδης ανέφερε ότι η τεχνολογία επιτρέπει την ανταλλαγή εικόνας και πληροφοριών μεταξύ διαφορετικών αμυντικών συστημάτων, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για μια ευρύτερη ζώνη προστασίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Κατά την ανάλυσή του, μια τέτοια δομή θα μπορούσε να ξεκινά από την Ελλάδα, να επεκτείνεται μέσω της Κυπριακής Δημοκρατίας και να καταλήγει στο Ισραήλ.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι αυτή η περιφερειακή αμυντική συνεργασία θα μπορούσε να συνδεθεί με το ευρύτερο ευρωπαϊκό σύστημα αεράμυνας.

Στο σημείο αυτό συνέδεσε τον κυπριακό σχεδιασμό με την ελληνική «Ασπίδα του Αχιλλέα», εκτιμώντας ότι τα δύο προγράμματα μπορούν να αποκτήσουν συμπληρωματικό χαρακτήρα.

Η προοπτική αυτή, όπως την περιέγραψε, δεν περιορίζεται στην απόκτηση οπλικών συστημάτων. Αφορά τη δημιουργία μιας διαλειτουργικής αμυντικής υποδομής, ικανής να ενισχύσει την έγκαιρη προειδοποίηση, την κοινή επιχειρησιακή εικόνα και την αντιμετώπιση απειλών.

Η αμερικανική παράμετρος και η συνεργασία με το Ισραήλ

Ο Δρ. Χαραλαμπίδης έδωσε ιδιαίτερη σημασία και στη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών απέναντι στην ενίσχυση της κυπριακής αεράμυνας.

Υποστήριξε ότι η πώληση ισραηλινών αμυντικών συστημάτων στην Κυπριακή Δημοκρατία πραγματοποιείται με την εύνοια της Ουάσιγκτον.

Η αναφορά αυτή εντάσσει, κατά την εκτίμησή του, την ενίσχυση των κυπριακών αμυντικών δυνατοτήτων σε ένα ευρύτερο περιβάλλον συνεργασίας με το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η γεωγραφική θέση της Κύπρου στην Ανατολική Μεσόγειο καθιστά ιδιαίτερα σημαντική την προστασία κρίσιμων υποδομών και την ύπαρξη αξιόπιστων συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και αναχαίτισης.

«Δεν μπορούμε να είμαστε στο έλεος της Τουρκίας»

Ο Χαραλαμπίδης συνέδεσε την ανάγκη ενίσχυσης της κυπριακής αεράμυνας με το γεγονός ότι σημαντικό τμήμα της Κυπριακής Δημοκρατίας εξακολουθεί να βρίσκεται υπό τουρκική στρατιωτική κατοχή.

Τόνισε ότι βασική υποχρέωση κάθε κράτους είναι η διασφάλιση της ασφάλειας των πολιτών και των εξωτερικών συνόρων του.

Κατά την ανάλυσή του, η ανάπτυξη ενός αξιόπιστου αμυντικού θόλου υπηρετεί πρωτίστως την αποτροπή, δηλαδή τη μείωση της πιθανότητας εκδήλωσης μιας επίθεσης.

Εξήγησε ότι η αποτροπή μπορεί να περιορίσει την πιθανότητα στρατιωτικής κρίσης ή πολέμου και, στην περίπτωση που πραγματοποιηθεί επίθεση, να μειώσει τις συνέπειές της.

Επομένως, το ζητούμενο δεν είναι απλώς η δυνατότητα αναχαίτισης πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών, αλλά η δημιουργία ενός περιβάλλοντος στο οποίο το κόστος μιας εχθρικής ενέργειας θα λειτουργεί αποτρεπτικά.

Το στρατηγικό διακύβευμα για τον Ελληνισμό

Η παρέμβαση του Γιάννου Χαραλαμπίδη ανέδειξε μια σημαντική διάσταση του σχεδιασμού για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.

Εφόσον υλοποιηθούν οι προμήθειες και προχωρήσει η διασύνδεση των συστημάτων που περιέγραψε, η Κυπριακή Δημοκρατία θα μπορούσε να ενισχύσει ουσιαστικά τις δυνατότητες άμυνάς της.

Παράλληλα, η αξιοποίηση ελληνικών αεροπορικών δυνατοτήτων και η συνεργασία με το Ισραήλ μπορούν να λειτουργήσουν πολλαπλασιαστικά για την αποτρεπτική ισχύ Ελλάδας και Κύπρου.

Το κρίσιμο στοιχείο είναι η μετάβαση από μεμονωμένα οπλικά συστήματα σε μια ολοκληρωμένη αρχιτεκτονική αεράμυνας, με κοινή επιχειρησιακή εικόνα και δυνατότητες συντονισμένης αντίδρασης.

Διευκρίνιση τεκμηρίωσης: Τα στοιχεία για αριθμό συστημάτων, βεληνεκή, προϋπολογισμό, παραγγελίες και μελλοντικές προμήθειες αποδίδονται στην τηλεοπτική παρέμβαση του Γιάννου Χαραλαμπίδη. Οι υπότιτλοι δεν περιλαμβάνουν επίσημα έγγραφα που να επιβεβαιώνουν αυτοτελώς αυτές τις πληροφορίες. Επίσης, η πιθανή αμυντική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ παρουσιάζεται ως προοπτική και όχι ως ήδη ολοκληρωμένο ενιαίο σύστημα.

 Η METLEN, η Thales Alenia Space – κοινοπραξία της Thales (67%) και της Leonardo (33%)- και η Thales Hellas ανακοινώνουν σήμερα την υπογραφή συμφωνίας συνεργασίας με στόχο την από κοινού προετοιμασία για μελλοντικές προοπτικές στο πλαίσιο του ελληνικού αμυντικού διαστημικού προγράμματος τηλεπικοινωνιών.

Η συμφωνία συνδυάζει τις δυνατότητες των τριών εταιρειών, με στόχο να υποστηρίξει τη πρόθεση της Ελλάδας να ενισχύσει την κυριαρχία, την ασφάλεια και τη στρατηγική της αυτονομία στον τομέα του διαστήματος, μεγιστοποιώντας παράλληλα τη συμμετοχή του εθνικού βιομηχανικού οικοσυστήματος μέσω μεταφοράς τεχνογνωσίας και ανάπτυξης δεξιοτήτων, συμβάλλοντας παράλληλα στην ανάπτυξη υψηλής προστιθέμενης αξίας βιομηχανικών και τεχνολογικών δυνατοτήτων στον διαστημικό τομέα στην Ελλάδα.

Στο πλαίσιο της συμφωνίας, οι εταίροι θα διαμορφώσουν ένα πλαίσιο αξιολόγησης του τρόπου με τον οποίο η τεχνογνωσία και οι βιομηχανικές τους δυνατότητες θα μπορούσαν να συμβάλουν σε ένα μελλοντικό ολοκληρωμένο αμυντικό διαστημικό σύστημα τηλεπικοινωνιών. Μεταξύ όσων η METLEN θα εισφέρει στην κοινοπραξία μέσω της M Technologies, η συμφωνία προβλέπει επίσης την πιθανή αξιοποίηση των δυνατοτήτων παραγωγής γαλλίου της METLEN σε σχετικές αλυσίδες εφοδιασμού για μελλοντικούς δορυφόρους που θα κατασκευάζει η Thales Alenia Space και θα παραδίδονται σε πελάτες διεθνώς. Η προοπτική αυτή θα συμπληρώσει την τεχνογνωσία της Thales Alenia Space στους ασφαλείς τηλεπικοινωνιακούς δορυφόρους και τις συναφείς επίγειες υποδομές.

Η δορυφορική λύση που προτείνει η Thales Alenia Space θα βασίζεται σε τηλεπικοινωνιακή πλατφόρμα, η οποία έχει αναγνωριστεί διεθνώς για την αξιοπιστία, την ανθεκτικότητα και την ταχύτητα υλοποίησής της. Αξιοποιώντας τεχνολογίες που έχουν ήδη δοκιμαστεί σε πραγματικές διαστημικές αποστολές και έχουν αποδεδειγμένη ανθεκτικότητα, ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να προσφέρει στην Ελλάδα ασφαλείς, κυρίαρχες και ανθεκτικές σε παρεμβολές επικοινωνίες, συμβάλλοντας στην ενίσχυση της εθνικής ασφάλειας και της διαστημικής αυτονομίας.